Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 762/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. art. 13 ust. 1 pkt 3, 13k ust. 1 pkt 1 i 2, 13ha ust. 6
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: par. 4
journal: Dz.U. 2011 nr 80 poz 433
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę  elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant ref. staż. Renata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2013 r. sprawy ze skarg M. H. na decyzje Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej 1. uchyla zaskarżone decyzje i poprzedzające je decyzje z dnia [...] lipca 2012 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. H. kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (zwany dalej "organem", "GITD") decyzjami z dnia [...] grudnia 2012 r. o następujących numerach: [...], [...], [...], [...], [...] po rozpoznaniu wniosków M. H. (zwanego dalej "skarżącym") o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2012 r. o numerach odpowiednio: [...], [...], [...], [...], [...]

o nałożeniu kar pieniężnych każdą z tych decyzji w wysokości 3.000 złotych, utrzymał zaskarżone decyzje w mocy.

Organ działał na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy

z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej "Kpa."), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.; dalej "u.d.p.") oraz załącznika nr 1 pkt 3 lit. a)

do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 433), art. 50

pkt 1 lit. j), art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b), art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r.

o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.; dalej "u.t.d.").

GITD wskazał, że podstawę faktyczną wydania decyzji z dnia [...] lipca

2012 r. nakładających każdą z nich na skarżącego karę pieniężną w wysokości

3.000 zł stanowiło wykonywanie przejazdu po drodze krajowej wymienionej

w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 433; dalej "rozporządzenie"), bez uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., w dniu [...] lipca 2012 r. o następujących godzinach: [...], [...], [...], [...], [...], na odcinku płatnej drogi (autostrada [...], odcinek Z. (granica państwa) – węzeł [...]), przez pięć bramownic ustawionych

na wskazanym odcinku [...].

Skarżący złożył w każdej ze spraw zakończonych decyzjami z dnia [...] lipca 2012 r. wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy i podniósł, że jazda po dwóch odcinkach płatnej drogi krajowej ([...] i [...]) odbywała się w ramach jednego ciągłego przejazdu. Wskazał na przepis art. 13k ust. 1 u.d.p. i stwierdził, że skoro przejechał bez uiszczenia opłaty przez dwa odcinki dróg płatnych, co potwierdza protokół kontroli, to powinny być wymierzone wobec niego co najwyżej dwie kary pieniężne. Nie zgodził się ze stanowiskiem organu, zgodnie z którym za każdy odnotowany przez bramownice ustawione na danym odcinku drogi przejazd bez wymaganej opłaty elektronicznej, należy wymierzyć odrębną karę. Uznał w związku z tym, że wykładnia ww. przepisu zaprezentowana przez organ stoi w sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami i stanowi zaprzeczenie sankcji administracyjnej, jej celów i funkcji.

Organ ponownie rozpoznając sprawę przypomniał, że w dniu [...] lipca

2012 r. na autostradzie [...], upoważniony inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli mobilnej samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...], którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 t. W toku kontroli stwierdzono, że ww. pojazd nie był wyposażony w urządzenie służące do poboru opłat elektronicznych (jednostki viaBOX). Wskazano w związku z tym, że przejazd wykonywany był bez wniesienia opłaty określonej w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p.

Organ zauważył, że elektroniczny system poboru opłat z dniem 1 lipca

2011 r. zastąpił system "winietowy". Obowiązek ponoszenia powyższej opłaty spoczywa na korzystającym z dróg krajowych lub ich odcinków, natomiast sankcja za naruszenie tego obowiązku nakładana jest na kierującego pojazdem, na co wskazuje wykładnia normy prawnej - art. 13k ustawy o drogach publicznych.

W myśl art. 5 ust. 1 u.d.p. do dróg krajowych zalicza się:

1) autostrady i drogi ekspresowe oraz drogi leżące w ich ciągach do czasu wybudowania autostrad i dróg ekspresowych;

2) drogi międzynarodowe;

3) drogi stanowiące inne połączenia zapewniające spójność sieci dróg krajowych;

4) drogi dojazdowe do ogólnodostępnych przejść granicznych obsługujących ruch osobowy i towarowy bez ograniczeń ciężaru całkowitego pojazdów (zespołu pojazdów) lub wyłącznie ruch towarowy bez ograniczeń ciężaru całkowitego pojazdów (zespołu pojazdów);

5) drogi alternatywne dla autostrad płatnych;

6) drogi stanowiące ciągi obwodnicowe dużych aglomeracji miejskich;

7) drogi o znaczeniu obronnym.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. — Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej.

Stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną: bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł.

GITD wskazał, że zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy,

w postaci protokołu kontroli, dowodu rejestracyjnego skontrolowanego pojazdu,

w sposób pełny odzwierciedla ustalony stan faktyczny. Wynika z tego materiału,

że pojazd samochodowy, którego kierowcą był skarżący poruszał się po drodze wymienionej w rozporządzeniu i za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p.

Zdaniem GITD, okoliczności podniesione przez skarżącego nie mogą stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ustawodawca nie przewidział bowiem okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 i 2 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Z tych względów, jak podał organ, przyczyny, z powodu których opłata nie została uiszczona nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznania sprawy administracyjnej. Kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów ustawy

o drogach publicznych są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń. Organ podkreślił, że obowiązek w zakresie ponoszenia opłat elektronicznych został ustalony w ustawie z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw. Stosownie do art. 9 tejże ustawy przepisy ustanawiające powyższy obowiązek weszły w życie z dniem 1 lipca 2011 r. Ustawodawca przewidział zatem ponad trzyletni okres vacatio legis.

W związku z tym, w ocenie organu, skarżący miał wystarczająco czasu na zaznajomienie się z nowymi rozwiązaniami prawnymi. GITD stwierdził w tym miejscu, że ustawowym obowiązkiem inspektorów transportu drogowego jest kontrola przestrzegania obowiązujących przepisów na wszystkich drogach publicznych, obowiązkiem kierującego pojazdem samochodowym jest zaś przestrzeganie tych przepisów, na każdym odcinku pokonywanej trasy przejazdu.

Jak podał GITD, wyodrębniono sprawy administracyjne za przejazdy opisane w protokole kontroli, bowiem każda z nich stanowi odrębną podstawę do nałożenia kary pieniężnej, tj. odrębną indywidualną sprawę administracyjną wymagającą rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej (art. 1 pkt 1 Kpa.). Ustawodawca nie przewidział możliwości sumowania kar pieniężnych za kilka naruszeń stanowiące odrębne sprawy administracyjne w rozumieniu art. 1 pkt 1 Kpa., za naruszenia opisane w art. 13k ust. 1 i 2 u.d.p. w jednej decyzji administracyjnej.

Z tych względów, jak podkreślił organ, należało wszcząć tyle postępowań administracyjnych ile w protokole kontroli stwierdzono przejazdów, za które nie uiszczono opłat elektronicznych, aby każda stanowiła podstawę do wydania odrębnej decyzji. Przy wszczęciu kilku postępowań administracyjnych organ kierował się następującymi okolicznościami:

- dniem popełnienia naruszenia,

- odcinkiem drogi krajowej, za który istniej obowiązek uiszczania opłaty elektronicznej,

- czasem popełnienia naruszenia.

W ocenie organu, odmienność którejkolwiek z powyższych przesłanek przesądza o fakcie dokonania odrębnego przejazdu, za który pobierana jest odrębna opłata elektroniczna. Okoliczności niniejszej sprawy świadczą o dokonaniu innego naruszenia przez kierującego pojazdem, które polega na naruszeniu obowiązku

w innym stanie faktycznym, co do miejsca i czasu, a zatem stanowi odrębną indywidualną sprawę administracyjną, która powinna zostać załatwiona osobną decyzją administracyjną.

Jak wskazał GITD, obowiązujący system pozwala na naliczanie i pobieranie opłaty elektronicznej wyłącznie za pośrednictwem zainstalowanego w pojeździe urządzenia, tzw. viaBOX. Brak zainstalowania w pojeździe tego urządzenia, w toku wykonywania przejazdu po drogach wskazanych w ww. załączniku nr 1 i 2

do rozporządzenia, skutkuje tym, że opłata elektroniczna nie zostaje uiszczona, zaś organ administracji publicznej obowiązany jest do wymierzenia kierującemu pojazdem samochodowym kary administracyjnej, zgodnie z dyspozycją wyrażoną

w art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p.

Mając powyższe na uwadze organ uznał, że kierujący pojazdem niezaopatrzonym w urządzenie viaBOX nie powinien poruszać się po odcinkach dróg krajowych, o których mowa w ww. rozporządzeniu. W niniejszych sprawach skarżący wykonywał przewóz po płatnym odcinku drogi krajowej, nie posiadając w pojeździe wspomnianego urządzenia, co uniemożliwiło mu wniesienie stosownej opłaty

i w konsekwencji zobligowało organ do wymierzenia kar pieniężnych z tytułu tego naruszenia w każdej ze spraw wszczętych na skutek przeprowadzonej w dniu

[...] lipca 2012 r. kontroli.

Skargi na powyższe decyzje GITD z dnia [...] grudnia 2012 r. wniósł

do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, reprezentowany przez adwokata, wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji, ewentualnie o ich uchylenie w całości. Nadto wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów w postaci sześciu decyzji organu I instancji i sześciu decyzji organu II instancji wydanych w jego sprawach w związku z wykonywaniem przewozu w dniu [...] lipca 2012 r. na płatnym odcinku drogi krajowej – autostrady [...]. Wniósł też o połączenie spraw prowadzonych co do stwierdzonych na ww. odcinku drogi naruszeń, do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Skarżący zarzucił organowi naruszenia następujących przepisów postępowania, a mianowicie:

- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 w zw. z art. 158 § 1 Kpa., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, w której decyzja dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją administracyjną, co wypełnia przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, a nie utrzymania jej w mocy,

- art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kpa., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie oraz nierozpoznanie istoty wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy, poprzez nieuwzględnienie przy wydawaniu decyzji, że na skarżącego oprócz kary pieniężnej zaskarżonej niniejszą skargą tego samego dnia i za przejazd tego samego odcinka drogi płatnej, nałożono 6 innych kar pieniężnych, a w związku z tym skarżący został 7 razy ukarany za to samo przewinienie, czyli za przejazd tym samym odcinkiem drogi płatnej, tego samego dnia, bez zatrzymywania się, pomimo tego, że skarżący wskazywał na te okoliczności we wniosku, oraz organ dysponował odpowiednim materiałem dowodowym w postaci wydanych decyzji.

Ewentualnie, w razie nieuwzględnienia przez Sąd powyższych zarzutów, skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 13k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3

w zw. z art. 13ha ust. 1 u.d.p. w zw. z załącznikiem nr 1 pkt 3 lit. a) rozporządzenia, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że odcinki drogi krajowej, na których jest pobierana opłata elektroniczna, wyznaczone są przez kolejne bramownice na drodze służące kontroli uiszczenia opłaty elektronicznej, na skutek czego organ uznał, że płatnych odcinków drogi [...] na odcinku Z. (granica państwowa) - węzeł [...] jest siedem, w związku z czym karę pieniężną za nieuiszczenie opłaty elektronicznej nałożył oddzielnie za każdy odcinek drogi pomiędzy kolejnymi bramownicami, podczas gdy z ww. rozporządzenia wynika, że odcinkiem drogi, za który należy się opłata elektroniczna jest jeden odcinek: Z. (granica państwowa) - węzeł [...]. W związku z tym skarżący stwierdził, że nieuiszczając opłaty elektronicznej za przejazd ww. odcinkiem płatnym, powinien dostać jedną karę pieniężną w wysokości 3.000 złotych, a nie siedem oddzielnych kar w wysokości 3.000 złotych każda.

Skarżący uznał, że spośród kar określonych decyzjami z dnia [...] lipca

2012 r. tylko jedna została nałożona zgodnie z prawem, pozostałe natomiast zostały nałożone w warunkach nieważności postępowania, ponieważ sprawa została już rozstrzygnięta inną decyzją. Zdaniem skarżącego, siedmiokrotne ukaranie za jeden czyn stoi w ewidentnej sprzeczności z zasadą demokratycznego państwa prawa. Stwierdził, że skoro popełnił jedno przewinienie, to powinien otrzymać jedną karę. Zasada ta, zdaniem skarżącego, obowiązuje w ustawodawstwie europejskim, w myśl którego nikt nie może być dwukrotnie karany administracyjnie za ten sam czyn, na mocy tego samego przepisu lub przepisów chroniących ten sam społeczny interes.

Skarżący argumentację towarzyszącą postawionym zarzutom naruszenia przepisów prawa materialnego skoncentrował wokół niezasadności wymierzenia kolejnych kar pieniężnych z tytułu przejazdu przez kilka bramownic postawionych na jednym odcinku drogi określonej w rozporządzeniu.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko

i wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 27 czerwca 2013 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a. połączyć sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 762/13, VI SA/Wa 763/13, VI SA/Wa 764/13VI SA/Wa 765/13, VI SA/Wa 766/13, VI SA/Wa 767/13 do wspólnego rozpoznania, a sprawy wyżej wymienione za wyjątkiem VI SA/Wa 763/13 także rozstrzygnięcia i prowadzić je pod sygnaturą VI SA/Wa 762/13.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej "p.p.s.a.").

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skargi M. H. zasługują na uwzględnienie.

Z protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2012 r. wynika, że o godz. [...] na 60 km autostrady [...], został zatrzymany do kontroli samochód ciężarowy [...] nr [...], którym kierował Pan H. M. obywatel Niemiec. Kontrola miała miejsce na odcinku drogi płatnej [...] (60 km) określonej w załączniku nr 1 pkt 3 lit. a do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 43).

Za pomocą urządzeń kontrolnych mobilnej jednostki kontrolnej ustalono, że powyższy pojazd nie posiadał zainstalowanego urządzenia viaBOX oraz wygenerowano 5 wskazanych w stanie faktycznym sprawy incydentów – przyjazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej po płatnym odcinku drogi krajowej [...] Z. (granica państwowa) – węzeł [...]. Były to przejazdy pod 5 bramownicami o następujących godzinach [...], [...], [...], [...], [...]. Przejazd pod pierwszą bramownicą na wyżej wskazanym odcinku drogi nastąpił o godz. [...] (sprawa VI SA/Wa 763/13). Droga krajowa po której ustalono poruszanie się kontrolowanego pojazdu samochodowego została wyszczególniona w załączniku nr 1 pkt 3 lit. a Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r., Nr 80, poz. 4333 z późn. zm.).

Organ przejazd przez 5 bramownic na tym samym odcinku drogi uznał za 5 przejazdów w związku z czym nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości po 3000 zł za każdy incydent.

W tym miejscu należy, wskazać, że skarga na decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3000 zł za przejazd w dniu [...] lipca 2012 r. o godz. [...] została zarejestrowana pod sygn. akt VI SA/Wa 763/13 i w sprawie tej Sąd skargę oddalił uznając, że organ słusznie nałożył na skarżącego karę, gdyż nie uiścił opłaty elektronicznej za przejazd po płatnym odcinku drogi krajowej [...].

W ocenie Sądu, nieuzasadnione jest nałożenie kary pieniężnej za przejazd na tym samym odcinku drogi za każdą bramownicę. Nieuprawniony jest przyjęty przez organ sposób rozumienia ww. przepisów pozwalające na kumulację kar pieniężnych za jeden czyn polegający na przejeździe danym odcinkiem drogi krajowej bez wniesienia opłaty elektronicznej, w zależności od liczby tzw. bramownic znajdujących się na tym odcinku, które zarejestrowały brak wniesienia opłaty.

Analiza licznych spraw z zakresu opłaty elektronicznej pozwala zauważyć, że organy nakładając na kierującego pojazdem samochodowym karę pieniężna za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty naliczają powyższą karę za przejazd pod każdą bramownicą stosując posiłkowo § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokość stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. 2011.80.433 ze zm.), gdyż teoretycznie na każdym skrzyżowaniu można wjechać na drogę bądź z niej zjechać, a więc w ocenie organu każdy taki odcinek zawarty miedzy dwoma bramownicami stanowi odrębny przejazd po drodze krajowej lub jej odcinku, ponieważ zgodnie z treścią § 4 wskazanego powyżej rozporządzenia początkiem albo końcem drogi krajowej lub jej odcinka, na którym pobiera się opłatę elektroniczną, jest:

1. punkt przecięcia osi dróg w węźle lub skrzyżowaniu albo

2. punkt przecięcia osi drogi z granicą miasta na prawach powiatu lub granicą państwową.

Wysokość stawek opłat elektronicznych zawiera zał. nr 3 .

Powyższy przepis w ocenie Sądu jest przepisem czysto technicznym wskazującym jedynie sposób naliczania opłaty elektronicznej i mającym na celu ułatwienie obliczenia wysokości opłaty elektronicznej za cześć odcinka po jakim porusza się kierujący. Inna interpretacja powyższego zapisu prowadziłaby do wniosku, że § 4 rozporządzenia wprowadza nowe pododcinki niezależne od treści zał. nr 1 i 2 do powyższego rozporządzenia, a także przepisów ustawy o drogach publicznych.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych , korzystający z dróg krajowych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 22 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U z 2012, poz. 1137), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej.

Na podstawie art. 13k ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną, bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł. W przypadku uiszczenia opłaty w niepełnej wysokości wymierzana jest natomiast kara w wysokości 1.500 zł (art. 13k ust. 1 pkt 2 ustawy). Z powyższego wynika wprost, że kara jest bezpośrednio powiązana z przejazdem po danej drodze krajowej lub jej odcinku. Ustawa o drogach publicznych nie zawiera definicji "przejazdu", jednak przyjęta przez organy definicja przejazdu w oparciu o definicję początku i końca drogi krajowej zawarta w § 4 rozporządzenia wydaje się błędna lub co najmniej niepełna, gdyż nie każdy przejazd zawarty jest między dwoma najbliższymi punktami przecięcia osi dróg w węźle lub skrzyżowaniu, albo przecięcia osi drogi z granicą miasta na prawach powiatu lub granica państwa. W ocenie Sądu, kara pieniężna winna być nakładana za przejazd bez uiszczenia opłaty po drodze krajowej lub jej odcinku (bez względu na długość przejazdu a nie za przejazd pomiędzy dwoma najbliższymi bramownicami),

o których mowa w załączniku nr 1 i 2 do rozporządzenia. Za taki przejazd jedną drogą krajową bez uiszczenia opłaty nakłada się karę w wysokości 3000 zł. Zgodnie z łacińska premią "Clara non sunt interpretanda" w procesie wykładni prawa w pierwszej kolejności należy opierać się wyłącznie na wykładni literalnej we wszystkich tych przypadkach, w których treść normy jest klarowna i jasna.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokość stawek opłaty elektronicznej zostało wydane na podstawie delegacji zawartej w ustawie o drogach publicznych w art. 13 ha ust. 6 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z powyższą delegacją Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia była upoważniona do:

1. określenia dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną,

2. ustalenia dla nich wysokość stawek opłaty elektronicznej za przejazd kilometra, dla danej kategorii pojazdu, w wysokości nie większej niż określona w ust. 4 art. 13ha ustawy o drogach publicznych

- mając na uwadze potrzeby utrzymania i ochrony dróg istotnych dla rozwoju sieci drogowej, koszty poboru opłaty elektronicznej oraz klasę drogi, na której jest pobierana opłata elektroniczna.

Powyższa delegacja ustawowa upoważnia więc Radę Ministrów jedynie do wskazania dróg publicznych na których obowiązuje opłata elektroniczna, a także ustalenia wysokości stawek opłaty elektronicznej, w żądanym wypadku nie upoważnia do definiowania jakichkolwiek pojęć zawartych w ustawie. Wobec powyższego należy uznać, że w § 4 ustawodawca wskazał jedynie na najkrótszy odcinek drogi krajowej lub jej odcinka za jaki pobiera się opłatę elektroniczną, a odcinka powyższego w żadnym razie nie należy utożsamiać z przejazdem, gdyż za przejazd w rozumieniu ustawy o drogach publicznych i przepisów rozporządzenia uznany winien być odcinek drogi krajowej lub jej odcinka od chwili wjazdu na drogę do chwili zjazdu z tej drogi niezależnie od ilości mijanych po drodze skrzyżowań czy węzłów. Przy czym należy przyjąć, że jeżeli na jednym ze skrzyżowań, czy węzłów drogowych nastąpi zjazd na inną płatną drogę publiczną to mamy do czynienia z tym samym przejazdem. Kontrowersje może natomiast wzbudzać sytuacja, gdy najpierw poruszamy się drogą płatną a potem bezpłatną i znowu płatną. Z uwagi na sygnalizację jaką wydaje urządzenie viaBOX w takim wypadku prawidłowe jest nałożenie kary pieniężnej za oba przejazdy po drodze płatnej bez uiszczenia opłaty.

Wykładnia językowa przepisu art. 13ha ust. 1 u.d.p. prowadzi do wniosku, że karze podlega "przejazd po drodze krajowej". Przepis ten nie przewiduje możliwości wielokrotnego wymierzenia kary za jeden przejazd danym odcinkiem drogi. Zastosowanie tego rodzaju kary musiałoby mieć swoje wyraźne umocowanie w prawie. Z uwagi zaś na sankcyjny charakter przepisu art. 13k ust. 1 u.d.p. nie jest, zdaniem Sądu "dopuszczalne stosowanie dowolnej wykładni orzekającej".

Tak więc w niniejszej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego dopuścił się naruszenia prawa materialnego tj. art. 13k ust. 1 ustawy o drogach publicznych nakładając na skarżącego po raz drugi karę pieniężną za przejazd po tej samej drodze krajowej.

Sąd podkreśla, że za przejazd po płatnym odcinku drogi krajowej bez uiszczenia opłaty można nałożyć tylko jedną karę w wysokości 3.000 zł, karze podlega każdy przejazd.

W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko organu, że argumentacja skarżącego dotycząca kwestii braku zawinienia po jego stronie, nie ma w niniejszej sprawie jakiegokolwiek istotnego znaczenia, albowiem unormowania ustawy o drogach publicznych, powołane w decyzjach organu, nie uzależniają nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązujących w przewozach drogowych regulacji (w tym dotyczących opłat elektronicznych) od ustalenia winy podmiotu wykonującego dany przewóz.

Dlatego też zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja nie może się ostać i podlega uchyleniu stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku, Sąd oparł się na dyspozycji przepisu art. 152 p.p.s.a., o kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.