Postanowienie NSA, sygn. akt III SA 2333/02
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2002-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych
Powołane przepisy: article: art. 19 pkt 1
journal: Dz.U. 1995 nr 74 poz. 368
law: Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
article: art. art. 1
journal: Dz.U. 1996 nr 118 poz. 561
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych.
Teza: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych /Dz.U. nr 118 poz. 561 ze zm./ komercjalizacja, w rozumieniu ustawy, polega na przekształceniu przedsiębiorstwa państwowego w spółkę, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej a prywatyzacja w rozumieniu ustawy polega na zbywaniu należących do Skarbu państwa akcji lub udziałów spółek powstałych w wyniku komercjalizacji, rozporządzeniu wszystkimi składnikami materialnymi i niematerialnymi majątku przedsiębiorstwa państwowego lub spółki powstałej w wyniku komercjalizacji na zasadach określonych ustawą przez sprzedaż przedsiębiorstwa, wniesienia przedsiębiorstwa do spółki, oddanie przedsiębiorstwa do odrębnego korzystania.

Tego rodzaju czynności nie są objęte postępowaniem administracyjnym, a do spółki powstałej w wyniku komercjalizacji stosuje się przepisy Kodeksu handlowego. Także zbywanie akcji nie jest objęte postępowaniem administracyjnym i nie jest to czynność z zakresu administracji publicznej.

Uprawnienie do nabycia akcji, zarówno na zasadach preferencyjnych, jak i nieodpłatnie jest postacią uprawnienia majątkowego związanego ze stosunkiem pracy. Do rozstrzygania takich spraw Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony.

TEZY

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych /Dz.U. nr 118 poz. 561 ze zm./ komercjalizacja, w rozumieniu ustawy, polega na przekształceniu przedsiębiorstwa państwowego w spółkę, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej a prywatyzacja w rozumieniu ustawy polega na zbywaniu należących do Skarbu państwa akcji lub udziałów spółek powstałych w wyniku komercjalizacji, rozporządzeniu wszystkimi składnikami materialnymi i niematerialnymi majątku przedsiębiorstwa państwowego lub spółki powstałej w wyniku komercjalizacji na zasadach określonych ustawą przez sprzedaż przedsiębiorstwa, wniesienia przedsiębiorstwa do spółki, oddanie przedsiębiorstwa do odrębnego korzystania.

Tego rodzaju czynności nie są objęte postępowaniem administracyjnym, a do spółki powstałej w wyniku komercjalizacji stosuje się przepisy Kodeksu handlowego. Także zbywanie akcji nie jest objęte postępowaniem administracyjnym i nie jest to czynność z zakresu administracji publicznej.

Uprawnienie do nabycia akcji, zarówno na zasadach preferencyjnych, jak i nieodpłatnie jest postacią uprawnienia majątkowego związanego ze stosunkiem pracy. Do rozstrzygania takich spraw Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Doroty R., Barbara Z. w przedmiocie - nabycia akcji - postanawia odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

Dorota R. i Barbara Z. w piśmie skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 sierpnia 2002 r. wnosiły, aby Naczelny Sąd Administracyjny:

1/ zobowiązał Ministerstwo Skarbu Państwa do wydania decyzji administracyjnej orzekającej, że po zmarłym w 1996 r. Eugeniuszu K. -pracowniku przedsiębiorstwa Elektrociepłowni SA Białystok w jego prawa pracownicze weszły jego córki Dorota R. i Barbara Z. spadkobierczynie,

2/ zobowiązał Ministerstwo Skarbu Państwa do określenia, kto w sprawie jest organem pierwszej instancji, a kto organem drugiej instancji,

3/ zobowiązał Ministerstwo Skarbu Państwa, aby w toku postępowania administracyjnego zapewnił wnioskodawczyniom pełny tok postępowania dwuinstancyjnego wraz z możliwością odwołania do NSA,

4/ zobowiązanie Ministerstwa Skarbu Państwa do wypłacenia lub wskazania organu, instytucji bądź podmiotu gospodarczego do wypłacenia im pełnego odszkodowania z tytułu poniesionej przez nich szkody wskutek zaniechania przez Ministerstwo Skarbu Państwa, jak też Elektrociepłownię Białystok SA dopuszczenia do objęcia akcji Elektrociepłowni Białystok SA,

5/ zobowiązania Ministerstwa Skarbu Państwa, aby do akt sądowych została dołączona cała dokumentacja źródłowa z Departamentu Prywatyzacji i Udostępniania Akcji Ministerstwa Skarbu Państwa w W.

Wniesiono również o przywrócenie wszystkich terminów, jeżeli zachodzi taka konieczność i obciążenie Ministerstwa Skarbu Państwa kosztami sądowymi i procesowymi.

W uzasadnieniu wskazano, że ojciec wnioskodawczyń Eugeniusz K. spełniał wszystkie kryteria formalne do objęcia akcji, tylko nie spełniał jednego warunku - nie zdążył złożyć oświadczenia woli, że chce objąć akcje, albowiem zmarł 16 maja 1996 r. Wnioskodawczynie zostały jedynymi spadkobiercami po zmarłym ojcu. Powołano się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2000 r. III ZP 20/00 w której wypowiedziano pogląd, że spadkobiercy pracownika uprawnionego do zakupu akcji na zasadach preferencyjnych mogą zrealizować prawo do nieodpłatnego nabycia akcji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Oceniając powyższy wniosek należy stwierdzić, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpatrzenia poruszonych spraw, w związku z czym skarga podlega odrzuceniu.

Właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego określona jest w art. 16 do 20 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ w powiązaniu z art. 1 tej ustawy.

Zgodnie z art. 17 tej ustawy skarga na bezczynność przysługuje w sytuacji bezczynności organów zobowiązanych do wydania decyzji, postanowień lub innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Musi to być również sprawa z zakresu tzw. administracji publicznej.

Tymczasem zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych /Dz.U. nr 118 poz. 561 ze zm./ komercjalizacja, w rozumieniu ustawy, polega na przekształceniu przedsiębiorstwa państwowego w spółkę, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej a prywatyzacja w rozumieniu ustawy polega na zbywaniu należących do Skarbu państwa akcji lub udziałów spółek powstałych w wyniku komercjalizacji, rozporządzeniu wszystkimi składnikami materialnymi i niematerialnymi majątku przedsiębiorstwa państwowego lub spółki powstałej w wyniku komercjalizacji na zasadach określonych ustawą przez sprzedaż przedsiębiorstwa, wniesienia przedsiębiorstwa do spółki, oddanie przedsiębiorstwa do odrębnego korzystania.

Tego rodzaju czynności nie są objęte postępowaniem administracyjnym, a do spółki powstałej w wyniku komercjalizacji stosuje się przepisy Kodeksu handlowego. Także zbywanie akcji nie jest objęte postępowaniem administracyjnym i nie jest to czynność z zakresu administracji publicznej.

Sposób załatwienia reklamacji w sytuacji pominięcia uprawnionego na liście reguluje par. 7 rozporządzenia Ministra Skarbu z dnia 3 kwietnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad podziału uprawnionych pracowników na grupy, ustalania liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz trybu nabywania akcji przez uprawnionych pracowników /Dz.U. nr 33 poz. 200/.

Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny nie ma uprawnień do zobowiązania Ministra Skarbu Państwa do wydania decyzji orzekającej, że akcje po zmarłym pracowniku należą się jego spadkobiercom.

Sąd Najwyższy w wskazanej uchwale z dnia 15 listopada 2000 r. III ZP 20/00 /OSNAPU 2001 nr 5 poz. 38/ wyraził pogląd, że uprawnienie do nabycia akcji, zarówno na zasadach preferencyjnych, jak i nieodpłatnie jest postacią uprawnienia majątkowego związanego ze stosunkiem pracy. Do rozstrzygania takich spraw Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony.

Sąd nie jest również uprawniony do orzekania kto w sprawie jest organem pierwszej instancji a kto organem drugiej instancji. Sprawy te reguluje Kodeks postępowania administracyjnego i przepisy ustaw szczególnych. Poza możliwościami Sądu leży także zobowiązanie Ministerstwa Skarbu Państwa do zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym czy też zobowiązanie tego Ministerstwa do wypłaty pełnego odszkodowania.

Z tych względów należało, na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę odrzucić.