Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2303/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Skarżony organ: Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Aneta Opyrchał, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2007 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę -


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 2303/06

UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...].08.2006 r. Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].03.2006 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zawiadomienia Starosty R. nr [...] z dnia [...].10.2005 r. o zmianach dokonanych w danych ewidencji gruntów i budynków miasta B.

Wszczęcia postępowania w tym przedmiocie zażądała A. Z. reprezentowana przez matkę - M. K., której udzieliła pełnomocnictwa. Zarzuciła, iż w wyniku wprowadzonej w operacie ewidencyjnym zmiany stała się płatnikiem podatku od nieruchomości. Podstawę wprowadzenia zmiany stanowiło postanowienie sądu o nabyciu przez nią spadku po J. K. i L. K., który to spadkodawca L. K. był współwłaścicielem działek o nr ew. [...], [...], [...], [...] oraz [...] objętych Kw nr [...], położonych w B., zwróconych następcom prawnym J. K. - właściciela cegielni położonej na tym obszarze.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia stwierdził, że Starosta R. decyzją z dnia [...].08.1999 r. orzekł o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta B., polegającej na wykreśleniu w jednostce rejestrowej nr [...] Skarbu Państwa jako właściciela wskazanych działek i wpisaniu następców prawnych J. K. Decyzję Starosty utrzymał w mocy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...].10.1999 r., które to rozstrzygnięcie stało się ostateczne.

Jednocześnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, iż § 46 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454) stanowi, że zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów wynikające m. in. z prawomocnych orzeczeń sądowych, w tym stwierdzających nabycie spadku, wprowadza się do tego operatu z urzędu. Natomiast z § 49 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia wynika, iż o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia osoby i jednostki organizacyjne, na których wniosek lub zgłoszenie zmiana została wprowadzona. Przedmiotowej zmiany jednakże nie dokonano na podstawie zgłoszenia spadkobierczyni L. K., nie została więc o niej zawiadomiona. Jednocześnie organ I instancji wywiódł, iż przedmiotem postępowania nieważnościowego mogą być jedynie decyzje oraz na mocy art. 126 Kpa postanowienia, na które służą zażalenia. Nie można natomiast żądać, w ocenie organu, stwierdzenia nieważności czynności materialno-technicznych podejmowanych w formie rejestracji faktów w ewidencji ani w formie wystawienia zaświadczenia.

Stanowisko to potwierdził organ odwoławczy i zaznaczył, iż złożenie w starostwie w dniu 30.09.2005 r. przedmiotowego postanowienia spadkowego z dnia [...].11.1987 r. zostało zarejestrowane i na jego podstawie Starosta R. w dniu [...].10.2004 r. sporządził zawiadomienie o zmianach w ewidencji gruntów i budynków w jednostce ewidencyjnej B. - miasto jednostce rejestrowej gruntów [...], oznaczając zmianę nr [...].

W ocenie Głównego Geodety Kraju wprowadzenie tej zmiany nie wymagało wszczęcia postępowania administracyjnego, dlatego też została dokonana w ramach czynności materialno-technicznej. Czynność taka nie może być natomiast przedmiotem postępowania nieważnościowego. Nadto podkreślił, iż dla organu dokonującego z urzędu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków nie ma znaczenia od kogo wpłynął dokument na podstawie którego wprowadzana jest zmiana. Z tego względu uznał pozostałe argumenty podnoszone przez pełnomocnika skarżącej tak w odwołaniu, jak i dodatkowych pismach procesowych za niemające wpływu na rozstrzygniecie sprawy.

Nadto z uwagi na żądanie pełnomocnika skarżącej uzupełnienia decyzji organu I instancji o podanie "konkretnej podstawy prawnej, która przewiduje środki odwoławcze od "decyzji zmian nr [...]" Starosty Powiatu R. z dnia [...].10.2005 r." [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w tej samej dacie odmówił uzupełnienia w tym zakresie swej decyzji uznając, iż niemożliwe było spełnienie tego żądania.

Rozstrzygnięcie to uchylił decyzją z dnia [...].08.2006 r. organ odwoławczy i umorzył w zakresie owego uzupełnienia postępowanie przed organem I instancji wskazując, iż żądanie takie winno być rozpoznane w formie postanowienia, na które nie służy zażalenie, a przez to pozostające częścią aktu, którego uzupełnienia strona się domaga. Rozstrzygnięcia tego nie zakwestionowała M. K., a nadto kwestii wskazania przez organ ewentualnych środków odwoławczych od przedmiotowej czynności materialno-technicznej - we wniesionej w imieniu skarżącej skardze - nie podniosła.

Pełnomocnik skarżącej tak w odwołaniu i dodatkowych pismach procesowych, jak i w skardze żądała uchylenia zarówno decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności czynności materialno-technicznej zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków oraz decyzji utrzymującej ją w mocy, jak i wpisów A. Z. do ewidencji o nr [...] z dnia [...].09.2005 r. oraz nr [...] z dnia [...].10.2005 r., dokonanych przez Starostę R. w oparciu o dane osobowe wpisanej, pozyskane przez Z. K. bez jej wiedzy oraz pisemnej zgody. Zarzuciła organom orzekającym naruszenie art. 7, 79 § 1 i 2 oraz art. 10 Kpa. Także poprzez niedopuszczenie trzech wniosków dowodowych, które chciała w sprawie powołać, mających wykazać, iż osoba nieuprawniona dostarczyła do Starostwa postanowienie spadkowe dotyczące A. Z. Jednocześnie stwierdziła, iż niepowiadomienie A. Z. o wydaniu zmian nr [...] i [...] rażąco naruszyło art. 109 § 1 Kpa w zw. z art. 28 Kpa. Wyraziła zaniepokojenie, iż obie zmiany [...] i [...] zostały dokonane w oparciu o to samo stwierdzenie nabycia spadku przez jej mocodawczynię. Sprzeciwiła się dostarczeniu tego postanowienia nie wg procedury przekazywania "z urzędu" lecz poza nią. Stwierdziła także, iż postępowanie reprywatyzacyjne zakończone zwrotem cegielni odbyło się bez udziału A. Z.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów, przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zatem niezależnie od treści zarzutów zawartych w skardze Sąd bada, czy organy rozstrzygnęły sprawę co do istoty w granicach żądania określonego przez stronę.

Rozpoznając sprawę we wskazanych granicach Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Przede wszystkim należy zauważyć, iż żądanie pełnomocnika skarżącej było jednoznaczne i wyraźne. Pełnomocnik skarżącej A. Z. - jej matka M. K. w piśmie procesowym z dnia 14.02.2006 r., które do Starostwa Powiatowego w R. wpłynęło w dniu 20.02.2006 r. zażądała stwierdzenia nieważności jak to określiła "decyzji zmian nr [...]" wydanej z urzędu przez Starostę, a dotyczącej wpisania A. Z. do ewidencji gruntów i ustanowienia jej na tej podstawie podatnikiem podatku od nieruchomości.

Wobec tak sformułowanego żądania słuszne stanowisko w sprawie zaprezentował [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...].03.2006 r. odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zawiadomienia Starosty R. nr [...] z dnia [...].10.2005 r. o zmianach dokonanych w danych ewidencji gruntów i budynków miasta B., które to zawiadomienie stanowiło czynność materialno - techniczną. W tej sytuacji nie musiał odnosić się do pozostałych zarzutów podniesionych przez pełnomocnika skarżącej.

Należy zauważyć, iż wbrew twierdzeniu pełnomocnika skarżącej stwierdzenie nieważności możliwe jest tylko w odniesieniu do decyzji (art. 156 § 1 Kpa) oraz niektórych postanowień, a mianowicie tych od których przysługuje zażalenie, stosownie do art. 126 Kpa, a nie czynności materialno -technicznych, w tym wprowadzenia zmian w operacie.Te bowiem stosownie do okoliczności mogą być uchylane.

Podkreślenia wymaga także, iż taką czynność materialno - techniczną stanowiła owa zmiana w ewidencji gruntów i budynków o nr [...] z dnia [...].10.2005 r.

Nie jest także trafne twierdzenie skarżącej jakoby w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego [...] z dnia [...].11.1987 r., sygn. akt [...] stwierdzające, iż nabycie spadku po J. K. i L. K. przez A. K. obecnie Z. dokonano dwóch zmian w ewidencji gruntów i budynków w odstępie kilkudniowym, a mianowicie o nr [...] i [...].

Złożenie w starostwie w dniu 30.09.2005 r. przedmiotowego postanowienia spadkowego z dnia [...].11.1987 r. zostało jedynie zarejestrowane pod nr [...] w dzienniku zgłoszeń zmian i dopiero na jego podstawie Starosta R. w dniu [...].10.2004 r. sporządził zawiadomienie o zmianach w ewidencji gruntów i budynków w jednostce ewidencyjnej B. - miasto jednostce rejestrowej gruntów [...], oznaczając zmianę nr [...]. W efekcie wykreślił zmarłego L. K. i w jego miejsce wpisał A. K. jako współwłaścicielkę o udziale 34/160.

Na marginesie wskazać należy, iż § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków stanowi wyjątek od reguły niezwłoczności aktualizacji operatu ewidencyjnego po uzyskaniu przez Starostę odpowiednich dokumentów. Tylko w sytuacji, gdy aktualizacja wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne lub stosuje art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r., nr 240, p. 2027). W niniejszej sytuacji konieczność taka w ocenie Sądu nie zachodziła, bowiem postanowienie spadkowe po L. K. było prawomocne i stanowiło podstawę do dokonania stosownego wpisu skarżącej jako współwłaściciela działek objętych Kw nr [...].

Podkreślenia wymaga, iż ujawnienie w ewidencji gruntów A. Z. w miejsce L. K. wynikało z wcześniejszych decyzji, a mianowicie decyzji Starosty R. z dnia [...].08.1999 r., w której orzekł o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta B., polegającej na wykreśleniu w jednostce rejestrowej nr [...] Skarbu Państwa jako właściciela wskazanych działek i wpisaniu następców prawnych J. K., w tym L. K. Decyzję tę utrzymał w mocy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...].10.1999 r., które to rozstrzygnięcie stało się ostateczne.

Zatem skuteczne wzruszenie w trybie nadzwyczajnym tych rozstrzygnięć może otworzyć drogę do podważenia skuteczności wpisu do ewidencji przedmiotowej zmiany nr [...].

Odnosząc się z kolei do zarzutu podniesionego w skardze, iż osoba nieuprawniona, a mianowicie inny współwłaściciel przedmiotowych działek -Z. K. powiadomił organ ewidencyjny o treści owego postanowienia spadkowego zaznaczyć należy, iż jako współwłaściciel przedmiotowej nieruchomości miał do tego prawo w oparciu o § 46 ust. 1 w zw. z § 10 i § 11 cyt. rozporządzenia oraz w zw. z § 46 ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia. Nadto z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne wynika obowiązek - ciążący także na współwłaścicielach gruntu - zgłaszania właściwemu staroście wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni licząc od dnia ich powstania. Zgłoszenie takich zmian stosownie udokumentowane - tu prawomocnym stwierdzeniem nabycia spadku - podlegało ujawnieniu w ewidencji w postaci stosownej zmiany, co też miało miejsce w niniejszej sprawie.

Nadto z przepisów prawa nie wynikał obowiązek organu powiadomienia skarżącej o tej zmianie (§ 49 ust. 1 cyt. rozporządzenia). O tym jednakże, iż jej zmarły poprzednik prawny - L. K. wpisany został w ewidencji gruntów jako współwłaściciel działek o nr ew. [...], [...], [...], [...] oraz [...] objętych Kw nr [...], położonych w B., zwróconych następcom prawnym J. K. skarżąca wiedziała, skoro kwestionowała decyzję wcześniejszą Głównego Geodety Kraju z dnia [...].08.2005 r., odmawiającą stwierdzenia nieważności owej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].10.1999 r. (por. wyrok WSA z dnia 20.07.2006 r., sygn. akt IV SA/ Wa 1973/05).

Odnosząc się do żądania skarżącej uzupełnienia kontrolowanej obecnie decyzji pierwszej instancji o podanie środka odwoławczego od czynności materialno-technicznej zmiany wpisu w ewidencji, na marginesie jedynie -jako że kwestii tej pełnomocnik skarżącej nie zarzuciła w skardze wyraźnie żądając potwierdzenia możliwości stwierdzenia nieważności tej czynności - stwierdzić należy, że w razie skutecznego podważenia decyzji Starosty R. z dnia [...].08.1999 r. oraz utrzymującej ją w mocy decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].10.1999 r. w trybie nadzwyczajnym, otworzy się jej droga do uchylenia przedmiotowej czynności materialno - technicznej zmiany wpisu w ewidencji nr [...] z 2005 r., o ile wykaże, iż jej poprzednik prawny bezzasadnie był tam wpisany, a zatem i ona nie jest współwłaścicielką przedmiotowych działek.

Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.