Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 990/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 9 ust 1, ust 2 i ust 3, art 28 ust 1, art 48 ust 1, ust 2, ust 4 i ust 5
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par 271 ust 1, ust 2, ust 8
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), , Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2017 r. sprawy ze skargi [...] i [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: PINB lub organ pierwszej instancji) decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], działając na podstawie art. 48 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia [...] października 1974 r. Prawo budowlane (dalej powoływanej również jako "Prawo budowlane") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej powoływanej również jako "K.p.a.") nakazał [...], [...], [...] oraz [...] rozbiórkę samowolnie zrealizowanego budynku letniskowego o konstrukcji murowanej, o wymiarach 11,40 m x 9,70 m, położonego na terenie działki nr ew. [...] w miejscowości [...], gmina [...].

[...], [...] i [...] złożyli odwołanie od powołanej decyzji do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: WINB, organ odwoławczy lub organ drugiej instancji).

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, utrzymał

w mocy zaskarżoną decyzję.

WINB wskazał, że w dniu [...] lutego 2015 r. inspektorzy organu pierwszej instancji przeprowadzili czynności kontrolne, w trakcie których ustalono, że na terenie działki nr [...] w miejscowości [...], gm. [...] znajduje się budynek letniskowy murowany z poddaszem użytkowym, o wymiarach około 11,40 m x 9,70 m i nieregularnym kształcie. Rzut budynku tworzą dwa prostokąty o wymiarach 7,80 m x 5,80 m oraz 5,40 m x 7,70 m, przesunięte względem siebie. Budynek posiada dach dwuspadowy o konstrukcji drewnianej, pokryty blachodachówka. Budynek wyposażono w instalacje elektryczną, wodociągową i kanalizacyjną. Jak ustalił organ pierwszej instancji, realizację obiektu rozpoczęto na wiosnę 2009 r., a zakończono w 2011 r. Sporny obiekt znajduje się na terenie działki leśnej. W trakcie czynności kontrolnych [...] i [...] przedstawiły kopie zgłoszeń do Starostwa Powiatowego w [...] z dnia [...] październik 2008 r., z dnia [...] listopada 2008 r. i z dnia [...] stycznia 2009 r., zamiaru realizacji na przedmiotowej działce trzech budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 25 m2.

Organ odwoławczy stwierdził, że PINB dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy. Podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że inwestor powinien przed przystąpieniem do wykonania przedmiotowej inwestycji uzyskać pozwolenie na budowę od organu administracji architektoniczno- budowlanej i dopiero wówczas mógł realizować opisaną wyżej inwestycję. Wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 tej ustawy. Wyjątki od tej zasady określono w art. 29 - 31 Prawa budowlanego, jednak nie mają one zastosowania w przedmiotowej sprawie. W ocenie WINB, ponieważ wymóg uzyskania stosownego zezwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji nie został spełniony, słusznie organ pierwszej instancji stwierdził, że przedmiotowy budynek letniskowy został wykonany w warunkach samowoli budowlanej.

Organ odwoławczy stwierdził dalej, że budowa obiektu bez pozwolenia na budowę, w pierwszej kolejności oceniana jest pod kątem możliwości jej legalizacji. Zasadne było zatem zastosowanie w stosunku do tego obiektu budowlanego trybu określonego w art. 48 Prawa budowlanego. Zgodnie z 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Od tej zasady ustawodawca przewidział wyjątek, wskazany w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, dopuszczając możliwość legalizacji samowoli budowlanej, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.

WINB wskazał, że chociaż obowiązek orzeczenia nakazu rozbiórki w stosunku do obiektów wybudowanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę nie ma charakteru bezwzględnego, to organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę budynku letniskowego o wymiarach około 11,40 m x 9,70 m, zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w miejscowości [...], gmina [...], wskazując na niedające się usunąć naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Organ odwoławczy, odnosząc się do powyższego, w pierwszej kolejności podkreślił, że przedmiotowy budynek przeznaczony jest na pobyt ludzi, w związku z czym należy go zakwalifikować do kategorii ZL, wskazanej

w § 209 powołanego rozporządzenia. Zgodnie z § 271 ust. 8 rozporządzenia najmniejszą odległość budynków ZL, PM, IN od granicy lasu należy przyjmować, jak odległość ścian tych budynków od ściany budynku ZL z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień. Jak wynika natomiast z treści § 271 ust. 2 rozporządzenia, jeżeli jedna ze ścian zewnętrznych usytuowana od strony sąsiedniego budynku lub przekrycie dachu jednego z budynków jest rozprzestrzeniające ogień, wówczas odległość określoną w ust. 1 należy zwiększyć

o 50%, a jeżeli dotyczy to obu ścian zewnętrznych lub przekrycia dachu obu budynków - o 100%. Zgodnie z treścią § 271 ust. 1 rozporządzenia minimalna odległość pomiędzy ścianami budynków ZL wynosi 8 m.

Jak skonstatował WINB, w przedmiotowe sprawie minimalna odległość pomiędzy spornym budynkiem, a granicą lasu powinna zatem wynosić 12 m. Tymczasem, jak prawidłowo ustalił organ pierwszej instancji w oparciu o wypis

z rejestru gruntów, sporny budynek zlokalizowany został na terenie działki leśnej, co oznacza, że odległość od granicy lasu wynosi 0 m.

Z uwagi więc na fakt, że przedmiotowy budynek letniskowy usytuowany jest

w sposób naruszający § 271 rozporządzenia, organ odwoławczy stwierdził, że nie ma możliwości jego zalegalizowania.

Odnosząc się do argumentacji przedstawionej przez odwołujących się, WINB stwierdził, że zgłoszenia z dnia [...] października 2018 r., z dnia [...] listopada 2008 r. i z dnia [...] stycznia 2009 r., dotyczyły zamiaru budowy budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 25 m2, a nie budynku letniskowego o powierzchni zabudowy około 87 m2, który de facto w obecnym kształcie nie spełnia wymogów określonych w § 3 pkt 7 powoływanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r., stawianych budynkom rekreacji indywidualnej, lecz stanowi budynek mieszkalny całoroczny. Okoliczność ta nie może więc stanowić podstawy odstąpienia od nakazu rozbiórki rzeczonego obiektu.

Organ drugiej instancji stwierdził też, że poza zakresem jego właściwości leży kwestia nakładów poniesionych przez inwestorów w trakcie budowy i eksploatacji budynku stanowiącego samowolę budowlaną w rozumieniu obowiązujących przepisów.

[...], [...] i [...] wnieśli skargę na decyzję WINB z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący, reprezentowani przez radcę prawnego, zarzucili:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynika sprawy, mianowicie:

1. art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez jego bezpodstawne zastosowanie pomimo, że przepis ten nie znajduje zastosowania w przypadku, kiedy rozbudowa istniejącego budynku dokonana została w ten sposób, że stanowi ona integralną część budynku dotychczasowego i połączona jest z nim na tyle trwale, że rozbiórka dobudowy nie jest możliwa bez rozbiórki całego obiektu lub przynajmniej jego znacznej części;

2. art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie pomimo, że zaistniały przesłanki do zastosowania procedury legalizacji;

3. art. 9 Prawa budowalnego w zw. z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na zaniechaniu wdrożenia procedury uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych;

II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie:

1. art. 8 i art. 9 K.p.a. poprzez niedopełnienie przez organy administracji publicznej obowiązku należytego i wyczerpującego informowania skarżących o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie ich prawa i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, w tym obowiązku polegającego na poinformowaniu o możliwości wystąpienia o wydanie decyzji o warunkach zabudowy oraz uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych w trybie art. 9 Prawa budowlanego;

2. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji.

Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji WINB z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji PINB z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...];

2. zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych;

3. wstrzymanie wykonania decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 17 października 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 990/16 odrzucił skargę [...]. Postanowienie jest prawomocne.

Postanowieniem z dnia 14 lutego 2017 r. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 18 maja 2017 r. Sąd oddalił wniosek [...] i [...] oraz [...] (uczestnika postępowania), poparty przez pełnomocnika organu, o zawieszenie postępowania z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego. Reprezentujący skarżących i uczestnika pełnomocnik, podtrzymał argumentację zawartą w skardze. Ponadto stwierdził, że sporny obiekt nie znajduje się "w lesie" (w zagajniku), choć znajdują się tam pojedyncze drzewa. Podał, że budynek nie znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie drzew. Pełnomocnik WINB wniósł o oddalenie skargi, popierając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm. – stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji; dalej powoływana również jako "Prawo budowlane") roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29 Prawa budowlanego wskazano, w jakich sytuacjach pozwolenie na budowę nie jest wymagane, natomiast w art. 30 określono, kiedy wymagane jest dokonanie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi.

W przypadku wykonania robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dochodzi do tzw. samowoli budowlanej, która skutkuje wszczęciem przez organy nadzoru budowlanego procedury określonej w artykułach od 48 do 51 Prawa budowlanego.

Zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

Stosownie natomiast do treści art. 48 ust. 2 Prawa budowalnego, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:

1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:

a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo;

b) ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem

- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

W postanowieniu takim, zgodnie z art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada się obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona (art. 48 ust. 5 Prawa budowlanego).

Konfrontując treść powołanych przepisów z zarzutami skargi i ich uzasadnieniem, można stwierdzić, że skarżący, zarówno w ramach zarzutu naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., jak i w ramach zarzutów naruszenia prawa materialnego, kwestionują dwa – zasadnicze dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy – ustalenia faktyczne.

Po pierwsze, twierdzą, że nie dopuścili się samowoli budowlanej, polegającej na budowie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia (część uzasadnienia zarzutu naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. oraz uzasadnienie zarzutu naruszenia art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego).

Po drugie, twierdzą, że niezasadnie przyjęto w zaskarżonej decyzji oraz w utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, że w sprawie zachodzi negatywna przesłanka legalizacji polegająca na tym, że nie ma możliwości doprowadzania obiektu budowalnego do stanu zgodnego z prawem (część uzasadnienia zarzutu naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. oraz uzasadnienie zarzutu naruszenia art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego).

Ani pierwsze, ani drugie twierdzenie skarżących, nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Dopuścili się oni bowiem samowoli budowlanej, a w świetle stanu faktycznego sprawy i przepisów mających w niej zastosowanie, nie ma możliwości doprowadzenia budynku znajdującego się na terenie działki nr ew. [...] w miejscowości [...], gmina [...], do stanu zgodnego z prawem.

W aktach postępowania administracyjnego (karty 15-17 akt organu pierwszej instancji) znajdują się trzy zgłoszenia dokonane w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego przez [...] oraz [...] i [...]. Każde z nich dotyczy zamiaru wykonania budynku gospodarczego, wolnostojącego, parterowego, niepodpiwniczonego o powierzchni zabudowy do 25 m2 na działkach nr ew. [...] i nr ew. [...] w miejscowości [...], gmina [...]. W zgłoszeniach z dnia [...] października 2008 r. i z dnia [...] listopada 2008 r. wymiary planowanego budynku określono na 5 x 5 m, natomiast w zgłoszeniu z dnia [...] stycznia 2009 r. na 10 x 2,5 m. We wszystkich zgłoszeniach wskazano, że budynek będzie przeznaczony na sprzęt potrzebny do pielęgnacji działki.

Jak natomiast wynika z protokołu kontroli obiektu budowlanego (karta 18 akt organu pierwszej instancji), przeprowadzonej w obecności [...] i [...] października 2008 w dniu [...] lutego 2015 r., na nieruchomości stanowiącej działki nr ew. [...] i nr ew. [...] znajduje się budynek letniskowy o wymiarach około 11,40 m x 9,70 m, posiadający dach dwuspadowy, wyposażony w instalacje elektryczną, wodociągową (ze studni), kanalizację (szambo). Budynek zrealizowano w okresie od wiosny 2009 r. do lata 2011 r. Dołączona do akt dokumentacja fotograficzna wskazuje, że budynek jest piętrowy z poddaszem.

W świetle powyższego, jako trafne należy ocenić stanowisko organów administracji, że budynek znajdujący się na nieruchomości stanowiącej działki nr ew. [...] i nr ew. [...], nie został zrealizowany na podstawie któregokolwiek z wyżej wymienionych zgłoszeń. Budynek ten nie ma powierzchni deklarowanej w zgłoszeniach, nie jest budynkiem gospodarczym, a jego przeznaczeniem z pewnością nie jest wyłącznie przechowywanie sprzętu służącego do pielęgnacji działki. Również deklarowany przez skarżących w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji koszt budowy (300.000 zł) i wskazanie, że wykorzystano do niej najlepsze materiały, podaje w wątpliwość twierdzenie, że budowa ta dokonana została w oparciu o zgłoszenie zamiaru budowy budynku gospodarczego przeznaczonego na sprzęt potrzebny do pielęgnacji działki.

Obojętne dla oceny legalności zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji jest twierdzenie skarżących, że aktualny stan budynku jest wynikiem rozbudowy i nadbudowy kilku obiektów budowlanych wykonanych na podstawie zgłoszeń.

Po pierwsze, udokumentowany opisanym wyżej protokołem kontroli i materiałem zdjęciowym, stan zainwestowania nieruchomości nie daje podstaw do przyjęcia, że na działce znajdują się w istocie trzy budynki gospodarcze rozbudowane i nadbudowane w ten sposób, że obecnie tworzą jeden budynek piętrowy o powierzchni zabudowy około 87 m2.

Po drugie, nawet gdyby założyć, że pierwotnie doszło do budowy budynków gospodarczych o powierzchni do 25 m2, to nie ma to znaczenia dla stwierdzenia, że istniejący budynek – jako całość – stanowi samowolę budowlaną. Jeżeli bowiem, jak wywodzą skarżący, zrealizowane obiekty gospodarcze zostały połączone, tworząc jeden budynek, to cały ten budynek stanowi samowolę budowlaną (zob. podobnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 lipca 2010 r. sygn. akt II OSK 1252/19. Niepublikowany). Innymi słowy, skoro skarżący dokonali zgłoszenia zamiaru wykonania trzech wolnostojących budynków gospodarczych o powierzchni do 25 m2, a zrealizowana przez nich inwestycja stanowi dom letniskowy o powierzchni zabudowy około 87 m2, to samowola budowlana polegała na budowie tego domu, niezależnie od tego, jak technicznie została ona zrealizowana.

W okolicznościach rozpoznanej sprawy, nie ma więc jakichkolwiek podstaw, by twierdzić, że samowola budowlana polegała wyłącznie na rozbudowie i nadbudowie budynków gospodarczych. Konfrontacja znajdujących się w aktach sprawy zgłoszeń zamiaru wykonania budynku gospodarczego z ustalonym podczas kontroli stanem zainwestowania nieruchomości, nie pozwalałaby zresztą organom nadzoru budowalnego na ustalenie zakresu nielegalnej rozbudowy lub nadbudowy.

Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że w toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją prawidłowo ustalono, iż budynek letniskowy usytuowany na działce nr [...] w miejscowości [...], gmina [...], został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Dlatego niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a w zakresie, w jakim skarżący zakwestionowali ustalenie organów administracji, że doszło do samowoli budowlanej, polegającej na budowie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia.

W okolicznościach rozpoznanej sprawy nie było też możliwości doprowadzania obiektu budowalnego do stanu zgodnego z prawem.

Nie ulega wątpliwości i nie jest w sprawie sporne, że budynek położony na działce nr [...] w miejscowości [...], gmina [...], jest przeznaczony na pobyt ludzi. Należy zatem do kategorii ZL, określonej w § 209 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422; dalej powoływane jako "rozporządzenie").

Zgodnie z § 271 ust. 8 rozporządzenia najmniejszą odległość budynków ZL, PM, IN od granicy lasu należy przyjmować, jak odległość ścian tych budynków od ściany budynku ZL z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień. Jak natomiast wynika z treści § 271 ust. 2 rozporządzenia, jeżeli jedna ze ścian zewnętrznych usytuowana od strony sąsiedniego budynku lub przekrycie dachu jednego z budynków jest rozprzestrzeniające ogień, wówczas odległość określoną w ust. 1 należy zwiększyć o 50%, a jeżeli dotyczy to obu ścian zewnętrznych lub przekrycia dachu obu budynków - o 100%. Zgodnie zaś z § 271 ust. 1 rozporządzenia, minimalna odległość pomiędzy ścianami budynków ZL wynosi 8 m.

Mając powyższe na uwadze, należy zgodzić się z organami administracji, że minimalna odległość pomiędzy przedmiotowym budynkiem a granicą lasu, powinna wynosić 12 m.

Z akt sprawy wynika natomiast, że działka nr [...] w miejscowości [...], gmina [...], jest działką leśną.

Dla przedmiotowej działki nie ma aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W dniu [...] marca 2015 r. Rada Gminy [...] podjęła uchwałę nr [...] o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części obrębu geodezyjnego [...], gmina [...], obejmującego m.in. działki geodezyjne nr ew. [...] i nr ew. [...] (załącznik nr 2 do uchwały). Postępowanie planistyczne nie zostało jednak jak dotąd zakończone.

Zgodnie natomiast z wypisem z ewidencji gruntów (karta nr 33 akt organu pierwszej instancji) rzeczona działa stanowi las (LsV). Taki sam sposób korzystania wskazany jest w księdze wieczystej nr [...] (karta nr 32 akt organu pierwszej instancji). Także w powoływanym już protokole kontroli obiektu budowalnego (karta nr 18 akt organu pierwszej instancji) jednoznacznie stwierdzono, że działka jest pokryta lasem w wieku kilkudziesięciu lat. Obecne podczas kontroli [...] i [...] nie wniosły w tym zakresie uwag do protokołu. Co więcej, w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji (akta organu drugiej instancji) [...], [...] i [...] stwierdzili, że na działce nie było miejsca na usytuowanie budynków w innym miejscu, ze względu na bardzo dużą ilość drzew. Wskazali też, że budynki zbudowano na jedynej wolnej przestrzeni na działce.

W świetle powyższego nie miało znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji oświadczenie pełnomocnika skarżących, złożone na rozprawie w dniu 18 maja 2017 r., że sporny obiekt nie znajduje się w lesie, choć znajdują się tam pojedyncze drzewa. W świetle niebudzącego wątpliwości materiału dowodowego sprawy, budynek ten położony jest w lesie.

W konsekwencji, prawidłowe jest ustalenie organów administracji, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie może zostać zachowana minimalna dopuszczalna odległość pomiędzy budynkiem, a granicą lasu. Nie jest więc możliwa legalizacja przedmiotowego obiektu, ze względu na niespełnienie przesłanki, o której mowa w art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. Budynek narusza bowiem przepisy techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem.

Skarżący wywodzą wprawdzie, że organy prowadzące postępowanie w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją, powinny były wdrożyć procedurę uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych, jednakże w realiach przedmiotowej sprawy nie było podstaw do zastosowania tej instytucji.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych.

Stosownie do treści art. 9 ust. 2 Prawa budowlanego właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo.

Jak wynika z art. 9 ust. 3 zd. 1 Prawa budowalnego wniosek do ministra, o którym mowa w ust. 2, w sprawie upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo właściwy organ składa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

Na tle wykładni art. 9 Prawa budowlanego powstały wątpliwości związane z dopuszczalnością jego stosowania w postępowaniach prowadzonych w przedmiocie samowoli budowlanej. Pojawiają się w tej kwestii dwa, zasadniczo różne stanowiska. Wedle jednego z nich, art. 9 Prawa budowlanego nie może znaleźć zastosowania w postępowaniu w sprawie samowoli budowalnej (tak Naczelny Sąd Administracyjny np. w wyrokach: z dnia 26 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 2037/11, z dnia 15 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 1946/11, z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 683/11, z dnia 15 lutego 2012 r. sygn. II OSK 2135/10. Niepublikowane). Zgodnie z drugim stanowiskiem, stosowanie instytucji zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych jest dopuszczalne nie tylko na etapie postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, ale także w postępowaniu dotyczącym legalizacji zrealizowanego obiektu budowlanego (tak Naczelny Sąd Administracyjny np. w wyrokach: z dnia 22 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 1485/15, z dnia 22 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1951/08, z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt II OSK 761/14. Niepublikowane).

W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę, w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 48 Prawa budowlanego, skorzystanie z możliwości, jaką daje art. 9 tej ustawy, jest niedopuszczalne. Nie pozwala na to chociażby brak po stronie organu nadzoru budowlanego kompetencji do wystąpienia z wnioskiem do ministra o udzielenie upoważnienia do wyrażenia zgody na odstępstwo, której to kompetencji nie można domniemywać, ani stosować w tym celu analogii. Ponadto za taką interpretacją art. 9 Prawa budowlanego przemawia brzmienie ust. 3, zgodnie z którym wniosek do ministra w sprawie upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo właściwy organ składa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Obowiązek ścisłej wykładni omawianej regulacji podyktowany jest zdaniem Sądu także charakterem przepisu, który, dopuszczając odstąpienie od przepisów techniczno-budowlanych, ustanowił wyjątek od ogólnej zasady zgodności procesu inwestycyjno-budowlanego z przepisami, o których mowa w art. 7 Prawa budowanego. Tryb naprawczy stosowany jest natomiast wówczas, gdy inwestor w istotny sposób naruszył już obowiązujące przepisy i organy nadzoru budowlanego, korzystając z tego trybu, na zasadzie odstępstwa od reguły, badają możliwość legalizacji inwestycji. W ocenie Sądu nie można zaakceptować interpretacji art. 9 Prawa budowlanego, zrównującej pozycję inwestora naruszającego przepisy z inwestorem, który wykazując szczególnie uzasadniony przypadek, jeszcze przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, ubiega się o odstępstwo od warunków technicznych.

Niezależnie od powyższego, trzeba przypomnieć, że § 271 ust. 8 w zw. z § 271 ust. 1 i ust. 2 rozporządzania określają najmniejsze dopuszczane odległości poszczególnych rodzajów budynków od granicy lasu. W rozpoznanej sprawie budynek będący przedmiotem postępowania znajduje się nie w określonej odległości od granicy lasu, tylko w lesie. Dla nieruchomości tej nie można więc, na podstawie art. 9 ust. 1 Prawa budowalnego, dopuścić odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych (§ 271 ust. 8 w zw. z § 271 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia), które określają minimalną odległość od granicy lasu. Nie można wszakże, na zasadzie odstępstwa, określić odległości budynku od granicy lasu, w którym budynek ten się znajduje.

W świetle powyższego, zarzut naruszenia art. 9 w zw. z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego należało uznać za niezasadny. Co za tym idzie, nie ma też podstaw, aby zgodzić się ze skarżącymi, że organy administracji naruszyły art. 8 i art. 9 K.p.a., nie udzielając stronom postępowania informacji o możliwości uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych w trybie art. 9 Prawa budowlanego, a także decyzji o warunkach zabudowy. W konsekwencji, niezasadne okazały się także zarzuty naruszenia art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a w zakresie, w jakim skarżący twierdzą, że błędnie przyjęto w zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, iż w sprawie zachodzi negatywna przesłanka legalizacji, polegająca na tym, że nie ma możliwości doprowadzania obiektu budowalnego do stanu zgodnego z prawem.

Pozbawiona znaczenia dla oceny legalności wydanych w sprawie decyzji jest też, podnoszona w uzasadnieniu skargi, kwestia niedopuszczalności wydania jednej decyzji w stosunku do wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, w sytuacji, gdy złożono trzy odrębne zgłoszenia zamiaru wykonania budynku gospodarczego. Zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego do wykonania czynności nakazanych m.in. w decyzji wydanej na podstawie art. 48 tej ustawy, zobowiązany jest inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że wszystkie osoby, do których skierowano decyzję PINB z dnia [...] stycznia 2016 r., należą do kręgu podmiotów zobowiązanych do wykonania czynności nakazanych tą decyzją. Na marginesie należy zwrócić uwagę, że w każdym ze znajdujących się w aktach sprawy zgłoszeń wskazano trzech inwestorów: [...], [...] i [...].

Sąd nie znalazł podstaw do zawieszenia postępowania, ani na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) [jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej], ani na podstawie art. 126 tej ustawy [na zgodny wniosek stron]. Zawieszenie postępowania w obu wskazanych przypadkach ma charakter fakultatywny. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie sprawy ze skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], nie jest zależne od, rozpoczętej uchwałą Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] i nie zakończonej, procedury planistycznej. Na wdrożenie procedury legalizacyjnej pozawala plan miejscowy opracowany, uchwalony i obowiązujący w dacie rozstrzygania przez organ nadzoru budowlanego, nie zaś projekt, bądź założenia jego uchwalenia. Toczące się aktualnie postępowanie planistyczne nie ma zatem wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.

Konkludując, Sąd stwierdza, że kontrola zaskarżonej decyzji w granicach zakreślonych rozstrzygnięciem nie dała podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego lub naruszenia prawa procesowego. Brak jest podstaw do uznania, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono wszystkich istotnych kwestii mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Decyzja ta zawiera wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie w stanie faktycznym i prawnym ustalonym w sprawie jest prawidłowe.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.