Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 435-436/01
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 2002-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1, art. 19 ust. 1
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Rzeczą niedopuszczalną jest, by pracownik organu podatkowego wykonywał jakąkolwiek odpłatną /nieformalną/ obsługę podległych podatników i fałszował przy tym dokumenty składane w urzędzie skarbowym, posługując się pieczęcią urzędową z datownikiem. Tego rodzaju działanie jest nie tylko przestępstwem przeciwko dokumentom, ale jednocześnie czynnikiem korupcjogennym aparatu podatkowego i powoduje utratę tak istotnego zaufania do pracy organów podatkowych.

TEZY

Rzeczą niedopuszczalną jest, by pracownik organu podatkowego wykonywał jakąkolwiek odpłatną /nieformalną/ obsługę podległych podatników i fałszował przy tym dokumenty składane w urzędzie skarbowym, posługując się pieczęcią urzędową z datownikiem. Tego rodzaju działanie jest nie tylko przestępstwem przeciwko dokumentom, ale jednocześnie czynnikiem korupcjogennym aparatu podatkowego i powoduje utratę tak istotnego zaufania do pracy organów podatkowych.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Tomasza K. na decyzję Izby Skarbowej w Z.-G. z dnia 23 stycznia 2001 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień i maj 1998 r. - oddala skargi.


UZASADNIENIE

Izba Skarbowa w Z.-G. decyzją (...) z dnia 23.01.2001 r. utrzymała w mocy decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego w Z.-G. z dnia 11.10.2000 r. (...) określającą Tomaszowi K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1998 r. w wysokości 5.311 zł, wysokość zaległości podatkowej w kwocie 3.470 zł oraz wysokość odsetek za zwłokę od tej zaległości w kwocie 3.373,90 zł.

W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy wyjaśnia, iż u podatnika urząd skarbowy przeprowadził w 2000 r. kontrolę dokumentów źródłowych oraz ewidencji zakupu i sprzedaży prowadzonych dla potrzeb podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do września 1998 r. W wyniku tej kontroli ustalono, iż podatnik nie złożył w ustawowym terminie deklaracji VAT za miesiąc kwiecień 1998 r., którą miał obowiązek złożyć do dnia 25 maja 1998 r. Zrobił to dopiero w dniu 26.10.1998 r. (...). Wobec tego utracił prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towaru i usług, wynikające z art. 19 ust. 1 i ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Wskazuje ponadto na to, iż upływ terminu do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego był wynikiem zaniedbania ciążących na podatniku obowiązków /obliczenia podatku i złożenia deklaracji podatkowej w ściśle określonym terminie/.

Wskazuje ponadto, iż przedłożone w odwołaniu argumenty podatnika nie zasługują na uwzględnienie. Przedłożona bowiem przez podatnika wraz z wyjaśnieniami do protokołu kontroli kserokopia kopii deklaracji dla podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień, a następnie dołączona do złożonego odwołania została sporządzona na formularzu deklaracji dla podatku od towarów i usług o symbolu VAT-7 obowiązującym od dnia 1 lipca 1998 r. /rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 5 czerwca 1998 r. w sprawie wzoru deklaracji podatkowych dla podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. W tej sytuacji podatnik nie mógł złożyć w urzędzie skarbowym w ustawowym terminie deklaracji VAT-7 za miesiąc kwiecień 1998 r. sporządzonej na tym formularzu, ponieważ w tym okresie formularz ten jeszcze nie obowiązywał. Stąd urząd skarbowy nie mógł przyjąć kserokopii kopii tej deklaracji za podstawę rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1998 r. pomimo, że widniała na niej data wpływu 25.05.1998 r. do Pierwszego Urzędu Skarbowego w Z.-G. Uzasadnione jest zatem przyjęcie przez urząd oryginału deklaracji dla podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1998 r. złożonego w dniu 28.10.1998 r. jako podstawy rozliczenia podatku od towarów i usług za ten miesiąc.

Izba uważa ponadto, że kserokopia deklaracji dołączona do odwołania nie jest kopią oryginału deklaracji złożonej w urzędzie skarbowym. Kopia różni się od oryginału deklaracji nie tylko wzorem formularza VAT-7, ale też sposobem wypełnienia /kopia została wypełniona na maszynie, a oryginał ręcznie/, brakiem podpisu podatnika lub osoby go reprezentującej /na oryginale widnieje podpis w poz. 71 deklaracji/, a przede wszystkim wykazanymi wielkościami w poszczególnych pozycjach deklaracji. Te fakty jednoznacznie wskazują na to, że oryginał będący w posiadaniu urzędu i kopia deklaracji, którą posiada podatnik to dwa różne dokumenty.

Organ odwoławczy nie podzielił ponadto zarzutu, iż część odpowiedzialności za taki stan faktyczny ponosi urząd skarbowy, ponieważ powinien poinformować podatnika o nieterminowym składaniu deklaracji.

Wyjaśnia, iż urząd nie ma takiego obowiązku, natomiast posiada uprawnienia do kontroli dokumentów stanowiących podstawę rozliczeń podatnika z budżetem aż przez okres 5 lat. Podatnik nie może domagać się wyłączenia własnej odpowiedzialności w tej sprawie, ponieważ to on prowadził działalność we własnym imieniu i na własny rachunek. Podatnika obciążają skutki prawne na gruncie podatkowym, a nie osobie przez niego zatrudnioną. Powierzenie osobie trzeciej prowadzenia rozliczeń z tytułu podatku nie przenosi na nią odpowiedzialności za prowadzenie rozliczeń z tytułu podatku, nie przenosi na nią odpowiedzialności za nieterminowe złożenie deklaracji podatkowej. Stąd też nie zasługuje na uwzględnienie argument podatnika, iż rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług dokonywała zatrudniona przez niego osoba, a nie on sam.

W drugiej decyzji z dnia 23.01.2001 r., (...) - Izba Skarbowa w Z.-G. utrzymała w mocy decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego w Z.-G. z dnia 11.10.2000 r., (...) określającej Tomaszowi K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1998 r., z identycznym uzasadnieniem jak w swej decyzji dotyczącej kwietnia 1998 r.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Tomasz K. wniósł o uchylenie powyższych decyzji Izby Skarbowej w Z.-G. i Pierwszego Urzędu Skarbowego w Z.-G. określających mu zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień i maj 1998 r.

W uzasadnieniu skargi podnosi m.in., iż składająca w jego imieniu deklaracje podatkowe VAT Urszula P. była pracownikiem Pierwszego Urzędu Skarbowego w Z.-G. mającym dostęp do wszystkich starych i nowych dokumentów oraz datowników i pieczęci tego urzędu. Wobec Urszuli P. nie podjęto kroków dyscyplinarnych. Urszula P. jest natomiast oskarżona o podrabianie dokumentów i wobec niej prowadzone są dochodzenia prokuratorskie o popełnienie przestępstwa. Podnosi także, iż jako podatnik nie miał żadnego interesu w zaniechaniu składania deklaracji podatkowej.

Izba Skarbowa w Z.-G. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, z uzasadnieniem jak w swej zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny, po zapoznaniu się ze stanem, faktycznym i prawnym sprawy, zważył co następuje:

Wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organy podatkowe obu instancji w uzasadnieniach decyzji szczegółowo wyjaśniły, dlaczego nie mogły uznać, iż deklaracje VAT-7 za miesiące kwiecień i maj 1998 r. nie mogły być uznane za złożone w terminie. Gdyby było inaczej, to Tomasz K. nie składał by w dniu 26.10.1998 r. podpisanych przez niego deklaracji podatkowych za te miesiące. Z tego względu urząd skarbowy i następnie izba skarbowa zasadnie zastosowały postanowienia art. 19 ust. 1 i ust. 3 w związku z art. 10 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ i odmówiły obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego za miesiące kwiecień i maj 1998 r.

Sąd administracyjny nie związany granicami skargi wskazuje organom podatkowym jednak na to, iż rzeczą niedopuszczalną jest to, by pracownik organu podatkowego wykonywał jakąkolwiek odpłatną /nieformalną/ obsługę podległych podatników i fałszował przy tym dokumenty składane w urzędzie skarbowym, posługując się pieczęcią urzędową z datownikiem. Tego rodzaju działanie jest nie tylko przestępstwem przeciwko dokumentom, ale jednocześnie czynnikiem korupcjogennym aparatu podatkowego i powoduje utratę tak istotnego zaufania do pracy organów podatkowych.

Na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji wyroku.