Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 441/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a., art. 86 ust. 1 pkt 4, pkt 5 i pkt 10
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie NSA Barbara Adamiak del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Kuberska-Pellegrino po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 października 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 355/15 w sprawie ze skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 355/15 oddalił skargę J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] utrzymującą w mocy - w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy - decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] maja 2014 r., nr [...]

w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania decyzji

w sprawie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] wymierzył J. G. administracyjną karę pieniężną w wysokości [...] zł za usunięcie drzewa (t. e.) bez wymaganego zezwolenia z działki nr [...] k.m. [...], położonej w B. przy ul. S. Podstawą prawną decyzji był art. 88 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 89 ust. 1 pkt 3 z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 ze zm., dalej u.o.p.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarga została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z [...] września 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 915/12.

W piśmie z dnia [...] marca 2013 r. J. G. zwrócił się do Prezydenta Miasta B. o odstąpienie od wymierzenia nałożonej kary pieniężnej lub jej ściągnięcia. Jednocześnie wniósł o dopuszczenie dowodów: z próbek pnia usuniętego drzewa, z dwóch jego zdjęć, z zeznań wskazanych w piśmie świadków na okoliczność stanu usuniętego drzewa, a w szczególności jego zgnilizny

i zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Wystąpił także o rozważenie możliwości przeprowadzenia

z urzędu dowodu w zakresie przeznaczenia działki gruntu nr [...] k.m. [...] w planie zagospodarowania przestrzennego oraz o wstrzymanie wykonania decyzji. Wniosek ten został przekazany przez organ I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.

W odpowiedzi na wezwanie do sprecyzowania przedmiotu żądania, w piśmie

z [...] maja 2013 r., uzupełnionym następnie pismami z [...] sierpnia 2013 r. i [...] marca 2014 r. wnioskodawca podał, że wnosi o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia

[...] czerwca 2012 r. Jako przesłankę wznowienia wskazał art. 145 § 1 pkt 1 i pkt

5 k.p.a. Zawnioskował także o przeprowadzenie dowodu z próbek pnia usuniętego drzewa, z jego zdjęć i zeznań świadków na okoliczność złego stanu drzewa.

Zarzucił, że w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną nie przeprowadzono tych dowodów. Nie sprawdzono także przeznaczenia działki w planie zagospodarowania przestrzennego.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. wszczęło na wniosek J. G. postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzewa.

Decyzją z [...] maja 2014 r., nr [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt. 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odmówiło uchylenia decyzji ostatecznej z [...] czerwca 2012 r. przyjmując, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego albowiem strona nie wykazała jakie dowody przeprowadzone w sprawie okazały się fałszywe i co tę fałszywość potwierdza. W szczególności nie przedłożyła żadnego dokumentu potwierdzającego zarzut sfałszowania. Podstaw do takiego wniosku nie daje także materiał sprawy. W ocenie Kolegium w sprawie nie zaistniały także okoliczności wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgłaszane we wniosku fakty

i dowody były znane organom administracji na etapie postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Z akt sprawy wynika, że powołanych świadków zdarzenia J. G. wskazał już w piśmie z dnia [...] listopada 2011 r., skierowanym do Prezydenta Miasta B., a o możliwości złożenia zeznań przez te osoby organ powziął wiadomość przed wydaniem decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w K. stwierdziło, że zaniechanie przeprowadzenia dowodu nie stanowi przyczyny wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. Także dokumentacja fotograficzna ilustrująca stan pnia po usuniętym drzewie wykonana została w toku postępowania i stanowiła materiał sprawy jako załącznik do protokołu oględzin z dnia [...] grudnia 2011 r. Stan usuniętego drzewa był zatem organom znany i nie był kwestionowany. Organ odwoławczy jednocześnie zwrócił uwagę, że

w postępowaniu o wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia, stan usuniętego drzewa nie ma znaczenia. Ustawodawca nie przewidział okoliczności umożliwiających odstąpienie od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w sytuacji, gdy bez wymaganego zezwolenia usunięte zostało drzewo nie objęte dyspozycją z art. 83 ust. 6 u.o.p. Także ustalenia planu miejscowego dotyczące działki, z której usunięto drzewo, były w sprawie znane, jak wskazano w uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta B.

z dnia [...] stycznia 2012 r. działka leży na terenie usług komercyjnych w zakresie handlu o symbolu [...].

We wniosku ponowne rozpoznanie sprawy skarżący podniósł, że w toku postępowania nie doszło do przeprowadzenia dowodów, które wskazał we wniosku

o wznowienie postępowania. Okoliczność, że dowody te były znane i możliwe do przeprowadzenia nie oznacza, że organ dowody te przeprowadził i uwzględnił. Z tego względu są to nowe dowody na nowe okoliczności, które mają istotne znaczenie dla sprawy. Zarzucił także organowi nieuwzględnienie art. 86 u.o.p. oraz zaniechanie dokonania oceny stanu drzewa, tj. czy było ono obumarłe i czy zagrażało bezpieczeństwu.

Decyzją z [...] lutego 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie, wskazując w uzasadnieniu, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek wznowienia postępowania. W szczególności nie wykazano faktu sfałszowania dowodów stanowiących podstawę ustaleń przyjętych w decyzji ostatecznej, a wskazane we wniosku okoliczności i dowody były organom znane w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Organ administracji wyjaśnił także, że art. 86 u.o.p. nie wyklucza wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w przypadku, gdy drzewo było spróchniałe, mocno przechylone, trzeszczące i zagrażało bezpieczeństwu ludzi. Art. 86 ust. 1 u.o.p. określa sytuacje, w których nie pobiera się opłat za usunięcie drzew za zezwoleniem, a regulacja ta nie znajduje zastosowania w przypadku wymierzania administracyjnych kar pieniężnych za usunięcie drzew bez prawem wymaganego zezwolenia. Okoliczność, że drzewo było obumarłe lub zagrażało bezpieczeństwu, nie ma wpływu na wymierzenie kary pieniężnej za jego usunięcie bez zezwolenia. Stan drzewa może jedynie stanowić podstawę do niepobierania opłaty za jego usunięcie.

Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., wypełniając obowiązek wynikający z art. 8 i art. 9 k.p.a., poinformowało skarżącego

o możliwości i terminie złożenia wniosku o wznowienia postępowania na podstawie art. 145 a p.p.s.a. Wyjaśniło, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r., sygn. akt SK 6/12 orzekł, że art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 u.o.p., przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Wyjaśniło, że wymienione przepisy tracą moc obowiązującą z upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw RP, przy czym wyrok ten został opublikowany w Dz.U. z dnia 14 lipca 2014 r. pod poz. 926. Organ administracji zwrócił uwagę, że przepisy, co do których Trybunał Konstytucyjny orzekł o ich niekonstytucyjności, wobec odroczenia daty wejścia w życie wyroku i utraty mocy obowiązującej przez zakwestionowane przepisy, nadal obowiązują.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J. G. wniósł o uchylenie decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zarzucił zaskarżonej decyzji niezastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania, a także niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 7 k.p.a

i niewznowienie postępowania, a tym samym naruszenie art. 147 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ nienależycie rozważył wskazane we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności i dowody, odnoszące się do zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, stanu żywotności usuniętego drzewa, odmawiając ich przeprowadzenia. Zdaniem skarżącego wobec powołanego w decyzji wyroku Trybunału Konstytucyjnego organ administracji obowiązany był uwzględnić okoliczność, że zaskarżona decyzja podlega wykonaniu pomimo, że jest sprzeczna z obowiązującym porządkiem prawnym. Wywiódł, że może zostać przymuszony w postępowaniu egzekucyjnym do zapłaty kary pieniężnej, która jest sprzeczna z Konstytucją RP, przy czym oczekuje, że organ zaniecha stosowania przepisów niezgodnych

z prawem poprzez zawieszenie postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, że w sprawie nie zaistniały okoliczności przewidziane w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., uzasadniające zawieszenie postępowania. Natomiast w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 r., sygn. akt SK 6/12 poinformował stronę o prawach z tym związanych.

Powołanym we wstępie wyrokiem z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 355/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, wskazując w uzasadnieniu, że przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja wydana w postępowaniu nadzwyczajnym o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną w sprawie nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia. Sąd wskazał, że nie bada zatem, czy

w sprawie prawidłowo doszło do nałożenia kary w określonej wysokości, ale czy istnieją podstawy, aby decyzję ostateczną uchylić i sprawę ponownie rozpoznać. Wyjaśnił, że wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, stanowi bowiem odstępstwo od określonej w art. 16 k.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnej. Przedmiotem tego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie było dotknięte jedną z wad, o których mowa w art. 145 § 1, art. 145 a k.p.a. lub art. 145 b k.p.a.,

a także przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania

i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją lub postanowieniem. Katalog przesłanek wznowienia ma charakter zamknięty. Z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych przesłanek tych nie należy także interpretować rozszerzająco. Stwierdzenie, że nie zachodzi żadna z przesłanek wznowienia, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. stanowi podstawę do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej.

Sąd przywołał treść art. art. 145 § 1 k.p.a. zgodnie, z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:

1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;

2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;

3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 k.p.a.;

4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;

5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;

6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;

7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2);

8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.

Sąd I instancji wskazał, że postępowanie prowadzone w trybie wznowienia nie jest kontynuacją postępowania instancyjnego i nie ma na celu merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej. Z tego powodu nie mogły w niniejszej sprawie odnieść skutku zarzuty odnoszące się do wad postępowania wyjaśniającego w postępowaniu zwykłym, zarzucające pominięcie dowodów lub też ich niewłaściwą ocenę. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania rozpoczyna nowe postępowanie administracyjne w stosunku do postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Zdaniem Sądu I instancji bezzasadne jest żądanie skarżącego dokonania ponownej weryfikacji jego twierdzeń, zeznań świadków czy dokumentów, które były już oceniane w poprzednio prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Zasadnie natomiast organ administracji stwierdził, że nie zaistniała żadna z przesłanek wznowienia postępowania, w szczególności przesłanki wskazane we wniosku skarżącego. Brak jakichkolwiek podstaw, aby uznać, że dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności, były fałszywe. Skarżący nie określił, którego z dowodów zarzut ten dotyczy i jaka okoliczność, w szczególności zaś jaki dokument stwierdzający fałszywość dowodu, potwierdza tę przesłankę wznowienia. W ocenie Sądu I instancji nie ma także podstaw do stwierdzenia, że zaistniała przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wymaga ona ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności i dowodów, istniejących w dniu wydania decyzji, ale nieznanych organowi, który tę decyzję wydał. Dowody i okoliczności powstałe po wydaniu decyzji, albo też okoliczności i dowody istniejące w dacie wydania decyzji ostatecznej, ale znane organowi, nie są podstawą wznowieniową i nie uzasadniają uchylenia decyzji dotychczasowej. Okoliczności i dowody zgłaszane przez skarżącego istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej i były organom znane. Już na etapie postępowania przed organem I instancji skarżący zgłaszał, że usunięte drzewo było słabe, chore, groziło niebezpieczeństwem. Dla poparcia tych twierdzeń zgłaszał świadków oraz wskazywał na materiał fotograficzny. Organy administracji tym twierdzeniom strony nie przeczyły, natomiast uznały, że wobec samowolnego usunięcia drzewa, nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i nałożenia kary. Jednocześnie Sąd I instancji uznał, że nie można wobec tego uznać, że po wydaniu decyzji ostatecznej doszło do ujawnienia jakiś istotnych dla sprawy okoliczności lub dowodów, nieznanych organom wydającym decyzję dotychczasową. Nie doszło także do odmiennego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, albowiem wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie ma charakteru prejudycjalnego w sprawie.

W ocenie Sądu I instancji zasadne było zastosowanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

Ponadto Sąd I instancji wskazał, że prawidłowo przy tym Kolegium poinformowało skarżącego o wydaniu wyroku przez Trybunał Konstytucyjny

w sprawie SK 6/12. Wyrokiem tym stwierdzono niezgodność art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody z art. 64 ust. 1 i 3

w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu. W wyroku tym Trybunał orzekł jednocześnie, że zakwestionowane przepisy ustawy o ochronie przyrody tracą moc obowiązującą

z upływem 18 (osiemnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Odroczenie utraty mocy obowiązującej znajduje swoje oparcie w art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z którym orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego, termin ten nie może przekroczyć osiemnastu miesięcy, gdy chodzi o ustawę. Odroczenie utraty mocy obowiązującej nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania

w przedmiocie wznowienia z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Orzeczenie przez Trybunał

o niezgodności z Konstytucją aktu, na podstawie którego została wydana decyzja ostateczna, zgodnie z art. 145a k.p.a. stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Wznowienie to może jednak nastąpić jedynie na wniosek, organ nie miał zatem podstaw do uwzględniania tej przesłanki z urzędu w toku prowadzonego postępowania. Nadto, co szczególnie istotne w sprawie, zgodnie z art. 145a

§ 2 k.p.a., wniosek o wznowienie na podstawie art. 145a § 1 k.p.a., wnosi się

w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału, co wobec odroczenia utraty mocy obowiązującej przez zakwestionowane przepisy, jeszcze nie nastąpiło. Badając zaistnienie przesłanek wznowienia i rozważając podstawy do uchylenia decyzji dotychczasowej Kolegium nie miało podstaw do uwzględniania wyroku Trybunału jako przesłanki wznowienia istniejącej w dacie orzekania.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. G., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

1/ niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 5 k.p.a.

2/ niewłaściwe zastosowanie art. 86 ust. 1 pkt 4, pkt 5 i pkt 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

Wskazując na powyższe pełnomocnik skarżącego kasacyjnie wniósł o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku,

2. zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego kasacyjnie wskazał, że organ administracji nie prowadził postępowania i nie badał okoliczności faktycznych i nie zastosował prawidłowej subsumcji do norm art. 86 ust. 1 pkt. 4, 5, 10 ustawy

o ochronie przyrody. Powyższy przepis nie wskazuje, że nienaliczanie opłat uzależnione jest od wydania decyzji, a tylko o tym, że możliwe jest nałożenie obowiązku nasadzeń zastępczych. Ponadto organ administracji nie przeprowadził dowodów z zeznań świadków, opinii rzeczoznawcy co do występowania zagrożeń wymienionych w art. 86 ust. 1 pkt 4, 5, 10 ustawy o ochronie przyrody, a zatem przedwczesne jest stwierdzenie, że dowody na podstawie których wydano decyzje nie były fałszywe, gdyż dopiero przeprowadzenie dowodowe z zeznań świadków

i opinii rzeczoznawcy pozwoliłoby na ustalenie czy zdjęcia obrazujące zgniliznę i brak zagrożeń dla bezpieczeństwa były fałszywe czy też nie były fałszywe.

Brak postępowania dowodowego, pomimo wskazanego w uzasadnieniu wyroku, braku zaprzeczenia organu administracji co do stanu drzewa, nie oznacza, że były znane okoliczności i dowody, albowiem ich nie uwzględniono i nie przeprowadzono. Zdaniem pełnomocnika skarżącego kasacyjnie zachodzi ustawowa przesłanka do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa.

Ponadto pełnomocnik skarżącego kasacyjnie wskazał, że skarżący wnosił

o odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej, albowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 lipca 2011 r., II OSK 1168/10 podkreślił, że zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi i mienia umożliwia odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej określonej w art. 88 i 89 ustawy o ochronie przyrody, też usuniętego bez wymaganego zezwolenia, a w zaskarżonym wyroku brak jest rozważań w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w K. wniosło o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji Sądu. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Oznacza to, że poza przypadkami wymienionymi w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w rozpoznawanej sprawie nie występują, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres.

Skarga kasacyjna J. G. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze, tj. powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił Sąd, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo, że naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Pełnomocnik skarżącego kasacyjnie zarzucił Sądowi I instancji niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. oraz art. 86 ust. 1 pkt 4, pkt 5 i pkt 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Zarzutu tego pełnomocnik skarżącego nie powiązał z przepisami ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Niezależnie od sformułowania powyższych zarzutów stwierdzić należy, iż Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji.

Uzasadniając wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego skarżący wskazał, że w postępowaniu o wymierzenie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia, organ administracji nie przeprowadził prawidłowo postępowania administracyjnego (nie przesłuchał świadków w toku tego postępowania zgłoszonych przez skarżącego w piśmie z dnia [...] listopada 2011 r., nie ustalił stanu usuniętego drzewa) oraz wskazał, że dowody przeprowadzone

w sprawie okazały się fałszywe.

Wskazać należy, że próby przeprowadzenia ponownej oceny materiału dowodowego, znanego już organowi z punktu widzenia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. są

z założenia nieskuteczne. Nie stanowią one żadnej nowej okoliczności faktycznej lub nowego dowodu, o którym mowa w tym przepisie. Nowe okoliczności faktyczne dotyczą tylko tych nowo odkrytych dowodów, czy też okoliczności lub po raz pierwszy zgłoszonych w postępowaniu, a więc takich, o których organ nie wiedział bez względu na przyczyny braku tej wiedzy. Nowej okoliczności nie stanowi odmienna niż w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności (lub dowodów).

Natomiast warunkiem niezbędnym dla wznowienia postępowania w razie zaistnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest uprzednie stwierdzenie fałszywości danego dowodu przez sąd lub inny uprawniony do tego organ. W rozpoznawanej sprawie brak takiego stwierdzenia.

Odnosząc się do drugiego wskazanego w skardze kasacyjnej zarzutu wskazać należy, że stan usuniętego bez wymaganego zezwolenia drzewa, za usunięcie którego decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Prezydent Miasta B. wymierzył skarżącemu karę pieniężną, nie miał i nie mógł mieć najmniejszego znaczenia dla oceny zgodności z prawem decyzji wymierzającej karę. Podkreślić należy, że okoliczność, że drzewo zagraża bezpieczeństwu ludzi lub mienia, ruchu drogowego oraz które obumarło i nie rokuje szansy na przeżycie może mieć jedynie znaczenie w sytuacji wydawania zezwolenia na usunięcie takiego drzewa, bowiem na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4, 5 i 10 ustawy o ochronie przyrody, w takiej sytuacji za usunięcie drzewa nie pobiera się opłat określonych w przepisach art. 84 i 85 ustawy. Regulacja ta nie ma jednak żadnego zastosowania w odniesieniu do sytuacji, w której usunięto drzewo bez zezwolenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK 1168/10). Z analizy powyższych przepisów nie można wyprowadzić wniosku, że ewentualne zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, ruchu drogowego lub mienia wynikające ze stanu drzewa zwalnia właściciela nieruchomości z obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzewa.

Z wyżej podniesionych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.