Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 545/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2006-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości
Powołane przepisy: article: art. 111 par. 1 i 2,  art. 134
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska (sprawozdawca) Sędzia WSA Andrzej Cisek Asesor WSA Olga Białek Protokolant Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 listopada 2006 r. sprawy ze skargi R. A. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz R. A. kwotę 100,00 /stu złotych/ tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

W dniu [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. wydał na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.) decyzję Nr [...], którą przyznał R. A. płatność na rok 2005 w łącznej wysokości [...], w tym z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej w wysokości [...] i Uzupełniającej Płatności Obszarowej w wysokości [...]. Z uwagi na to, że decyzja uwzględniła w całości żądnie strony, na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. organ odstąpił od jej uzasadnienia.

Pismem z dnia 20 marca 2006 r. (22 marca 2006 r. data stempla pocztowego), działając na podstawie art. 111 § 1 k.p.a., R. A. wniósł o uzupełnienie w/w decyzji poprzez podanie do upraw jakich gatunków roślin i w jakiej wysokości została przyznana i naliczona płatność uzupełniająca oraz podanie powierzchni upraw gatunków roślin, co do których została przyznana i naliczona w/w płatność. Strona ponadto wskazała, iż na podstawie art. 111 § 2 k.p.a. termin dla wniesienia odwołania będzie biegł od dnia doręczenia odpowiedzi na niniejsze pismo przez Biuro Powiatowe Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z.

W odpowiedzi na to pismo organ I instancji pismem z dnia [...] skierowanym do R. A., wyjaśnił, że we wskazanym przez skarżącego trybie można żądać uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, a art. 111 § 1 k.p.a. nie przewiduje uzasadnienia jako tego elementu decyzji, który może zostać uzupełniony na żądanie strony. Jednocześnie wskazano, że płatność uzupełniająca została przyznana do wszystkich gatunków roślin zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 lutego 2005 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnościami uzupełniającymi w 2005 r. z późniejszymi zmianami w wysokości podanej w Decyzji Nr [...] (stawka płatności UPO [...] za 1 hektar uprawy). Zaś powierzchnia upraw gatunków roślin, do których została przyznana uzupełniająca płatność obszarowa jest również zgodna z deklaracją we wniosku i wyszczególniona w otrzymanej decyzji. Ponadto organ wskazał, iż mając na uwadze, iż uzasadnienie stanowi integralną część decyzji, stronie zgodnie z pouczeniem przysługuje odwołanie do organu II instancji w terminie 14 dni od jej otrzymania.

W dniu [...] R. A. wniósł odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] Nr [...], zarzucając jej niespełnienie warunków art. 107 k.p.a. oraz niewłaściwe naliczenie płatności, w związku czym wniósł o jej zmianę i prawidłowe naliczenie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005. Nadto skarżący podniósł, iż termin do wniesienia niniejszego odwołania przez stronę jest dotrzymany w myśl art. 111 § 1 i § 2 k.p.a. Decyzję organu I instancji, jak wskazał skarżący, otrzymał w dniu 8 marca 2006 r., w dniu 22 marca 2006 r. złożył pismo do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z. z wnioskiem o uzupełnienie wydanej decyzji. Na jego pismo dotychczas nie otrzymał odpowiedzi, w związku z czym swoje odwołanie skierował bezpośrednio do organu odwoławczego. Zdaniem R. A. stwierdzenie w decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z., że uwzględnia w całości żądanie jest nieprawdziwe i nieuprawnione, bowiem uwzględnia ona tylko w części wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich. Zgodnie z treścią broszury informacyjnej o dopłatach bezpośrednich dla rolników, wydaną w 2004 r. przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie, w 2005 r. dopłaty z tytułu jednolitej płatności obszarowej ze środków unijnych wynosi 30% dopłaty, jaka przysługuje rolnikom w Unii Europejskiej. Przyznana w decyzji dopłata tego warunku nie spełnia i jest znacznie zaniżona. Brak jest również wyjaśnienia dlaczego dopłata ze środków krajowych wynosi zero złotych. Zdaniem skarżącego również dopłaty z tytułu Uzupełniającej Płatności Obszarowej zostały niewłaściwie naliczone. W decyzji nieprawidłowo naliczono płatność ze środków krajowych w wysokości [...], bowiem powinno być [...] x 2,36 zł ze środków krajowych (§ 1 ust. 2 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie stawek płatności uzupełniających w 2005 r. (Dz. U. Nr 232, poz. 1967) W wydanej decyzji nie naliczono natomiast płatności ze środków unijnych, a podana kwota [...] jako środki unijne - jest faktycznie różnicą, o którą bezpodstawnie zmniejszono kwotę dopłaty krajowej. Pominięto ponadto całkowicie m.in. dopłatę uzupełniającą ze środków unijnych do uprawy orzechów włoskich na powierzchni 1,35 ha.

Postanowieniem z dnia [...] Nr [...], podjętym na podstawie art. 134 w związku z art. 129 k.p.a., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że R. A. otrzymał decyzję o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych dnia 8 marca 2006 r., o czym świadczy potwierdzenie odbioru, a odwołania od strony nadane w Urzędzie Pocztowym dnia 24 kwietnia 2006 r. wpłynęło do Oddziału Regionalnego we W. dnia 27 kwietnia 2006 r., czyli złożono je w UP trzydzieści dni po terminie do wniesienia odwołania, co powoduje jego bezskuteczność, w następstwie czego decyzja nr [...] z dnia [...] wydana przez Kierownika Biura Powiatowego w Z. staje się decyzją ostateczną.

Skargę na powyższe postanowienie wniósł R. A., domagając się jego uchylenia ze względu na rażące naruszenie prawa i jego nieprawdziwość pod względem merytorycznym. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w dniu 8 marca 2006 r. otrzymał decyzję organu I instancji i przed upływem 14-tu dni, tj. w dniu 22 marca 2006 r., nadał w Urzędzie Pocztowym w Z. list do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z. z wnioskiem o uzupełnienie tej decyzji. Dotychczas nie otrzymał żadnej odpowiedzi w tej sprawie, w związku z czym w dniu 24 kwietnia 2006 r. wysłał bezpośrednio do organu odwoławczego odwołanie, w którym szczegółowo uzasadnił dlaczego odwołanie kieruje bezpośrednio do Oddziału Regionalnego ARiMR we W., oraz dlaczego termin do wniesienia odwołania jest dotrzymany. Do odwołania dołączył kopię pisma z dnia 20 marca 2006 r. do Kierownika Biura Powiatowego oraz odpis przedmiotowej decyzji. W dniu 26 maja 2006 r. otrzymał pismo z dnia 19 maja 2006 r. Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. zawiadamiające, że w związku z odwołaniem zostało wszczęte postępowanie przed organem II instancji. Ponadto w piśmie tym było zawarte pouczenie, że do dnia 8 czerwca 2006 r. może składać dodatkowe oświadczenia, oraz zapoznać się z zebranymi dowodami i materiałami w powyższej sprawie. W dniu 14 czerwca 2006 r. otrzymał kolejne pismo Dyrektora z dnia 1 czerwca 2006 r. informujące, że ze względu na zawiłość sprawy oraz konieczność ponownej weryfikacji danych z wniosku, przedłużony zostaje termin wydania decyzji II instancji do dnia 31 lipca 2006 r. Natomiast w dniu 11 lipca 2006 r., jak wskazał skarżący, otrzymał skarżone postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to zostało, zdaniem strony skarżącej, wydane z rażącym naruszeniem prawa, a w uzasadnieniu został pominięty fakt, że dotychczas organ I instancji nie udzielił odpowiedzi na żądanie strony o uzupełnienie decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Nadto wskazano m.in., iż wniosek producenta rolnego został uwzględniony w całości, w związku z czym Kierownik Biura Powiatowego w Z., na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. odstąpił od uzasadnienia decyzji. Wskazaną decyzją skarżący otrzymał płatności z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej w wysokości [...] oraz z tytułu Uzupełniającej Płatności Obszarowej w wysokości [...]. Powyższe płatności wynikają z następującego rachunku: [...] [...] = [...]. Z czego [...] stanowi stawkę dla Jednolitej Płatności Bezpośredniej (JPO), wynikającej z następujących aktów prawnych: Decyzji Komisji z dnia [...] – zawierająca informację o powierzchni rolniczej [...], rozporządzenia Komisji (WE) [...] z dnia [...] z załącznikiem VI – zawierające informację o kopercie finansowej, informacje na temat kursu waluty Euro ([...]:[...])* [...]=[...]. [...] [...]=[...]. Z czego [...] stanowi stawkę Uzupełniającej Płatności Obszarowej, wynikającej z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 listopada 2005 r. ( Dz. U. Nr 232, poz. 1967) w sprawie stawek płatności uzupełniających w 2005 r. Jak wskazał organ II instancji, decyzja organu I instancji nie rozstrzyga spornych interesów strony, nie była też wydana na skutek odwołania, co uzasadnia odstąpienie od uzasadnienia. Tak więc odstąpienie od uzasadnienia było zgodne z prawem. Nie było także najmniejszych podstaw do tego by organ I instancji wydawał uzupełnienie decyzji w trybie art. 111 k.p.a. W danej sprawie brak było również podstaw do tego by wyjaśniać decyzję w trybie art. 113 § 2. W decyzji organu I instancji nie było bowiem żadnych wątpliwości co do jej treści, gdyż była ona ani niejednoznaczna ani dotknięta zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Zarzuty strony podniesione w zażaleniu są, zdaniem organu odwoławczego, niezrozumiałe, a decyzja wydana przez Kierownika Biura Powiatowego w Z. jest merytorycznie właściwa, zaś uchybienie terminu przez stronę bezsporne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie została uwzględniona.

Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia). Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Decyzja administracyjna (postanowienie) jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej (postanowienia) przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie zostało podjęte na podstawie art. 134 k.p.a. Badając pod kątem zastosowania tego artykułu przez organ orzekający, Sąd doszedł do przekonania, iż doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z przepisem art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Artykuł ten uprawnia zatem organ odwoławczy do podjęcia w postępowaniu wstępnym czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w zachowaniem terminu.

W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której organ II instancji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...]. Trzeba jednak zaznaczyć, iż w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia brak jest jakiegokolwiek odniesienia się do złożonego przez skarżącego wniosku o uzupełnienie decyzji organu I instancji, a na tą okoliczność wskazywał zarówno R. A. w odwołaniu, jak i Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Z. przekazując odwołanie do organu II instancji. Ponadto organ, nie uwzględniając faktu złożenia przez skarżącego wniosku o uzupełnienie decyzji, obliczył termin do wniesienia odwołania od jej doręczenia. Stanowi to naruszenie zarówno art. 107 jak i art. 134 k.p.a.

Stosownie do przepisu art. 107 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. uzasadnienie faktyczne postanowienia powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zgodnie zaś z art. 11 k.p.a. organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Powyższych wymogów nie spełnia zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie faktyczne i prawne stanowi integralną część decyzji (postanowienia), a jej zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiące dyspozytywną część decyzji (p[ostanowienia). Obowiązkiem zaś każdego organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawej, co wypływa również z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 k.p.a. (zasada udzielania informacji), art. 7 k.p.a. (zasada wyjaśnienia stanu faktycznego), art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy).

Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy (tu wniesienie przez skarżącego wniosku o uzupełnienie decyzji organu I instancji), uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 k.p.a. Nie może też oczekiwać, że zrobi to za niego Sąd, kontrolując zaskarżoną decyzję (postanowienie). Sąd bowiem sprawuje kontrolę zgodności z prawem zaskarżonych decyzji (postanowień) i nie może zastępować organu w działaniach do których ten jest ustawowo zobowiązany i uzasadniać zań podjętych rozstrzygnięć (zob. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2001 r., IV SA 703/99, publ. LEX nr 51234).

Prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego (art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). W państwie prawnym wymagane jest nie tylko zrozumiałe, precyzyjne i zgodnie z innymi regułami, wynikającymi z istoty takiego państwa, unormowanie procedury, lecz również prawidłowe i ścisłe jej stosowanie w praktyce, w szczególności zaś tych jej przepisów, które określają uprawnienia procesowe uczestników postępowania (wyrok NSA z dnia 19 października 1993 r., V SA 250/9, publ. ONSA 1994/2/84).

Niewyjaśniony stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, przy istnieniu szeregu wątpliwości, w ocenie Sądu, nie umożliwiały podjęcia zgodnego z procedurą administracyjną zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Bezspornym w sprawie jest, że decyzją z dnia [...] organ I instancji przyznał skarżącemu płatność do gruntów rolnych. Decyzja ta została doręczona stronie skarżącej w dniu 8 marca 2006 r. W 14-dniowym terminie, zgodnie z przepisem art. 111 k.p.a., skarżący złożył w dniu 22 marca 2006 r. wniosek o uzupełnienie tej decyzji. W dniu 24 kwietnia 2006 r. wniósł odwołanie do organu II instancji, który zaskarżonym postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia.

Art. 111 § 1 k.p.a. stanowi, że strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. W przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi (§ 2).

Przepis art. 111 k.p.a. wymienia w sposób wyczerpujący składniki decyzji, co do których można wnosić o ich uzupełnienie. Uzupełnienie decyzji może więc dotyczyć rozstrzygnięcia lub pouczenia o środkach zaskarżenia bądź o uprawnieniu wytoczenia powództwa do sądu powszechnego. Decyzja wymaga uzupełnienia, gdy jest niekompletna, a więc zawiera rozstrzygnięcie, które jest niepełne (podkreślenia Sądu), oraz nie zawiera pouczenia o zakresie i trybie weryfikacji decyzji lub też zamieszczone w nim pouczenie nie daje pełnej informacji co do uprawnień stron. Uzupełnienie rozstrzygnięcia sprawy będzie miało miejsce wtedy, gdy z powodu błędu w ocenie stanu faktycznego i prawnego sprawy lub niedbalstwa przy sporządzaniu decyzji wydano decyzję w samej rzeczy częściową, chociaż, w ocenie organu wydającego, miało ono załatwić całą sprawę. Niekompletność rozstrzygnięcia sprawy powinna być widoczna przy porównaniu go z materiałami zawartymi w aktach sprawy, a więc z żądaniami strony, zakresem postępowania wyjaśniającego, z zebranymi w sprawie materiałami i dowodami (zob. wyrok NSA z dnia 13 lutego 2002 r., I SA 1771/00, pul. LEX nr 81742).

W rozpatrywanej sprawie istotne jest, iż na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. organ I instancji odstąpił od uzasadnienia decyzji bowiem uwzględniała ona, zdaniem organu, w całości żądnie strony. Ponadto w piśmie z dnia 29 marca 2006 r., stanowiące odpowiedź na wniosek o uzupełnienie decyzji, wskazano, iż art. 111 § 1 k.p.a. nie przewiduje uzasadnienia jako tego elementu decyzji, który może zostać uzupełniony na żądanie strony. Organ zaznaczył również, iż stronie przysługuje odwołanie zgodnie z pouczeniem do organu II instancji w terminie 14 dni od jej otrzymania. Takie działanie organu stanowi naruszenie zarówno art. 111, ale i art. 39 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Przede wszystkim należy zauważyć, iż z akt sprawy nie wynika, by w/w pismo Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z. z dnia [...], zostało doręczone skarżącemu. Na brak odpowiedzi na opisany wyżej wniosek skarżącego zwracał uwagę skarżący tak w odwołaniu, jak i w skardze.

Organ I instancji przekazując odwołanie do organu odwoławczego wyjaśnił że pismo z dnia 29 marca 2006 r. zostało wysłane do skarżącego listem zwykłym.

Podkreślić w tym miejscu należy, ze stosownie do przepisu art. 39 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest doręczać pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy.

Oznacza to w niniejszej sprawie, że organ I instancji niewątpliwie naruszył ustalony powyższym przepisem ciążący na nim ustawowy obowiązek.

Obowiązkiem organu jest stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, dających ochronę interesom strony, która nie powinna ponosić ujemnych konsekwencji wynikających z zaniedbań organu administracji. Nie może odnieść prawnego skutku doręczenie, którego brak pokwitowania odbioru (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2004 r., II SA 1669/03, publ. Palestra 2005/3-4/265).

W niniejszej sprawie nie tylko brak takiego pokwitowania, ale przesyłkę wysłano listem zwykłym.

Ponadto udzielanie odpowiedzi na wniosek o uzupełnienie decyzji w formie pisma, jak i zamieszczenie w niej pouczenia, że stronie przysługuje odwołanie w terminie 14 dni od doręczenia decyzji, jak to uczynił organ I instancji, było naruszeniem art.123 & 1 k.p.a.

Wskazać przy tym należy, że w wyroku z dnia 22 listopada 2000 r. (sygn. akt II SA/Gd 1783/98, publ. ONSA 2002/1/23) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zgłoszenie żądania uzupełnienia decyzji przesuwa początek liczenia terminu wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi (decyzji uzupełniającej albo postanowienia o odmowie uzupełnienia - art. 111 § 2 k.p.a.). Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. akt wydany w wyniku rozpoznania takiego żądania powinien zawierać nowe pouczenie o terminie wniesienia odwołania (podkreślenie Sądu) od decyzji objętej żądaniem, uwzględniające treść art. 111 § 2 k.p.a.

Z powyższego wynika, że niezależnie od tego, czy organ wniosek o uzupełnienie decyzji uwzględnił czy nie, winien podjąć orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia, zamieszczając w nim nowe pouczenie. Odmowa uzupełnienia decyzji winno być dokonane w formie postanowienia, na które wprawdzie nie służy zażalenie, ale nie można dokonać tego poprzez czynność materialno-techniczną w formie pisma, jak to uczyniono w niniejszej sprawie. Organ winien więc stronie takie postanowienie doręczyć w odpowiedzi na żądanie uzupełnienia decyzji, wskazując w nim, że termin do wniesienia odwołania zaczyna biec od dnia doręczenia tego postanowienia.

Stanowisko takie funkcjonuje w orzecznictwie sądowym, gdzie choćby w wyroku NSA z dnia 23 października 1998 r. (sygn. akt I SA/Lu 977/97, publ. LEX nr 34928), sąd stwierdził, że uzupełnienie decyzji następuje w formie decyzji, odmowa uzupełnienia rozstrzygnięcia w formie postanowienia (podkreślenie Sądu) - niezależnie jednak od prawnej formy rozstrzygnięcia złożenie tego typu wniosku wstrzymuje określony w art. 129 § 2 k.p.a. termin do wniesienia odwołania.

Nadto budzi wątpliwości Sądu wskazanie w piśmie z dnia 29 marca 2006 r. przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z., iż art. 111 § 1 k.p.a. nie przewiduje uzasadnienia jako tego elementu decyzji, który może zostać uzupełniony na żądanie strony. W orzecznictwie prezentowany jest bowiem pogląd, że na podstawie art. 111 k.p.a. możliwe jest uzupełnienie samego uzasadnienia decyzji zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. (zob. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1998 r., IV SA 1176/97, publ. LEX nr 45641).

Jednakże gdyby jednak przyjąć, że uzupełnienie samego uzasadnienia decyzji nie jest dopuszczalne, to należy zauważyć, że w odwołaniu R. A. zarzucił decyzji organu I instancji m.in. niewłaściwe naliczenie płatności do gruntów rolnych na rok 2005, a zatem wskazał, że organ nie orzekł co do całości żądania.

Należałoby zatem rozważyć, czy wniosek o uzupełnienie wniesiony przez skarżącego nie dotyczył w istocie rozstrzygnięcia, które jest niewątpliwie składnikiem decyzji, a co do którego można wnosić o jego uzupełnienie.

W świetle powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że brak było podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art.134 k.p.a. i wydania zaskarżonego postanowienia.

Przepis art. 111 § 2 k.p.a. jednoznacznie stanowi, że w przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi.

Odwołać się przy tym należy do stanowiska prezentowanego w orzecznictwie / por. wyrok NSA z dnia 12 listopada 2000 r. o sygn. Akt II SA/Gd 1783/98 - ONSA 2002, nr 1, poz. 23/ , zgodnie z którym orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia (art. 111 k.p.a.), inaczej niż w procedurze cywilnej (art. 351 k.p.c.), nie ma bytu samodzielnego i pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona, w szczególności dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym (zażaleniowym). Zgłoszenie żądania uzupełnienia decyzji przesuwa początek liczenia terminu wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi (decyzji uzupełniającej albo postanowienia o odmowie uzupełnienia - art. 111 § 2 k.p.a.). Przy czym termin do wniesienia odwołania od decyzji, co do której złożono żądanie w trybie art. 111 § 1 k.p.a., nie zależy od oceny tego żądania przez organ I instancji. Takie stanowisko stwarzałoby niepewność sytuacji prawnej strony, która mogłaby obawiać się o zachowanie terminu do wniesienia odwołania (zob. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 1999 r., I SA/Kr 217/98, LEX nr 38126).

W okolicznościach niniejszej sprawy niezasadne było przyjęcie przez organ II instancji początku liczenia terminu wniesienia odwołania, dnia doręczenia stronie decyzji organu I instancji.

Skoro organy nie wykazały, że miało miejsce skuteczne doręczenie skarżącemu odpowiedzi na wniosek o uzupełnienie decyzji organu I instancji, nie można było stwierdzić uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wskazując iż bieg tego terminu rozpoczął się z dniem doręczenia decyzji organu I instancji. Takie rozstrzygnięcie narusza w/w przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Mając na względzie powyższe - Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 & 1 pkt.1 lit.c oraz art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt.I i II sentencji.

Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 200 w/w

Ustawy.