Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1008/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 13 października 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lutego 2017 r. sygn. akt II SAB/Gd 5/17 w sprawie ze skargi M. S. na przewlekłość postępowania Wojewody [...] w sprawie dotyczącej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 16 lutego 2017 r., sygn. akt II SAB/Gd 5/17, po rozpoznaniu skargi M. S. na przewlekłość postępowania Wojewody [...] w sprawie dotyczącej odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość - 1. umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, 2. stwierdził, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddalił wniosek o przyznanie skarżącej sumy pieniężnej, 4. zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu [...] grudnia 2014 r. Wojewoda [...] wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "[...]". Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 18 sierpnia 2015 r. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. Wojewoda [...] nadał tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W pismach z dnia 17 lutego 2015 r. S. M. i S. B. złożyli oświadczenie o wydaniu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oodział w G. działki nr [...], obręb O., gmina N. na cele budowy drogi [...].

Pismem z dnia 2 kwietnia 2015 r. Wojewoda [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, wzywając jednocześnie o nadesłanie informacji w przedmiocie możliwości zawarcia ugody administracyjnej w niniejszym postępowaniu i wskazując, że przewidywany termin załatwienia sprawy planowany jest do dnia 19 czerwca 2015 r.

W piśmie z dnia 10 kwietnia 2015 r. M. S. i B. S. wnieśli o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu ustalenia wysokości odszkodowania za działkę nr [...] oraz oświadczyli, że wyrażają chęć zawarcia ugody administracyjnej oraz sporządzenie na własny koszt operatu szacunkowego.

Pismem z dnia 11 czerwca 2015 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 13 listopada 2015 r.

W dniu 25 sierpnia 2015 r. M. i B. S. przedłożyli do akt sprawy operat szacunkowy sporządzony w dniu 31 lipca 2015 r. w celu określenia wartości rynkowej prawa własności do działki nr [...].

Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. Wojewoda [...] powołał rzeczoznawcę majątkowego w celu sporządzenia opinii w postaci operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości.

Pismem z dnia 13 października 2015 r. Wojewoda poinformował strony postępowania, że przedstawiony przez Państwa S. operat szacunkowy nie może stanowić podstawy ustalenia odszkodowania w niniejszym postępowaniu, ponieważ przyjęto w nim do porównania transakcje dokonane w latach 2010 – 2011.

Pismem z dnia 13 listopada 2015 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 31 grudnia 2015 r.

W dniu 26 listopada 2015 r. rzeczoznawca majątkowy przedstawiła do akt sprawy operat szacunkowy określenia wartości rynkowej nieruchomości gruntowej działki nr [...] położonej w O. gmina N.

W dniu 11 grudnia 2015 r. do akt wpłynęło pismo [...] Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, którym przekazano pismo M. S. informujące, że w dniu 3 października 2015 r. zmarł B. S.

Pismem z dnia 31 grudnia 2015 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 31 marca 2016 r.

Pismem z dnia 10 lutego 2016 r. Wojewoda [...] poinformował strony postępowania o sporządzeniu operatu szacunkowego.

W piśmie z dnia 16 lutego 2016 r. M. S. poinformowała Wojewodę, że nie wnosi uwag do nowo sporządzonego operatu szacunkowego.

Z kolei, w piśmie z dnia 25 lutego 2016 r., [...] Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G. wniosła uwagi i zastrzeżenia do sporządzonego operatu szacunkowego.

Pismem z dnia 31 marca 2016 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 1 czerwca 2016 r.

Pismem z dnia 19 kwietnia 2016 r. Wojewoda zwrócił się do rzeczoznawcy majątkowego o ustosunkowanie się, w ciągu 10 dnia, do uwag i zastrzeżeń wniesionych do operatu szacunkowego przez [...] Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G..

Pismem z dnia 31 maja 2016 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 22 sierpnia 2016 r.

W dniu 3 czerwca 2016 r. rzeczoznawca przedłożyła do akt sprawy pismo, w którym szczegółowo ustosunkowała się do wniesionych do operatu uwag i zastrzeżeń i z powodu uwzględnienia ich części, przedłożyła nowy operat szacunkowy sporządzony w dniu 20 maja 2016 r.

Pismem z dnia 6 lipca 2016 r. Wojewoda poinformował strony postępowania o zebraniu w sprawie całego materiału dowodowego i o możliwości zapoznania się z nim w terminie 14 dni.

W dniu 12 lipca 2016 r. M. S. złożyła do akt postanowienie Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] stycznia 2016 r., sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym B. S. Zgodnie z tym postanowieniem spadek po zmarłym nabyła w całości M. S..

W piśmie z dnia 1 sierpnia 2016 r. M. S. podtrzymała dotychczasową argumentację w sprawie i wystąpiła o wydanie decyzji w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy.

Pismem z dnia 22 sierpnia 2016 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 21 października 2016 r.

Następnie, pismem z dnia 21 października 2016 r. Wojewoda [...] poinformował strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do dnia 30 listopada 2016 r. a pismem z dnia 30 listopada 2016 r. poinformował strony o wyznaczeniu kolejnego terminu załatwienia sprawy do dnia 16 grudnia 2016 r.

W dniu 10 listopada 2016 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym) M. S. złożyła do Ministra Infrastruktury i Budownictwa w Warszawie zażalenie na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę [...] postępowania w przedmiotowej sprawie, domagając się podjęcia czynności nadzorczych.

W dniu [...] grudnia 2016 r. Wojewoda [...] wydał decyzję mocą której ustalił na rzecz M. S. odszkodowanie za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] a przejętą z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi M. S. w dniu 30 grudnia 2016 r.

Przed tą datą, w dniu 28 grudnia 2016 r., M. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na przewlekłość postępowania Wojewody [...].

W odpowiedzi na wniesioną skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że podejmowane czynności były niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i nie miały one na celu przedłużania postępowania. Jak wyjaśnił, na tok postępowania miały niewątpliwie wpływ podnoszone przez stronę zarzuty dotyczące operatu szacunkowego i konieczność ustosunkowania się przez biegłą do wnoszonych uwag strony oraz sporządzenie nowej wyceny. Powyższa sytuacja wymuszała konieczność odraczania terminu wydania decyzji ustalającej odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość ze względu na obowiązek zapewnienia stronom możliwości realizacji ich podstawowych uprawnień procesowych. Wojewoda podkreślił również, że sama procedura związana ze sporządzeniem operatu szacunkowego a następnie jego weryfikacja pod względem spełnienia warunków formalnoprawnych a także ocenę jej wartości dowodowej wymagała wyznaczenia kolejnych terminów załatwienia sprawy.

W opisanym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że Wojewoda [...] prowadził postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia z mocy prawa przez Województwo [...]e nieruchomości skarżącej objętej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. w sposób przewlekły. W ocenie Sądu I instancji, bezsprzecznie bowiem, organ nie dokonał ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia z mocy prawa przez Województwo [...]e nieruchomości skarżącej, objętej decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., w terminie 60 dni od dnia nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 18 sierpnia 2015 r. a postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. został nadany jej rygor natychmiastowej wykonalności. Stąd też termin do wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania upłynął w dniu 3 kwietnia 2015 r. Organ wydał zaś decyzję ustalającą odszkodowanie dopiero w dniu [...] grudnia 2016 r. Przy czym, Wojewoda dopiero w dniu 2 kwietnia 2015 r. wszczął postępowanie w niniejszej sprawie a sporządzenie operatu szacunkowego zlecił rzeczoznawcy w dniu w dniu 16 września 2015 r. Nadto, po otrzymaniu w dniu 26 listopada 2015 r. operatu szacunkowego z dnia 6 listopada 2015 r., organ dopiero pismem z dnia 10 lutego 2016 r., zawiadomił strony o jego sporządzeniu i o możliwości zapoznania się z jego treścią. Ponadto, po wniesieniu, przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w G. w piśmie z dnia 25 lutego 2016 r. uwag do tego operatu, Wojewoda dopiero pismem z dnia 19 kwietnia 2016 r. zwrócił się do rzeczoznawcy majątkowego o ustosunkowanie się do nich. Co więcej, po otrzymaniu od rzeczoznawcy w dniu 3 czerwca 2016 r. nowo sporządzonego operatu szacunkowego, Wojewoda dopiero w piśmie z dnia 6 lipca 2016 r. poinformował o tym strony postępowania. Od dnia 6 lipca 2016 r. do dnia wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2016 r. Wojewoda nie podejmował ponadto w sprawie żadnych czynności a jedynie informował strony o wyznaczaniu nowych terminów załatwienia sprawy. Przy czym, na tle dokonywanych w toku postępowania przez Wojewodę czynności, kilkukrotne wyznaczanie przez niego nowego terminu załatwienia sprawy również nie znajduje uzasadnienia.

Sąd I instancji przyjął, że z zarzutu przewlekłości Wojewoda uwolnił się jednak w dniu [...] grudnia 2016 r., kiedy to wydał decyzję mocą której ustalił na rzecz M. S. odszkodowanie za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] a przejętą z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ta został doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 30 grudnia 2016 r. tj. już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie. Powyższe zaś, uczyniło bezprzedmiotowym orzekanie przez Sąd o zobowiązaniu organu, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: P.p.s.a.), do wydania aktu lub podjęcia czynności. Dlatego też, Sąd I instancji, działając na podstawie art. 161 § 3 P.p.s.a., w punkcie 1 wyroku umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody [...] do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.

Sąd I instancji stwierdził jednocześnie, że przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę [...] postępowania w przedmiotowej sprawie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzekł na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a., w punkcie 2 wyroku. Wojewoda wszczął bowiem postępowanie w sprawie ustalenia na rzecz skarżącej odszkodowania de facto już po upływie terminu określonego art. 12 ust. 4g ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, na wydanie w tej sprawie decyzji. Ponadto, sporządzenie operatu szacunkowego Wojewoda zlecił rzeczoznawcy dopiero po upływie 5 miesięcy od daty wszczęcia postepowania w sprawie. W toku postępowania Wojewoda 9 – krotnie wyznaczał nowy termin rozpoznania sprawy, co nie znalazło uzasadnienia w podejmowanych czynnościach. Działania Wojewody były podejmowane w długich odstępach czasu, czego nie uzasadnia jednak materiał sprawy. Wydanie decyzji ustalającej na rzecz skarżącej odszkodowanie nastąpiło po upływie ponad jednego roku od daty wszczęcia postępowania.

Pomimo to, Sąd I instancji nie znalazł podstaw do przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. Sąd wziął bowiem pod uwagę, że jest to dodatkowy środek, stosowany w sytuacjach rażącego naruszenia prawa, jednakże zmierzający, poprzez dolegliwość finansową, do zmobilizowania organu do wydania decyzji. To zaś w niniejszej sprawie już nastąpiło. Dlatego też Sąd oddalił wniosek skarżącej w tym zakresie, o czym orzekł w punkcie 3 wyroku.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła M. S., zaskarżając go w części, tj. w zakresie punktu trzeciego i w tym zakresie wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Sądowi pierwszej instancji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 149 § 2 P.p.s.a. przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. jest dodatkowym środkiem, stosowanym w sytuacjach rażącego naruszenia prawa, jednakże zmierzającym poprzez dolegliwość finansową, do zmobilizowania organu do wydania decyzji administracyjnej, i wobec jej wydania przed rozpoznaniem sprawy podlega oddaleniu, podczas gdy prawidłowa wykładnia treści art. 149 § 2 P.p.s.a. powinna prowadzić do przyjęcia, iż przyznanie od organu sumy pieniężnej na rzecz skarżącego stanowi dla skarżącego swego rodzaju rekompensatę i zadośćuczynienie za przewlekłość, której dopuścił się organ administracji publicznej, bez wzgledu na to czy wydał lub nie decyzję administracyjną przed rozpoznaniem skargi do sądu administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.

Skarga kasacyjna skierowana jest jedynie do części wyroku - jego pkt 3, przy czym strona zarzuca sądowi wojewódzkiemu wadliwą wykładnię art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 149 § 2 P.p.s.a. polegającą na pominięciu, iż przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. stanowi dla skarżącego swego rodzaju rekompensatę i zadośćuczynienie za przewlekłość, której dopuścił się organ administracji publicznej, bez względu na to czy wydał decyzję przed rozpoznaniem skargi przez sąd administracyjny. Zdaniem strony skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji błędnie przyjął, że przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. jest dodatkowym środkiem, stosowanym w sytuacjach rażącego naruszenia prawa, jednakże zmierzającym poprzez dolegliwość finansową, do zmobilizowania organu do wydania decyzji administracyjnej, i wobec jej wydania przed rozpoznaniem sprawy zgłoszony w tym zakresie wniosek podlega oddaleniu.

Przystępując do rozstrzygnięcia tak zakreślonego sporu należy w pierwszej kolejności wskazać, iż zarzut ten nie został poprawnie skonstruowany. Błędne jest bowiem powoływanie się na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Przepis ten określa sposób wyrokowania i rodzaj rozstrzygnięcia sądu administracyjnego w sprawach ze skarg na decyzje lub postanowienia i nie ma zastosowania w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłość. Tym samym przepis ten nie mógł zostać naruszony w sprawie, której przedmiotem jest przewlekłość postępowania organu.

Niezależnie jednak od powyższego zasadność tak skonstruowanego zarzutu należało rozważyć w kontekście zarzucanej Sądowi I instancji błędnej wykładni art. 149 § 2 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Jest to przepis, który uzupełnia kompetencje orzecznicze sądu administracyjnego, orzekającego w sprawie na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) organu administracji. Stanowi procesową podstawę orzeczenia m.in. w przedmiocie przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność (przewlekłość).

Przed dalszymi rozważaniami dotyczącymi tej regulacji, warto zauważyć, że przyznanie sumy pieniężnej jest jednym ze środków służących realizacji postulatu szybkości postępowania przed organami państwa (sądami, organami administracji).

Wskazując inne instytucje materialnoprawne w tym zakresie, zauważyć w pierwszej kolejności można, że przyznanie sumy pieniężnej przewiduje także art. 154 § 7 P.p.s.a. Nadto, odnotować należy przepis art. 12 ust. 4 ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2016 r. poz. 1259 ze zm.). Do tej dziedziny należy także przepis art. 4171 § 3 Kodeksu cywilnego. Z unormowaniami tymi są zaś powiązane przepisy ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. z 2016 r. poz. 1169), w tym zwłaszcza przepis art. 6 pkt 8 tej ustawy.

Analiza przywołanych przepisów prowadzi do wniosku, że ich wspólną cechą jest cel, którym jest zwalczanie bezczynności i przewlekłości w postępowaniach prowadzonych przez organy państwa. Jednak wprowadzone tymi przepisami środki zwalczania przewlekłości, mimo podobieństwa, powinny być stosowane z uwzględnieniem odrębności charakteryzujących poszczególne unormowania. Jest oczywiste, że odpowiedzialność za szkodę przewidziana w art. 4171 § 3 K.c. wyklucza traktowanie sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 in fine P.p.s.a., jako odszkodowania. Nie można także utożsamiać tej instytucji z przyznaniem sumy pieniężnej na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Postępowania te różnią się przedmiotem. Skarga na przewlekłość z art. 149 P.p.s.a. dotyczy postępowanie administracyjnego. Skarga składana w trybie ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki odnosi się do postępowania sądowego, prokuratorskiego i komorniczego. Zasadnicza różnica polega jednak na czymś innym. W przeciwieństwie do art. 12 ust. 4, suma pieniężna o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a., jest jednym z dwóch alternatywnych środków o charakterze finansowym, które mogą być orzeczone w razie uwzględnienia skargi. Treść przepisu wskazuje na to, że wybór środka (grzywna lub suma pieniężna) należy do sądu, przy czym od razu warto zauważyć, że środki te występują wobec siebie w ramach alternatywy zwykłej. Wybór sądu powinien być w pierwszym rzędzie uwarunkowany celem skargi na przewlekłość, którym jest doprowadzenie do zakończenia postępowania, a także zapobieganie bezczynności lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania. W tym kontekście widzieć także należy dyscyplinowanie organu. To, że przyznanie sumy pieniężnej ma charakter kompensacyjny, nie podważa stanowiska, że może być ona przyznana tylko w sytuacji, gdy to przyznanie jest potrzebne dla osiągnięcia celu orzeczenia rozstrzygającego skargę na przewlekłość: zwalczenia przewlekłości organu oraz jego zdyscyplinowania (por. NSA w wyroku z dnia 11.04.2017 r., sygn. akt I OSK 1506/16).

Wszystkie te rozważania prowadzą do wniosku, że w niniejszej sprawie nie zachodziła potrzeba dyscyplinowania organu przez przyznanie skarżącej sumy pieniężnej. Niezależnie od powyższego warto wskazać, że jeśli zastosowanie tego rodzaju dodatkowego środka dyscyplinującego miałoby również zrekompensować stronie skarżącej stratę, jaką poniosła na skutek przewlekłości organu, to strona powinna taką stratę konkretnie wykazać. Nie wystarczy, tak jak w tej sprawie, ogólnie powołać się na samą okoliczność przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ. Taka argumentacja nie wykazuje bowiem w odniesieniu do jakiej wielkości Sąd miałby proporcjonalnie orzec o środku prawnym w jego kompensacyjnym wymiarze.

Z powyższych względów jako niezasadne należało również ocenić zarzut naruszenia art. 149 § 2 P.p.s.a.

W tym stanie rzeczy Naczelny sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.