Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 950/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6202 Zakłady opieki zdrowotnej
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2007 r. ze skargi S. w C. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia odwołania dot. rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. skargę oddala


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2006r., nr [...]. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (powoływany dalej jako "Prezes Funduszu"), działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r.

o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 ze zm., powoływanej dalej jako "u.ś.o.z.") oraz art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie uwzględnił odwołania świadczeniodawcy S. w C. (powoływanego dalej jako "Skarżący"), dotyczącego rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń zdrowotnych w rodzaju: programu profilaktyki raka piersi – etap podstawowy, program profilaktyki raka piersi – etap pogłębionej diagnostyki, program profilaktyki raka szyjki macicy – etap diagnostyczny, program profilaktyki raka szyjki macicy – etap podstawowy, prowadzonego przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że oferty oceniane były zgodnie z kryteriami określonymi na podstawie art. 146 pkt 2 ustawy o świadczeniach oraz w zarządzeniu nr [...] Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2005r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Oferenci przystępujący do konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, powinni spełniać wymagania określone w :

- zarządzeniu nr [...] Prezesa NFZ z dnia [...] października 2005r. w sprawie przyjęcia szczegółowych warunków postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na rok 2006 i lata następne zwane dalej "Warunkami postępowania",

- zarządzeniu nr [...] i nr [...] w sprawie przyjęcia do stosowania "szczegółowych materiałów informacyjnych o przedmiocie postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz realizacji i finansowaniu umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjne świadczenia specjalistyczne", zwanych dalej "Materiałami szczegółowymi".

Ze względu na niespełnienie przez S. w C. wymaganych warunków oferta ta nie została wybrana.

Od rozstrzygnięcia komisji oferent złożył odwołanie, którego Prezes NFZ nie uwzględnił, gdyż nie stwierdził naruszenia zasad przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej, które mogłoby spowodować uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy.

Odnosząc się do zarzutów strony zawartych w odwołaniu prezes NFZ wskazał, że oferent nie spełnił wymagań koniecznych określonych w załączniku nr 6 do materiałów informacyjnych dotyczących zapewnienia współpracy z fizykiem medycznym oraz zatrudniania onkologa klinicznego w zakresie świadczeń zdrowotnych w etapie podstawowym programu profilaktyki raka piersi oraz w etapie pogłębionej diagnostyki programu profilaktyki raka piersi.

Oferent nie spełnił także wymagań określonych w załączniku nr 5 do materiałów informacyjnych ponieważ nie wykonuje co najmniej 8000 badań rocznie w ramach świadczeń zdrowotnych w etapie diagnostycznym programu profilaktyki raka szyjki macicy. Organ wskazał, że podnoszona przez stronę kwestia zbyt małej liczby proponowanych świadczeń nie znajduje uzasadnienia zarówno faktycznego jak i prawnego, gdyż możliwości finansowe Funduszu nie mogą stanowić przedmiotu odwołania i w żaden sposób nie naruszają zasad przeprowadzania postępowania. Ze względu na nie zaakceptowanie przez oferenta liczby świadczeń zaproponowanych przez komisję konkursową sporządzono i podpisano w tym zakresie protokół rozbieżności.

Organ podniósł także, że bezzasadny jest zarzut odwołującego się dotyczący niezgodności składu zespołu negocjacyjnego z § 4 regulaminu pracy komisji prowadzącej postępowanie w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2005r. Zgodnie z ww. regulaminem w składzie komisji zapewnia się udział osoby z wykształceniem medycznym oraz w miarę możliwości osób z wykształceniem prawniczym i ekonomicznym. W niniejszej sprawie, w składzie komisji zapewniono udział 9 osób z wykształceniem medycznym. Wchodząca w skład zespołu negocjacyjnego D. C. posiada wykształcenie wyższe pielęgniarskie dlatego zarzut zawarty w odwołaniu organ uznał za całkowicie bezzasadny. W świetle powyższego Prezes Funduszu uznał, że [...] Oddział Wojewódzki przeprowadzając postępowanie konkursowe nie naruszył zasad wynikających z ustawy, a tym samym nie stwierdził naruszenia interesu prawnego odwołującego się.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł S. w C.

Skarżący domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowego. Strona zarzuciła, że :

- w postępowaniu nie zostało wyjaśnione, kto z członków zespołu negocjacyjnego posiada wyższe wykształcenie medyczne oraz nie podano nazwiska tej osoby,

- konieczność współpracy z fizykiem medycznym jest nowym wymogiem, którego dotychczas nie było i dlatego szpital nie współpracował z osobą posiadającą specjalność fizyka medycznego. S. jest jednak gotowy podjąć współpracę z takim specjalistą w realizacji programu w roku 2006r.,

- ankiety były tak sformułowane, że nie dawały możliwości własnego uzupełnienia lub wyjaśnienia danego problemu jak np. w sprawie biopsji gruboigłowej nie było pytania o realizację tego typu zabiegów tylko o posiadanie sprzętu. S. wskazał, że w miejscu nie posiada sprzętu do wykonywania biopsji gruboigłowej i odpowiedział na pytanie zgodnie z prawdą, ale w przypadku konieczności wykonania takiego badania na własny koszt realizuje badania w innych ośrodkach, zlecając je pacjentkom i ponosząc koszty tego zlecenia,

- niezrozumiałym jest dla strony dlaczego wykonywanie 8000 badań cytologiczno-ginekologicznych jest warunkiem, że w danej pracowni te badania wykonywane są prawidłowo. Strona podniosła, że w pracowni S. wykonuje się około 7000 badań i zgodnie z prawdą wpisano w ankiecie o niewykonywaniu co najmniej 8000 badań. Powyższe kryterium zdyskwalifikowało S. z realizacji przedmiotu programu, który to realizowany był w 2004 i 2005 roku nie tylko dla S. w etapie podstawowym profilaktyki raka szyjki macicy, ale i dla innych ościennych zakładów realizujących program w etapie podstawowym a nie wykonującym diagnostyki,

- zaproponowane przez NFZ 1600 punktów do realizacji w roku 2006 w punkcie rozliczeniowym w etapie podstawowym programu profilaktyki raka szyjki macicy w stosunku do złożonej oferty na wykonanie 5004 punkty jest zbyt rozbieżne z oczekiwaniami pacjentów i możliwością realizacji tego zakresu przez szpital. Propozycja NFZ przebadania 800 kobiet w roku stanowi 3,5 % uprawnionych i jest to liczba absolutnie nie adekwatna w stosunku do potrzeb.

W odpowiedzi na skargę Prezes Funduszu podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Odnośnie wskazanych w skardze zarzutów organ wyjaśnił, że stanowią one powielenie zarzutów podnoszonych na wcześniejszych etapach postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i odnoszą się tylko i wyłącznie do warunków wymaganych od świadczeniodawców określonych przez Prezesa NFZ na podstawie art. 146 pkt 3 ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2 ww. ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, tylko w takim zakresie jest możliwa jej sądowa kontrola.

Zgodnie z art. 146 u.ś.o.z., Prezes Funduszu określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców. Kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania, o czym stanowi art. 147 u.ś.o.z. Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Aby zrealizować te wymogi Fundusz jest obowiązany udostępniać na takich samych zasadach wszystkim świadczeniodawcom wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Postępowanie przed Funduszem w sprawach o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej kończy się z chwilą ogłoszenia rozstrzygnięcia konkursu ofert, o czym informuje się w miejscu i terminie określonych w ogłoszeniu o konkursie ofert (art. 151 ust. 1, 2 i 5 u.ś.o.z.).

Zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może nastąpić, zgodnie z art. 139 ust.1 u.ś.o.z., po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert - jak w niniejszej sprawie - albo rokowań. Świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad prowadzania postępowania, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154 u.ś.o.z., przy czym środki te nie przysługują na wybór trybu postępowania, niedokonanie wyboru świadczeniodawcy i unieważnienie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (art. 152 u.ś.o.z.).

Tryb odwoławczy, który znalazł zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, określono w art. 154 u.ś.o.z. Według tego przepisu świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może złożyć, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania do Prezesa Funduszu za pośrednictwem dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu. Prezes Funduszu rozpatruje odwołanie w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania i wydaje decyzję administracyjną w tej sprawie. Decyzja Prezesa podlega natychmiastowemu wykonaniu. Od decyzji tej, zgodnie z art. 154 ust. 8 u.ś.o.z., świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

W niniejszej sprawie świadczeniodawca złożył konkretną ofertę, która podlegała ocenie komisji konkursowej. Oferta zawierała dane na podstawie, których miała zostać oceniona przez komisje konkursową. W wyniku przeprowadzonej oceny oferta skarżącego nie została wybrana. Wskazać należy, że przedmiotem rozstrzygania organu rozpoznającego odwołanie od rozstrzygnięcia komisji jest badanie naruszenia interesu prawnego odwołującego się wskutek naruszenia zasad postępowania. Oznacza to, że organ rozpoznający odwołanie nie prowadzi ponownie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, lecz rozpoznaje sprawę w odniesieniu do konkretnego podmiotu i konkretnych czynności.

Jak prawidłowo wskazał organ zarzut dotyczący nie wyjaśnienia który z członków zespołu negocjacyjnego posiada wykształcenie medyczne jest całkowicie bezzasadny. W zaskarżonej decyzji wskazano bowiem, że wchodząca w skład zespołu negocjacyjnego [...] D. C. posiada wykształcenie wyższe pielęgniarskie, a nawet gdyby w skład zespołu nie wchodziła osoba z wykształceniem medycznym, to nie można byłoby czynić z tego powodu zarzutu wobec prowadzących postępowanie.

Pozostałe zarzuty skarżącego, do których organ ustosunkował się w zaskarżonej decyzji nie odnoszą się do naruszenia zasad prowadzenia postępowania przez komisję, których skutkiem byłby uszczerbek w interesie prawnym skarżącego. Jak słusznie podniósł organ zarzuty te odnoszą się tylko i wyłącznie do warunków wymaganych od świadczeniodawców, określonych przez Prezesa NFZ na podstawie art. 146 pkt 3 ustawy. Skarżący nie kwestionuje bowiem faktu niewłaściwej interpretacji czy też zastosowania powyższych warunków przez komisję w trakcie postępowania. Podkreślić należy, że skarżący nie spełnił niektórych koniecznych warunków wymaganych od świadczeniodawców, jak np. wymóg zapewnienia współpracy z fizykiem medycznym oraz zatrudniania onkologa klinicznego w zakresie świadczeń zdrowotnych w etapie podstawowym programu profilaktyki raka piersi oraz w etapie pogłębionej diagnostyki programu profilaktyki raka piersi. Skarżący nie wykonuje także wymaganych co najmniej 8000 badań rocznie w ramach świadczeń zdrowotnych w etapie diagnostycznym programu profilaktyki raka szyjki macicy.

Stwierdzić należy, że kwestionując warunki wymagane od świadczeniodawców ustalone przez Prezesa Funduszu skarżący wyszedł poza granice środka odwoławczego jakim jest odwołanie określone w art. 152 ust. 1 w związku z art. 154 ust. 1 ustawy. Uwagi dotyczące warunków wymaganych od świadczeniodawców mogą być zgłaszane na etapie konsultacji projektu takich warunków, natomiast ustalone przez Prezesa Funduszu są wiążące w danym postępowaniu. Możliwości finansowe Funduszu nie mogą również stanowić przedmiotu odwołania, podobnie jak działania komisji konkursowej w trakcie negocjacji liczby i ceny świadczeń, mające na celu nie przekroczenie zaplanowanych środków finansowych.

W ocenie Sądu, organ prawidłowo przeprowadził postępowanie odwoławcze oraz stwierdził, że nie został naruszony interes prawny strony. Wobec niespełnienia przez Skarżącego warunków konkursu, nie można uznać, iż został naruszony jego interes prawny w wyniku nie wybrania go przez komisję konkursową do zawarcia umowy o świadczenie usług medycznych.

Podkreślenia wymaga, iż wykazanie prawidłowości oferty ciążyło na Skarżącym, nie zaś na Prezesie Funduszu. Prezes Funduszu kontroluje zakończone postępowanie konkursowe, i może prowadzić postępowanie dowodowe jedynie w ograniczonym zakresie zakreślonym art. 152 w związku z art. 154 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 z późn .zm.). Organ bada jedynie czy w związku z naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, nie doznał uszczerbku interes prawny oferenta stosownie do art. 134 ustawy. Organ w niniejszej sprawie zebrał materiał dowodowy oraz dokonał jego analizy w sposób prawidłowy czego wyrazem jest uzasadnienie decyzji w pełni odpowiadające wymogom art. 107 § 3 k.p.a.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.