Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 755/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 239 b  par. 1  pkt 2 i  par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 października 2018 r. sprawy ze skargi A na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W z dnia [...] nr [...] wydanej w przedmiocie określenia A zobowiązania w podatku od towarów i usług za I, III, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X XI, XII/2011 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za II/2011 r. oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W z dnia [...], nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś z dnia [...], nr [...], o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W z dnia [...], nr [...], wydanej w sprawie określenia spółce zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące – I, II, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X, XI i XII 2011 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek za miesiąc II 2011 r. w kwocie 292 zł.

Jak wynika z zaskarżonego postanowienia, w wyniku wszczętego w dniu 23 kwietnia 2013 r. postępowania kontrolnego, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W decyzją z dnia [...], nr [...] określił ww. spółce zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za luty 2011 r.

Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Naczelnik D Urzędu Skarbowego we W orzekł o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia [...].

W następstwie wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W uchylił w całości ww. decyzję organu podatkowego pierwszej instancji, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Działając na skutek wniesionego przez spółkę zażalenia od postanowienia z dnia [...] o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie w sprawie z uwagi na to, że na skutek wspomnianej decyzji z dnia [...] przestał funkcjonować w obrocie prawnym akt administracyjny (decyzja pierwszoinstancyjna) w stosunku do którego został wydany rygor natychmiastowej wykonalności.

W następstwie ponownie przeprowadzonego postępowania, Naczelnik D Urzędu Celno-Skarbowego we W decyzją z dnia [...], nr [...], określił podatnikowi zobowiązanie w podatku od towarów i usług za: I, II, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X, XI i XII 2011 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek za miesiąc II 2011 r. w kwocie 292 zł.

Od decyzji tej (doręczonej podatnikowi w dniu 8 stycznia 2018 r.) spółka wniosła odwołanie.

Postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie art. 239b § 1 pkt 1 i 2, art. 239b § 2 oraz art. 216 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej: O.p.) Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś nadał ww. decyzji nieostatecznej rygor natychmiastowej wykonalności.

W następstwie wniesionego przez spółkę zażalenia, powołanym na wstępie postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W utrzymał w mocy postanowienie [...].

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie, organ podatkowy drugiej instancji na wstępie ocenił, że kwoty zobowiązań objęte skarżonym postanowieniem nie uległy przedawnieniu i podlegają wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Następnie organ podatkowy drugiej instancji wyjaśnił, że instytucja nadania rygoru natychmiastowej wykonalności ma zastosowanie względem tych podmiotów, w stosunku do których zachodzi prawdopodobieństwo, że nie uregulują zobowiązania podatkowego wynikającego z decyzji wymiarowej.

W tym kontekście wskazał, że przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej określa art. 239b § 1 pkt 1- 4 O.p. Podkreślił jednocześnie, że przesłanki te mają charakter rozłączny. Wskazał, że warunkiem koniecznym rozstrzygnięcia o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest, jak stanowi art. 239b § 2 O.p., uprawdopodobnienie przez organ podatkowy, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Zaznaczył, że przesłanki, od których zależy zastosowanie rzeczonej instytucji odnoszą się przede wszystkim do sytuacji majątkowej strony postępowania, jej stosunku do wykonania nałożonego obowiązku podatkowego i możliwości wykonania tego obowiązku w drodze przyszłej egzekucji, za pomocą przymusu administracyjnego.

Analizując pod tym kątem zebrany w sprawie materiał dowodowy organ odwoławczy podobnie jak organ podatkowy pierwszej instancji stwierdził zasadność nadania nieostatecznej decyzji wymiarowej z dnia [...] rygoru natychmiastowej wykonalności w oparciu o przesłanki z art. 239b § 1 pkt 1 i 2 O.p. oraz art. 239b § 2 O.p.

W ocenie organu odwoławczego, spółka nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości głównej kwoty zaległości podatkowej (9.386.236 zł), na którym można ustanowić zastaw skarbowy (art. 41 § 1 i § 2 O.p.) lub hipotekę przymusową (art. 34 § 1, § 3 - 5 O.p.), które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Dokonując analizy posiadanego przez spółkę majątku, organ odwoławczy wskazał, że ze sporządzonego na dzień 31 grudnia 2016 r. bilansu spółki wynikało, że aktywa trwałe wynosiły 1.852.106,59 zł, z czego rzeczowe aktywa trwałe wynosiły 652.106,59 zł, w tym grunty 102.789,09 zł. Z treści protokołu o stanie majątkowym z 29 marca 2017 r. wynikało natomiast, że sytuacja majątkowa spółki uległa pogorszeniu w stosunku do danych zawartych w bilansie za rok 2016, o czym świadczy m.in. oświadczenie Prezesa Zarządu (B.G.-A.), w którym stwierdzono m.in., że "wszystkie samochody firmowe zostały sprzedane styczeń/luty 2017". Z treści protokołu wynikało również, że spółka posiada nieruchomości w Ś przy ul. [...] i [...], nie posiada ruchomości o wartości handlowej, od 12 stycznia 2017 r. nie jest prowadzona działalność gospodarcza, brak jest dochodów. Według oświadczenia Prezesa Spółki miesięczne koszty utrzymania firmy wynoszą ok. 50.000 zł. Ponadto wskazano, że spółka wydzierżawia w W magazyn - chłodnie, oraz, że sprzedaż jelit naturalnych ma miejsce na minimalnym poziomie. Oświadczono też, że brak jest majątku firmowego.

Dalej organ odwoławczy stwierdził, że zasadnym było odniesienie się przez organ pierwszej instancji do bazy czynności majątkowych pod kątem transakcji przeprowadzonych przez spółkę, na podstawie której, oprócz zakupu pojazdów w latach 2006 - 2012, umowy spółki i zmiany umowy spółki, umów pożyczek w 2004 r., ujawniono informacje dotyczące transakcji oraz ustanowienia hipotek.

W odniesieniu do podniesionej w zażaleniu kwestii prowadzenia postępowania egzekucyjnego, w tym jego wpływu na sytuację spółki, organ odwoławczy zauważył, że z treści art. 239b § 1 i 2 O.p. nie wynika, aby przeszkodą dla nadania rygoru była kwestia prowadzonego postępowania egzekucyjnego, czy też postępowania prowadzonego w przyszłości. W ocenie organu podatkowego drugiej instancji, dla zasadności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej nie miała znaczenia także okoliczność, że na nieruchomościach spółki ustanowiono już wcześniej hipotekę przymusową na rzecz m.in. Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś, D. Urzędu Skarbowego we W.

Wedle organu odwoławczego dane finansowo - majątkowe spółki, w tym osiągnięcie przez nią straty w latach 2016 i 2017 r., wskazywały, że spółka może posiadać bardzo istotne problemy w zakresie możliwości regulowania należności podatkowych ze środków uzyskiwanych z prowadzonej działalności gospodarczej, a generowanie strat może przyczynić się do zaprzestania jej prowadzenia. Obawy te potwierdza, zdaniem organu odwoławczego, treść protokołu o stanie majątkowym zobowiązanego sporządzonego w dniu [...] (od 12 stycznia 2017 r. brak jest operacji gospodarczych, brak dochodów), a także okoliczność sprzedaży przez spółkę na początku 2017 r. czterech samochodów w identycznej cenie (kwota brutto: 9.999,90 zł), co może wskazywać na chęć wyzbycia się przez spółkę majątku. Również wskaźniki finansowe obrazujące sytuację spółki świadczą o tym, że jej kondycja ekonomiczna nie jest dobra.

Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu w zakresie wyliczeń dokonanych przez organ pierwszej instancji jakkolwiek zgodził się ze spółką, że poziom zadłużenia nie jest wysoki to jednocześnie także podkreślił, że organ pierwszej instancji wziął także pod uwagę inne wskaźniki w oparciu o które mógł przyjąć, że kondycja spółki nie jest dobra.

Organ odwoławczy nawiązał także do uchybień spółki w zakresie rozliczeń podatkowych, stwierdzonych w decyzji wymiarowej, w odniesieniu do której nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Końcowo organ podatkowy drugiej instancji nadmienił, że te same okoliczności faktyczne stanowiły podstawę nadania rygoru.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu spółka podniosła zarzut naruszenia następujących przepisów prawa:

1. art. 217 § 1 i 2 O.p. poprzez wydanie postanowienia, które nie spełnia wymogów w zakresie prawidłowości sformułowania sentencji postanowienia;

2. art. 239b § 2 w zw. z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. poprzez nieuprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nieostatecznej nie zostało wykonane;

3. art. 187 § 1 w zw. z art. 122, art. 121, art. 191 i art. 210 § 4 O.p. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na wynik sprawy w związku z możliwością zabezpieczenia zobowiązań hipotekami przymusowymi.

W rozwinięciu podniesionych w skardze zarzutów strona podniosła, że wymieniona w uzasadnieniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności kwota zobowiązania podatkowego za miesiąc luty 2011 r. różni się od tej wymienionej w decyzji wymiarowej. Rozbieżność tę strona uznała za rażące naruszenie art. 217 O.p. Podkreśliła, że postępowanie egzekucyjne wdrożone wskutek nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności winno odnosić się do zobowiązań jakie z tej decyzji wynikają. Na etapie wydawania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej nie może zatem istnieć żadna rozbieżność pomiędzy kwotami określonymi w decyzji wymiarowej, a tymi wymienionymi w postanowieniu o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności.

W nawiązaniu do samej zasadności wydania w sprawie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności z dnia [...] strona zarzuciła, że organ podatkowy nie uprawdopodobnił, że zobowiązanie podatkowe wynikające z tej decyzji nie zostanie przez spółkę wykonane. W ramach tej argumentacji strona podniosła, że organ podatkowy wadliwie ocenił stan majątkowy spółki, dokonując niewłaściwej analizy jej danych finansowych. Strona zarzuciła, że dokonując analizy wskaźników przepływów oraz poziomu zadłużenia nie uwzględniono specyfiki działalności branży, ani też specyfiki działalności spółki. Zdaniem strony, najistotniejsze elementy analizy finansowej spółki, tj. wartość aktywów firmy (4,09 mln zł) oraz wartość zobowiązań (0,31 mln zł) nie wskazują na brak płynności finansowej spółki, a wręcz przeciwnie, na jej dobra kondycję finansową.

Strona zwróciła również uwagę na całkowicie bezzasadne - jej zdaniem - wyliczenie kwoty zobowiązania podatkowego za okres od stycznia do grudnia 2011 r. oraz przedłużające się postępowanie odwoławcze, które uniemożliwia spółce podejmowanie działań chroniących jej interesy.

Nawiązała także do faktu ustanowienia na nieruchomościach spółki hipotek przymusowych na rzecz wierzycieli - Naczelnika D. Urzędu Skarbowego i Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś, którą to okoliczność orzekające w sprawie organy podatkowe zupełnie pominęły.

Zdaniem strony, działaniem proporcjonalnym do etapu sprawy byłoby ustanowienie hipotek przymusowych na dwóch nieruchomościach będących w posiadaniu strony, tj. nieruchomości znajdujących się w Ś przy [...] oraz [...]. Powołując się na wyceny tych nieruchomości sporządzone przez biegłych rzeczoznawców spółka zwróciła uwagę, że wartość pierwszej nieruchomości została wyceniona na kwotę 653.000 zł, a drugiej, na kwotę 1.539.000 zł. W tym kontekście zarzuciła, że działania organów podatkowych powinna cechować powściągliwość, mająca na celu zapewnienie zobowiązanemu należytej obrony jego interesów.

W ramach dalszej polemiki z argumentacją przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu skarżąca spółka podniosła, że odnotowane przez nią straty z działalności gospodarczej są wynikiem działania organów państwowych, które uniemożliwiły spółce prowadzenie tej działalności.

Wobec uruchomienia procedury odwoławczej od nieostatecznej decyzji wymiarowej za przedwczesne uznała skarżąca twierdzenia organu odwoławczego w zakresie uchybień spółki w dokonywaniu rozliczeń podatkowych.

Na tej łącznej podstawie strona skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów podatkowych obu instancji oraz o zasadzenie na swoją rzecz od strony przeciwnej kosztów postępowania, w tym, kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W wniósł o jej oddalenie.

Z urzędu należy wskazać, że postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W sprostował z urzędu postanowienie tego organu z dnia [...] w zakresie okresu rozliczeniowego za który, zgodnie z nieostateczną decyzją wymiarową z dnia [...], skarżącej spółce zostało określone zobowiązanie podatkowe w kwocie 279.128 zł. Jak wynika z treści postanowienia z dnia [...], w postanowieniu z [...], na stronie: 1 w wersie 27, na stronie 2 w wersie 28, na stronie 5 w wersie 6 oraz na stronie 6 w wersie 21 jako nazwę okresu rozliczeniowego zobowiązania w podatku od towarów i usług podano błędnie miesiąc luty, zamiast prawidłowo, miesiąc marzec.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Działając w ramach tych uprawnień Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie i w granicach prawa.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu skargi związanego z rażącym naruszeniem art. 217 § 1 i § 2 O.p. należy stwierdzić, że zarzut ten jest chybiony.

Kontrolowane postanowienie spełnia wszystkie niezbędne wymogi art. 217 § 1 i § 2 O.p., zaś podnoszona w skardze rozbieżność pomiędzy wysokością zobowiązania podatkowego za luty 2011 r. jaka wynikała z porównania treści nieostatecznej decyzji wymiarowej z treścią zaskarżonego postanowienia została skorygowana przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W w drodze sprostowania postanowienia z dnia [...]. Jak wynika z treści postanowienia z dnia [...] prostującego oczywistą omyłkę pisarską w postanowieniu z dnia [...], omyłka dotyczyła błędnego wskazania okresu rozliczeniowego za który stronie zostało określone zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie 279.128 zł. Okresem tym powinien być miesiąc luty 2011 r., a nie, jak błędnie ujęto w zaskarżonym postanowieniu, marzec 2011 r.

Z uwagi na dokonane sprostowanie, kontroli Sądu podlegało postanowienie z dnia [...], oceniane przy uwzględnieniu skutków zastosowanej procedury z art. 215 § 1 O.p. W takim kształcie, postanowienie z dnia [...] nie zawiera rozbieżności kwotowych w stosunku do decyzji wymiarowej pierwszej instancji, a zatem, pozbawiona podstaw jest obawa strony co do tego, że na skutek wdrożenia postępowania egzekucyjnego (w następstwie wydanego postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności) dojdzie do wyegzekwowania kwot w wysokości innej niż ta jaka wynika z decyzji Naczelnika D Urzędu Celno-Skarbowego we W z dnia [...].

Przechodząc w ten sposób do kwestii merytorycznej zasadności nadania decyzji wymiarowej z dnia [...] rygoru natychmiastowej wykonalności należy uznać, że organy podatkowe dokonały prawidłowej wykładni art. 239b § 1 pkt 1 i 2 w zw. z § 2 O.p. oraz prawidłowo zastosowały te przepisy w sprawie.

Przepis art. 239b § 1 O.p. będący podstawą działania organów podatkowych w sprawie stanowi, że decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy:

1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub

2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub

3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości lub

4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.

W myśl art. 239b § 2 O.p. przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Analiza art. 239b O.p. wskazuje, że muszą zostać spełnione kumulatywnie (łącznie) dwie przesłanki, aby można było nadać decyzji nieostatecznej rygor natychmiastowej wykonalności: 1) musi zaistnieć co najmniej jeden z czterech warunków określonych w § 1 art. 239b O.p.; 2) organ podatkowy musi uprawdopodobnić, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239 § 2 O.p.). Fakt zaistnienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 239b § 1 O.p. organ podatkowy obowiązany jest udowodnić, natomiast dla wykazania spełnienia warunku określonego w art. 239b § 2 O.p. wystarczy jedynie uprawdopodobnienie, które jest środkiem zastępczym dowodu. Uprawdopodobnienie nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) istnienia jakiegoś faktu, a zatem nie oznacza konieczności udowodnienia danej okoliczności. Uprawdopodobnienie, o którym mowa w art. 239b § 2 O.p. oznacza, że obowiązkiem organu podatkowego nie jest dowodowe wykazanie, że podatnik nie zapłaci podatku wynikającego z nieostatecznej decyzji, ale wskazanie na okoliczności, fakty już istniejące, na podstawie których można obiektywnie i racjonalnie wnioskować, że podatek ten nie zostanie zapłacony (wyrok WSA w Lublinie z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 153/14, LEX nr 1546192).

W rozpoznawanej sprawie, uzasadniając rygor natychmiastowej wykonalności nadany nieostatecznej decyzji wymiarowej z dnia 15 grudnia 2017 r. organy podatkowe powołały się na przesłanki z art. 239b § 1 pkt 1 i 2 w zw. z § 2 O.p.

Należy zwrócić uwagę, że obie ze wspomnianych przesłanek z art. 239b § 1 pkt 1 i 2 O.p. związane są z sytuacją finansowo - majątkową podatnika, przy czym, już wystąpienie jednej z nich uzasadnia nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

W sprawie bezspornym jest, że wobec spółki zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuły wykonawcze obejmujące zaległości w VAT za miesiące od sierpnia do listopada 2009 r. oraz nadwyżkę podatku należnego nad naliczonym do zwrotu na rachunek bankowy za grudzień 2009 r. Okoliczności tej nie kwestionuje strona skarżąca koncentrując się w ramach zarzutów skargi na zasadności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w oparciu o przesłankę z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. Z tego powodu, argumentacja Sądu odnosić się będzie przede wszystkim do zasadności powołania się przez organy podatkowe na przesłankę z art. 239b § 1 pkt 2 O.p., jakkolwiek za prawidłowe w okolicznościach sprawy Sąd uznaje powołanie się w podstawie prawnej postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności zarówno na ten przepis, jak i na art. 239b § 1 pkt 1 O.p

W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza wystąpienie w sprawie przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. Przywołana w uzasadnieniu rozstrzygnięcia argumentacja wywiedziona w oparciu o analizę sytuacji finansowo – majątkowej skarżącej przekonuje, że na gruncie rozpoznawanej sprawy za wykazane należało uznać, że skarżąca nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej umożliwiającego ustanowienie na nim stosownego zabezpieczenia. Uprawdopodobniono również, że skarżąca nie wykona zobowiązania wynikającego z decyzji podatkowej.

Wymaga zwrócenia uwagi, że ocenę stanu majątkowego spółki organy podatkowe przyjęły w oparciu m.in. o: dane z bilansu spółki według stanu na dzień 31 grudnia 2016 r., oświadczenie co do majątku spółki złożone przez prezesa zarządu spółki (B.G-A) do protokołu o stanie majątkowym spółki z dnia 29 marca 2017 r. Analizą objęto także zeznania podatkowe spółki za lata 2016 i 2017, a także, uwzględniono istniejące już zabezpieczenia na majątku spółki.

Zgodnie z bilansem spółki, sporządzonym na dzień 31 grudnia 2016 r. aktywa trwałe spółki wynosiły 1.852.106,59 zł, z czego rzeczowe aktywa trwałe wynosiły 652.106,59 zł, w tym grunty 102.789,09 zł.

Z treści protokołu o stanie majątkowym z 29 marca 2017 r. wynikało z kolei, że spółka nie posiada ruchomości o wartości handlowej, od 12 stycznia 2017 r. spółka nie dokonuje transakcji gospodarczych oraz nie osiąga dochodów. Według oświadczenia prezesa spółki, miesięczne koszty utrzymania firmy wynoszą ok. 50.000 zł. Ponadto wskazano, że spółka wydzierżawia w W magazyn - chłodnie, oraz, że sprzedaż jelit naturalnych ma miejsce na minimalnym poziomie.

Trafnie przy tym zauważa organ odwoławczy, że sytuacja majątkowa spółki przedstawiona w protokole o stanie majątkowym spółki wykazuje pogorszenie w stosunku do danych zawartych w bilansie za rok 2016, o czym świadczy fakt sprzedaży przez nią po dniu 31 grudnia 2016 r. (a zatem po dniu bilansowym) majątku ruchomego w postaci pojazdów mechanicznych.

W nawiązaniu do jedynego majątku nieruchomego spółki, tj. nieruchomości spółki, położonych w Ś przy ul. [...] oraz przy ul. [...] trafnie zwraca uwagę organ odwoławczy na konieczność rozważenia w ramach przesłanki z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. relacji – całkowitego zadłużenia podatkowego wynikającego z decyzji wymiarowej (do której ma się odnosić rygor natychmiastowej wykonalności) do majątku strony na którym dopuszczalne byłoby ustanowienie zastawu skarbowego, czy hipoteki przymusowej.

W tym kontekście trafnie też wskazuje Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W w nawiązaniu do argumentacji skargi, że zaległość podatkowa jaka wynikała z nieostatecznej decyzji wymiarowej z dnia [...] (ponad 9 mln zł) przewyższała wycenę tych nieruchomości jaką strona przedstawiła w skardze. Zgodnie z podaną przez stronę wyceną biegłych rzeczoznawców, wartość nieruchomości położonej przy ul. [...] została wyceniona na kwotę 653.000 zł, a nieruchomości przy ul. [...] na kwotę 1.539.000 zł.

Ponadto, zwrócić należy uwagę, że na tych nieruchomościach zostało już wcześniej dokonane na rzecz Skarbu Państwa zabezpieczenie zobowiązań spółki wynikających z nieostatecznych decyzji za 2009 r.

Już tylko przywołane dane dotyczące majątku spółki świadczą - także i zdaniem Sądu – o tym, że jego wartość nie przekracza chociażby głównej kwoty zaległości podatkowych jakie wynikają z nieostatecznej decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W z dnia [...]. Kwota zaległości głównej z tej decyzji wynosi bowiem 9.386.236 zł, podczas gdy łączna wartość rzeczowych aktywów trwałych wynosi 652.106,59 zł.

Wobec powyższego, za nieuzasadniony Sąd uznał zarzut naruszenia art. 239b § 1 pkt 2 O.p.

W ocenie Sądu, równie trafnie organy podatkowe uprawdopodobniły, że zobowiązania podatkowe wynikające z nieostatecznej decyzji z [...] nie zostaną wykonane.

Jak dowodzi analiza akt sprawy, spółka nie posiada składników majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Nie posiada też majątku, którego spieniężenie pozwoliłoby na uregulowanie zaległości podatkowej. Trafnie również zwraca uwagę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W na wyniki działalności spółki jakie wynikają z zeznań podatkowych spółki CIT-8 za 2016 i 2107 r. W zeznaniu CIT-8 za 2016 r. spółka wykazała przychód w wysokości 3.983.846 zł, koszty uzyskania przychodu w kwocie 4.448.502,51 zł oraz stratę z działalności gospodarczej w wysokości 464.656,51 zł. Wartości te za 2017 r. wyniosły odpowiednio: 562.380,80 zł, 1.876.590,46 zł oraz 1.314.209,66 zł. Zasadnie wskazuje organ odwoławczy w nawiązaniu do tej analizy, że strata jaką spółka odnotowała z działalności gospodarczej za 2017 r. uległa znacznemu pogłębieniu w stosunku do roku 2016 r.

W świetle tych ustaleń, nie kwestionowanych przez stronę, trudno odmówić racjonalności argumentacji organu odwoławczego, że skarżąca spółka może posiadać problemy w zakresie możliwości regulowania należności podatkowych ze środków uzyskanych z działalności gospodarczej, a generowane straty mogą wręcz przyczynić się do zaprzestania jej prowadzenia. Powyższe obawy jedynie może potwierdzać treść oświadczenia prezesa zarządu skarżącej spółki złożonego do protokołu o stanie majątkowym spółki z dnia 29 marca 2017 r. z którego wynika, że spółka od 12 stycznia 2017 r. nie odnotowuje operacji gospodarczych oraz nie osiąga przychodów.

Wbrew zarzutom strony skarżącej, w ocenie Sądu, organ podatkowy w ramach uprawdopodobnienia przesłanki z art. 239b § 2 O.p. mógł odwołać się do ustaleń zawartych w decyzji wymiarowej z dnia [...] w zakresie stwierdzonych uchybień spółki w dokonywaniu rozliczeń podatkowych. Słusznie w nawiązaniu do tego zarzutu podnosi organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, że w sprawie dotyczącej nadania rygoru natychmiastowej wykonalności organ podatkowy dokonuje oceny na podstawie całości zebranego materiału dowodowego, a uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, nie dającym pewności, lecz tylko prawdopodobieństwo twierdzenia o jakimś fakcie. Stąd, sama okoliczność, że strona wniosła odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej nie stanowiła przeszkody procesowej dla możliwości odwoływania się w sprawie do ustaleń przyjętych w decyzji wymiarowej. Dodatkowo należy odnotować, że kwestię powołania się na ustalenia pochodzące z nieostatecznej decyzji wymiarowej w zakresie uchybień spółki w dokonywaniu rozliczeń podatkowych należało potraktować w sprawie jako okoliczność służącą wzmocnieniu argumentacji organów podatkowych co do obawy niewykonania zobowiązania podatkowego wynikającego z nieostatecznej decyzji wymiarowej z dnia [...]. Należy bowiem zwrócić uwagę, że wykazanie przez organy podatkowe przesłanki uprawdopodobnienia z art. 239b § 2 O.p. nastąpiło zasadniczo w oparciu o analizę sytuacji finansowo-majątkowej skarżącej spółki.

Należy również wyjaśnić, że dla zasadności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w sprawie nie ma znaczenia okoliczność, że na nieruchomościach podatnika ustanowiono już wcześniej hipotekę przymusową na rzecz m.in. Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś, D. Urzędu Skarbowego we W. Należy zwrócić uwagę, że przedmiotem działań podjętych przez Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W było zabezpieczenie zobowiązań spółki za 2009 r., a jak to już zaznaczono wcześniej, organ podatkowy rozważający zasadność nadania rygoru natychmiastowej wykonalności bierze pod uwagę relację pomiędzy wartością posiadanego przez dany podmiot majątku, a łączną kwotą zaległości wynikających z decyzji wymiarowej. W tym kontekście należy wskazać, że, jak wynika z akt sprawy, na dzień wydania postanowienia z dnia [...] kwota główna zaległości spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do grudnia 2009 r. wynosiła 1.559.722 zł, a odsetki za zwłokę – 102.344 zł. Przy uwzględnieniu kwoty zadłużenia głównego z decyzji z nieostatecznej dnia [...] (9.386.236 zł), łączne zadłużenie spółki przewyższało zatem podane w skardze wartości – aktywów spółki (4,09 mln zł) oraz zobowiązań (0,31 mln zł).

Końcowo należy dodać, że Sąd nie podziela zarzutów strony skarżącej w zakresie zasadności zastosowanych przez organy podatkowe wskaźników obrazujących sytuację finansową spółki.

Organ odwoławczy, podobnie jak organ podatkowy pierwszej instancji, dokonał oceny sytuacji finansowej spółki na podstawie danych bilansowych, w oparciu o takie wskaźniki finansowe jak: wskaźnik poziomu zadłużenia, wskaźnik płynności bieżącej, wskaźnik płynności szybkiej oraz wskaźnik płynności bieżącej. Wyjaśnił przy tym sposób rozumienia poszczególnych wskaźników, a nadto wskazał, że jakkolwiek zgadza się z podatnikiem, że sam poziom zadłużenia nie jest wysoki, to jednak inne zastosowane wskaźniki uzasadniały stwierdzenie, że kondycja ekonomiczna spółki nie jest dobra. W ocenie Sądu, o wadliwości tych wyliczeń nie może świadczyć zarzucana w skardze okoliczność, że w treści postanowień wydanych w sprawie nie zostało wskazane źródło z którego organy podatkowe czerpały wiedzę o tych wskaźnikach. Należy wskazać, że jak wynika z treści pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś z dnia [...] kierowanego do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W, zastosowane przez organ podatkowy pierwszej instancji, a następnie powielone przez organ odwoławczy, wskaźniki finansowe są wartościami uznawanymi za standardowe i przytaczane w ogólnodostępnych opracowaniach, jak m.in. na stronach internetowych: http://inwestowanie.org czy https://poradnikprzedsiębiorcy.pl.

Z uwagi na przedstawioną argumentację, także zarzut naruszenia art. 239b § 2 O.p. należało uznać za nieuzasadniony.

W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie nie narusza także przepisów art. 187 § 1 w związku z art. 122, art. 121, art. 191 i art. 210 § 4 O.p. Organy podatkowe obu instancji rozważyły bowiem wszystkie okoliczności istotne dla sprawy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności ten dotyczący majątku i finansów spółki, był wystarczający aby na jego podstawie dokonać oceny wystąpienia przesłanek rygoru natychmiastowej wykonalności. Wyjaśniono również przesłanki, którymi organ kierował się przy załatwieniu niniejszej sprawy, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Podsumowując te zarzuty, Sąd stwierdza, że sposób procedowania organów podatkowych w niniejszej sprawie nie budzi zastrzeżeń.

Końcowo należy wskazać, że wyrokiem z dnia 10 maja 2018 r. (sygn. akt I SA/Wr 168/18) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W z dnia [...], nr [...]) wydane w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej dotyczącej podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od sierpnia do grudnia 2009 r., którego podstawą wydania były tożsame okoliczności faktyczne jak te rozważane w sprawie.

Kierując się przedstawioną argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.