Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 165/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Zagospodarowanie przestrzenne
Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność aktu w części
Powołane przepisy: article: art. 86, art. 93 ust. 1, art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 506
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity
article: art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 15 ust. 2 pkt 12, art. 28 ust. 1, art. 36 ust. 4, art. 37 ust. 11
journal: Dz.U. 2018 poz 1945
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity
article: art. 174
journal: Dz.U. 2018 poz 121
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity
article: art. 5a ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 101 poz 927
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych - tekst jednolity.
article: art. 3 par. 2 pkt 5, art. 147 par. 1, art. 151, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 4 grudnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.) Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant St. sekretarz sądowy Anna Łyżwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 roku sprawy ze skarg K. M., W. M., J. M. i Wojewody Łódzkiego na uchwałę Rady Gminy Wodzierady z dnia 18 października 2018 r. nr XLII/422/2018 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady dla obrębu geodezyjnego Leśnica 1. stwierdza nieważność § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 zaskarżonej uchwały; 2. oddala skargi w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Rady Gminy Wodzierady tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżących: - K. M. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych; - Wojewody Łódzkiego kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych; 4. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi T. J. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ulicy A kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. ał


UZASADNIENIE

II SA/Łd 165/19

U Z A S A D N I E N I E

K. M., W. M., J. M. i Wojewoda Łódzki wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargi na uchwałę Nr XLII/422/2018 Rady Gminy Wodzierady z dnia 18 października 2018 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady dla obrębu geodezyjnego Leśnica.

K. M. (skarga zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Łd 165/19), W. M. (skarga zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Łd 166/19) i J. M. (skarga zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Łd 606/19) zaskarżyli uchwałę w części wprowadzającej zapis dopuszczający lokalizację obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz zapis dopuszczający na terenach działek [...], [...], [...] i [...] zabudowę związaną z chowem zwierząt o obsadzie do 280 DJP. W skargach (J. M. w uzupełnieniu skargi) zaskarżonej uchwale zarzucili:

istotną niezgodność z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wodzierady, uchwalonego uchwałą Rady Gminy Wodzierady Nr XXXIV/350/2010 z 8 kwietnia 2010 r.;

istotne naruszenie procedury obowiązującej przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Skarżący wnieśli o:

1. stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części, tj. zapisów § 8 ust. 3 pkt 3 i 4 w całości, § 23 ust. 3 pkt 2 - w części wprowadzającej zapis dopuszczający lokalizację obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko na terenach oznaczonych symbolami MNR, MNU, MNL, ML i 4MR oraz § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 - w całości załącznika nr 2 pkt 1 do uchwały;

2. zasądzenie od Rady Gminy Wodzierady zwrotu kosztów postępowania sądowego;

W uzasadnieniu skarg skarżący podnieśli, że w § 8 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady dla obrębu geodezyjnego Leśnica uchwalonego uchwałą Nr XLII/422/2018 Rady Gminy Wodzierady z 18 października 2018 r. wskazano, że w zakresie zasad ochrony środowiska i krajobrazu oraz zasad kształtowania krajobrazu ustala się:

- w punkcie 3) zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w przepisach odrębnych z zakresu ochrony środowiska, o ile w ustaleniach szczegółowych nie ustalono inaczej; zakaz nie dotyczy obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej;

- w punkcie 4) zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w przepisach odrębnych z zakresu ochrony środowiska, o ile w ustaleniach szczegółowych nie ustalono inaczej; zakaz nie dotyczy;

obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej,

gospodarowania wodą w rolnictwie,

obiektów służących przetwórstwu rolno - spożywczemu,

zalesień,

budowli przeciwpowodziowych,

budowli piętrzących wodę.

Jak wynika z punktu 1. załącznika Nr 2 do uchwały Nr XLII/422/2018 Rady Gminy Wodzierady z 18 października 2018 r. do projektu planu miejscowego została zgłoszona uwaga, w ramach której wniesiono o zmianę zapisów § 8 pkt 3 dotyczących zakazu lokalizacji przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko i dopuszczenie na terenach wnioskowanych działek [...], [...], [...] i [...] zabudowy związanej z chowem zwierząt (np. chlewni o obsadzie do 280 DJP).

W wyniku częściowego uwzględnienia uwagi w § 26 ust. 3 wskazano, że w zakresie zasad ochrony środowiska i krajobrazu oraz zasad kształtowania krajobrazu ustala się w punkcie 2 możliwość lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w przepisach odrębnych z zakresu ochrony środowiska z zachowaniem wymogów pkt 3, w którym ustanowiono nakaz lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt, o jakich mowa w punkcie 2 w odległości nie mniejszej niż 100,00 m od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy jednorodzinnej, zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (MNU).

Kwestionowane zapisy planu naruszają interes prawny skarżących.

K. M. jest współwłaścicielem działki nr [...], na której znajduje się budynek mieszkalny oraz zabudowa zagrodowa i współwłaścicielem działki nr [...]. Działki te przylegają bezpośrednio do wymienionej w uwadze działki nr [...] i działki [...] oraz znajdują się w bardzo bliskiej odległości od działki [...] (wokół budynku mieszkalnego znajdują się 3 działki, na których dopuszczono zabudowę związaną z chowem zwierząt o obsadzie do 280 DJP). Umiejscowienie na działkach hodowli przemysłowej znacząco wpłynie na pogorszenie warunków życia jej rodziny.

W. M. jest współwłaścicielem działki nr [...], na której znajduje się budynek mieszkalny. Z tej działki w nowym planie zagospodarowania przestrzennego oddzielono z działki [...] 4100m2 pod zabudowę mieszkaniową (tj. 4 działki budowlane). Jednocześnie w tym samym planie w bliskiej okolicy tych działek uwzględniono budowę chlewni przemysłowej na działkach nr [...], [...] i [...]. Równoczesne zatwierdzenie tych zmian jest nielogiczne i sprzeczne z jej interesem prawnym.

J. M. jest właścicielem działki nr [...], zgłoszonej przez inwestora chlewni o obsadzie do 280 DJP jako obszar realizacji jego inwestycji zawsze znacząco oddziałującej na środowisko. Mimo wezwania Wójta i Urzędu Gminy Wodzierady do wykreślenia działki nr [...] z m.p.z.p. Gminy Wodzierady dla obrębu geodezyjnego Leśnica, BIP i Dziennika Urzędowego dla woj. [...] dotyczącego prawa lokalnego, Wójt motywowała wpisanie działki nr [...] do inwestycji chlewnia o obsadzie do 280DJP "omyłką" i jednocześnie mimo wielokrotnych wezwań do sprostowania "omyłki" odmówiła jej sprostowania, dodatkowo uniemożliwiła skuteczną ścieżkę odwoławczą do SKO.

W skargach podniesiono, że prowadzenie hodowli trzody chlewnej o obsadzie uzasadniającej zaliczenie do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko wiąże się ze szkodliwymi immisjami. Immisje te będą oddziaływać na nieruchomość skarżących, co wpłynie na możliwość niezakłóconego korzystania z własnej nieruchomości i narazi skarżących na dokuczliwe i szkodliwe dla zdrowia wyziewy. Przyjęte zapisy planu miejscowego umożliwiają w istocie hodowlę nieograniczonej liczby zwierząt, stwarzając wysokie podejrzenie wystąpienia zagrożeń wynikających z immisji spowodowanych wylewaniem odchodów na pola. Stosowana w tuczarniach technologia zakłada bowiem, że gnojowica spod tuczami gromadzona jest w zbiornikach lub lagunach ziemnych, a następnie jest rozlewana na pola jako nawóz.

Skarżący podnieśli, że interes prawny zachodzi także wówczas, gdy oddziaływanie nie narusza przyjętych kryteriów, ale i tak powoduje uciążliwości i niemożność swobodnego korzystania z własnej nieruchomości oraz zagrożenie dla zdrowia. Istotny dla prawa sąsiedzkiego jest przepis art. 140 k.c., a przede wszystkim art. 144 k.c., który stanowi, że właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Znaczenie ustaleń planu miejscowego dla wykonywania prawa własności jest oczywiste. Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.p.z.p. ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Nie bez powodu, jak się wydaje, ustawodawca w tym samym artykule zamieścił przepis mówiący o tym, że każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych - art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. Jest to wyraźna wskazówka, że właściciel nieruchomości może bronić swego interesu prawnego związanego z własnością tej nieruchomości przy zagospodarowaniu innej nieruchomości innego właściciela - podobnie w Komentarzu do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pod redakcją prof. Z. Niewiadomskiego, C.H. BECK Warszawa 2008, str. 66. Przy czym zagospodarowania nieruchomości nie należy rozumieć jedynie jako czynności faktycznych. Skoro ustawodawca w jednym przepisie (art. 6 u.p.z.p.) mówi o znaczeniu ustaleń planu miejscowego dla sposobu wykonywania prawa własności oraz o ochronie interesu prawnego przy zagospodarowaniu nieruchomości, to oznacza, że chodzi tu także o akt prawa miejscowego, mający istotne znaczenie dla zagospodarowania terenów, jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Z powołanego przepisu wynika więc, że elementy służące ochronie praw, zawarte w procedurze uchwalania planu miejscowego nie zostały przewidziane przez ustawodawcę tylko dla właścicieli nieruchomości bezpośrednio objętych ustaleniami planu miejscowego, ale także dla właścicieli nieruchomości leżących nawet poza terenem objętym bezpośrednimi ustaleniami planu.

Interes prawny skarżących jest chroniony wskazanym przepisem prawa materialnego, tj. art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. oraz przepisami kształtującymi wykonywanie prawa własności. Takim przepisem jest niewątpliwie art. 140 i 144 k.c., jak i ustawy zasadniczej, tj. art. 21 ust. 1 oraz art, 64 ust. 1 i 2. Na tej podstawie można sformułować tezę, że o ile nieruchomości leżą w bezpośrednim sąsiedztwie, a nadto ustalenia planu otwierają szerokie możliwości przed właścicielem jednej z nich w zakresie wykonywania prawa własności, to z reguły ustalenia planu dla jednej nieruchomości naruszać będą interes prawny właściciela sąsiedniej nieruchomości. Należy bowiem jeszcze zauważyć, że przyjmuje się przy wykładni art. 144 k.c., że kryteria przeciętnej miary, o której mowa w tym przepisie, mogą być ustalane przy uwzględnieniu norm o charakterze administracyjnoprawnym, w tym wynikające z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (tak Sąd Najwyższy w wyroku z 8 stycznia 2009 r. w sprawie o sygn. akt I CNP 82/08). W związku z tym ustalenia planu miejscowego mają oczywisty wpływ na stosunki sąsiedzkie. Można powiedzieć, że jeżeli właściciel jednej nieruchomości zgodnie z ustaleniami planu może więcej, to właściciel sąsiedniej nieruchomości będzie musiał więcej znieść. Jeżeli zatem kwestionowane zapisy planu miejscowego, która daje właścicielowi nieruchomości sąsiedniej w stosunku do nieruchomości skarżącego, możliwości szerszego wykonywania swego prawa własności, to ma to wpływ na zakres wykonywania własności przez skarżącego, gdyż tym samym on musi więcej znosić. Nie ulega więc wątpliwości, że interes prawny skarżącego został naruszony (por. także wyrok NSA z 14 listopada 2012 r., II OSK 2140/12).

Uzasadniając zarzut istotnej niezgodności z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wodzierady, uchwalonego uchwałą Rady Gminy Wodzierady Nr XXXIV/350/2010 z 8 kwietnia 2010 r. skarżący podkreślili, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jako akt planistyczny określa politykę przestrzenną gminy i bezwzględnie wiąże organy gminy przy sporządzaniu planu zagospodarowania przestrzennego. Przy uchwaleniu kwestionowanych zapisów planu reguła ta została naruszona, a zaistniałe naruszenie zasad sporządzania planu jest istotne.

W wiążących Radę Gminy Wodzierady przy uchwalaniu planu zagospodarowania przestrzennego zapisach Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wodzierady, uchwalonego uchwałą Rady Gminy Wodzierady Nr XXXIV/350/2010 z 8 kwietnia 2010 r., w Tomie III na str. 71 - 72 wskazano, że lokalizacja nowych obiektów produkcyjnych chowu lub hodowli zwierząt oraz zastosowane w nich rozwiązania techniczne powinny służyć ograniczeniu ich oddziaływania na środowisko, w szczególności emisji odorów na tereny, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej. W studium dopuszczono rozwój produkcji zwierzęcej, jednak został on ograniczony zapisem dotyczącym skali działalności. Nie dopuszczono lokalizacji obiektów, w których prowadzony chów lub hodowla zaliczają się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych, w granicach terenów, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej (vide: Tom III4.4. punkt 14 - str.78). Zgodnie z § 2 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2011 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko takim przedsięwzięciem jest chów łub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP. Zgodnie z zapisami Studium, głównym postulowanym w nim kierunkiem rozwoju Gminy Wodzierady jest kierunek mieszkaniowo-letniskowy. Dopuszczenie na terenie gminy funkcjonowania przemysłowej fermy hodowlanej będącej przedsięwzięciem znacząco oddziaływującym na środowisko jest także sprzeczne z tym kierunkiem.

W Studium, jak i w sporządzonej na potrzeby jego uchwalenia Prognozie oddziaływania na środowisko dla terenów rolniczych założono zachowanie rolniczego sposobu użytkowania i wskazano, że kształtowanie przestrzeni na tych terenach wymaga prowadzenia działalności rolniczej zgodnie z zasadami dobrej praktyki rolniczej. Prowadzenie hodowli o obsadzie 280 DJP nie zalicza się do działalności rolniczej, lecz stanowi działalność przemysłową, co pozostaje w sprzeczności z tymi zasadami. Funkcjonowanie takiej hodowli w sąsiedztwie budynków mieszkalnych narazi mieszkańców na znaczne uciążliwości wynikające ze stałej obecności silnego odoru i toksycznych gazów. Dojdzie także do zanieczyszczenia gleby i wód gruntowych.

Zapis § 8 pkt 3, który przewiduje zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w przepisach odrębnych z zakresu ochrony środowiska, o ile w ustaleniach szczegółowych nie ustalono inaczej, stwarza jedynie pozór ochrony przyrody. Daje bowiem furtkę do osłabienia zakazów ustanowionych w pierwszej części planu, a tym samym - do obejścia zasad ochrony środowiska. Te same argumenty należy odnieść do punktu 4 tego paragrafu, który przewiduje zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalne znacząco oddziaływać na środowisko.

Poza tym § 8 pkt 4, w którym przewidziano wyłom od ustanowionego w nim zakazu w odniesieniu do przedsięwzięć szczegółowo wymienionych w punktach a-f, jest w tym zakresie nieprecyzyjny. W punkcie 4c stanowiąc, że zakaz nie dotyczy obiektów służących przetwórstwu rolno - spożywczemu, nie precyzuje kryteriów, jakim powinny odpowiadać tego rodzaju obiekty ani nie określa, na jakich terenach tego rodzaju przedsięwzięcia są dopuszczalne. Pojęcie obiektu służącego przetwórstwu rolno - spożywczemu jest bardzo pojemne i może np. oznaczać ubojnię.

Jedynym wprowadzonym w § 26 planu miejscowego kryterium ochrony jest odległość obiektów hodowlanych od zabudowy mieszkaniowej. W planie miejscowym nie określono natomiast limitów produkcji (jednostek DJP). Brak jest także zapisów chroniących przed stopniowym powiększaniem mniejszych hodowli do hodowli o rozmiarach przedsięwzięcia znacząco oddziałującego na środowisko.

Ponadto należy podkreślić, że wprowadzenie w § 26 ust. 3 pkt 3 zapisu określającego odległość obiektów hodowlanych na 100 m od zabudowy mieszkaniowej nie chroni przed wpływem immisji szkodliwych gazów. Przyjęte zapisy planu miejscowego umożliwiają w istocie hodowlę nieograniczonej liczby zwierząt, stwarzając wysokie podejrzenie wystąpienia zagrożeń wynikających z immisji spowodowanych wylewaniem odchodów na pola. Stosowana w tuczarniach technologia zakłada bowiem, że gnojowica spod tuczami gromadzona jest w zbiornikach lub lagunach ziemnych, a następnie jest rozlewana na pola jako nawóz. Odory pochodzące z przemysłowej hodowli są odczuwalne w promieniu kilku kilometrów i będą uciążliwe nie tylko dla mieszkańców Leśnicy, ale także mieszkańców innych wsi położonych na terenie gminy Wodzierady. Rada nie wskazała, jakimi kryteriami kierowała się, ustalając odległość 100 m i nie uwzględniła, że przy tego rodzaju przedsięwzięciach powinna być ustanowiona strefa buforowa. W § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 wprowadzono możliwość nielimitowanej hodowli. Zapisy te pozostają przy tym w kolizji z zapisem § 23 ust. 3 pkt 2 planu. Brak określenia limitów sprawia, że we wprowadzonym w § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 zapisie mieści się zarówno hodowla o rozmiarach przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (tj. w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP - vide § 2 ust. 1 pkt 51 powołanego wyżej rozp. R.M. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, jak i hodowla o rozmiarach przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko tj. w liczbie nie mniejszej niż 60 i nie większej niż 209 DJP (§ 3 pkt 2 tego rozporządzenia) lub nie mniejszej niż 40 (§ 3 pkt 103 rozporządzenia) w sytuacjach szczegółowo w tym przepisie wymienionych. Skarżący podkreślili, że w § 23 ust. 3 pkt 2 planu, który reguluje kwestię możliwości lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wykluczono możliwość lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt na terenach 1MR- 3MR i 5 MR-15 MR. Wymieniona w uwadze do projektu (vide: załącznik nr 2 do uchwały Nr XLII/422/2018 Rady Gminy Wodzierady z 18 października 2018 r.) działka nr [...] jest w części położona na terenach 13 MR, a działka nr [...] jest częściowo położona na terenach 15 MNR. Zapis § 23 ust. 3 pkt 2 ten jest zatem bardziej restrykcyjny, niż zapis § 26 ust. 3 pkt 2, który w ogóle nie przewiduje żadnych ograniczeń z uwagi na przeznaczenie terenu, dopuszczając tym samym budowę wymienionych w nim obiektów nie tylko na terenach MR, ale także MNR, MNU, MNL i ML. Odnośnie zaś do zapisu § 23 ust. 3 pkt 2 planu należy wskazać, że wprowadzony tym zapisem zakaz lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczanych do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko odnosi się jedynie do terenów oznaczonych symbolami 1MR-3MR i 5 MR-15 MR, czyli wyłącznie tereny zabudowy zagrodowej, za wyjątkiem terenów 4 MR, a pomija tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową, usługową, letniskową i tereny rekreacji indywidualnej (MNR, MNU, MNL, ML i 4MR), co wydaje się niezrozumiałe.

Uzasadniając zarzut istotnego naruszenia procedury skarżący podali, że zgodnie z art. 19 u.p.z.p., jeżeli rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego, w tym także w wyniku uwzględnienia uwag do projektu planu - czynności, o których mowa w art. 17 u.p.z.p. ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian. Przedmiotem ponowionych czynności może być jedynie część projektu planu objęta zmianą. Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, to charakter i rozmiar dokonanych zmian będzie decydujący dla ewentualnej konieczności ponowienia procedury planistycznej. W sytuacji gdy dokonane zmiany będą miały charakter jednostkowy, niewywierający wpływu na sytuację prawną sąsiednich nieruchomości, mogą one zostać wprowadzone bez konieczności ponowienia procedury planistycznej określonej w art. 17. Dopiero wprowadzenie zmian o charakterze ogólniejszym i w sytuacji istnienia konfliktu interesów różnych grup właścicieli nieruchomości położonych na obszarze objętym zmianami, powtórzenie czynności planistycznych w tym zakresie należy uznać za konieczne. Gdy zmiany leżące w interesie jednych naruszają interesy innych właścicieli i jeżeli dokonywane są w sposób arbitralny przez organ wykonawczy, powodują, że ci, którzy są w opozycji do zmian, tracą możliwość ich kwestionowania w formie uwag do projektu rozpatrywanych przez radę gminy na sesji uchwalającej plan miejscowy. Nie stoi temu na przeszkodzie również treść art. 17 pkt 13, zgodnie z którą w przypadku wprowadzenia zmian do projektu planu miejscowego wynikających z rozpatrzenia uwag do tego planu, uwzględnionych przez organ wykonawczy gminy, ustawodawca wymaga od tego organu ponowienia w niezbędnym zakresie uzgodnień. Nie można bowiem, opierając się jedynie na dosłownym brzmieniu ww. przepisu, uznać, że jeżeli uwaga do planu zostanie uwzględniona przez organ wykonawczy, to procedurę planistyczną powtarza się tylko w zakresie koniecznych uzgodnień, zaś jeżeli uwaga nieuwzględniona przez organ wykonawczy gminy została uwzględniona przez radę gminy, to procedurę planistyczną powtarza się w szerszym zakresie. Oznaczałoby to, że uwagi o takim samym charakterze oraz znaczeniu dla interesu publicznego i indywidualnego wywoływałyby inne skutki w zależności od tego, na jakim etapie i przez który organ zostaną uwzględnione (por. wyrok NSA z 4.08.2011 r., II OSK 168/11, LEX nr 1069038).

Mając, powyższe na uwadze oraz odwołując się do argumentacji wskazanej w punkcie 2 uzasadnienia, należy stwierdzić, że szeroki zakres zmian projektu planu, wprowadzonych w wyniku uwzględnienia przez wójta uwagi do planu (dokonana korekta wniosku zgłoszonego w ramach uwagi polegała tylko na określeniu odległości 100 m), rzutujących w istotny sposób na interes właścicieli sąsiednich nieruchomości, uzasadniał ponowienie procedury planistycznej chociażby w zakresie zasięgnięcia opinii RDOŚ i PWIS.

Ponowienie procedury było konieczne także z tego względu, że przedsięwzięcie polegające na zabudowie związanej z hodowlą o obsadzie do 280 DJP w ogóle nie było przedmiotem oceny w ramach Prognozy oddziaływania na środowisko, sporządzonej na potrzeby uchwalenia Studium. W Prognozie (vide: Punkt 6, tab.6) w ramach analizy przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz ich wpływu realizacji na wszystkie elementy środowiska zajmowano się kwestią czterech przedsięwzięć: budowy lotniska sportowo-rekreacyjnego, budowy gazociągu z Lutomierska do Józefowa, dopuszczeniem lokalizacji elektrowni wiatrowych i budową zbiorników retencyjnych "Julianów" i "Kwiatkowice". W Prognozie w ramach tej analizy nie ma w ogóle mowy o przedsięwzięciu polegającym na budowie obiektów chowu i hodowli. Wprowadzenie do planu kwestionowanych zmian odbyło się bez konsultacji społecznych. Zmiany dokonane w wyniku uwzględnienia uwagi zgłoszonej przez osobę określoną w załączniku Nr 2 punkt 1. do uchwały jako osoba fizyczna, leżą w interesie tej osoby i naruszają interesy innych właścicieli. Jako że zostały dokonane w sposób arbitralny przez organ wykonawczy, powodują, że ci, którzy są w opozycji do zmian, utracili możliwość ich kwestionowania w formie uwag do projektu rozpatrywanych przez radę gminy na sesji uchwalającej plan miejscowy

Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.z.p, istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.

Skarżący J. M. zarzucił dodatkowo sporządzenie planu "w tajemnicy przed mieszkańcami bez żadnej konsultacji", nieuwzględnienie przez władze gminy protestów "przeciw smrodowi z gnojowicy, zatruciem ziemi, wody i powietrza", błędne opisanie działek, których dotyczy uwaga, w której składający uwagę wniósł o dopuszczenie lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt o obsadzie 280DJP - ujęcie działki nr ewid. [...], będącej własnością skarżącego, jako działki objętej uwagą do projektu planu, bezprawne przekształcenie jego działki nr ewid. [...] (w kontekście uwzględnienia wspomnianej wyżej uwagi), sfałszowanie map wykorzystanych na potrzeby sporządzenia planu - braku zaznaczenia na działce nr ewid. [...] jednego z budynków i pomniejszenie drugiego. Skarżący podniósł również brak działania ze strony Gminy w zakresie usunięcia zaistniałej omyłki w zakresie błędnego opisania działek, których dotyczy uwaga, w której składający uwagę wniósł o dopuszczenie lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt o obsadzie 280DJP.

Zaskarżając uchwałę na podstawie art. 93 ust 1 u.s.g. Wojewoda Łódzki podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 12, art. 17 pkt 2 i 5, art. 20 ust. 1 u.p.z.p. poprzez istotne naruszenie trybu i zasad uchwalania aktu planistycznego i wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały nr XLII/422/2018 Rady Gminy Wodzierady z dnia 18 października 2018 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady, w całości, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Wojewoda Łódzki wskazał, że w stosunku do uchwały w ustawowo przewidzianym terminie nie stwierdzono nieważności. Po ponownym przeanalizowaniu treści przedmiotowego planu organ nadzoru ustalił, że niniejsza uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem trybu i zasad sporządzania aktu planistycznego, określonych w art. 28 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 12, art. 17 pkt 2 i 5, art. 20 ust. 1 u.p.z.p.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 u.p.z.p. plan miejscowy uchwała rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium. Określenie nienaruszalności ustaleń studium oznacza, że ustalenia planu nie zaprzeczają w istotny sposób ustaleniom zapisanym w studium. Przeznaczenie w niniejszej uchwale terenu o symbolu 7MNL pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i rekreacji indywidualnej stanowi istotne naruszenie art. 20 ust. 1 u.p.z.p.. Zgodnie bowiem z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady, zatwierdzonym uchwałą nr XXXIV/350/2010 z dnia 8 kwietnia 2010 r., teren 7MNL znajduje się na obszarze rolniczym R, określonym jako grunty orne. Na gruntach ornych zgodnie z obowiązującym studium wyklucza się możliwość lokalizacji nowej zabudowy niezwiązanej z produkcja rolną, a realizację zabudowy zagrodowej, obiektów związanych z obsługą rolnictwa oraz obiektów produkcyjnych w gospodarstwach rolnych, dopuszcza się wyłącznie jako rozwój istniejących, zainwestowanych już terenów, położonych w sąsiedztwie lub na działkach o powierzchni powyżej 1 ha w gospodarstwach o powierzchni przekraczającej średnią wielkość gospodarstwa w gminie.

Przedmiotowy plan miejscowy narusza także zasadę uchwalania aktu planistycznego określoną w art. 15 ust. 2 pkt 12, zgodnie z którą w planie miejscowym określa się obowiązkowo, m.in. stawki procentowe, na podstawie których ustala się opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4 u.p.z.p. W § 19 ust. 6 pkt 2, § 20 ust. 6 pkt 2, § 21 ust. 6 pkt 2, §22 ust. 6. pkt 2, § 23 ust. 6 - § 31 ust. 6 oraz § 32 ust. 4- § 34 ust. 4 ocenianej uchwały, wprowadzono zapisy, że stawki procentowej nie ustala się dla niektórych nieruchomości, ponieważ stwierdza się, że nie nastąpi wzrost wartości tych nieruchomości w związku z uchwaleniem planu miejscowego. Obowiązek określenia w planie miejscowym stawki procentowej wynika wprost w treści art. 15 ust. 2 pkt 12 u.p.z.p. W załączonej do dokumentacji prac planistycznych prognozie skutków finansowych w rozdziale "5.1 Wpływy z tytułu wzrostu wartości nieruchomości - opłata planistyczna" - str. 7,8, zapisano, że w wyniku realizacji ustaleń planu przewiduje się wzrost wartości nieruchomości przeznaczonych w planie pod zainwestowanie, położonych w obrębie terenów dotychczas niezagospodarowanych. W projekcie planu ustalono stawkę procentową w wysokości 20% dla określonych terenów. Dla pozostałych terenów nie stwierdza się wzrostu wartości nieruchomości. Ustalenia projektu Planu nie będą miały wpływu na zmiany wartości nieruchomości położonych w obrębie pozostałych, już zainwestowanych terenów, dla których nie ustala się zasadnych zmian w możliwościach kształtowania zagospodarowania i realizacji funkcji. Oznacza to, że wybiórczo potraktowano niektóre tereny nie określając dla nich stawki procentowej, na podstawie której można by było wyliczyć rentę planistyczną.

Ponadto do kompetencji rady gminy nie należy ocena, czy ustalenia planu miejscowego spowodują wzrost wartości nieruchomości. Kwestia wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem planu jest badana w trybie postępowania administracyjnego i należy do kompetencji organów wykonawczych gminy. Zamieszczając ustalenie w uchwale w sprawie planu miejscowego, że nie nastąpi wzrost wartości nieruchomości objętych planem Rada Gminy Wodzierady przekroczyła określone ustawą kompetencje i naruszyła właściwości organu wykonawczego gminy, co jest podstawą do stwierdzenia nieważności uchwały zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Naruszony został także tryb uchwalania aktu planistycznego, tj. art. 17 pkt 2 u.p.z.p. w zw. z art. 5a ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1027) poprzez brak zawiadomienia właściwej izby rolniczej o przystąpieniu do sporządzenia przedmiotowego planu miejscowego. Zgodnie z art. 5a ust. 1 ustawy o izbach rolniczych organy samorządu terytorialnego zasięgają opinii właściwej miejscowo izby rolniczej o projektach aktów prawa miejscowego dotyczących rolnictwa, rozwoju wsi i rynków rolnych. Nie ulega wątpliwości, że oceniany plan miejscowy w przeważającej części dotyczy spraw związanych z rolnictwem, stąd opinia właściwej izby rolniczej stała się konieczna. Orzecznictwo sądów administracyjnych nie pozostawia wątpliwości, że brak wystąpienia o opinię do projektów planów miejscowych do właściwej izby rolniczej stanowi istotne naruszenie trybu uchwalania aktu planistycznego.

Zgodnie z art. 17 pkt 5 u.p.z.p. wójt, burmistrz albo prezydent miasta po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego m. in. sporządza prognozę skutków finansowych uchwalenia planu z uwzględnieniem art. 36 ustawy. Orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje na konieczność sporządzenia prognozy skutków finansowych przez rzeczoznawcę majątkowego. Prognoza stanowi część dokumentacji planistycznej sporządzonej na potrzeby danego planu miejscowego. Co prawda art. 36 u.p.z.p. odnosi się do roszczeń odszkodowawczych oraz zasad ustalania renty planistycznej, to jednak przy opracowaniu prognozy skutków finansowych uchwalenia planu należy posiłkować się art. 37 u.p.z.p. , który w ust. 11 w odniesieniu do zasad określania wartości nieruchomości oraz zasad określania skutków finansowych uchwalania planu miejscowego odsyła do przepisów o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 174 ust, 3a pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2018 r., poz. 2204 z późn. zm.) rzeczoznawca majątkowy sporządza opracowania i ekspertyzy niestanowiące operatu szacunkowego, dotyczące skutków finansowych uchwalania lub zmiany planów miejscowych. Prognoza skutków finansowych wykonana na potrzeby zaskarżonego planu miejscowego nie została sporządzona przez rzeczoznawcę majątkowego, co stanowi istotne naruszenie trybu uchwalania aktu planistycznego określone w art. 17 pkt 5 u.p.z.p.

W piśmie z dnia 9 października 2019 r. K. M. wniosła o rozpoznanie jej sprawy łącznie ze skargą Wojewody Łódzkiego, uzupełniając jednocześnie zarzuty i argumenty zawarte uprzednio w skardze. Dodatkowo podniosła, że przy uchwalaniu zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia procedury poprzez dwukrotne glosowanie nad uchwałą. Okoliczność ta nie znajduje odzwierciedlenia w protokole posiedzenia, a została ustalona w wyniku odsłuchania nagrania z posiedzenia Rady Gminy Wodzierady z 18 października 2018 r. W przypadku zakwestionowania przez stronę przeciwną powyższej okoliczności, wniosła, aby Sąd, jeżeli uzna tę okoliczność za istotną dla rozstrzygnięcia sprawy, zobowiązał Radę Gminy Wodzierady do złożenia płyty z nagraniem posiedzenia wraz ze stenogramem. Odnośnie do uchybień w przedmiotowym planie miejscowym dodatkowo podniosła, że przedmiotowy plan miejscowy narusza przepis art. 17 u.p.z.p. w zakresie wprowadzenia zmian do projektu planu miejscowego przez organ wykonawczy gminy bez uzasadnienia wynikłego z przepisów prawnych. Jak podnosi się bowiem w orzecznictwie sądów administracyjnych organ wykonawczy gminy nie może dokonywać samodzielnie zmian w projekcie planu miejscowego, jeżeli tenże zostanie już przekazany do opiniowania i uzgodnienia do właściwych podmiotów (oprócz zmian wynikłych z uzyskanych opinii i uzgodnień lub uwag złożonych do wyłożonego do publicznego wglądu projektu planu miejscowego). Należy wskazać, że w procedurze sporządzania przedmiotowego planu miejscowego w trakcie pierwszego wyłożenia rzeczonego opracowania planistycznego do publicznego wglądu wpłynęła m.in. uwaga osoby fizycznej dotycząca dopuszczenia możliwości prowadzenia działalności chowu zwierząt na 4 wskazanych w tymże piśmie stanowiącym wskazaną uwagę - działkach. W tym zakresie wskazano, że uwaga została rozpatrzona w części i dopuszczono możliwość prowadzenia stosownej działalności (z zakresu chowu trzody chlewnej, należących do inwestycji zawsze znacząco oddziałujących na środowisko) na wszystkich terenach przeznaczonych w stosownym planie miejscowym pod tereny rolnicze. Należy zatem wpierw wskazać, że organ wykonawczy gminy nie uwzględnił stosownej uwagi, lecz dokonał zupełnej zmiany w projekcie planu miejscowego do czego, na co wskazano powyżej, nie upoważnia tego organu żaden przepis prawny, po wtóre procedura sporządzania planu miejscowego nie przewiduje uwzględniania uwagi "w części". Organy gminy nie mogą bowiem zmieniać treści złożonej uwagi - a do tego w istocie sprowadza się w przedmiotowej sprawie "uwzględnienie uwagi w części". W kontekście naruszenia interesu prawnego skarżąca wskazała, że nie pozostaje wątpliwym, że gdyby organy Gminy nie dopuściły się wskazanego w sposób istotny naruszenia trybu sporządzania skarżonego planu miejscowego, na działkach sąsiadujących z jej działką, nie mogłyby powstawać stosowne inwestycje z zakresu chowu lub hodowli zwierząt. Stosowne przedsięwzięcia ograniczać będą możliwość korzystania z własności w zgodzie z poszanowaniem współżycia społecznego. Następuje zatem jednoczesna przesłanka naruszenia porządku prawnego oraz indywidualnego, chronionego konstytucyjnie prawa własności, co łącznie wskazuje, że organy Gminy nie tylko uchybiły w zakresie trybu sporządzania planu miejscowego, ale to ostatnie ma wpływ na interes prawny skarżącej.

W odpowiedziach na skargę Wojewody Łódzkiego Rada Gminy Wodzierady wyjaśniła:

Odnośnie do stawki procentowej od wzrostu wartości nieruchomości organ zwrócił uwagę, że powoływane orzeczenia dotyczyły ustalenia przez gminę w planie miejscowym stawki 0%. Nie jest istotne w przedmiotowej sprawie rozstrzyganie, czy stawka 0% funkcjonująca w polskim systemie podatkowym jest dopuszczalna do zastosowania w planie miejscowym (stawka 0% nie jest tożsama ze zwolnieniem z podatku, funkcjonowanie stawki pociąga za sobą konieczność uwzględniania jej w rozliczeniach podatkowych). Istotne jest dokonanie oceny, czy dopuszczalne pod względem prawnym jest stwierdzenie dokonane w przedmiotowej uchwale (§19 ust. 6 pkt 2, §20 ust. 6 pkt 2, §21 ust. 6 pkt 2, §22 ust. 6 pkt 2, §23 ust. 6 - §31 ust. 6 oraz §32 ust. 4 - §34 ust. 4), iż nie nastąpi wzrost wartości nieruchomości związany z uchwaleniem planu mogący stanowić podstawę do pobrania opłaty, o której mowa w art. 36 ust, 4 u.p.z.p. W uzasadnieniu wyroku II OSK/1469/17 z dnia 9 lutego 2018 r. NSA wskazał: "Z treści art. 15 ust. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika wprost, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powinien określać stawki procentowe, na podstawie których ustala się opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4 u.p.z.p. Z przepisu tego wyprowadza się wniosek o obligatoryjności określenia stawek procentowych w taki sposób, który pozwoliłby na ustalenie opłaty, a to wyklucza określenie zerowej stawki procentowej. Określenie stawki procentowej opłaty planistycznej w wysokości 0% czyniłoby bezprzedmiotowym zapis ustawy mówiący o obowiązku decyzyjnego ustalenia tej opłaty w razie powstania sytuacji opisanej w art. 36 ust, 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym." "W razie powstania sytuacji opisanej w art, 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym", czyli w sytuacji gdzie zachodzą dwie okoliczności: właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa nieruchomość oraz nastąpił wzrost wartości nieruchomości związany z uchwaleniem planu. Nie budzi wątpliwości, iż do odpowiedniego postępowania administracyjnego, z udziałem rzeczoznawcy majątkowego, zmierzającego do ustalenia opłaty planistycznej należy określenie wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej uchwaleniem planu. Odpowiednio sprawę określa art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204)" Organ podkreślił, że rzeczoznawcy ustalają wartość, a nie fakt wzrostu. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że wójt sporządzający plan, czy rada gminy uchwalając plan, nie ma wiedzy i nie potrafi dokonać oceny, czy w związku z uchwaleniem planu wzrost wartości nieruchomości nastąpi, czy nie. Tak samo można by uznać, iż wójt sporządzający projekt planu miejscowego nie posiada żadnej wiedzy pozwalającej mu na prawidłowe sporządzenie planu z zastosowaniem pozostałych wymogów art. 15 ust. 2 u.p.z.p. Wymóg zawarcia w planie miejscowym ustaleń określonych w art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest wymogiem bezwzględnym, koniecznym do zastosowania bez względu na występujące okoliczności - specyfikę planu, istniejące uwarunkowania. Oczywistą i nie wymagającą fachowej wiedzy potwierdzonej uprawnieniami do wykonywania zawodu (np. rzeczoznawca majątkowy) jest ocena, iż aby nastąpił wzrost wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, uchwalenie planu musi zmieniać na korzyść jej właściciela warunki korzystania z nieruchomości. Ocena ta nie opiera się na określeniu wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, i jej porównaniu z wartością nieruchomości po uchwaleniu planu. Opiera się ona na porównaniu przeznaczenia nieruchomości określonego we wcześniej obowiązującym planie i przeznaczenia ustalonego przedmiotowym planem. Dla sformułowania kwestionowanego stwierdzenia brak jest potrzeby określania wartości nieruchomości przed i po uchwaleniu planu, wystarczy porównanie przeznaczenia nieruchomości przed i po uchwaleniu planu. Kwestionowane przez Wojewodę, zastosowane w przedmiotowej uchwale, stwierdzenie o braku wzrostu wartości nieruchomości dającego podstawę do pobrania opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4 u.p.z.p wprowadzono dla terenów, których przeznaczenie nie zostało zmienione w stosunku do przeznaczenia ustalonego w obowiązującym wcześniej, a uchylonym przedmiotową uchwałą, miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady, uchwalonym uchwałą Nr Vl/39/2003 Rady Gminy Wodzierady z dnia 31 marca

2003 r. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego Nr 147 z dnia 5 czerwca 2003 r. poz. 1467 z późn. zm.). Wójt i rada gminy posiada wiedzę, czy dokonała zmiany przeznaczenia nieruchomości uchwalając plan miejscowy, czy nie - w konsekwencji powyższego, czy nastąpił wzrost wartości nieruchomości, czy nie (rada i wójt nie wkraczają tym samym w kompetencje rzeczoznawcy majątkowego w zakresie szacowania wartości nieruchomości - określania wzrostu jej wartości). W takim przypadku wójt i rada gminy ma prawo nie wprowadzać ustaleń w zakresie stawki procentowej, o której mowa w art. 36 ust.4 u.p.z.p (wymóg art. 15 ust. 2 w pkt 12 u.p.z.p). Podobnie w stosunku do pozostałych wymogów art. 15 ust. 2 u.o.p.z.p wójt sporządzając projekt planu miejscowego w oparciu o posiadaną przez siebie wiedzę dokonuje oceny, czy zachodzą przesłanki do wprowadzenia odpowiednich ustaleń do treści planu.

Odnośnie do braku zawiadomienia właściwej izby rolniczej o przystąpieniu do sporządzenia planu, organ wskazał, że istotnie, jak zauważa Wojewoda, sporządzając przedmiotowy plan miejscowy nie zawiadomiono Izby Rolniczej w trybie art. 17 pkt 2 u.p.z.p. W powołanym przez Wojewodę wyroku II OSK/2055/13 z dnia 29 stycznia 2015 r. NSA stwierdza, iż gmina zgodnie z art. 17 pkt 2 u.p.z.p. w związku z art. 5a ust. 1 ustawy z 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych (Dz. U. Nr 101, poz. 927 ze zm.) była zobowiązana do zawiadomienia izby rolniczej o przystąpieniu do sporządzenia planu. Nie można zgodzić się z takim stanowiskiem. Zapis art. 17 pkt 2 u.p.z.p, w żaden sposób nie odnosi się w zakresie instytucji, które są właściwe do opiniowania i uzgadniania planu, do wymogów przepisów odrębnych. Zapis art. 17 pkt 2 u.p.z.p, musi być czytany łącznie z jej art. 17 pkt 6 lit. a (wymieniono instytucje właściwe do opiniowania) i b (wymieniono instytucje właściwe do uzgadniania). Gdyby lista instytucji określona w art. 17 pkt 2 u.p.z.p. byłaby otwarta i odnosiła się do przepisów odrębnych, to po co ustawodawca wprowadzałby zapis art. 17 pkt 6 lit. b tiret drugie (obowiązek uzgodnienia projektu planu z organami właściwymi do uzgadniania projektu planu na podstawie przepisów odrębnych). Zakładając celowe i przemyślane działanie ustawodawcy należy stwierdzić, iż przepisy u.p.z.p. nie przewidują obowiązku opiniowania projektu planu miejscowego przez Izbę Rolniczą i tym samym obowiązku zawiadamiania jej o przystąpieniu do sporządzenia planu. Zarzut dotyczy niezawiadomienia Izby Rolniczej, jako organu, w kompetencji którego, zgodnie z art. 5a ust. 1 ustawy z 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych, leży opiniowanie projektu planu miejscowego. Nie kwestionuje się faktu, iż zasadnym byłoby wystąpienie o opinię do Izby Rolniczej w związku ze sporządzeniem planu miejscowego dotyczącego gruntów rolnych, jednak brak takiego wystąpienia nie może być oceniany, jako istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały w sprawie uchwalenia planu, gdyż u.p.z.p. nie przewiduje obowiązku opiniowania projektu planu przez Izbę Rolniczą, stanowisko zajmowane przez Izbę jest opinią - nie jest uzgodnieniem, opinia nie wiąże wójta sporządzającego projekt planu; nieuwzględnienie w rozwiązaniach projektu planu stanowiska organu opiniującego nie wpływa na legalność uchwały w sprawie uchwalenia planu. W przedmiotowej sprawie należy wziąć pod uwagę fakt, iż Izba Rolnicza uczestniczyła w pracach nad projektem planu - wystąpiono do Izby o opinię o projekcie w związku z wnioskiem o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne. Ponadto projekt planu był opiniowany przez instytucje realizujące zadania w zakresie ochrony gruntów rolnych (Starosta, Marszałek). Dowody na przeprowadzenia tych czynności znajdują się w dokumentacji prac planistycznych.

Odnośnie do kwestii udziału rzeczoznawcy majątkowego w sporządzeniu prognozy skutków finansowych uchwalenia planu organ wskazał, że zarzut naruszenia art. 17 pkt 5 u.p.z.p poprzez niesporządzenie prognozy skutków finansowych przez rzeczoznawcę majątkowego nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. Powołane przez Wojewodę w uzasadnieniu skargi wyroki NSA wywodzą z treści art. 174 ust. 3a pkt. 3 u.g.n. wyłączną właściwość rzeczoznawców majątkowych jako osób uprawnionych do sporządzania prognozy skutków finansowych uchwalenia planu. Nie można zgodzić się z takim rozumieniem ww. przepisu. Treść art. 174 ust. 3 pkt 3 u.g.n. należy rozpatrywać w pełnym brzmieniu art. 174, w szczególności pełnej treści art. 174 ust, 3a w zestawieniu z art. 174 ust. 2 i 3. Zgodnie z art. 174 ust. 3a u.g.n. rzeczoznawca majątkowy może sporządzać opracowania i ekspertyzy, niestanowiące operatu szacunkowego, dotyczące m.in. skutków finansowych uchwalania lub zmiany planów miejscowych. Jeśliby uznać za słuszne stanowisko Wojewody oraz stanowiska NSA przedstawione w przywołanych przez niego wyrokach, iż wyłącznie rzeczoznawca majątkowy jest uprawniony do sporządzania prognozy skutków finansowych uchwalania lub zmiany planów miejscowych (pkt 3), to należałoby w oparciu o te stanowiska stwierdzić również, iż rzeczoznawca majątkowy jest jedyną osobą uprawnioną do sporządzania pozostałych opracowań i ekspertyz wymienionych w art. 174 ust. 3a u.g.n., czyli np. opracowań i ekspertyz dotyczących rynku nieruchomości (pkt 1). W konsekwencji tego należałoby stwierdzić, iż wszelkie opracowania dotyczące rynku nieruchomości, które nie zostały sporządzone przez rzeczoznawcę majątkowego zostały sporządzone z naruszeniem prawa. Takie rozumienie art. 174 ust. 3a u.g.n. eliminuje z możliwości wykonywania zawodu m.in. środowiska akademickie z zakresu ekonomii zajmujące się w swojej pracy zagadnieniami dotyczącymi rynku nieruchomości. Rzeczoznawcami majątkowymi są osoby, którym nadano uprawnienia w zakresie szacowania nieruchomości (czynności wymienione w art. 174 ust, 2 i 3 u.g.n.). Tylko w tym zakresie prowadzone jest postępowanie kwalifikacyjne, o którym mowa w art. 191 u.g.n.

Odnośnie do zgodności planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, organ wskazał, że zarzut naruszenia art. 20 ust. 1 u.p.z.p. można by było uznać za uzasadniony wyłącznie w przypadku, gdyby rzeczywiście ustalenia planu miejscowego naruszały ustalenia studium. Wojewoda swój zarzut wywodzi jedynie z niezgodności przeznaczenia określonego w przedmiotowym planie w stosunku do kierunków zagospodarowania nieruchomości określonym w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady (uchwała Nr XXXIV/350/32010 Rady Gminy Wodzierady z dnia 8 kwietnia 2010 r.). Istotnie, teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej 7MNL, wyznaczony w przedmiotowym planie, ujęty jest w Studium jako teren do rozwoju funkcji rolniczej. Jednak nie tylko ustalenia Studium w zakresie kierunków przeznaczenia terenów wiążą Gminę przy sporządzaniu planu. Zakres związania Studium przy sporządzaniu planu miejscowego wynika z całości jego zapisów w zakresie polityki przestrzennej Gminy, a nie tylko kierunków przeznaczenia terenów. Jak już przedłożono w przedstawionym przez Gminę wyjaśnieniu w prowadzonym przez Wojewodę w listopadzie 2018 r. postępowaniu w sprawie legalności przedmiotowej uchwały, działka, na której wyznaczono teren 7MNL zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym użytkowanym sezonowo, co upoważnia Gminę, przy zachowaniu zgodności ze Studium, do przeznaczenia terenu na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej. Zgodnie z zapisami Studium część I, rozdział 4 Interpretacja zgodności planów miejscowych ze Studium: "Ustalenia zawarte w elaboracie "Studium", zarówno w części tekstowej, jak i rysunkach wyrażają kierunki polityki przestrzennej Gminy, nie są ścisłymi przesądzeniami o granicach zainwestowania i użytkowaniu terenów, nie ograniczają możliwości realizacji innych działań, nieprzewidzianych w zapisach Studium, służących rozwojowi terenów zgodnie z polityką przestrzenną określoną w Studium" oraz "Dopuszczalne jest w planie miejscowym zachowanie istniejącego sposobu użytkowania terenu". Wobec tak sformułowanych zapisów Studium ustalenie przeznaczenia terenu działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (zabudowa rekreacji indywidualnej też jest zabudową mieszkaniową w rozumieniu Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych) jest zgodne ze Studium, gdyż zachowuje istniejący sposób użytkowania terenu. Istotny w sprawie jest również fakt, iż przeznaczenie przedmiotowego terenu stanowi kontynuację przeznaczenia określonego w poprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady (uchwałą Nr VI/39/2003 Rady Gminy Wodzierady z dnia 31 marca 2003 r. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego Nr 147 z dnia 5 czerwca 2003 r. poz. 1467 z późn. zm.).

W odpowiedzi na skargi K. M. i W. M. organ zauważył, iż strona skarżąca nie wykazała naruszenia jej interesu prawnego zaskarżoną uchwałą. W odniesieniu do zarzutów stwierdzić jednak należy, że procedura podejmowania uchwały w sprawie m.p.z.p. nie może być źródłem interesu prawnego. Naruszenie procedury uchwałodawczej może skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały, jednak w sytuacji, gdy dojdzie do jej oceny, po wykazaniu przez skarżącego, że jego interes prawny wywodzi się z prawa materialnego. Źródłem skargi nie jest ocena, iż w świetle przepisów prawa naruszony został interes prawny skarżącej, lecz jej przekonanie (mentalne odczucia), iż budowa obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w sąsiedztwie działki, której jest właścicielką wpłynie na wykonywanie przez nią prawa własności.

Niezależnie od powyższych okoliczności, odnosząc się do zarzutów poniesionych w skardze, organ wyjaśnił, że:

1) stwierdzenie nieważności uchwały w zakresie wnioskowanym przez skarżącą - zapisów § 8 ust. 3 pkt 3 i 4 planu spowoduje usunięcie ograniczeń w zakresie rozmieszczenia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co byłoby sprzeczne z intencjami Skarżącej. Przedmiotowe zapisy zawierają zakazy w zakresie rozmieszczenia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z nielicznymi odstępstwami od ogólnego zakazu;

2) § 23 ust, 3 pkt 2 planu w dotyczy wyłącznie terenów zabudowy zagrodowej MR, nietworzący wyjątku od zakazu określonego w §8 ust. 3 pkt 4 planu odnośnie rozmieszczenia obiektów chowu lub hodowli zwierząt na terenach 1MR-3MR i5MR-15MR (utrzymujących zakaz) w związku z powyższym zarzut nieuwzględnienia w jego zapisach terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową, usługową, letniskową i tereny rekreacji indywidualnej (MNR, MNU, MNL, ML i 4MR) jest bezprzedmiotowy;

3) § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 planu dotyczy wyłącznie terenów rolniczych, w związku z powyższym zarzut dopuszczenia tym przepisem lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt na terenach MR, MNR, MNU, MNL i ML jest bezprzedmiotowy;

4) tereny rolnicze R i tereny zabudowy zagrodowej MR są w planie terenami przeznaczonym na cele rolnicze. W ramach tych terenów dopuszczono realizację przedsięwzięć mieszczących się w rolniczym korzystaniu z terenów zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz, U. z 2017 r. poz. 1161 z późn. zm.), m.in. zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 tejże ustawy pod wchodzące w skład gospodarstw rolnych budynkami mieszkalnymi oraz innymi budynkami i urządzeniami służącymi wyłącznie produkcji rolniczej oraz przetwórstwu rolno-spożywczemu;

5) zapisy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wodzierady: Tom III Kierunki zagospodarowania przestrzennego rozdział 3.2. Przeznaczenie terenów. Wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów ustalenia dla terenów rolniczych: "Dopuszcza się lokalizację nowych obiektów produkcyjnych w gospodarstwach rolnych. W granicach terenów przeznaczonych pod zainwestowanie należy zachować wskaźniki kształtowania zabudowy jak dla terenów zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej. Lokalizacja obiektów produkcyjnych chowu lub hodowli zwierząt oraz zastosowane w nich rozwiązania techniczne powinny służyć ograniczeniu ich oddziaływania na środowisko, w szczególności emisji odorów na tereny, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej." oraz Tom III rozdział 4.4. Kierunki i zasady kształtowania rolniczej i leśnej przestrzeni produkcyjnej, Kierunki i zasady kształtowania rolniczej przestrzeni produkcyjnej pkt 14: "nie dopuszcza się lokalizacji obiektów, w których prowadzony jest chów lub hodowla zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych, w granicach terenów, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej;" nie zostały naruszone.

Plan w zgodzie ze Studium przewiduje możliwość rozmieszczenia na terenach przeznaczonych na cele rolnicze obiektów chowu lub hodowli zwierząt i jednocześnie zawiera ograniczenia w tym zakresie z uwzględnieniem terenów przeznaczonych na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - zakazy § 8 ust. 3 pkt 3 i 4, zapisy §23 ust. 3 pkt 2 oraz § 26 ust. 3 pkt 2 i 3;

6) minimalną wymaganą odległość (100,0 m) obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (§ 26 ust. 3 pkt 3 planu) od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (MNU) przyjęto w oparciu o analizę dostępnych ocen oddziaływania na środowisko tego typu przedsięwzięć. Odległość 100 m jest odległością minimalną i może być zwiększona w ramach postępowania ws decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wobec powyższego obawa o lokalizację w odległości 100 m od zabudowań mieszkalnych obiektów hodowlanych o nieograniczonej wielkości jest bezpodstawna;

7) Wójt Gminy Wodzierady w związku z częściowym uwzględnieniem uwagi - poz. 1 w załączniku nr 2 do uchwały ponowiła czynności związane ze sporządzeniem projektu planu, na co dowody znajdują się w dokumentacji sprawy: wprowadzono zmiany do projektu planu, zmiany w projekcie planu uwzględniono odpowiednio w prognozie oddziaływania na środowisko, projekt planu wraz z prognozą został przedstawiony do zaopiniowania organom właściwym ds, ochrony środowiska, projekt planu wraz z prognozą został wyłożony do publicznego wglądu, umożliwiono zapoznanie się z nim oraz składanie do niego uwag; w wyniku ponownego wyłożenia nie wniesiono żadnych uwag w zakresie dotyczącym wprowadzonej zmiany.

Jednocześnie organ wskazał, że uwzględniając aspekt społeczny poparty wnioskami mieszkańców i właścicieli nieruchomości na terenie Gminy Wodzierady w sprawie zmiany zapisów dotyczących możliwości lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco i potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, Rada Gminy Wodzierady zobowiązuje się na najbliższym posiedzeniu rady gminy do podjęcia uchwały w sprawie przystąpienia do opracowania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady dla obrębu geodezyjnego Leśnica w przedmiotowym zakresie.

W odpowiedzi na skargę J. M. organ wyjaśnił, że również i skarżący nie wykazał, aby zaskarżona uchwała naruszała jego interes prawny. Zarzuty skargi organ uznał za bezzasadne, z wyjątkiem omyłkowego ujęcia działki nr ewid. [...] jako działki, której dotyczy uwaga, w której wniesiono o dopuszczenie lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt o obsadzie 280DJP. Istotnie w rozstrzygnięciu Rady Gminy Wodzierady o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu, stanowiącym załącznik nr 2 do przedmiotowej uchwały, oraz wcześniej w rozstrzygnięciu Wójta Gminy Wodzierady o sposobie rozpatrzenia uwag do wyłożonego do publicznego wglądu projektu planu, w wyniku omyłki pisarskiej zamiast działki nr ewid. [...], znalazła się działka nr ewid. [...]. Omyłka ta jednak nie miała żadnego wpływu na treść rozstrzygnięć zarówno Wójta, jak i Rady. Uwaga została rozpatrzona w zakresie w jakim dotyczyła zapisów projektu planu ograniczających możliwość rozmieszczenia na terenach rolniczych obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczanych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Nie ograniczono zmian wprowadzonych do projektu planu w wyniku częściowego uwzględnienia uwagi wyłącznie do działek nią objętych. Zmiany zostały wprowadzone w stosunku do wszystkich terenów rolniczych R, wyznaczonych w projekcie planu. W ramach uwzględnienia uwagi Wójt wprowadziła możliwość lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko na terenach rolniczych. Ograniczyła jednocześnie możliwość lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko na terenach rolniczych - nakazała zachowanie odległości 100 m od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy mieszkaniowej' jednorodzinnej i usług (MNU). Rozpatrując uwagę Rada Gminy Wodzierady nie zdecydowała o innym sposobie jej rozpatrzenia, niż zrobiła to Wójt Gminy.

Pozostałe zarzuty nie znajdują uzasadnienia w okolicznościach faktycznych:

1) projekt planu został sporządzony z udziałem społeczeństwa. Zrealizowano obowiązki związane z podawaniem do publicznej wiadomości informacji o przystąpieniu do sporządzenia planu, wyłożeniach projektu planu do publicznego wglądu, możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz możliwością składania uwag i wniosków. Przeprowadzono dyskusje publiczne. Projekt planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko, po zmianach wprowadzonych do niego w wyniku uwzględnienia uwag, był ponownie wykładany do publicznego wglądu. Potwierdzenie wykonania ww. czynności znajduje się w aktach sprawy;

2) sprzeciwy wobec ustaleń przedmiotowego planu umożliwiających rozmieszczenie na obszarze nim objętym obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zostały zgłoszone po jego uchwaleniu - nie były zgłoszone w procedurze sporządzania planu i tym samym nie mogły być uwzględnienie;

3) zapisy przedmiotowego planu w żaden sposób nie naruszają praw Skarżącego, jako właściciela działki nr ewid. [...], w tym zapisami wprowadzonymi do niego w wyniku uwzględnienia uwagi. Jak wspomniano wcześniej, zmiany w ustaleniach dla terenów rolniczych R wprowadzono w wyniku częściowego uwzględnienia uwagi, jednak nie ograniczono ich do działek objętych uwagą. Wójt sporządzając projekt planu opiera się na przepisach prawa, w szczególności u.p.z.p. Wójt w swoich decyzjach dotyczących rozwiązań projektu planu nie jest ograniczony wyłącznie do przedmiotu składanych do niego wniosków i uwag. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ww. ustawy w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się m.in. wymagania ładu przestrzennego, wymagania ochrony środowiska, wymogi ochrony zdrowia oraz bezpieczeństwa ludzi i mienia, walory ekonomiczne przestrzeni. Zgodnie z art. 1 ust. 3 ww. ustawy ustalając przeznaczenie terenu lub określając potencjalny sposób zagospodarowania i korzystania z terenu, organ waży interes publiczny i interesy prywatne, w tym zgłaszane w postaci wniosków i uwag, zmierzające do ochrony istniejącego stanu zagospodarowania terenu, jak i zmian w zakresie jego zagospodarowania, a także analizy ekonomiczne, środowiskowe i społeczne. Ww. ustawa używa pojęcia "w tym zgłaszane w postaci uwag i wniosków", a nie ograniczone wyłącznie do zgłaszanych uwag i wniosków, jak być powinno wg stanowiska przedstawionego przez Skarżącego;

4) mapy wykorzystane na potrzeby sporządzenia planu zaczerpnięto z państwowego zasobu geodezyjnego - zasobu prowadzonego przez Starostwo Powiatu Łaskiego. Potwierdzenie pozyskania map znajduje się w aktach sprawy - dokumentacji prac planistycznych. Fakt braku ujawnienia na wykorzystanych mapach budynków znajdujących się na działce nr ewid. [...] nie miało wpływu na przyjęte rozwiązania planu. Gmina nie ma wpływu na treść map. Gmina też nie dokonywała w tym zakresie żadnych modyfikacji, co w sposób nieuprawniony zarzuca Skarżący. Gmina nie posiada wiedzy o przyczynach nieujawnienia na mapach wspomnianych przez Skarżącego budynków. Brak na mapach budynków znajdujących się działce może wynikać m.in. z niezrealizowania przez ich właściciela obowiązków wynikających z art. 57 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz, U. z 2019 r. poz. 1186) - obowiązku przedłożenia właściwym organom dokumentacji geodezyjnej, zawierającej wyniki geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej.

Na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 r. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym sprawę ze skargi K. M. połączono ze sprawami ze skarg W. M., J. M. i Wojewody Łódzkiego w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, a sprawę prowadzono pod numerem II SA/Łd 165/19.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2019.2325) – dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na akt, o których mowa w art. 3 § 1 pkt 5 p.p.s.a. stwierdza nieważność aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepisy te korespondują z art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 506, dalej "u.s.g."), który przewiduje, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Z kolei zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1945, dalej "u.p.z.p.") - postrzeganym na ogół jako przepis szczególny wobec powołanego przepisu u.s.g. - istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.

Jako że skargi K. M., W. M. oraz J. M. zostały wniesione na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., w pierwszej kolejności odniesienia wymaga kwestia legitymacji skarżących do wniesienia skargi.

Stosownie do art. 101 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z przepisu wynika zatem wymóg wykazania, że postanowienia zaskarżonej uchwały naruszają interes prawny wnoszącego skargę.

Kwestionując uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. skarżący musi zatem wykazać, że kwestionowana uchwała naruszając prawo, jednocześnie rodzi negatywne skutki dla jego sfery prawnomaterialnej. Naruszenie interesu prawnego strony następuje wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego, wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2009 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 205/09). Naruszenie to musi wpływać negatywnie na sytuację prawną strony. Przy czym, na co także zwraca uwagę orzecznictwo, ów interes musi być bezpośredni i realny, aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny. Kryterium interesu prawnego winno być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia bezpośredniego związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej, a zaskarżonym aktem (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 1 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1209/13, 10 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 2349/14, 7 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 1183/11, z 24 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 2400/12, 17 maja 2012 r. sygn. akt I OSK 208/12, CBOSA).

Naruszenie interesu prawnego strony winno być związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Mówiąc inaczej, skarga nie podlega uwzględnieniu w sytuacji, gdy wprawdzie naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie strony, ale następuje to w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie tzw. władztwa planistycznego, w którego ramach rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 355/11, CBOSA).

W przypadku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zasadniczo podmiotami legitymowanymi do jego zaskarżenia są właściciele nieruchomości położonych na terenie objętym planem. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 u.p.z.p. ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Zgodnie z kolei z ust.2 pkt 2 powołanego przepisu każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych.

Przyjmowane więc w planie miejscowym ustalenia co do przeznaczenia i warunków zabudowy konkretnych nieruchomości oraz sposobu zagospodarowania określonego terenu pozostają w bezpośrednim związku z uprawnieniami i obowiązkami właścicieli nieruchomości, chronionymi przepisem art. 140 k.c., ale też przepisami art. 1 ust. 2 pkt 7 i art. 6 ust. 2 u.p.z.p. Również ustalenia planu dotyczące sposobu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości sąsiednich mogą naruszać interes prawny właściciela nieruchomości, jeżeli będą miały wpływ na wykonywanie przez niego jego prawa własności (wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2018 r., II OSK 1423/17, CBOSA).

Skarżący wywodzą, że zaskarżona uchwała narusza ich prawo własności, dopuszcza bowiem w bezpośrednim sąsiedztwie rozwój produkcji zwierzęcej na skalę przemysłową. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że interes prawny skarżących został naruszony postanowieniami zaskarżonej uchwały, co uprawniało ich do wniesienia skargi. Tym samym niezasadnym było wnoszenie przez organ o odrzucenie skarg właścicieli nieruchomości objętych zaskarżonym planem miejscowym. Podkreślenia jednak wymaga, że granice zaskarżenia, wyznaczone wykazywanym naruszeniem indywidualnego interesu prawnego uprawniają sąd administracyjny do dokonania oceny zaskarżonej uchwały tylko w zakresie wyznaczonym właśnie granicami przysługującego stronie skarżącej interesu prawnego.

Natomiast legitymacja skargowa Wojewody Łódzkiego nie wzbudziła wątpliwości, gdyż wynika z art. 93 ust. 1 u.s.g. w związku z uprawnieniami nadzorczymi wynikającymi z art. 86 u.s.g. i nie jest zdeterminowana wykazaniem naruszenia indywidualnego interesu prawnego.

Źródłem sporu w rozpoznawanej sprawie rozumianego jako źródło naruszenia interesu prawnego skarżących będących właścicielami nieruchomości położonych w obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest wprowadzenie przepisami § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 uchwały na tereny oznaczone symbolem R (tereny rolne) możliwości lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych dotyczących ochrony środowiska, z jednoczesnym ustaleniem nakazu lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt, o których mowa w pkt 2, w odległości nie mniejszej niż 100,0 m od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (MNU).

W ocenie tut. Sądu postanowienia § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 uchwały pozostają w sprzeczności z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Wodzierady uchwalonego uchwałą Rady Gminy Wodzierady z dnia 8 kwietnia 2010 r.

W "Kierunkach i wskaźnikach dotyczących zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy" w stosunku do terenów rolniczych w Studium wskazano, że: "W granicach terenów rolniczych zakłada się zachowanie rolniczego sposobu użytkowania terenu z ewentualną rezygnacją na rzecz wprowadzenia zalesień w granicach gruntów o niskiej przydatności rolniczej (...). Kształtowanie przestrzeni na tych terenach wymaga 1) zachowania otwartego rolniczego charakteru przestrzeni, 2) prowadzenia działalności rolniczej zgodnie z zasadami dobrej praktyki rolniczej (...). Dopuszcza się lokalizację nowych obiektów produkcyjnych w gospodarstwach rolnych. W granicach terenów przeznaczonych pod zainwestowanie należy zachować wskaźniki kształtowania zabudowy jak dla terenów zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej. Lokalizacja obiektów produkcyjnych chowu lub hodowli zwierząt oraz zastosowanie w nich rozwiązania techniczne powinny służyć ograniczeniu ich oddziaływania na środowisko, w szczególności emisji odorów na tereny, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej".

Z kolei w "Kierunkach i zasadach kształtowania rolniczej i leśnej przestrzeni produkcyjnej" ustalono: "Zakłada się utrzymanie produkcji rolnej w obszarze Gminy oraz restrukturyzację i unowocześnienie istniejących gospodarstw. Jako podstawowe kierunki kształtowania rolniczej przestrzeni produkcyjnej wskazuje się: (...):

13) rozwój produkcji zwierzęcej z rozwojem hodowli rodzimych gatunków zwierząt. Lokalizacja ferm hodowlanych oraz zastosowane w nich rozwiązania techniczne powinny ograniczać ich oddziaływanie na środowisko w tym ograniczać uciążliwości powodowane emisją odorów na tereny z zabudową mieszkaniową;

14) nie dopuszcza się lokalizacji obiektów, w których prowadzony jest chów lub hodowla zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych w granicach terenów, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej."

Analiza treści Studium wskazuje, że zakłada ono ochronę terenów, na których występuje lub na których jest przewidziana zabudowa mieszkaniowa przed negatywnym oddziaływaniem przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko związanych z chowem lub hodowlą zwierząt.

Tymczasem postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie w pełni realizują ochronę przewidzianą zapisami Studium.

W ustaleniach ogólnych dla całego obszaru w § 8 uchwały w zakresie zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasad kształtowania krajobrazu ustala się:

3) zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w przepisach odrębnych z zakresu ochrony środowiska, o ile w ustaleniach szczegółowych nie ustalono inaczej; zakaz nie dotyczy obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej;

4) zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w przepisach odrębnych z zakresu ochrony środowiska, o ile w ustaleniach szczegółowych nie ustalono inaczej; zakaz nie dotyczy:

a) obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej,

b) gospodarowania wodą w rolnictwie,

c) obiektów służących przetwórstwu rolno-spożywczemu,

d) zalesień,

e) budowli przeciwpowodziowych,

f) budowli piętrzących wodę;

Z treści § 8 wynika ogólny zakaz przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (a więc i lokalizacja obiektów, w których prowadzony jest chów lub hodowla zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko). Pozostawienie możliwości odstępstw od ogólnego zakazu nie stanowi naruszenia, gdyż również i Studium nie przewidywało ogólnego zakazu dla wszelakiego rodzaju przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie oddziaływać na środowisko, co wyłącza możliwość stwierdzenia nieważności takich postanowień uchwały.

Sygnalizowane w § 8 odstępstwa zostały zawarte w § 23 i § 26 uchwały.

I tak, w § 23 ust. 3 pkt 2 dotyczącym terenów zabudowy zagrodowej, oznaczonych symbolami 1MR-15MR, ustala się w zakresie zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasad kształtowania krajobrazu możliwość lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych dotyczących ochrony środowiska z wyjątkiem obiektów chowu lub hodowli zwierząt na terenach 1MR-3MR i 5MR-15MR.

Analiza przepisu § 23 ust. 3 pkt 2 uchwały wskazuje, że na terenach oznaczonych symbolem MR, a więc na terenach zabudowy zagrodowej wprowadzona została możliwość lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych dotyczących ochrony środowiska, jednak możliwość ta nie obejmuje obiektów chowu lub hodowli zwierząt. Możliwość lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych dotyczących ochrony środowiska z wyjątkiem obiektów chowu lub hodowli zwierząt obejmuje tereny oznaczone symbolami MR-3MR i 5MR-15MR, a zatem tereny oznaczone symbolem 4MR korzystają z ochrony całkowitej wynikającej z § 8 pkt 4 uchwały.

W ocenie sądu § 23 ust. 3 pkt 2 uchwały nie wprowadza zatem na obszary oznaczone symbolem MR możliwości lokalizacji obiektów, w których prowadzony jest chów lub hodowla zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych w granicach terenów, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej, czego zakazuje Studium. Stąd też wobec braku podstaw do uznania, że postanowienia § 23 ust. 3 pkt 2 uchwały naruszają zapisy Studium brak było również podstaw do stwierdzenia nieważności tego przepisu zgodnie z wnioskiem skarg.

W § 26 ust. 3 odnoszącym się do terenów rolniczych oznaczonych symbolem 1R-14R w zakresie zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasad kształtowania krajobrazu ustala się (...):

2) możliwość lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych dotyczących ochrony środowiska z zachowaniem wymogów pkt 3;

3) ustala się nakaz lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt, o których mowa w pkt 2, w odległości nie mniejszej niż 100,0 m od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (MNU).

W ocenie sądu przepis pkt 2 i 3 pozostaje w sprzeczności z przywoływanymi wcześniej zapisami Studium, co uzasadnia stwierdzenie ich nieważności.

Po pierwsze, Studium nie dopuszcza lokalizacji obiektów, w których prowadzony jest chów lub hodowla zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów odrębnych w granicach terenów, na których przewiduje się lokalizację zabudowy mieszkaniowej. Tymczasem dla terenów rolniczych, oznaczonych symbolami 1R-14R, ustala się podstawowe przeznaczenie: tereny rolnicze oraz przeznaczenie dopuszczalne: m.in. zabudowa zagrodowa, w skład której wchodzą również budynki mieszkalne, o czym świadczy fakt wyznaczenia dla takich budynków wskaźników zabudowy (maksymalna wysokość czy geometria dachów). Wprowadzenie możliwości chowu zwierząt na skalę przemysłową automatycznie na wszystkich terenach o symbolu R, w szczególności bez wprowadzenia jakiejkolwiek ochrony właścicieli gospodarstw rolnych zamieszkujących wraz z rodzinami te gospodarstwa przed uciążliwościami spowodowanymi emisją odorów pozostaje nie tylko w sprzeczności z zapisami Studium, ale i narusza art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p.

Po drugie, wprowadzony w pkt 3 nakaz lokalizacji obiektów chowu lub hodowli zwierząt, o których mowa w pkt 2, w odległości nie mniejszej niż 100,0 m od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (MNU), który jak twierdzi organ ma służyć ochronie terenów objętych zabudową mieszkaniową, nie uwzględnia wszystkich terenów, na których dopuszczona została zabudowa mieszkaniowa. Analiza planu miejscowego wskazuje, że zabudowa mieszkaniowa została przewidziana również na terenach oznaczonych symbolem MR – tereny zabudowy zagrodowej. Dopuszczono na nich bowiem nie tylko zabudowę zagrodową, ale i zabudowę mieszkaniową jednorodzinną (za wyjątkiem 4MR). Organ wprowadzając zatem możliwość zabudowy mieszkaniowej na terenach MR, jednocześnie pozbawił właścicieli nieruchomości ochrony przed uciążliwościami wynikającymi z potencjalnego sąsiedztwa z obiektem chowu lub hodowli przemysłowej zwierząt. Takiej ochrony pozbawieni zostali jak już wcześniej wskazano właściciele nieruchomości zlokalizowanych na terenach rolniczych, na których znajdują się budynki mieszkalne w ramach zabudowy zagrodowej. Przepis § 26 ust. 3 pkt 3 uchwały różnicuje zatem w sposób nieuprawniony ochronę właścicieli nieruchomości, na których zlokalizowana lub dopuszczona do lokalizacji jest zabudowa o charakterze mieszkalnym. Poza sporem musi pozostawać fakt istnienia uciążliwości związanych z przemysłowym chowem lub hodowlą zwierząt, przede wszystkim w postaci odoru. Ustawodawca nie zdecydował się na uregulowanie norm odporowych, jednak nie budzi wątpliwości, że odory należące do uciążliwych immisji mogą znacząco zakłócać i ograniczać swobodne korzystanie z nieruchomości sąsiednich. Dlatego też niezależnie od powyższego w ocenie sądu za niewystarczającą należy uznać ochronę wynikającą z pkt 3, gdyż dopuszczenie lokalizacji obiektu, w których prowadzony jest chów lub hodowla zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z nakazem zachowania odległości 100 m od terenu z występującą zabudową mieszkaniową nie wydaje się wystarczające. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał, że "minimalną wymaganą odległość (100,0 m) obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (§26 ust. 3 pkt 3 planu) od terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (MNL), zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (MNR), zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (MNU) przyjęto w oparciu o analizę dostępnych ocen oddziaływania na środowisko tego typu przedsięwzięć. Odległość 100 m jest odległością minimalną i może być zwiększona w ramach postępowania ws decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wobec powyższego obawa o lokalizację w odległości 100 m od zabudowań mieszkalnych obiektów hodowlanych o nieograniczonej wielkości jest bezpodstawna". W ocenie sądu wyważenie interesów właścicieli wszystkich nieruchomości położonych w obszarze objętym planem przy wprowadzeniu możliwości, choćby tylko potencjalnej, obiektów chowu lub hodowli zwierząt zaliczonych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, winno prowadzić do objęcia silniejszą ochroną niż wskazana w treści § 26 ust. 3 pkt 3 uchwały.

Sprzeczność zapisów planu z postanowieniami Studium oznacza istotne naruszenie zasad uchwalania planu w rozumieniu art. 28 ust.1 u.p.z.p. Z przyczyn wskazanych wcześniej należało stwierdzić zatem nieważność § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 zaskarżonej uchwały.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarg sąd uznał, że są one niezasadne.

Jeśli chodzi o kwestię braku ustalenia stawki opłaty związanej ze wzrostem wartości nieruchomości dla wszystkim terenów objętych planem miejscowym, to tut. sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone m.in. w wyroku z dnia 25 kwietnia 2018 r., II OSK 2515/17, że rada gminy jest zwolniona z obowiązku określenia w planie miejscowym stawki opłaty planistycznej w sytuacji, gdy w wyniku uchwalenia planu (lub jego zmiany) nie nastąpi zmiana przeznaczenia nieruchomości i w konsekwencji nie dojdzie do wzrostu wartości nieruchomości lub też, gdy w stosunku do pewnych nieruchomości nie mogą zaistnieć przesłanki do wymiaru renty planistycznej. Również w wyroku z dnia 29 września 2010 r., II OSK 1430/10 NSA wyjaśnił, że art. 36 ust. 4 u.p.z.p. jest adresowany do organu wykonawczego gminy, przyznaje temu organowi kompetencje do pobrania jednorazowej opłaty "ustalonej w planie". Oznacza to, że to rada gminy decyduje, czy zachodzą materialnoprawne przesłanki do ustalenia jednorazowej opłaty, wskazane w art. 36 ust. 4 u.p.z.p. i ustala tą opłatę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego poprzez określenie jej stawek na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 12 ustawy. Jeżeli oczywistym jest, że wartość określonych nieruchomości nie wzrośnie w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego, to ustalenie opłaty przez radę gminy poprzez określenie wysokości jej stawki w planie miejscowym jest zbędne, ponieważ nie będzie służyło celowi, o którym mowa w art. 36 ust. 4 ustawy. Nieustalanie stawek opłaty planistycznej dla terenów, których wartość wskutek uchwalenia lub zmiany planu nie wzrośnie jest uzasadnione również względami wynikającymi z polityki budżetowej gmin. Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 11 ustawy w odniesieniu do zasad określania wartości nieruchomości oraz zasad określania skutków finansowych uchwalania lub zmiany planów miejscowych, a także w odniesieniu do osób uprawnionych do określania tych wartości i skutków finansowych stosuje się przepisy o gospodarce nieruchomościami. Dla określenia wzrostu wartości nieruchomości, który nastąpił w związku z wejściem w życie planu miejscowego lub jego zmiany wymagane jest sporządzenie operatu szacunkowego przez rzeczoznawcę majątkowego (art. 156 ust. 1 u.g.). W przypadku zbycia przez właściciela nieruchomości znajdującej się na terenie, co do którego oczywiste jest, że w związku z uchwaleniem planu miejscowego jego wartość nie wzrośnie, koszt sporządzenia takiego operatu może znacznie przewyższyć dochód gminy z pobranej opłaty planistycznej. Należy mieć to na uwadze w kontekście celu, w jakim wprowadzono tą jednorazową opłatę, a więc zrekompensowania gminom przynajmniej części kosztów poniesionych w związku z przeprowadzeniem procedury planistycznej i uchwaleniem planu miejscowego. Jeżeli na danym terenie nie przewiduje się wzrostu wartości nieruchomości będącego następstwem wejścia w życie planu miejscowego, to nie można obciążać gminy kosztami procedury prowadzącej do zweryfikowania, czy i o ile nastąpił wzrost wartości tych nieruchomości. W konsekwencji stwierdzić należy, iż rada gminy ma obowiązek wynikający z art. 15 ust. 2 pkt 12 u.p.z.p. ustalić w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego stawki procentowe opłaty planistycznej tylko w przypadku, gdy zachodzą materialnoprawne przesłanki do ustalenia tej opłaty, przewidziane w art. 36 ust. 4 ustawy, a więc tylko w odniesieniu do terenów objętych planem, na których wartość nieruchomości wzrośnie w związku z uchwaleniem lub zmianą planu.

Sąd w składzie rozpoznającym skargę uznał również za niezasadne zarzuty odnoszące się do braku sporządzenia prognozy skutków uchwalenia miejscowego planu przez osobę będącą rzeczoznawcą majątkowym. Analiza przepisów treści art. 174 u.g.n. daje podstawy do stwierdzenia, że przyznaje on rzeczoznawcom kompetencje do sporządzania opracowań i ekspertyz, niestanowiących operatu szacunkowego, dotyczących m.in. skutków finansowych uchwalania lub zmiany planów miejscowych, jednak z jego treści nie sposób wywieść, że jest to jedyny podmiot uprawniony do sporządzania tego typu analiz. Powyższy pogląd wyraził również NSA w wyroku z dnia 13 marca 2018 r., II OSK 2190/17, wskazując dodatkowo, że prognoza skutków finansowych nie jest załącznikiem do projektu planu wykładanym do publicznego wglądu i dyskusji, a przedkładana jest radzie gminy przy zwracaniu się o uchwalenie danego planu. Ponadto, stawiając zarzut istotnego naruszenia zasad sporządzania planu na skutek nieprawidłowego sporządzenia prognozy skutków finansowych trzeba by wykazać, iż gdyby nie stanowiła rzetelnej analizy ekonomicznej do uchwalenia planu by nie doszło, a strona skarżąca takiego naruszenia jednak nie wykazała, w związku z czym nie można podważyć prawidłowości sporządzonej prognozy skutków finansowych.

Odnośnie do braku zawiadomienia właściwej izby rolniczej o przystąpieniu do sporządzenia planu, to z treści art. 5a ust. 1 ustawy z 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych (Dz. U. Nr 101, poz. 927 ze zm.) wynika, że w gestii izb leży opiniowanie projektów aktów prawa miejscowego dotyczących rolnictwa, rozwoju wsi i rynków rolnych. Brak zawiadomienia o przystąpieniu do sporządzania planu wobec niewiążącego charakteru opinii izby nie może być traktowany jako istotne naruszenie prawa. Nie można również abstrahować od faktu, że Izba Rolnicza uczestniczyła w pracach nad projektem planu - wystąpiono do Izby o opinię o projekcie w związku z wnioskiem o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne.

Odnośnie do przeznaczenia terenu oznaczonego symbolem 7MNL to sąd przychyla się do wyjaśnień organu w tym zakresie. Istotnie, teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej 7MNL, wyznaczony w przedmiotowym planie, ujęty jest w Studium jako teren do rozwoju funkcji rolniczej. Jednak działka, na której wyznaczono teren 7MNL zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym użytkowanym sezonowo, co upoważniało organ, przy zachowaniu zgodności ze Studium, do przeznaczenia terenu na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej, zwłaszcza, że według Studium dopuszczalne jest w planie miejscowym zachowanie istniejącego sposobu użytkowania terenu. Wobec tak sformułowanych zapisów Studium ustalenie przeznaczenia terenu działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej (zabudowa rekreacji indywidualnej też jest zabudową mieszkaniową w rozumieniu Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych) jest zgodne ze Studium, gdyż zachowuje istniejący sposób użytkowania terenu. Istotny w sprawie jest również fakt, iż przeznaczenie przedmiotowego terenu stanowi kontynuację przeznaczenia określonego w poprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Wodzierady.

Odnosząc się natomiast do skargi J. M. sąd stwierdza, że ujęcie działki skarżącego wśród działek inwestora należy traktować jako oczywistą omyłkę, której wystąpienie nie podlega naprawie przez sąd.

Słusznie natomiast zwracała uwagę skarżąca K. M., że uwaga osoby fizycznej dotycząca dopuszczenia możliwości prowadzenia działalności chowu zwierząt na 4 wskazanych działkach została rozpatrzona w ten sposób, że dopuszczono możliwość prowadzenia działalności z zakresu chowu trzody chlewnej, należących do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, na wszystkich terenach przeznaczonych w planie miejscowym pod tereny rolnicze, co jest równoznaczne dokonaniem zmiany w projekcie planu miejscowego, jednak stwierdzenie nieważności § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 uchwały skutki tego uchybienia eliminuje.

Końcowo należy wskazać, że kontrolując z urzędu zachowanie trybu i procedury w pozostałym zakresie sąd nie dopatrzył się w tym aspekcie istotnego naruszenia prawa przez organ uchwałodawczy.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdzając nieważność § 26 ust. 3 pkt 2 i 3 uchwały. O oddaleniu skargi w pozostałym zakresie Sąd orzekł w punkcie drugim wyroku powołując przepis art. 151 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego oraz o wynagrodzeniu dla pełnomocnika z urzędu orzeczono z mocy art. 200 i 205 p.p.s.a. jak w pkt 3 i 4.

A. P.

-----------------------

T.