Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 226/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 88 ust. 1, art. 94, art. 95 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 30 poz 179
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
article: Par. 3 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 131 poz 1468
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Tadeusz Wołek (spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Starszy referent Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 29 grudnia 2014 r. nr [....] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.


UZASADNIENIE

Komendant Miejski Policji decyzją z dnia [...] 2014 r. nr [...] odmówił przyznania pomocy finansowej sierż. M. S. na zakup lokalu mieszkalnego.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej "K.p.a.", art. 88 ust. 1 i art. 94 ust. 1 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2011 r., nr 287, poz. 1687 ze zm. obecnie tj. Dz.U. z 2015 r., poz. 355) w związku z § 1 oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz.U. z 2013 r., poz. 864 ze zm.), dalej "rozporządzenie".

W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że M. S. funkcjonariuszem w służbie stałej został mianowany z dniem 11 maja 2014 r. W dniu 9 października 2014 r., złożył wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego położonego w K przy ul. J. Do wniosku dołączył wymagane dokumenty, tj. akt notarialny umowy sprzedaży z dnia 6 października 2014 r. (Rep. A Nr [...]) oraz odpis Księgi Wieczystej. Jak wynika z dokumentów zainteresowany nabył udział wynoszący ½ część przedmiotowego lokalu, natomiast pozostałą część nabyła D. K. - osoba obca dla policjanta.

Organ przywołał art. 88 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy o Policji i wskazał, że § 3 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.

W świetle opisanego stanu faktycznego i obowiązującego porządku prawnego, należało odmówić zainteresowanemu przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego, gdyż zakupione mieszkanie nie będzie stanowić jego wyłącznej własności, a jedynie współwłasność w ½ części. M. S. nabył lokal mieszkalny z D. K. - osobą nie pozostającą z nim we wspólności majątkowej.

M. S. wniósł od powyższej decyzji odwołanie.

Podniósł, że zakupił wraz z narzeczoną D. K. przedmiotowy lokal, w stosunku udziałów ½ do ½. Z D. K. nie ma wspólności majątkowej. Skarżący odwołując się do treści § 3 ust. 1 i 2 pkt 2 rozporządzenia wskazał, że w powołanym przepisie nie jest określona część lokalu mieszkalnego, jaką Policjant w służbie stałej musi zakupić, aby zrealizować swoje potrzeby mieszkaniowe i tym samym być uprawnionym do otrzymania pomocy finansowej. Stwierdza się w tym przepisie, że o lokal mieszkalny ma ubiegać się Policjant lub jego małżonek pozostający z nim we wspólnocie majątkowej.

Ponadto zgodnie z decyzją nr [...] Komendanta Miejskiego Policji, w związku z powiadomieniem o zakupie ½ udziału w przedmiotowym lokalu zostało mu cofnięte prawo do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W ww. lokalu zamieszkał oraz zameldował się na pobyt stały w dniu 17.11.2014 r. o czym powiadomił Komendanta Miejskiego Policji stosownym raportem.

Skarżący wskazał na różną i niekorzystną dla niego interpretację przepisów art. 88 ust.1, art. 89 i art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Zgodnie z interpretacją podaną w decyzji nr [...], Policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na zakup części lokalu mieszkalnego jeżeli zakupu dokonuje wspólnie z osobą nie pozostającą z nim w związku małżeńskim (art. 94 ust 1 ustawy o Policji oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia). Z kolei zgodnie z interpretacją § 6 rozporządzenia w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez Policjantów równoważnika za brak lokalu mieszkalnego z dnia 28.06.2002 r. powołaną w decyzji nr [...], co do której nie składał odwołania, Policjantowi cofa się uprawnienia do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w sytuacji, w której Policjant jest właścicielem lokalu mieszkalnego na zasadzie współwłasności w dowolnej części i z dowolnymi współwłaścicielami (art. 89 ustawy o Policji i § 6 rozporządzenia z dnia 28.06.2002 r.).

Dodał, że lokal zakupił z narzeczoną D. K., z którą planuje założyć rodzinę, w celu zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych w miejscu pełnienia służby, a swoją przyszłość zawodową wiąże z Komendą Miejską Policji.

Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia 29 grudnia 2014 r. nr [...], utrzymał decyzję organu I instancji w mocy - na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 94 ust. 1, art. 97 ust. 5 ustawy o Policji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podstawowy zarzut skarżącego dotyczy zastosowanej przez organ I instancji łącznej interpretacji art. 94, art. 88 ust. 1 i art. 89 ustawy o Policji. Strona twierdzi, że organ dokonał błędnej interpretacji przepisów uznając, iż nie przysługuje mu pomoc finansowa na uzyskanie udziału wynoszącego ½ części lokalu mieszkalnego.

Organ odwoławczy wskazał, że art. 94 ustawy o Policji trzeba powiązać z art. 88 ustawy, który stanowi z kolei, że: "Policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych." Forma pomocy pieniężnej realizowana jest zatem wówczas, gdy nie dokonano policjantowi przydziału mieszkania z zasobów, o których mowa w art. 90 ww. ustawy czyli jest formą zastępczą przydziału.

Art. 89 ustawy wskazuje, kogo należy brać pod uwagę przy przydziale lokalu mieszkalnego a co za tym idzie przy udzieleniu pomocy finansowej w celu nabycia takiego lokalu. Wśród tych osób wymienia się małżonka policjanta, dzieci własne lub małżonka, przysposobione lub przyjęte na wychowanie w ramach rodziny zastępczej pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat życia, rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające, pozostające z policjantem we wspólnym gospodarstwie domowym.

Skarżący nabył nieruchomość na zasadzie współwłasności ułamkowej w ½ części. Drugim współwłaścicielem lokalu jest D. K. - narzeczona wnioskodawcy (również w ½ części), która w świetle prawa jest jednak osobą obcą. Nabycie przez funkcjonariusza udziału ułamkowego w prawie własności danej nieruchomości nie stanowi nabycia jej w rozumieniu art. 94 ustawy o Policji, a tym samym nie podlega finansowaniu na podstawie tej ustawy oraz rozporządzenia. Wynika to z całokształtu regulacji mającej na celu zapewnienie pomocy mieszkaniowej policjanta oraz jego rodzinie. Stąd też w sprawie skarżący nie nabył prawa do pomocy finansowej, albowiem nie nabył prawa własności do przedmiotowego lokalu mieszkalnego, lecz udział we współwłasności w wysokości ½, a drugim współwłaścicielem w myśl przepisów jest osoba obca.

Na podobnym stanowisku stanął również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 maja 2005 r. sygn. I SA/Wa 470/04.

Dyspozycja § 3 ust. 2 rozporządzenia nie przewiduje możliwości przyznania przedmiotowego świadczenia na rzecz policjanta nabywającego lokal mieszkalny na zasadach współwłasności z osobą obcą.

Organ dodał, że prawo współwłasności nie stanowi formy uzyskania przez policjanta lokalu mieszkalnego, uprawniającej do ubiegania się o pomoc finansową. Przesłanki udzielenia pomocy finansowej zostały przez ustawodawcę określone wyczerpująco, w związku z tym, przepisy normujące jej uzyskanie należy interpretować zgodnie z ich literalnym brzmieniem i nie jest dopuszczalna w tym zakresie interpretacja rozszerzająca. Jak wynika z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, policjant ma ustawowe prawo do lokalu mieszkalnego dla siebie i członków rodziny, celem zaś pomocy finansowej, określonej w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji - jest realizacja tego prawa. Nie znajduje więc uzasadnienia stanowisko, aby pomoc finansowa przysługiwała w innym przypadku współwłasności nabytego lokalu niż małżeńska wspólność majątkowa, do której wprost odwołuje się § 3 ust. 2 rozporządzenia. Wprawdzie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji stanowi tylko, że policjantowi przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego, lecz od charakteru dotyczących lokalu stosunków własnościowych zależy ocena czy doszło do uzyskania lokalu w rozumieniu powołanego przepisu.

Zainteresowany nie może uzyskać pomocy w sytuacji gdy jest współwłaścicielem lokalu mieszkalnego w częściach ułamkowych z osobą nie będącą członkiem rodziny policjanta. Wynika to z istoty prawa współwłasności, bowiem uprawnienia będące jej atrybutami przysługują wszystkim współwłaścicielom niepodzielnie, co oznacza, że żaden ze współwłaścicieli nie ma fizycznie wydzielonej części rzeczy na wyłączną własność, a jego prawo do całości określa ułamkowy udział.

Przyznanie wnioskowanej pomocy finansowej skarżącemu byłoby sprzeczne z prawem. Celem pomocy finansowej jak wskazano, jest zrealizowanie prawa do służbowego lokalu mieszkalnego w formie zastępczej, tj. w formie środków finansowych przeznaczonych na uzyskanie lokalu lub domu w formie zakupu lub budowy. Uzyskany przez policjanta lokal mieszkalny stanowi przedmiot współwłasności w częściach idealnych. Oznacza to, że nie jest możliwe wyodrębnienie własności skarżącego bez zniesienia współwłasności (co w przypadku lokalu jest praktycznie niemożliwe). Z kolei w stanie współwłasności następowałoby finansowanie przez organy Policji praw osoby trzeciej - nieuprawnionej do świadczeń, co w konsekwencji prowadziłoby do przekroczenia uprawnień i naruszenia dyscypliny budżetowej, pociągających za sobą odpowiedzialność karną.

M. S. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 88 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 i 3 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia przez błędną wykładnię i zastosowanie. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Skarżący przywołał wyrok NSA sygn. l OSK 1692/06, którym sąd ten oddalił skargę kasacyjną złożoną przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 2 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Sz 412/06 uchylający decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji o odmowie przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego przez Policjanta, który zakupił ½ udziału w lokalu mieszkalnym na zasadzie współwłasności z osobą dla niego obcą w rozumieniu art. 89 ustawy o Policji. W powołanym powyżej wyroku WSA w Szczecinie Sąd powoływał się na cel uregulowań dotyczących pomocy finansowej, polegający na przeznaczeniu przez uprawnionego policjanta tych środków na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych. WSA twierdził, że cel ten może być osiągnięty również w przypadku nabycia nieruchomości na współwłasność. Podobny pogląd wyraził w wyroku WSA w Kielcach z dnia 15 marca 2012 r. II SA/Ke 98/10.

Z przepisów kodeksu cywilnego nie wynika bowiem, aby współwłaściciel miał uprawnienie do korzystania tylko z takiej części wspólnej rzeczy, która odpowiada wielkości jego udziału. Stosownie do art. 206 K.c. każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania i korzystania w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli (wyrok Sądu Najwyższego z 27 kwietnia 2001 r., III CKN 21/99).

Organy dokonując interpretacji art. 94 ust. 1 ustawy o Policji nie zastosowały zasady celowości, a doraźnym celem pomocy finansowej jest realizacja prawa do lokalu mieszkalnego policjanta. Związek konkubencki również korzysta z określonych nie tylko przepisami karnymi praw i obowiązków ale również wieloma uprawnieniami ustawowymi. Konkubenci w każdej chwili mogą wystąpić o zniesienie współwłasności, mogą rozliczyć podobnie jak małżonkowie nakłady na nieruchomość, w tym w częściach ułamkowych (wyrok WSA w Kielcach z 15 marca 2012 r., II SA/Ke 98/12).

Skarżący podniósł, że zgodnie z art. 195 K.c., zawierającym definicję współwłasności - współwłasność to własność przysługująca niepodzielnie kilku osobom. Udział we współwłasności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość jest przecież także związany z prawem do lokalu. Każdy bowiem ze współwłaścicieli nieruchomości jest uprawniony do korzystania z niej w takim zakresie jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli, co wynika z treści art. 206 K.c. W szczególności - odnosząc się do przedmiotu sprawy - właściciel lokalu ma prawo do współkorzystania z nieruchomości wspólnej zgodnie z jej przeznaczeniem.

Podobne poglądy wyraziły NSA w wyroku z dnia 20 listopada 2009 r, l OSK 188/09, LEX nr 785753, WSA w Warszawie w wyroku z dnia 15 listopada 2007 r., II SA/Wa 1098/07, LEX nr 484367, WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 13 listopada 2008 r., II SA/Bd 745/08, LEX nr 540132 oraz WSA w Kielcach w wyroku z dnia 15 marca 2012 r., II SA/Ke 98/12.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo wskazał, że orzecznictwo sądów administracyjnych nie jest w przedmiotowym zakresie jednolite. Na poparcie stanowiska organów można wskazać następujące wyroki: WSA w Krakowie z dnia 17 października 2007 r., sygn. III SA/Kr 500/07, WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2005 r., sygn. I SA/Wa 470/04, NSA z dnia 16 lutego 2004 r., sygn. OSK 1145/04. Z wyroków tych jednoznacznie wynika, że funkcjonariusz nabywając udział we współwłasności nieruchomości lokalowej nie nabywa własności lokalu, a tym samym nie przysługuje mu uprawnienie do pomocy finansowej.

Nadmienił też, że decyzja o cofnięciu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego znajduje swoje oparcie w § 1 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 1130), który uniemożliwia korzystanie z tego świadczenia przy współwłasności nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz.1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.". Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 P.p.s.a.

Skarga jest uzasadniona.

W sprawie poddanej kontroli Sądu na skutek wniesionej skargi stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Ustalenia organów w tym zakresie w ocenie Sądu nie budzą wątpliwości, iż zostały one poczynione prawidłowo i w sposób odpowiadający wymogom postępowania administracyjnego.

Spór sprowadza się do kwestii czy w świetle obowiązujących przepisów prawa skarżący jako policjant, nabywając na współwłasność w częściach ułamkowych po ½ części z inną osobą prawo do lokalu mieszkalnego, jest uprawniony do pomocy finansowej na jego uzyskanie.

Zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Z ust. 2 tego przepisu wynika, iż minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, tryb postępowania oraz szczegółowe zasady przyznawania, cofania oraz zwracania pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1, uwzględniając przypadki, w których pomoc ta jest przyznawana, cofana lub podlega zwrotowi, jak również sposób obliczania wysokości pomocy finansowej przyznawanej lub orzekanej do zwrotu, a także rodzaje dokumentów wymaganych przy ubieganiu się o przyznanie tej pomocy.

Wydane na podstawie tej delegacji ustawowej rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów w § 3 stanowi:

"1. Pomoc finansową przyznaje się na wniosek policjanta. Wzór wniosku o przyznanie pomocy finansowej określa załącznik do rozporządzenia.

2. Do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się przez policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w szczególności:

1) zaświadczenie o członkostwie ze spółdzielni mieszkaniowej albo

2) wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego) sporządzoną w formie aktu notarialnego lub umowę przedwstępną, albo

3) w przypadku budowy domu jednorodzinnego - aktualny wyciąg z księgi wieczystej potwierdzający własność gruntu (prawo wieczystego użytkowania) oraz pozwolenie właściwego organu na budowę domu, albo

4) pozwolenie na budowę lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość".

Zdaniem Sądu, przepisy prawa materialnego jakie zostały w niniejszej sprawie zastosowane przez organy Policji nie dają podstaw do twierdzenia, że pomoc finansowa nie może zostać przyznana na zakup mieszkania stanowiącego przedmiot współwłasności policjanta i innej osoby – w tym wypadku - konkubenta. Z treści art. 94 ust. 1 ustawy o Policji nie wynika bowiem aby funkcjonariusz Policji dla realizacji przysługującego mu uprawnienia musiał wykazywać, że lokal mieszkalny (dom jednorodzinny) jaki zamierza uzyskać, nabywa na swą wyłączną własność lub w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej. W przytoczonym przepisie nie znajdziemy wypowiedzi, która jednoznacznie stwierdzałaby, że inna niż małżeńska współwłasność łączna lokalu (domu jednorodzinnego) wyklucza wnioskującego od pomocy finansowej.

Z wykładni językowej tej regulacji da się jedynie wywieść publiczne prawo podmiotowe funkcjonariusza polegające na możliwości skutecznego żądania udzielania mu pomocy pieniężnej dla uzyskania mieszkania, w sytuacji gdy lokal nie został mu zapewniony w drodze decyzji o przydziale (art. 88 ust. 1 ustawy o Policji). Przytoczony przepis nie uzależnia też nabycia roszczenia o pomoc pieniężną od zaistnienia innych warunków niż brak decyzji o przydziale lokalu, jak np. nabycie lokalu na wyłączną własność wnioskującego.

Należy podkreślić, że prawa do lokalu, a tym samym prawa do pomocy pieniężnej nie wyklucza w analizowanej sytuacji faktycznej także art. 95 ust. 1 ustawy o Policji. To samo wynika z wykładni funkcjonalnej art. 94 ust. 2 ustawy o Policji. Niewątpliwie celem tego unormowania jest umożliwienie policjantowi zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych poprzez przyznanie świadczenia pieniężnego pokrywającego w określonej części koszty zakupu np. lokalu mieszkalnego. Współwłasność w częściach ułamkowych nie jest pod tym względem prawem gorszym od własności, czyli takim, które nie pozwalałoby wnioskodawcy tych potrzeb realizować. Potwierdza to przepis art. 206 Kodeksu cywilnego, w myśl którego każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli. Dlatego uzyskaniem lokalu w znaczeniu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, jest także nabycie przez policjanta, który nie otrzymał lokalu na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Także i ta forma władania w wystarczający sposób zaspokaja potrzeby mieszkaniowe funkcjonariusza, czyli potrzeby, na które ukierunkowane są wszystkie przepisy ustawy o Policji dotyczące mieszkań dla policjantów.

Próba wywodzenia odmowy udzielenia pomocy z przepisów wykonawczych do ustawy o Policji, a dokładnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia, nie powinna prowadzić do odmiennej konkluzji niż wyżej przyjęta. Po pierwsze, rozporządzenie jako takie że względu na miejsce w hierarchii źródeł prawa nie może dokonać modyfikacji przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Przepisy rozporządzenia zgodnie z delegacją ustawową ustalają jedynie kwestie proceduralne związane z wykazaniem ubiegania się przez policjanta o nabycie prawa do lokalu mieszkalnego. Po drugie, przytoczona wyżej regulacja nie stoi w sprzeczności z treścią art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, poprzez ograniczenie pomocy finansowej tylko do funkcjonariusza żyjącego w małżeństwie. Otóż treść § 3 ust. 2 rozporządzenia za równoznaczne ze staraniem się przez policjanta o nabycie lokalu mieszkalnego traktuje ubieganie się o ten lokal przez jego małżonka jeżeli pozostaje on we wspólności majątkowej małżeńskiej. Zawarcie umowy w takiej sytuacji rodzi skutek nabycia prawa do lokalu także przez policjanta pomimo, że to nie on lecz małżonek ubiegał się o lokal. Powyższe zdaniem Sądu nie ogranicza jednak uprawnień policjanta ze względu na uzyskanie innego niż wspólność małżeńska prawa do lokalu. Dodać należy, że wykładnia w/w przepisów zastosowana przez organy wykluczałaby również możność ubiegania się o pomoc finansową w sytuacji gdyby małżonkowie przyjęli ustrój rozdzielności majątkowej także wtedy, gdyby prawo to nabywali na współwłasność.

Sąd w pełni podziela stanowisko wypowiedziane przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 188/09, iż co do zasady nabycie prawa własności lokalu mieszkalnego (lub nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym) na zasadzie współwłasności w ½ części, nie wyklucza uprawnienia do uzyskania pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. W przytoczonym orzeczeniu stwierdzono także, iż w sytuacji faktycznej, w której dwoje funkcjonariuszy Policji żyjących w konkubinacie nabywa na współwłasność po ½ części nieruchomość zabudowaną domem mieszkalnym lub lokal mieszkalny, to pomoc finansowa na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji przysługuje wyłącznie jednemu funkcjonariuszowi. Stanowisko to zyskało akceptację m.in. w wyrokach NSA z 12 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1267/12 oraz WSA w Kielcach z 15 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Ke 98/12.

Sąd w niniejszym składzie nie podziela natomiast stanowiska wyrażonego przez NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 16 lutego 2005 r. o sygn. akt OSK 1145/04, albowiem art. 94 ust. 1 ustawy o Policji dla uzyskania uprawnienia do pomocy nie wymaga nabycia lokalu wyłącznie przez policjanta bądź przez policjanta nabywającego ów lokal z małżonkiem.

W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy wyprowadziły więc zbyt daleko idący wniosek, iż na pomoc finansową na zakup mieszkania na prawach współwłasności może liczyć tylko funkcjonariusz pozostający w związku małżeńskim (we wspólności majątkowej małżeńskiej).

Należy jeszcze raz podkreślić, przepisy ustawy o Policji nie wprowadzają ograniczeń co do formy prawnej nabywania lokalu. Nie określają, czy zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych ma nastąpić poprzez własność czy współwłasność. Istotą tej regulacji jest zastępcze (bo finansowe) zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza. Twierdzenia organu, iż nabycie na współwłasność lokalu z osobą z poza kręgu rodzinnego uzasadnia odmowę przyznania pomocy finansowej, nie znajduje żadnego uzasadnienia prawnego.

Nie ulega wątpliwości, iż zaskarżone decyzje zostały oparte na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego – art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 3 ust. 2 rozporządzenia. Ponieważ błędna wykładnia miała istotny wpływ na wynik postępowania, uzasadniało to uchylenie decyzji organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

Uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.

Przy ponownym prowadzeniu postępowania organy uwzględnią oceny prawne i wskazania powyżej wyrażone zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a., i będą obowiązane zastosować się do wykładni art. 94 ust. 1 ustawy o Policji jaką przyjęto w niniejszym wyroku.