Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1098/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 9
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Antas, sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr[...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

I.

Decyzją z [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił D. G. (dalej jako Inwestorka) pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami na terenie dz. nr [...] obręb [...]przy ul. [...] w G..

Decyzja stała się ostateczna.

II.

Po rozpatrzeniu wniosku L. S. (dalej jako Skarżąca) Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2020 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 2019 r.

Wniosek o pozwolenie na budowę został złożony w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy tj. decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z [...] lipca 2017 r. Inwestorka złożyła również oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Wojewoda nie stwierdził, aby rozwiązania projektowe zatwierdzone kontrolowaną decyzją rażąco uchybiały przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.).

Inwestycja nie narusza przepisów § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 warunków technicznych (dotyczących sytuowania obiektów budowlanych od granicy sąsiedniej działki budowlanej). Inwestycja nie narusza § 19 ust. 1 warunków technicznych (sytuowanie wydzielonych miejsc postojowych). Nie został także naruszony § 23 ust. 1 rozporządzenia (dotyczący sytuowania miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe). Załączona do projektu budowlanego analiza nasłonecznienia oraz przesłaniania dowodzi, że w sprawie nie doszło również do naruszenia § 13, § 57 i § 60, rozporządzenia a właściciele nieruchomości obejmującej działkę nr [...] będą mogli zabudować swoją nieruchomość z zachowaniem takich samych odległości od granicy jak właściciel nieruchomości, który pierwszy podjął inwestycję. Spełnienie wymaganego przepisami rozporządzenia czasu nasłonecznienia potwierdza również załączona do pisma L. S. z dnia 10.10.2019 r. analiza zacieniania sporządzona przez architekta H. P..

W ocenie Wojewody inwestycja jest także zgodna z ustaleniami zawartymi w decyzji Prezydenta Miasta [...] o warunkach zabudowy w zakresie nieprzekraczalnej linii zabudowy wyznaczonej w odległości min. 4 m od granicy z działką nr [...], a ponadto z ustaleniami dotyczącymi wskaźnika wielkości powierzchni zabudowy do powierzchni działki - max. 0,21 (projektowany 0,15), wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej - min. 3,5 m max. 6 m (w projekcie 5,74 m). Inwestycja spełnia także wytyczne określone w ww. decyzji dotyczące geometrii dachu, w zakresie: przekrycie dachem spadzistym, kąt nachylenia połaci 35°-45° (40° w projekcie), układ połaci dwuspadowy lub czterospadowy o połaciach symetrycznych (w projekcie dach dwuspadowy o połaciach symetrycznych) oraz dopuszczalnej wysokości zabudowy - max. 10 m do kalenicy głównej (9,63 m w projekcie).

W opinii Wojewody w sprawie zachodzi naruszenie ustaleń zawartych w decyzji o warunkach zabudowy w zakresie szerokości elewacji frontowej od 9,4 m do 14,2 m. Definicję szerokości elewacji frontowej wyprowadzić można bowiem z § 2 pkt 5 w zw. z § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164 poz. 1588) i będzie to szerokość elewacji znajdującej się od frontu działki, tzn. od tej części działki, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. Szerokość elewacji frontowej (wschodniej) w powyższym rozumieniu wynosi zatem 7,54 m czyli o 1,86 m mniej niż dolna wartość wskaźnika w decyzji o warunkach zabudowy. Biorąc jednak pod uwagę brak definicji legalnej szerokości elewacji frontowej należy uznać, że przedmiotowe naruszenie nie jest oczywiste. Ponadto należy wziąć pod uwagę, że główne wejścia do budynku zaprojektowane zostały od strony południowej.

Szerokość elewacji od tej strony wynosi 14,12 m i mieści się w przedziale wyznaczonym w decyzji o warunkach zabudowy.

Nadto, co słusznie podnosi Skarżąca, kalenica główna projektowanego budynku została usytuowana niezgodnie z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, ponieważ jej położenie względem ulicy [...] nie jest ani równoległe, ani prostopadłe. Kalenica projektowanego budynku została usytuowana równolegle do północnej krawędzi działki, sąsiadującej z działką nr [...], stanowiącą współwłasność Skarżącej. Tym samym należy stwierdzić, że Prezydent Miasta [...] wydając kontrolowaną decyzję uchybił przepisowi art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm. - dalej jako P.b.).

Zdaniem Wojewody naruszenia te nie są rażące. Wprawdzie przepis art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. nie wymaga przeprowadzenia skomplikowanego procesu wykładni, zaś samo naruszenie jest bezsprzeczne, tym niemniej należy stwierdzić, że skutki analizowanego uchybienia nie mogą być uznane za niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa. Wskazane powyżej uchybienia co do usytuowania kalenicy głównej w stosunku do ulicy nie są znaczne (kalenica usytuowana pod kątem ostrym - około 73° w stosunku do ulicy K.). Dopuszczenie usytuowania prostopadłego i równoległego kalenicy stanowi zaś samo w sobie już dużą dowolność tego parametru i dlatego jego naruszenie nie mogłoby być uznane za kwalifikowane, rażące naruszenie prawa.

Zgodnie z § 8 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na ustalenia geometrii dachu składa się kilka elementów, tj. kąt nachylenia, wysokość głównej kalenicy i układ połaci dachowych, a także kierunek głównej kalenicy dachu w stosunku do frontu działki. W opinii organu nadzoru układ kalenicy w porównaniu z pozostałymi elementami geometrii dachu nie można uznać za decydujący. W art. 61 ust. 7 pkt 5 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (aktualny tekst jednolity Dz. U. 2020 r. poz. 293 ze zm.), wśród elementów geometrii dachu usytuowanie kalenicy nie zostało nawet wymienione. Ponadto inwestycja realizuje pozostałe wytyczne decyzji o warunkach zabudowy w tym zakresie, tj. kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych.

Brak zgodności inwestycji z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie położenia kalenicy nie powoduje naruszenia praw i obowiązków podmiotów uprawnionych do nieruchomości sąsiadujących z działką inwestycyjną, jak również nie zaburza miejscowych stosunków przestrzennych. Jakkolwiek według analizy dostarczonej przez Skarżącą przy piśmie z 10.10.2019 r. występują różnice w zacienieniu działki nr [...] przy obecnym i prostopadłym do ulicy [...] usytuowaniu kalenicy projektowanego budynku, to zwiększone zacienienie niezabudowanej działki sąsiedniej w obecnym kształcie inwestycji nie powoduje naruszenia przepisów dotyczących nasłonecznienia i przesłaniania, umożliwiając tym samym zabudowę na działce sąsiedniej w odległości 4 m od działki inwestycyjnej. Ponadto co do zasady przepisy dotyczące nasłonecznienia dotyczą istniejącej zabudowy, a nie hipotetycznej. Skarżąca w trakcie prowadzonego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę nie przedstawiła decyzji o warunkach zabudowy dla działki stanowiącej jej współwłasność, która zabudowę w oczekiwanym przez nią kształcie na działce nr [...] czyniłaby realną.

Dodatkowo Wojewoda zauważył, że jak wskazała Inwestorka w piśmie z 02.09.2019 r. dla inwestycji polegającej na budowie domu jednorodzinnego na działce nr [...] obr. [...] wydane zostały również inne warunki zabudowy, decyzją Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...].09.2007 r., w których nie ustalono położenia kalenicy głównej w stosunku do ulicy.

Przy ocenie naruszenia warunków zabudowy w zakresie położenia kalenicy projektowanego budynku należy mieć również na uwadze fakt, że inwestycja uzyskała decyzję Miejskiego Konserwatora Zabytków nr [...] z [...].02.2019 r., pozwalającą Inwestorce na prowadzenie robót budowlanych na obszarze historycznego układu urbanistycznego miasta [...], w granicach fortyfikacji nowożytnych, wpisanego do rejestru zabytków decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nr [...] z dnia [...] października 1947 r., w zakresie budowy domu jednorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną, przy [...] i [...] na działce nr [...] w obrębie [...] w G..

Pismem z dnia 29.10.2019 r. Wojewoda zwrócił się do Miejskiego Konserwatora Zabytków w [...] o przesłanie dokumentacji projektowej pn.: "Projekt budowlany: Budynek jednorodzinny w [...]. [...], ul. [...] dz. nr ewid. [...] obręb [...], j. e. [...], G." z maja 2018 r., opracowanej przez arch. J. S., przywołanej w warunkach szczegółowych do ww. decyzji. Z dokumentów dostarczonych przy piśmie z dnia 5.11.2019 r. w odpowiedzi na wezwanie organu nadzoru wynika jednoznacznie, że usytuowanie kalenicy budynku zatwierdzone przez Miejskiego Konserwatora Zabytków jest identyczne jak na projekcie zagospodarowania terenu, zatwierdzonego weryfikowaną decyzją.

Odnosząc się do zarzutu Skarżącej dotyczącego naruszenia art. 33 i 34 ust. 3 pkt 1 P.b. w związku z wystąpieniem przez inwestora o pozwolenie na budowę wybranego obiektu, w sytuacji, gdy decyzja o warunkach zabudowy obejmuje również budowę budynku gospodarczego, Wojewoda wyjaśnił, że przedmiotowa decyzja nie może obligować i stwierdzać konieczności realizacji wszystkich określonych w niej obiektów budowlanych. Tym bardziej inwestor nie był zobowiązany do przedstawienia wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę projektu zagospodarowania dla zamierzenia, którego nie ma w planach realizować.

Przedstawiona przez Skarżącą analiza przesłaniania, dołączona do pisma z dnia 9.12.2019 r., która ma obrazować spowodowane inwestycją ograniczenie do 7,5 m wysokości potencjalnego budynku na działce nr [...], nie może być przedmiotem powtórnej analizy materiału dowodowego sprawy w zakresie wpływającym na rozstrzygnięcie w przedmiocie pozwolenia na budowę. Jednocześnie należy wyjaśnić, że przytaczane przez skarżącą okoliczności związane ze zwiększonym zacienieniem niezabudowanej działki spowodowanym usytuowaniem budynku, zmniejszenie rynkowej wartości działki nr [...], czy nieuwzględnienie słusznego interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości nie korespondują z żadnym naruszeniem przepisu prawa w sprawie udzielenia na budowę. Do rażącego naruszenia prawa nie dochodzi, gdy w subiektywnym przekonaniu strony miało miejsce działanie organu administracji niezgodne z prawem (contra legem) i uznawane przez stronę za poważne lub szczególnie dotkliwe.

III.

Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej i M. S. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] kwietnia 2020 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, w całości podzielając ustalenia organu I instancji.

GINB nie stwierdził, aby sporna inwestycja naruszała rażąco ustalenia decyzji o warunkach zabudowy z 7 lipca 2017 r. W szczególności nie stwierdzono kwalifikowanych naruszeń wymogów ww. decyzji co do nieprzekraczalnej linii zabudowy wyznaczonej w odległości 4 m od granicy działki, co do wskaźnika wielkości pow. zabudowy do pow. działki - max. 0,21 (projektowany - 0,15 Projekt budowlany - Opis techniczny str. 58); co do wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej - min. 3,5 m max. 6 m (projektowana - 5,74 m - Projekt budowlany Przekrój A-A rys. AB_2.0 - str. 79); co do geometrii dachu - dach dwuspadowy lub czterospadowy o połaciach symetrycznych i kącie nachylenia połaci 35°-45° (projektowany - dach dwuspadowy o połaciach symetrycznych o kącie nachylenia połaci dachowych - 40° Projekt budowlany - Przekrój A-A rys. AB_2.0 - str. 79), co do dopuszczalnej wysokości zabudowy - max. 10 m do kalenicy głównej (projektowana - 9,63 m - Projekt budowlany - Opis techniczny - str. 58); co do ilości miejsc postojowych - wymagane 2 miejsca postojowe na 1 mieszkanie (projektowane - 2 miejsca postojowe - Projekt budowlany - Projekt zagospodarowania terenu nr rys. AB_0.1).

Inwestorka uzyskała decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2019 r., znak: [...], zezwalającą jej na prowadzenie robót budowlanych na obszarze historycznego układu urbanistycznego miasta G..

Zgodnie z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy szerokość elewacji frontowej powinna wynieść od 9,4 m do 14,2 m. Brak jest legalnej, ustawowej definicji pojęcia elewacji frontowej. Znaczenie tego pojęcia można wyprowadzić jedynie z § 2 pkt 5 w zw. z § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r., nr 164, poz. 1588) i będzie to szerokość elewacji znajdującej się od frontu działki, tzn. od tej części działki, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. Zgodnie z wyrokiem NSA z 1 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1336/08, szerokość elewacji frontowej, o której mowa w § 6 pkt 1 rozporządzenia określa linia prosta łącząca dwa najdalej oddalone od siebie punkty w widoku budynku od strony frontu działki. Biorąc pod uwagę powyższe, wskazać należy, że szerokość elewacji frontowej spornego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wynosi 7,54 m (zob. proj. bud. Projekt zagospodarowania terenu, rys. nr AB_0.1, str. 73; Rzut przyziemia, rys. nr AB_1.1., str. 74), a więc o 1,86 m mniej niż minimalna szerokość elewacji frontowej wyznaczona ww. decyzją o warunkach zabudowy.

Decyzja budowlana została wydana z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z pkt 1 ppkt trzeci decyzji o warunkach zabudowy z [...] lipca 2017 r.

W ocenie GINB stwierdzone naruszenie nie wywołuje negatywnych skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie. Tak nieznacznego przekroczenia warunków zabudowy w zakresie szerokości elewacji frontowej nie można uznać za rzucające się w oczy. Należy przy tym mieć na uwadze, że w przepisach prawa brak jest legalnej definicji "elewacji frontowej", a treść tego pojęcia można wywieść jedynie z interpretacji przepisów ww. rozporządzenia.

Kalenica główna spornego budynku nie została usytuowana ani równolegle ani prostopadle względem ul. K., lecz pod kątem około 75°, a zatem z odstępstwem wynoszącym około 15° od prostopadłego usytuowania względem ww. ulicy. Stanowi to naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. bowiem odstąpiono od wymogów decyzji o warunkach zabudowy.

Powyższe naruszenie nie stanowi jednak rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W ocenie GINB, tak zaprojektowany budynek nie zakłóca ładu przestrzennego panującego na terenie, na którym znajduje się nieruchomość inwestycyjna. Podkreślenia również wymaga, że już sama dopuszczalność sytuowania kalenicy głównej budynku prostopadle lub równolegle względem ul. [...] daje pewną swobodę, którą w istocie należy oceniać przez pryzmat wolności zabudowy. Inwestycja spełnia przy tym wszystkie pozostałe parametry geometrii dachu tj. kąt nachylenia połaci, układ połaci, czy wysokość kalenicy głównej.

GINB nie stwierdził również, aby rozwiązania projektowe zatwierdzone kontrolowaną decyzją o pozwoleniu na budowę rażąco uchybiały przepisom rozporządzenia ws. warunków technicznych. Nie został naruszony § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia jak i § 13.

Nie naruszono także § 57 ust. 1 i § 60 warunków technicznych. W projekcie budowlanym znajduje się analiza przesłaniania, z której wynika, że "projektowany budynek nie przesłania istniejącej ani potencjalnej zabudowy na sąsiadujących działkach" oraz analiza nasłonecznienia, z której wynika, że "zarówno w dniu 20 marca (równonoc), jak i w dniu 22 września (równonoc) projektowany budynek nie zacienia istniejącej oraz potencjalnej zabudowy na sąsiadujących działkach (...) Projektowany budynek spełnia przepisy dotyczące nasłonecznienia".

Wymogi zawarte w § 13 warunków technicznych określa się dla budynku projektowanego i istniejącej zabudowy w sąsiedztwie. Przepis ten może więc mieć zastosowanie tylko do istniejącej zabudowy. Wynika to wprost z jego treści, gdyż umożliwia przeprowadzenie konkretnych obliczeń w zakresie zacienienia i czasu nasłonecznienia w odniesieniu do istniejących pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. GINB podkreślił, że ochronie nie podlega zacienienie działki. Działka Skarżącej o nr ewid. [...] jest niezabudowana, a więc brak jest możliwości zastosowania regulacji z § 13.

Ustosunkowując się do zarzutu wskazującego na rozbieżności co do wysokości przedmiotowego budynku mieszkalnego w analizie oddziaływania obiektu organ wskazał, że powyższe nie może stanowić o rażącym naruszeniu prawa. Jak wyżej wspomniano wysokość budynku wynosi 9,63 m, powyższe bezsprzecznie wynika z ww. przekroju jak również z opisu do Projektu zagospodarowania terenu (Projekt budowlany - str. 58).

Odnosząc się do przedkładanych przez Skarżącą dowodów oraz jej twierdzeń o wadliwości postępowania nieważnościowego organ wyjaśnił, że to postępowanie jest ograniczone do oceny legalności decyzji w aspekcie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jej wydania.

Odnosząc się do kwestii nieprzedstawienia całości inwestycji we wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę GINB wskazał, że z projektu budowlanego wynika, że "planuje się etapowanie inwestycji w I etapie projektuje się budynek mieszkalny wraz z infrastrukturą - będący przedmiotem niniejszego opracowania, w II etapie - wg odrębnego opracowania ale na podstawie tej samej decyzji o warunkach zabudowy, będzie projektowany budynek gospodarczy (zob. proj. bud. Opis techniczny str. 55).

W analizowanym przypadku inwestor zobowiązany był przedstawić projekt zagospodarowania terenu dla całego zamierzenia inwestycyjnego. Tymczasem znajdujący się w projekcie budowlanym projekt zagospodarowania terenu obejmuje jedynie obiekty realizowane w I etapie inwestycji. Decyzja budowlana z [...] kwietnia 2019 r. została wydana z naruszeniem art. 33 ust. 1 w zw. z art. 34 ust. 3 pkt 1 P.b.

Powyższe uchybienie nie stanowi rażącego naruszenia prawa. W projekcie budowlanym znajduje się załącznik graficzny do decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 2018 r., znak: [...], w przedmiocie udzielenia zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego (zob. proj. bud. projekt zagospodarowania terenu str. 30), na którym rozmieszczone są wszystkie, projektowane w ramach spornej inwestycji obiekty budowlane, w tym również budynek gospodarczy przewidziany do realizacji w ramach II etapu inwestycji. Powyższy rysunek pozwala zatem na ocenę usytuowania także tych elementów zamierzenia inwestycyjnego, które przewidziano do realizacji w lI etapie.

IV.

Skargę na powyższą decyzję wniosła L. S. kwestionując ją w całości i zarzucając naruszenie:

I. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wadliwe uznanie, że decyzja Prezydenta Miasta G. z [...].04.2019 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. z rażącym naruszeniem:

1 art. 32 ust. 1 i art. 64 Konstytucji RP;

2. art. 5 ust. 1 pkt 7 i 9, art. 20 ust. 1, art. 33 ust. 1 w zw. z art. 34 ust. 3 pkt 1, art. 34 ust. 1 i 4 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1, art. 39 ust. 1 P.b.;

3. § 13 ust. 1 i 2 warunków technicznych;

4. art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b), art. 7 pkt 1 i 4, art. 18 ust. 1 ustawy z 23.07.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 282 - dalej jako u.o.z.);

5. art. 60 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;

6. art. 6, art. 7, art. 81 k.p.a.

Nadto zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 123 k.p.a. i art. 140 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a.

Zdaniem Skarżącej decyzja budowlana rażąco narusza decyzję o warunkach zabudowy co do górnej krawędzi elewacji frontowej. Wysokość tej elewacji od frontu działki tj. strony ul. [...], przekracza 9 m, a zatem o ponad 50% przekracza maksymalną wartość określoną decyzją o warunkach zabudowy, co w sposób rażący ją narusza. Ma to wpływ zdaniem Skarżącej na zacienianie jej działki.

Sprzeczność i nielogiczność rozumowania GINB oraz Wojewody polega na tym, że z jednej strony organy te uznają, że elewacją frontową jest elewacja od strony ul. [...], której szerokość wynosi 7,54 m, a z drugiej strony uznają, że wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku na działce [...] przy ul. [...] jest zgodna z decyzją o warunkach zabudowy, przy czym do weryfikacji tego parametru uwzględniają już nie elewację budynku od strony ul. [...] (której wysokość przekracza 9m), ale elewację boczną o wysokości 5,48 od strony granicy działek [...] i [...].

Nie wiadomo na jakiej podstawie GINB uznał, że nieznaczne jest odstępstwo od minimalnej szerokości elewacji frontowej. Nie wyjaśnia tego w wydanej decyzji.

Skarżąca zwróciła uwagę, że naruszenia decyzji o warunkach zabudowy są liczne (szerokość, wysokość elewacji frontowej, niezgodność usytuowania kalenicy głównej budynku) co powoduje, że pozwolenie na budowę powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.

Za dowolne uznano ustalenia GINB co do kąta odchylenia kalenicy od ulicy K. W ocenie Skarżącej nie zostało to w jakikolwiek sposób wyjaśnione.

Zdaniem Strony GINB praktycznie nie odniósł się do stawianych zarzutów rażącego naruszenia art. 6, art. 7 i art. 81 k.p.a.

Skarżąca nie kwestionowała decyzji o warunkach zabudowy, godząc się na nie. Jeżeli jednak naruszane są jej zapisy, to stanowi to rażące naruszenie prawa, wymagające stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.

Decyzja budowlana rażąco narusza wskazane zasady k.p.a., a decyzja GINB stan ten sankcjonuje.

Zdaniem Skarżącej organy nie ustosunkowały się do podnoszonych przeze nią kwestii rażącego naruszenia przez decyzję budowlaną § 13 ust. 1 i 2 warunków technicznych w kontekście rażącego naruszenia art. 32 Konstytucji oraz art. 64 Konstytucji.

Niezgodne z prawem usytuowanie budynku Inwestorki i jego parametry powodują, że wysokość potencjalnego budynku na działce [...] zostanie ograniczona do 7,5 m. Tego rodzaju ograniczenie nie wystąpiłoby, gdyby wznoszony budynek został usytuowany zgodnie z decyzja o warunkach zabudowy tj. dokładnie równolegle albo prostopadle do ul. K.) i miał zgodną z prawem wysokość. Sytuacja ta narusza konstytucyjne standardy równości wszystkich wobec prawa.

Zdaniem strony w sprawie doszło również do naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 136 § 1 k.p.a. ponieważ złożone przeze nią w toku postępowania załączniki do pisma z dnia 09.12.2019 r. potwierdzały m.in. brak zgodności inwestycji z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie położenia kalenicy, niezgodność w zakresie szerokości/wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, co powoduje istotne naruszenie jej praw. GINB nie uwzględnił wniosków dowodowych Strony.

Zdaniem Strony doszło również do rażącego naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 P.b. Architekt odpowiedzialny za projekt zaprojektował budynek mieszkalny w sposób rażąco naruszający decyzję o warunkach zabudowy oraz powołanych przepisów.

GINB nie dostrzegł również rażącego naruszenia prawa jeżeli chodzi o ustawę o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Skoro jedną z form ochrony zabytków są ustalenia ochrony zawarte w decyzji o warunkach zabudowy, to pozwolenie na budowę sprzeczne z ustaleniami ochrony zawartymi w decyzji o warunkach zabudowy rażąco narusza przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz przepisy ustawy prawo budowlane. Chodzi o rażące naruszenie art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b), art. 7 pkt 1 i 4 w zw. z art. 18 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z art. 5 ust. 1 pkt 7 P.b.

GINB nie odniósł się do tego, że Miejski Konserwator Zabytków postanowieniem z dnia [...].06.2017 r. wydanym w sprawie [...] określając warunki ochrony zabytków uzgodnił warunki zabudowy dla działki [...], która wprost stanowi, w przedmiocie wysokości, szerokości elewacji frontowej oraz usytuowania kalenicy głównej budynku. Skoro tego rodzaju ustalenia zgodnie z powołanymi przepisami ustawy o ochronie zabytków, są de facto jedną z form ochrony zabytków, to wydając pozwolenie na budowę z naruszeniem tego rodzaju ustaleń konserwatora zabytków z 2017 roku nie można twierdzić, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa w tym zakresie, a brak zgodności inwestycji z decyzją o warunkach zabudowy nie zaburza miejscowych stosunków przestrzennych, nie wywołuje negatywnych skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie.

Skarżąca wskazała, że nie jest dla niej jasne, dlaczego GINB uznaje za wiążące stanowisko MKZ wyrażone w decyzji z dnia [...].02.2019 r. [...] a nie przychyla się do tego stanowiska w odniesieniu do postanowienia z dnia [...].06.2017 r., które również jest ostateczne i wiążące.

Zdaniem Skarżącej wszelkie odstępstwa od ustaleń ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy muszą być uznane za naruszające ład przestrzenny. Innymi słowy naruszenie decyzji o warunkach zabudowy nie leży w interesie społecznym, bowiem powoduje naruszenie ładu przestrzennego i w odbiorze społecznym powoduje sytuację, w której ustalenia zawarte w decyzji o warunkach zabudowy stają się zbędne, skoro inny urzędnik miałby je w sposób całkowicie dowolny, uznaniowy i arbitralny zmieniać w toku postępowania o wydanie pozwolenia na budowę. Sytuacji, w której przewidziane prawem procedury są rażąco łamane, nie da się pogodzić i usprawiedliwić w praworządnym państwie prawa.

Skarżąca zwróciła również uwagę na motywację Inwestorki do w istocie bezprawnego wybudowania budynku, z naruszeniem jej praw.

V.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VI.

Skarga jest niezasadna.

Na wstępie należy wyjaśnić charakter postępowania jakie przed organami nadzorczymi zainicjowała Skarżąca.

Otóż należy wskazać, że procedura stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajną procedurą weryfikacji tego rodzaju aktu administracyjnego i stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych, pozostających w obrocie prawnym i w większości sytuacji nadających danemu podmiotowi określone prawo lub nakładających obowiązek prawny.

Stwierdzenie nieważności decyzji może więc nastąpić w przypadku niewątpliwego i oczywistego wystąpienia którejkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Zaznaczyć jednocześnie należy, że w tym trybie nie prowadzi się postępowania mającego zastąpić i naprawić pierwotne działanie organu, którego decyzja jest badana (nie jest to bowiem postępowanie zwyczajne), bądź też zweryfikować i sanować wszelkie błędy tak postępowania zwykłego jak i wydanej w jego toku decyzji, w tym dokonać odmiennej oceny okoliczności sprawy od tej jaką przeprowadzono pierwotnie. Podkreślenia wymaga także i to, że weryfikacja prawidłowości decyzji następuje z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej wydania, nie zaś stanu obecnie istniejącego, "nowego poziomu wiedzy" w danej dziedzinie, czy też nowo ukształtowanego sposobu rozumienia określonej normy prawnej. W postępowaniu tym nie prowadzi się tym samym - co do zasady - nowych dowodów, ani też nie czyni się nowych ustaleń, chyba że chodzi o pewne drobne doprecyzowanie (w granicach przewidzianych prawem i istotą trybu nadzwyczajnego) okoliczności ustalonych w pierwotnym postępowaniu, które z uwagi na swoją niejednoznaczność mogą budzić wątpliwości wpływające na ocenę wady kwalifikowanej. Konkludując, w trybie nadzwyczajnym ocenia się działanie organu, którego decyzja poddana jest nadzwyczajnej weryfikacji w kontekście dowodów zebranych w postępowaniu zwykłym i stanu prawnego obowiązującego w dacie pierwotnego orzekania. Nie przeprowadza się dowodów, które stanowić miałyby w istocie kontrdowód względem materiału zgromadzonego w postępowaniu zwykłym.

Jak wskazano, w administracyjnym postępowaniu nadzwyczajnym kontroluje się ważność decyzji ostatecznej przez pryzmat ewentualnie tkwiących w niej od samego początku wad o charakterze kwalifikowanym, a więc najpoważniejszych uchybień jakimi może być dotknięty akt administracyjny. Należy mieć więc na uwadze to, że tylko wady doniosłe, nie zaś wszystkie uchybienia dotyczące decyzji administracyjnej, mogą zostać uznane za istotne, tj. takie które uzasadniają wyeliminowanie konkretnej decyzji administracyjnej (również postanowienia) z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. W niniejszej sprawie chodzi przy tym o analizę przesłanki rażącego naruszenia prawa, na nią bowiem wskazują organy.

Zauważyć w związku z tym trzeba, że przesłanka nieważności decyzji z uwagi na rażące naruszenie prawa, na co słusznie wskazuje m.in. prof. M. Jaśkowska (zob. M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., wyd. LEX) może dotyczyć zarówno przepisów: materialnych, procesowych, jak i ustrojowych. Wskazuje na to również wyrok NSA OZ we Wrocławiu z dnia 8 sierpnia 1986 r. sygn. akt SA/Wr 370/86 zwracający uwagę na to, że z brzmienia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie wynika, aby wadliwość miała dotyczyć tylko podstawy materialnoprawnej decyzji. Z kolei w wyroku z dnia 14 sierpnia 2019 r. sygn. akt II SA/Go 414/19, WSA w Gorzowie Wielkopolskim wskazał, że możliwe jest oparcie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. na rażącym naruszeniu zarówno przepisów prawa materialnego jak i przepisów prawa procesowego, aczkolwiek przypisanie decyzji wady nieważności w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych dopuszczalne jest wyłącznie, gdy naruszenie tych przepisów ma charakter rażący i pozostaje w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy. Na możliwość stwierdzenia nieważności z uwagi na rażące naruszenie przepisów procesowych wskazuje także B. Adamiak (zob. Gradacja naruszenia procesowego prawa administracyjnego, PiP 2012/3/54).

Należy także zwrócić uwagę, że w administracyjnym postępowaniu nadzwyczajnym takim jak oceniane w sprawie niniejszej kontroluje się ważność decyzji ostatecznej (tu pozwolenia na budowę) przez pryzmat ewentualnie tkwiących w niej od samego początku wad o charakterze kwalifikowanym, a więc najpoważniejszych uchybień jakimi może być dotknięty akt administracyjny. Należy mieć więc na uwadze to, że tylko wady kwalifikowane, nie zaś wszystkie uchybienia dotyczące decyzji administracyjnej, mogą zostać uznane za istotne, tj. takie które uzasadniają wyeliminowanie konkretnej decyzji administracyjnej z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc.

Z kolei o rażącym naruszeniu prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a tę właśnie wadę kwalifikowaną Skarżąca zarzuca decyzji Prezydenta Miast G., można mówić wówczas, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki, tj. naruszenie prawa ma charakter oczywisty, widoczny na "pierwszy rzut oka", charakter przepisu, który został naruszony pozwala na proste uznanie oczywistości jego naruszenia (jest on jasny, klarowny i nie wymaga prowadzenia skomplikowanej wykładni prawa) oraz przemawiają za tym racje (skutki) społeczne i ekonomiczno-gospodarcze, które wywołuje rozstrzygnięcie dotknięte wadą kwalifikowaną. Ta ostatnia przesłanka musi mieć przy tym decydujące znaczenie przy dokonywaniu oceny stwierdzonego naruszenia prawa, albowiem łączy pierwsze dwie, akcentując i warunkując istotność wady kwalifikowanej. Nie zawsze bowiem oczywiste naruszenie jasnego w swej warstwie interpretacyjnej przepisu prawa oznaczać będzie, że ma ono charakter rażący. Kluczowe są skutki społeczno-ekonomiczno-gospodarcze, jakie owo naruszenie powoduje.

VII.

W niniejszej sprawie Skarżąca formułuje zarzuty mające przemawiać za nieważnością decyzji budowlanej. Zasadniczym powodem owej nieważności ma być przy tym rażąca wadliwość wskazanej decyzji w kontekście braku realizacji zapisów decyzji o warunkach zabudowy i doprowadzenie do sprzeczności z tym aktem.

W ocenie Sądu zarzuty skargi mają w istocie stanowić przedłużenie postępowania zwykłego, w którym Skarżąca nie brała udziału i jak słusznie wskazuje GINB mogła żądać jego wznowienia z tej m.in. przyczyny.

To na co należy zwrócić uwagę to okoliczność, że żaden z organów orzekających w trybie nadzwyczajnym nie stwierdził, aby decyzja budowlana była zgodna z warunkami zabudowy. Wręcz przeciwnie, organy dostrzegają wady decyzji Prezydenta G. co do naruszenia zarówno dopuszczalnych rozmiarów inwestycji (wysokość i szerokość) jak i nieprawidłowego usytuowania kalenicy względem ulicy K., z której ta inwestycja ma być obsługiwana. Rzecz w tym, że organy odmiennie niż Skarżąca oceniają skutek tego naruszenia, podkreślając nieznaczność owych uchybień w kontekście wymaganego art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. rażącego skutku niemożliwego do zaakceptowania w państwie praworządnym.

Sąd tę argumentację podziela. Jakkolwiek oczywiste jest, że decyzja budowlana narusza warunki zabudowy odczytywane literalnie (por. szczegółowy opis z decyzji Wojewody i GINB), to jednak nie kwalifikuje się do uznania jej za dotkniętą z tej przyczyny wadą kwalifikowaną. Brak legalnej definicji "elewacji frontowej" nie pozwala na jednoznaczną ocenę oczywistości naruszenia. Sąd wskazuje, że o ile można w przepisach prawa ustalić definicję frontu działki, o tyle nie ma definicji elewacji frontowej. Skarżąca nie dostrzega tego, że aby przypisać wadę kwalifikowaną rażącego naruszenia prawa, ów naruszony przepis musi być jasny i nie pozostawiać jakichkolwiek istotnych wątpliwości interpretacyjnych np. co do swojego zakresu, znaczenia czy adresata. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Za całkowicie chybione Sąd uznaje zarzuty Skarżącej, w których wskazuje ona na rażące naruszenie przepisów o ochronie zabytków oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (w kontekście naruszenia ładu przestrzennego, będącego wartością chronioną interesem społecznym).

Naruszenia przepisów o ochronie zabytków Skarżąca upatruje w tym, że decyzję o warunkach zabudowy zaopiniował Miejski Konserwator Zabytków postanowieniem z 2017 roku. Skoro tak było, to naruszenie tej właśnie decyzji (wszak pozytywnie uzgodnionej przez organ ochrony konserwatorskiej) powoduje rażące naruszenie przepisów o ochronie zabytków bowiem wykonano w istocie zamierzenie budowlane niezgodne z zaopiniowaną decyzją o warunkach zabudowy.

Sąd, podzielając stanowisko GINB wskazuje po pierwsze, że projekt budowlany, zatwierdzony następnie sporną decyzją o pozwoleniu na budowę, został pozytywnie zaopiniowany przez Miejskiego Konserwatora Zabytków w 2019 roku. To ta ostatecznie procedura, w której uczestniczył organ konserwatorski, przesądziła o zgodności inwestycji z potrzebą ochrony substancji zabytkowej chronionego układu przestrzennego. Nie jest tak jak sugeruje Skarżąca, że postanowienie uzgadniające warunki zabudowy określiło w sposób wyraźny i ostateczny kształt inwestycji z punktu widzenia ochrony konserwatorskiej. Ostateczna wypowiedź organu konserwatorskiego nastąpiła w 2019 roku na podstawie przedłożonego projektu budowlanego, w tej formie następnie zatwierdzonego. Nie ma zatem podstaw by przyjąć, że decyzja rażąco narusza wymienione w skardze przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

Powołane przez Skarżącą przepisy [art. 7 pkt 1 i 4, art. 18 ust. 1 u.o.z.] przewidujące ochronę zabytków m.in. w decyzji o warunkach zabudowy stanowią wytyczną i uprawnienie skierowane do organów odpowiedzialnych za wydawanie tego rodzaju aktów, nakazujące uwzględniać przy ich wydawaniu potrzebę ochrony zabytków. Szczególnie więc zapis art. 7 pkt 4 u.o.z. należy odczytywać jako uprawniający organ wydający m.in. decyzję o warunkach zabudowy do zawarcia w niej zapisów zapewniających ochronę konkretnego zabytku. Tymczasem Skarżąca wskazuje, że przepis ten należy odczytywać w ten sposób, że jeśli wydano decyzję o warunkach zabudowy pozytywnie zaopiniowaną przez konserwatora zabytków, to naruszenie jej zapisów powoduje automatyczne naruszenie substancji zabytkowej. Decyzja o warunkach zabudowy jaką dysponuje Inwestorka nie ustanawia ochrony zabytków. Została jedynie pozytywnie zaopiniowana przez MKZ.

Brak w tym przypadku jakiegokolwiek naruszenia przepisów o ochronie zabytków.

Skarżącą podnosi, że inwestycja narusza jej prawo własności do działki nr 18/5 i uniemożliwienia w przyszłości zabudowę tej nieruchomości w sposób rozsądny. Przez pryzmat tego naruszenia, mającego swoje źródło w interpretacji art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b., podnoszone są zastrzeżenia dotyczące uchybienia przepisom technicznym dotyczącym odległości budynków od granic nieruchomości (§ 12) oraz ich przesłaniania i zacieniania (§ 13 i § 60).

Należy zauważyć, że Inwestorka przedłożyła w sprawie pozwolenia na budowę analizę nasłonecznienia i przesłaniania dla hipotetycznego budynku, jaki mógłby zostać umiejscowiony na działce Skarżącej. Pomimo więc literalnego brzmienia § 13 oraz § 60 rozporządzenia ws. warunków technicznych, które znajdują zastosowanie tylko do istniejącej zabudowy, nie zaś hipotetycznej, organ stopnia podstawowego zebrał materiał dowodowy, który umożliwił ocenę wpływu planowanej inwestycji pod kątem możliwego zagospodarowania działek sąsiednich z punktu widzenia art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. (zob. uzasadnienie decyzji budowlanej, w której analizie poddano kwestię przesłaniania i zacieniania).

Sąd wskazuje zatem, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.

Zauważyć należy, że w zasadzie wszystkie przepisy rozporządzenia ws. warunków technicznych zawierające normy odległościowe przewidują obowiązek analizy nowej inwestycji względem obiektów już istniejących a nie hipotetycznych. Wyjątkiem w tym zakresie jest § 272 ust. 1 rozporządzenia przewidujący warunki odległości ściany zewnętrznej wznoszonego budynku od granicy sąsiedniej niezabudowanej działki budowlanej. Nie oznacza to jednakowoż, że takiej hipotetycznej zabudowy nie należy analizować celem oceny, czy sąsiednia nieruchomość niezabudowana nie zostanie "pokrzywdzona" w efekcie realizacji inwestycji, której projekt jest oceniany.

W orzecznictwie można dostrzec co najmniej pięć poglądów dotyczących oceny konieczności weryfikacji norm odległościowych względem niezabudowanej działki budowlanej.

Po pierwsze, pogląd stanowiący o braku potrzeby uwzględniania wymogów wynikających z tzw. linijki słońca (analizy przesłaniania i nasłoneczniania) - zob. np. wyrok NSA z 9 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 2183/15.

Po drugie, pogląd wiążący obowiązek sporządzenia i uwzględnienia tzw. linijki słońca względem działki niezabudowanej, jednakże tylko wówczas gdy inwestycja dotyczy obiektu przesłaniającego o wysokości powyżej 35 metrów - zob. np. wyrok NSA z 24 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1772/13.

Po trzecie, pogląd stanowiący modyfikację poglądu drugiego, statuujący obowiązek przygotowania linijki słońca także w przypadku budynków niższych niż 35 metrów - zob. np. wyrok NSA z 28 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 1629/15.

Po czwarte, istnieje pogląd łączący obowiązek sporządzania i uwzględnienia tzw. linijki słońca w przypadku gdy względem niezbudowanej działki budowlanej sąsiadującej z planowaną inwestycją poziom sprecyzowania zamierzeń w przedmiocie ich zagospodarowania jest zaawansowany (daleko posunięty) - zob. wyrok NSA z 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt II OSK 2816/12.

Po piąte, pogląd nakazujący zawsze badać linijkę słońca jeżeli sąsiednia działka jest działką budowlaną - zob. np. wyrok WSA w Warszawie z 25 lutego 2004 r. sygn. akt IV SA/Wa 3042/02.

Z powyższego zestawienia wynika różne, czasami krańcowo odmienne, stanowisko sądów administracyjnych w kwestii obowiązku analizy nasłonecznienia i przesłaniania obiektów mogących potencjalnie powstać w przyszłości na sąsiednich działkach budowlanych. Sąd w niniejszym składzie prezentuje pogląd, że jakkolwiek z przepisów prawa wprost nie można wywieść bezwzględnego obowiązku analizy tych warunków technicznych projektowanej zabudowy, to jednak ze względu na treść art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. należy stosować zasadę proporcjonalności i nie wyczerpywania przez jedną inwestycję możliwości zabudowy na działkach sąsiednich. W związku z tym zlokalizowanie obiektu budowlanego na działce inwestycyjnej powinno nastąpić przy wyważeniu interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich. Tych ostatnich w kontekście możliwej i dopuszczalnej prawnie lokalizacji przyszłej zabudowy na sąsiedniej nieruchomości.

W sprawie załatwionej przez Prezydenta G. dokonano takiej analizy, brak jest zatem podstaw (już chociażby z uwagi na nieprecyzyjność obowiązku analizy działki niezabudowanej - wywodzone to jest z orzecznictwa), do kwestionowania decyzji jako nieważnej. To z czym Skarżąca się nie zgadza i co w istocie kwestionuje, to efekt tej oceny organu. Dlatego też zdaniem Sądu nie ma mowy o rażącym naruszeniu art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. w zw. z § 12, § 13 i § 60 rozporządzenia ws. warunków technicznych.

Nadto, aby uznać, że nakaz poszanowania interesów osób trzecich został rażąco naruszony (w sytuacji gdy inwestycja spełnia wymagania określone w przepisach techniczno-budowlanych), należałoby ustalić, że zachodzi jaskrawa i ewidentna sprzeczność prawa własności sąsiednich nieruchomości oraz inwestora. Zaznaczyć należy, że prawo zabudowy nieruchomości należącej do inwestora, które statuuje bez wątpienia art. 4 P.b., nie jest ani lepsze ani gorsze od prawa przysługującego innemu podmiotowi (sąsiadowi). Realizacja owego prawa, aby można było stwierdzić, że narusza interesy sąsiadów, musiałaby jednak zupełnie uniemożliwiać lub bardzo znacząco ograniczać analogiczne prawo przysługujące właścicielom nieruchomości sąsiednich, którzy dopiero w przyszłości być może wybudują cokolwiek na swojej działce (por. wyrok WSA w Lublinie z 30 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Lu 690/19).

W realiach niniejszej sprawy taka sytuacja zdaniem Sądu nie występuje, brak jest więc mowy o rażącym naruszeniu prawa przez organ architektoniczno-budowlany. Inwestorka przedstawił analizę nasłonecznienia i przesłaniania, co podlegało ocenie organu.

To, że Skarżąca nie akceptuje układu budynku Inwestorki, jak i podnosi argumenty dotyczące ekonomicznej nieopłacalności inwestycji czy spadku wartości jej działki, pozostaje w niniejszej sprawie bez wpływu na jej wynik. Trudno oczekiwać, by w ramach analizy wynikającej z potrzeby realizacji ochrony przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b., Inwestorka w istocie miała obowiązek zaprojektowania zabudowy na działce Skarżącej.

Sąd zwraca uwagę, że bez znaczenia w tej sprawie są dowody (opracowania) przedkładane przez Skarżącą. Słusznie organ przyjął, że nie mogą one stanowić podstawy do oceny okoliczności sprawy i ważności samej decyzji budowlanej. Organ w postępowaniu nieważnościowym nie prowadzi postępowania dowodowego. Wyjątkiem są ze swej istoty drobne wyjaśnienia, doprecyzowujące materiał zgromadzony uprzednio w aktach. Przykładem w tym zakresie jest chociażby zażądanie w postępowaniu nieważnościowym nadesłania przez Miejskiego Konserwatora Zabytków projektu jaki był przez niego opiniowany, celem ustalenia czy zachodzi zgodność z tym co zatwierdzono decyzją Prezydenta [...] a tym co zaopiniowano pod względem ochrony konserwatorskiej. W konsekwencji organom nie można zarzucić naruszenia przepisów procesowych określających obowiązki dowodowe, bowiem takich nie miały.

Na marginesie Sąd wskazuje, że okoliczności związane z zacienianiem hipotetycznego budynku na działce Skarżącej może ona podnosić we wznowionym postępowaniu, jak również może domagać się oceny, czy te nowe dowody (sporządzone przez nią opracowanie, z pewnością nie istniejące w dniu orzekania przez organ budowlany), nie zawiera okoliczności istniejącej w dniu orzekania dotyczącej przesłaniania i zacieniania. To jednak podlega ocenie w stosownym postępowaniu wznowieniowym.

W powyższej sytuacji Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji.