Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2189/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 10 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 3, art. 82a
journal: Dz.U. 2004 nr 29 poz 257
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, , Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi D.M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz D.M. kwotę 800 zł (osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w C. nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w kwocie 13.209,00 zł z tytułu sprzedaży samochodów osobowych przed ich pierwszą rejestracją w kraju, za okres rozliczeniowy wrzesień 2008 r., Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu własnej decyzji organ odwoławczy przywołał m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:

D.M. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "P.", w dniu [...] lipca 2011 r. złożył w Urzędzie Celnym w C. deklaracje ([...]) dla podatku akcyzowego w związku ze sprzedażą samochodów osobowych przed ich pierwszą rejestracją na terytorium kraju za okres rozliczeniowy wrzesień 2008 r. Po dokonaniu analizy ww. deklaracji, Naczelnik Urzędu Celnego w C. stwierdził, iż za okres rozliczeniowy wrzesień 2008 r. Podatnik zadeklarował podstawę opodatkowania i wykazał zobowiązanie podatkowe w nieprawidłowej wysokości.

W związku z czym, postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 wszczął z urzędu postępowanie podatkowe. W oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w trakcie postępowania Naczelnik Urzędu Celnego w C., decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. określił Podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu sprzedaży samochodów osobowych przed ich pierwszą rejestracją w kraju za okres rozliczeniowy wrzesień 2008 r. w kwocie 12.610,00 zł.

Po rozpatrzeniu odwołania od w/w. decyzji Dyrektor Izby Celnej w W. uchylił ją w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy I instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Naczelnik Urzędu Celnego w C. decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. określił Podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w wysokości 13.209,00 zł. Ta z kolei decyzja została zaskarżona odwołaniem, w którym zarzucono jej:

1) "naruszenie art. 121, art. 122 oraz art. 187 § 1, 191 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów państwa oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności poprzez zaniechanie zbadania uzasadnionych przyczyn odbiegania podstawy opodatkowania nabytych samochodów od średniej wartości rynkowej w kraju w rozumieniu art. 82a ust. 1 ustawy z dnia 23/01/2004 o podatku akcyzowym,

2) naruszenie art. 82a ust. 1 i 4 ustawy z 2004 poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że do przyczyn uzasadniających znaczne odstępstwo zadeklarowanej wartości samochodu od jej wartości rynkowej nie może również należeć kurs waluty w jakiej została wyrażona cena nabycia samochodu, uszkodzenia blacharskie i tapicerki, historia pojazdu czy wartość rynkowa na rynku [...] podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że każda uzasadniona przyczyna może potwierdzać znaczne odstępstwo zadeklarowanwej wartości samochodu od jej wartości rynkowej ".

Uznając bezzasadność wniesionego odwołania Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie, Naczelnik Urzędu Celnego w C. postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. nadał nieostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. rygor natychmiastowej wykonalności, na podstawie którego, Dyrektor Izby Celnej w W. w dniu [...] września 2012 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] oraz zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem nr [...]. Bank otrzymał ww. zawiadomienie w dniu [...] października 2012 r. Zarówno tytuł wykonawczy jak i zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego zostały doręczone Podatnikowi w trybie art. 44 kpa w dniu [...] listopada 2012 r. Zgodnie z przepisem art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia przerywa zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony.

Jednocześnie Dyrektor Izby Celnej w W. wskazuje, iż w tym względzie Naczelny Sąd Administracyjny podjął w dniu 3 czerwca 2013 r. uchwałę, sygn. akt I FPS 6/12, zgodnie z którą zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r., gdy zawiadomienie podatnika o jego zastosowaniu nastąpi przed upływem terminu przedawnienia. Organ odwoławczy podniósł nadto, że na mocy art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r. Nr 108, poz. 626, z późn. zm.), jeżeli obowiązek podatkowy w akcyzie odnośnie wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 168, powstał przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i należna akcyza nie została do tego dnia zapłacona, stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. ustawę z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257, z późn. zm.). W związku z powyższym rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie powinno być podjęte na podstawie przepisów ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym.

Organ II Instancji przypomniał, że w dniu [...] lipca 2011 r. Podatnik wywiązał się z obowiązku podatkowego poprzez złożenie Naczelnikowi Urzędu Celnego w C. deklaracji dla podatku akcyzowego AKC-3 za wrzesień 2008 r. Podatnik wykazał sprzedaż 2 samochodów osobowych i zadeklarował podstawę opodatkowania podatkiem akcyzowym w łącznej wysokości 58.444,94 zł i wykazał kwotę podatku akcyzowego w wysokości 7.949,00 zł.

W w/w. deklaracji, zarejestrowanej pod poz. [...]Podatnik wykazał sprzedaż następujących samochodów:

|Lp. |Marka |Rok produkcji |Poj. silnika w cm3|

Z dokonanej przez organ podatkowy I instancji weryfikacji zadeklarowanej przez Podatnika podstawy opodatkowania wynikały dysproporcje pomiędzy wartością zadeklarowaną, a średnią wartością rynkową.

Organ II instancji w świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, podzielił stanowisko organu podatkowego I instancji w kwestii zastosowania regulacji określonej w art. 82a ust. 1 u.o.p.a. Przypomniał, że podatnik w odpowiedzi na wezwanie Naczelnika Urzędu Celnego w C., wystosowane w trybie art. 82a ust. 1 u.o.p.a., w piśmie z dnia [...] maja 2012 r. wyjaśnił, iż "podstawa opodatkowania samochodów odbiega od średniej wartości rynkowej, z następujących przyczyn:

1) są to modele przeznaczone na rynek [...], posiadające długą historię eksploatacji (kilku właścicieli) oraz uszkodzenia wynikłe z eksploatacji;

2) te z wymienionych samochodów, które posiadają nawigację satelitarną cechuje np. odmienność systemów tej nawigacji (dostosowana do rynku [...]), co już może stanowić uzasadnioną przyczynę znacznego odbiegania od średniej wartości rynkowej (krajowej);

3) przedmiotowe samochody zawsze są wyceniane niżej na rynku wtórnym, niż auta pochodzące z polskiej sieci dystrybucji tudzież z drugiej ręki w Polsce. W przedmiotowym przypadku specyfika rynku pochodzenia pojazdu ma istotne znaczenie dla jego wartości rynkowej podobnego samochodu w Polsce;

4) przyczyną był również bardzo niski kurs [...], który był walutą, na podstawie której dokonywano zapłaty ceny transakcyjnej. Niski kurs [...] w rzeczonym okresie miał również wpływ na wartość pojazdów kupowanych na terytorium U. ...".

Jednak w ocenie Dyrektora Izby Celnej w W. w rozpoznawanej sprawie decydujące znaczenie ma kryterium wartości pojazdu a nie jego cena. Wartość jest pojęciem ekonomicznym odnoszącym się do samochodu osobowego o określonych cechach technicznych. Wartość stanowi pojęcie zobiektywizowane ekonomicznie, będąca pochodną cech towaru. Przyjęcie podstawy opodatkowania na poziomie średniej wartości rynkowej stanowi kryterium obiektywne w sytuacji niewykazania uzasadnionych przyczyn, dla których samochód osobowy ma wartość znacznie niższą. Organ odwoławczy podziela stanowisko, zgodnie z którym za podstawę ustalenia wartości rynkowej pojazdu winny służyć wyspecjalizowane informatory, np. elektroniczna wersja katalogów Eurotax Informator Rynkowy Samochody Osobowe - Wydawnictwa EurotaxGlass's Polska Sp. z o.o. - "CARWERT", jeśli wartość wskazana przez Podatnika z jakiś powodów nie zostanie przyjęta. Poza tym "średniej wartości rynkowej" nie można utożsamiać z wartością konkretnego podlegającego opodatkowaniu samochodu osobowego, gdyż ustalenie tej wartości musi być zindywidualizowane i należy (art. 82a ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym) do obowiązków organu podatkowego.

Ustalenie średniej wartości rynkowej, o której mowa w wyżej powołanym przepisie art. 82a, nie wiąże się z obowiązkiem ustalania podstawy opodatkowania z uwzględnieniem opinii biegłego bądź rzeczoznawcy. W tym zakresie znajduje bowiem zastosowanie reguła, że dowodem w sprawie może być wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a co nie jest sprzeczne z prawem. Zatem przedłożona w sprawie przez podatnika dokumentacja dowodowa podlegała ocenie tak jak każdy inny dowód.

W ocenie Dyrektora Izby Celnej w W., wyszczególnione w piśmie z dnia [...] maja 2012 r., przyczyny dla których, zdaniem Podatnika, podstawa opodatkowania odbiega od średniej wartości rynkowej nie zasługują na uwzględnienie. Mając na uwadze, iż przedmiotem postępowania jest wartość samochodów sprzedawanych w kraju a nie nabywanych wewnątrzwspólnotowo, takie argumenty jak przeznaczenie samochodu na rynek [...] czy dodatkowe wyposażenie w postaci nawigacji nie wpływają na obniżenie wartości danego samochodu. Samochody przeznaczone na rynek [...] nie są ani gorzej wyposażone ani też w gorszym stanie technicznym, niż te przeznaczone na rynek europejski, wręcz przeciwnie.

Zatem wskazana przez podatnika specyfika rynku kraju pochodzenia nie ma wpływu na średnią wartość rynkową danego pojazdu, sprzedanego w kraju. Również "bardzo niski kurs [...], który był walutą, na podstawie której dokonano zapłaty ceny transakcyjnej" nie może stanowić przyczyny, dla której podstawa opodatkowania znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej danego pojazdu, zwłaszcza, że walutą transakcji był polski złoty, a nie [...]. Średnia wartość rynkowa, o której mowa w art. 82a ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym, jest wynikiem szeregu transakcji sprzedaży samochodów osobowych na rynku krajowym, nie zaś "wartością" dotyczącą ściśle określonego pojazdu, na którą wpływ mają subiektywne przekonania potencjalnych nabywców.

Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Celnej w W., w oparciu o bazę danych zawartą w systemie wyceny wartości pojazdów katalogu EurotaxGlass's, ustalił wartość rynkową brutto sprzedanych we wrześniu 2008 r. samochodów osobowych z uwzględnieniem korekt za miesiąc dopuszczenia i przebieg oraz przyjmując stan techniczny dobry, następująco:

1. [...], o numerze VIN [...], rok produkcji 2006, poj. silnika 2261 cm3, data pierwszej rejestracji [...] listopada 2006 r., nabyty wewnątrzwspólnotowo [...] września 2008 r., sprzedany przed pierwszą rejestracją na terytorium kraju w dniu [...] września 2008 r., przebieg [...] mil (wskazany w opinii z dnia [...] września 2008 r.), stan dobry z uwzględnieniem ujemnej korekty (-11%, tj. 8.220,00 zł) ze względu na wcześniejsze/konieczne naprawy, wskazane w opinii nr [...] z dnia [...] września 2008 r. - 79.000,00 zł;

2. [...], o numerze VIN [...], rok produkcji 2007, poj. silnika 2998 cm3, data pierwszej rejestracji [...] czerwca 2007 r., nabyty wewnątrzwspólnotowo [...] września 2008 r., sprzedany przed pierwszą rejestracją na terytorium kraju w dniu [...] września 2008 r., przebieg [...] mil (wskazany w opinii z dnia [...] września 2008 r.), stan dobry z uwzględnieniem ujemnej korekty (-8%, tj. 5.100,00 zł) ze względu na wcześniejsze/konieczne naprawy, wskazane w opinii nr [...] z dnia [...] września 2008 r. - 58.700,00 zł.

Ponieważ w kwotach tych zawarty jest podatek od towarów i usług wg stawki 22% oraz podatek akcyzowy wg stawki 13,6%, do obliczenia podstawy opodatkowania akcyzą ww. samochodów osobowych, a następnie określenia zobowiązania podatkowego od wartości rynkowej brutto należy dokonać odliczeń podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego w następujący sposób:

1. [...]

79.000,00 zł : 1,22 : 1,136 = 57.002,00 zł (po zaokrągleniu do pełnych zł).

2. [...]

58.700,00 zł : 1,22 : 1,136 = 42.355,00 zł (po zaokrągleniu do pełnych zł).

Organ Odwoławczy wskazał, że różnice między wartościami pojazdów, wynikających ze złożonej przez Podatnika deklaracji z dnia [...] lipca 2011 r., a ich wartościami netto, ustalonymi w w/w. sposób przedstawiają się następująco:

|Lp. |Marka |Podstawa opodatkowania |Wartość rynkowa netto|Różnica kwotowa w|Różnica wyrażona w % |

| | |wykazana w deklaracji AKC-3 w|w zł |zł | |

| | |zł | | | |

|1 |[...] |32.469,41 |57.002,00 |24.533,00 |43 |

|2 |[...] |25.975,53 |42.355,00 |16.379,00 |38,7 |

W ocenie Dyrektora Izby Celnej w W. różnice między wartościami w/w. samochodów wynikające ze złożonej przez Podatnika deklaracji z dnia [...] lipca 2011 r. a ich wartościami rynkowymi netto, ustalonymi w oparciu o system wyceny EurotaxGlass's są na tyle istotne (24.533,00 zł - 43%, oraz 16.379,00 zł - 38,7%), że uzasadnia to zastosowanie wobec nich przepisów art. 82a ustawy o podatku akcyzowym. Biorąc zatem pod uwagę postanowienia art. 21 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 18 ust. 1, art. 19 ust. 1, art. i 80 ust. 3 pkt 1 oraz art. 79 ustawy o podatku akcyzowym, zgodnie z którym podatnik ma prawo do obniżenia kwoty akcyzy o kwotę akcyzy zapłaconą przy nabyciu wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych, związaną ze sprzedażą opodatkowaną, zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu sprzedaży przed pierwszą rejestracją na terenie kraju samochodów osobowych, za okres rozliczeniowy wrzesień 2008 r., wynosi:

|Lp. |Marka |Podstawa opodatkowania w|Stawka akcyzy w |

| | |zł |% |

Organ odwoławczy wyjaśnił również, że kwota zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym wyliczona przez Naczelnika Urzędu Celnego różni się od tej wyliczonej w postępowaniu odwoławczym przez Dyrektora Izby Celnej w W. o 303,00 zł. Organ podatkowy I instancji, określając wartość rynkową sprzedawanych na terytorium kraju samochodów osobowych, bezzasadnie, zdaniem organu odwoławczego, zastosował ujemne korekty ze względu na liczbę właścicieli, przez co podstawa opodatkowania w/w. samochodów bezpodstawnie została obniżona. Jak wynika bowiem ze znajdujących się w aktach sprawy świadectw własności w/w. samochodów, drugi właściciel był tylko pośrednikiem a nie użytkownikiem. Jednakże, organ odwoławczy dokonując ponownego rozpatrzenia sprawy, pozostawił kwotę zobowiązania podatkowego na poziomie korzystniejszym dla Podatnika, tj. 13.209,00 zł. Zgodnie bowiem z art. 234 ustawy - Ordynacja podatkowa organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny.

Decyzję organu odwoławczego zaskarżył D.M. zarzucając jej:

1. naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 21 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji;

2. naruszenie art. 121, art. 122 oraz art. 187 § 1, 191 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów państwa oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności poprzez zaniechanie zbadania uzasadnionych przyczyn odbiegania podstawy opodatkowania nabytych samochodów od średniej wartości rynkowej w kraju w rozumieniu art. 82a ust. 1 ustawy z dnia 23/01/2004 o podatku akcyzowym oraz wadliwe uzasadnienie prawne;

3. naruszenie art. 82a ust. 1 i 4 ustawy z 2004 poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że do przyczyn uzasadniających znaczne odstępstwo zadeklarowanej wartości samochodu od jej wartości rynkowej nie może należeć kurs waluty w jakiej została wyrażona cena nabycia samochodu bądź wartość rynkowa na rynku [...], podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że każda uzasadniona przyczyna może potwierdzać znaczne odstępstwo zadeklarowanej wartości samochodu od jej wartości rynkowej.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Sąd zważył co następuje:

Skarga jest zasadna.

Na wstępie przypomnieć należy, że przedmiotem kontrolowanego postępowania było określenie prawidłowej wysokości podatku akcyzowego z tytułu sprzedaży dwóch samochodów osobowych pochodzących z U. (m-ki [...] oraz [...]) przed ich pierwszą rejestracją w kraju.

W sprawie nie jest sporne, iż właściwymi przepisami jakie znajdują w niej zastosowanie są przepisy ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym – dalej ustawa (Dz.U. Nr 29, poz. 257, z późn. zm.) jak i przepisy wykonawcze, tj. rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz.U. Nr 87, poz. 825, z późn. zm.).

Sąd podnosi jednak, iż literalna wykładnia art. 82 ust. 3 ustawy wyraźnie wskazuje, że w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca jest zobowiązany zapłacić. Nie istnieją jednak żadne powody, aby wskazane pojęcie "kwoty", jaką nabywca zobowiązany jest zapłacić, ograniczać tylko do kwoty zapłaconej w Unii Europejskiej. Art. 82 ust. 3 ustawy jest zredagowany w ten sposób, że w przypadku każdego nabycia wewnątrzwspólnotowego podstawą jest kwota zapłacona przez nabywcę. Zatem zapłacona przez Skarżącego kwota wyrażona w [...] stanowić powinna podstawę opodatkowania. Takie stanowisko wzmacnia dodatkowo art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy, zaś metoda ustalania podstawy opodatkowania z ust. 5 tego przepisu ma zastosowanie tylko wtedy, gdy "...nie można określić kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 1 – 3...".

W niniejszej sprawie Organy nie kwestionowały faktu, że Skarżący zapłacił za nabyte w U. pojazdy cenę podaną przez niego samego, a wynikającą z dokumentów. Dla uruchomienia procedury weryfikacyjnej, o której mowa w art. 82a ustawy, konieczne zatem jest, aby nie istniała żadna uzasadniona przyczyna rozbieżności pomiędzy kwotą, jaką nabywca zapłacił za samochód, który następnie był nabyty wewnątrzwspólnotowo, a wartością rynkową tego samochodu w Polsce. Inną podstawą zastosowania procedury weryfikacyjnej jest taka sytuacja, kiedy wymieniona wyżej "uzasadniona przyczyna" obiektywnie istnieje, ale organ podatkowy jej nie zna, zaś podatnik nie wskazuje jej z powodu swojej bierności procesowej. Art. 82a ustawy jest przepisem o charakterze materialnym. W ust. 3 pozwala np. obciążyć podatnika kosztami opinii biegłego, a poza tym, w razie wystąpienia okoliczności procesowych opisanych w ust. 2, pozwala on zastosować procedurę zbliżoną w swojej istocie do instytucji szacowania podstawy opodatkowania. Na gruncie Ordynacji podatkowej opisuje ją art. 23 tej ustawy.

W niniejszej sprawie zostało zatem prawidłowo ustalone, że Skarżący zapłacił za nabyte samochody kwotę, która znacząco odbiega in minus od wartości rynkowej podobnych samochodów w Polsce. W ocenie Skarżącego ta rozbieżność wynikała ze specyfiki rynku [...] względem europejskiego, w tym zwłaszcza względem rynku polskiego, na którym samochody używane i uszkodzone mają zdecydowanie większą wartość rynkową. Tę okoliczność Skarżący uznał za "uzasadnioną przyczynę" w rozumieniu art. 82a ust. 1 ustawy. Kolejną taką przyczyną było, według niego, szczególnie niski kurs waluty [...], oraz inna nawigacja.

W ocenie Sądu błędem Organów było takie zinterpretowanie przepisów, które doprowadziły ich do wniosku, że uzasadniona przyczyna dotyczyć może tylko i wyłącznie cech samego pojazdu, nie zaś odmiennych warunków rynkowych w państwie nabycia samochodu względem warunków rynkowych w Polsce. Dyrektor potwierdził co prawda, że uzasadniona przyczyna może być związana także z innymi czynnikami, niż stan pojazdu, to jednak w istocie, poprzez odwoływanie się do pojęcia wartości rynkowej (nie "ceny") podobnego pojazdu w Polsce, wykluczył znaczenie dla ustalenia podstawy opodatkowania ceny transakcyjnej. Tymczasem z przywołanych przepisów ustawy, a także z orzecznictwa sądowego, w tym NSA, wynika, że ograniczenie się wyłącznie do cech samochodu nie znajduje podstaw w przepisach ustawy akcyzowej. Jako przykłady takich orzeczeń NSA wskazać należy wyroki o sygn. I GSK 995/10, I GSK 103/10, a także I GSK 245/10. Przywołać też należy wyrok tutejszego Sądu z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. III SA/Wa 1259/12, który o tyle jest warty podkreślenia, że dotyczy Skarżącego i identycznego problemu prawnego, jaki zaistniał w niniejszej sprawie. Korzystne dla skarżącego wyroki zapadły także w sprawach III SA/WA 1767/12, V SA/WA 2998/12.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd, że literalna wykładnia art. 10 ust. 1 pkt 2 oraz art. 82 ust. 3 ustawy prowadzi do jednoznacznych wniosków, iż podstawą opodatkowania akcyzy w nabyciu wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego jest kwota, jaką zapłacił nabywca. Taka podstawa opodatkowania powinna podlegać ocenie co do rzeczywistej, uzasadnionej przyczyny, dla której znacząco różni się ona od wartości rynkowej podobnego pojazdu w Polsce, a tą uzasadnioną przyczyną mogą być odmienne warunki rynkowe w kraju nabycia samochodu oraz różnice kursowe waluty nabycia względem waluty polskiej.

Zauważyć dodatkowo należy (na co zwracały uwagę NSA i WSA w wymienionych wyżej wyrokach), iż zastosowana przez Organy interpretacja wymienionych przepisów ustawy akcyzowej prowadzi do trudno wytłumaczalnej rozbieżności co do podstawy opodatkowania w razie nabycia wewnątrzwspólnotowego i importu. Otóż w razie nabycia wewnątrzwspólnotowego podstawą byłaby wartość rynkowa podobnego pojazdu w Polsce, zaś w razie dokonania importu takiego samego pojazdu, czyli przemieszczenia go bezpośrednio do Polski, a nie najpierw do któregokolwiek z krajów członkowskich, a następnie do Polski, podstawą opodatkowania byłaby wartość transakcyjna. Powstaje wobec tego pytanie o ekonomiczne i fiskalne przyczyny, dla których Ustawodawca zróżnicował podstawę opodatkowania, następnie pytanie o zgodność takiego zróżnicowania podstawy opodatkowania z konstytucyjną zasadą równości (nierówne opodatkowanie wynika tu z przyczyn nierelewantnych prawnie), a także kwestia zgodności takiego rozwiązania z prawem wspólnotowym, w tym zwłaszcza z zasadą równości oraz niedyskryminacji.

W niniejszej sprawie Dyrektor Izby Celnej w W. powinien zatem, w dalszym postępowaniu, odnieść się do stanowiska Skarżącego, że nabyty w U. samochód rzeczywiście kosztował tyle, ile wynika z przedstawionych dokumentów sprzedaży, bowiem na podstawie prawa materialnego ta właśnie kwota stanowić będzie podstawę opodatkowania. Następnie oceni, czy istotna różnica w wartości transakcyjnej i wartości rynkowej w Polsce rzeczywiście mogła wynikać, w tym konkretnym przypadku, z różnic w specyfice rynku [...] i polskiego, a w końcu z niskiego kursu [...].

Sąd zwraca również uwagę prezentowane w orzecznictwie NSA, korzystne dla podatników, stanowisko tego Sądu co do podstawy opodatkowania w razie wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu kupionego pierwotnie w U., np. wyrok o sygn. I GSK 103/10.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Odnośnie wstrzymania jej wykonania podstawą wyroku był art. 152, zaś odnośnie kosztów postępowania - art. 200 tej ustawy.