Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2374/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-24 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika

SENTENCJA

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. S. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: I. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, II. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2016 r. sygn. I SA/Wa 2374/15 oddalił skargę M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. W związku z doręczeniem skarżącemu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem zwrócił się on z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący pozostaje bez pracy, nie przysługuje mu emerytura albo renta, jak też zasiłek z pomocy społecznej. Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada oszczędności. Oświadczył, że zamieszkuje samotnie w mieszkaniu o powierzchni [...] m². Skarżący, jak podał, nie płaci za mieszkanie. Nie leczy się również z braku środków.

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje:

W myśl art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).

Wniosek o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie mógł zostać uwzględniony, albowiem wnioskodawca co prawda wskazał, że jest osobą ubogą oraz że nie osiąga jakiegokolwiek dochodu, jednakże powyższa informacja odnoszące się do sytuacji materialnej wnioskodawcy nie mogła stanowić podstawy do przyznania żądanego uprawnienia. Jest to spowodowane tym, że uwzględnić należało z urzędu, iż składający wniosek pomija systemowo tę okoliczność, która ma związek z przyznanym mu prawem do świadczenia rentowego i jednoczesną odmową jego pobierania. Wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, uprawnienie do renty z tytułu niezdolności do pracy skarżący nabył w 1998 r. na stałe, jednakże świadczenie od daty przyznania jest zawieszone z powodu odmowy przyjęcia (pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2016 r. znajdujące się w aktach sądowych sygn. akt I SA/Wa 1781/15). Zgromadzone (niepobrane) świadczenie przekracza kwotę [...] zł. Istotne przy tym jest, że wnioskodawca jest świadomy, iż została przyznana mu renta z tytułu niezdolności do pracy. W postanowieniu z dnia 16 czerwca 2016 r. sygn. I OZ 604/16 Naczelny Sąd Administracyjny zaakcentował trafność stanowiska zajętego przez Sąd I instancji w zakresie, w jakim wskazywało ono, że okoliczność, iż skarżący z własnego wyboru nie pobiera przyznanej mu renty oznacza, że wnioskodawca z własnej woli znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Przypadku jego osoby nie można stąd utożsamiać z sytuacją majątkową osób, które mimo podejmowanych starań nie są w stanie zgromadzić odpowiednich środków finansowych na poniesienie kosztów udziału w postępowaniu sądowym. Przywołane stanowisko odwołuje się do wcześniej prezentowanego poglądu dotyczącego osoby skarżącego odmawiającego uwzględnienia w składanych wnioskach o przyznanie prawa pomocy informacji o przyznanym świadczeniu rentowym (por. postanowienia NSA z dnia 11 grudnia 2015 r. sygn. I OZ 1643/15 i I OZ 1638/15 oraz z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. I OZ 1503/15, w których skarżący nie podważył faktu, iż przyznanego mu świadczenia z przyczyn od siebie zależnych nie pobiera i nie zamierza pobierać).

Uwzględnienie powyższego prowadzi do wniosku, że wskazana przez wnioskodawcę w oświadczeniu informacja o nieposiadaniu środków na utrzymanie nie znajduje uzasadnienia. Przyczyny, z powodu których skarżący odstąpił od pobierania przyznanego mu świadczenia mają charakter względnie stały, stąd wzięcie pod uwagę w niniejszym postępowaniu ustalonego faktu niepobierania przez wnioskodawcę z własnej woli przyznanego mu świadczenia, bez ponownego zwracania się do strony o wypowiedzenie się odnośnie do tejże okoliczności, uznane zostało za zgodne z wymogiem podjęcia rozstrzygnięcia dotyczącego wniosku o przyznanie prawa pomocy w oparciu o ustalenia niebudzące wątpliwości.

W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawcy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, zbędne stało się zatem rozpoznawanie wniosku wnioskodawcy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, co prowadziło do umorzenia postępowania w tej części. W tych warunkach, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia