Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1317/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 31zo
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
article: art. 7, art. 11, art. 35, art. 61, art. 107
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Waldemar Michaldo Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz (spr.) WSA Inga Gołowska po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 16 września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres marzec 2020 r. – maj 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: PZUS, organ) decyzją z dnia 16 września 2020 r. nr [...] odmówił J. P. (dalej: Skarżący) prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres marzec 2020 r. – maj 2020 r.

W uzasadnieniu decyzji organ przywołał treść art. 31zp ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842, ze zm.; dalej: ustawa o COVID-19) i stwierdził, że "Z uwagi na niedopełnienie ustawowych terminów na złożenie wniosku który zawiera dane niezbędne do umorzenia składek, nie przysługuje Panu prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, za okres marzec 2020 r. - maj 2020 r."

Skarżący na powyższą decyzję złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając naruszenie przepisów:

1) postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.;

a) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej: K.p.a.), polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, poprzez pominięcie wyjaśnień udzielonych w złożonym przez Skarżącego piśmie w sprawie doprecyzowania treści pierwotnie złożonego przez Skarżącego wniosku o zwolnienie ze składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne. Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres marzec 2020 r. - maj 2020 r. w związku z prowadzoną przez Skarżącego działalnością;

b) art. 8 i art. 107 § 3 K.p.a., polegające na wydaniu decyzji z uchybieniem zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania administracyjnego do władzy publicznej, poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji z uwagi na zawarcie ogólnych stwierdzeń nieodnoszących się do całokształtu okoliczności sprawy, co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji;

c) art. 9 K.p.a., polegające na nienależytym i niewyczerpującym informowaniu Skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków Skarżącego, a w szczególności nieudzielanie Mu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, iż w celu skorzystania ze zwolnienia ze składek, o którym mowa w art. 31zp ust. 1 ustawy o COVID-19, konieczne jest posłużenie się w treści wniosku wyłącznie określeniem "zwolnienie", pomimo oczywistego działania przeze mnie w ramach dyspozycji przepisu art. 31zp ustawy o COVID-19, co doprowadziło do poniesienia przez Skarżącego szkody w ramach prowadzonego postępowania;

2) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:,

a) art. 31zp ust. 1 i 2 ustawy o COVID-19, polegające na ich błędnej wykładni, poprzez uznanie, że składający wniosek o zwolnienie z opłacania składek w myśl ww. przepisów zobowiązany jest użyć w treści wniosku wyłącznie określenia "zwolnienie", w sytuacji, gdy wnioskujący niewątpliwie działa w ramach dyspozycji art. 31zp ust. 1 ustawy o COVID-19, a jego celem jest uzyskanie zwolnienia z opłacania składek;

b) art. 31zq ust. 7 i ust. 2 w zw. z art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu i odmowie mi prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy o COVID-19, podczas gdy spełnione zostały przesłanki do zwolnienia mnie z ww. obowiązku.

W oparciu o powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i zobowiązanie organu do wydania, w terminie 30 dni, decyzji przyznającej prawo do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne. Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres marzec 2020 r. - maj 2020 r.; ewentualnie, o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że PZUS dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., gdyż swobodna ocena całokształtu materiału dowodowego nie pozwala na arbitralne wyłączenie jakichkolwiek dowodów pozwalających na rozpoznanie istoty sprawy, a takim dowodem bez wątpienia jest pismo wyjaśniające, w którym Skarżący doprecyzował w sposób jednoznaczny i wyraźny, że od początku Jego zamiarem było wnioskowanie o "zwolnienie" z opłacania składek w myśl art. 31zp ust. 1 ustawy o COVID-19, a określeniem "odroczenie" posłużyłem się omyłkowo. W związku z powyższym opisanemu sposobowi oceny dowodów należy nadać przymiot "dowolnego", a nie "swobodnego". W skutek pominięcia wniosków płynących z pisma wyjaśniającego dla oceny całokształtu materiału dowodowego, a tym samym niewyczerpującego jego rozpatrzenia, nie można uznać, że prowadzone przez organ postępowanie zadośćuczyniło zasadzie prawdy obiektywnej.

Dalej Skarżący wskazał, że z art. 107 § 3 K.p.a. wynika nakaz zawarcia w uzasadnieniu faktycznym decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Tymczasem w uzasadnieniu decyzji, organ de facto ograniczył się jedynie do przytoczenia przepisów art. 31zp ust. 1 i 2 ustawy o COVID-19. Ograniczony zakres uzasadnienia decyzji w żaden sposób nie przekonuje co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, skoro nawet nie odnosi się do powoływanego powyżej dowodu w postaci pisma wyjaśniającego. Organ w żaden sposób nie ustosunkował się do twierdzeń uważanych przez Skarżącego za istotne dla sposobu załatwienia sprawy tj. wniosków zawartych w piśmie wyjaśniającym, co oznacza, że decyzja nie została wydana zgodnie z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego.

Zdaniem Skarżącego organ odstąpił od udzielenia mu wskazówki, iż posłużenie się określeniem "odroczenie" zupełnie pozbawi go uzyskania uprawnienia, o którym mowa w art. 31zp ust. 1 ustawy o COVID-19, pomimo faktu, iż całokształt okoliczności wskazywał na zamiar uzyskania przez Niego zwolnienia z opłacania składek. Skarżący nie był świadomy, że wyłącznie posłużenie się sformułowaniem "zwolnienie" pozwoli na uzyskanie wspomnianego uprawnienia. Gdyby taką sugestię otrzymał od organu nieco wcześniej, z pewnością poprawiłby wniosek w omawianym zakresie. Obowiązek informowania i wyjaśniania stronom przez organ prowadzący postępowanie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy powinien być rozumiany szeroko, jak to jest tylko możliwe, a udowodnione naruszenie tego obowiązku powinno być traktowane jako wystarczająca podstawa do uchylenia decyzji.

Skarżący uzasadniając zarzuty naruszenia prawa materialnego podniósł, że organ dopuścił błędnej wykładni wspomnianych przepisów uznając, że w celu skorzystania z uprawnienia konieczne jest posłużenie się wyłącznie określeniem "zwolnienie". Zdaniem Skarżącego zamysłem ustawodawcy było w możliwie jak największym stopniu udzielenie pomocy przedsiębiorcom, którzy szczególnie mocno ucierpieli w trakcie pandemii SARS-CoV-2. Skarżący wskazał, ze należy do tej grupy przedsiębiorców, gdyż w okresie marzec – maj 2020 r. nie otrzymywał żadnych zleceń, a to zdaniem Skarżącego jest wystarczającym, by z całokształtu wniosku "można było wywnioskować, iż zamiarem przedsiębiorcy było uzyskanie zwolnienia z obowiązku opłacania Składek".

PZUS w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

Zgodnie z treścią art. 134 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).

Stosownie do § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.), rozpoznanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy o COVID-19 – przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę.

Skarżący ma miejsce zamieszkania na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu obowiązującym od dnia 2 lipca 2021 r. przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uznał rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Skarżący pismem procesowym z dnia 25 października 2021 r., będącym odpowiedzią na wezwanie Sądu z dnia 12 października 2021 r., złożył wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie zdalnej podając jednocześnie adres e-mail przypisany do systemu ePUAP. Z kolei organ w odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 12 października 2021 r. pismem procesowym z dnia 19 października 2021 r., poinformował, że nie posiada adresu elektronicznego na platformie ePUAP, w związku z czym nie ma możliwości uczestnictwa w rozprawie zdalnej i wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów stosownie do art. 119 pkt 2 P.p.s.a.

Wobec powyższego Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2022 r. wyznaczył w rozpatrywanej sprawie posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów na dzień 9 lutego 2022 r.

Zdaniem Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Przy tym wyjaśnić należy, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji stron, bowiem podnoszone przez nie argumenty, są wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę i inne pisma procesowe.

Skarga jest zasadna.

W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że stosownie do treści art. 61 § 1 K.p.a. żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania określając go w podaniu (wniosku). Podania są formą komunikacji strony z organem administracji publicznej, stanowią jedno z węzłowych zagadnień procedury administracyjnej zwłaszcza wówczas, gdy wyrażone w podaniu żądanie prowadzi do wszczęcia postępowania. W razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. W konsekwencji o charakterze pisma decyduje wyłącznie strona, a w razie wątpliwości organ administracji nie może się domyślać, czy też przypisywać, wedle własnej oceny, intencji stronie, lecz ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą jej wolę.

W drugiej kolejności Sąd wskazuje, że podmiot inicjujący postępowanie może modyfikować złożony wniosek (podanie) do czasu jego rozpatrzenia przez organ (podkreślenie Sądu). Jest to ugruntowany pogląd w orzecznictwie (por. np.: wyroki NSA: z dnia: 24 listopada 1983 r. sygn. akt I SA 1504/83; 9 lipca 2021 r. sygn. akt I OSK 677/19; wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przywołanym powyżej wyroku z dnia 24 listopada 1983 r. NSA stwierdził, że "Póki sprawa nie zostanie zakończona decyzją ostateczną, strona może modyfikować swe żądania, a organ administracji publicznej ma obowiązek na nowo je ocenić w świetle przepisów prawa materialnego po wyczerpującym ustaleniu stanu faktycznego".

W trzeciej kolejności Sąd wskazuje, że dokładne ustalenie stanu faktycznego w rozumieniu art. 7 K.p.a. obejmuje również ustalenie treści żądania prezentowanego w postępowaniu administracyjnym przez stronę. Modyfikacja żądania, w tym samego wniosku, jest dopuszczalna, w szczególności gdy w wyniku przeprowadzenia postępowania dowodowego zostaną ustalone nowe okoliczności i fakty (por. np. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 1992 r. sygn. akt IV SA 1391/91).

W czwartej kolejności Sąd wskazuje, że każde pismo w postępowaniu, niezależnie od tego, jaką nazwę nada mu strona, winno być rozpoznane w takim trybie, który w najpełniejszym stopniu umożliwia uczynienie zadość zamieszczonemu wnioskowi strony, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona (jak to ma miejsce w niniejszej sprawie) działa w postępowaniu samodzielnie, bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika. O charakterze pisma procesowego decyduje jego treść, a nie nazwa (por. np. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1457/15).

Przenosząc powyższe tezy na grunt rozpoznawanej sprawy Sad wskazuje, że podanie Skarżącego z dnia 30 marca 2020 r. złożone na formularzu pod nazwą. "Wniosek o odroczenie terminu płatności składek" wszczęło z dniem wpływu do organu - tj. 30 marca 2020 r. - postępowanie administracyjne. Z treści wniosku wynika, że Skarżący wnosi o odroczenie terminu płatności składek do dnia 15 lipca 2020 r. za marzec kwiecień i maj 2020 r. w kwocie 7.575,00 zł. W krótkim uzasadnieniu wniosku podnosi, że zlecenia które miał do wykonania "od marca zostały przesunięte na późniejsze miesiące po ustaniu zagrożenia epidemicznego". Niewątpliwie treść wniosku, wskazuje, że Skarżący żądał uruchomienia postępowania w sprawie ulgi w spłacie składek przewidzianej w art. 29 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.), jednak w dniu 14 sierpnia 2020 r. zmodyfikował swój wniosek wyjaśniając w sposób nie budzący wątpliwości, że "pisząc wniosek/prośbę do ZUS błędnie sformułowałem jako "odroczenie". Chodziło mi oczywiście jak wszystkim zakładom w tym trudnym dla nas okresie pandemii o zwolnienie z opłacania składek za w/w miesiące" (karta nr 5 akt administracyjnych). Z akt sprawy nie wynika, aby w dacie złożenia modyfikacji wniosku z dnia 30 marca 2020 r. była wydana decyzja kończąca postępowanie wszczęte na podstawie tego wniosku, zatem Skarżący miał prawo do modyfikacji zakresu postępowania, a z kolei PZUS miał obowiązek złożone przez Skarżącego wnioski ocenić w świetle przepisów prawa materialnego. W zaistniałej sytuacji, nie ma najmniejszej wątpliwości, ze PZUS powinien rozpatrzyć sprawę jako wniosek o zwolnienie w trybie art. 31zo ustawy o COVID-19 i uznać, że wniosek o zastosowanie tego zwolnienia został złożony w terminie. Jeżeli wniosek zawierał braki powinien wezwać Skarżącego o uzupełnienie wniosku wyznaczając termin do jego uzupełnienia.

Wobec powyższego rację ma Skarżący, że przyjęcie w zaskarżonej decyzji, że nie złożył w terminie wniosku o zwolnienie na podstawie ustawy o COVID-19, jest naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 K.p.a. w związku z art. 31zo ustawy o COVID-19.

Sąd zgadza się również ze Skarżącym, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada przepisowi art. 107 § 3 K.p.a. Wskazać należy, że zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. integralną częścią każdej decyzji jest jej uzasadnienie faktyczne i prawne. W myśl powyższego przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek wyczerpującego umotywowania decyzji wynika również z obowiązywania w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania (art. 11 K.p.a.). Zasada ta nie jest zrealizowana zarówno wówczas, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia strony postępowania, jak też, gdy nie ustali i nie odniesie się do wszystkich faktów istotnych dla danej sprawy.

Jak trafnie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2016 r., sygn. akt II OSK 110/15 motywy decyzji powinny odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśniać tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 K.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym, w toku którego nie jest możliwe uzupełnienie przeprowadzonego postępowania administracyjnego o stosowną argumentację prawną i wyręczanie w ten sposób organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek ustawowych, uzasadniających wydanie konkretnej decyzji. Podejmowanie decyzji posiada także, obok oczywistych aspektów: proceduralnego i materialnego, aspekt intelektualny. Jest to przecież proces myślowy, który powinien być logiczny i spójny, i który powinien zmierzać do uświadomionej konkluzji, opartej o uświadomione motywy działania. Motywy te można poznać na podstawie prawidłowo zredagowanego uzasadnienia. Uzasadnienie decyzji ma stanowić uzewnętrznienie tychże motywów, pokazanie rozumowania organu, a nie tylko wykaz zebranych faktów i norm. Uzasadnienie ma stanowić właśnie odpowiedź na pytanie: "dlaczego?", a nie tylko stwierdzenie "że". Ono ma nie tylko przekonać adresata decyzji o słuszności rozstrzygnięcia, ale właśnie umożliwić pogłębioną kontrolę i ocenę rozumowania.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest lakoniczne i sprowadza się do zacytowania dwóch przepisów i jednego zdania, intencjonalnie przytoczonego przez Sąd w całości w pierwszej części uzasadnienia. Z uzasadnienia decyzji nie wynika nawet, że Skarżący złożył wniosek z dnia 30 marca 2020 r. i jego modyfikację z dnia 14 sierpnia 2020 r., zatem uzasadnienie nie zawiera wskazania nawet podstawowych faktów jakie zaistniały w trakcie postępowania. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wskazanych powyżej wymogów, dlatego zarzut naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. sformułowany w skardze jest w pełni uzasadniony.

Natomiast za przedwcześnie sformułowany, a zarazem nieuzasadniony Sąd uznał zarzut oznaczony nr 2b, w którym Skarżący podnosił, że spełnione są "przesłanki do zwolnienia mnie z ww. obowiązku". Sąd wskazuje, że organ w rozpatrywanej sprawie dokonał jedynie oceny jednego formalnego warunku zwolnienia wynikającego z ustawy o COVID-19, jakim jest terminowość złożenia wniosku. Zatem kwestia innych warunków zwolnienia, w tym materialnych, nie była przez organ oceniana. Dopiero w powtórnie prowadzonym postępowaniu organ podda ocenie wniosek Skarżącego pod względem spełnienia innych warunków zwolnienia wynikających z konkretnego przepisu zawartego w art. 31zo ustawy COVID-19.

Odnosząc się z kolei do wniosku zawartego w skardze dotyczącego zobowiązania organu "do wydania decyzji przyznającej prawo do zwolnienia w terminie trzydziestu dni", Sąd wyjaśnia, że wniosek ten w istocie sprowadza się do oceny warunków spełnienia wszystkich warunków zwolnienia przez Skarżącego, a tego jak Sąd wskazał powyżej w pełnym zakresie nie uczynił organ. Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, tj. nie może co do zasady zastępować organu administracji publicznej i wydawać końcowego rozstrzygnięcia w tej sprawie (por. np. J. Drachal, J. Jagielski, P. Gołaszewski, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, 3 wyd., Warszawa 2015, s. 17). Sąd administracyjny dokonuje oceny legalności działania administracji publicznej na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 P.p.s.a.). Uwzględniając wniosek Skarżącego, Sąd musiałby samodzielnie dokonać oceny spełnienia warunków, a to oznaczałoby w realiach rozpatrywanej sprawy, niedopuszczalne zastępowanie organu w rozpoznaniu wniosku Skarżącego.

Odnosząc się do samego terminu załatwienia sprawy Sąd wskazuje, ze organ jest zobowiązany do przestrzegania terminów zawartych w Rozdziale 7 K.p.a., w tym terminu określonego w art. 35 § 3 K.p.a., w którym wskazano, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w terminie dwóch miesięcy od wszczęcia postępowania. W przypadku, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. stronie służy prawo wniesienia ponaglenia, a w dalszej kolejności ewentualnie skarga do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Na podstawie więc art. 153 P.p.s.a., przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy będzie zobowiązany do uwzględnienia przedstawionej powyżej oceny prawnej, co w istocie sprowadza się do rozpoznania wniosku o zwolnienie na podstawie art. 31zo ustawy o COVID-19, przyjmując, że wniosek o zwolnienie został złożony przez Skarżącego w terminie.

Sąd odstąpił od orzeczenia o kosztach postępowania z uwagi na to, że Skarżący, po pierwsze był zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a., który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, po drugie Skarżący w sprawie występował osobiście, bez profesjonalnego pełnomocnika.