Wyrok NSA, sygn. akt III SA 78/00
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Powołane przepisy: article: art. 58, art. 83
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: par. 54 ust. 4 pkt 1 lit. a, par. 54 ust. 4 pkt 5 lit. c
journal: Dz.U. 1997 nr 156 poz. 1024
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
article: art. 33 ust. 2
journal: Dz.U. 1995 nr 74 poz. 368
law: Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Teza: 1. Zgodnie z par. 54 ust. 4 pkt 1 lit. "a" oraz pkt 5 lit. "c" rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym /Dz.U. nr 156 poz. 1024 ze zm./, faktury wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur, a także faktury potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i art. 83 Kodeksu cywilnego nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.

2. Skargę do sądu administracyjnego wnieść może ten kto ma w tym interes prawny - art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74. poz. 368 ze zm./. Osoba trzecia nie posiada interesu prawnego w kwestii rozstrzygnięcia o zabezpieczeniu na majątku innej osoby będącej podatnikiem w sprawie, której skarga dotyczy.

TEZY

1. Zgodnie z par. 54 ust. 4 pkt 1 lit. "a" oraz pkt 5 lit. "c" rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym /Dz.U. nr 156 poz. 1024 ze zm./, faktury wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur, a także faktury potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i art. 83 Kodeksu cywilnego nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.

2. Skargę do sądu administracyjnego wnieść może ten kto ma w tym interes prawny - art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74. poz. 368 ze zm./. Osoba trzecia nie posiada interesu prawnego w kwestii rozstrzygnięcia o zabezpieczeniu na majątku innej osoby będącej podatnikiem w sprawie, której skarga dotyczy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi D.-P. Dariusz W. na decyzją (...) Izby Skarbowej w W. w przedmiocie podatku od towarów i usług - odrzuca skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 10.12.1999 r. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego W.-T. z dnia 12.08.1999 r., w której postanowił on dokonać zabezpieczenia na majątku Dariusza W. wykonania zobowiązań podatkowych za rok 1998 z tytułu podatku od towarów i usług w przybliżonej kwocie 938.750 zł.

Urząd Skarbowy przeprowadził w firmie D.-P. Dariusz W. kontrolę w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem za rok 1998 w podatku od towarów i usług. Wykazała ona szereg nieprawidłowości polegających na tym, że firma przeprowadzała transakcje kupna - sprzedaży z firmami fikcyjnymi, bądź też nie będącymi czynnymi podatnikami podatku VAT, w wyniku których podatnik bezzasadnie wykazywał nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym i otrzymywała zwrot podatku na rachunek.

Dariusz W. bezpodstawnie otrzymał zwrot podatku naliczonego za czerwiec i wrzesień 1998 r. oraz bezpodstawnie żądał zwrotu tego podatku za październik i listopad 1998 r. Faktury stwierdzające nabycie przez niego towaru wystawione były albo przez podmiot do tego nieuprawniony jak w przypadku firmy "I." /nie składała deklaracji, nie odprowadzała podatku/ albo potwierdzały czynności pozorowane. Pozorność czynności wynika z faktu utworzenia swoistego rodzaju łańcucha kolejnych transakcji, których celem jest zwrot podatku VAT na rachunek podatnika ostatniego w tym łańcuchu.

Firma D.-P. kupująca towar jako ostatnia tego samego dnia eksportowała go do Rosji. Na podstawie zaś faktur stwierdzających nabycie towaru wykazywała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym i otrzymywała zwrot podatku, przy czym większość transakcji była opłacana gotówką.

Izba podtrzymała stanowisko Urzędu, iż w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie par. 54 ust. 4 pkt 1 lit. "a" oraz pkt 5 lit. "c" rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym /Dz.U. nr 156 poz. 1024 ze zm./, zgodnie z którym faktury wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur, a także faktury potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i art. 83 Kodeksu cywilnego nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.

Izba uzasadniając obawę, iż zobowiązanie nie zostanie wykonane powołała się na fakt znikomego majątku strony, dużą kwotą rzeczywistego zobowiązania oraz na okoliczność, iż w jej ocenie wyłudzenie podatku VAT przez firmę D.-P. było zamierzone.

Ostateczną decyzję Izby Skarbowej Dariusz W. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Zarzucił, iż dokonano zabezpieczenia w sytuacji, gdy nie zostało jeszcze wszczęte postępowanie podatkowe, bowiem decyzję o zabezpieczeniu Urząd wydał 12.08.1999 r. zaś postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego wydano 13.08.1999 r.

Ponadto stwierdził, iż nie jest prawdą, że transakcje kupna - sprzedaży jakie przeprowadzała firma miały charakter pozorny oraz to, że podmioty z którymi współpracował nie istniały. Skargę swoją podatnik zaopatrzył wnioskami o uchylenie decyzji obu instancji.

Izba Skarbowa wniosła o umorzenie postępowania przed Sądem.

Podatnikowi dnia 4.02.2000 r. została doręczona decyzja Urzędu Skarbowego z dnia 28.01.2000 r., w której określono wysokość zaległości w podatku od towarów i usług za okres czerwiec - listopad 1998 r. oraz ustalono dodatkowe zobowiązanie w tym podatku. Z tego powodu zgodnie z art. 33 par. 4 pkt 1 Ordynacji podatkowej zaskarżona decyzja Izby Skarbowej i utrzymana nią w mocy decyzja Urzędu wygasły po upływie 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji z dnia 12.08.1999 r. adresowane są do Dariusza W. Podobnie cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie łącznie z fakturami wystawianymi przez podatnika oraz jego deklaracjami podatkowymi wskazuje, iż sprawa dotyczy podatnika podatku od towarów i usług Dariusza W. - właściciela firmy "D.-P.".

Skarga wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym sygnowana jest nazwą firmy "D.-P." Dariusz W. i podpisana tym samym nazwiskiem, podobnie jak pismo procesowe z dnia 27.01.2000 r. oraz dowód nadania przekazu wnoszącego wpis sądowy. Skarżący wezwany w dniu 4.08.2000 r. do wyjaśnienia, kto jest skarżącym, w piśmie z dnia 10.08.2000 r. uchylił się od wyjaśnienia tej kwestii. Skargę do sądu administracyjnego wnieść może ten kto ma w tym interes prawny - art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74. poz. 368 ze zm./. Osoba trzecia jaką jest Dariusz W. nie posiada interesu prawnego w kwestii rozstrzygnięcia o zabezpieczeniu na majątku innej osoby będącej podatnikiem w sprawie, której skarga dotyczy.

W tej sytuacji skargę wniesioną przez osobę nieuprawnioną Naczelny Sąd Administracyjny uznał za niedopuszczalną i jako taką odrzucił ją na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o NSA /cyt. wyżej/.