Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 499/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2008 r. sprawy ze skargi P. "C." Sp. [...]. z siedzibą w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga /-/ A. Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...], sygn. akt [...] Prezydent Miasta [...] odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia przebudowy stacji telefonii komórkowej, z uwagi na sprzeczność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż ten zakazuje lokalizacji inwestycji wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...], Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zakazuje lokalizacji nowych inwestycji wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, nie zakazuje jednak ich dalszego zagospodarowania, przebudowy, modernizacji (odnowy) albo remontów o charakterze odtworzeniowym.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] Nr [...], sygn. akt [...] Prezydent Miasta [...] na podstawie art. 46a ust. 7 pkt 4, art. 48 ust. 2 pkt 1, art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r. Nr 129 poz. 902 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98 poz. 1071 ze zm.) odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia "Przebudowa istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej [...] o nazwie "[...]" położonej na budynku handlowo-usługowym w [...] przy ul. [...], dz. nr [...], obręb [...], ponieważ jego realizacja jest niezgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta [...].

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że A Sp. z o.o. w W. złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na demontażu anten sektorowych typu [...] pracujących w systemie [...] i zainstalowanie trzech anten sektorowych [...] pracujących w systemie [...], trzech anten sektorowych [...] pracujących w systemie [...] i [...] oraz demontażu działającej anteny radioliniowej typu [...] i zainstalowanie anteny radioliniowej [...].

Zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacznie oddziaływać na środowisko określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 lub innego przedsięwzięcia, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jeżeli może ono znacząco wpływać na ten obszar, jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Planowane przedsięwzięcia zaś należy do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257 ze zm.). Raport dla tego przedsięwzięcia jest więc obowiązkowy.

W toku postępowania organ I instancji zwrócił się do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego w [...] o zbadanie zgodności planowanego przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz uzyskał informację, że planowana inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla miasta [...], w części dotyczącej obszaru osiedli S. i Z., w [...] części miasta, zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...]. W wyniku planowanych prac polegających na wymianie anten na istniejącym maszcie powiększony zostanie zasięg obszarów pól elektromagnetycznych, a szkodliwe promieniowanie dla ludzi będzie występowało w promieniu 80 m od miejsca lokalizacji anten, tymczasem plan miejscowy w odległości 50 m od lokalizacji anten przewiduje zabudowę mieszkaniową wielorodzinną, jako kontynuację już istniejących budynków. Miejscowy plan wyklucza działalność produkcyjną i usługową wymagającą sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, a przedmiotowa stacja kwalifikowana jest do przedsięwzięć, dla których obligatoryjnie sporządza się raport.

W konkluzji organ I instancji wskazał, że mając na uwadze niezgodność planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie można było wydać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył wnioskodawca zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.

Odwołujący zarzucił, iż organ I instancji nie dokonał samodzielnych ustaleń w przedmiocie zgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a jedynie odwołał się do wewnętrznej korespondencji z Wydziałem Urbanistyki i Architektury UM, czym naruszył art. 6 kpa.

Nadto odwołujący podniósł, że organ I instancji nie wskazał, czy zastosował prawidłowy plan miejscowego zagospodarowania przestrzennego, albowiem uchwała w tym przedmiocie była czterokrotnie zmieniana.

Odwołujący podniósł także, iż w obecnym stanie faktycznym teren, na który oddziaływać będzie promieniowanie emitowane przez stację bazową inwestora dotyczyć będzie przestrzeni wolnej i niedostępnej dla ludzi, ponieważ jest to teren niezabudowany i nie wiadomo kiedy do tej zabudowy dojdzie. Parametry stacji nie mają charakteru ostatecznego, a zmiana okoliczności, na przykład zabudowy terenu, może stanowić podstawę do zmiany warunków pracy stacji.

Zdaniem odwołującego organ I instancji w sposób całkowicie dowolny obliczył wysokość 3 i 4 kondygnacji budynków wielomieszkaniowych, jakie mogą ewentualnie zostać wzniesione w tym rejonie. Wskazał także, że w jego opinii promieniowanie będzie emitowane na wyższej wysokości niż wysokość budynków, jakie ewentualnie mogą zostać wzniesione.

Orzeczeniu organu I instancji odwołujący zarzucił także, że nie ustosunkowało się do stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], według którego przepis § 10 pkt 4 uchwały Nr [...] znajduje zastosowanie jedynie do lokalizacji obiektu, nie zaś do jego modernizacji oraz pominął brzmienie § 5 pkt 6 miejscowego planu, zgodnie z którym niezbędne modernizacje sieci infrastruktury technicznej dokonywane być mogą na terenach ich dotychczasowej lokalizacji.

Po rozpoznaniu odwołania organ II instancji decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu orzeczenia organ II instancji wskazał, że nie można czynić organowi I instancji zarzutu, iż w uzasadnieniu decyzji posłużył się opinią wyspecjalizowanego w tym zakresie wydziału.

Organ II instancji wskazał, że przedsięwzięcie będące przedmiotem postępowania jest faktycznie rozbudową, a nie przebudową istniejącej stacji bazowej, ponieważ przez jego realizację, polegającego na montażu trzech nowych anten, zostanie powiększony zasięg oddziaływania pól elektromagnetycznych do obszaru o powierzchni 80 m, podczas gdy w odległości 50 m istniejącej stacji bazowej miejscowy plan przewiduje budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne.

Bez znaczenia jest również powoływany przez odwołującego argument, że teren nie jest obecnie zabudowany, ponieważ nie można wydać decyzji środowiskowej z warunkiem polegającym na zobowiązaniu inwestora, że w przypadku, gdy będą realizowane ustalenia planu to parametry stacji zostaną zmienione.

Organ wskazał, że bezzasadny jest zarzut zastosowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w nieprawidłowym brzmieniu, ponieważ zmiany planu nie obejmowały terenu, na którym znajduje się przedmiotowa stacja bazowa.

Nie znajduje też uzasadnienia zarzut pominięcia przez organ I instancji § 5 pkt 6 uchwały Rady Miasta [...], zgodnie z którym "Niezbędne modernizacje sieci infrastruktury technicznej dokonywane być mogą na terenach ich dotychczasowej lokalizacji", ponieważ przepis ten odnosi się jedynie do sieci wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i sieci gazowej, zaś stacja bazowa telefonii komórkowej nie jest siecią infrastruktury technicznej dla obsługi terenu objętego planem.

Skargę od powyższej decyzji wniosła A Sp. z o.o. z siedzibą w W. zarzucając zaskarżonej decyzji:

1. naruszenie art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska poprzez przyjęcie, że projektowane przedsięwzięcie jest niezgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

2. naruszenie uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...], w części dotyczącej osiedli S. i Z. tj.

a. § 5 pkt 6 poprzez przyjęcie, że postępowanie nie dotyczy sieci infrastruktury technicznej,

b. § 5 pkt 6 poprzez przyjęcie, że stacja bazowa telefonii komórkowej nie obsługuje terenu objętego przedmiotowym planem,

c. § 10 pkt 4 poprzez przyjęcie, że wykonanie projektowanego przedsięwzięcia naruszy zakaz lokalizacji określonej w tym przepisie,

d. § 10 pkt 3 poprzez przyjęcie, że w następstwie wykonania projektowanego przedsięwzięcia dojdzie do naruszenia zasady, iż uciążliwość wykonywanej działalności gospodarczej musi być ograniczona do granic własności, na której jest wykonywana.

3. naruszenie art. 3 pkt 6 i 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że projektowane przedsięwzięcie stanowi rozbudowę obiektu budowlanego,

4. naruszenie art. 110 w zw. z art. 140 kpa oraz art. 11 kpa poprzez odstąpienie od ustaleń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji z dnia [...] (Nr [...]).

W odpowiedzi na skargę organ administracyjny II instancji podtrzymał twierdzenia zawarte w zaskarżonym orzeczeniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 269 ze zm.) zadaniem sądów administracyjnych jest kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolą zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności mająca obecnie swe umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Zgodnie z zasadą oficjalności sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, czyli też zawartą w skardze argumentacją. Zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżących, co oznacza, że sąd jest upoważniony do uwzględnienia skargi także ze względu na inne uchybienia ni™ te, które przytoczyła strona skarżąca.

Zgodnie z art. 7, 77 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. W szczególności są obowiązane dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w rozstrzygnięciu decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa w szczególności zaś przez art. 107 § 3 tegoż kodeksu.

W myśl art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r. Nr 129 poz. 902 ze zm.) właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o ile został uchwalony.

Zamierzone przedsięwzięcie dotyczy obszaru osiedli S. i Z. w [...], na którym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przyjęty uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] W paragrafie 10 pkt 4 zamieszczono zakaz lokalizacji przedsięwzięć, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko i wymagają sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Poza sporem było, że planowane przedsięwzięcie należy do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla której wymagane jest sporządzenie raportu.

W istocie zatem rozważyć należało, czy jego realizacja odpowiada pojęciu "lokalizacja" w wspomnianego § 10 pkt 4 planu. W tym celu należało zbadać rzeczywisty charakter planowanej inwestycji. Porównania wymagały parametry techniczne i użytkowe obecnie działającego urządzenia z planowanym. Konieczne w tym celu było poddanie analizie dokumentacji pozwolenia, jakie inwestor uzyskał przy wznoszeniu istniejącej już stacji. Tymczasem organ I instancji wprawdzie w uzasadnieniu swej decyzji stwierdził, że analizowano akta sprawy budowlanej, zakończonej w [...] wydaniem pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, jednakże poza tym stwierdzeniem organ nie odniósł się co do szczegółowych warunków uzyskanego pozwolenia. Akta sprawy w tym przedmiocie nie zostały dołączone do sprawy niniejszej.

Jak wywiedziono wyżej bez porównania parametrów stacji istniejącej z projektowaną nie sposób rozstrzygnąć charakteru planowanej inwestycji.

W ocenie Sądu jednak o ile planowane przedsięwzięcie zakładałoby wymianę najważniejszych elementów stacji bazowej, znaczącą zmianę jej parametrów technicznych i użytkowych, znaczne powiększenie obszarów ponadnormatywnego oddziaływania na środowisko to przyjąć należy, że w wyniku planowanych prac powstałby w istocie nowy obiekt, znacznie różniący się od dotychczasowego. Tego rodzaju zamierzenie odpowiadałoby zdaniem Sądu pojęciu "lokalizacja" z § 10 pkt 4 planu.

W świetle powyższych rozważań Sądu przyjęcie przez organy administracji, iż planowane zamierzenie odpowiada pojęciu "lokalizacja" ze wspomnianego planu uznać należy co najmniej za przedwczesne. Zwrócić uwagę trzeba, iż organ II instancji nie zawarł w swej decyzji żadnych rozważań warunków wydanego w [...] pozwolenia na budowę. W aktach brak też jakiejkolwiek wzmianki, by się zapoznał z dokumentacją poprzednio uzyskanej decyzji. Jak wykazano wyżej porównanie parametrów dotyczących obu inwestycji, w niniejszej sprawie stanowiło w istocie o ustaleniu istotnych dla sprawy okolicznościach. Opisane zaniechanie zatem stanowiło w istocie naruszenie zarówno przepisu art. 7 jak i 77 § 1 kpa. Naruszało także art. 80 tegoż kodeksu.

Jako dowolne uznać należy bowiem ustalenie faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie pełni rozpatrzonym.

Zaskarżone rozstrzygnięcie pozostawało więc w sprzeczności nie tylko z przepisami prawa materialnego w postaci wspomnianego art. 56 Prawa o ochronie środowiska poprzez przedwczesne przyjęcie braku zgodności planowanej inwestycji z planem. ale także z przytoczonymi regułami prawa procesowego.

Zdaniem Sądu naruszenia te wyczerpały znamiona przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.

Odnosząc się do zarzutu naruszenie § 5 pkt 6 planu podkreślić należy, iż wbrew skarżącemu przepisy tej jednostki redakcyjnej nie odnoszą się do spornej stacji. Dotyczą bowiem urządzeń infrastruktury technicznej, wymienionych w początkowej części § 5 planu. Żadne postanowienia tej normy nie wskazują, by wymienione w niej urządzenia infrastruktury miały charakter przykładowy.

Zaznaczyć należy w tym miejscu, że pojęciu "modernizacja" nie odpowiada zdaniem Sądu wymiana najważniejszych elementów stacji bazowej przy znaczącej zmianie jej parametrów i znacznym powiększeniu ponad normatywnego oddziaływania. Pojęcie "modernizacja" oznacza unowocześnienie, tymczasem w powyżej opisanej sytuacji powstałby w istocie nowy obiekt, różniący się znacznie od dotychczasowego.

Zaznaczyć w tym miejscu należy, iż wbrew stanowisku skarżącego negatywne oddziaływanie pola elektromagnetycznego występujące w przestrzeni ponad gruntem także może naruszyć granice innych nieruchomości. Zgodnie bowiem z art. 143 zd. 1 kodeksu cywilnego własność gruntu rozciąga się tak na przestrzeń nad jak i ponad powierzchnią, określając pionowy zasięg własności nieruchomości gruntowej.

Nie może mieć przy tym żadnego znaczenia, iż teren przeznaczony w planie pod zabudowę mieszkaniową nie jest jeszcze zabudowany, o ile negatywne oddziaływanie stacji dotyczyć będzie wysokości odpowiadającej parametrom przyszłych inwestycji mieszkalnych.

W tym stanie rzeczy orzeczono jak w punkcie I sentencji.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni poczynione w niniejszym uzasadnieniu rozważania. Przede wszystkim zaś uzupełni materiał dowodowy o dokumentację pozwolenia na budowę uzyskaną w [...], dla istniejącej już stacji. Po czym ponownie rozważy cały zgromadzony po uzupełnieniu materiał dowodowy i na jego podstawie rozstrzygnie. Sporządzone uzasadnienie winno odpowiadać art. 107 § 3 kpa, co oznacza konieczność zamieszczenia w nim także pełnych rozważań i ustaleń wynikających z porównania parametrów inwestycji przyszłej i obecnej.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono zgodnie z art. 152 p.p.s.a.

/-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska

MK