Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 404/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2007-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 34 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Protokolant Krzysztof Kapelczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2007 r. sprawy ze skargi S.K.F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...], Nr [...], 2. stwierdza, iż zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 509 ze zm.) oraz w oparciu o art. 18, art. 33 pkt 1 i pkt 7 i art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. po rozpatrzeniu zażalenia S. K.-F. na postanowienie Burmistrza M. z dnia [...]r. nr [...]uznające za bezzasadne zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec zobowiązanej w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]za zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości za 2001 r. – utrzymało mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że upomnieniem z dnia [...]r. nr [...]Burmistrz M. wezwał małżonków J. F. i S. K.-F. do zapłaty kwoty [...] zł tytułem I raty w podatku od nieruchomości za 2001 r. Następnie wyjaśniono, że w dniu 14 grudnia 2006 r. organ egzekucyjny, tj. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...]z dnia[...]r., celem egzekucji należności z tytułu podatku od nieruchomości, wynikającego z decyzji z dnia [...]r., nr [...], w sprawie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2001 r.

Kwestionując czynności egzekucyjne, S. K.-F. złożyła skargę na postępowanie egzekucyjne, a następnie - precyzując pismo - uściśliła, iż stanowi ono zgłoszenie zarzutów na wszczęte postępowanie egzekucyjne, tj. zarzutu nieistnienia obowiązku podatkowego wskutek przedawnienia i braku podstawy prawnej prowadzonej egzekucji administracyjnej.

Postanowieniem z dnia [...]r. Burmistrz Miasta i Gminy M. uznał zarzuty dotyczące tytułu wykonawczego nr SW [...]za zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości za bezzasadne.

Uzasadniając stanowisko w sprawie zgłoszonych zarzutów wierzyciel wyjaśnił, że decyzja ustalająca wymiar podatku od nieruchomości za rok 2001, wydana została na obojga małżonków i jest decyzją prawomocną. Następnie organ podatkowy wskazał, że w związku ze sprzedażą nieruchomości przy ul. Ł. w M. wydana została w dniu [...]r. decyzja zmniejszająca wymiar podatku. Organ podkreślił przy tym, że w ww. decyzjach figuruje S. K.-F. jako współwłaściciel nieruchomości. Wobec powyższego wierzyciel nie uwzględnił zarzutu zgłoszonego przez podatniczkę, iż decyzja została wydana tylko i wyłącznie wobec J. F.. Ponadto wierzyciel stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania powoływany przez stronę art. 68 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.).

Z uzasadnienia wymienionego na wstępie postanowienia organu II instancji wynika następnie, że podatniczka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, ponownie podnosząc zarzut przedawnienia zobowiązania wskutek niedoręczenia jej decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe. Dodatkowo zarzuciła, że w postępowaniu egzekucyjnym naruszono przepisy Ordynacji podatkowej, gdyż przed wydaniem decyzji nie została zapoznana ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Nie zgodziła się też ze stanowiskiem organu I instancji, iż doręczenie decyzji jednemu z małżonków oznacza, że drugi miał możliwość zapoznania się z jej treścią i podjęcia obrony - przez złożenie środka zaskarżenia - w przypadku ewentualnych nieprawidłowości w treści tejże decyzji.

Rozpatrując sprawę na skutek powyższego zażalenia – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...]r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

Uzasadniając postanowienie organ odwoławczy stwierdził, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, zatem zarzut dotyczący decyzji podatkowej, która jest decyzją ostateczną w administracyjnym toku instancji, nie jest zasadny. Zarzuty merytoryczne przeciwko decyzji winny być bowiem podniesione w odwołaniu od niej, a nie na etapie realizacji wynikającego z niej obowiązku podatkowego. Wobec powyższego, za bezzasadny uznano zarzut "wydania przez organ podatkowy decyzji w stosunku do obojga małżonków", podkreślając przy tym, iż "istotne jest że doręczona została podatnikom". Odnosząc się do zarzutu przedawnienia, tj. naruszenia art. 68 Ordynacji podatkowej, Kolegium wskazało, iż nie zasługuje on na uwzględnienie, ponieważ ww. przepis dotyczy możliwości wydania przez organ podatkowy decyzji ustalającej wysokość zobowiązania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie S. K.-F. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, ewentualnie jego zmianę i "rozstrzygnięcie co do istoty sprawy poprzez uchylenie postanowienia z dnia [...] r.", zarzucając:

- nieuwzględnienie podnoszonego zarzutu przedawnienia prawa do doręczenia decyzji ustalającej zobowiązanie podatnika w sytuacji, gdy decyzja Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...]r. ustalająca wysokość zobowiązania została prawidłowo doręczona jedynie zobowiązanemu J. F. i w związku z tym tylko wobec niego powstało zobowiązanie podatkowe, a w stosunku do skarżącej zobowiązanie to nie powstało, albowiem na skutek braku prawidłowego doręczenia nie była ona stroną postępowania,

- naruszenie przepisu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. art. 33 pkt 1 tejże ustawy, poprzez pozbawione podstaw przyjęcie, iż przedmiotem postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów nie może być nieistnienie obowiązku, podczas gdy z treści tego przepisu jednoznacznie wynika, że jedną z wymienionych w nim enumeratywnie podstaw podnoszonych zarzutów jest nieistnienie obowiązku.

Według skarżącej, w przypadku gdy w danej sprawie istnieją merytoryczne podstawy do uwzględnienia zarzutu z urzędu, np. przedawnienia obowiązku, organ rozpatrujący sprawę jest obowiązany taki zarzut uwzględnić, a nie błędnie powoływać się na brak uprawnień do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Na poparcie swojego stanowiska skarżąca wskazała na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2005 r. (sygn. III SA/Wa 2734/05).

Ponadto w skardze podniesiono, iż w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której uległo przedawnieniu prawo do doręczenia decyzji ustalającej zobowiązanie podatnika, z uwagi na to, że decyzja taka nie została skarżącej doręczona w prawidłowy sposób. Skarżąca uściśliła, że skutkiem faktycznego braku doręczenia decyzji jest to, iż zobowiązanie podatkowe wobec niej w ogóle nie powstało. W tej kwestii powołała się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2003 r. (sygn. I SA/Łd 1086/01), zgodnie z którym "każdego ze współwłaścicieli nieruchomości jako podatnika (art. 134 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) należy uznać za stronę postępowania podatkowego, co oznacza, że wszyscy współwłaściciele powinni być wymienieni w decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości i wszystkim ta decyzja powinna być doręczona".

W końcowej części skargi skarżąca nadmieniła, że prowadzenie egzekucji mającej na celu ściągnięcie należności podatkowej od całej nieruchomości, bez uwzględnienia zawarcia w dniu 29 września 1999 r. umowy majątkowej małżeńskiej, znoszącej ustawową wspólność, jest w oczywisty sposób niedopuszczalne i krzywdzące.

W piśmie procesowym z dnia 9 listopada 2007 r., stanowiącym uzupełnienie skargi, skarżąca poinformowała, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. w dniu 18 października 2007 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 874/06 uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]r. i poprzedzające je postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...]r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie. Organ odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze wyjaśnił, że zarzuty dotyczą zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania tych okoliczności. Dalej wskazano, iż decyzja wymiarowa została wydana na obojga małżonków, wobec tego zarzuty powołane przez stronę mogą być przedmiotem postępowania podatkowego, a nie egzekucyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd administracyjny rozpoznając sprawę, bada czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz, czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień – czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Sąd nie posiada jednak kompetencji do zastępowania organów administracji w merytorycznym orzekaniu, zatem nie może dokonać zmiany zaskarżonego postanowienia, o co między innymi wnosiła skarżąca w skardze.

W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia

Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W przedmiotowej sprawie istnieją dwie kwestie sporne, wymagające rozważenia. Pierwsza dotyczy zasadności stanowiska reprezentowanego przez organ odwoławczy co do tego, czy zarzut zgłoszony przez skarżącą dotyczący nieistnienia obowiązku podatkowego, wobec przedawnienia prawa do doręczenia decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe, podlega merytorycznemu rozpoznaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.. Tym samym, czy organ wydał prawidłowe rozstrzygnięcie w postępowaniu zażaleniowym. Natomiast druga okoliczność sporna odnosi się do oceny prawidłowości stanowiska wierzyciela uznającego zgłoszone zarzuty za bezzasadne.

Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), zwanej dalej "u.p.e.", podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.

Zarzuty są prawnym środkiem ochrony przed naruszeniem zasad postępowania egzekucyjnego jak i przed niedopuszczalnością egzekucji.

Wydanie rozstrzygnięcia przez organ egzekucyjny w sprawie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów z art. 33 pkt 1–7, 9 i 10 u.p.e. uzależnione jest od uprzedniego wydania postanowienia przez wierzyciela, w którym przedstawia on swoje stanowisko w przedmiocie zgłoszonych zarzutów, przy czym w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Na postanowienie wierzyciela przysługuje zażalenie (art. 17 w zw. z art. 34 § 2 u.p.e.), które rozpatruje organ odwoławczy, tj. organ wyższego stopnia, a w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego - samorządowe kolegium odwoławcze. Organ egzekucyjny po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów (art. 34 § 4 u.p.e.).

W niniejszej sprawie, Burmistrz Miasta i Gminy M. jako wierzyciel zajmując stanowisko w sprawie zarzutów zgłoszonych przez skarżącą, postanowieniem z dnia 24 stycznia 2007 r. uznał zarzuty za bezzasadne. Z kolei Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego zażalenia na ww. postanowienie, stwierdziło, iż w przedmiocie "podtrzymania zasadności egzekucji prowadzonej do zobowiązanej w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]za zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości" utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie.

Wobec tak określonego przedmiotu sprawy przez Kolegium nie jest jasny zakres i przedmiot rozstrzygania przez organ odwoławczy bowiem środek odwoławczy w postaci zażalenia został wniesiony na stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów, zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało postanowienie w kwestii zasadności egzekucji.

Przypomnieć należy, że istota postępowania odwoławczego polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy, która była przedmiotem rozstrzygnięcia przez organ I instancji, tj. - w przedmiotowej sprawie - przez wierzyciela. Kolegium w niniejszej sprawie orzekało jako organ odwoławczy od postanowienia wydanego przez wierzyciela, zatem nie było uprawnione do orzekania o zasadności egzekucji i tym samym wkraczania w uprawnienia organu egzekucyjnego. Wobec tego pogląd wyrażony przez organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu, iż w przedmiotowej sprawie stosownie do art. 29 u.p.e. zarzuty nie podlegają merytorycznemu rozpoznaniu z uwagi na to, że dotyczą wymagalności i zasadności obowiązku podatkowego, jest chybiony. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem, dopuszczalność egzekucji administracyjnej bada z urzędu organ egzekucyjny - natomiast nie jest on uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Kwestie te mogą jednak stanowić podstawę zarzutów i obowiązkiem wierzyciela jest merytoryczne ustosunkowanie się do takich zarzutów.

W postępowaniu zażaleniowym dotyczącym stanowiska wierzyciela organ odwoławczy nie może więc powoływać się na ograniczenia dotyczące organu egzekucyjnego, obowiązany jest natomiast rozstrzygnąć w przedmiocie zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego.

Również niezasadnym jest wskazanie w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia art. 34 § 1 u.p.e., który reguluje istotę i zakres związania organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela.

Reasumując, należy stwierdzić, iż Kolegium wydając postanowienie w sprawie podtrzymania zasadności egzekucji, wkroczyło w kompetencję organu egzekucyjnego i niezasadnie orzekło w kwestii, która nie była przedmiotem postępowania zażaleniowego. Tak więc organ odwoławczy w istocie nie rozstrzygnął sprawy co do stanowiska wierzyciela, co stanowi o naruszeniu przepisu art. 34 w związku z art. 29 § 1 u.p.e., w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponadto Sąd podzielił pogląd skarżącej, iż stanowisko wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów postępowania egzekucyjnego, wyrażone w postanowieniu, jest wadliwe.

Zgodnie z art. 21 § 1 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem:

1) zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania,

2) doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania.

Z kolei w myśl 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 1991 r. Nr 9, poz. 31 ze zm.), zwanej dalej "ustawą podatkową", podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych ustala, w drodze decyzji, wójt (burmistrz, prezydent) właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości.

Z powyższego wynika, iż zobowiązanie w podatku od nieruchomości powstaje

z chwilą doręczenia decyzji podatkowej ustalającej wysokość zobowiązania adresatowi. Z tym momentem decyzja wiąże organ, który ją wydał, a adresatowi wskazuje, w jaki sposób będzie wpływać na jego prawa i obowiązki (por. postanowienie NSA z dnia 27 lipca 1999 r. I SA 1509/98 Lex nr 48728).

Jednym z elementów koniecznych decyzji jest - zgodnie z art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej - oznaczenie strony (adresata), przy czym musi być ono dokonane w sposób wyraźny i zupełny (podanie imienia nazwiska, miejsca zamieszkania oraz numeru NIP itp.). Nie może to być zatem dokonane w sposób dorozumiany lub polegający na jego oznaczeniu w uzasadnieniu decyzji, czy w części informującej rozstrzygnięcia. Wskazanie adresata w decyzji ustalającej wymiar podatku oznacza, iż to na tej osobie ciąży zobowiązanie podatkowe.

W przypadku gdy, nieruchomość stanowi współwłasność małżonków lub odrębną własność każdego z nich, obowiązek podatkowy ciąży łącznie na obojgu małżonkach (art. 2 ust. 3 ustawy podatkowej ). Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2003 r. sygn. akt I SA/Łd 1086/01, ONSA 2004, z. 1, poz. 33 (odnoszący się również do stanu prawnego niniejszej sprawy, tj. obowiązującego w czasie wydania przedmiotowych decyzji podatkowych), zgodnie z którym "każdego ze współwłaścicieli nieruchomości jako podatnika (art. 134 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) należy uznać za stronę postępowania podatkowego, co oznacza, że wszyscy współwłaściciele powinni być wymienieni w decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości i wszystkim ta decyzja powinna być doręczona".

Wobec powyższego, aby uznać daną osobę za zobowiązaną do zapłaty podatku od nieruchomości należy wskazać ją jako stronę w decyzji i doręczyć jej rozstrzygnięcie w sprawie wymiaru podatku. Natomiast wskazanie tylko jednego z małżonków jako stronę, a drugiego jako współwłaściciela nieruchomości podlegającej opodatkowaniu oraz doręczenie decyzji podatkowej temu małżonkowi, którego wskazano jako stronę, nie jest wystarczające do stwierdzenia, iż zobowiązanie podatkowe powstało wobec drugiego z małżonków.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy zaznaczyć, iż z akt postępowania egzekucyjnego wynika, że organ podatkowy ustalając wymiar podatku od nieruchomości za rok 2001 położonej przy ulicy Ł. w M., decyzją z dnia [...] r., jak i z dnia [...]r. - zmniejszając wymiar tego podatku, wskazał jako stronę postępowania tylko i wyłącznie J. F. i tylko jemu doręczył przedmiotowe decyzje (co wynika z kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru, gdzie jako adresata wpisano J. F.). Zatem twierdzenie, iż decyzja została wydana na oboje małżonków jest nieuzasadnione. Zdaniem Sądu podanie w części informacyjnej decyzji odnoszącej się do przedmiotu opodatkowania, jako współwłaściciela nieruchomości S. K.-F. nie oznacza, że taka osoba stała się także adresatem tej decyzji. Jak wyżej wskazano, z decyzji musi jednoznacznie wynikać, iż określona osoba jest stroną postępowania, więc musi być wskazana w sposób wyraźny jako jej adresat, a nie jako współwłaściciel nieruchomości stanowiącej przedmiot opodatkowania wymieniony w końcowej części decyzji. Zatem należy stwierdzić, iż skarżąca nie była stroną postępowania podatkowego prowadzonego w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2001 i wobec niej nie powstało zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości.

Wobec powyższego należy uznać za słuszne twierdzenia strony, iż skoro decyzja została skierowana i doręczona tylko J. F., w związku z tym tylko on stał się stroną postępowania i tylko wobec niego powstało zobowiązanie podatkowe.

Zobowiązanie w podatku od nieruchomości ustalone przez właściwy organ podlega egzekucji stosownie do art. 3 u.p.e. Postępowanie egzekucyjne ma na celu doprowadzenie do przymusowej realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków,

a więc ma zapewnić realizację m.in. decyzji podatkowej. Przez zobowiązanego rozumie się przez to osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo osobę fizyczną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym, a w postępowaniu zabezpieczającym - również osobę lub jednostkę, której zobowiązanie nie jest wymagalne albo jej obowiązek nie został ustalony lub określony, ale zachodzi obawa, że brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji, a odrębne przepisy na to zezwalają (art. 1a pkt 20 u.p.e.).

W przedmiotowej sprawie źródło powstania obowiązku stanowi decyzja ustalająca wymiar podatku od nieruchomości. Zatem skoro wobec skarżącej nie wydano takiej decyzji podatkowej, to należy uznać, iż słusznie wywodzi, że egzekucję co do jej majątku prowadzono bez podstawy prawnej, albowiem w postępowaniu podatkowym nie określono jej obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości. Argumentacje wierzyciela co do tego, iż egzekucja dotyczy obowiązku, który powstał wobec obojga małżonków na podstawie doręczonej decyzji, jak wykazano wyżej, nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja określała obowiązek zapłaty podatku tylko wobec J. F.. Wobec powyższego uznać należy, że "wierzyciel w żaden sposób nie wykazał, by zaistniały jakiekolwiek podstawy do prowadzenia egzekucji zaległości podatkowej ciążącej na innym podatniku, wobec majątku skarżącej" (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 18 października 2007 r. sygn. akt I SA/Sz 874/06, niepublikowane).

Na marginesie Sąd nadmienia, że skoro zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2001 nie powstało wobec skarżącej, to argumenty skargi dotyczące przedawnienia prawa do doręczenia decyzji ustalającej zobowiązanie pozostają bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Dostrzeżone w postanowieniu wierzyciela uchybienia, polegające na niewłaściwej ocenie zarzutów skarżącej nie pozwalają, w ocenie Sądu, na pozostawienie w obrocie prawnym postanowienia wierzyciela. Zatem rozpoznając ponownie sprawę wierzyciel powinien wydać stosowne stanowisko w przedmiocie zgłoszonych zarzutów, kierując się wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku.

Dodatkowo należy wskazać, że ustawą z dnia 10 września 2003 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2003 r. Nr 193, poz. 1884) ustawodawca dokonał zmiany art. 34 u.p.e., wprowadzając § 1a, w świetle którego "jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu". Z powyższego wynika, iż wierzyciel (jak i organ odwoławczy) zobowiązany jest w pierwszej kolejności do stwierdzenia, czy w danej sprawie nie zaistniały okoliczności przesądzające o niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów. Natomiast z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia organu I instancji nie wynika, czy dokonywano w tej kwestii stosownych ustaleń.

Nadto w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia Kolegium wskazało m. in. 33 pkt 7 u.p.e., zgodnie z którym, "podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1". Sąd zauważa, iż skarżąca w toku postępowania egzekucyjnego nie podnosiła zarzutu wynikającego z art. 33 pkt 7 u.p.e., a jedynie zarzut z art. 33 pkt 1 - jednakże powyższe uchybienie nie miało istotnego wpływu na wynik postępowania.

Na marginesie należy również wskazać, iż zarówno postanowienie z dnia 6 kwietnia 2007 r., jak i 24 stycznia 2007 r., nie w pełni czynią zadość warunkom formalnym przewidzianym w art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), bowiem wierzyciel jak i organ odwoławczy nie uzasadnili w sposób prawidłowy dlaczego przyjęto, iż w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania art. 68 Ordynacji podatkowej. W ww. postanowieniach zawarto jedynie ogólnikowe stwierdzenie, natomiast nie przytoczono żadnych okoliczności na poparcie tego stanowiska. Wobec tego należy wskazać, iż brak prawidłowego uzasadnienia stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e. – nie mające jednak wpływu na wynik sprawy.

Mając wszystko powyższe na względzie, należało uznać, że zarówno postanowienie wierzyciela jak i organu odwoławczego wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy. To zaś obligowało Sąd do uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. zarówno zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającego je postanowienia.

O niewykonalności zaskarżonego postanowienia Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152 p.p.s.a., a o kosztach postępowania, na podstawie art. 200 tej ustawy.