Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 114/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2018-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Podatek leśny
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151,
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi W. G. i R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...]. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego, leśnego i od nieruchomości na 2017 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Decyzja organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania

1.1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (SKO, kolegium) decyzją z [...] r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z [...]. nr [...] w sprawie ustalenia W. i R.G.podatku rolnego, leśnego i od nieruchomości na rok 2017 w łącznej kwocie 346 zł.

1.2. Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że w ewidencji gruntów i budynków figurują oni jako właściciele gruntów o łącznej powierzchni 3,95 ha (działka nr 167, działka nr 234, działka nr 266, działka nr 303, działka nr 304, działka nr 444, działka nr 445, działka nr 566/1 oraz nr 885 obręb 0007) sklasyfikowanych w operatach geodezyjnych jako:

- grunty orne klasa IIIb o powierzchni 0,37 ha,

- grunty orne klasa IlIa o powierzchni 1,06 ha,

- grunty orne klasa IVa o powierzchni 0,01 ha,

- grunty orne klasa IVb o powierzchni 0,70 ha,

- grunty orne klasa V o łącznej powierzchni 0,64 ha,

- łąki trwałe klasa III o powierzchni 0,29 ha,

- łąki trwałe klasa VI o powierzchni 0,22 ha,

- sady klasa S-RIIIb o powierzchni 0,12 ha,

- lasy klasa IV o powierzchni 0,44 ha oraz

- grunty rolne zabudowane klasa Br-RIIIb o powierzchni 0,10 ha.

Biorąc pod uwagę treść art. 21 ust. 1 i art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm.) Kolegium stwierdziło, że organy podatkowe właściwe w sprawach podatku od nieruchomości (wójt, burmistrz, lub prezydent miasta właściwy miejscowo ze względu na położenie przedmiotu opodatkowania) nie mają prawa dokonywania zmian w ewidencji. Z kolei, jeżeli podatnik kwestionuje wysokość podatku od nieruchomości z uwagi na nieprawidłowe dane ujawnione w ewidencji, wówczas w pierwszej kolejności powinien wszcząć procedurę zmiany danych w organie prowadzącym ewidencję, czyli u starosty.

Rady Gminy w S. uchwałą z dnia 30 listopada 2016r. Nr XXVII/162/2016 r. określiła wysokość stawek podatku od nieruchomości oraz uchwałą Nr X1I/81/20144 ustanowiła zwolnienia w podatku od nieruchomości. Jednocześnie uchwałą z dnia 30 listopada 2016 r. Nr XXVII/161/2016 obniżono cenę skupu żyta do celów wymiaru podatku rolnego na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, dalej jako "u.p.o.l.".

Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo zastosował uchwalone stawki podatku. Powołało art. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 4 i 5 u.p.o.l., art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym oraz art. 2 ust. 1 ustawy o podatku leśnym. Nie definiują one pojęcia solidarności, więc należy w tej sytuacji odnieść się do przepisów art. 91 Ordynacji podatkowej. Pojęcie solidarności w tym przypadku solidarności biernej, jej rozumienie i zastosowanie jest więc takie samo jak na gruncie przepisów prawa cywilnego. Z mocy art. 366 § 1 k.c. kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych. Do istoty zobowiązania solidarnego należy więc to, że każdy z dłużników solidarnych odpowiada za całość zobowiązania niezależnie od sytuacji prawnej pozostałych współdłużników. Sytuacja prawna jednego dłużnika wobec wierzyciela jest prawnie irrelewantna dla pozostałych dłużników. Niezależnie zatem od wielkości udziału w nieruchomości/gruncie, której jest właścicielem każdy ze współwłaścicieli odpowiada za zobowiązania podatkowe w podatku rolny, leśnym i od nieruchomości z tejże nieruchomości do pełnej wysokości i niezależnie od odpowiedzialności innych współwłaścicieli.

Kolegium wyjaśniło, że w stanie faktycznym sprawy zastosowanie znajdzie art. 6c ust. 2 ustawy o podatku rolnym. Na podstawie art. 92 § 1 Ordynacji podatkowej z momentem doręczenia decyzji solidarnie odpowiedzialni stają się współwłaściciele, którym została ona doręczona. Oznacza to, że dopiero doręczenie decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym rodzi po stronie podatników będących współwłaścicielami solidarną odpowiedzialność podatkową. Tak więc, niezależnie od wielkości udziału w nieruchomości/gruncie której jest właścicielem każdy ze współwłaścicieli odpowiada za zobowiązania podatkowe w podatku rolny, leśnym i od nieruchomości z tejże nieruchomości do pełnej wysokości i niezależnie od odpowiedzialności innych współwłaścicieli.

Następnie Kolegium przytoczyło treść art. 4 ust. 1 i ust. 7 pkt 1 ustawy o podatku rolnym. Uznało, że dowody zgromadzone w aktach sprawy stanowią wystarczającą podstawę do ustalenia przez organ podatkowy podatników na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ustawy o podatku rolnym oraz ustawy o podatku leśnym, na których spoczywa obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, podatku rolnym oraz podatku leśnym.

2. Skarga do Sądu

2.1. Na decyzję SKO W.g. i R.g. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i powrócenie do stanu poprzedniego. Zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na prawidłowość przyjętych do opodatkowania gruntów, dopisywanie pozycji grunty rolne zabudowane oraz stawy zarybione o powierzchni 0,1000 zamienioną powierzchnię przeliczeniową gruntów rolnych gospodarstwa z 3,1240 ha na 3,1090 ha, brak właściwego zapisu co do własności udziałów 1/1, gdzie opisy te do tej pory na nakazach płatniczych podatku widniały tak przy R.g., jak i przy W. G..

2.2. W uzasadnieniu wskazali, że nie zwracali się do SKO o wskazanie na kim ciąży zapłata podatku, kto odpowiada za zobowiązania podatkowe oraz jaka jest wysokość podatku, tylko co było podstawą do wpisania gruntów rolnych zabudowanych oraz stawów zarybionych (łosoś itp.) do podatku rolnego, skoro czegoś takiego nie posiadają.

Starostwo Powiatowe w K. poinformowało skarżących, że od 1999 r. stan ewidencji gruntów w odniesieniu do działek nr 167, 234, 266, 303, 304, 444, 445, 566/1, położonych w obrębie . gmina S. będących ich własnością jest taki sam. Urząd nie wprowadzał żadnych zmian ani w części opisowej, ani kartograficznej ewidencji gruntów dotyczących przedmiotowych działek. Nie nastąpiła również zmiana dotycząca kwalifikacji przedmiotowych gruntów. W sprawie udziałów 1/1, tak jak określa wójt nie nastąpiła zmiana wzoru decyzji, a podany udział odnosi się do pierwszego właściciela, a współpodatnik otrzymuje decyzję bez zapisu udziału, co nie odnosi się do nakazów skarżących.

2.3. W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało stanowisko zawarte

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:

3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), określanej dalej jako

"p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności

z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. nie narusza prawa,

a ustalony stan faktyczny znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te Sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe.

Spór w sprawie dotyczy prawidłowości powierzchni gruntów, należących do skarżących przyjętych przez organ w zaskarżonej decyzji. Skarżący kwestionują bowiem dane zawarte w ewidencji gruntów., podnosząc, że "dopisano pozycje grunty rolne zabudowane oraz stawy zarybione (łosoś, itp.) o pow. 0,1000 ha". Ponadto, skarżący wskazują na nieprawidłową ich zdaniem zmianę powierzchni przeliczeniowej gruntów rolnych gospodarstwa z 3,1240 ha na 3,1090 ha. Organ natomiast stoi na stanowisku, że w zakresie wymiaru przedmiotowego podatku jest związany wyłącznie danymi wynikającymi z ewidencji gruntów.

Sąd stwierdził, że prawidłowe jest stanowisko organu.

3.2. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ustawy o podatku rolnym, oraz ustawy o podatku leśnym. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym oraz art. 2 ust. 1 ustawy o podatku leśnym, podatnikami podatku od nieruchomości, podatku rolnego i leśnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, gruntów oraz lasów.

W myśl art. 3 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 3 ust. 5 ustawy o podatku rolnym oraz art. 2 ust. 4 ustawy o podatku rolnym, jeżeli grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza, nieruchomość lub obiekt budowlany oraz las stanowią współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowią odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od gruntów, nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach.

Rada gminy jest zobowiązana na mocy art. 5 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych do określania wysokości stawek podatku od nieruchomości. Stawki określone przez radę nie mogą przekraczać stawek maksymalnych corocznie waloryzowanych przez Ministra Finansów na podstawie art. 20 w/w ustawy i ogłaszanych w drodze obwieszczenia. Rady Gminy w S. uchwałą z 30 listopada 2016r. Nr XXVII/162/2016 r. określiła wysokość stawek podatku od nieruchomości oraz uchwałą Nr XII/81/20144 ustanowiła zwolnienia w podatku od nieruchomości. Jednocześnie uchwałą z 30 listopada 2016r. Nr XXVII/161/2016 obniżono cenę skupu żyta do celów wymiaru podatku rolnego.

Ponadto, zgodnie z przepisami ustawy o podatku rolnym, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne  lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza (art. 1 w/w ustawy). Za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1 w/w ustawy, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej (art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego. W art. 4 ust. 4 w/w ustawy ustalono 4 okręgi podatkowe, do których zalicza się gminy oraz miasta w zależności od warunków ekonomicznych i produkcyjno-klimatycznych, natomiast w ust. 5 ustalono przeliczniki powierzchni użytków rolnych. Z kolei zgodnie z art. 4 ust. 7 ustawy o podatku rolnym, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016 r. między innymi grunty rolne zabudowane - bez względu na zaliczenie do okręgu podatkowego - przelicza się na hektary przeliczeniowe według przelicznika: 1 ha gruntów rolnych zabudowanych równa się 1 ha przeliczeniowemu. W niniejszej sprawie skarżący są właścicielami gruntów zabudowanych o powierzchni 0, 10 ha, dlatego przepis ten znalazł zastosowanie w niniejszej sprawie. Nie dotyczył ich wymieniony w analizowanym przepisie przypadek stawów zarybionych. Zmiana treści art. 4 ust. 7 ustawy o podatku rolnym wpłynęła na zmianę w zakresie hektarów przeliczeniowych z wartości 3.1240 na 3.1090, stąd też wzięła się różnica w nakazach płatniczych z 2015 r. i latach późniejszych. O powodzie tej zmiany skarżący zostali wyczerpująco poinformowani przez organ I instancji. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował wynikające z wyżej wymienionych przepisów stawki podatku.

W myśl art. 5 ust. 1 w/w ustawy Minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rolnictwa i ministrem właściwym do spraw rozwoju wsi oraz po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Izb Rolniczych, w drodze rozporządzenia, zalicza każdą gminę, miasto oraz dzielnicę miasta do jednego z czterech okręgów podatkowych, kierując się kryteriami określonymi w art. 4 ust. 4 ustawy o podatku rolnym. W myśl art. 6 ustawy o podatku rolnym podatek rolny za rok podatkowy wynosi zaś:

1) od 1 ha przeliczeniowego gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 - równowartość pieniężną 2,5 q żyta,

2) od 1 ha gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 - równowartość pieniężną 5 q żyta - obliczone według średniej ceny skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy. Dodać należy, że zgodnie z art. 6c ust. 1 ustawy o podatku rolnym, osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym),

z zastrzeżeniem ust. 2. Łączne zobowiązanie pieniężne należne od przedmiotów opodatkowania stanowiących współwłasność lub znajdujących się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych ustala się w odrębnej decyzji (nakazie płatniczym), który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli (posiadaczy) (ust. 2 powołanego przepisu).

3.3. W przedmiotowej sprawie istotne znaczenie ma treść art. 21 prawa geodezyjnego i kartograficznego, na co prawidłowo zwróciło uwagę Kolegium. Zgodnie z powołanym przepisem podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dane te dotyczą m.in. rodzajów, powierzchni gruntów czyli wskazują na przedmiot opodatkowania. Ewidencja zawiera także dane wskazujące na podmiot zobowiązany do zapłaty podatku. Ustalenia organów podatkowych oparte o treść ewidencji gruntów stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. Dokonując ustaleń w sprawie organ jest związany zarówno zakresem przedmiotowym jak i podmiotowym zapisów zawartych w ewidencji gruntów i nie jest uprawniony do dokonywania własnych ustaleń w tym przedmiocie. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają bowiem walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej, stanowią więc dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych ewidencja gruntów i budynków jest niewątpliwie urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych

w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte

w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Wyjątkowo tylko organy podatkowe mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów. Sytuacja taka może mieć miejsce tylko wówczas, gdy moc dowodowa ewidencji (dokumentu urzędowego) zostanie podważona w trybie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, więc zostanie wykazane istnienie innego dokumentu, świadczącego o wadliwości zapisów

w ewidencji (zob. wyroki NSA z dnia 26 lipca 2011 r. sygn. akt II FSK 309/10, z dnia 10 czerwca 2011 r. sygn. akt II FSK 226/10, z dnia 14 września 2010 r. sygn. akt

II FSK 690/09 i II FSK 1014/10 oraz z dnia 13 stycznia 2010 r. sygn. akt II FSK 1243/08; dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). W niniejszej sprawie nie przedłożono takich dokumentów. Z wypisu rejestru gruntów z 02.01.2017 r. wynika, że W.g. i R.g. figurują jako właściciele gruntów położonych w Oblęgorku o łącznej powierzchni 3,95 ha (działka nr 167, działka nr 234, działka nr 266, działka nr 303, działka nr 304, działka nr 444, działka nr 445, działka nr 566/1 oraz nr 882 obręb 0007). Dane przyjęte przez organ do wymiaru podatku były więc prawidłowe.

3.4. Niezasadne okazały się zarzuty dotyczące braku właściwego zapisu co do własności udziałów. W.g. oraz R.g. są właścicielami gruntów

o łącznej powierzchni 3,95 ha i niezależnie od wielkości udziału w nieruchomości/gruncie której są właścicielami każdy ze współwłaścicieli odpowiada za zobowiązania podatkowe w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości z tejże nieruchomości do pełnej wysokości i niezależnie od odpowiedzialności innych współwłaścicieli. Jak wskazano powyżej, nakaz płatniczy wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli.

3.5. Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania przeprowadzonego przez organy postępowania. Nie dopatrzył się także żadnych uchybień w zakresie stosowania przez te organy prawa materialnego. Zarówno podmiot jak i przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie zostały ustalone prawidłowo. Organ zastosował także właściwe stawki podatkowe i przyjął poprawną wielkość podstawy opodatkowania. Spowodowało to ustalenie wobec skarżącego prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę.