Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 767/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1, ust. 1a, ust. 1b
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 145  par. 1 pkt 1 lit c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca) Sędzia WSA Sławomir Fularski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 2 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2021 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] maja 2021 r. Nr [...];


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...]czerwca 2021 r. znak: [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "organ odwoławczy", "Kolegium", "SKO") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2021 r. poz. 735, dalej: k.p.a.), po rozpoznaniu odwołania A. M. (dalej: "skarżąca", "strona", "wnioskodawczyni"), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] (dalej: "organ I instancji", "Wójt") z [...]maja 2021 r., nr [...]o odmowie przyznania stronie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną babcią K. D..

Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia faktyczne i prawne:

W dniu [...]stycznia 2021 r. do organu I instancji wpłynął wniosek strony o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad niepełnosprawną babką K. D. (wdową), która legitymuje się orzeczeniem Lekarza Rzeczoznawcy KRUS z dnia [...]października 2019 r. stwierdzającym trwałą niezdolność do samodzielnej egzystencji.

Decyzją z [...]lutego 2021r. nr [...], organ I instancji wydał rozstrzygnięcia którym odmówił wnioskodawczyni prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad babcią K. D., z uwagi na niespełnienie ustawowych warunków określonych w art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020r. poz. 111 ze zm.; dalej: "u.ś.r.").

Kolegium, decyzją z dnia [...]marca 2021r. znak: [...], uchyliło w całości wyżej przywołaną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu ww. decyzji, SKO uznało m.in., iż zobowiązany do alimentacji w dalszej kolejności może ubiegać o świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli zobowiązany do alimentacji w pierwszej kolejności nie jest w stanie, z uwagi na swój stan zdrowia, takiej pomocy świadczyć. Organ odwoławczy podniósł, że Wójt nie poczynił jakichkolwiek ustaleń w zakresie, czy zaktualizował się obowiązek alimentacyjny skarżącej względem jej babci przed obowiązkiem alimentacyjnym dzieci K. D., które to w pierwszej kolejności zobowiązane są do sprawowania opieki nad swoją matką. Zdaniem Kolegium, brak jest wyjaśnienia, ile dzieci ma K. D. i czy osoby te legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego, decyzją z [...]maja 2021 r. Wójt, działając m.in. na podstawie art. 17, art. 20, art. 23 ust. 1-4, ust. 4aa, ust. 5a-5c, art. 24 i art. 26 ust. 1 u.ś.r., odmówił stronie przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż na podstawie ponownie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, że K. D. posiada osoby zobowiązane do alimentacji w bliższej kolejności, tj. dzieci:

– córkę – H. M., zamieszkującą wspólnie z niepełnosprawną matką, która jest osobą w podeszłym wieku ([...]lata), przewlekle chorą i sama wymaga pomocy innych osób w codziennym funkcjonowaniu. Nie posiada ona orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, jednak wymaga stałego leczenia i przyjmowania leków. Nie jest w stanie pomagać matce w formie opieki, ponieważ sama jest zależna od pomocy córki A. M.. Nie może także mamie zapewnić odpłatnej opieki, ponieważ utrzymuje się tylko z emerytury;

– syna T. D., zamieszkałego w [...], który odwiedza matkę sporadycznie, jest osobą aktywną zawodowo, jednocześnie przewlekle chorą (stan po [...]). Ma na utrzymaniu rodzinę i w związku z tym nie jest w stanie zapewnić matce odpłatnie pomocy w formie usług opiekuńczych. Jednocześnie z uwagi na odlegle miejsce zamieszkania nie jest w stanie zapewnić matce całodobowej opieki;

– córkę C. J., zamieszkałą w [...], która jest w podeszłym wieku ([...]lat), przewlekle chorą, wymagającą pomocy innych osób w codziennym funkcjonowaniu. Wymaga także stałego specjalistycznego leczenia , utrzymuje z matką tylko kontakt telefoniczny. Nie jest ona w stanie pomagać finansowo z uwagi na fakt, iż znaczną część środków przeznacza na swoje leczenie i leki. Nie posiada orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, jednak jest pod stalą opieką lekarską.

Jednocześnie organ I instancji stwierdził, iż dzieci K. D., pomimo że nie posiadają orzeczeń o znacznym stopniu niepełnosprawności, z uwagi na własną sytuację zdrowotną i finansową nie są w stanie zaopiekować się matką, ani wynająć odpłatnej opiekunki, czyli nie są w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi alimentacyjnemu. Dalej Wójt wskazał, iż z uwagi na fakt, że osoby zobowiązane do alimentacji w pierwszej kolejności (dzieci), nie są w stanie świadczyć pomocy na rzecz K. D., skarżąca może ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad babcią K. D.. Zauważył, iż wnioskodawczyni nie pozostaje w zatrudnieniu oraz zrezygnowała z dniem [...] stycznia 2021 r. z pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego przyznanego z tytułu opieki nad ww. osobą niepełnosprawną, faktycznie sprawuje opiekę nad babcią, co zostało potwierdzone w trakcie przeprowadzania wywiadu środowiskowego w dniu [...]kwietnia 2021 r.

Zdaniem organu I instancji w niniejszej sprawie nie zostały spełnione warunki ustawowe do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego określone w art. 17 ust. 1b u.ś.r., gdyż niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała w wieku dorosłym tj. w wieku [...]lat.

Wnioskodawczyni nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem organu I instancji. We wniesionym odwołaniu wystąpiła o uchylenie decyzji Wójta z [...]maja 2021r. oraz o przyznanie jej prawa do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

We wskazanej na wstępie decyzji z [...]czerwca 2021 r. Kolegium nie zgodziło się z przedstawioną argumentacją organu i instancji wskazującą na negatywną przesłankę do przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Zdaniem SKO Wójt dokonał błędnej wykładni przepisów prawa, które mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie, gdyż nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i rozstrzygnięcia sądu w takiej sprawie na tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21.10.2014r., sygn. akt K 38/13.

Dalej organ odwoławczy przytoczył brzmienie art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r., podnosząc, że z unormowań tych wynika, że okoliczność sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz rezygnacja z tego powodu z zatrudnienia to warunki konieczne do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, ale nie jedyne. Z woli ustawodawcy prawo to bowiem może przysługiwać tylko osobie na której ciąży względem osoby wymagającej opieki obowiązek alimentacyjny. Przytoczył treść art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, wskazując, że zobowiązany do alimentacji w dalszej kolejności może ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli zobowiązany do alimentacji w pierwszej kolejności uwagi na swój stan zdrowia, takiej pomocy świadczyć.

Kolegium stwierdziło, iż w sprawie brak jest okoliczności, które pozwoliłyby zaktualizować obowiązek alimentacyjny wnioskodawczyni względem jej babki przed obowiązkiem alimentacyjnym dzieci K. D., które to w pierwszej kolejności zobowiązane są do sprawowania opieki nad swoją matką. W ocenie organu odwoławczego, podnoszone okoliczności dotyczące braku możliwości sprawowania opieki przez dzieci z uwagi na zamieszkiwanie w innej miejscowości, wykonywanie pracy zawodowej, stan zdrowia, wiek emerytalny, sporadyczne kontakty itp., stanowią przeszkody prawnie obojętne względem nałożonych przez ustawodawcę obowiązków w stosunku do osób najbliższych. Tylko legitymowanie się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności powodowałoby zwolnienie osób zobowiązanych do alimentacji w pierwszej kolejności i możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobom innym niż spokrewnionym w pierwszym stopniu w stosunku do osoby wymagającej opieki. Wobec tego, iż z dokumentacji zgromadzonej w sprawie nie wynika, aby dzieci K. D. posiadały orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, wnuczce nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Jednocześnie Kolegium zauważyło, iż uzyskanie wyroku sądu powszechnego oddalającego powództwo K. D. o alimenty w stosunku do osób zobowiązanych (dzieci) byłoby w okolicznościach niniejszej sprawy wystarczającą podstawą do uznania, że doszło do przejścia obowiązku prawnego dostarczania potrzebnych środków utrzymania na stronę, co stanowi materialnoprawną podstawę przyznania jej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ustawy. Z dokumentacji zgromadzonej w sprawie nie wynika, iż taki wyrok został wydany.

Konkludując organ odwoławczy uznał, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w sentencji zaskarżonej decyzji z dnia [...]maja 2021r. o odmowie przyznania A. M. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad babką K. D., jest prawidłowe z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu niniejszej decyzji.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca. W skardze z [...]lipca 2021r. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego mających wpływ na wynik sprawy tj.:

– art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a pkt 1-3 u.ś.r. w zw. z art. 132 k.r.o. z uwzględnieniem zasad konstytucyjnych wynikających z art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez przyjęcie, że skarżąca, będąc wnuczką osoby legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, która zrezygnowała z zatrudnienia, w celu sprawowania opieki nad babcią oraz aktualnie faktycznie zajmuje się nad nią opieką, nie jest podmiotem uprawnionym do świadczenia pielęgnacyjnego, z uwagi na to, iż opieka ta winna być sprawowana przez córkę niepełnosprawnej kobiety, podczas gdy z zasad równości i sprawiedliwości społecznej, a w szczególności nakazu ochrony i opieki nad rodziną oraz szczególnej opieki pomocy Państwa udzielanej rodzinie znajdującej się w trudnej sytuacji należy wywieść uprawnienie wnuczki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej;

– art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nierozważenie pełnego materiału dowodowego oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie, w tym uznanie, że dzieci K. D. tj. H. M., T. D. oraz C. J. mogą opiekować się swoją matką, w sytuacji gdy osoby te są przewlekle chore, same potrzebują opieki osób trzecich, a nadto w dwóch przypadkach mieszkają na tyle daleko, że ich stan zdrowia nie daje im żadnej możliwości opieki nad wymagająca tego matką, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji organu I instancji oraz nieprawidłowego wniosku, że w realiach niniejszej sprawy jedynie dzieci K. D. mogą się ubiegać o zasiłek pielęgnacyjny, w sytuacji gdy osoby te nie mają takich możliwości, a faktyczną opiekę sprawuje skarżąca A. M..

Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wójtowi.

W odpowiedzi na skargę, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 t.j., dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za zasadną.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Jak stanowi art. 17 ust. 1a ustawy osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobom wymagająca opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1. rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2. nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3. nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. wymaga odniesienia się do przepisów k.r.o. dotyczących obowiązku alimentacyjnego. I tak, zgodnie z art. 128 k.r.o. obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Kolejność obowiązku alimentacyjnego reguluje art. 129 k.r.o., który wskazuje, że obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem. Jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych – obciąża bliższych stopniem przed dalszymi. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym.

Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wskazał, że w okolicznościach niniejszej sprawy szczególnie istotny jest przepis art. 132 k.r.o., zgodnie z którym obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności, albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.

Z akt kontrolowanej sprawy wynika, że K. D. jest wdową. Tym samym do ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne na nią są uprawnieni jej najbliżsi według kolejności wymienionej w art. 129 w związku z art. 132 k.r.o. Dokonując wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. należy mieć na uwadze cel regulacji zawartej w przepisach ustawy o świadczeniach rodzinnych, jakim jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi i wymagającymi takiego wsparcia. Niewątpliwie K. D. jest taką osobą wymagającą stałej opieki w związku z trwałą niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

Sąd, kontrolując zaskarżoną decyzję zauważa, iż w aktach sprawy znajduje się oświadczenie skarżącej z dnia [...]stycznia 2021r. z którego wynika, że rezygnuje ona z dniem [...]stycznia 2021r. ze specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad babką K. D. przyznanego na okres od [...] listopada 2020r. do [...] października 2021r. na rzecz wyższego świadczenia pielęgnacyjnego. W aktach administracyjnych niniejszej sprawy brak jest decyzji przyznającej skarżącej ww. specjalny zasiłek opiekuńczy, jak i jakiejkolwiek informacji, czy np. na skutek złożonego oświadczenia decyzji ta została uchylona, czy też nie.

W ocenie Sądu, skoro skarżąca została oceniona przez organ I instancji pozytywnie pod kątem spełniania przesłanek z art. 16a u.ś.r., to należy zauważyć, iż przesłanki te są tożsame z przesłankami z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. W okolicznościach niniejszej sprawy, zdaniem Sądu, organy nie wykazały dostatecznie, aby skarżąca w dacie wniosku o świadczenie korzystniejsze, jak również aktualnie nie należała do kręgu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Strona, co wynika z jej oświadczenia, była bowiem uprawniona do pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad babcią, a organy orzekające nie odniosły się do powyższej okoliczności, jak i nie zakwestionowały zarówno faktycznego sprawowania tej opieki, jak również braku możliwości jej realizacji przez dzieci K. D.. Tym bardziej, iż w uzasadnieniu decyzji Kolegium, a w szczególności decyzji organu I instancji wskazuje się że, opieka strony nad niepełnosprawną babcią nie budzi wątpliwości.

Zdaniem Sądu, odmienna ocena prawna sytuacji skarżącej w sprawie o świadczenie pielęgnacyjne w stosunku do wcześniejszego postępowania o specjalny zasiłek opiekuńczy, przy tożsamych przesłankach ich przyznania i żądaniu skarżącej przyznania korzystniejszego świadczenia, stanowi naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej. Z treści art. 8 § 1 k.p.a. wynika, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Poza tym organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym (art. 8 § 2 k.p.a.). Zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

Sąd zauważa także, iż materiał dowodowy zebrany w sprawie nie daje wystarczającej wiedzy na okoliczność ustalenia, czy dzieci K. D. mają możliwości dochodowe, aby zapewnić matce opiekę we własnym zakresie. W decyzji organu I instancji lakonicznie wskazano jedynie, że H. M. nie może zapewnić odpłatnej opieki , gdyż utrzymuje się z emerytury, T. D. ma na utrzymaniu rodzinę i nie jest w stanie zapewnić odpłatnej pomocy w formie usług opiekuńczych, zaś C. J. nie jest w stanie pomagać finansowo z uwagi na fakt ze znaczną część środków przeznacza na swoje leczenie i leki. Zdaniem Sądu, zabrakło ustalenia wysokości miesięcznych dochodów i wydatków dzieci K. D. w celu wykazania, czy dzieci niepełnosprawnej mogą zatrudnić osobę do pomocy, jeśli nie mogą sprawować tej opieki osobiście, czy np. mają możliwości zabrania matki do siebie, jeśli dojazd do jej aktualnego miejsca zamieszkania jest zbyt utrudniony.

W świetle powyższego Sąd uznał, że kontrolowane decyzje zostały wydane z istotnym naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., a organ odwoławczy dodatkowo naruszył art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Dlatego uchylono zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji ustali w sposób niebudzący wątpliwości, czy skarżąca jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad swoja babką, mając na uwadze wytyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku, a w szczególności fakt, że skarżąca została oceniona pozytywnie pod kątem spełniania przesłanek z art. 16a u.ś.r.. Jednocześnie organy ustalą, czy dzieci K. D. mają obiektywne możliwości sprawowania odpowiedniej opieki nad matką rozumianej nie tylko osobiście, ale i przez dostarczenie środków pieniężnych potrzebnych do jej zapewnienia przez inne osoby.

Na marginesie należy jeszcze raz przypomnieć organowi I instancji, że z dniem 23 października 2014 r. art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, został uznany za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP wyrokiem TK z 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 (Dz.U z 2014 r. poz. 1443). Organy administracji publicznej związane są tym orzeczeniem, dlatego nie mogą się uchylić od tego związania przez wzgląd na jakiekolwiek treści zawarte w uzasadnieniu takiego orzeczenia, czy też niepoprawienia tego stanu prawnego przez ustawodawcę.