Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 31/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
658
Hasła tematyczne: Służba celna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Zobowiązano do dokonania czynności
Wymierzono organowi grzywnę za niezałatwienie sprawy w terminie - art. 149 § 2 p.p.s.a
Powołane przepisy: article: art. 165 ust. 7, art. 170 ust. 1, 3 i 6
journal: Dz.U. 2016 poz 1948
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
article: art. 276 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1947
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
article: art. 149 par. 1, art. 149 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego I. zobowiązuje Dyrektora Izby Skarbowej do wydania decyzji w przedmiocie ustania stosunku służbowego M. B. w terminie 14 (czternastu) dni od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, III. przyznaje od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego M. B. sumę pieniężną w kwocie [...]zł ([...] złotych);


UZASADNIENIE

M. B. (dalej jako strona lub skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dalej jako organ lub Dyrektor IAS) w przedmiocie wydania decyzji o zwolnieniu go ze służby w związku z wygaśnięciem stosunku służbowego.

W skardze podał, że wnosi o zobowiązanie organu do wydania decyzji w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w związku z wygaśnięciem stosunku służbowego względnie decyzji o wygaśnięciu stosunku służbowego.

Uzasadniając skargę wskazał, że otrzymał świadectwo służby z treści którego wynika, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznaje, że stosunek służbowy skarżącego wygasł, a on sam został zwolniony ze służby. Organ nie wydał jednak decyzji w tym przedmiocie. Ponagleniem z [...] września 2017 r. skarżący wezwał organ do wydania decyzji. Pismem Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z [...] października 2017 r., nr [...] organ nie uwzględnił ponaglenia.

W skardze M. B. podniósł, że zgodnie z art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1948 z późn. zm. dalej "p.w. KAS), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia [...] maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania.

W jego ocenie organ pozostaje w bezczynności bo obowiązkiem Dyrektora IAS było wydanie decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby. Na poparcie swojego stanowiska skarżący przywołał także orzeczenia sądów administracyjnych zapadłe w podobnych sprawach.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie a z ostrożności procesowej o jej oddalenie.

Opisując stan faktyczny sprawy organ podał, że skarżący był zatrudniony w administracji celnej w okresie od [...] marca 1995 r. do [...] lutego 2017 r. Zgodnie z art. 165 ust. 3 ustawy od 1 marca 2017 r. do [...] sierpnia 2017 r. skarżący pełnił służbę w Izbie Administracji Skarbowej w P. na stanowisku starszego eksperta Służby Celnej w stopniu podkomisarza celnego.

Pismem z [...] maja 2017 r. skarżący zwrócił się do Dyrektora IAS w P. z wezwaniem do złożenia propozycji służby w związku z nieotrzymaniem propozycji pełnienia służby. W odpowiedzi na powyższe Dyrektor IAS wyjaśnił skarżącemu, że przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej nie zawierają podstawy prawnej do wezwania pracodawcy do przedstawienia propozycji służby lub propozycji pracy.

Ponadto, pismem z [...] maja 2017 r. Dyrektor IAS wyznaczył skarżącemu miejsce pełnienia służby w Trzecim Referacie Czynności Analitycznych i Sprawdzających w [...] Urzędzie Skarbowym w P., w okresie od [...] czerwca do [...] sierpnia 2017 r. Powyższe pismo nie stanowiło propozycji pełnienia służby w rozumieniu przepisów ustawy. W odpowiedzi na powyższe, skarżący złożył do organu pismo zatytułowane "odwołanie od decyzji wyznaczającej miejsce pełnienia służby w okresie od [...] czerwca do [...] sierpnia 2017 r. będącej jednocześnie decyzją o zwolnieniu ze służby". Odpowiadając na powyższe Dyrektor IAS wskazał, że pismo dotyczące wyznaczenia skarżącemu miejsca pełnienia służby z dnia [...] maja 2017 r. nie było decyzją administracyjną i nie znajdowały do niego zastosowania przepisy dotyczące administracyjnej procedury odwoławczej. Ponadto, Dyrektor odniósł się do treści art. 276 ust. 5 ustawy z dnia [...] listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1947 ze zm. dalej "ustawa o KAS"), wskazującego zamknięty katalog spraw, w których kierownik urzędu wydaje decyzje administracyjne. Zgodnie z powyższym w przypadku wyznaczenia funkcjonariuszowi miejsca pełnienia służby w ramach tej samej jednostki organizacyjnej, tj. w ramach Izby Administracji Skarbowej w P. nie została wydana decyzja administracyjna i nie miała zastosowania administracyjna procedura odwoławcza.

Pismem z [...] czerwca 2017 r. skarżący skierował do Dyrektora IAS w P. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i przedstawienia propozycji służby w Służbie Celno-Skarbowej. W odpowiedzi z [...] czerwca 2017 r. Dyrektor IAS w P. wskazał ponownie funkcjonariuszowi, że brak jest podstawy prawnej do wezwania pracodawcy do przedstawienia propozycji służby/pracy, a także do uzasadnienia braku przedstawienia propozycji. Przepisy cytowanej ustawy wskazują termin złożenia służby/pracy oraz termin wygaśnięcia stosunku służbowego w przypadku braku złożenia propozycji.

W dniu [...] czerwca 2017 r. skarżący złożył wniosek do Zespołu powołanego Zarządzeniem Nr [...] Szefa Krajowej Administracji Skarbowej o ponowne rozpoznanie sprawy braku propozycji pracy/ służby.

Zgodnie z § 4 Porozumienia w sprawie zabezpieczenia praw i interesów pracowników oraz funkcjonariuszy oraz zabezpieczenia realizacji zadań organów państwa w związku z wdrażaniem Krajowej Administracji Skarbowej zawartym w dniu [...] marca 2017 r. Dyrektor IAS w P. przekazał ww. wniosek do Zespołu w dniu [...] czerwca 2017 r. wraz z wyjaśnieniem, że decyzja o nieprzedstawieniu propozycji funkcjonariuszowi była wynikiem oceny przebiegu dotychczasowej służby, identyfikacji i zrozumienia potrzeb pracodawcy oraz umiejętności poświęcenia interesu prywatnego dla dobra ogólnego.

Organ wskazał, że w związku z nieprzedstawieniem skarżącemu propozycji pełnienia służby/pracy z dniem [...] sierpnia 2017 r. wygasł stosunek służbowy skarżącego na podstawie art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w. KAS.

Pismem z [...] września 2017 r. skarżący złożył wniosek o sprostowanie świadectwa służby poprzez jego całkowite anulowanie oraz dopuszczenie do świadczenia służby. W odpowiedzi na powyższe, pismem z [...] września 2017 r., Dyrektor IAS wyjaśnił, że świadectwo służby z [...] sierpnia 2017 r. zostało wydane w sposób prawidłowy w związku z wygaśnięciem stosunku służbowego skarżącego na podstawie art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w. KAS.

Następnie, pismem z [...] września 2017 r., skarżący wniósł ponaglenie zawierające wniosek o zobowiązanie Dyrektora IAS do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie zwolnienia ze służby w związku z wygaśnięciem stosunku służbowego w celu umożliwienia kontroli sądowo-administracyjnej. Dyrektor IAS przekazał powyższe pismo do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, zgodnie z art. 37 § 1 K.p.a., jednocześnie wyjaśniając, że w niniejszej sprawie nie nastąpiło naruszenie obowiązujących przepisów prawa, zaś działania Dyrektora IAS nie były bezprawne.

Kolejnym pismem z [...] września 2017 r. skarżący zwrócił się za pośrednictwem Dyrektora IAS do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z pismem zatytułowanym "odwołanie od decyzji o zwolnieniu ze służby". Zdaniem skarżącego decyzja o zwolnieniu ze służby została zawarta w wydanym [...] sierpnia 2017 r. świadectwie służby.

Organ wskazał, że w związku z nieprzedstawieniem skarżącemu propozycji pełnienia służby (pracy), z dniem [...] sierpnia 2017 r. wygasł jego stosunek służbowy na podstawie art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w. KAS. Organ wskazał, że aktualnie brak jest normy prawnej, które sprawy uregulowane w p.w. KAS w zakresie propozycji pełnienia służby/zatrudnienia w strukturach Krajowej Administracji Skarbowej, poddawałyby kontroli sądów administracyjnych. Podstawą taką nie może być art. 276 ustawy o KAS, bowiem przepis ten mógłby znaleźć zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdyby albo przepisy ustawy wprost się do tego przepisu odwoływały, albo też gdyby w stosunku do skarżącego miał miejsce jeden z przypadków opisanych w tym przepisie. Zdaniem organu z przytoczonych wyżej przepisów nie wynika, by organ, w przypadku nieprzedłożenia funkcjonariuszowi propozycji służby, miał obowiązek wydania jakiegokolwiek aktu lub pisemnego dokumentu potwierdzającego wygaśnięcie stosunku służbowego.

Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wskazał, że jest ona niedopuszczalna, albowiem przepisy ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej nie wprowadziły obowiązku wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, gdyż w niniejszej sprawie skutek powyższy nastąpił z mocy prawa z uwagi na brak przedstawienia skarżącemu nowej propozycji służby. Jak podkreślono przyznane przez ustawodawcę uprawnienia w zakresie kwestii pracowniczych i stosunków służbowych miały na celu służyć usprawnieniu działań organu i są dopuszczalne w świetle postanowień konstytucji, na co wskazuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt K 26/09.

W piśmie z [...] grudnia 2020 r. (k. 94 akt sądowych) Dyrektor IAS w odpowiedzi na wezwanie Sądu wskazał, że nie wydano żadnych decyzji w przedmiocie wygaśnięcia lub rozwiązania stosunku służbowego z M. B..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Odnosząc się do stanowiska organu, iż skarga na bezczynność winna zostać odrzucona bowiem skutek w postaci wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego nastąpił z mocy prawa z uwagi na brak przedstawienia skarżącemu nowej propozycji służby, zaś przepisy ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej nie wprowadziły obowiązku wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, co oznacza, że skarga w tej sprawie jest niedopuszczalna, stwierdzić należy, iż pogląd ten nie może zostać zaaprobowany.

Zauważyć bowiem trzeba, że p.w. KAS wprowadziły trzy rodzaje rozwiązań prawnych dotyczących zmiany stosunku służbowego dotychczasowych funkcjonariuszy Służby Celnej w stosunek służbowy lub stosunek pracy w Służbie Celno-Skarbowej powołanej w celu przeprowadzenia reformy szeroko rozumianej administracji skarbowej. Pierwsze rozwiązanie można określić jako kontynuację stosunku służbowego. Następuje ona w następstwie złożenia przez właściwy organ propozycji pełnienia służby na nowych warunkach jej pełnienia (zgodnie z art. 165 ust. 7 w zw. z art. 169 ust. 4 zd. 1 p.w. KAS). Przy tym ustawodawca wyraźnie stanowi w tym drugim przepisie, że propozycja pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej następuje w drodze decyzji administracyjnej ustalającej warunki pełnienia służby. Drugie rozwiązanie z kolei polega na przekształceniu dotychczasowego stosunku służbowego w stosunek pracy na skutek złożenia dotychczasowemu funkcjonariuszowi propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę i jej przyjęcia.

Wreszcie trzecie rozwiązanie, które zostało zastosowane w stosunku do M. B. polega natomiast na wygaśnięciu dotychczasowego stosunku służbowego. Następuje ono w wyniku braku złożenia funkcjonariuszowi propozycji dalszego zatrudnienia lub – co jednakże nie zaistniało w kontrolowanej sprawie, w przypadku niezaakceptowania przez funkcjonariusza propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby w określonym przez prawo terminie (zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 1 i 2 p.w. KAS). W takim przypadku dochodzi do wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza, które – zgodnie z jednoznacznym brzmieniem art. 170 ust. 3 p.w. KAS - traktuje się jak zwolnienie ze służby.

Przypomnieć w tym miejscu należy, iż wygaśnięcie stosunku służbowego jest konsekwencją zachowania organu polegającego na selekcji prowadzonej na podstawie przepisu art. 165 ust. 7 p.w. KAS, z zastosowaniem wskazanych w nim kryteriów. Co za tym idzie to nie wyłącznie upływ terminu określonego w ustawie samodzielnie powodował, że dochodziło do wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza celnego, drugim koniecznym warunkiem zaistnienia tego skutku był brak złożenia funkcjonariuszowi pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia lub służby, co łączy się już ze sferą działania organu i przeprowadzanej selekcji funkcjonariuszy. Okoliczność ta spowodowała, że ustawodawca, jakkolwiek zastosował mechanizm wygaśnięcia stosunku służbowego, który umożliwił powstanie tego skutku w sposób jednorodny i jednoczesny w skali całej służby, to jednocześnie nakazał traktowanie tych przypadków wygaśnięcia jak zwolnienia ze służby. Traktowanie tego szczególnego przypadku wygaśnięcia stosunku służbowego jak zwolnienia ze służby łączy się z koniecznością zastosowania szeregu instytucji prawnych, w tym też procesowych, związanych z prawem funkcjonariusza do uzyskania rozstrzygnięcia w formie decyzji i zawierającego uzasadnienie przyczyn, dla których nie została mu złożona jakakolwiek propozycja (por. wyrok NSA z 13 listopada 2020 r., sygn. I OSK 2876/19 – dostępne Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA).

W pełni zatem uprawnione jest przyjęcie, że w takiej sytuacji powinna zostać wydana decyzja administracyjna, co wynika wprost z art. 276 ust. 2 ustawy o KAS, zgodnie z którym zwolnienie ze służby następuje zawsze w drodze decyzji administracyjnej. Skoro ustawodawca nakazuje traktować wygaśnięcie stosunku służbowego jak zwolnienie ze służby, a zwolnienie ze służby dokonywane jest w trybie decyzji i obwarowane gwarancjami procesowymi oraz możliwością stosowania środków zaskarżenia, to w przypadku wygaśnięcia stosunku służbowego ze względu na brak propozycji dla funkcjonariusza, o jakiej mowa w art. 165 ust. 7 p.w. KAS, zachodzi podstawa do wydania przez właściwy organ decyzji stwierdzającej zwolnienie funkcjonariusza ze służby wskutek wygaśnięcia stosunku służbowego (por. wyrok NSA z 19lutego 2020 r., sygn. I OSK 1448/18, dostępy w CBOSA).

Jak wskazano wreszcie w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2019 r., sygn. I OPS 1/19 (dostępna w CBOSA), a który to pogląd podziela Sąd orzekający w niniejszej sprawie podstawę do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby stanowi w takiej sytuacji art. 170 ust. 1 i 3 p.w. KAS. w związku z art. 276 ust. 1 i 2 ustawy o KAS.

Co za tym idzie złożona w niniejszej sprawie skarga M. B. podlegała rozpoznaniu, albowiem dotyczyła bezczynności w postępowaniu, które winno zostać zakończone wydaniem decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 1 P.p.s.a.) oraz była poprzedzona wyczerpaniem przez niego środków zaskarżenia przysługujących mu w związku z bezczynnością organu w administracyjnym toku instancji (art. 52 § P.p.s.a.).

Wobec bezspornego ustalenia, iż w stosunku do M. B. mimo nie przedstawienia mu propozycji pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej lub zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, nie została do chwili obecnej wydana decyzja w przedmiocie ustania jego stosunku służbowego jako funkcjonariusza służby Celno-Skarbowej, powyższe przesądza jednocześnie o tym, że Dyrektor IAS pozostaje w tym zakresie w bezczynności.

Przez bezczynność rozumieć bowiem należy – zgodnie z definicja legalną zawartą w art. 36 § 1 pkt 1 K.p.a. sytuację, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a.

Wobec braku przepisów szczególnych dotyczących wydania decyzji stwierdzającej ustanie stosunku służbowego funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej ze względu na jego wygaśnięcie z mocy prawa wobec braku przedstawienia mu propozycji o jakiej mowa w art. 165 § 7 p.w. KAS, przyjąć należy, iż znajdowała do niej zastosowanie zasada ogólna wynikająca z art. 35 § 1 K.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Biorąc przy tym pod uwagę, że zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w. KAS stosunki służbowe osób takich jak skarżący wygasały z dniem [...] sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia [...] maja 2017 r., nie otrzymały pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby nie może budzić wątpliwości, iż organ najpóźniej od dnia [...] czerwca 2017 r. posiadał wiedzę, co do tego, które stosunki służbowe funkcjonariuszy, ulegną wygaśnięciu z dniem [...] sierpnia 2017 r. i tak mógł, jak i powinien najpóźniej w tej ostatniej dacie wydać decyzję administracyjną stwierdzającą ustanie stosunku służbowego z tej przyczyny, zawierającą w uzasadnieniu wskazanie przyczyn, dla których danemu funkcjonariuszowi nie została złożona jakakolwiek propozycja.

Skoro zaś Dyrektor Izby Administracji Skarbowej był zobowiązany do wydania decyzji w przedmiocie ustania stosunku służbowego skarżącego, to oznacza to, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W konsekwencji, w oparciu o art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku, zobowiązując organ do wydania decyzji w przedmiocie ustania stosunku służbowego skarżącego.

Jednocześnie, zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. - Sąd, uwzględniając skargę stwierdził, że naruszenie prawa jakiego dopuścił się Dyrektor IAS poprzez bezczynność w załatwieniu sprawy miało charakter rażącego naruszenia prawa.

Na powyższą ocenę wpływa okoliczność, iż organ pozostaje w bezczynności przez okres ponad 3 lat, przy czym co najmniej od czasu opublikowania uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] lipca 2019 r., sygn. I OPS [...] – to jest przez blisko półtora roku, bezczynność tą można ocenić jako przejaw uporczywego lekceważenia obowiązujących przepisów, gdyż wątpliwości co do ich wykładni zostały tą uchwałą definitywnie usunięte.

Dla oceny zaistniałej bezczynności jako rażącego naruszenia prawa istotne znaczenie ma również okoliczność, iż brak wydania decyzji stwierdzającej ustanie stosunku służbowego funkcjonariusza w wyniku jego wygaśnięcia, pozbawia tegoż funkcjonariusza jedynej możliwości poddania kontroli sądowej przeprowadzonej przez organ selekcji, której następstwem było wygaśnięcie jego stosunku służbowego. W aktualnym stanie prawnym konieczność wydania decyzji w przedmiocie ustania stosunku służbowego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono jakiejkolwiek propozycji służby lub zatrudnienia pełni bowiem funkcję ochronną względem niego.

Co za tym idzie uporczywe uchylanie się przez organ od wydania decyzji narusza takie zasady konstytucyjne jak zasada godności człowieka określona w art. 30 Konstytucji (która sprzeciwia się instrumentalnemu traktowaniu człowieka jako samorealizującego się podmiotu, a wyrazem samorealizacji jest w szczególności praca jako dobro odpowiadające godności człowieka) i zasada równego dostępu do służby publicznej określona w art. 60 Konstytucji (por. wyrok NSA z [...] listopada 2020 r., sygn. I OSK [...]), czy też wreszcie zasadę prawa do sądu wyrażoną w art. 77 ust. 2 Konstytucji.

Zauważyć w tym miejscu trzeba, iż na ocenę bezczynności organu pod kątem ustalenia, czy miała ona charakter rażącego naruszenia prawa nie mogła wpłynąć okoliczność, iż pomiędzy M. B., a Dyrektorem IAS toczyła się równolegle inna sprawa ze skargi na bezczynność organu, zakończona prawomocnie odrzuceniem skargi - postanowienie NSA z [...] listopada 2020 r., sygn. I OSK [...], dostępne w CBOSA. Przedmiotem skargi w tamtej sprawie była bowiem bezczynność organu w przedstawieniu M. B. propozycji służby lub zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, co oznacza, iż nie dotyczyła ona bezczynności w wydaniu decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego M. B. jako funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej, ze względu na brak przedstawienia mu propozycji służby lub zatrudnienia.

Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną. Zauważyć należy, że z treści art. 149 § 2 P.p.s.a. wynika, iż zastosowanie środka w postaci przyznania sumy pieniężnej na rzecz skarżącego ustawodawca pozostawił uznaniu sądu administracyjnego. Podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie Sąd powinien brać pod uwagę, że wskazana w tym przepisie suma pieniężna przyznawana na rzecz strony skarżącej ma charakter prewencyjny i kompensacyjny, przy czym ustawodawca pozostawił Sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia stronie za oczekiwanie na załatwienie sprawy czy też zdyscyplinowania organu, który dopuszcza się przewlekłości czy bezczynności. Sąd działając z urzędu przyznał stronie skarżącej sumę pieniężną o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a. w wysokości [...] zł. W ocenie Sądu, zasądzona kwota [...]zł z jednej strony, zrekompensuje M. B. negatywne przeżycia psychiczne i krzywdy moralne związane z uporczywą bezczynnością organu, skutkującą pozostawaniem skarżącego w niejasnej sytuacji zawodowej oraz brakiem możliwości poznania przez niego powodów, dla których nie przeszedł z wynikiem pozytywnym selekcji do pełnienia służby lub zatrudnienia w KAS oraz krzywdy związane z naruszeniem prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki; za drugiej będzie stanowiła sankcję dla organu za rażące naruszanie praw strony skarżącej. (pkt III wyroku).

Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 P.p.s.a.