Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SAB/Bk 90/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2018 poz 1330
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.
article: art. 8 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 912
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych - tekst jedn.
article: art. 5, art. 8 ust. 3
journal: Dz.U. 1998 nr 51 poz 318
law: Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską, podpisany w Warszawie dnia 28 lipca 1993 r.
article: art. 45 ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1169
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity.
article: art. 25 ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 października 2018 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Stowarzyszenia S. O. w W. na bezczynność Proboszcza Rzymsko-Katolickiej Parafii pw. św. J. w J. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] maja 2018 r. przesłanym drogą pocztą elektronicznej Stowarzyszenie S. O. W. w W. (dalej: Stowarzyszenie) zwróciło się do Proboszcza Parafii p.w. [...] w J. o udostępnienie informacji publicznej:

1. o liczbie osób pochowanych na cmentarzu w 2017 r.;

2. o rodzajach opłat cmentarnych jakie pobrano w 2017 r. (w tym m.in. o opłacie za oddanie miejsca pod grób, opłacie za ustawienie ławki, opłacie za wycięcie drzewa, opłacie za czynności związane z pochowaniem zwłok, opłacie za wjazd pojazdów na teren cmentarza);

3. o istnieniu dokumentu/cennika ustalającego wysokość ww. opłat, a jeżeli taki cennik istnieje, o jego udostępnienie;

4. o kwocie uzyskanych środków z opłat cmentarnych za rok 2017.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Proboszcz Parafii (organ) wyjaśnił w dniu [...] maja 2018 r., że zakres żądanych danych nie mieści się w pojęciu informacji publicznej, o której mowa w art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wskazał, że Parafia nie dysponuje mieniem publicznym ani nie wykorzystuje finansowania publicznego w zakresie, w jakim zarządza cmentarzem parafialnym. Organ powołał się na treść art. 5 Konkordatu oraz art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i wskazał, że w zakresie wykonywania jurysdykcji, zarządu i administracji w sprawach, które są związane z misją Kościoła Katolickiego, odpowiednie regulacje zawiera prawo kanoniczne.

Stowarzyszenie wezwało Proboszcza do wykonania wniosku. Wskazało na treść art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie IV SAB/Wr 72/17, w którym sąd zaprezentował stanowisko, zgodnie z którym Parafa (Proboszcz) należą do katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej. Zdaniem Stowarzyszenia, złożony w przedmiotowej sprawie wniosek dotyczy sytuacji, w której Parafia (Proboszcz) wykonuje zadania publiczne i gospodaruje środkami publicznymi. Wskazało na treść art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, zgodnie z którym – w jego ocenie - jeżeli na terenie gminy nie funkcjonuje cmentarz komunalny, to cmentarz parafialny "przejmuje niejako funkcję tego pierwszego". Jednym z zadań własnych gminy jest prowadzenie cmentarzy gminnych (art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym). Zdaniem wnioskującego, skoro Parafia wykonuje zadania, które dotyczą sprawy publicznej, to wnioskowane informacje są informacją publiczną. Wezwano do realizacji wniosku z dnia [...] maja 2018 r.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, Proboszcz w dniu [...] czerwca 2018 r. udzielił wnioskodawcy następujących wyjaśnień:

- w 2017 r. pochowano na cmentarzu parafialnym w J. – 0 osób innego wyznania lub niewierzących;

- w 2017 r. pobrano następujące opłaty cmentarne od tych osób – 0 złotych;

- cennik opłat cmentarnych dla osób innego wyznania lub niewierzących: opłata za oddanie miejsca pod grób – 300 złotych, na utrzymanie cmentarza np. wywóz nieczystości czy ewentualne remonty, zgodnie z obowiązującym prawem diecezjalnym – 10 % od ceny pomnika postawionego na nagrobku;

- w 2017 r. zarząd cmentarza uzyskał łącznie z tytułu opłat cmentarnych w związku z pochowaniem osób innego wyznania lub niewierzących – 0 złotych.

Jak wynika ze skargi, w dniu [...] czerwca 2018 r. Stowarzyszenie po raz kolejny wezwało do pełnego wykonania wniosku.

W dniu [...] czerwca 2018 r. Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność Proboszcza i zarzuciło naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez brak pełnej realizacji wniosku w terminie ustawowym pomimo spełnienia zakresu podmiotowego i przedmiotowego ustawy. Stowarzyszenie powołało przepisy art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz wyrok WSA we Wrocławiu w sprawie IV SAB/Wr 72/17. Wskazało, że Proboszcz jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej jedynie w sytuacji, gdy wykonuje zadania publiczne lub gospodaruje środkami publicznymi. Wniosek dotyczy tego przypadku, bowiem w sytuacji braku na terenie gminy cmentarza komunalnego jego funkcję przejmuje cmentarz parafialny. Proboszcz jest zatem, zdaniem skarżącego, podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji dotyczących zarządzania cmentarzem wyznaniowym pełniącym funkcję cmentarza komunalnego. Zatem żądane informacje posiadają walor informacji publicznych. Bezczynność zaś zachodzi, gdy organ nie udziela odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, ale również gdy odpowiedź ta jest wymijająca lub niepełna.

W trakcie postępowania w odpowiedzi na zapytanie sądu pełnomocnik skarżącego Stowarzyszenia w piśmie z dnia [...] września 2018 r. wyjaśnił, że skarżący domagał się udostępnienia informacji dotyczących wszystkich osób pochowanych na cmentarzu pozostających w zarządzie organu, a nie wyłącznie osób "innego wyznania lub niewierzących". Dlatego, w jego ocenie, udzielona odpowiedź jest jedynie częściowa. Zarządca cmentarza komunalnego w świetle treści art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach nie posiada uprawnienia do weryfikowania wyznania lub światopoglądu osoby, która ma być na danym cmentarzu pochowana i powinien w zakresie pochówku traktować wszystkich zmarłych tak, jakby byli zmarłymi "komunalnymi". Organ, zdaniem skarżącego, może posiadać informacje o wyznaniu swoich parafian oraz fakcie ich uczestnictwa we własnych obrzędach, jednakże nie uprawnia to organu do wyróżniania własnych zmarłych i wyłączania informacji ich dotyczących z zakresu informacji publicznej. Jeśli tak przyjąć, to nie istniałby sposób na zweryfikowanie czy osoby innych wyznań lub bezwyznaniowe faktycznie nie są dyskryminowane, jak też nie istniałaby możliwość zweryfikowania, czy osoby tego wyznania, które reprezentuje organ, nie są przezeń dyskryminowane. Wystąpiła zatem bezczynność w zakresie niepodania informacji o pochówkach dotyczących zmarłych wyznania rzymskokatolickiego.

Do wyjaśnień skarżącego ustosunkował się organ w piśmie z dnia [...] października 2018 r. Wywiódł, że aby zastosować art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach organ powinien mieć wiedzę czy ma do czynienia z osobą z kategorii w tym przepisie wymienionej. Ustala to na ogół w rozmowie z taką osobą, jeśli zgłasza ona chęć skorzystania z uprawnienia nadanego tym przepisem. Organ wskazał, że to osoby innego wyznania lub niewierzące nie powinny być dyskryminowane w porównaniu z osobami wyznającymi – w tym przypadku – katolicyzm. Organ nie zgodził się z twierdzeniem, iż nie jest uprawniony do wyróżniania zmarłych własnego wyznania. Wskazał, że autonomia związków wyznaniowych gwarantowana konstytucyjnie (art. 25 ust. 3 Konstytucji RP) w relacjach z Państwem Polskim pozwala na wprowadzanie wewnętrznych rozróżnień miedzy zmarłymi własnego wyznania np. ze względu na płeć, wiek (kwatery dla dzieci) czy zasługi zmarłego dla danego wyznania albo według innego kryterium (np. kwatera tylko dla duchowieństwa). Zdaniem organu, pro foro externo te rozróżnienia mają takie znaczenie, że osoba innego wyznania czy niewierząca nie może być potraktowana gorzej niż osoba wyznania zarządzającego cmentarzem, ale może być potraktowana lepiej np. przez dopuszczenie do pochowania w kwaterze, w której zasadniczo nie można jej pochować. Organ wskazał, że ustalenie czy ma miejsce dyskryminacja dokonuje się w postępowaniu cywilnym. Osoba domagająca się pochowania zwłok może żądać wydania wyroku na podstawie art. 64 Kodeksu cywilnego zastępującego oświadczenie zarządu cmentarza, realizując w ten sposób przymus kontraktowania wynikający z art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach. W postępowaniu cywilnym przedstawia się dowody na poparcie wywodzonych twierdzeń. Nie jest zatem tak, że postępowanie o udostępnienie informacji publicznej jest jedynym sposobem zweryfikowania istnienia dyskryminacji. W sprawie nie występuje, w ocenie organu, przykład roszczenia informacyjnego na wzór ukształtowanego w art. 80 ust. 2 pkt 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu, bowiem bezczynność organu ustała przed wniesieniem skargi. O udostępnienie informacji publicznej zwrócono się w dniu [...] maja 2018 r. Informacja została udzielona w piśmie (przesłanym wnioskodawcy drogą mailową) z dnia [...] czerwca 2018 r. (k. 12). Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm.), dalej: u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. (przypadki te w sprawie niniejszej nie występują). A zatem informacja w sprawie niniejszej powinna być udzielona najpóźniej w dniu [...] maja 2018 r. Została udzielona w dniu [...] czerwca 2018 r., a więc zaledwie kilka dni po upływie terminu. Skarga została nadana w dniu [...] czerwca 2018 r. W dacie jej wniesienia i w dacie orzekania przez sąd bezczynność, rozumiana jako niezałatwienie sprawy w terminie (art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej: K.p.a.), nie miała zatem miejsca.

Zdaniem sądu, odpowiedź udzielona przez organ w dniu [...] czerwca 2018 r. spełnia wymagania odpowiedzi pełnej w kontekście regulacji art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2017 r., poz. 912 ze zm., dalej: ustawa o cmentarzach) prawnie ukształtowanej relacji Państwa Polskiego i Kościoła Katolickiego oraz w kontekście obowiązku zapewnienia dostępu do informacji publicznej wynikającego z regulacji u.d.i.p. Tym samym nie jest to odpowiedź wymijająca bądź niepełna, mogąca stanowić podstawę do stwierdzenia wystąpienia bezczynności.

Zgodnie z trafnie przytoczonym przez skarżącego przepisem art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne niż wymienione w punktach 1 – 4 tego przepisu osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, będące w posiadaniu takich informacji. A zatem, obowiązany do udostępnienia informacji publicznej jest każdy podmiot, który wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym i pozostaje w posiadaniu takich informacji.

Nie ulega również wątpliwości, na co trafnie zwrócił uwagę skarżący wskazując na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie IV SAB/Wr 72/17, że także proboszcz parafii rzymskokatolickiej jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, jeśli wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym (wyrok dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej powoływanej jako CBOSA).

Spór w sprawie niniejszej dotyczy zakresu udzielonej informacji w świetle art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach.

Zgodnie z tą regulacją w miejscowościach, w których nie ma cmentarzy komunalnych, zarząd cmentarza wyznaniowego jest obowiązany umożliwić pochowanie na tym cmentarzu, bez jakiejkolwiek dyskryminacji, osób zmarłych innego wyznania lub niewierzących. Skarżący wyprowadza z ww. przepisu dwie normy: pierwszą, o przejęciu przez cmentarz parafialny funkcji cmentarza komunalnego w sytuacji, gdy w miejscowości nie istnieje cmentarz komunalny oraz drugą (wynikającą łącznie z art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach oraz z art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), o ciążącym w takiej sytuacji na zarządcy cmentarza parafialnego obowiązku udostępnienia informacji publicznej o wszystkich osobach pochowanych na tym cmentarzu i o cenniku obowiązującym dla zrealizowania każdego pochówku w takiej sytuacji. Zdaniem sądu, przepis art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach nie uprawnia do tak daleko idącej interpretacji, co spowodowało oddalenie skargi na bezczynność w sprawie niniejszej.

Przede wszystkim przepis art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach nie może być rozumiany jako przenoszący funkcję cmentarza komunalnego na cmentarz parafialny w sytuacji braku w miejscowości cmentarza komunalnego a funkcjonowania cmentarza parafialnego. Ustawodawca nie sformułował wskazanego przepisu w sposób uprawniający do takiej rozszerzającej wykładni. Nie ma w nim mowy o przeniesieniu funkcji, stawaniu się przez cmentarz parafialny cmentarzem komunalnym czy o pełnieniu roli cmentarza komunalnego przez parafialny. Gdyby tak było, ustawodawca musiałby również przewidzieć finansowanie cmentarza wyznaniowego na zasadach podobnych jak cmentarza komunalnego (gdy tego ostatniego brak w miejscowości), a takiej regulacji nie wprowadzono. Również organ w sprawie niniejszej wskazał (k. 10), że "nie wykorzystuje finansowania publicznego w zakresie, w jakim zarządza cmentarzem parafialnym".

W przepisie art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach nie ma również mowy o "obowiązku pochowania", ale o "obowiązku umożliwienia pochowania bez jakiejkolwiek dyskryminacji", co jest różnicą subtelną ale istotną w kontekście tego, że mamy do czynienia ze związkiem wyznaniowym o ściśle określonej prawnie relacji z Państwem Polskim. Wspiera tę argumentację treść art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r., poz. 380 ze zm.), zgodnie z którym w miejscowościach, gdzie nie ma cmentarzy komunalnych, zarządy cmentarzy umożliwiają pochowanie na cmentarzach, o których mowa w ust. 1, na równych prawach także innych zmarłych. Także bowiem i w tym przepisie nie ma mowy o obowiązku ale o "umożliwieniu pochowania".

Nie ulega wątpliwości, a stanowisko to jest prezentowane od lat w orzecznictwie i literaturze przedmiotu, że zarówno cmentarz komunalny jak i wyznaniowy są urządzeniami użytku publicznego, bowiem ich podstawowym przeznaczeniem jest chowanie zwłok. Różnica między cmentarzem komunalnym a wyznaniowym jest jednak istotna. O ile bowiem cmentarz komunalny jest miejscem użyteczności publicznej w każdym przypadku, o tyle cmentarz wyznaniowy pełni taką funkcję wyłącznie w ograniczonym zakresie. Nie jest on urządzeniem ogólnie dostępnym jeśli chodzi o chowanie zmarłych, zaś jego przeznaczeniem jest chowanie osób określonego wyznania. Można na cmentarzu parafialnym pochować osobę zmarłą innego wyznania lub niewierzącą, ale wyłącznie w braku cmentarza komunalnego. Dopuszczalność chowania zmarłych na cmentarzu wyznaniowym niezależnie od ich wyznania jest zatem wyjątkiem od zasady a nie zasadą.

Po wtóre, dopuszczalność pochowania na cmentarzu wyznaniowym zmarłych niezależnie od ich wyznania (lub niewierzących) nie pozbawia cmentarza wyznaniowego takiego charakteru. Nadal jest to cmentarz wyznaniowy, którego zarząd pozostaje w gestii władz związku wyznaniowego i nadal cmentarz wyznaniowy służy przede wszystkim osobom konkretnego wyznania i sprawowaniu obrzędów religijnych właściwych danemu wyznaniu. Na skutek wprowadzenia obowiązku umożliwienia pochówku niezależnie od wyznania nie ulega zmianie fakt, iż utrzymanie cmentarza wyznaniowego i zarządzanie nim należy do związku wyznaniowego (art. 2 ust. 2 ustawy o cmentarzach). W przypadku art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach, można zatem mówić wyłącznie o pewnego rodzaju zobowiązaniu nałożonym na podmiot zarządzający cmentarzem wyznaniowym a nie o generalnej zmianie funkcji tego cmentarza.

Zdaniem sądu, zobowiązanie powyższe nie jest zobowiązaniem kategorycznym, bezwarunkowym i bezwzględnym. Ta konkluzja wynika z użytego w przepisie art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach sformułowania "obowiązek umożliwienia pochowania" interpretowanego w świetle - w tej konkretnej sprawie dotyczącej cmentarza parafialnego rzymskokatolickiego - przepisów tzw. konkordatowych, a także konstytucyjnych i przepisów ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego.

Zgodnie z art. 53 ust. 2 Konstytucji RP, wolność religii obejmuje także posiadanie świątyń i innych miejsc kultu w zależności od potrzeb ludzi wierzących. Stosownie do treści art. 25 ust. 3 Konstytucji, stosunki między państwem a kościołami i innymi związkami wyznaniowymi są kształtowane na zasadach poszanowania ich autonomii oraz wzajemnej niezależności każdego w swoim zakresie, jak również współdziałania dla dobra człowieka i dobra wspólnego.

Stosownie do treści art. 5 Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską (Dz. U. z 1998 r. nr 51, poz. 318 ze zm.), przestrzegając prawa do wolności religijnej, Państwo zapewnia Kościołowi Katolickiemu, bez względu na obrządek, swobodne i publiczne pełnienie jego misji, łącznie z wykonywaniem jurysdykcji oraz zarządzaniem i administrowaniem jego sprawami na podstawie prawa kanonicznego. Z kolei zgodnie z art. 8 ust. 1 i 3 Konkordatu, Rzeczpospolita Polska zapewnia Kościołowi Katolickiemu wolność sprawowania kultu, a miejscom przeznaczonym przez właściwą władzę kościelną do sprawowania kultu i grzebania zmarłych Państwo gwarantuje w tym celu nienaruszalność. Z ważnych powodów i za zgodą kompetentnej władzy kościelnej można przeznaczyć te miejsca na inny użytek.

Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego (Dz. U. z 2018 r., poz. 380 ze zm.), Kościół rządzi się w swych prawach własnym prawem, swobodnie wykonuje władzę duchowną i jurysdykcyjną oraz zarządza swoimi prawami. A zatem przy ocenie realizacji zadań podmiotu prowadzącego cmentarz wyznaniowy (w tym przypadku Parafii) należy również sięgnąć do przepisów wewnętrznych związku wyznaniowego (w wypadku Kościoła Katolickiego jest to Kodeks Prawa Kanonicznego).

Kodeks Prawa Kanonicznego określa w ramach danego związku wyznaniowego (Kościoła Katolickiego) zadania parafii związane z prowadzeniem cmentarza wyznaniowego. Zgodnie z kanonami 1205 i 1208 Części III "Miejsca i czasy święte" Tytułu I "Miejsca święte" Kodeksu Prawa Kanonicznego, cmentarze (miejsca grzebania zmarłych) są miejscami świętymi. To zaś oznacza, że parafia ma nie tylko prawo, ale i obowiązek, kierując się normami prawa kanonicznego, aby pogrzeby na cmentarzu wyznaniowym odbywały się w sposób odpowiedni do charakteru miejsca i przy pomocy odpowiednich osób. To też w konsekwencji oznacza, że zarządca cmentarza wyznaniowego w zakresie chowania zmarłych własnego wyznania posiada władzę opartą na prawie wewnętrznym (oczywiście po spełnieniu wymagań higieniczno-sanitarnych, związanych ze stwierdzeniem zgonu i innych wynikających z prawa państwowego), zaś odnośnie osób innego wyznania w sytuacji braku cmentarza komunalnego w miejscowości – ma obowiązek umożliwić pochowanie przy uwzględnieniu respektowania świętości miejsca grzebalnego według reguł kanonicznych (przy poszanowaniu charakteru tego miejsca). Innymi słowy, zarządca cmentarza komunalnego powinien, respektując godność osoby zmarłej innego wyznania lub niewierzącej i jej rodziny, umożliwić realizację jej prawa do pochowania na cmentarzu wyznaniowym (art. 8 ustawy o cmentarzach) z uwzględnieniem oczekiwania respektowania charakteru cmentarza wyznaniowego jako miejsca świętego (w sprawie niniejszej według obrządku rzymskokatolickiego).

W ocenie sądu, wskazane powyżej przepisy ukierunkowują sposób interpretacji użytego w art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach "obowiązku umożliwienia pochówku" nie jako obowiązku bezwarunkowego ale respektującego nienaruszalność miejsca kultu religijnego. Dlatego też w ustawie o cmentarzach wprowadzono "obowiązek umożliwienia pochówku" a nie bezwzględny "obowiązek pochowania". Z wyżej również wskazanych powodów nie można w sposób automatyczny przyjąć, że w braku w miejscowości cmentarza komunalnego cmentarz parafialny przejmuje rolę cmentarza komunalnego.

W konsekwencji uzasadnione jest twierdzenie, że parafia rzymskokatolicka (proboszcz tej parafii) wykonuje zadania publiczne w zakresie umożliwienia pochowania na cmentarzu wyznaniowym osób innego wyznania bez ich dyskryminacji, gdy w miejscowości nie ma cmentarza komunalnego i to zadanie dotyczy "osób zmarłych innego wyznania lub niewierzących". Stąd też, skoro wniosek o udostępnienie informacji publicznej w sprawie niniejszej obejmował – jak wskazał pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] września 2018 r. – wszystkie osoby pochowane na cmentarzu, a zarządca cmentarza wyznaniowego (Proboszcz) ma obowiązek "umożliwić pochowanie osób innego wyznania lub niewierzących bez jakiejkolwiek dyskryminacji", to tylko w tym zakresie można mu przypisać zadania publiczne (art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). W tym więc również zakresie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Dlatego sąd ocenił pozytywnie wykonanie w dniu [...] czerwca 2018 r. obowiązku udostępnienia informacji publicznej na wniosek zgłoszony drogą mailową w dniu [...] maja 2018 r. (odnośnie osób innego wyznania oraz niewierzących i obowiązującego dla nich cennika) i poinformowanie, że tylko w powyższym zakresie istnieje obowiązek udostępnienia informacji publicznej, co – przy tak zrealizowanym obowiązku informacyjnym - wyklucza wystąpienie bezczynności w pozostałym zakresie. Zwłaszcza że w trakcie korespondencji między wnioskującym Stowarzyszeniem a organem ten ostatni wyjaśniał, iż w pozostałym zakresie (osób własnego wyznania) nie wykonuje zadań publicznych.

Zdaniem sądu, uzasadnianie obowiązku udostępnienia informacji publicznej w pełnym zażądanym zakresie (odnośnie wszystkich osób pochowanych na cmentarzu wyznaniowym w 2017 r.) zamiarem sprawdzenia wystąpienia bądź niewystąpienia dyskryminacji w zakresie chowania osób zmarłych wyznania własnego (rzymskokatolickiego) i innego bądź osób niewierzących - nie jest w tej konkretnej sprawie skuteczne. Sprawa niniejsza dotyczy bowiem obowiązku udostępnienia informacji publicznej, a więc obowiązku udostępnienia informacji przez podmiot wykonujący zadania publiczne w zakresie tych zadań. Te zaś, jak wyżej sąd wyjaśnił, dotyczą obowiązku umożliwienia pochowania na cmentarzu wyznaniowym osób innego wyznania niż rzymskokatolickie lub osób niewierzących bez dyskryminacji. Jednakże wystąpienie lub niewystąpienie dyskryminacji nie jest przedmiotem oceny w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej, ale w konkretnym postępowaniu, do którego przeprowadzenia właściwy jest sąd powszechny. W takim też postępowaniu (cywilnym) sąd dopuszcza dowody mające ocenić, czy dyskryminacja w konkretnym przypadku wystąpiła.

Sąd zauważa, że skarżące Stowarzyszenie wystąpiło z wnioskiem identycznym jak w sprawie niniejszej również do proboszczów innych parafii i sprawy o legalność załatwienia tych wniosków są przedmiotem rozpoznania przez sądy administracyjne. Przykładowo wyrokiem z dnia 6 września 2018 r. w sprawie II SAB/Kr 113/18 (CBOSA) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zobowiązał proboszcza parafii do załatwienia identycznego wniosku Stowarzyszenia w stanie faktycznym, w którym na dzień wyrokowania odpowiedzi na ten wniosek pytany proboszcz nie udzielił, tym samym pozostając w bezczynności. WSA w Krakowie sformułował pogląd, iż w sytuacji uregulowanej w art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach dochodzi do przeniesienia zadania publicznego, którego to poglądu skład orzekający w sprawie niniejszej nie podziela.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.