Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2615/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-07-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 1 art. 4 pkt b art. 14 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 53
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędzia WSA Sławomir Fularski, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2020 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej także: "Prezes ZUS" lub "organ") - działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. - dalej: "k.p.a.") - w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy - utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], odmawiającą przyznania M. Z.(dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") świadczenia w drodze wyjątku, na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1270 ze zm. - dalej także: "ustawa o emeryturach i rentach z FUS").

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego M. Z. z dnia [...] stycznia 2019 r. o przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - działając na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - decyzją z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] odmówił przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia w drodze wyjątku.

W uzasadnieniu decyzji Prezes ZUS, powołując się na treść art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wskazał, że z powyższego przepisu wynika, iż przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku jest możliwe, gdy spełnione są następujące przesłanki:

- wnioskodawca jest lub był osobą ubezpieczoną, w rozumieniu ustawy emerytalnej lub jest członkiem rodziny pozostałym po ubezpieczonym,

- wnioskodawca nie spełnia warunków ustawowych do uzyskania świadczenia wskutek szczególnych okoliczności,

- wnioskodawca nie może podjąć pracy lub innej działalności objętej ubezpieczeniami społecznymi z uwagi na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek,

- wnioskodawca nie posiada niezbędnych środków utrzymania.

Jednocześnie, Prezes ZUS podkreślił, że warunki określone w powołanym wyżej przepisie cyt. ustawy muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie nawet jednego z nich wyklucza możliwość przyznania świadczenia w drodze wyjątku.

Prezes ZUS stwierdził, że z dokumentacji rentowej zgromadzonej w niniejszej sprawie wynika, że na przestrzeni 50 lat życia skarżący udokumentował jedynie 9 lat, 10 miesięcy i 27 dni łącznych okresów składkowych i nieskładkowych. Ponadto, jak zauważył organ, w 10-leciu przypadającym przed dniem złożenia wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy w trybie zwykłym skarżący - zamiast 5 lat okresów składkowych i nieskładkowych wymaganych do przyznania świadczenia w trybie zwykłym – udokumentował jedynie 7 miesięcy i 10 dni tych okresów. W tej sytuacji, organ uznał, że okresy nieskładkowe zostały ograniczone do 1/3 udowodnionych okresów składkowych.

Jednocześnie, Prezes ZUS stwierdził, że nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż w latach 1991-1994, 1998-1999, 1999-2000, 2001-2011, 2011-2013, a także 2015-2019 nie został udowodniony żaden okres zatrudnienia lub innej działalności popartej opłacaniem składek na ubezpieczenie społeczne oraz na ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

Prezes ZUS stwierdził zatem, że - w jego ocenie - w niniejszej sprawie nie zostały wykazane szczególne okoliczności uniemożliwiające stronie skarżącej przezwyciężenie przeszkód w wykonywaniu zatrudnienia, albowiem w wymienionych przerwach wobec skarżącego nie orzeczono całkowitej niezdolności do pracy i nie zostały wykazane żadne inne szczególne okoliczności uniemożliwiające wykonywanie zatrudnienia oraz objęcie ubezpieczeniem, w celu zapewnienia w przyszłości uprawnień do świadczenia z ubezpieczeń społecznych.

Ponadto, organ uznał, że skarżący nie wykazał również innych szczególnych okoliczności w postaci trudnych do przezwyciężenia przeszkód, zdarzeń lub trwałych stanów, na które skarżący nie miał wpływu.

W tym miejscu, organ wyjaśnił, że przez szczególne okoliczności rozumie się wydarzenia o charakterze nadzwyczajnym, które - wbrew zamiarom i woli ubezpieczonego - stanowią niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę w kontynuowaniu ubezpieczenia.

Organ zauważył, że z dokumentacji zawartej w aktach rentowych wynika, iż skarżący wielokrotnie rozwiązywał umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracownika. W tej sytuacji, Prezes ZUS uznał zatem, iż nie dopatrzono się szczególnych okoliczności, które uniemożliwiły stronie skarżącej nabycie uprawnień do świadczenia w trybie zwykłym. Organ stwierdził bowiem, że osoba decydująca się na taką formę rozwiązywania stosunku pracy winna liczyć się z negatywnymi konsekwencjami w sferze uprawnień do świadczenia z ubezpieczeń społecznych.

Ponadto, Prezes ZUS podkreślił, że z dokumentacji rentowej wynika, iż orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] marca 2019 r. skarżący został uznany za osobę częściowo niezdolną do pracy.

W tej sytuacji, organ uznał, iż skarżący nie spełnia warunku wymaganego do przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, a mianowicie całkowitej niezdolności do pracy potwierdzonej orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS lub komisji lekarskiej ZUS.

Prezes ZUS zauważył jednocześnie, że podczas przeprowadzania szczegółowej analizy akt sprawy w przedmiocie przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku ocenie podlegała również sytuacja materialna skarżącego. Organ wskazał jednakże, iż nie stanowi ona jedynego kryterium przesądzającego o przyznaniu świadczenia w drodze wyjątku.

Mając powyższe na względzie, Prezes ZUS stwierdził, że nie znajduje podstaw faktycznych i prawnych do przyznania skarżącemu renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

W piśmie z dnia [...] maja 2019 r. skarżący wniósł do Prezesa ZUS o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując w uzasadnieniu środka zaskarżenia, iż stan jego zdrowia nie pozwala mu na podjęcie pracy. Skarżący zwrócił się jednocześnie o przeprowadzenie ponownego badania stanu jego zdrowia przez lekarza orzecznika ZUS.

Uwzględniając powyższy wniosek skarżącego, w toku ponownego postępowania wyjaśniającego zostało przeprowadzone badanie przez lekarza orzecznika ZUS, a następnie - po sprzeciwie skarżącego - przez komisję lekarską ZUS, w trybie kontroli. W wyniku przeprowadzonego badania skarżącego orzeczeniem z dnia [...] lipca 2019 r. lekarz orzecznik ZUS ustalił u skarżącego jedynie częściową niezdolność do pracy, potwierdzając jednocześnie brak całkowitej niezdolności do pracy. Z kolei, w wyniku rozpatrzenia sprzeciwu skarżącego, komisja lekarska ZUS orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. ustaliła u skarżącego częściową niezdolność do pracy okresowo do 2024 r., stwierdzając jednocześnie brak całkowitej niezdolności do pracy.

W wyniku rozpoznania wniosku skarżącego o ponownego rozpatrzenie sprawy, Prezes ZUS - działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] maja 2019 r. odmawiającą przyznania skarżącemu renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W uzasadnieniu decyzji Prezes ZUS wskazał na wstępie, iż do przyznania świadczenia w drodze wyjątku wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, powinny być spełnione łącznie, a brak choćby jednej z nich wyklucza możliwość przyznania świadczenia.

Prezes ZUS stwierdził ponadto, że powołany wyżej przepis art. 83 ust. 1 cyt. ustawy może mieć zastosowanie tylko do sytuacji wyjątkowych, gdy - mimo dołożenia wszelkiej staranności przez stronę skarżącą - zaistniały niemożliwe do przezwyciężenia przeszkody w uzyskaniu świadczenia na zasadach ogólnych.

Organ wskazał, że w świetle art. 83 ust. 1 cyt. ustawy tylko udowodnione szczególne okoliczności, które spowodowały brak wymaganego okresu ubezpieczenia, połączonego z należytym opłacaniem składek, mogą stanowić podstawę do przyznania świadczenia w drodze wyjątku.

Organ zauważył jednocześnie, że przy orzekaniu w przedmiocie świadczeń w drodze wyjątku kluczowe są powody niespełnienia przez wnioskodawcę wymogów koniecznych do uzyskania świadczenia w trybie zwykłym. Zdaniem organu, konieczne jest więc zbadanie, czy brak tych uprawnień był spowodowany szczególnymi okolicznościami w postaci trudnych do przezwyciężenia przeszkód, zdarzeń lub trwałych stanów, na które osoba ubezpieczona nie miała wpływu.

Prezes ZUS podniósł, iż w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęty jest powszechnie pogląd, że za szczególną okoliczność, na potrzeby stosowania art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, uważa się tylko zdarzenie bądź trwały stan wykluczający aktywność zawodową konkretnej osoby z powodu niemożności przezwyciężenia ich skutków. Ponadto, jak wskazał organ, przyjmuje się, iż okolicznością szczególną może być jedynie zdarzenie lub trwały stan o charakterze zewnętrznym, obiektywnym i niezależnym od woli danej osoby.

Ustosunkowując się do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym skarżący podniósł, że jest chory i wnosi o przebadanie przez lekarza orzecznika ZUS, organ wyjaśnił, że komisja lekarska ZUS orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. ustaliła, że skarżący jest częściowo niezdolny do pracy od dnia [...] kwietnia 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2024 r. i uznała jednocześnie, że skarżący nie jest całkowicie niezdolny do pracy.

Mając powyższe na względzie, Prezes ZUS stwierdził, że w wyniku dokonania ponownej wnikliwej i wszechstronnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego uznać należy, iż w przypadku skarżącego nie zachodzi przesłanka niemożności podjęcia pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym ze względu na całkowitą niezdolność do pracy. W tej sytuacji, organ uznał, iż jest to okoliczność, która niestety eliminuje stronę skarżącą z grona osób, którym może być przyznane świadczenie w drodze wyjątku.

Organ ponownie zauważył, że w wieku 50 lat życia skarżący udokumentował jedynie 9 lat, 10 miesięcy i 27 dni okresów składkowych i nieskładkowych.

Tymczasem, jak wskazał Prezes ZUS, przy ustalaniu prawa do świadczenia w drodze wyjątku bierze się pod uwagę łączny okres ubezpieczenia na przestrzeni całego życia ubezpieczonego. Organ uznał, że kres ten powinien być adekwatny do wieku ubezpieczonego, a niespełnienie przez ubezpieczonego warunków do uzyskania świadczenia na zasadach ogólnych musi być skutkiem szczególnych okoliczności, które w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły.

Organ podniósł, że powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie również w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych, czego przykładem może być m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w z dnia 8 lutego 2002 r., sygn. akt II SA 2235/01, LEX nr 82805.

Prezes ZUS zauważył, że w 10-leciu przed powstaniem niezdolności do pracy skarżący udokumentował jedynie 7 miesięcy i 10 dni okresów składowych i nieskładkowych, a więc okresy nieskładkowe zostały ograniczone do 1/3 udowodnionych okresów składkowych.

Tymczasem, jak wyjaśnił organ, przyznanie świadczenia w drodze wyjątku jest możliwe tylko wtedy, gdy do wymaganego okresu ubezpieczenia brakuje niewielki okres, który dodatkowo muszą usprawiedliwiać szczególne okoliczności (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1056/07, dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ponadto, Prezes ZUS wskazał, że w okresach: od dnia [...] września 1991 r. do [...] listopada 1994 r., od dnia [...] stycznia 1998 r. do dnia [...] lutego 1999 r., od dnia [...] marca 1999 r. do dnia [...] grudnia 2000 r., od dnia [...] maja 2001 r. do dnia [...] maja 2011 r., od dnia [...] sierpnia 2011 r. do dnia [...] września 2013 r., a także od dnia [...] lipca 2015 r. do chwili obecnej skarżący nie wykonywał pracy ani innej działalności podlegającej opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne oraz ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

Organ stwierdził, że samo istnienie choroby nie zawsze jest równoznaczne z niezdolnością do pracy. Organ uznał również, że subiektywne odczucia co do stanu zdrowia oraz braku możliwości wykonywania pracy z uwagi na zdrowie nie stanowią usprawiedliwienia dla braku odpowiedniego okresu ubezpieczenia (podobnie: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1317/07, dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Prezes ZUS zauważył, że orzeczona w przypadku skarżącego częściowa niezdolność do pracy od dnia [...] kwietnia 2018 r. jedynie ogranicza, natomiast nie uniemożliwia skarżącemu wykonywanie zatrudnienia lub innej działalności objętej ubezpieczeniami społecznymi.

Organ stwierdził jednocześnie, że nie bez znaczenia pozostaje również fakt, iż z przedłożonej dokumentacji rentowej wynika, że skarżący wielokrotnie rozwiązywał umowy o pracę z przyczyn leżących po jego stronie. W tej sytuacji, jak zauważył organ, osoba decydująca się na takie formy rozwiązywania stosunku pracy powinna liczyć się z negatywnymi konsekwencjami w sferze uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych.

Wprawdzie, jak podkreślił Prezes ZUS, przepis art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie uzależnia przyznania świadczenia od określonego okresu lub długości przerw pomiędzy poszczególnymi okresami zatrudnienia, niemniej jednak - według organu - przyczyny, dla których osoba nie nabyła uprawnień do emerytury lub renty, muszą być takie, że istnieje możliwość potraktowania ich jako okoliczności szczególnych, wyjątkowych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 714/09 - dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Prezes ZUS wskazał ponadto, że podnoszone przez stronę skarżącą trudne warunki materialne nie stanowią wystarczającego uzasadnienia do przyznania prawa do świadczenia w drodze wyjątku, albowiem świadczenie, o którym mowa w przepisie art. 83 ust. 1 cyt. ustawy, nie jest świadczeniem socjalnym, przyznawanym wyłącznie według potrzeb, nawet gdy potrzeby strony wnioskującej są uzasadnione.

Mając powyższe na względzie, Prezes ZUS stwierdził, że nie znajduje podstaw faktycznych i prawnych do przyznania skarżącemu renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

W piśmie z dnia [...] października 2019 r. skarżący - działając za pośrednictwem organu - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Prezesa ZUS z dnia [...] września 2019 r.

Wnosząc o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji Prezesa ZUS z dnia [...] września 2019 r., jak i poprzedzającej ją decyzji tego organu z dnia [...] maja 2019 r., strona skarżąca zarzuciła Prezesowi ZUS naruszenie prawa materialnego, tj. art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS - poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie spełnia warunków do przyznania renty w drodze wyjątku, w sytuacji, gdy tymczasem na skutek szczególnych okoliczności nie spełnia on warunków do przyznania renty w trybie zwykłym, albowiem z uwagi na niezdolność do pracy nie mógł podjąć pracy, ani innej czynności objętej ubezpieczeniem społecznym, jednocześnie nie posiadając niezbędnych środków utrzymania, co powoduje, że zmuszony jest liczyć na pomoc rodziców.

Jednocześnie, skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów:

- z dokumentacji lekarskiej, znajdującej się w aktach ZUS,

- z zaświadczenia lekarza o przebytych chorobach w okresie od 1991 r. do chwili obecnej,

- z zeznań świadków: Z. Z. (zamieszkałej: ul. [...] , [...]) - na okoliczność, iż niezdolność do pracy skarżącego istnieje od 1991 r. (z przerwami),

- z opinii biegłego lekarza ortopedy, neurochirurga oraz psychiatry - na okoliczność całkowitej niezdolność skarżącego do pracy.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż Komisja Lekarska ZUS w orzeczeniu z dnia [...] sierpnia 2019 r. ustaliła, iż jest on częściowo niezdolny do pracy.

Tymczasem, jak zauważył skarżący, zakres jego schorzeń determinuje jego całkowitą niezdolność do pracy, co miał potwierdzić Lekarz Orzecznik ZUS w orzeczeniu z dnia [...] czerwca 2019 r., uznając skarżącego za niezdolnego całkowicie do pracy do dnia [...] czerwca 2021 r.

Skarżący stwierdził, że jego niezdolność do pracy z powodu choroby powstała już od 1991 r. Ponadto, skarżący podniósł, że po wyjściu z wojska podjął pracę, jednakże z powodu ujawniających się już wówczas problemów z kręgosłupem nie kontynuował pracy.

Następnie, jak zauważył skarżący, z powodu powyższych problemów zdrowotnych pojawił się dodatkowo problem z alkoholem, który z czasem zmienił się w chorobę alkoholową od 1992 r., z którą skarżący zmaga się nadal.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Organ wskazał, że uwzględniając wniosek skarżącego zawarty we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zostało przeprowadzone ponowne badanie skarżącego przez lekarza orzecznika ZUS, a następnie - po sprzeciwie skarżącego - przez komisję lekarską ZUS, w trybie kontroli. Organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonego badania skarżącego orzeczeniem z dnia [...] lipca 2019 r. lekarz orzecznik ZUS ustalił u skarżącego jedynie częściową niezdolność do pracy, potwierdzając jednocześnie brak całkowitej niezdolności do pracy. Z kolei, w wyniku rozpatrzenia sprzeciwu skarżącego, komisja lekarska ZUS orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. ustaliła u skarżącego częściową niezdolność do pracy okresowo do 2024 r., stwierdzając jednocześnie brak całkowitej niezdolności do pracy.

Prezes ZUS zauważył ponownie, że jest związany wydanymi w sprawie orzeczeniami lekarzy orzeczników ZUS i w związku z tym, nie jest możliwe przyznanie skarżącemu, jako osobie jedynie częściowo niezdolnej do prascy, wnioskowanego świadczenia w drodze wyjątku, które przewidziane jest wyłącznie do osób całkowicie niezdolnych do pracy.

Ustosunkowując się do argumentów przedstawionych w skardze, organ stwierdził, że nie kwestionuje ani obecnej - częściowej - niezdolności do pracy skarżącego, ani jego trudnej sytuacji materialnej. Niemniej jednak, organ podkreślił, że sama w sobie częściowa niezdolność do pracy, nawet w powiązaniu z najbardziej w pojęciu zainteresowanego szczególną i wyjątkową jego obecną sytuacją życiową, nie jest wystarczającą podstawą do przyznania wnioskowanego świadczenia.

Podobnie, jeśli chodzi o trudną sytuację materialną, Prezes ZUS stwierdził, że choć jest ona brana pod uwagę przy podejmowaniu decyzji, nie stanowi wystarczającej przesłanki do przyznania świadczenia, albowiem nie jest to świadczenie socjalne, przyznawane tylko stosownie do potrzeb wnioskodawcy, a także nie jest też świadczeniem należnym każdej osobie, której stan zdrowia, po dłuższym okresie pozostawania przez nią poza wszelkim ubezpieczeniem, obecnie się pogorszył.

Prezes ZUS wskazał, że - wbrew przekonaniu skarżącego - fakt, że jest on obecnie, co niezaprzeczalne, częściowo niezdolny do pracy i pozbawiony prawa do świadczeń w trybie zwykłym, nie daje mu automatycznie prawa do świadczenia w drodze wyjątku.

Powołując się na wiążące organ wydane w sprawie orzeczenia lekarskie, a w szczególności na orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z dnia [...] sierpnia 2019 r., Prezes ZUS wskazał, że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 2282/16, w postępowaniu dotyczącym świadczenia w drodze wyjątku nie istnieje możliwość weryfikowania orzeczenia lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej ZUS a organ rozstrzygający sprawę w drodze decyzji administracyjnej związany jest treścią takiego orzeczenia. W tej sytuacji, organ zauważył, że nie może pominąć dowodu w postaci wydanego w sprawie orzeczenia lekarskiego i oprzeć swojego rozstrzygnięcia wyłącznie na twierdzeniach skarżącego, przedstawianego przez niego, jako - w jego pojęciu - bezsporne ustalenia faktyczne. Jednocześnie, organ wskazał, że nie ma również żadnych podstaw, by do celów orzeczniczych używać zeznań świadków - osób związanych ze skarżącym, lecz jednocześnie nieposiadających żadnych kompetencji zawodowych w zakresie orzekania o niezdolności do pracy. Prezes ZUS stwierdził jednocześnie, że również żądanie przeprowadzenia w całości ponownie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie postępowania orzeczniczego z udziałem biegłych jest bezpodstawne (niezależnie od tego, iż ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje takiej możliwości).

Organ zauważył, że skarżący na poparcie stanowiska o swej całkowitej niezdolności do pracy przedstawił jedynie swoje własne, subiektywne przekonanie. Organ wskazał również, iż materiał dowodowy (dokumentacja medyczna), na jaki się powołuje strona skarżąca, był już przedmiotem oceny orzeczniczej. Ponadto, organ stwierdził, iż fakt zaistnienia początków choroby nie jest tożsamy z powstaniem w tymże momencie niezdolność do pracy spowodowanej tą chorobą. Organ podniósł, że przed 2018 r. nie istniała u skarżącego nawet częściowa niezdolność do pracy, a zatem nie ma żadnych podstaw, by uznać, iż stan jego zdrowia stanowił dla skarżącego przeszkodę nie do przezwyciężenia w podejmowaniu przez niego pracy już od 1991 r.

Ponadto, zdaniem organu, nie ma również żadnego powodu, by uznać, że także przebieg ubezpieczenia skarżącego i fakt rozwiązywania przez skarżącego stosunku pracy z przyczyn leżących po jego stronie, a także niezmiernie krótki - w stosunku do wieku skarżącego - okres jego ubezpieczenia i liczne przerwy w ubezpieczeniu spowodowane zostały przez jakiekolwiek okoliczności szczególne.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 17 lipca 2020 r. pełnomocnik skarżącego, podtrzymując zarzuty skargi, oświadczył jednocześnie, iż cofa wnioski dowodowe szczegółowo wskazane w treści skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej także: "P.p.s.a.").

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga M. Z. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2019 r., nr [...], jak i utrzymana nią w mocy decyzja tego organu z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], odmawiająca przyznania skarżącemu renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - nie naruszają obowiązujących przepisów prawa.

Stosownie do treści art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.

o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczonym i pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków przewidzianych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przyznać w drodze wyjątku świadczenie w wysokości nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przewidzianych w ustawie.

Nie ulega wątpliwości, że z treści powołanego przepisu wynikają trzy przesłanki warunkujące ubezpieczonemu bądź też pozostałym po nim członkom rodziny przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Po pierwsze, niespełnienie wymagań dających prawo do emerytury lub renty musi być spowodowane szczególnymi okolicznościami; po drugie, ubiegający się o to świadczenie nie może podjąć pracy lub innej działalności zarobkowej, objętej ubezpieczeniem społecznym z powodu całkowitej niezdolności do pracy lub wieku; po trzecie, osoba ta nie ma niezbędnych środków utrzymania.

Przyznanie przedmiotowego świadczenia ustawa uzależnia od łącznego (kumulatywnego) spełnienia wszystkich trzech wymienionych przesłanek. W tej sytuacji, brak choćby jednej z nich wyklucza możliwość przyznania wnioskowanego świadczenia w drodze wyjątku.

Należy jednocześnie bardzo wyraźnie podkreślić, że świadczenie to nie jest świadczeniem socjalnym, przyznawanym wyłącznie według potrzeb ze względu na trudną sytuację materialną wnioskodawcy. Brak niezbędnych środków utrzymania nie może być wyłączną przesłanką do uzyskania świadczenia w trybie art. 83 powołanej ustawy. Przyznanie tego świadczenia jest możliwe tylko w przypadku, gdy można wykazać, że ubezpieczony wykazał wolę podejmowania pracy i opłacania składek, ale na skutek wystąpienia nadzwyczajnych, niezależnych od jego woli okoliczności, nie spełnia wymagań do uzyskania świadczenia w trybie zwykłym i tylko z tego powodu przyznanie świadczenia w trybie wyjątkowym jest zasadne.

Konieczne jest zatem wykazanie, że ubezpieczony, którego praca stanowi źródło uprawnień do świadczenia z ubezpieczenia społecznego, nie wypracował prawa do "normalnego" świadczenia ubezpieczeniowego na skutek jakichś szczególnych okoliczności.

Ustawa o emeryturach i rentach nie precyzuje, jak należy rozumieć "szczególne okoliczności", zaistnienie których może usprawiedliwiać niespełnienie warunków do uzyskania świadczeń w trybie zwykłym. Nie ulega wątpliwości, że dokonując wykładni pojęcia szczególnych okoliczności, należy mieć na względzie cel, któremu służy tryb przyznawania świadczeń w drodze wyjątku. Celem tym jest to, żeby w indywidualnych i uzasadnionych przypadkach beneficjentami świadczeń przyznawanych w tym trybie były osoby, które nie mogły otrzymać świadczeń na zasadach ogólnych ze względu na niespełnienie wymaganych warunków ustawowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych za szczególne okoliczności uważa się wydarzenia o charakterze nadzwyczajnym, czyli takie, które wbrew zamiarom i woli ubezpieczonego stanowią niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę do kontynuowania zatrudnienia. Na szczególne okoliczności składają się wyłącznie zdarzenia niezależne od ubezpieczonego. Chodzi tylko o zdarzenia albo trwały stan wykluczający aktywność zawodową konkretnej osoby z powodów ich skutków niemożliwych lub obiektywnie trudnych do przezwyciężenia. "Szczególne okoliczności" to okoliczności obiektywne, niezależne i niezawinione przez ubiegającego się o świadczenie w drodze wyjątku. Pojęcie "w drodze wyjątku" nie dotyczy zatem wyjątkowych potrzeb czy niedostatku, sytuacji życiowej starającego się o to świadczenie. Nie chodzi tu o każdy przypadek nieotrzymania świadczenia w trybie zwykłym, lecz o taki, który mieści się w zakresie pojęcia "szczególnych okoliczności", czyli takich zdarzeń, które na gruncie ustawy emerytalnej ograniczają, utrudniają, czy wręcz udaremniają możliwość wypracowania wymaganego okresu ubezpieczenia, uprawniającego do otrzymania świadczenia na zasadach ogólnych.

Należy zauważyć, że w świetle art. 12 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 cyt. ustawy, oceny niezdolności do pracy oraz m.in. jej stopnia dokonuje lekarz orzecznik ZUS.

Z kolei, jak stanowi art. 14 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS osobie zainteresowanej przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej ZUS w ciągu 14 dni od dnia doręczenia tego orzeczenia.

Orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego nie zgłoszono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej, stanowi dla organu rentowego podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczeń przewidzianych w ustawie, do których prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji (art. 14 ust. 3 cyt. ustawy).

W świetle art. 4 pkt 6 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z art. 66 ust. 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1778 ze zm.), Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest organem rentowym.

W związku z powyższym, rozstrzygając wniosek o przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, Prezes ZUS zobowiązany był do oceny, czy skarżący spełnia ustawowy warunek całkowitej niezdolności do pracy.

Powyższe ustalenie organ zobowiązany był dokonać w oparciu o orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z dnia [...] sierpnia 2019 r., z którego wynika jednak, iż skarżący nie został uznany za osobę całkowicie niezdolną do pracy, lecz jedynie za częściowo niezdolną do pracy okresowo do 2024 r.

W tej sytuacji, Sąd uznał, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - Prezes ZUS nie mógł pominąć tego dowodu (vide: znajdującego się w aktach sprawy orzeczenia komisji lekarskiej ZUS z dnia [...] sierpnia 2019 r.) i prowadzić w tym zakresie dalsze postępowanie wyjaśniające. Podkreślić należy bowiem, iż w postępowaniu dotyczącym świadczenia w drodze wyjątku nie istnieje możliwość weryfikowania orzeczenia lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej ZUS, a organ - rozstrzygając sprawę w drodze decyzji administracyjnej - związany jest treścią takiego orzeczenia. Orzeczenie o niezdolności do pracy stanowi bowiem okoliczność faktyczną, która podlega ocenie w postępowaniu w przedmiocie przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Ocena takiego orzeczenia w ramach tego postępowania sprowadza się jednak wyłącznie do zbadania, czy jego treść odpowiada wymogom zawartym w art. 83 ust. 1 ww. ustawy. Badanie orzeczenia w przedmiocie niezdolności do pracy ma charakter wyłącznie formalny, a poza zakresem zainteresowania w postępowaniu w sprawie przyznania świadczenia w drodze wyjątku pozostaje natomiast kwestia prawidłowości ustalenia stopnia niezdolności do pracy. Tym samym, twierdzenia o zaniechaniu przez organ rentowy kontroli prawidłowości ustalenia stopnia niezdolności do pracy nie mogą stać się skuteczną podstawą zarzutów skargi (podobnie: m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 1483/18, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nie ulega wątpliwości, że Sąd ograniczony jest do oceny prawidłowości zastosowania przesłanek przyznania świadczenia w drodze wyjątku na podstawie art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Sąd nie kwestionuje trudnej sytuacji zdrowotnej i finansowej skarżącego. Rozumie jego położenie i kłopoty z codziennym funkcjonowaniem, jednakże oceniając legalność zaskarżonej decyzji na dzień jej wydania, stwierdzić trzeba, iż skarżący nie spełnia wszystkich (kumulatywnie spełnionych) przesłanek niezbędnych do przyznania mu wnioskowanego świadczenia. Tymczasem, niespełnienie już tylko jednej przesłanki - przesłanki niezdolności do pracy ze względu na stan zdrowia lub wiek - powoduje, że brak jest podstaw do przyznania stronie skarżącej świadczenia w drodze wyjątku. Bez znaczenia zatem dla rozstrzygnięcia sprawy pozostać muszą wszelkie inne kwestie związane ze stanem zdrowia strony skarżącej, czy też jej sytuacją materialną.

Jeśli chodzi o podnoszoną przez skarżącego dopiero na etapie skargi okoliczność związaną z rzekomą chorobę alkoholową, jako przeszkodą do podjęcia pracy, należy stwierdzić, że strona skarżąca nie wskazała, czy posiada jakąkolwiek dokumentację medyczną dotyczącą zdiagnozowania choroby alkoholowej, a także nie podniosła w ogóle, czy podejmowała w związku z tym stosowne leczenie, a jeśli tak, to w jakim okresie taki stan rzeczy miał miejsce.

Warto zauważyć, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że jakkolwiek alkoholizm sam w sobie nie może stanowić okoliczności szczególnej, w rozumieniu art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, to jednak podlegać musi ocenie w całokształcie wszystkich innych okoliczności charakteryzujących określony przypadek w kontekście uprawnień do ubezpieczenia społecznego. Jak wiele bowiem innych chorób jest to dolegliwość, do powstania której człowiek, w mniejszym lub większym stopniu, przyczynia się świadomie bądź nie. Jednak skutki tej choroby nie zależą już w pełni tylko od jego woli. Rozróżnić bowiem należy sytuację, kiedy osoba uzależniona od alkoholu podejmuje, bądź nie podejmuje próby leczenia, przy czym w tym pierwszym przypadku, nawet nieskutecznym w zakresie rokowania, można ją traktować, jako usprawiedliwiającą brak wymaganego okresu ubezpieczenia. Z jednym wszakże zastrzeżeniem, a mianowicie indywidualnego podejścia do każdego z tych przypadków (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 2126/11, LEX nr 1110206).

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd, że choroba alkoholowa co do zasady nie może usprawiedliwiać braku zatrudnienia. Jednak w sytuacji, gdyby osoba zainteresowana podejmowała specjalistyczne leczenie i zgłosiła ten fakt w toku postępowania administracyjnego, a nie dopiero na etapie skargi, obowiązkiem organu byłoby rozważenie tej okoliczności na tle stanu faktycznego danej sprawy - jako elementu niezależnego od tej osoby i tym samym mogącego usprawiedliwiać brak aktywności zawodowej.

Tymczasem, w niniejszej sprawie strona skarżąca nie podnosiła tej okoliczności i nie przedstawiła jakiejkolwiek dokumentacji medycznej poświadczającej podjęcie leczenia choroby alkoholowej. W tej sytuacji, nie sposób zarzucić organowi jakiegokolwiek zaniechania w tym zakresie, co mogłoby świadczyć o naruszeniu przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.

Sąd uznał zatem, że organ przeprowadził prawidłowo postępowanie w tej sprawie, zgodnie z zasadami określonymi w art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.

Sąd stwierdził, że Prezes ZUS zasadnie odmówił stronie skarżącej przyznania wnioskowanej renty w drodze wyjątku, albowiem w stanie faktycznym niniejszej sprawy, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, organ prawidłowo uznał, iż nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Niewątpliwie, zgodzić się należy ze stroną skarżącą, że jej sytuacja zarówno zdrowotna, jak i materialna jest bardzo trudna. Nie budzi również jakichkolwiek zastrzeżeń Sądu to, iż skarżący, będąc osobą chorą, obciążony jest dużo większymi wydatkami związanymi chociażby z zakupem koniecznych leków.

Niemniej, należy wyraźnie wskazać, że powyższe okoliczności nie są jednak wystarczające do przyznania świadczenia o charakterze typowo ubezpieczeniowym, którym cechuje się świadczenie w drodze wyjątku, przewidziane w art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Powyższe świadczenie w żadnym razie nie może być traktowane, jako świadczenie o charakterze stricte socjalnym, albowiem jego przyznanie nie zależy wyłącznie od potrzeb osoby ubiegającej się o to świadczenie, nawet gdy owe potrzeby rzeczywiście są uzasadnione.

Warto zauważyć, że wskazane wyżej potrzeby mogą jak najbardziej uzasadniać ewentualne ubieganie się przez stronę skarżącą o przyznanie świadczenia z tytułu pomocy społecznej, czy też o przyznanie innych form pomocy materialnej przewidzianej dla osób znajdujących się w niedostatku, lecz nie mogą one stanowić wyłącznej podstawy do przyznania spornego świadczenie w drodze wyjątku, który przewidziany został przez ustawodawcę w art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Nie może również umknąć z pola widzenia Sądu fakt, że zarówno doktrynie, jak i w dotychczasowym orzecznictwie podkreśla się wyraźnie, że wprawdzie przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie uzależniają wprost przyznania świadczenia w drodze wyjątku od okresu odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne, to jednak przy ocenie sprawy nie można zupełnie pomijać tej okoliczności, albowiem świadczenie w drodze wyjątku jest nadal świadczeniem związanym ze stażem zatrudnienia oraz z okresem odprowadzania składek na to ubezpieczenie (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/WA 1196/10). Przyznanie świadczenia w drodze wyjątku nie jest wprost uzależnione od wielkości stażu ubezpieczeniowego, ale ocena zasadności wniosku o jego przyznanie nie powinna być czyniona w całkowitym oderwaniu od długości tych okresów, gdyż świadczenie to może być bowiem przyznane w razie nieznacznego niedopełnienia warunków do przyznania świadczenia na zasadach ogólnych (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt II SA/WA 1046/10). W konsekwencji, przyjmuje się, że inaczej należy więc oceniać sytuację osoby mającej niewielki okres ubezpieczenia od osoby, która udowodniła okresy ubezpieczenia niewiele odbiegające od wymaganych ustawowo (por. m.in. Łukasz Prasołek /w:/ Emerytury i renty z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Komentarz, pod red. B. Gudowskiej i dra hab. K. Ślebzaka, wyd. 1, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2013 i cyt. tam orzecznictwo, w tym m.in. wyrok NSA z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1023/08).

Należy jednocześnie wyjaśnić, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do merytorycznego rozstrzygania spraw administracyjnych, co oznacza, że nie może zastępować ani wyręczać organów administracji publicznej w realizacji powierzonych im zadań w tym zakresie. To do organów administracyjnych, w tym wypadku Prezesa ZUS, należy prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy i zastosowanie prawidłowo zinterpretowanego przepisu prawnego. Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego. W tym postępowaniu sąd administracyjny jedynie kontroluje działania organu administracji i opiera się na materiale dowodowym gromadzonym przez organy. Co do zasady, nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym. Według art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić jedynie dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W ocenie Sądu, w okolicznościach sprawy nie było konieczne prowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów wymienionych w skardze na okoliczność stanu zdrowia strony skarżącej, natomiast przeprowadzenie pozostałych zawnioskowanych dowodów (z opinii biegłych lekarzy) należało uznać za niedopuszczalne.

Sąd uznał, że organ przeprowadził prawidłowo postępowanie w tej sprawie, zasadnie odmawiając stronie skarżącej przyznania wnioskowanej renty w drodze wyjątku, albowiem w stanie faktycznym niniejszej sprawy, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, organ prawidłowo uznał, iż nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Reasumując, stwierdzić należy, że zarzut naruszenia przepisu art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie jest zasadny. Ustalone w sprawie okoliczności faktyczne nie wyczerpują znamion szczególnie uzasadnionego przypadku. Zarówno zaskarżona decyzja Prezesa ZUS, jak i utrzymana nią w mocy decyzja tego organu z dnia [...] maja 2019 r. mieszczą się w ramach uznania administracyjnego, a granice tego uznania nie zostały przez organ przekroczone.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ zawarł, w zgodzie z dyspozycją przepisu art. 107 § 3 k.p.a., szczegółowe uzasadnienie faktyczne, odwołując się do dowodów, w oparciu o które dane fakty zostały ustalone.

Zdaniem Sądu, ustalone okoliczności faktyczne zostały należycie rozpatrzone w kontekście przesłanek mogących uzasadniać prawo do świadczenia w drodze wyjątku na podstawie art. 83 ust. 1 cyt. ustawy, zaś argumentacja organu przedstawiona w tym zakresie nie budzi jakichkolwiek zastrzeżeń.

Tym samym, Sąd uznał również, że Prezes ZUS nie dopuścił się w toku postępowania administracyjnego naruszenia zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów praworządnego państwa, o której mowa w art. 8 § 1 k.p.a., albowiem prowadząc postępowanie w kontekście zastosowania przepisu art. 83 powołanej wyżej ustawy, wszechstronnie wyjaśnił wszelkie istotne okoliczności dotyczące analizowanej sprawy, jak również wyjaśnił w sposób precyzyjny i jednoznaczny zarazem, dlaczego - w świetle wskazanego przepisu - nie zachodzą podstawy do przyznania stronie skarżącej wnioskowanego świadczenia w drodze wyjątku.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.