Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 162/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.3 § 1, art.151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 207 ust. 1 pkt 2, art.184
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art.77, art.11
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą we [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów (obecnie Minister Inwestycji i Rozwoju) z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez T. Sp. z o.o. Sp.k. we W. (dalej: "skarżąca", "strona", "beneficjent") jest decyzja Ministra Rozwoju i Finansów z [...] listopada 2016 r. znak [...] utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z [...] sierpnia 2016 r. nr [...] określającą kwotę dofinansowania przypadającą do zwrotu.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] zawartej w dniu [...] maja 2012 r. z Samorządem Województwa Wielkopolskiego (Instytucja Pośrednicząca) skarżąca realizowała projekt pt.: "[...]" o wartości 938.117,10 zł, z okresem realizacji od kwietnia 2012 do 31 marca 2014 r.

Zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie złożonym na konkurs celem projektu było podwyższenie wiedzy oraz umiejętności w zakresie skutecznego e-marketingu i promocji 275 przedsiębiorstw z sektora MMŚP branży turystycznej poprzez nabycie wiedzy i umiejętności w zakresie technik e-marketingowych przez 330 ich pracowników, w tym minimum 60% kobiet oraz 10% niepełnosprawnych.

W wyniku weryfikacji końcowego wniosku o płatność nr [...] stwierdzono, że w trakcie realizacji projektu doszło do następujących nieprawidłowości:

przekroczenie dopuszczalnej intensywności pomocy publicznej/ niewniesienie wymaganej kwoty wkładu własnego,

brak pełnej realizacji wskaźników pomiaru celów oraz nieosiągnięcie kryterium strategicznego.

Łączna wartość wydatków podlegających zwrotowi wyniosła 175.476,24 zł. Końcowy wniosek o płatność został złożony na kwotę 285.196,55 zł. Jednocześnie w tym wniosku za kwalifikowalne uznano 126.253,95 zł, które stanowiły wkład własny beneficjenta. Pozostała kwota dofinansowania w wysokości 158 942,60 zł stanowi część wydatków uznanych za niekwalifikowalne w wyniku końcowego rozliczenia projektu na łączną kwotę 175 476,24 zł.

W związku z tym, że kwota dofinansowania z końcowego wniosku o płatność nie pokrywała w całości zobowiązania beneficjenta organ wezwał do zwrotu również pozostałej części, tj.16.533,64 zł.

Jednocześnie 30 kwietnia 2014 r. skarżąca dokonała zwrotu środków niewykorzystanych, z których część, tj. 450,62 zł została zaliczona na poczet zwrotu ww. wydatków niekwalifikowalnych. W konsekwencji ostateczna kwota wydatków podlegających zwrotowi ustalona przez organ to 175.025,62 zł.

Wszczynając procedurę odzyskiwania kwoty niekwalifikowanej Instytucja Pośrednicząca (IP) pismami z [...] lutego 2016 r. oraz [...] marca 2016 r. wezwała beneficjenta do zwrotu przedmiotowej kwoty. Zwrot należności nie został dokonany w wyznaczonym terminie. W związku z tym zawiadomieniem z [...] maja 2016 r. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Zarząd Województwa Wielkopolskiego decyzją z [...] sierpnia 2016 r. nr [...] określił skarżącej kwotę 175.025,62 zł do zwrotu wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania środków do dnia zapłaty.

Nie zgadzając się z tak podjętym rozstrzygnięciem skarżąca złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji wydanej przez organ I instancji.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy na skutek złożonego odwołania Minister Rozwoju i Finansów (IZ PO KL) decyzją z [...] listopada 2016 r. znak [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając jej słuszność pod względem faktycznym i prawnym. W uzasadnieniu wyjaśniono, w jaki sposób została obliczona kwota podlegająca zwrotowi. Wskazano, że łączna kwota środków podlegających zwrotowi w sprawie to: 175.025,62 zł, na którą składają się:

- kwota 9.423,48 zł - przekroczenie dopuszczalnej intensywności pomocy publicznej/ niewniesienie wymaganej kwoty wkładu własnego,

- kwota 166.052,76 zł - brak pełnej realizacji wskaźników pomiaru celów oraz nieosiągnięcie kryterium strategicznego,

- kwota - 450,62 zł - zwrot skarżącej.

Wyjaśniono, że w sprawie doszło do przekroczenia dopuszczalnej intensywności pomocy publicznej (niewniesienia wymaganej kwoty wkładu własnego), a tym samym naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. z 2016 r., poz. 1983, dalej: "rozporządzenie"), określających maksymalne progi intensywności pomocy publicznej. Minister podniósł, że maksymalna łączna kwota wydatków kwalifikowanych, jaka mogła zostać poniesiona w zadaniu 1 wynosiła 448.679,33 zł. Z kolei beneficjent poniósł wydatki w wysokości 458.102,81 zł. A zatem, zdaniem organu, różnicę poniesioną ponad dopuszczalny poziom dofinansowania w kwocie 9.423,48 zł zasadnie uznano za niekwalifikowalną.

W dalszej części uzasadnienia organ szczegółowo omówił brak pełnej realizacji wskaźników pomiaru celów projektu oraz nieosiągnięcie kryterium strategicznego, wskazując, że dla pięciu wskaźników dotyczących liczby przedsiębiorstw objętych wsparciem odstąpiono od rozliczenia projektu zgodnie z regułą proporcjonalności (pomimo niezrealizowania zakładanej wartości tych celów), uwzględniając w tym zakresie wyjaśnienia skarżącej dotyczące specyficznej sytuacji na rynku pracy w obszarze realizacji projektu.

Ponadto organ podkreślił, że skarżąca nie zrealizowała tzw. kryterium strategicznego określonego w przedmiotowym konkursie, w którym uzyskała dofinansowanie swojego projektu, tj. kryterium wskazującego, że "Grupę docelową projektu stanowią w minimum 10,00% osoby niepełnosprawne". W ocenie organu kryterium to było kluczowe dla prawidłowej realizacji całego projektu, a brak jego spełnienia wynikał z niewłaściwej oceny ryzyka przez skarżącą na etapie składania wniosku o dofinansowanie. Skarżąca dobrowolnie zadeklarowała realizację tego kryterium, za co otrzymała 10 dodatkowych punktów w konkursie, które to dodatkowe punkty przesądziły o rekomendowaniu projektu skarżącej do realizacji. Zdaniem organu przyczyna niespełnienia kryterium leży po stronie skarżącej, co było przesłanką zastosowania reguły proporcjonalności. Jak podkreślono, z analizy materiału dowodowego wynika, że nie wystąpiły okoliczności zewnętrzne w realizacji projektu, których beneficjent nie mógł przewidzieć na etapie planowania założeń projektu.

Minister wyjaśnił również, że projekt i wskaźniki to autorski pomysł beneficjenta, który podkreślając we wniosku o dofinansowanie złą sytuację osób niepełnosprawnych na wielkopolskim rynku pracy sam zdecydował się na uwzględnienie kryterium strategicznego. Wobec czego nieosiągnięcie założonego poziomu kwestionowanego wskaźnika oznacza brak wystarczających działań ze strony beneficjenta zmierzających do realizacji założonych celów.

Reasumując Minister stwierdził naruszenie § 3 pkt 1 umowy o dofinansowanie poprzez niezrealizowanie projektu zgodnie z założeniami wniosku o dofinansowanie oraz § 3 pkt 4 ww. umowy poprzez naruszenie Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL (dalej: "Wytyczne") w części podrozdziału 3.1.5.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Ministra Rozwoju i Finansów z [...] listopada 2016 r., a także poprzedzającej ją decyzji Zarządu Województwa Wielkopolskiego z [...] sierpnia 2016 r. w części zobowiązującej skarżącą do zwrotu kwoty 175.025,62 zł. Zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- art. 207 ust. 12 w zw. z ust. 9 w zw. z ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2077, dalej: "u.f.p.") oraz w związku z pkt 3.1.5 Sekcja 5 ppkt 1) i 3) Wytycznych poprzez błędne ustalenie, że skarżąca wykorzystała środki przyznane na dofinansowanie projektu nr [...] z naruszeniem procedur o których mowa w art. 184 u.f.p. i w konsekwencji środki te podlegają zwrotowi w wysokości ustalonej przy zastosowaniu reguły proporcjonalności, podczas gdy okoliczności towarzyszące realizacji projektu wskazują, że nieosiągnięcie założeń projektu wynika z przyczyn nieleżących po stronie beneficjenta (co wyklucza zastosowanie reguły proporcjonalności),

- błędne zastosowanie pkt 3.1.5 Sekcja 5 ppkt 1 lit. b) i obniżenie kwoty dofinansowania - w związku z niespełnieniem przez skarżącą kryterium strategicznego - z pominięciem stopnia zrealizowania celu projektu, oraz obniżenie kwoty dofinansowania w odniesieniu do kosztów zarządzania projektem, a nie jedynie do wydatków związanych z kryterium strategicznym, oraz zastosowanie reguły proporcjonalności na poziomie 63,64 % gdy tymczasem jedynie 10% kosztów zarządzania projektem miało zostać przeznaczonych na przeszkolenie osób niepełnosprawnych.

2) naruszenie przepisów postępowania:

- art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej: "k.p.a.") oraz art. 7 k.p.a. poprzez rozpoznanie sprawy przez organ w sposób powierzchowny, bez wyczerpującego rozpatrzenia zebranego materiału, jak również zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak analizy przyczyn leżących u podstaw niezrealizowania kryterium strategicznego,

- art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej polegające na:

zastosowaniu przez organ reguły proporcjonalności, mimo uwzględnienia wyjaśnień odwołującego co do wystąpienia szczególnej sytuacji uniemożliwiającej osiągnięcie wszystkich kryteriów projektu, oraz pomimo osiągnięcia przez stronę celu projektu w postaci przeszkolenia założonej liczby osób,

zastosowaniu reguły proporcjonalności w odniesieniu do całości kosztów zarządzania projektem, podczas gdy skarżąca nie zrealizowała jedynie kryterium strategicznego,

ustaleniu przez organ stopnia nieosiągnięcia kryterium strategicznego projektu z naruszeniem Wytycznych i nieuwzględnieniem okoliczności co do stopnia winy beneficjenta oraz całkowitym pominięciem podejmowanych przez beneficjenta starań w celu osiągnięcia założeń projektu, szczególnej staranności dołożonej przez beneficjenta przy realizacji projektu

- całkowicie dowolne zastosowanie przez organ reguły proporcjonalności wprost do wszystkich kosztów związanych z zarządzaniem projektem,

- bezpodstawne przyjęcie, że beneficjent nie otrzymałby dofinansowania w sytuacji niewskazania we wniosku niezrealizowanego celu strategicznego, co doprowadziło do błędnego stanowiska, iż zasadne jest rozliczenie beneficjenta ze stopnia wywiązania się z osiągnięcia tego konkretnego wskaźnika, z pominięciem stopnia osiągnięcia pozostałych założeń projektu,

- wskazanie w treści decyzji (strona 5), że: "w tym konkretnym przypadku kluczowe jest, iż zakładana całkowita liczba osób została objęta wsparciem" przy jednoczesnym zastosowaniu reguły proporcjonalności w niniejszej sprawie, na poziomie 63,64%, a nie w odniesieniu do stopnia niezrealizowania kryterium strategicznego,

- brak ustalenia przez organ, czy inne podmioty które uzyskały dofinansowanie, a wskazały we wniosku obowiązek wykonania kryterium strategicznego, kryterium to w całości zrealizowały, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że beneficjent nie uzyskałby dofinansowania bez wskazania kryterium strategicznego,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że nie wystąpiły okoliczności zewnętrzne, których beneficjent nie mógł przewidzieć na etapie planowania projektu, w sytuacji gdy organ w uzasadnieniu decyzji sam wskazuje, iż: "organ uznał wyjaśnienia Odwołującego dotyczące specyficznej sytuacji na rynku pracy na obszarze realizacji projektu" (strona 3 uzasadnienia decyzji), co powinno było także znaleźć zastosowanie przy ocenie stopnia i zawinienia niezrealizowania kryterium strategicznego,

3) art. 11 k.p.a. polegające na braku wyjaśnienia w oparciu o jakie konkretne przesłanki i uchybienia wnioskodawcy zastosowano regułę proporcjonalności, braku wskazania podstaw faktycznych, którymi kierował się organ przy rozstrzyganiu sprawy.

Powyższe zarzuty skarżąca rozwinęła w motywach skargi, w sposób obszerny je argumentując.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju i Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko oraz argumentację zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.

Realizując powyższe uprawnienia sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia zastosowanych przepisów prawa materialnego, zaś w działaniach organów nie sposób dopatrzyć się uchybień proceduralnych, które mogłyby skutkować uchyleniem decyzji.

Materialnoprawną podstawę orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10. Zgodnie z art. 184 ust. 1 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Zgodzić się należy z organem, iż w przedmiotowej sprawie procedurę, o której mowa w art. 184 u.f.p. stanowi umowa o dofinansowanie projektu zawarta w dniu [...] maja 2012 r. pomiędzy skarżącą a Samorządem Województwa Wielkopolskiego.

Zgodnie z § 3 ust. 1 umowy o dofinansowanie spółka zobowiązała się do realizacji projektu na podstawie wniosku. Jednocześnie beneficjent oświadczył, że zapoznał się z treścią Wytycznych (§ 3 ust. 2 umowy). Tym samym przyjął też do wiadomości, że do rozliczenia projektu może mieć zastosowanie reguła proporcjonalności. Na podstawie zaś § 3 ust. 4 umowy skarżący, przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu, zobowiązał się stosować aktualnie obowiązującą treść Wytycznych.

Nie powielając wszystkich ustaleń organu, szczegółowo wymienionych w zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a które sąd uznaje za prawidłowe, należy stwierdzić, że jak wynika z zebranego materiału dowodowego, skarżąca poprzez swoje działanie dopuściła się naruszenia wskazanych postanowień umowy.

W tym miejscu należy wskazać, że kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie pozostaje okoliczność zastosowania w projekcie reguły proporcjonalności w związku z niespełnieniem kryterium strategicznego. Skarżąca nie sformułowała bowiem zarzutów w zakresie naruszenia przepisów programu pomocowego i przekroczenia progu maksymalnej intensywności pomocy publicznej. Sąd zatem powyższych kwestii nie będzie rozważał i jedynie wskaże, że zarówno dokonane w tym zakresie ustalenia, jak i argumentacja wskazująca na konieczność zwrotu kwot jest prawidłowa.

Przechodząc natomiast do kwestii związanej z regułą proporcjonalności, to sąd w pełni podziela pogląd organu, że warunkiem zastosowania tej reguły jest nieosiągnięcie merytorycznych celów projektu z przyczyn leżących po stronie beneficjenta. Zgodnie bowiem z Wytycznymi (rozdz. 3.1.5 pkt 3) "zastosowanie reguły proporcjonalności ma miejsce pod warunkiem, że nieosiągnięcie założeń merytorycznych projektu wynika z przyczyn leżących po stronie Beneficjenta". Zatem, aby orzec wydatki niekwalifikowalne w związku z regułą proporcjonalności przeanalizowania wymaga, czy nieosiągnięcie założeń merytorycznych projektu wynika z przyczyn leżących po stronie beneficjenta. Jednocześnie w rozdz. 3.1.5 pkt 3 Wytycznych wskazano, że "podczas ustalania stopnia nieosiągnięcia założeń merytorycznych projektu podmiot będący stroną umowy bierze pod uwagę m.in.: stopień winy lub niedochowania należytej staranności przez Beneficjenta skutkujące nieosiągnięciem ww. założeń, (...) okoliczności zewnętrzne mające na to wpływ".

Spełnienie tych warunków jest zatem zawsze kwestią do ustalenia w zakresie stanu faktycznego konkretnej sprawy. W ocenie sądu organ, w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, prawidłowo ustalił, że w sprawie nie wystąpiły okoliczności zewnętrzne w realizacji projektu, których skarżąca nie mogła przewidzieć na etapie planowania założeń projektu. Tym samym zasadnie uznano, że przyczyny braku realizacji celów projektu były zależne od beneficjenta. Projekt i wskaźniki zawarte we wniosku o dofinansowanie to autorski pomysł beneficjenta, który podkreślając złą sytuację osób niepełnosprawnych na wielkopolskim rynku pracy zdecydował się na uwzględnienie kryterium strategicznego. Jak słusznie zauważył to organ kryteria strategiczne określone w dokumentacji konkursowej nie są obligatoryjne do spełnienia, aby projekt mógł uzyskać dofinansowanie. Była to wyłącznie decyzja strony, która sama zdecydowała się na spełnienie tego kryterium. W toku prowadzonego postępowania dowodowego beneficjent wskazywał, że nieosiągnięcie wymaganych wskaźników było niezależne od niego, gdyż przez cały okres realizacji projektu podejmował wszelkiego rodzaju środki naprawcze w celu zlikwidowania powstałych problemów. Jedną z przyczyn niezrealizowania założonych celów projektu, w tym kryterium strategicznego, w opinii beneficjenta, było duże nasycenie rynku szkoleń w woj. wielkopolskim oraz problem z kwalifikacją do projektu przedsiębiorstw z wyszczególnionych branż jak: kultura, sport i rekreacja, gastronomia, pozostała działalność turystyczna, muzea, działalność artystyczna i rozrywkowa. Kolejnym problemem, zdaniem beneficjenta, był brak możliwości uczestnictwa w projekcie osób samozatrudnionych i właścicieli firm. Jednocześnie beneficjent wskazał, iż w jego opinii dochował wszelkich należytych starań, by projekt został zrealizowany zgodnie z założeniami wniosku o dofinansowanie projektu. W celu zrekrutowania uczestników kwalifikujących się do prawidłowej grupy docelowej, prowadzona była akcja promocyjno- informacyjno-rekrutacyjna. Z powyższymi twierdzeniami beneficjenta nie sposób się zgodzić. Sąd podziela w pełni pogląd organu, że to niedostateczna analiza struktury branż przeznaczonych do objęcia wsparciem byłą przyczyną późniejszych trudności w rekrutacji. Jak już to powyżej wyjaśniono, to beneficjent składając wniosek o dofinansowanie w odpowiedzi na konkurs sam określa w nim wszelkie założenia projektu, które chce zrealizować, w tym cele, które chce osiągnąć oraz grupy docelowe, do których projekt ten będzie skierowany. Powyższe oznacza, że to w gestii projektodawcy pozostaje ocena, jakie cele jest on w stanie osiągnąć w ramach realizacji projektu o dofinansowanie którego ma zamiar się ubiegać oraz czy może podjąć ryzyko ich niezrealizowania. Założenia te, w szczególności dotyczące celów wyrażonych wskaźnikami rezultatu/produktu oraz kryteriów strategicznych, powinny być więc określone na poziomie możliwym do osiągnięcia przez beneficjenta i tym samym poparte dogłębną analizą np. potrzeb grup docelowych, do których projekt jest skierowany.

Z całą pewnością ani intensyfikacja standardowych działań ani też uruchomienie, w ocenie beneficjenta, dodatkowych działań promocyjno - rekrutacyjnych, nie może stanowić przesłanki do odstąpienia od zastosowania reguły proporcjonalności, w szczególności, gdy jak wykazano, to już na etapie planowania założeń projektu beneficjent nie dochował należytej staranności w doborze grupy docelowej, czy też metod rekrutacji. W tym miejscu trzeba wyjaśnić, że powyższe w całości obciąża skarżącą, a nie organ który oceniał projekt. Oceniający bowiem przyjęli oświadczenie skarżącej w tym zakresie za możliwe do zrealizowania, gdyż takie ono wydawało się być w kontekście ilości osób niepełnosprawnych w województwie wielkopolskim. Jednakże to skarżąca deklarując spełnienie tego kryterium strategicznego deklarowała, że przeprowadziła określone rozeznanie rynku (własne badania telefoniczne) i to ona w całości przyjęła na siebie zobowiązanie do realizacji tego kryterium. Skoro jak się okazało przeprowadzone badanie rynku było nierzetelne, to obecnie nie może ona przerzucać odpowiedzialności za swoje działanie na organy orzekające i wcześniej na oceniających projekt. To, że skarżąca w toku realizacji dokonywała określonych "ponadnormatywnych działań" nie oznacza, że uwalnia się ona od odpowiedzialności, za swoje wcześniejsze nierzetelne działania. W żaden także sposób twierdzenia skarżącej dotyczące znacznej ilości dostępnych szkoleń dla osób niepełnosprawnych nie mogły przyczynić się do niezastosowania reguły proporcjonalności. Skarżąca bowiem przystępując do konkursu wiedziała lub jako profesjonalny podmiot winna wiedzieć, że ten konkurs dotyczy m.in. szkoleń pracowników niepełnosprawnych i po jego zakończeniu, tych szkoleń na rynku będzie więcej, a więc i trudniejsza będzie rekrutacja takich osób. Jednakże w swoich założeniach tego nie przewidziała i to ją i tylko ją to obciąża. Podpisując umowę skarżąca zaciągnęła określone zobowiązania, oświadczając jednocześnie, że zna zarówno reguły konkursu w którym projekt został wyłoniony, jak i aktualne Wytyczne. Tym samym wiedziała jakie osoby niepełnosprawne będą mogły być szkolone, a jakie nie. Nie było żadnego obowiązku, ze strony skarżącej podpisania umowy o dofinansowanie (mimo zwycięstwa w konkursie), gdyż strona mogła odstąpić od tej czynności bez żadnych konsekwencji, czego jednak nie uczyniła.

Odstąpienie, w takim wypadku, od zastosowania reguły proporcjonalności po wykazaniu intensyfikacji działań promocyjno-rekrutacyjnych stanowiłoby zachętę do nieefektywnego wykorzystywania środków publicznych, po to, by podkreślić jedynie swoje zaangażowanie, a także byłoby niesprawiedliwością w stosunku do beneficjentów, którzy realnie podchodzą od określania wartości wskaźników, w tym także z całą odpowiedzialnością nie deklarują spełniania kryteriów strategicznych, tracąc jednocześnie na tym rzetelnym podejściu przy ocenie wniosków o dofinansowanie.

Podjęcie się wykonania projektu wiąże się z przyjęciem obowiązków wynikających z dysponowania środkami publicznymi. Dobrowolne wystąpienie o te środki nie oznacza, że w przypadku wystąpienia jakichkolwiek nieprawidłowości, beneficjent może być zwolniony z ponoszenia konsekwencji, w tym finansowych, płynących z tego tytułu. Beneficjent nie może brać na siebie wyłącznie przysługujących mu praw wynikających z zawartej umowy o dofinansowanie projektu.

Reasumując, zdaniem sądu, organy udowodniły w sposób przekonywujący, że to skarżąca z nienależytą starannością oceniła możliwość realizacji projektu, w tym w niedostateczny sposób przeanalizowała ryzyko nieosiągnięcia wskaźników dotyczących liczby osób niepełnosprawnych objętych wsparciem w ramach projektu.

Za niezasadne należy także uznać zarzuty skarżącej dotyczące niezastosowania reguły proporcjonalności jedynie do 10% kosztów zarządzania. Opierając się bowiem na treści Wytycznych należy stwierdzić, że jeżeli dojdzie do niezrealizowania kryterium strategicznego (ppkt 1 lit. b Wytycznych), wówczas wysokość zmniejszenia dofinansowania uzależniona jest od stopnia niezrealizowania kryterium (i określenia tej wysokości organ dokonał prawidłowo na 63,64%, w takim bowiem zakresie skarżąca nie zrealizowała kryterium strategicznego). Zgodnie z Wytycznymi, w takiej sytuacji, organ miał dwie możliwości:

- mógł zmniejszyć dofinansowanie w zakresie związanym z danym zadaniem merytorycznym, którego beneficjent nie zrealizował (takie rozwiązanie mogło być przyjęte w niniejszej sprawie odnośnie do kryteriów niezrealizowanych przez skarżącą i wówczas skutki finansowe byłyby dla niej dalece bardziej dotkliwe, ponieważ zmniejszona zostałaby kwota nie kosztów zarządzania i pośrednich, tylko kosztów na zadania merytoryczne, które to koszty były znacznie wyższe niż koszty zarządzania i koszty pośrednie) lub

- mógł zmniejszyć dofinansowanie w zakresie kosztów zarządzania i kosztów pośrednich.

Z literalnego brzmienia Wytycznych wynika zatem, że zmniejszenie kosztów zarządzania i kosztów pośrednich (jeżeli na taki wariant zastosowania reguły proporcjonalności zdecyduje się organ) nie jest ograniczone tylko do kosztów poniesionych na realizację danego kryterium, ale dotyczy całości kosztów zarządzania i kosztów pośrednich w projekcie.

Przechodząc do zarzutów procesowych należy stwierdzić, że nie zasługują one na uwzględnienie. W toku prowadzonego postępowania organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Organ rozważył wszelkie okoliczności sprawy, poddał je wnikliwej ocenie i na tej podstawie wydał decyzję zgodną ze stanem faktycznym i obowiązującymi przepisami. Uzasadnienie rozstrzygnięcia jest przekonywujące i stanowiące logiczną całość.

Okoliczność, że ocena zgromadzonych w sprawie dowodów doprowadziła organ do wniosków odmiennych od tych, które prezentuje skarżąca nie oznacza jeszcze, że organ uchybił przepisom procedury administracyjnej. Jednocześnie należy dodać, że zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. postanowiony jest gołosłownie, skarżąca nie sprecyzowała jakich konkretnie uchybień dopuścił się organ w zakresie wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Jeśli zaś chodzi o naruszenie art. 11 k.p.a., to należy uznać, że organ wyczerpująco wyjaśnił jakimi przesłankami się kierował przy rozstrzyganiu sprawy powołując się na zgromadzony materiał dowodowy. Ponadto w uzasadnieniu decyzji organ wskazał wyczerpująco, z jakich powodów uznał, że skarżąca naruszyła obowiązujące ją procedury wydatkowania udzielonych jej środków, czym działał zgodnie z wymogami przewidzianymi w ww. przepisie. Nie doszło również do naruszenia art. 8 k.p.a., gdyż organ odwoławczy rozważył wszystkie argumenty skarżącej, niemniej ich analiza doprowadziła do wniosków rozbieżnych ze stanowiskiem skarżącej. Rozumowanie organu w zakresie zastosowania reguły proporcjonalności i odniesienia jej do kosztów zarządzania i kosztów pośrednich w projekcie było prawidłowe. Jak już to powyżej szczegółowo wyjaśniono, warunkiem zastosowania tej reguły jest niezrealizowanie kryterium strategicznego z przyczyn leżących po stronie beneficjenta. Mając na uwadze ten warunek organ przeprowadził w tym zakresie wyczerpujące postępowanie wyjaśniające, które doprowadziło m.in. do ustalenia, że to skarżąca, chcąc uzyskać dodatkowe punkty za spełnienie kryterium strategicznego (10 dodatkowych punktów pozwoliło skarżącej na przekroczenie progu projektów zakwalifikowanych do dofinansowania) zadeklarowała przeszkolenie określonej liczby osób niepełnosprawnych, wskutek czego, w tak skonstruowanym projekcie przeszkolenie 43 osób niepełnosprawnych (ostatecznie przyjęto konieczność przeszkolenia 33 osób) było kluczowe dla zrealizowania całego projektu. Tego skarżąca nie uczyniła.

Z akt rozpoznawanej sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika jednoznacznie, że organ zbadał wyczerpująco wszystkie mające znaczenie dla sprawy okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją.

Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.