Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 982/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2021-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2a
journal: Dz.U. 2019 poz 2407
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
article: art. 22
journal: Dz.U. 2019 poz 2407
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędzia WSA Katarzyna Korycka (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 listopada 2021 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. [...] Wójt Gminy Ł., powołując się na art. 22 i art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2407 ze zm., dalej powoływanej jako "uppwd") odmówił skarżącemu M. P. świadczenia wychowawczego na dziecko - J. P. i S. P.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wniosek o przedmiotowe świadczenie w dniu [...] lutego 2021 r. złożył zarówno skarżący (o godzinie 00:09), jak i jego żona i matka ww. dzieci – E. P. (o godzinie 00:07), podkreślając że matka dzieci złożyła wniosek szybciej niż skarżący. Jednocześnie organ zaznaczył, że jak wynika ze znajdującego się w aktach postanowienia Sądu Okręgowego w T. z dnia [...] lipca 2020 r., sygn. akt [...] (k. 10 akt organu I instancji), miejsce pobytu małoletnich dzieci J. i S. P. na czas prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o rozwód pomiędzy skarżącym i jego żoną, będzie każdorazowo przy matce E. P.. Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności organ stwierdził, że przedmiotowe świadczenie nie przysługuje skarżącemu.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, domagając jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zarzucając naruszenie:

- art. 10 § 1 kpa poprzez brak zawiadomienia go o możliwości wypowiedzenia się w przedmiocie zebranych dowodów i materiałów, co uniemożliwiło mu wzięcie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w tym złożenie dodatkowych dowodów na okoliczność realizowania kontaktów z dziećmi w porównywalnych i powtarzających się okresach;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności w zakresie realizowania przez skarżącego kontaktów z małoletnimi dziećmi w porównywalnych i powtarzających się okresach, a tym samym możliwości wydania decyzji na podstawie art. 5 ust. 2a uppwd;

- art. 107 § 1 ust. 5 kpa poprzez wydanie decyzji bez części rozstrzygnięcia, tzn. bez wskazania okresu, za który skarżącemu nie należy się wnioskowane świadczenie wychowawcze.

W uzasadnieniu odwołania skarżący podniósł, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 5 ust. 2a uppwd, ponieważ Sąd Okręgowy w T. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r., zabezpieczył kontakty skarżącego na czas trwania sprawy o rozwód w ten sposób, że ma on prawo do osobistych kontaktów z dziećmi (w każdy wtorek i czwartek miesiąca, w co drugi weekend i przez określony czas w wyszczególnione święta), a postanowienie to pozostaje w mocy. Wobec tego, w ocenie skarżącego, organ winien ustalić kwotę świadczenia każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia, bowiem wskazane orzeczenie uprawnia skarżącego do sprawowania opieki nad dziećmi w porównywalnych i powtarzających się okresach. Skarżący podniósł, że w sprawie organ powinien ustalić w jaki sposób rodzice realizują przysługujące im prawo i obowiązek do sprawowania opieki nad dziećmi, przesłuchując skarżącego oraz przeprowadzając wywiad środowiskowy. Podkreślił ponadto, że od dnia [...] marca 2021 r. dzieci stale z nim przebywają, ponieważ matka dzieci i jej partner poddani są kwarantannie.

Po rozpatrzeniu ww. odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w T. decyzją z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Wskazując w uzasadnieniu decyzji na postanowienie Sądu Okręgowego w T. z dnia [...] lipca 2020 r. ustalające, że miejsce pobytu małoletnich dzieci na czas prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie rozwodu będzie każdorazowo przy matce dzieci, organ odwoławczy podkreślił, że w sytuacji gdy dzieci nie pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym obojga rodziców, to wówczas stosownie do art. 22 uppwd świadczenie wypłaca się temu z rodziców, który z dziećmi zamieszkuje i pod którego opieką dzieci się znajdują, co oznacza, że prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje w sprawie matce dzieci, które z nią zamieszkują i pozostają na jej utrzymaniu. SKO podkreśliło jednocześnie, że opieka naprzemienna nad dzieckiem, na którą powołał się skarżący, musi wynikać z orzeczenia sądu, a organy nie mogą tego faktu domniemywać. Nie ma zatem znaczenia w sprawie jak faktycznie kształtują się relacje rodziców z dzieckiem, ponieważ nawet jeśli sposób opieki odpowiada funkcjonalnie instytucji opieki naprzemiennej, to okoliczność ta nie wpłynie na wynik sprawy, dopóki nie zostanie potwierdzona przez właściwy sąd. Przesądzające znaczenie w kwestii ustalenia do kogo należy uprawnienie do przedmiotowego świadczenia ma zatem, jak wskazał organ, prawomocne orzeczenie sądowe w przedmiocie ustalenia miejsca pobytu dzieci przy matce.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, domagając się uchylenia obu wydanych w sprawie decyzji i zobowiązania organu do wydania decyzji w określonym terminie ze wskazaniem sposobu załatwienia sprawy lub rozstrzygnięcia. Sformułował przy tym zarzuty w istocie tożsame z zarzutami odwołania, zarzucając dodatkowo naruszenie: art. 22 uppwd poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że miejsce pobytu dziecka determinuje fakt otrzymywania świadczenia wychowawczego przez tego rodzica, u którego dziecko przebywa, podczas gdy z ww. przepisu wynika, że świadczenie to wypłaca się temu rodzicowi, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy. Skarżący podniósł ponadto, że aktualnie dzieci większość swojego czasu spędzają ze skarżącym i to jego utożsamiają, jako rodzica pełniącego funkcję pierwszoplanową oraz że to on ponosi całkowity koszt utrzymania dzieci.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej powoływanej jako "ppsa") wykazała, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, regulujące warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego, którego celem jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Świadczenie to, stosownie do art. 4 ust. 2 pkt 1 uppwd przysługuje matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a uppwd, w którym to ustawodawca wskazał, że w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego.

Przy czym ww. art. 5 ust. 2a uppwd, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, należy wykładać w ten sposób, że pozostawanie dziecka pod opieką naprzemienną obojga rodziców nie jest kwestią mogącą podlegać interpretacji stron, organu prowadzącego postępowanie czy też sądu administracyjnego, a fakt ten musi wynikać z orzeczenia sądu cywilnego. Dlatego też, jeśli fakt opieki naprzemiennej nie wynika ze stosownego orzeczenia sądu, wydanego w oparciu o prawo rodzinne i opiekuńcze, to organ rozstrzygający w zakresie świadczenia wychowawczego, nie może samodzielnie w ramach tego postępowania, ustalać, czy w danym przypadku faktycznie jest sprawowana opieka naprzemienna nad dzieckiem przez rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub rozłączeniu. W każdym wypadku fundamentalne ustalenia w zakresie ustanowienia opieki naprzemiennej powinny być zatem czynione w oparciu o orzeczenie sądu bądź zatwierdzoną ugodę zawartą przed sądem, z których jednoznacznie ma wynikać, czy w konkretnej sprawie można mówić o sprawowaniu opieki naprzemiennej przez oboje rodziców (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2021 r. sygn. akt I OSK 395/21 – dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Za błędne uznać należy przy tym stanowisko, że tylko wówczas dziecko pozostaje pod opieką naprzemienną obojga rodziców, gdy zwrot "opieka naprzemienna" znajduje się wprost w sentencji orzeczenia sądu. W ocenie Sądu, kwestię tę oceniać należy bowiem z uwzględnieniem cech i celów tej instytucji, przy wykorzystaniu odpowiednich metod wykładni. Pod uwagę należy brać jednak wyłącznie orzeczenia czy ugody, które określają reguły sprawowania opieki nad dziećmi przez rodziców żyjących w rozłączeniu, bo generalnie one tylko stanowią o opiece naprzemiennej. Dowodem w zakresie zaistnienia opieki naprzemiennej może być zatem odpis orzeczenia sądu powszechnego bądź protokołu rozprawy z utrwaloną w nim ugodą, zawartą przed sądem opiekuńczym czy ugodą zawartą w postępowaniu mediacyjnym. W sytuacji zaś, gdy nie zawierają one stosownego zwrotu – tj. jednoznacznego wskazania na instytucję "opieki naprzemiennej" - rzeczą organów jest samodzielne ustalenie charakteru zawartych tamże zapisów dla zobrazowania i wyłożenia treści pojęcia "opieka naprzemienna" w konkretnej sprawie (ad casum) (zob. wyrok NSA z 12 kwietnia 2018 r., I OSK 2423/17 – dostępny jw.).

Wskazać należy również, że świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 13 ust. 1 uppwd ustalane i wypłacane jest na wniosek. W sytuacji zbiegu prawa rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka do świadczenia wychowawczego, stosownie do treści art. 22 uppwd, świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jeżeli opieka nad dzieckiem sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, świadczenie wychowawcze wypłaca się temu, kto pierwszy złoży wniosek. W przypadku gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka lub opiekuna faktycznego dziecka drugi rodzic, opiekun prawny dziecka lub opiekun faktyczny dziecka złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, Zakład Ubezpieczeń Społecznych ustala kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem. Przepisy art. 15 ust. 2 stosuje się.

Z treści przytoczonych regulacji wynika, że uprawnionym do świadczenia wychowawczego jest wyłącznie ten rodzic dziecka (matka albo ojciec), który faktycznie sprawuje opiekę (faktyczną pieczę) nad dzieckiem (art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 22 zd. 1 uppwd) lub - w sytuacji opieki naprzemiennej - każdy z rodziców w wysokości połowy kwoty świadczenia (art. 5 ust. 2a uppwd). Gdy jednak faktyczna opieka sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców wtedy o uprawnieniu matki albo ojca dziecka decyduje data złożenia wniosku o świadczenie wychowawcze (art. 22 zd. 2 uppwd). Zasadniczym kryterium świadczącym o faktycznym sprawowaniu opieki nad dzieckiem jest co do zasady kryterium wspólnego zamieszkiwania dziecka z rodzicem, skoro stanowi ono przesłankę warunkującą samo prawo do świadczenia wychowawczego i jednocześnie zapewnia możliwość wykonywanie opieki nad dzieckiem. Miejsca pobytu dziecka przy jedynym z rodziców, pozostawienie z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, wiąże się z faktycznym sprawowaniem opieki nad dzieckiem. Należy też podkreślić, że sprawowanie opieki naprzemiennej, o której mowa w art. 5 ust. 2a uppwd nie jest tożsame z równoczesnym sprawowaniem opieki, o którym mowa w art. 22 uppwd. Opieka naprzemienna stanowi sposób opieki nad dzieckiem polegający na przyznaniu orzeczeniem sądu każdemu z rodziców prawa do pieczy nad dzieckiem w określonym czasie w ciągu roku. Istotne jest przy tym, że opiekę naprzemienną cechuje równość pomiędzy rodzicami w sprawowaniu pieczy nad dzieckiem, które mieszka i koncentruje swoje sprawy życiowe na zmianę u obojga rodziców. Sytuacja wykonywania opieki naprzemiennej ma jedynie miejsce, gdy rodzice dziecka zamieszkują osobno i dziecko przebywa naprzemiennie u każdego z nich, a opieka naprzemienna wynika z orzeczenia sądu powszechnego. W przypadku istnienia opieki naprzemiennej (co wymagałoby orzeczenia sądu) art. 22 uppwd w ogóle nie miałby zastosowania. W takim bowiem przypadku (tj. istnienia opieki naprzemiennej), zgodnie z art. 5 ust. 2a uppwd kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego.

W okolicznościach badanej sprawy bezspornym jest, że z wnioskiem o ustalenie prawa do wnioskowanego świadczenia na dzieci J. i S. P. w dniu [...] lutego 2021 r. zwróciła się zarówno E. P. (matka dzieci) jak i skarżący (ojciec dzieci) oraz, że matka dzieci złożyła wniosek wcześniej niż skarżący. Niekwestionowaną w toku postępowania i wynikającą z akt sprawy okolicznością jest ponadto, że orzeczeniem z dnia [...] lipca 2020 r. wydanym w przedmiocie m.in. zabezpieczenia pieczy i władzy rodzicielskiej w sprawie o sygn. akt [...], Sąd Okręgowy w T. postanowił, że miejsce pobytu małoletnich J. P. i S. P. na czas do prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie rozwodowej skarżącego i jego żony, będzie każdorazowo przy matce E. P. (zob. k. 10 akt adm. organu I instancji).

Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego organy w oparciu o zebraną w aktach sprawy dokumentację, odmówiły M. P. wnioskowanego świadczenia, wskazując że w rozpatrywanej sprawie świadczenie wychowawcze przyznać należy matce dzieci, która zgodnie z postanowieniem Sądu Okręgowego w T. z dnia [...] lipca 2020 r. z nimi zamieszkuje i pod której opieką dzieci się znajdują. Organy zaznaczały też, że skarżąca złożyła wniosek o przedmiotowego świadczenie wychowawcze przed skarżącym.

Skarżący natomiast zakwestionował rozstrzygnięcia organów odmawiające przyznania mu wnioskowanego świadczenia wychowawczego, wywodząc swoje prawo do świadczenia wychowawczego z art. 5 ust. 2a uppwd, tj. z opieki naprzemiennej nad dziećmi, mającej wynikać z realizacji w oparciu o orzeczenie sądu kontaktów z dziećmi, zdaniem skarżącego w porównywalnych i powtarzających się okresach,

Zdaniem Sądu, w okresie na jaki ustala się świadczenie wychowawcze (w sprawie wniosek dotyczył okresu 2021/2022), skarżącemu nie przysługiwało prawo do żądanego świadczenia wychowawczego, gdyż dzieci skarżącego z nim wspólnie nie zamieszkiwały, ani nie było pod opieką naprzemienną obojga rodziców.

Jak bowiem wynika ze znajdującego się w aktach sprawy postanowienia Sądu Okręgowego w T. z dnia [...] lipca 2020 r., sygn. akt [...] na czas trwania sprawy rozwodowej udzielono zabezpieczenia w ten sposób, że ustalono, iż miejsce pobytu małoletnich dzieci będzie każdorazowo przy matce dzieci. Skarżący nie kwestionował w toku postępowania rzeczywistego miejsca pobytu dzieci przy matce, lecz wskazywał, że dzieci przebywają również u niego w związku z realizacją prawa do kontaktów z dziećmi. W tej sytuacji, organy nie miały podstaw do przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia. We wskazanym wyżej postanowieniu z dnia [...] lipca 2020 r. nie orzeczono bowiem, aby opieka nad dzieckiem miała być sprawowana przez oboje rodziców naprzemiennie, a wręcz przeciwnie wskazano jednoznacznie na matkę, jako na osobę przy której każdorazowo będzie miejsce pobytu dzieci. Skarżący natomiast ma wyłącznie ustalane w trybie zabezpieczenia prawo do kontaktów z dziećmi, na podstawie - jak podkreślał w toku postępowania - pozostającego w mocy postanowienia Sądu Okręgowego w T. z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...]. Zauważyć przy tym należy, że przepisy Kodeksu postępowania cywilnego rozróżniają instytucję pieczy na dzieckiem i kontaktów z dzieckiem (patrz np. art. 756 zn. 1, art. 756 zn. 2, art. 582 zn. 1 § 2 pkt 1). Czym innym jest sposób ukształtowania kontaktów z dzieckiem, a czym innym ustalenie przez sąd opieki naprzemiennej, w ramach której każdy z rodziców ma przyznane przez sąd prawa do pieczy nad dzieckiem w określonym przez Sąd porównywalnym czasie, kiedy to dziecko mieszka i koncentruje swoje sprawy życiowe na zmianę u obojga rodziców. W sprawie natomiast zgodnie z postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r. miejsce pobytu dzieci zostało ustalone przy matce, a nie na zmianę u obojga rodziców, natomiast skarżący stosowanie do postanowienia z dnia [...] sierpnia 2018 r. ma prawo jedynie do realizacji kontaktów z dziećmi (jak wskazywał skarżący - w każdy wtorek i czwartek miesiąca, w co drugi weekend i przez określony czas w wyszczególnione święta). W tych warunkach prawidłowo stwierdził organ II instancji, że skarżący nie legitymuje się orzeczeniem sądu powszechnego ustalającym opiekę naprzemienną rodziców, które to determinuje prawo do świadczenia wychowawczego na podstawie art. 5 ust. 2a uppwd. W sytuacji zaś gdy sąd powszechny nie orzekł opieki naprzemiennej, niedopuszczalnym jest przeprowadzenie przez organy administracji postępowania wyjaśniającego co do sposobu sprawowania opieki, celem ustalenia przesłanek do przyznania świadczenia w oparciu o art. 5 ust. 2a uppd. Dlatego też organy, wbrew stanowisko skarżącego, nie naruszyły przepisów postępowania, nie wyjaśniając w drodze przesłuchania skarżącego i wywiadu środowiskowego - sposobu realizacji przez rodziców opieki nad dziećmi czy też zakresu realizowania przez skarżącego kontaktów z dziećmi, celem w istocie ustalenia czy w danym wypadku realizowana jest opieka naprzemienna, jako że z niej skarżący wywodził swoje uprawnienie do wnioskowanego świadczenia. Ustalenia dokonywane na potrzeby postępowania administracyjnego w zakresie tego, kto sprawuje pieczę nad dziećmi, nie mogą bowiem odbiegać od pozostających w mocy postanowień sądu powszechnego i muszą być z nimi zgodne. Wobec tego nawet jeżeli w rzeczywistości rodzice wprowadziliby taki system opieki nad dziećmi, który odpowiadałby de facto instytucji opieki naprzemiennej, to dopóki nie zostanie ona orzeczona przez sąd, nie może być ona stwierdzona na gruncie postepowania administracyjnego, na podstawie ustaleń dokonanych wyłącznie przez organy administracji. Sposób wykonywania władzy rodzicielskiej przez rodziców czy – jak podkreślono - sposób ukształtowania kontaktów z dzieckiem i opieki nad nimi (tym bardzie w okresie przemijających przeszkód jak okres kwarantanny w związku z panującą w Polsce pandemią), to bowiem co innego niż ustalenie przez sąd opieki naprzemiennej (zob. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2021 r. sygn. akt I OSK 395/21 – dostępny jw.).

W sprawie nie było też warunków do przyznania skarżącemu świadczenia wychowawczego na podstawie art. 22 uppwd. Skoro zgodnie z postanowieniem z dnia [...] lipca 2020 r., miejsce pobytu małoletnich dzieci na czas trwania sprawy rozwodowej ustalono każdorazowo przy matce dzieci, a skarżący nie zakwestionował w toku postępowania administracyjnego rzeczywistego miejsca pobytu dzieci przy matce, lecz jedynie wskazywał, że dzieci przebywają "również" u niego, to tym samym nie było w sprawie podstaw do uznania, że dzieci nie mieszkają z matką i, że w konsekwencji nie sprawuje ona faktycznej opieki nad dziećmi, a tym samym, że nie przysługuje jej świadczenie wychowawcze na dzieci. Istotnym jest, że skarżący, ani w odwołaniu, ani w skardze nie wskazał na okoliczność braku sprawowania przez matkę dzieci faktycznej pieczy nad nimi oraz na wyłączne sprawowanie przez niego faktycznej opieki nad dziećmi. Wręcz przeciwnie wskazywała na opiekę sprawowaną naprzemiennie przez obydwoje rodziców (która jak wykazano powyżej może wynikać wyłącznie z orzeczenia sądu). Skarżący nie zakwestionował okoliczności tymczasowego powierzenia i wykonywania przez matkę dzieci pieczy nad nimi w związku z orzeczeniem przez Sąd Okręgowy w T. miejsca pobytu dzieci przy matce, lecz powoływał się na okoliczności realizacji częstych kontaktów z dziećmi i spędzanie z nimi dużej ilości czasu (w jego ocenie w porównywalnym, czy nawet większym wymiarze niż matka), zaangażowanie w opiekę medyczną nad dziećmi, łożenie na ich utrzymanie – co nie mogło jednak w okolicznościach sprawy skutkować uznaniem przez organy, że to skarżącemu należy się wnioskowane świadczenie. Podkreślić należy, że skarżący – jak wynika z akt sprawy - wniosek o przedmiotowe świadczenie złożył jako drugi w kolejności, dwie minuty po matce dzieci. Oznacza to, że na podstawie art. 22 uppwd wnioskowane świadczenie nie przysługiwałoby mu nawet w sytuacji stwierdzenia przez organy, że również on – obok matki, przy której zgodnie z orzeczeniem sądu dzieci mają miejsce pobytu - sprawuje faktyczną opiekę nad dziećmi.

W tych warunkach, Sąd uznał, że w świetle materiału dowodowego sprawy oraz powoływanych przez samego skarżącego okoliczności i twierdzeń odnośnie sprawowanej nad dziećmi opieki przez oboje rodziców, decyzje orzekających organów są prawidłowe, a przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego przez organy w zakresie wskazywanym przez skarżącego nie miałaby wpływu na wynik sprawy, mając na uwadze przede wszystkim to, że w realiach sprawy nie zachodzi opieka naprzemienna wynikająca z orzeczenia sądu, że matka dzieci jako pierwsza złożyła wniosek o przedmiotowe świadczenie, że jak wynika z postanowienia Sądu Okręgowego w T. z dnia [...] lipca 2020 r. miejsce pobytu dzieci jest przy ich matce oraz że skarżący w toku postepowania powoływał się w istocie na swoje kontakty z dziećmi i nie kwestionował okoliczność sprawowania faktycznej opieki na dziećmi przez matkę, lecz powoływał się na opieką wykonywaną naprzemiennie przez oboje rodziców. Dlatego też, Sąd stwierdził, że orzekające organy prawidłowo odmówiły skarżącemu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, właściwie interpretując przepisy art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 5 ust. 2a oraz art. 22 uppwd, natomiast zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa nie mógł odnieść zamierzonego skutku, gdyż – jak wykazano - przeprowadzanie dodatkowego postępowania wyjaśniającego na okoliczność realizowania przez skarżącego kontaktów z dziećmi i opieki nad nimi, w realiach sprawy, nie wpłynęłoby na wynik sprawy.

Zamierzonego skutku nie mógł również odnieść zarzut naruszenia art. 10 § 1 kpa poprzez brak zawiadomienia skarżącego o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranych dowodów i materiałów, a w konsekwencji złożenia dodatkowych dowodów w sprawie. W judykaturze prezentowane jest jednolite stanowisko, że zarzut naruszenia art. 10 kpa jest zasadny tylko w sytuacji, gdy strona wykaże, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny (por. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2021 r., sygn. akt I OSK 212/21; wyrok NSA z 15 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1454/18 – dostępne jw.). W przedmiotowej sprawie z taką sytuacją nie mamy natomiast do czynienia, ponieważ skarżący nie został pozbawiony możliwości wyrażenia stanowiska, które miałoby wpływ na wynik sprawy, o czym świadczy argumentacja skarżącego wyrażona w odwołaniu i skardze, która w świetle przepisów art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 5 ust. 2a oraz art. 22 uppwd nie mogła – jak wykazano -doprowadzić do przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia. Podkreślić należy, że nie wystarczy samo powołanie się strony na brak możliwości przedstawienia dodatkowych dowodów, lecz należy wykazać, że dowody te miały istotne znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy w świetle norm prawa materialnego. Tymczasem w sprawie, weryfikacja przez organy administracji - mającej stanowić przedmiot dodatkowych dowodów - okoliczności realizacji kontaktów z dziećmi przez skaranego i ich zakresu, nie mogła spowodować wydania innego rozstrzygnięcia w sprawie. Jak podkreślono poczynienie ustaleń w tym przedmiocie przez organy, nie mogło w szczególności stanowić podstawy do uznania, że w sprawie mamy do czynienia z opieką naprzemienną, na którą powoływał się skarżący i z której wywodził uprawnieninia do świadczenia wychowawczego.

Na uwzględnienie nie zasługuje ponadto zarzut naruszenia art. 107 § 1 ust. 5 kpa, dotyczący niewskazania przez organ okresu, za który skarżącemu nie należy się wnioskowane świadczenie. Wyjaśnić należy bowiem, że przedmiotowe świadczenie jest świadczeniem okresowym, a prawo do niego zgodnie z art. 18 ust. 1 uppwd ustalane jest na okres od dnia 1 czerwca do dnia 31 maja roku następnego. Ponadto stosownie do ust. 2 tego przepisu prawo do świadczenia wychowawczego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, do końca okresu, o którym mowa w ust. 1. Oczywistym jest więc, że skoro wniosek skarżącego, złożony został dnia 1 lutego 2021 r. na okres 2021/2022, to wydana w sprawie decyzja odmowna dotyczy tego właśnie okresu. Braku wskazania tego okresu nie można uznać za istotne uchybienie, które mogłoby wiązać się z negatywnymi konsekwencjami dla skarżącego, tym bardziej, że wydana decyzja jest decyzją negatywną, niepodlegającą wykonalności.

W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie nie doszło zatem do naruszenia prawa materialnego, ani do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, który wymagałby eliminacji zaskarżonej decyzji z porządku prawnego.

Z tych powodów skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ppsa.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842).