Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 525/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki (spr.) ASR WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 października 2021 r. sprawy ze skargi M. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 stycznia 2021 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala


UZASADNIENIE

Uzasadnienie:

Zaskarżoną przez M. Ł., zwanego dalej skarżącym, decyzją z dnia 11 stycznia 2021 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 § 1, art. 107 § 1, art. 127 § 3, art. 156 § 1 pkt 1-7, art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., zwanej dalej w skrócie -k.p.a.) w zw. z art. 2, art. 3, art. 4, art. 8, art. 14, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 36 pkt. 1 lit. c, art. 39 ust. 1 i 2, art. 102, art. 106 ust. 1, ust. 4 i ust. 6, art. 107, art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2020 r., poz. 1876 ze zm., zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. 2018 r., poz. 1358), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] 2020 r. nr [...] o odmowie przyznania skarżącemu zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności.

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia [...] 2020 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy odmówił skarżącemu przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności.

Wnioskiem z dnia 29 lipca 2020 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, podnosząc, że decyzja była niewykonalna w dniu jej wydania, a niewykonalność ma charakter trwały; wydana została z rażącym naruszeniem prawa; została wydana z wadami prawnymi powodującymi jej nieważność z mocy prawa.

Nadto zarzucił, "rozstrzygnięciu" naruszenie przepisów: "art. 7, 8 ust. 1 i 2 Konstytucji RP; art. 3 Kodeksu cywilnego.; 67.2 w zw. z art. 8.2 Konstytucji RP" poprzez nieudzielenie zabezpieczenia społecznego; art. 87 w z. z art. 7 Konstytucji i art. 6 k.p.a. poprzez spowodowanie skutków prawnych niekorzystnych dla strony; "(...)art. 106.4(...)" ustawy o pomocy społecznej w związku z podjęciem próby przeprowadzenia wywiadu środowiskowego niewymaganego dla wydania decyzji; art. 24 k.p.a. poprzez niewyłączenie pracowników MGOPS.

Rozpoznając wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2020 r. nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] 2020 r.

Uzasadniając rozstrzygnięcie Kolegium podało, że żadna z sygnalizowanych przez skarżącego przesłanek nieważności rozstrzygnięcia opisanego na wstępie nie zaistniała zarówno w postępowaniu prowadzonym przez Burmistrza Miasta i Gminy, jak i samej decyzji wskazanej we wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało nadto, że nie dopatrzyło się, aby przedmiotowa decyzja została wydana z inną wadą, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

Pismem z dnia 3 grudnia 2020 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Opisaną na wstępie decyzją z dnia 11 stycznia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję własną wydaną w pierwszej instancji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji.

Kolegium wyjaśniło, że podstawę prawną decyzji z dnia [...] 2020 r. stanowił przede wszystkim art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym:

"1. W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy.

2. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu".

Skarżący w żaden sposób nie uargumentował, ani na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, ani we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dlaczego powinien być beneficjentem pomocy społecznej w rozumieniu ww. ustawy oraz nie wskazał swojej sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej, co mogłoby pozwolić na podjęcie przez organ pierwszej instancji decyzji zgodnej z wnioskiem. W szczególności strona uniemożliwiła przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego. Tymczasem rola wywiadu środowiskowego w sprawach pomocowych jest niezwykle ważna. Jest on bowiem sposobem zbierania informacji, rozmową z osobą starającą się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej (i jej rodziną), swoistym trybem postępowania dowodowego. W myśl art. 107 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej rodzinny wywiad środowiskowy przeprowadza się w celu ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób i rodzin ubiegających się o świadczenia oraz korzystających ze świadczeń. Ponadto wywiad przeprowadza się w celu ustalenia sytuacji osób, z którymi organ pomocy społecznej zamierza zawrzeć umowę w związku z ponoszeniem przez nie wydatków na udzielenie pomocy osobie bliskiej. Wywiad środowiskowy powinien zatem poprzedzać zawarcie umowy z małżonkiem, zstępnymi i wstępnymi świadczeniobiorcy, ustalającej zakres ich wsparcia dla osoby bliskiej oraz wnoszenie opłaty za pobyt małżonka lub krewnego w domu pomocy społecznej.

Wywiad środowiskowy przeprowadza pracownik socjalny. W przypadku kolejnego ubiegania się o pomoc przez ten sam podmiot nie przeprowadza się nowego wywiadu środowiskowego, a jedynie aktualizuje poprzedni. Analogicznie postępuje się w przypadku zmiany danych zawartych w wywiadzie. W stosunku do osób korzystających ze stałych form pomocy - społecznej aktualizację wywiadu sporządza się co najmniej raz na 6 miesięcy, nawet jeżeli nie nastąpiła zmiana danych. Niezależnie od wywiadu środowiskowego podmioty korzystające ze świadczeń są zobowiązane niezwłocznie poinformować organ, który przyznał pomoc, o każdej zmianie ich sytuacji osobistej, dochodowej i majątkowej branej pod uwagę w chwili ustalania świadczenia. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego Burmistrz Miasta i Gminy dopełnił wszelkich obowiązków w zakresie podjętych działań celem przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego, w zgodzie z przepisami ustawy.

Jak zauważył organ administracji, zasiłek celowy, o którym mowa w art. 39 ustawy o pomocy społecznej jest fakultatywną formą pomocy i nawet w sytuacji, gdy występują wymienione w tym przepisie przesłanki, organ nie musi go przyznać. Organ rozpatrując wniosek o udzielenie beneficjentowi pomocy musi brać pod uwagę zarówno cele pomocy społecznej, jak i środki finansowe, jakimi dysponuje organ na udzielenie beneficjentom tej pomocy, jak i indywidualne potrzeby beneficjentów, w tym ich sytuację życiową, materialną i zdrowotną. Co do zasady pomoc jest przewidziana dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej, a do organu należy ocena z jednej strony stopnia tej trudności, a z drugiej własnych możliwości finansowych, tak aby móc udzielić pomocy osobom w szczególnie trudnym położeniu. Tymczasem odmowa przez stronę umożliwienia przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego spowodowała, że Burmistrz Miasta i Gminy nie był w stanie, z winy i świadomego działania skarżącego do oceny powyższych kwestii.

Analizując zaistnienie przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium podało, że właściwym miejscowo dla sprawy przyznania zasiłku celowego dla skarżącego był Burmistrz Miasta i Gminy, nie ma również wątpliwości co do prawidłowości w zakresie właściwości rzeczowej, instancyjnej oraz funkcjonalnej tego organu,; organ powołał się w swojej decyzji na właściwe przepisy prawa, które dawały mu kompetencję do wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia w zaistniałym stanie faktycznym. Kolegium nie dopatrzyło się również żadnego naruszenia prawa przez Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiotowej sprawie, a szczególnie brak rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., którym nota bene nie jest każde naruszenie prawa, ale tylko takie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Traktowanie naruszenia prawa jako rażące może mieć miejsce wyjątkowo, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność decyzji. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów na to, aby decyzja Burmistrza Miasta i Gminy dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco. Rozstrzygnięcie Burmistrza Miasta i Gminy zostało prawidłowo skierowane do skarżącego, który pozostawał jedyną stroną przedmiotowego postępowania. Przedmiotowa decyzja Burmistrza Miasta i Gminy z samej swej istoty nie może zostać uznana za nieważną na bazie przesłanki niewykonalności, gdyż nie nakazywała ona sprowadzenia w sposób dowolny lub w trybie przymusowym, określonego stanu rzeczywistości społecznej, zgodnego z jej treścią. Podobnie, jako że nie jest to decyzja, która podlegałaby wykonaniu w sposób określony powyżej, to nie może być mowy o stwierdzeniu jej nieważności z tego powodu, iż jej wykonanie wywołałoby czyn zagrożony karą. W niniejszej sprawie nie zaistniała też przesłanka zawarta w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. – kontrolowana decyzja nie zawiera bowiem wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję. Zarzucił SKO wydanie decyzji niepoprawnych, obarczonych licznymi wadami prawnymi, przez wyłączonych z mocy prawa członków Kolegium i z naruszeniem art. 139 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) tej działalności administracji publicznej, a więc czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przeprowadzona bowiem w rozpoznawanej sprawie kontrola wydanych w niej decyzji według wyżej wskazanych kryteriów wykazała, że odpowiadają one prawu.

Podkreślić należy, że charakter sprawy dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji powoduje, że zakres dokonywanych w tego rodzaju postępowaniu nadzwyczajnym ustaleń faktycznych jest ograniczony. Postępowanie to bowiem ma na celu wyłącznie ustalenie, czy w zakończonej ostatecznie sprawie wystąpiła, któraś z kwalifikowanych, określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

W sytuacji, gdy wynikiem wyjaśnienia właściwego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu będzie stwierdzenie, że przesłanki te nie występują i decyzja jest prawidłowa, to wówczas organ odmawia stwierdzenia nieważności decyzji, której to postepowanie dotyczy.

Patrząc przez ten pryzmat na kontrolowane decyzje, rację mają orzekające w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organy, że żadna z przesłanek z art. art. 156 § 1 k.p.a. nie zaistniała.

Podkreślić należy, że fundamentalną w polskiej procedurze administracyjnej zasadą wynikającą z art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) jest zasada stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych. Z zasady tej wynika, że wzruszenie każdej ostatecznej decyzji administracyjnej, niezależnie od trybu, w jakim ona zapadła, może nastąpić jedynie wyjątkowo, tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość eliminacji z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami materialnoprawnymi, tj. wadami wyliczonymi w art. 156 § 1 pkt. 1-7 k.p.a. Stwierdzenie nieważności oznacza, że decyzja poddana weryfikacji jest dotknięta ciężką wadliwością od chwili jej wydania (por. J. Borkowski (w:) J. Borkowski, B. Adamiak- Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2008 r., kom. do art. 156 k.p.a.). Zgodnie z jednolitym i utrwalonym orzecznictwem sądowym postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest odrębnym postępowaniem, którego przedmiotem jest badanie zaistnienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ orzekający nie jest natomiast władny rozstrzygnąć sprawy zakończonej kontrolowaną decyzją co do jej istoty, gdyż postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji nie może zastępować postępowania odwoławczego lub go powtarzać (por. np. wyroki NSA z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1706/10, z dnia 13 czerwca 2003 r., sygn. akt III SA 1473/01, dostępne http/cbois,nsa.gov.pl). Celem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności nie jest bowiem merytoryczne, ponowne rozstrzygnięcie sprawy w jej całokształcie, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 pkt. 1-7 k.p.a.

Jak podnosi T. Kiełkowski (Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz pod. red. naukową H. Knysiak-Molczyk, wyd. Wolters Kluwer, W-wa 2015, kom. do art. 156 k.p.a.), decyzja przewidziana w art. 158 § 1 k.p.a. jest decyzją wydaną w sprawie administracyjnej, chociaż sprawy tej nie rozstrzyga. Dla oceny przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji punktem odniesienia jest stan faktyczny i prawny z chwili jej podjęcia. W toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji organy badają, czy w sprawie istnieją przesłanki do jej wzruszenia, enumeratywnie wymienione w przepisie art. 156 § 1 pkt. 1-7 k.p.a, przy czym pozytywne przesłanki stwierdzenia nieważności nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej, a powinny być interpretowane dosłownie lub nawet ścieśniająco, ponieważ przepis ten ma charakter wyjątkowy. Postępowanie jest więc ograniczone do weryfikacji samej decyzji administracyjnej, a ewentualne wady stanowiące podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji muszą tkwić w samej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1617/12 dostępny http/cbois,nsa.gov.pl).

Decydujące znaczenie w kontrolowanym postępowaniu miała podstawa stwierdzenia nieważności wymieniona w art. 156 § 1 pkt. 2, 5 i 7 k.p.a. – bowiem skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności zarzucał wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; niewykonalność w dniu

jej wydania i charakter trwały niewykonalności; wadę powodująca jej nieważność z mocy prawa.

W odniesieniu do zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.) stwierdzić należy, że o rażącym naruszeniu prawa decyduje istnienie trzech przesłanek: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który zasadniczo nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo to takie, które są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa (wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04, Lex Omega nr 165717). Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w sytuacji, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (Kpa, Komentarz - J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński., Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1985 ). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 883/06, stwierdził, że rażące naruszenie prawa stanowi kwalifikowaną formę jego naruszenia i nie można utożsamiać tego pojęcia z każdym naruszeniem prawa. Naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego mające nawet istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa (Lex Omega nr 299873).

W ocenie Sądu trudno dopatrzeć się takiej wady decyzji odmawiającej przyznania skarżącemu formy pomocy w postaci zasiłku celowego z art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2020 r., poz. 1876 ze zm., zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej) w sytuacji, gdy jest to fakultatywną formą pomocy, a więc nawet, gdy występują wymienione w tym przepisie przesłanki, organ nie musi zasiłku tego przyznać. Organ rozpatrując wniosek o udzielenie beneficjentowi pomocy musi brać bowiem pod uwagę zarówno cele pomocy społecznej, jak i środki finansowe, jakimi dysponuje organ na udzielenie beneficjentom tej pomocy, jak i indywidualne potrzeby beneficjentów, w tym ich sytuację życiową, materialną i zdrowotną. Co do zasady pomoc jest przewidziana dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej, a do organu należy ocena z jednej strony stopnia tej trudności, a z drugiej własnych możliwości finansowych, tak aby móc udzielić pomocy osobom w szczególnie trudnym położeniu. Tymczasem odmowa przez skarżącego przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego doprowadziła do sytuacji, że Burmistrz Miasta i Gminy nie mógł ocenić powyższych kwestii. Nie można było więc w żaden sposób zarzucić organowi, że jego rozstrzygnięcie negatywne nie jest zgodne z wymaganiami praworządności, gdy brak możliwości przeprowadzenia wywiadu środowiskowego wynikał z winy i świadomego działania skarżącego. Organ pomocowy w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie i prawidłowo zastosował przepisy ustawy o pomocy społecznej. Zdaniem Sądu brak jest więc jakiejkolwiek wady prawnej mogącej świadczyć o nieważności kwestionowanej decyzji. Decyzja ta została w sposób prawidłowy zredagowana, podpisana, zawiera wszystkie niezbędne elementy rozstrzygnięcia, a uzasadnienie prawne i faktyczne jest logiczne i poparte materiałem dowodowym zgromadzonym w trakcie trwania postępowania w sprawie. Brak też jest w obowiązującym porządku prawnym innego przepisu szczególnego, który stanowiłby podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.

W odniesieniu do przesłanki niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. wskazać należy, że zachodzi ona wówczas, gdy nie ma możliwości technicznych jej wykonania, bądź istnieją prawne nakazy lub zakazy, które stwarzają nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw lub obowiązków ustanowionych w decyzji. Inaczej rzecz ujmując niewykonalność prawna oznacza niemożność zastosowania się do decyzji z uwagi na istniejący w obowiązującym porządku prawnym zakaz lub nakaz określonego zachowania pozostający w sprzeczności z wydaną decyzją. Niewykonalność faktyczna decyzji to natomiast trwała niemożność jej wykonania z pozaprawnych przyczyn obiektywnych o charakterze nieusuwalnym.

Decyzja niewykonalna zatem to taka decyzja, której adresat jest trwale pozbawiony możliwości czynienia użytku z ustanowionych w niej praw lub trwale pozbawiony możliwości wykonania obowiązków.

Zdaniem Sądu skutków takich nie wywołuje zatem decyzja o odmowie uwzględnienia żądania strony. Decyzja taka nie przyznaje stronie nowego prawa, a co za tym idzie nie podlega ona wykonaniu, gdyż z jej treści wynika, iż odmawia ona wprowadzenia zmian w położeniu prawnym adresata. Skoro w niniejszym przypadku odmówiono skarżącemu przyznania wskazanej formy pomocy, to nie można mówić o niewykonalności tego rodzaju decyzji.

Wreszcie, w odniesieniu do ostatniej z przesłanek nieważnościowych, podniesionych przez skarżącego, stwierdzić należy, że wada nieważności decyzji z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.) to wada wynikająca z treści przepisu szczególnego. Tylko jeżeli istnieje przepis przewidujący "nieważność z mocy prawa", możliwe jest wyeliminowanie wadliwej decyzji z obrotu prawnego. Musi więc istnieć przepis materialny w sposób wyraźny przewidujący sankcję nieważności w przypadku określonej wadliwości decyzji administracyjnej.

Stanowisko w tym zakresie Kolegium, jest trafne, gdyż brak jest takiego przepisu.

Podobnie nie zaistniały i inne przesłanki nieważnościowe, wskazane w art. 156 k.p.a., w szczególności takie jak: decyzja organu pomocowego dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco, czy została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie. Akta sprawy nie wskazują zaistnienia pierwszej z wymienionych, a strona postępowania o udzielenie pomocy był jedynie skarżący do którego skierowaną decyzję.

Wobec powyższego, skoro brak było podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanej przez skarżącego decyzji, to Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie odmówiło stwierdzenia jej nieważności. Skutki bowiem, nawet jeżeliby taka sytuacja miała miejsce, jak twierdził skarżący, wydania decyzji przez podlegającego wyłączeniu pracownika organu, stanowią ewentualną podstawę do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji.

Skarga nie mogła więc wywrzeć w żaden sposób zamierzonego skutku. Prawidłowe rozstrzygnięcie o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji zawiera uzasadnienie odpowiadające wymogom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) oraz art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobiegniem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.