Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 337/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska – Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2006r. sprawy ze skargi E. sp. j. H. i K. E. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2005r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2005r. nałożono na E. Sp.j. H. i K. E., na podstawie art. 92 ust.1 pkt 2 i pkt 6, art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, karę pieniężną w wysokości 2.200,00zł za stwierdzone podczas kontroli drogowej w dniu [...] czerwca 2005r. naruszenia obowiązujących przepisów. Stwierdzono, iż w pojeździe zatrzymanym do kontroli, którym Spółka E. wykonywała przewóz rzeczy, zainstalowany tachograf nie został poddany wymaganej kontroli metrologicznej w wyznaczonym terminie, a zatem nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy. Ponadto, kontrolującym nie okazano wykresówki z ostatniego dnia tygodnia poprzedzającego.

W złożonym odwołaniu firma E., zwana dalej skarżącym, domagała się uchylenia decyzji w całości, zarzucając jej rażące naruszenie art. 28 Kpa. i art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w zakresie określenia strony postępowania, art. 7 Kpa. poprzez niewyjaśnienie przez organ stanu faktycznego sprawy i art. 77 Kpa. przez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie przez organ całego materiału dowodowego. Skarżący podniósł, iż w dniu kontroli pojazdem kierował S. C. i to on jako odrębny podmiot gospodarczy – osoba fizyczna prowadząca ewidencjonowaną działalność gospodarczą pod własną firmą – i zarazem sprawca czynu skutkującego karą, winien być adresatem decyzji o nałożeniu kary pieniężnej.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego ( GITD ) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podkreślił, że podstawę faktyczną decyzji stanowił fakt niezgodności z przepisami zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe tachografu, nie został on bowiem poddany okresowemu sprawdzeniu w wyznaczonym terminie. Ostatnia legalizacja przeprowadzona była dnia [...] maja 2003r. Dodatkowo, kierowca nie okazał wykresówki za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym prowadził pojazd ani zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu. Organ przywołał przepisy Rozporządzenia Rady ( EWG ) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących w transporcie drogowym ( Dz. Urz. WE L 370 ), a m.in. art. 13 zgodnie z którym pracodawca i kierowcy są odpowiedzialni za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących. Jak stanowią przepisy rozdziału VI załącznika nr 1 do rozporządzenia tachografy podlegają obowiązkowi badań i kontroli, a Państwa Członkowskie wyznaczają instytucję, które przeprowadzają te czynności. Przy zamontowaniu tachograf wraz z instalacją zgodne są z przepisami dotyczącymi maksymalnych dopuszczalnych błędów określonych w rozdziale III pkt 2 lit.f). Badania kontrolne muszą być wykonywane przez uprawnionego instalatora lub warsztat na jego odpowiedzialność. Kontrole okresowe urządzeń rejestrujących zamontowanych w pojazdach przeprowadza się co dwa lata, przy czym mogą one być przeprowadzane przy okazji okresowego badania technicznego. Jak podał dalej organ, skarżąca firma wykonywała transport pojazdem, w którym zainstalowany tachograf nie został poddany wymaganej kontroli okresowej, co odpowiadało naruszeniu przewidzianemu przez ustawę o transporcie drogowym, kiedy tachograf nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy. Jedynie zapisy z urządzenia rejestrującego, które posiada ważną legalizację stanowią dowód wykonywania przez kierowcę poszczególnych czynności – czasu prowadzenia pojazdu i wszystkich innych okresów rejestrowanych przez tachograf. W ustalonym stanie faktycznym miało miejsce naruszenie przepisów Rozporządzenia Rady ( EWG ) Nr 3821/85 poprzez zamontowanie w pojeździe tachografu, który nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy. Powyższe skutkowało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 2.000zł zgodnie z l.p. 1.11.7 załącznika do ustawy o t.d.

Co do naruszenia, za które nałożono na skarżącą firmę karę pieniężną w wysokości 200zł. to zgodnie z art. 15 ust. 7 cyt. Rozporządzenia, na żądanie upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych, kierowca zobowiązany jest okazać wykresówki za bieżący tydzień i w każdym przypadku za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym kierował pojazdem. Stosownie zaś do art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, kierowca który w określonym dniu nie prowadził pojazdu, albo prowadził pojazd do którego nie mają zastosowania przepisy Rozporządzenia Rady ( EWG ) nr 3820/85, na żądanie osoby uprawnionej zobowiązany jest przedstawić do kontroli zaświadczenie, które winno zawierać imię i nazwisko kierowcy, okres którego zaświadczenie dotyczy i wskazanie przyczyny nieposiadania wykresówek z podpisem pracodawcy i datą wystawienia zaświadczenia. Jak ustalono, w sprawie doszło do naruszenia przepisów art. 92 ust. 1 i 6 ustawy o t.d., a konsekwencją tego było nałożenie kary w wysokości 200zł zgodnie z l.p. 1.11.11. załącznika do ustawy o t.d. Argumenty skarżącej firmy nie mogły zostać uwzględnione, bowiem S. C. nie jest stroną postępowania – nie prowadzi on działalności w zakresie transportu drogowego, lecz w zakresie świadczenia usług kierowania pojazdami. Tylko E. jako uprawniony przewoźnik drogowy mógł zostać obciążany karą za naruszenie wskazanych wyżej przepisów.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze E. domagał się uchylenia decyzji, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego tj. art. 92 ust. 1 u.t.d. przez błędną jego wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i 77 Kpa przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji. Skarżący twierdzili, że stroną postępowania w sprawie o ukaranie powinien być S. C. – kierowca pojazdu, który jest odrębnym przedsiębiorcą świadczył usługę operatorską na rzecz skarżącego. Ustawa o czasie pracy kierowców nie pozwala na przerzucenie odpowiedzialności za naruszenie czasu pracy z kierowcy – samodzielnego przedsiębiorcy na jego zleceniodawcę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując wyrażone wcześniej stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sąd, dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) tj. pod kątem jego zgodności z prawem nie stwierdził naruszenia prawa, a zatem skarga nie jest uzasadniona.

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy decyzję tego organu o nałożeniu na E. Sp.J. H. i K. E. kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem, w którym zainstalowany tachograf nie odpowiadał przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy i za nieokazanie wykresówki.

W pierwszym rzędzie należy zauważyć, że skarżący składając odwołanie od decyzji nie kwestionował ustaleń organu co do stwierdzonych naruszeń, a jedynie podnosił iż stroną postępowania w sprawie o nałożenie kary pieniężnej za stwierdzone podczas kontroli naruszenia winien być kierowca pojazdu prowadzący własną działalność gospodarczą w zakresie świadczenia usług kierowania pojazdami.

Takie stanowisko skarżącego nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach.

Kara pieniężna, o której mowa w art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym ( Dz. U. z 2004r. Nr 204, poz. 2088 ), nakładana jest, jak stanowi art. 93 ust.1 tej ustawy, w drodze decyzji administracyjnej na przedsiębiorcę wykonującego transport drogowy lub przedsiębiorcę wykonującego przewozy na potrzeby własne. Przez określenie transport drogowy należy rozumieć krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy, które to określenie obejmuje również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt 4 u.t.d. ( art. 4 pkt 3 u.t.d. ). Krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium RP ( art. 4 pkt 1 u.t.d. ). Warunkiem podjęcia i wykonywania transportu drogowego jest uzyskanie licencji – art. 5 ust. 1 u.t.d.

W rozpatrywanej sprawie skarżąca firma E., jako przedsiębiorca w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, a więc licencjonowany podmiot wykonujący transport drogowy ( str. 27 akt administracyjnych – licencja dla E. Spółka Jawna H. i K. E. ) wykonywała w dniu kontroli tj. w dniu [...] czerwca 2005r. przewóz rzeczy, który na podstawie wskazanych wyżej przepisów mieścił się w definicji krajowego transportu drogowego. Okoliczność ta jest niesporna i potwierdza ją protokół kontroli ( str. 21 akt adm. ), zaś wyjaśnienia złożone przez skarżącego po dacie wszczęcia postępowania ( str.33 akt adm. ) i stanowisko wyrażone przez skarżącego w odwołaniu od decyzji I instancji, podkreślające wykonywanie przewozu przy wykorzystaniu możliwości zatrudnienia w oparciu o umowę cywilnoprawną kierowcy pojazdu, którym przewóz był realizowany, nie przeczą temu faktowi. Mając więc na uwadze, że w dacie kontroli skarżąca Spółka wykonywała pojazdem poddanym tej kontroli transport drogowy, jest ona przedsiębiorcą w rozumieniu art. 93 ust. 1 u.t.d. i adresatem decyzji administracyjnej o nałożeniu kary pieniężnej za stwierdzone naruszenia prawa. Bez znaczenia pozostaje, iż przewóz realizowany był w ten sposób, że do kierowania pojazdem zatrudniono osobę prowadzącą działalność gospodarczą w zakresie kierowania pojazdami. Warto w tym miejscu przywołać przepis art. 13 rozporządzenia Rady ( EWG ) w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, który stanowi, iż zarówno pracodawca, jak i kierowca odpowiedzialni są za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących przy czym kierowcą jest, zgodnie z art. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady (EWG ) nr 3820 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów odnoszących się do transportu drogowego, każda osoba, która kieruje pojazdem nawet przez krótki czas oraz każda osoba przewożona w pojeździe w tym celu, aby kierować nim w razie potrzeby. Jak więc wynika z przywołanych przepisów oraz z wywodów dotyczących odpowiedzialności za ewentualne naruszenia przepisów, o których mowa w art. 92 ust. 1 pkt 10 do 6) u.t.d. bez znaczenia pozostaje formuła prawna w jakiej kierowca wykonuje na rzecz przedsiębiorcy usługi kierowania pojazdem samochodowym; w każdym przypadku wykonywania tej czynności przez kierowców ich pracę organizuje przedsiębiorca transportowy w taki sposób, aby kierowcy mogli spełnić wymagania odnośnych przepisów zarówno rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, a w tym celu przedsiębiorca ma obowiązek dokonywać kontroli zapewniających wykonywanie tych rozporządzeń – art. 15 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85. Zatem z cyt. przepisów prawa wspólnotowego wynika, iż obowiązki w zakresie przestrzegania unormowań dot. czasu pracy kierowców spoczywają przede wszystkim na przedsiębiorcy transportowym i to on zobowiązany jest tak zorganizować prowadzone przez siebie przedsiębiorstwo, aby organ kontroli nie mógł zarzucić mu naruszania prawa.

Reasumując, ocena prawna zaskarżonej decyzji dokonana w oparciu o obowiązujące w dacie jej wydania przepisy prowadzi do wniosku, że przepisy te w sposób jednoznaczny wiążą odpowiedzialność za ewentualnie stwierdzone naruszenia, o których mowa w art. 92 ust. 1 u.t.d. z podmiotem wykonującym działalność transportową. Z powyższych względów zarzut skierowania decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie i naruszenie tym samym przepisu art. 92 ust. 1 ustawy o t.d. należy uznać za niezasadny.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji i postępowania, które ją poprzedziło Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego. Z przepisów rozporządzenia Rady ( EWG ) nr 3821 wynika, ze każdy przyrząd rejestrujący czy to nowy, czy naprawiony musi posiadać świadectwo legalizacji ( pkt 1 rozdz. VI "Badania i kontrole" załącznika 1 cyt. rozporządzenia ), a badania okresowe przeprowadzane są co dwa lata ( pkt 3 załącznika cyt. rozporządzenia ). W kontrolowanym pojeździe ostatnia legalizacja dokonała się, co stwierdził protokół kontroli ( str. 22 akt adm. ), dnia [...] maja 2003r. Na powyższą okoliczność organ załączył do akt administracyjnych kopię zdjęcia urządzenia rejestrującego i umieszczonej na nim tabliczki znamionowej ( str. 28 akt adm. ). Poza sporem jest więc niedokonanie przez skarżącą firmę wymaganego przepisami unijnymi badania kontrolnego i wykonywanie transportu pojazdem z urządzeniem z nieaktualnym świadectwem legalizacji. Jak stanowi art. 4 pkt 13) ustawy z dnia 11 maja 2001r. – Prawo o miarach ( Dz. U. z 2004r. nr 243.poz. 2441 ze zm. ) legalizacja jest zespołem czynności obejmujących sprawdzenie, stwierdzenie i poświadczenie dowodem legalizacji, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania, zaś art. 8n ust. 2 tej ustawy stwierdza, iż legalizacja jest ważna na czas określony. W rozpatrywanej sprawie legalizacja udzielona dnia [...] maja 2003r. winna była zostać ponowiona po dwóch latach zgodnie z pkt 3a) załącznika do rozporządzenia Rady ( EWG ) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym. Kontrola przeprowadzona dnia [...] czerwca 2005r. stwierdziła uchybienie temu wymogowi, a więc stosownie do treści przywołanych przepisów ustawy Prawo o miarach dotychczasowa legalizacja nie była ważna, a tachograf nie spełniał wymagań obowiązujących przepisów, tym samym zapisy urządzenia nie mogły być uznane za wiarygodne. Powyższe musiało skutkować nałożeniem na podstawie art. 92 ust. 1 u.t.d. kary pieniężnej w wysokości określonej l.p. 1.11.7. załącznika do tej ustawy w związku z naruszeniem przepisów art. 87 ust. 1 ustawy o t.d. i wskazanych wyżej przepisów Rozporządzenia Rady ( EWG ) nr 3821/85.

Nie budzi również wątpliwości legalność nałożenia na skarżącą Spółkę kary za stwierdzone nieokazanie wykresówki z dnia poprzedzającego tydzień, w którym kierowca kierował pojazdem. Organ wskazał podstawę prawną nałożenia kary, uzasadnił swoje rozstrzygnięcie w sposób wyczerpujący, zaś sam fakt niedopełnienia obowiązku określonego w art. 87 ust. 1 u.t.d. i art. 15 ust.7 cyt. Rozporządzenia Rady ( EWG ) nie był w trakcie postępowania administracyjnego kwestionowany.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.