Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 861/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6,  art. 2,  art. 124
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 4 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (spr.) Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant Ewa Trojan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. sprawy ze skargi M. M., J. M. i M. M. na decyzję Wojewody D. z dnia 17 września 2015 r. Nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Skargą M. M., J. M. i M. M. wywiedzioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu objęto decyzję Wojewody D. z dnia 17 września 2015 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości. Z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych wynika, że stan faktyczny i prawny sprawy, w której zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie kształtuje się następująco.

A. SA z siedzibą w K. (dalej określana również jako: inwestor, wnioskodawca lub spółka), działając przez pełnomocnika, pismem z dnia 11 lutego 2014 r., wystąpiła do Starosty O. z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej (napowietrznej linii elektroenergetycznej WN 110 kV relacji [...]) na nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] obręb O. AM 104 o powierzchni 2,2553 i nr [...] obręb O. AM 104, o powierzchni 0,3258, położonych w O.. Na poparcie skierowanego do organu żądania podano, że wnioskowany zakres ograniczenia sposobu korzystania ze wskazanych nieruchomości obejmuje poza montażem przewodów, urządzeń i stanowiska słupowego na działce nr [...] także zobowiązanie każdoczesnego właściciela przedmiotowych parceli do:

- niewykonywania w pasie technologicznym nasadzeń drzew i krzewów przekraczających 3m wysokości,

- uzgodnienia z każdoczesnym właścicielem przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1 możliwości ewentualnego wznoszenia obiektów budowlanych w pasie technologicznym,

- powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających założenie i przeprowadzenie oraz funkcjonowanie przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1 i 2,

- powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających inwestorowi

wykonywanie czynności polegających na usunięciu istniejących drzew i krzewów oraz przebudowie obiektów budowlanych i urządzeń technicznych kolidujących z przewodami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1 i 2.

W załączeniu wniosku przedłożono dokumentację dotyczącą rokowań prowadzonych ze współwłaścicielami nieruchomości, które nie zakończyły się porozumieniem. Dodatkowo wskazano, że niewykonanie planowanych prac na działkach nr [...] i nr [...] uniemożliwi wykonanie całego zamierzenia polegającego na przebudowie linii. Z kolei założeniem planowanej inwestycji jest poprawa warunków równowagi i pewności zasilania województwa [...] na jej trasie poprzez zapewnienie ciągłości dostaw energii elektrycznej do zasilanych za pośrednictwem stacji elektroenergetycznej GPZ O. odbiorców, w tym wielu instytucji pożytku publicznego, zakładów przemysłowych i wielkopowierzchniowych placówek handlowych zlokalizowanych na terenie powiatów brzeskiego, wrocławskiego i O..

Po wszczęciu w ten sposób zainicjowanego postępowania administracyjnego -współwłaściciele nieruchomości – M. M. i M. M. wnieśli o oddalenie wniosku argumentując, że w ich ocenie nie została spełniona przesłanka braku zgody na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej w ramach planowanie inwestycji. Wskazali, że na etapie rokowań wyrazili zgodę na ustanowienie na rzecz inwestora służebności przesyłu w obrębie wszystkich urządzeń zlokalizowanych na należącej do nich nieruchomości, zaś takiej zgody nie wyrazili na ustanowienie służebności przesyłu obejmującej tylko jedno stanowisko słupowe zlokalizowane na działce nr [...]. W uzasadnieniu powyższego podnieśli, że ustanowienie służebności przesyłu obciąży całą należącą do nich nieruchomość bez względu na to, czy będzie ona dotyczyć jednego stanowiska słupowego, czy też obu stanowisk zlokalizowanych na działce nr [...]. Wskazali ponadto, że ustanowienie służebności przesyłu obniży wartość rynkową nieruchomości i nie pozwoli na uzyskanie w przyszłości satysfakcjonującej ceny w przypadku jej sprzedaży. Jednocześnie w tym piśmie podnieśli, że obowiązkiem Inwestora jest uregulowanie stanu prawnego wszystkich urządzeń zlokalizowanych na nieruchomości, również tych nieobjętych planowaną przebudową. W tym zakresie powołali się na przepis art. 305(1) - 305(4) k.c. Wskazali także, że w ich ocenie negocjacje poprzedzające wszczęcie postępowania zostały zerwane przez inwestora i były prowadzone dla pozoru, bowiem po skierowaniu do nich pisma z dnia 31 stycznia 2014 r. - nie czekając na ich odpowiedź - inwestor złożył wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782 ze zm., dalej – u.g.n.). Odnosząc się natomiast do kwestii wynagrodzenia podnieśli, że zaproponowane na etapie rokowań przez inwestora wynagrodzenie nie było satysfakcjonujące, bowiem powinno ono rekompensować uszczerbek w majątku związany z obniżeniem wartości nieruchomości w wyniku ustanowienia służebności przesyłu. Współwłaściciele wskazali również, że w przedstawionej przez inwestora na etapie rokowań propozycji brak było wskazań dotyczących bezpieczeństwa pracy pod liniami wysokiego napięcia oraz odnieśli się do parametrów technicznych stanowiska słupowego objętego planowaną przebudową, a zlokalizowanego na działce nr [...]. Ponadto wskazali, że na etapie rokowań Inwestor wyjaśnił im jaki będzie zakres prac planowanych do wykonania na należącej do nich nieruchomości w związku z przebudową linii relacji [...]. Jednocześnie wraz z pismem współwłaściciele załączyli do akt niniejszej sprawy następujące dokumenty: wypisy i wyrysy z mpzp dla działki nr [...] i nr [...]; pisma z dnia 9 lutego 2014r. oraz z dnia 22 lutego 2014 r. skierowane do inwestora oraz szkice sytuacyjne, przedstawione na etapie rokowań przez Inwestora, obrazujące planowany zakres ingerencji w przysługujące współwłaścicielom prawo własności nieruchomości, w tym szkic sytuacyjny z dnia 20 listopada 2013 r. przedstawiający urządzenia zlokalizowane na działce nr [...] objęte planowaną przebudową, jak również te, które pomimo ich istnienia na działce nr [...] tą inwestycją objęte nie będą.

W tak kształtującym się stanie sprawy organ I instancji przeprowadził w dniu 14 kwietnia 2014 r. rozprawę administracyjną. W jej trakcie współwłaściciele nieruchomości podtrzymali swoje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 7 kwietnia 2014 r. W odpowiedzi pełnomocnik wnioskodawcy oświadczył, że przedmiotem rokowań było wyrażenie zgody na przebudowę napowietrznej linii elektroenergetycznej WN relacji [...], a nie wszystkich urządzeń znajdujących się na ich nieruchomości.

Pismem z dnia 21 lipca 2014 r. współwłaściciele ustosunkowali się do zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, powtarzając argumenty wyrażone uprzednio w piśmie z dnia 7 kwietnia 2014 r., w tym w szczególności, że w trakcie rokowań wyrazili zgodę na ustanowienie służebności przesyłu, ale pod warunkiem że będzie ona dotyczyć wszystkich urządzeń zlokalizowanych na należącej do nich nieruchomości. Ponadto wnieśli o przeprowadzenie wizji lokalnej na nieruchomości.

Wnioskowana wizja odbyła się w dniu 28 sierpnia 2014 r. Uczestniczył w niej pełnomocnik wnioskodawcy oraz współwłaścicielka nieruchomości – M. M.. W jej trakcie stwierdzono faktyczny przebieg linii nad nieruchomością. W szczególność ustalono, że na działce nr [...] zlokalizowane są dwa stanowiska słupowe, w odległości ok. 25 m od siebie, zaś nad działką nr [...] przebiegają jedynie przewody linii. Pełnomocnik wnioskodawcy oświadczył, że wnioskiem objęte zostały jedynie te urządzenia i przewody, które są elementem linii elektroenergetycznej relacji [...]. Pozostałe zaś przewody i urządzenia zlokalizowane na nieruchomości nie były przedmiotem kierunkowych rokowań, a co za tym idzie nie były również przedmiotem wniosku wszczynającego niniejsze postępowanie. W trakcie wizji współwłaścicielka nieruchomości wskazała, że w jej ocenie zlokalizowane nad jej nieruchomością przewody są zawieszone zbyt nisko, bowiem podwieszenie przewodów na wysokości 5,85 m stwarza realne zagrożenie dla osób pracujących na maszynach rolniczych. Pełnomocnik wnioskodawcy oświadczył natomiast, że po przebudowie przewody i urządzenia zlokalizowane na nieruchomości będą spełniały wszelkie normy wynikające z przepisów prawa, w tym również te dotyczące wysokości zawieszenia przewodów nad gruntem. W trakcie wizji stwierdzono, że nieruchomość stanowi nieużytki, zaś współwłaścicielka oświadczyła, że nieruchomość nie jest uprawiana. Pomiędzy stronami nie doszło do zawarcia porozumienia.

W trakcie wizji obecne na niej strony otrzymały zawiadomienie o zebraniu w sprawie całego materiału dowodowego i wyznaczeniu terminu na zapoznanie się z jego treścią, a także na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Pismem z dnia 6 października 2014 r. pełnomocnik wnioskodawcy ustosunkowując się do zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego raz jeszcze powtórzył, że prowadzone ze współwłaścicielami rokowania dotyczyły inwestycji polegającej na przebudowie napowietrznej linii elektroenergetycznej linii 110 kV relacji [...], zaś w ramach planowanej inwestycji na działce nr [...] przebudowane będzie tylko 1 stanowisko słupowe. Pełnomocnik wnioskodawcy wskazał w tym piśmie, że biorąc pod uwagę zakres planowanej inwestycji, a tym samym zakres prowadzonych rokowań, a także fakt, że pomiędzy stronami w rezultacie nie doszło do podpisania umowy, to należy uznać, że współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości nie wyrazili zgody na założenie i przeprowadzenie przez inwestora na należącej do nich nieruchomości przewodów i urządzeń w ramach planowanej inwestycji. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że zgoda współwłaścicieli powinna przybrać postać umowy cywilnoprawnej, która pozwoli zrealizować cele publiczne w sposób sprawny i bezkonfliktowy. Ponadto pełnomocnik ustosunkowując się do zarzutu współwłaścicieli dotyczącego zerwania rokowań uznał, że jest on nieuzasadniony, bowiem z uwagi na brak porozumienia pomiędzy stronami (a także brak szans na jego zawarcie) rokowania należało uznać za zakończone wynikiem negatywnym - informacja w tym zakresie, a także w zakresie zamiaru inwestora wystąpienia z wnioskiem w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. zawarta została w pismach z dnia 31 stycznia 2014 r. Ponadto pełnomocnik wnioskodawcy wyjaśnił, że brak odpowiedzi na ostatnie pisma współwłaścicieli wynikał z faktu, że zostały one doręczone inwestorowi nie tylko po zakończeniu rokowań, ale po formalnym złożeniu wniosku. Jednocześnie pełnomocnik wskazał, że rokowania mogą być zakończone w każdym czasie, także wówczas gdy w ocenie którejś ze stron nawet w przypadku upływu czasu nie ma szans na zawarcie porozumienia w danej sprawie. Ustosunkowując się zaś do zarzutu prowadzenia rokowań dla pozoru, pełnomocnik podniósł, że zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem na etapie rokowań zmierzał do polubownego załatwienia sprawy i uzyskania zgody Współwłaścicieli na dobrowolne udostępnienie należącej do nich nieruchomości. W trakcie rokowań wnioskodawca określił i zaproponował współwłaścicielom warunki uzyskania zgody na wykonanie prac na nieruchomości tj. skierował do nich propozycję ustanowienia służebności przesyłu, czego wyrazem (dowodem) są przedłożone w trakcie rokowań projekty umowy oraz liczna korespondencja z rokowań oraz wyjaśnił wątpliwości dotyczące zakresu planowanych prac na nieruchomości.

Pismem z dnia 8 października 2014 r. współwłaściciele nieruchomości ustosunkowując się do zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności do pisma wnioskodawcy z dnia 6 października 2014 r. zwrócili uwagę na brak podstaw do uznania, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka braku zgody, ponieważ w trakcie rokowań wyrazili oni zgodę na ustanowienie służebności przesyłu w odniesieniu do wszystkich urządzeń zlokalizowanych na ich nieruchomości (również tych nieobjętych planowaną przez inwestora przebudową).

Uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną do rozstrzygnięcia Starosta O. w dniu 18 listopada 2014 r. wydał decyzję nr 110/2014, którą powołując w podstawie prawnej art. 124 ust. 1 i ust. 2 u.g.n. oraz art. 104 k.p.a. postanowił:

1. Ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...], AM-88, o pow. 0,3258 ha oraz działka nr [...], AM-104, o pow. 2,2553 ha, położonej w gminie O., obręb O., powiat o., dla której Sąd Rejonowy w O. Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr KW [...], poprzez:

a) zezwolenie Spółce A. SA - inwestorowi przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...]na założenie i przeprowadzenie na działce nr [...] przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej tj.: 1 stanowiska słupowego wraz z fundamentami o wysokości do 24,60 m i powierzchni zajęcia gruntu nie przekraczającej 19,69 m2 oraz 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego o szerokości skrajnych przewodów do 6,50 m, w przedziale wysokości od 5,85 m do 24,60 m nad gruntem, na części przedmiotowej nieruchomości o całkowitej powierzchni zajęcia 1628 m2 oznaczonej w załączniku graficznym jako pas technologiczny o szerokości 40 m (2 x 20 metrów od osi linii);

b. zezwolenie inwestorowi przebudowy opisanej powyżej napowietrznej linii elektroenergetycznej na założenie i przeprowadzenie na działce nr [...] przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej tj.: 2 odcinków linii po 3 przewody robocze i 1 odgromowy - każdy, o szerokości skrajnych przewodów do 6,50 m, w przedziale wysokości od 5,85 m do 24,60 m nad gruntem, na części przedmiotowej nieruchomości o całkowitej powierzchni zajęcia 6295 m2 oznaczonej w załączniku graficznym jako pas technologiczny o szerokości 40 m (2 x 20 metrów od osi linii).

2. Okres wykonania robót budowlanych związanych z założeniem i przeprowadzeniem przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1 decyzji będzie wynosił 3 miesiące od dnia rozpoczęcia robót budowlanych na tej nieruchomości.

3. Zobowiązać właścicieli nieruchomości do:

a) niewykonywania w pasie technologicznym nasadzeń drzew i krzewów przekraczających 3m wysokości;

b) uzgodnienia z właścicielem przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1, możliwości ewentualnego wznoszenia obiektów budowlanych w pasie technologicznym;

c) powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających założenie i przeprowadzenie oraz funkcjonowanie przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1;

d) powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających wykonywanie czynności polegających na usunięciu istniejących drzew i krzewów oraz przebudowie obiektów budowlanych i urządzeń technicznych kolidujących z przewodami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1.

Jako załącznik do decyzji uczyniono mapy ewidencyjne w skali 1:2000 z naniesionym przebiegiem linii oraz pasem zajęcia nieruchomości (pasem technologicznym).

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał w szczególności na przeprowadzone czynności, podał pisma stron kierowane do organu oraz przeprowadził analizę przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Kluczowe jednak w rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnym były rozważania związane z zapisami planu miejscowego dla przedmiotowych nieruchomości, charakterystyką przedmiotowego zamierzenia oraz wyczerpaniem trybu związanego z przeprowadzeniem rokowań i brakiem zgody współwłaścicieli nieruchomości na ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości. W szerokim uzasadnieniu decyzji wykazana została konieczność orzeczenia w sprawie w formie decyzji pozytywnej dla wnioskodawcy jako zapewniającej możliwość realizacji inwestycji celu publicznego. Treść uzasadnienia decyzji nie została także pozbawiona odniesień związanych ze stwierdzeniem braku potrzeby ujawniania w księdze wieczystej faktu prowadzenia postępowania w sprawie, konieczności przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego lub wypłaty odszkodowania.

W złożonym terminowo odwołaniu M. M., J. M., M. M. wnieśli o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Swoje żądanie oparli na zarzucie naruszenia:

1) przepisów prawa materialnego, tj.: art. 124 ust. 1 u.g.n., poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy nie było do tego podstaw prawnych i art. 124 ust. 4 u.g.n. poprzez jego niezastosowanie;

2) naruszenie przepisów proceduralnych, tj.: art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 k.p.a., poprzez wydanie decyzji opartej na niekompletnym materiale dowodowym oraz pominięcie słusznego interesu strony postępowania.

Z uwagi na powyższe naruszenia strony wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu odwołania zostały zawarte zarzuty dotyczące przeprowadzonych rokowań. Wskazano, że odwołujący nie stawiali stronie przeciwnej warunków niemożliwych do przyjęcia, czy niezgodnych z przepisami, w tym warunków, które naruszałyby interes społeczny. Zdaniem odwołujących zerwanie negocjacji nastąpiło z winy inwestora, który sztywno zaproponował warunki, zabezpieczające tylko interes spółki. Strony zakwestionowały także ustalenia zawarte w zaskarżonej decyzji, w myśl których przedmiotowa inwestycja jest inwestycją celu publicznego, podnosząc - w dalszej części odwołania - że inwestycja celu publicznego musi być jednoznacznie zdefiniowana, a na obszarze objętym planem realizacja inwestycji celu publicznego nie została przewidziana. Nieprawidłowo jest także dokonana przez organ kwalifikacja inwestycji jako "przebudowy", skoro ma ona polegać na wymianie istniejącego słupa na słup o parametrach trzykrotnie większych sprzed jej dokonania. Zarzucili przy tym, że zweryfikowanie parametrów słupa istniejącego było możliwe i konieczne w toku oględzin, których nie przeprowadzono w sposób prawidłowy. Na tej podstawie strony zakwestionowały zgodność planowanej inwestycji z - obowiązującym dla działki nr [...] - mpzp obszaru południowej części osiedla Nowy Otok w O., zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w O. Nr NR [...] z dnia 25 września 2014 r. (Dz. Urz. Woj. D, z dnia [...] 2014 r., poz. [...]), który w § 14 pkt 11 lit. b) stanowi, że ustala się zakaz budowy napowietrznych linii energetycznych oraz - z obowiązującym dla działki nr [...] - mpzp terenu położonego w zachodnim rejonie ul. Kilińskiego w O. zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w O. Nr NR [...] z dnia 30 stycznia 2014 r. (Dz. Urz. Woj. D. z dnia [...] 2014 r., poz. [...]). W przekonaniu odwołujących, w niniejszej sprawie nie została zatem spełniona określona w art. 124 u.g.n. przesłanka ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

W treści odwołania znalazły się także zarzuty dotyczące nieuregulowanego tytułu prawnego inwestora do gruntu zajętego pod urządzenia przesyłowe w latach 70. Zdaniem stron, inwestor powinien wykazać prawo do dysponowania terenem przed wystąpieniem o wydanie pozwolenia na budowę danej inwestycji, a nie po jej zrealizowaniu. Jeżeli spółka nie ma tytułu prawnego do gruntu, na którym wybudowała swoje urządzenia, to tym samym nie ma podstaw prawnych do posiadania, tym bardziej do ich przebudowy. Nieruchomość była już uprzednio zajęta bez tytułu prawnego przez ubiegającego się o wywłaszczenie, wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości jest niedopuszczalne, gdyż skutkowałoby legalizacją takiego stanu. To zaś uniemożliwia dochodzenie roszczeń, o których mowa w art. 344 § 1 kc. Zgodnie z treścią odwołania, istotne jest także to, że nie jest dopuszczalne wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości po zrealizowaniu inwestycji. W przekonaniu odwołujących się stron, orzecznictwo sądowoadministracyjne opowiedziało się w takich przypadkach za brakiem podstaw do wydania decyzji wywłaszczeniowej, bowiem nie służy ona regulowaniu stanu prawnego, lecz umożliwieniu realizacji celu, który bez wywłaszczenia nie mógłby być osiągnięty (wyrok z dnia 26 czerwca 2000 r., sygn. IV SA 988/98, z dnia 1 października 2002 r., I SA 2162/00 i z dnia 17 stycznia 2007 r., I OSK 272/06). Na koniec współwłaściciele nieruchomości poddali krytyce zamieszczone w treści decyzji stwierdzenie, zgodnie z którym "Organy administracji nie są bowiem władne na etapie postępowania w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. do oceny legalności budowy na nieruchomości linii elektroenergetycznej (vide: wyrok wojewódzkiego sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 marca 2014 r., sygn. II SA/GL 1488/13)". Po pierwsze, według odwołujących się, powołany przez organ wyrok zapadł w odmiennym stanie prawnym (dotyczył decyzji wydanej na podstawie art. 124b u.g.n.). Po drugie, obowiązek dokonania ustaleń w tym zakresie wynikał z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

Po przekazaniu sprawy organowi odwoławczemu Wojewoda D. uznał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest niekompletny, w związku z czym przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe. Po uzupełnieniu dowodów istotnych dla sprawy i zawiadomieniu stron postępowania, którzy wyrazili pisemne stanowisko przy pismach z dnia 1 września 2015 r. (wnioskodawcy) oraz z dnia 16 września 2015 r. (inwestor), Wojewoda D. wydał w dniu 17 września 2015 r. decyzję nr [...], którą przyjmując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 124 ust. 1 i ust. 2, w związku z art. 9a u.g.n. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie orzekł:

1. ograniczyć sposób korzystania z części opisanej wyżej nieruchomości poprzez zezwolenie A. SA, na założenie i przeprowadzenie na części tej nieruchomości, oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] AM-104 i nr [...] AM-88, w związku z przebudową napowietrznej linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV relacji [...], przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej, tj.: 1.1. na działce nr [...]:

a) odcinka linii o długości 21,7 m, której oś przebiega przez południowo-wschodnią

część działki w kierunku wschód - zachód i przecina z jednej strony jej wschodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 9,7 m od południowo- wschodniego rogu, a z drugiej strony jej południową granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 23,3 m od południowo-wschodniego rogu, składającego się z 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego przebiegających w odległości do 3,65 m na północ i w odległości 2,85 m na południe od osi linii, w przedziale wysokości ich zawieszenia od 5,85 m do 24,6 m n.p.t. Obszar zajęcia działki na tym odcinku linii będzie wynosił 972 m , a jego granice będą pokrywały się ze wspólnymi granicami tej działki z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są na północy odcinkiem równoległym do osi linii i przecinającym z jednej strony wschodnią granicę tej nieruchomości w odległości 29,7 m od południowo-wschodniego rogu, z drugiej zaś jej południową granicę w odległości 71,3 m od południowo-wschodniego rogu,

b) odcinka linii o długości 135,1 m, której oś przebiega przez południowo-wschodnią część działki w kierunku wschód - zachód i przecina z jednej strony jej cześć działki granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 60,5 m od południowo- wschodniego rogu, a z drugiej strony jej południową granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 145,2 m od południowo-wschodniego rogu, składającego się z 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego przebiegających w odległości do 3,65 m na północ i w odległości 2,85 m na południe od osi linii, w przedziale wysokości ich zawieszenia od 5,85 m do 24,6 m nad gruntem. Obszar zajęcia działki na tym odcinku linii będzie wynosił 5323 m², a jego granice będą pokrywały się ze wspólnymi granicami tej działki z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są odcinkami równoległymi po obu stronach osi linii i przecinającymi wschodnią granicę działki w odległościach 40,5 m i 80,5 m od południowo-wschodniego rogu, z drugiej zaś jej południową granicę w odległościach 97,3 m oraz 193,1 m od południowo-wschodniego rogu;

1.2. na działce nr [...]:

a) odcinka linii o długości 39,2 m, której oś przebiega przez środkową część działki w kierunku wschód - zachód i przecina z jednej strony jej wschodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 40,2 m od południowo-wschodniego rogu, a z drugiej strony jej zachodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 22,9 m od południowo-zachodniego rogu, składającego się z 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego przebiegających w odległości do 3,65 m na północ i w odległości 2,85 m na południe od osi linii, w przedziale wysokości ich zawieszenia od 5,85 m do 24,6 m n.p.t. oraz stanowiska słupowego o wysokości do 24,6 m n.p.t. i głębokości fundamentów do 2,0 m p.p.t. oraz powierzchni zajęcia gruntu nie przekraczającej 19,69 m² zlokalizowanego w osi linii, którego środek znajduje się w odległości 13,1 m od punktu przecięcia osi linii ze wschodnią granicą działki nr [...]. Obszar zajęcia działki na tym odcinku linii będzie wynosił 1543 m², którego granice pokrywają się ze wspólnymi granicami tej nieruchomości z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są odcinkami równoległymi po obu stronach osi linii i przecinającymi wschodnią granicę tej działki w odległości 19,8 m i 60,6 m od południowo-wschodniego rogu, z drugiej zaś jej zachodnią granicę w odległości 2,5 m i 43,3 m od południowo-zachodniego rogu,

b) obszaru zajęcia działki o powierzchni 85 m², którego granice pokrywają się ze wspólnymi granicami tej nieruchomości z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są odcinkiem równoległym do osi linii zlokalizowanej poza granicami tej nieruchomości przecinającym z jednej strony wschodnią granicę działki (wspólną z działką nr [...]) w odległości 8,9 m od południowo-wschodniego rogu tej nieruchomości, z drugiej zaś jej południową granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 20,6 m od południowo- wschodniego rogu.

Przebiegi obu odcinków linii elektroenergetycznej przez przedmiotowe działki wraz z osią każdego z nich, szczegółową lokalizacją słupa, granicami obszaru oddziaływania linii oraz obszarem zajęcia nieruchomości uwidaczniają dwa załączniki graficznych stanowiące integralną część decyzji. Ponadto określono, że okres wykonania robót budowlanych związanych z założeniem i przeprowadzeniem opisanych w pkt 1 decyzji przewodów, urządzeń, w tym słupa będzie wynosił łącznie 3 miesiące, liczone od dnia rozpoczęcia robót w granicach działek nr [...] i nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda D. przytoczył treść wniosku inicjującego postępowanie w sprawie, by następnie wskazać na treść rozstrzygnięcia Starosty i motywy odwołania. Przechodząc do merytorycznej oceny sprawy objętej wnioskiem strony postępowania przeprowadzono analizę przepisów prawa materialnego zastosowanego w sprawie. Szczególne miejsce w decyzji organu II instancji poświęcono analizie przesłanek wynikających z art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. Przytoczono w tym zakresie uprawnienia organu do ograniczenia w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Przypomniano o konieczności uwzględnienia w ograniczeniu zapisów planu lub decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz konieczności przeprowadzenia rokowań z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości. Oceniając ziszczenie się ustawowych przesłanek do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w trybie wynikającym z u.g.n., w tym przeprowadzenie rokowań, zwrócono uwagę na dokumenty jakie wnioskodawca przedłożył organowi I instancji. W treści decyzji szeroko opisane zostały zagadnienia związane z przeprowadzonymi rokowaniami oraz uwzględnieniem we wniosku zakresu i czasu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, a także określeniem czasu niezbędnego do wykonania robót.

Omawiając zgodności planowanej inwestycji z uregulowaniami mpzp, organ odwoławczy, podkreślając sporność tego zagadnienia oraz podstawowe znaczenie dla sprawy wskazał, że przedmiotowa nieruchomość położona jest częściowo - w granicach geodezyjnych działki nr [...] - na obszarze objętym mpzp terenu położonego w zachodnim rejonie ul. Kilińskiego w O., zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w O. Nr NR [...] z dnia 30 stycznia 2014 r. oraz częściowo - w granicach geodezyjnych działki nr [...] - na obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obszaru południowej części osiedla Nowy Otok w O., zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w O. Nr NR [...] z dnia 25 września 2014 r. Jak wynika ze sporządzonego przez Burmistrza Miasta O. wypisu pierwszego z mpzp, działka nr [...] zlokalizowana jest na terenie oznaczonym symbolami: 4.MN/U, 7.MN/U, 1.R, 4.R, 6.WS, 5.KD-L, 8.KD-D, 9.KD-D. Przy czym, analiza porównawcza mapy określającej przebieg inwestycji z wyrysem z planu wskazuje, że objęte inwestycją linie elektroenergetyczne i obszary ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w granicach działki nr [...] położone są na terenie oznaczonym następującymi symbolami: 4.R, dla którego ustala się następujące przeznaczenie (§ 22 ust. 1): 1) podstawowe: łąki, uprawy polowe; 2) uzupełniające: cieki, zadrzewienia, infrastruktura techniczna; na terenach, o których mowa w ust. 1, w zakresie kształtowania zabudowy obowiązuje: 1) zakaz wznoszenia budynków (ust. 2); 9.KD-D, dla którego § 29 ust. 1 ustala przeznaczenie podstawowe: ulica klasy dojazdowej. Na terenach, o których mowa w ust. 1 w zakresie zagospodarowania terenu i kształtowania ładu przestrzennego obowiązuje: 1) szerokość w liniach rozgraniczających - 12 m; 2) chodnik; 3) dopuszcza się lokalizację chodnika, ścieżki rowerowej, oświetlenia, zieleni przyulicznej, infrastruktury technicznej (§ 29 ust. 2). Z kolei działka nr [...], dla której obowiązują ustalenia mpzp przyjętego uchwałą Nr NR [...], położona jest na terenie, oznaczonym symbolem 7 MN/U, 1.R. Przy czym z ustaleń organu odwoławczego wynika, że wskazany przez spółkę na załączniku mapowym obszar ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w obrębie działki nr [...] znajduje się na terenie oznaczonym symbolem 1.R, dla którego ustala się przeznaczenie podstawowe na użytkowanie rolnicze - grunty orne (§ 24 ust. 1). Dla powyższego terenu § 24 ust. 2 powyższej uchwały ustalał następujące zasady w zakresie szczegółowych warunków

zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu: 1) należy zachować istniejące śródpolne drogi transportu rolniczego; 2) dopuszcza się wydzielanie śródpolnych dróg transportu rolniczego; 3) należy umożliwić dostęp służb technicznych dla prowadzenia prac naprawczych i konserwacyjnych gazociągu g-350, napowietrznych linii elektroenergetycznych 110 kV oraz innych sieci infrastruktury technicznej. Części graficzne obu planów wskazują z kolei, że przez teren obu działek przebiegają po dwie linie napowietrzne 110 kV, opisane na legendzie do rysunku uchwały nr NR [...] jako "linie napowietrzne 110 kV wraz z obszarem oddziaływania", a na legendzie do rysunku uchwały nr NR [...] jako "istniejąca sieć energetyczna 110 kV (napowietrzna)". Przy czym na obszarze działki nr [...] spółka ograniczyła zakres inwestycji do jednej linii, przebiegającej przez środkową część działki. Plan, obowiązujący dla działki nr [...] ustala dla napowietrznych linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia 110 kV obszar oddziaływania, o szerokości zgodnej z przepisami odrębnymi (§ 10 uchwały nr NR [...]). Wojewoda zaznaczył, że w § 4 ust. 1 obu mpzp zostały wymienione oznaczenia graficzne na rysunku planu, które są obowiązującymi ustaleniami planu. Wśród nich brak jest przebiegu linii elektroenergetycznych. W związku z powyższym, stosownie do treści obu uchwał, Wojewoda stwierdził, że nie stanowią one obowiązujących ustaleń planu i mają - zgodnie z obejmującą działkę nr [...] uchwałą nr NR [...] - znaczenie informacyjne, bądź - zgodnie z obowiązującą dla działki nr [...] uchwałą nr NR [...] - charakter postulatywny lub informacyjny dla oznaczeń wynikających z odrębnych przepisów. Przebieg określony na rysunkach mpzp, odnoszący się do istniejącego stanu faktycznego Wojewoda uznał za najbardziej właściwy i oczekiwany.

Na podstawie skonfrontowania wyrysów z dokumentów planistycznych, zawierających wymienione wyżej oznaczenia graficzne ze sporządzonymi w tej samej skali, tj. 1:2000, wyrysami z mapy zasadniczej, a także przesłanymi przez spółkę załącznikami mapowymi, opatrzonymi podpisami uprawnionego geodety, ilustrującymi przebieg inwestycji oraz - pomocniczo - oświadczeń uprawnionego geodety z dnia 15 maja 2015 r. Wojewoda ustalił, że przebieg linii zaproponowany przez inwestora jest zgodny z przebiegiem widocznym w mpzp. Wskazany obszar oddziaływania, o jakim mowa w planie obowiązującym dla działki nr [...] ujęto na załączniku graficznym do oświadczenia uprawnionego geodety, stwierdzającym zgodność przedmiotowej inwestycji z mpzp oraz do niniejszej decyzji. Nie budzi żadnych wątpliwości, że granice obszaru zajęcia nieruchomości zawierają się w granicach tego obszaru. Nawiązując w tym miejscu do uwag zawartych w piśmie Burmistrza Miasta O. z dnia 31 lipca 2015 r., dotyczących informacyjnego charakteru zapisów planu dotyczących linii elektroenergetycznych 110 kV i braku ustaleń o przeznaczeniu jakiegokolwiek terenu na ten cel, organ II instancji wyjaśnił, że charakter informacyjny zapisów w powyższym zakresie nosi znamiona odzwierciedlenia stanu faktycznego, tj. wybudowanej i funkcjonującej linii elektroenergetycznej. Z kolei charakter postulatywny mpzp (zob. § 4 uchwały nr NR [...]) można określić jako wyrażający jakiś postulat (wymaganie, żądanie). W związku z tym, w sytuacji gdy plan miejscowy nie artykułuje w sposób jednoznaczny określonych zapisów, organ II instancji uznał, że zapisy planu mające charakter postulatywny oznaczają, że określona w nim zabudowa o postulowanym charakterze jest nie tylko dopuszczalna, czy możliwa, ale wręcz pożądana, wymagana. Analizując zapisy planu zarówno w części tekstowej, jak i graficznej Wojewoda uznał, że sam fakt uregulowania infrastruktury technicznej oznacza, że Rada Miasta w O. przewidziała możliwość przedmiotowej inwestycji, a przebieg wskazany w planie jest przez nią proponowany i w miarę możliwości powinien być uwzględniony (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Po 534/11). W przekonaniu organu II instancji, dla oceny zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego istotne znaczenie mają określone w przepisach uchwał je zatwierdzających zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Obowiązująca dla działki nr [...] uchwała nr NR [...] dopuszcza zatem - w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną - w § 12 ust. 5 pkt 1 zarówno przebudowę istniejących, jak i budowę nowych linii elektroenergetycznych wysokich napięć, kablowych średnich i niskich napięć oraz rozbudowę i budowę nowych stacji transformatorowych z zastrzeżeniem pkt 3. Określone natomiast w kolejnym punkcie tego przepisu zalecenie skablowania napowietrznych linii energetycznych dotyczy linii niskiego i średniego napięcia (§ 12 ust. 5 pkt 5), a nie wysokiego napięcia, do których należy przedmiotowa linia 110 kV. Z kolei uchwała nr NR [...] dla działki nr [...], w § 14 stanowi, że dopuszcza się przebudowę istniejących i likwidację nieczynnych sieci, kolidujących z planowanym zainwestowaniem (pkt 6). W zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną powołany plan, w pkt 11 omawianego przepisu, ustala z kolei: a) wymóg stosowania kablowych sieci i przyłączy elektroenergetycznych, b) zakaz budowy napowietrznych linii energetycznych, c) zaleca skablowanie napowietrznych linii elektroenergetycznych 20 kV na terenach oznaczonych w rysunku planu symbolami 2UC, 1MN, 2MN/U, 3MN/U oraz wszelkich istniejących linii niskiego napięcia, prowadząc linie kablowe wzdłuż granic terenów lub w liniach rozgraniczających ulic. Odnośnie określonego w § 14 pkt 11 lit. a) wymogu stosowania kablowych sieci i przyłączy elektroenergetycznych, wyjaśnić należy, że dotyczy on obiektów nowopowstałych, a nie istniejących. Wynika to z faktu, że w odrębnej jednostce redakcyjnej tego przepisu (lit. c), określono zalecenie skablowania linii napowietrznych 20 kV i wszelkich istniejących linii niskiego napięcia.

W ocenie Wojewody, analiza wskazanych przepisów uchwały nr NR [...] wskazuje na bezwzględny zakaz budowy elektroenergetycznych linii napowietrznych na obszarze spornej nieruchomości. Z tak sformułowanego zakazu a contrario wynika jednak, że dopuszczalna jest przebudowa istniejących elektroenergetycznych linii napowietrznych. Rozstrzygnięcie przesłanki materialno-prawnej o zgodności inwestycji z planem wymaga zatem oceny, czy stanowi ona - jak utrzymuje spółka - "przebudowę istniejących sieci" czy też - jak podnoszą odwołujący się - budowę nowego obiektu. Zarazem jednak plan miejscowy nie definiuje użytego w nim pojęcia "budowy elektroenergetycznych linii napowietrznych" ani "przebudowy istniejących sieci", a orzekający w sprawie ograniczenia organ administracji publicznej obowiązany jest dokonać wykładni powołanej normy prawnej. Dokonując zaś wykładni, należy posługiwać się wypracowanymi w tym zakresie dyrektywami. I tak, zgodnie z przyjętymi w piśmiennictwie prawniczym i judykaturze regułami wykładni językowej, terminom użytym w przepisach prawa należy nadawać w pierwszej kolejności takie znaczenie, jakie przypisał mu prawodawca (dyrektywa języka prawnego). Jeżeli definicja legalna danego pojęcia nie istnieje, należy odwołać się do znaczenia, jakie posiada ono w języku prawniczym (dyrektywa języka prawniczego), a dopiero w sytuacji braku ustalonej; powszechnie akceptowanej w orzecznictwie sądowym i literaturze prawniczej definicji, należy posłużyć się znaczeniem potocznym pojęcia (dyrektywa języka potocznego), przed którym jednak - co warto odnotować - pierwszeństwo będzie miała jeszcze, w szczególnych przypadkach, dyrektywa znaczenia specjalnego, dotycząca pojęć należących do terminologii specjalistycznej określonej dziedziny nauki, techniki lub innej dziedziny praktyki społecznej (dyrektywa języka specjalistycznego). Realizując dyrektywę języka prawnego, interpretator powinien w pierwszej kolejności poszukiwać definicji legalnej - wyraźnej lub kontekstowej - w tekście aktu prawnego, w którym zamieszczony jest wykładany przepis prawa, a w braku takiej definicji w tym akcie uprawniony jest poszukiwać jej - z uwzględnieniem potrzeb i celu regulacji prawnej, będącej przedmiotem wykładni - w aktach prawnych, zawierających przepisy źródłowe czy podstawowe dla danej dziedziny lub instytucji prawnej, bądź w aktach prawnych zawierających przepisy rodzajowo najbliższe w systemie obowiązującego prawa (co do reguł wykładni, zob. L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2006). Aktem prawnym, regulującym kwestie budowy między innymi linii elektroenergetycznych jest w polskim porządku prawnym ustawa Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), zawierająca definicję legalną budowy i wyznaczająca zarazem granicę pojęciową pomiędzy budową, prowadzącą do powstania nowego obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 u.p.b.), w tym również wskutek odbudowy, rozbudowy lub nadbudowy, a przebudową, skutkującą tylko zmianami parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem parametrów charakterystycznych, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji (art. 3 pkt 7a u.p.b.).

Wojewoda zwrócił przy tym uwagę, że linie elektroenergetyczne stanowią specyficzne budowle zaliczane do obiektów liniowych, przez które należy rozumieć obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego (art. 3 pkt 3a u.p.b.). Wojewoda stanął jednak na stanowisku, że zdefiniowanie w art. art. 3 pkt 3a u.p.b. obiektu liniowego poprzez wskazanie długości jako jego charakterystycznego parametru, nie oznacza, że zmiany w zakresie innych parametrów, które wymienione są w definicji przebudowy (art. 3 pkt 7a u.p.b.), nie mają jakiegokolwiek znaczenia dla kwalifikacji prawnej robót budowlanych. Wniosek taki płynie stąd, że określona w art. 3 pkt 7a u.p.b. definicja legalna przebudowy, określająca parametry charakterystyczne obiektu budowlanego takie, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość czy liczba kondygnacji, które nie mogą ulec zmianie w ramach przebudowy, obejmuje również obiekty o charakterze liniowym. Wskazuje na to druga część tej definicji, która stanowi, że w przypadku dróg, a więc budowli należących - stosownie do art. 3 pkt 3 a u.p.b. - do obiektów liniowych, dopuszczalne są zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Powyższa wykładnia pozostaje w zgodzie z poglądem panującym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (zob. w szczególności wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 września 2005 r., sygn. II SA/Po 1211/05, w którym stwierdzono, że "nie stanowi przebudowy rozbiórka istniejącej linii energetycznej i budowa w to miejsce nowej wspartej na słupach, o innej wysokości niż dotychczas istniejące. Poza sporem w sprawie niniejszej pozostaje, a nadto wynika z projektu budowlanego, że planowana inwestycja polega na rozbiórce istniejącej sieci w tym słupów i przeprowadzeniu nowej linii wspartej na słupach o znacznie większej, bo około 3-krotnie, wysokości (...)", a także wyrok WSA w K. z dnia 19 września 2014 r., sygn. II SA/Kr 918/14, który kontrolując rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego, które dokonały kwalifikacji określonych prac jako przebudowy linii elektroenergetycznej, a nie budowy, zwrócił uwagę na konieczność uwzględnienia w takiej ocenie nie tylko parametru długości, ale także pozostałych parametrów obiektu budowlanego w ogólności, w tym lokalizacji i parametrów słupów).

Wojewoda zauważył, że we wniosku z dnia 11 lutego 2014 r. "o udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do dystrybucji" inwestor zaznaczył, że projektowane prace dotyczą przebudowy istniejącej linii elektroenergetycznej. W wyniku przebudowy spornej linii nie zmieni się trasa linii elektroenergetycznej oraz jej napięcie pozostające na poziomie 110 kV. Z wyjaśnień spółki wynika, że nie ulegnie zmianie lokalizacja przewodów i urządzeń. Istotna w tym względzie powinna być jednak nie nazwa, użyta przez Inwestora, lecz zakres zamierzonych prac. Zatem oceny, czy roboty budowlane będą miały charakter przebudowy, tak jak deklaruje inwestor, czy w istocie budowy linii elektroenergetycznej, jak twierdzą odwołujący się albo rozbudowy należało dokonać na podstawie konkretnych dowodów, ocenionych odrębnie i w ich całokształcie. Jednocześnie - w świetle powyższych rozważań - za wystarczające nie mogło być uznane stwierdzenie Starosty zawarte w zaskarżonej decyzji, że "wnioskowany przez Spółkę A. S.A. z siedzibą w K. sposób założenia i przeprowadzenia przewodów i urządzeń realizowany będzie w ramach przebudowy linii "istniejącej", a zatem wskazana na rysunku obu planów trasa istniejącej linii w zestawieniu z dołączonymi przez wnioskodawcę mapami ewidencyjnymi określającymi projektowany sposób przeprowadzenia inwestycji, pozwala na potwierdzenie tożsamości przebiegu " istniejącej" i "projektowanej" linii, a zatem dopuszczalności wnioskowanego jej przebiegu w świetle obowiązujących ustaleń planistycznych". Wojewoda zaznaczył, że przedmiotowym wnioskiem "o udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do dystrybucji" objęto urządzenie jednego stanowiska słupowego o wysokości 24,6 m n.p.t. i głębokości do 2,0 m p.p.t. oraz powierzchni zajęcia gruntu nieprzekraczającej 19,69 m². Powyższy obiekt ma być posadowiony na działce nr [...], a więc tej, dla której obowiązywał ww. plan miejscowy określający wspomniany zakaz budowy linii napowietrznych, w miejscu istniejącego słupa (wymiana). Dla rozstrzygnięcia kwestii zgodności z planem przedmiotowej inwestycji, jako mieszczącej się w pojęciu przebudowy, konieczne było zbadanie nie tylko zgodności długości i trasy linii "istniejącej" i "planowanej", ale także porównanie parametrów słupa wymienianego i projektowanego. Wskazał także, że strony odwołujące się w treści odwołania podnoszą, że określona jako inwestycja celu publicznego "przebudowa istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV, tj. przebudowa 1 stanowiska słupowego wraz z fundamentami o wysokości 24,60 m i powierzchni zajęcia gruntu nie przekraczającej 19,69 m² (...) ma polegać na wymianie istniejącego słupa, na słup o parametrach trzykrotnie większych sprzed jej dokonania, w związku z czym, według definicji prawa budowlanego 'przebudową' nie jest". W związku z powyższym - przy braku spełnienia przesłanek uzasadniających wydanie przez organ odwoławczy decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. - koniecznym stało się podjęcie czynności wyjaśniających ukierunkowanych na pozyskanie informacji o parametrach słupa istniejącego, podlegającego wymianie, jak również dokumentacji potwierdzającej informacje o parametrach projektowanych na działce nr [...] obiektów budowlanych. W ich rezultacie, organ odwoławczy otrzymał od inwestora kopię projektu technicznego linii napowietrznej 110 kV do GPZ O. z 1972 r. oraz wyciąg z projektu wykonawczego linii elektroenergetycznej 110 kV z 2014 r. Przy czym powyższa dokumentacja nie zawierała informacji dotyczących takich parametrów słupa jak wysokość, rozstaw, powierzchnia zabudowy. Ustaleń w tym zakresie nie odnotowano także w protokole z oględzin nieruchomości, przeprowadzonych przez Starostę O. w dniu 28 sierpnia 2014 r. Tymczasem oględziny to środek dowodowy, który bardziej niż wszystkie inne środki dowodowe czyni zadość postulatowi bezpośredniości, bowiem organ ma tu możność dokonywania bezpośrednio spostrzeżeń dotyczących faktów będących przedmiotem dowodu. Bezpośrednie zetknięcie się organu z przedmiotem podlegającym poznaniu stwarza w jego świadomości pewność, że przeszkody do poznania prawdy w postaci błędów popełnianych przez świadków lub biegłych nie zachodzą (wyrok NSA z dnia 13 marca 2012 r., II OSK 2513/10). Nieprawidłowości w tym zakresie trafnie zatem podnoszone są w treści odwołania. Dodatkowo Wojewoda wskazał, że z lektury przedłożonych akt administracyjnych wynika, że strony wnioskowały o wyznaczenie innego terminu oględzin z uwagi na pobyt za granicą (pismo z dnia 21 lipca 2014 r.). Powyższy wniosek nie został jednak przez Starostę uwzględniony (zob. zawiadomienie z dnia 25 lipca 2014 r.). W związku z powyższym w toku postępowania odwoławczego Wojewoda zlecił - w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego (art. 136 k.p.a.) - organowi pierwszej instancji przeprowadzenie ponownie oględzin na okoliczność ustalenia parametrów posadowionego na działce nr [...] słupa energetycznego (pismo z dnia 8 lipca 2015 r.). Starosta O. dokonał tej czynności w dniu 20 lipca 2015 r. z udziałem wszystkich stron postępowania i uprawnionego geodety. Na podstawie pomiarów dokonanych podczas oględzin geodeta uprawniony sporządził szkic inwentaryzacyjny słupa S24 P+2,5 zlokalizowanego na działce nr [...].

Przechodząc do dalszych ustaleń faktycznych organ II instancji wskazał, że w wykazie montażowym linii 110 kV, zamieszczonym w projekcie technicznym z 1972 r. ujęto znajdujące się na przedmiotowej działce stanowisko słupowe nr [...]76g (por. znajdujący się w projekcie technicznym z 1972 r. plan szczegółowy trasy linii 110 kV do GPZ - O.), dla którego wyszczególniony został słup kratowy serii S24 typu P+2,5 (- zob. tabela "zestawienie materiałów dla budowy linii 110 kV, ppkt 112) oraz fundamenty prefabrykowane typu FGDz 150/200-1. Takie same informacje dotyczące powyższego stanowiska zawiera wykaz montażowy zamieszczony w przedłożonym przez spółkę wyciągu z projektu wykonawczego linii elektroenergetycznej 110 kV z 2014 r. W następstwie planowanej inwestycji na przedmiotowej działce w miejsce dotychczasowego obiektu budowlanego posadowiony zostanie słup tego samego typu, osadzony na takim samym rodzaju fundamentu (zob. dołączony do powyższego wyciągu rysunek przedstawiający sylwetkę projektowanego słupa i pismo inwestora z dnia 31 lipca 2015 r.). Z załączonego do protokołu szkicu inwentaryzacyjnego słupa S24 P+2,5 podlegającego wymianie wynika, że wysokość całkowita tego obiektu wynosi 24,60 m, zaś rozstaw słupa 3,46x2,47 m. W ocenie organu II instancji, powyższe parametry pokrywają się danymi zamieszczonymi na przedłożonym przez spółkę rysunku przedstawiającym sylwetkę istniejącego słupa. Zestawienie przytoczonych ustaleń i danych zamieszczonych na dołączonym do projektu wykonawczego rysunku obrazującym sylwetkę projektowanego słupa, w przekonaniu organu II instancji wskazuje, że w następstwie wymiany bez zmian pozostaną wysokość (24,60 m) i rozstaw słupa (3,46x2,47 m). Z kolei wskazana przez inwestora powierzchnia zajęcia pod słup 19,69 m, zgodnie z informacjami przedstawionymi w piśmie z dnia 31 lipca 2015 r., dotyczy nie tylko konstrukcji słupa, ale i jego fundamentów

których to gabaryty przedstawiono w dołączonej do pisma karcie katalogowej dla typu fundamentu FGDz-150/200-1. Z uwagi na fakt, że fundamenty te "wychodzą" poza obrys podstawy konstrukcji słupa o 75 cm, tj. o 1,5 m na każdej długości tej podstawy, organ II instancji przyjął, że rzeczywista powierzchnia zajęcia całego stanowiska słupowego wynosić będzie 19,69 m². Obrazują tu następujące wyliczenia (3,46 +1,5) x (2,47 +1,5)= 19,69 m². Zgodność w zakresie typu fundamentu, tj. FGDz-150/200-1 oraz rozstawu słupa (3,46x2,47m) istniejącego i projektowanego, uzasadnia twierdzenie, że także w zakresie powierzchni zajęcia pomiędzy słupem istniejącym i projektowanym nie będą zachodziły różnice, skutkujące zakwalifikowaniem robót budowlanych do budowy. Co istotne, z punktu widzenia kwalifikacji zamierzenia inwestycyjnego jako przebudowy lub budowy i zgodności przedsięwzięcia inwestycyjnego z mpzp, w ocenie organu II instancji nie zmieni się w następstwie jego realizacji trasa linii, ani lokalizacja słupa objętego inwestycją, na co wskazuje analiza porównawcza mapy zasadniczej obejmującej działkę nr [...] i mapy określającej przebieg inwestycji. W następstwie przebudowy na tym samym poziomie pozostanie także napięcie znamionowe (110 kV).

W ocenie organu odwoławczego należy uznać, że brak zmiany charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego powoduje, iż przedmiotowa inwestycja wyczerpuje znamiona przebudowy, tak jak deklaruje Inwestor, a nie budowy, jak twierdzą odwołujący się. Takiej kwalifikacji zamierzenia inwestycyjnego - na podstawie ustalonych podczas oględzin przedmiotowej nieruchomości oraz dokumentacji przesłanej przez inwestora, parametrów słupa istniejącego oraz parametrów słupa planowanego - dokonał także właściwy ze względu na położenie przedmiotowej nieruchomości organ administracji architektoniczno-budowlanej, tj. Starosta (pismo z dnia 28 lipca 2015 r.). Co istotne, w piśmie z dnia 31 lipca 2015 r. pełnomocnik inwestora oświadczył, pod rygorem odpowiedzialności karnej, że roboty budowlane związane z przebudową linii elektroenergetycznej na działce nr [...] będą prowadzone na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 11 u.p.b., a więc - jako niewymagające uzyskania pozwolenia na budowę - na podstawie zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw, aby zakwestionować zgodność przedmiotowej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Odnosząc się z kolei do odmiennej kwalifikacji zamierzenia budowlanego dokonanej przez Burmistrza Miasta O. - w opinii dotyczącej zgodności inwestycji z obowiązującymi dla przedmiotowej nieruchomości miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego (pismo z dnia 31 lipca 2015 r.), tj. jako budowy, a nie przebudowy, w przekonaniu Wojewody, w żadnym razie nie można podzielić zastosowanej w tym zakresie argumentacji. Burmistrz podnosi w tym zakresie, że "w ramach tzw. przebudowy wykonany będzie zupełnie nowy obiekt budowlany: nowa stopa fundamentowa, nowa konstrukcja słupa. Czyli będzie to ewidentnie budowa a nie przebudowa". Tymczasem wymiana słupa sieci energetycznej podlegać może różnej kwalifikacji prawnej z punktu widzenia charakteru robót budowlanych przewidzianych w Prawie budowlanym, a dokonanie tej kwalifikacji uzależnione jest od okoliczności faktycznych danej sprawy - zakresu wykonanych w związku z tą wymianą robót. W okolicznościach niniejszej sprawy, z uwagi na brak zmiany charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego inwestycja powinna zostać zakwalifikowana jako przebudowa. Jednocześnie Wojewoda zaznaczył, że opinia Burmistrza nie ma charakteru wiążącego i nie warunkuje decyzji organu. Przepisy planu miejscowego, jako przepisy prawa powszechnie obowiązującego na danym obszarze podlegają wykładni organu rozstrzygającego w danej sprawie.

Ustosunkowując się natomiast do stanowiska współwłaścicieli opisanego w piśmie z dnia 30 sierpnia 2015 r., zgodnie z którym prace objęte wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości należy zakwalifikować do czynności związanych z remontem, konserwacją oraz usuwaniem awarii przewodów i urządzeń, a także przedstawioną na jego poparcie odpowiedzią Starosty z dnia 22 lipca 2015 r., w którym wyjaśnił, że wniosek w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych na przedmiotowych działkach gruntu, nie obejmował wymiany słupa i nie stanowił przebudowy, a także przywołaną decyzją z dnia 19 czerwca 2015 r., nr [...] Starosty O. o umorzeniu w części postępowania w zakresie dotyczącym wymiany izolatorów i przewodów (ze względu na to, że wymiana przewodów nie powoduje zmiany parametrów użytkowych i technicznych obiektu liniowego, co oznacza, że przeprowadzenie takich czynności nie wymaga ani pozwolenia na budowę, ani dokonania zgłoszenia właściwemu miejscowo organowi administracji architektoniczno-budowlanej, gdyż stanowi bieżącą konserwację), Wojewoda stwierdził, że podnoszone w tym zakresie argumenty nie mogą być uwzględnione. Wstępnej kwalifikacji zamierzonych robót dokonuje bowiem inwestor na podstawie dokumentacji projektowej opracowanej przez osoby legitymujące się niezbędnymi w zakresie projektowania uprawnieniami budowlanymi w specjalnościach zgodnych z zakresem projektu. Ostateczna ocena, czy planowane roboty budowlane, stanowią budowę, czy też przebudowę bądź remont i objęte są obowiązkiem uzyskania pozwolenia, zgłoszenia bądź są zwolnione z obu tych obowiązków, należy natomiast do właściwego organu administracji architektoniczno- budowlanej (starosty) lub - jeżeli roboty budowlane zostały wykonane - do właściwego organu nadzoru budowlanego. Jak zauważył WSA w Gorzowie Wlkp. w wyroku z dnia 13 maja 2010 r. (sygn. akt II SA/Go 208/10) "każdy z etapów procesu inwestowania (m.in. planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, uzyskiwanie tytułu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projektowanie obiektu i uzyskanie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych) stanowi autonomiczną w zakresie orzekania, procedurę w ramach której zapadają rozstrzygnięcia wynikające z przepisów prawa materialnego regulujących daną fazę realizacji przedsięwzięcia". Decyzja w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości (ostateczna bądź opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności), ewentualnie - wydana w oparciu o art. 124 ust. 1a u.g.n. - decyzja orzekająca o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości poprzedzają postępowanie w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego bądź zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych i są dowodem posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w granicach określonych w decyzji ograniczającej sposób korzystania (którym obowiązany jest się wykazać inwestor ubiegający się o wydanie pozwolenia na budowę; por. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2003 r., SA/Rz 1635/00). W świetle powołanego orzecznictwa, w postępowaniu dotyczącym ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości organ nie jest władny wpłynąć na zakres zgłaszanych właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu robót budowlanych, ani ocenić prawidłowość podjętego w tym zakresie rozstrzygnięcia. Nie można przy tym pominąć, że regulacji - z uwagi na którą Starosta w postępowaniu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych uznał, że na działce nr [...] nie będzie wymieniany słup, tj. "słup przeznaczony do dalszej eksploatacji", zawierała także dokumentacja przedstawiona przez spółkę w niniejszym postępowaniu. Powyższa okoliczność była przedmiotem czynności wyjaśniających organu odwoławczego (zob. pismo skierowane do pełnomocnika inwestora z dnia 8 lipca 2015 r.). W ich następstwie, spółka potwierdziła, że wnioskowany zakres ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości obejmuje - obok montażu przewodów - posadowienie w granicach działki nr [...] jednego stanowiska słupowego (pismo z dnia 31 lipca 2015 r.). Co istotne, w powyższy sposób spółka konsekwentnie opisywała zakres inwestycji w wystąpieniach kierowanych do współwłaścicieli nieruchomości poprzedzających wystąpienie z wnioskiem o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, jak i do organów rozstrzygających w sprawie po złożeniu wniosku. Skoro w niniejszej sprawie zakres został przez inwestora w wyżej opisany sposób doprecyzowany i - jak zostało wcześniej ustalone - jest on zgodny z rozwiązaniami planistycznymi dotyczącymi tego terenu, to organ nie mógł odmówić wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. Wojewoda przypomniał także, że dysponując informacjami dotyczącymi wnioskowanego w niniejszej sprawie zakresu ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości, Starosta zakwalifikował zamierzenie inwestycyjne jako przebudowę w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Zakwalifikowanie zamierzenia inwestycyjnego do robót budowlanych w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego (przebudowy, prac konserwacyjnych bądź też prac remontowych) jest kwestią ocenną wynikającą z konkretnych warunków, a przede wszystkim odniesienia zakresu prowadzonych robót do konkretnego obiektu, jego wielkości, charakteru. W niniejszej sprawie przedmiotem inwestycji jest linia elektroenergetyczna, a więc obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość. Wnioskowane na przedmiotowych działkach założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń jest elementem przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej WN 110 kV relacji [...]. Zawarta w ustawie Prawo budowlane definicja obiektu budowlanego wskazuje, że budowla stanowi całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Linią elektroenergetyczną jest zaś zbiór wzajemnie ze sobą funkcjonalnie powiązanych poszczególnych elementów konstrukcyjnych, urządzeń i instalacji, połączonych w celu przesyłu energii elektrycznej. Słup przesyłowy stanowi, co do zasady, element wchodzący w skład tej linii (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. II SA/Gd 685/13). Jak zauważył WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 2 lipca 2009 r., sygn. III SA/Po 279/09: "nie znajduje więc żadnego uzasadnienia rozdzielanie budowli, w tym sieci kablowej, od przepustu technicznego, na poszczególne elementy, gdyż są one budowlą jako całość i to nawet wówczas, gdy odrębnie spełniają one definicję budowli. Wprawdzie niektóre z elementów tak zdefiniowanej budowli, być może nie mogłyby być uznane za budowlę, gdyby stanowiły niezależne, wolnostojące obiekty, ale w następstwie ich połączenia w jedną, zorganizowaną całość - sieć, status takiej budowli uzyskują". Z kolei, jak zaznaczył WSA w Opolu w wyroku z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. II SA/Op 662/06: "w praktyce podejmowane czynności mogą równocześnie spełniać przesłanki kilku rodzajów robót budowlanych (np. łączna rozbudowa i nadbudowa albo przebudowa obiektu budowlanego połączona z jego remontem). W takiej sytuacji właściwy reżim prawny wyznaczać powinna kwalifikacja najbardziej restrykcyjna z punktu widzenia obowiązków i ograniczeń sformułowanych w ustawie Prawo budowlane". W świetle powyższego, w przekonaniu Wojewody, ocenie powinien podlegać cały zakres projektowanych robót budowlanych, czyli wymiana słupów i przewodów. Dołączona do akt niniejszej sprawy mapa topograficzna, na której inwestor kolorem czerwonym zaznaczył linie objęte przebudową potwierdza, że inwestycja dotyczy większego odcinka obiektu budowlanego. To zaś rodzi konieczność kompleksowego wykonania prac polegających na zakładaniu przewodów i urządzeń także na innych nieruchomościach. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 8 u.p.b., ilekroć w ustawie jest mowa o remoncie należy przez to rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego. Istotą remontu jest wykonywanie zmiany bądź wymiany elementów w istniejącym obiekcie lub jego części bez naruszenia jego materii (konstrukcji) (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 marca 2011 r. II SA/Wr 708/10). Nie sposób uznać wymiany słupów wraz z fundamentami za wymianę elementów w istniejącym obiekcie bez naruszenia jego konstrukcji. W świetle przedstawionych okoliczności brak podstaw do kwestionowania dokonanej przez Inwestora "wstępnej" kwalifikacji zamierzonych robót i wskazanej podstawy prawnej wniosku. Dalej organ odwoławczy wskazał, że w orzecznictwie przyjmuje się, że bieżąca konserwacja to "wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót niepolegających na odtworzeniu stanu pierwotnego (które, zgodnie z art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego są remontem), ale mających na celu utrzymanie obiektu budowlanego w dobrym stanie, w celu jego zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się czy też zniszczeniem i dla utrzymania go w celu użytkowania w stanie zgodnym z przeznaczeniem tego obiektu" (wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 704/05, LEX nr [...]09107). Awaria jest zaś zdarzeniem stricte nadzwyczajnym, nie wpisującym się w żaden sposób w normalne ramy wykonywania działalności. Powstaje wskutek zdarzeń losowych. Zdarzenie losowe to działanie siły wyższej, wypadek itp. (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. II SA/Ol 375/14). Tymczasem, kierując się informacjami pochodzącymi od spółki zawartymi we wniosku z dnia 11 lutego 2014 r., zamierzone przedsięwzięcie inwestycyjne wiąże się ze zużyciem przedmiotowej linii do stanu uniemożliwiającego w perspektywie najbliższych miesięcy jej dalszą bezpieczną w tym zgodną z obowiązującym prawem eksploatację, a także z koniecznością poprawy bezpieczeństwa energetycznego oraz zwiększenia niezawodności i efektywności zasilania obecnych i przyszłych odbiorców energii elektrycznej na terenie powiatów brzeskiego, wrocławskiego i O.. W ramach planowanej inwestycji istniejące przewody elektryczne zostaną wymienione na przewody o lepszych parametrach technicznych i użytkowych dostosowanych do obowiązujących norm. Zmiana parametrów użytkowych lub technicznych jest zaś następstwem prac budowlanych wykonywanych nie w ramach remontu, lecz przebudowy (art. 3 pk 7 lit. a u.p.b.). Wyżej opisane okoliczności, w przekonaniu Wojewody, wskazują że zakres planowanych prac przekracza czynności związane z konserwacją remontem istniejącej linii lub usunięcie awarii.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących niesprecyzowania przez spółkę warunków bezpieczeństwa przy wykonywaniu prac pod liniami wysokiego napięcia i braku uzgodnień w tym zakresie, organ II instancji zauważył, że - wbrew twierdzeniom współwłaścicieli nieruchomości - w korespondencji kierowanej do spółki na etapie prowadzenia rokowań w tym przedmiocie nie były podnoszone jakiekolwiek zastrzeżenia. Ponadto - jak już zostało wspomniane - poza zakresem kognicji organu orzekającego jest dokonywanie merytorycznej oceny tych rokowań. W niniejszej sprawie do zbadania i ustalenia warunków bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników nie były zobligowane także organy rozstrzygające. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, przed wydaniem decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości organ administracyjny obowiązany jest dokonać analizy jak najmniejszej uciążliwości przebiegu planowej inwestycji dla właściciela nieruchomości, co znaleźć powinno odzwierciedlenie w jej uzasadnieniu. Brak pełnego wyjaśnienia tej kwestii w uzasadnieniu decyzji stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. (zob. wyroki: WSA w Warszawie I SA/Wa 223/04 z dnia 22 marca 2005 r., WSA w Łodzi SA/Łd 314/08 z dnia 29 października 2008 r.). Całkowite pominięcie tej kwestii może świadczyć o skupieniu się wyłącznie na interesie inwestora, z pominięciem interesu odwołującego się (zob. wyroki: WSA w Opolu II SA/Op 543/08 z dnia 28 kwietnia 2009 r., WSA w Gorzowie Wielkopolskim II SA/Go 579/07 z dnia 31 grudnia 2007 r., NSA I OSK 23/06 z dnia 10 listopada 2006 r. WSA w Warszawie I SA/Wa 223/04 z dnia 22 marca 2005 r.). Mając na względzie wskazany wymóg minimalizacji dolegliwości ograniczenia, organ odwoławczy wystąpił do inwestora o zajęcie stanowiska odnośnie możliwości zmiany lokalizacji planowanej inwestycji oraz możliwości podziemnego skablowania linii elektroenergetycznej 110 kY. Zgodnie z argumentacją przedstawioną przez spółkę (pismo z dnia 2 czerwca i z dnia 31 lipca 2015 r.), ze względu na charakter inwestycji (przebudowa linii) nie może ona zostać wykonana w innym miejscu niż obecnie przebiega. Analiza art. 3 pkt 7a i art. 3 pkt 3 a u.pb., pozwala skonkludować, że przebudowa obiektu liniowego (a do tego rodzaju obiektów zaliczono linie elektroenergetyczne), nie może skutkować zmianą jego charakterystycznych parametrów, do których należy m.in. długość. Założenie i przeprowadzenie wnioskowanych przewodów i urządzeń poza osią istniejącej linii mogłoby spowodować natomiast naruszenie ww. przepisów. Co równie ważne spółka zaznaczyła, że zmiana lokalizacji przedsięwzięcia w granicach opisanych na wstępie działek przełożyłaby się na konieczność przeprojektowania całej linii, czego efektem będzie naruszenie postanowień zawartych już umów cywilnoprawnych z właścicielami nieruchomości, przez które linia ta przebiega, a także ostatecznych decyzji ograniczających sposób korzystania z nieruchomości. Dla zobrazowania powyższego, spółka do drugiego z ww. wystąpień, dołączyła opracowanie przedstawiające odcinek linii, obejmujący przedmiotowe działki wraz z działkami sąsiednimi, z wyszczególnieniem poszczególnych tytułów prawnych do tych parceli na cele budowlane. Ewentualne skablowanie linii elektroenergetycznej wiązałoby się także z koniecznością poniesienia przez Inwestora (spółkę z udziałem Skarbu Państwa) dodatkowych, niecelowych i nieuzasadnionych kosztów realizacji inwestycji (pismo z dnia 2 czerwca 2015 r.). Konkretyzując powyższe twierdzenia, inwestor wyjaśnił (pismo z dnia 31 lipca 2015 r.), że budowa linii kablowej na przedmiotowej nieruchomości w miejsce istniejącej linii napowietrznej przekroczyłaby planowany koszt przebudowy o około 4 000 000 mln zł. Jak wyjaśniła spółka, powyższe koszty obejmują zmianę typów słupów na kablowe na nieruchomościach sąsiednich oraz koszt wykonania jednotorowej linii kablowej. Powyższa kwota nie uwzględnia natomiast kosztów związanych z potrzebą pozyskania nowych tytułów prawnych do nieruchomości sąsiednich, które uwzględniałyby zmianę linii napowietrznej na kablową. Ich oszacowanie możliwe jest jedynie w toku negocjacji z właścicielami nieruchomości. Ponadto w przypadku skablowania linii na przedmiotowej nieruchomości zachodziłaby konieczność wybudowania dodatkowych słupów kablowych, jak i relokacji stanowisk słupowych na nieruchomościach sąsiednich z uwagi na konieczność dochowania określonych norm technicznych (naciągu przewodów oraz dopuszczalnej od siebie odległości stanowisk słupowych), co także skutkowałoby naruszeniem postanowień zawartych już umów cywilnoprawnych z właścicielami nieruchomości, przez które linia ta ma przebiegać, a także ostatecznych decyzji ograniczających sposób korzystania z nieruchomości.

W świetle powyższego Wojewoda D. doszedł do przekonania, że przedstawione motywy są wystarczające dla uznania, że zmiana lokalizacji przedsięwzięcia w granicach działek nr [...] i nr [...] jest wykluczona. Nie sposób bowiem zaprzeczyć, że modyfikacja w tym zakresie skutkowałyby koniecznością wyznaczenia nowej trasy całej linii, bądź też znacznego jej odcinka. Zmiana trasy linii jest zaś wykluczona w świetle zapisów mpzp określających bezwzględny zakaz budowy elektroenergetycznych linii napowietrznych. Konsekwencją takich działań może być nie tylko znaczne opóźnienie w realizacji inwestycji celu publicznego lub wręcz jej uniemożliwienie, ale i generowanie nowych, nieprzewidzianych uprzednio wydatków, do poniesienia których zobowiązany byłby inwestor. W ślad za informacjami udzielonymi przez inwestora, organ odwoławczy podkreślił także trzeba, że wyłączona jest możliwość skablowania projektowanej linii, gdyż takie rozwiązanie byłoby jednoznaczne z powstaniem dodatkowych istotnych kosztów związanych z realizacją przedsięwzięcia. Jednocześnie - z uwagi na wskazany wymóg - zakres ograniczenia prawa własności musi być ściśle określony, a zatem należy wskazać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji. Z tego względu Wojewoda wyjaśnił, że prace związane z przedsięwzięciem inwestycyjnym będą polegać na wymianie przewodów roboczych i odgromowych na nowe o lepszych parametrach technicznych i użytkowych dostosowanych do obowiązujących norm, a także regulacji zwisów tych przewodów przy jednoczesnym zachowaniu charakterystycznych parametrów tej linii, tj. 1) na działce nr [...]: a) odcinka linii o długości 21,7 m, której oś przebiega przez południowo-wschodnią część działki w kierunku wschód - zachód i przecina z jednej strony jej wschodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 9,7 m od południowo-wschodniego rogu, a z drugiej strony jej południową granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 23,3 m od południowo- wschodniego rogu, składającego się z 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego przebiegających w odległości do 3,65 m na północ i w odległości 2,85 m na południe od osi linii, w przedziale wysokości ich zawieszenia od 5,85 m do 24,6 m n.p.t. Obszar zajęcia działki na tym odcinku linii będzie wynosił 972 m2, a jego granice będą pokrywały się ze wspólnymi granicami tej działki z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są na północy odcinkiem równoległym do osi linii i przecinającym z jednej strony wschodnią granicę tej nieruchomości w odległości 29,7 m od południowo-wschodniego rogu, z drugiej zaś jej południową granicę w odległości 71,3 m od południowo-wschodniego rogu, b) odcinka linii o długości 135,1 m, której oś przebiega przez południowo-wschodnią część działki w kierunku wschód - zachód i przecina z jednej strony jej wschodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 60,5 m od południowo-wschodniego rogu, a z drugiej strony jej południową granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 145,2 m od południowo-wschodniego rogu, składającego się z 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego przebiegających w odległości do 3,65 m na północ i w odległości 2,85 m na południe od osi linii, w przedziale wysokości ich zawieszenia od 5,85 m do 24,6 m nad gruntem. Obszar zajęcia działki na tym odcinku linii będzie wynosił 5323 m², a jego granice będą pokrywały się ze wspólnymi granicami tej działki z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są odcinkami równoległymi po obu stronach osi linii i przecinającymi wschodnią granicę działki w odległościach 40,5 m i 80,5 m od południowo-wschodniego rogu, z drugiej zaś jej południową granicę w odległościach 97,3 m oraz 193,1 m od południowo-wschodniego rogu; 2) na działce nr [...]: a) odcinka linii o długości 39.2 m, której oś przebiega przez środkową część działki w kierunku wschód - zachód i przecina z jednej strony jej wschodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 40,2 m od południowo-wschodniego rogu, a z drugiej strony jej zachodnią granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 22,9 m od południowo-zachodniego rogu, składającego się z 3 przewodów roboczych i 1 odgromowego przebiegających w odległości do 3,65 m na północ i w odległości 2,85 m na południe od osi linii, w przedziale wysokości ich zawieszenia od 5,85 m do 24,6 m n.p.t. oraz stanowiska słupowego o wysokości do 24,6 m n.p.t. i głębokości fundamentów do 2,0 m p.p.t. oraz powierzchni zajęcia gruntu nie przekraczającej 19,69 m² zlokalizowanego w osi linii, którego środek znajduje się w odległości 13,1 m od punktu przecięcia osi linii ze wschodnią granicą działki nr [...]. Obszar zajęcia działki na tym odcinku linii będzie wynosił 1543 m², którego granice pokrywają się ze wspólnymi granicami tej nieruchomości z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są odcinkami równoległymi po obu stronach osi linii i przecinającymi wschodnią granicę tej działki w odległości 19,8 m i 60,6 m od południowo-wschodniego rogu, z drugiej zaś jej zachodnią granicę w odległości 2,5 m i 43.3 m od południowo-zachodniego rogu, b) obszaru zajęcia działki o powierzchni 85 m², którego granice pokrywają się ze wspólnymi granicami tej nieruchomości z działkami nr [...] i nr [...] oraz ograniczone są odcinkiem równoległym do osi linii zlokalizowanej poza granicami tej nieruchomości przecinającym z jednej strony wschodnią granicę działki (wspólną z działką nr [...]) w odległości 8,9 m od południowo-wschodniego rogu tej nieruchomości, z drugiej zaś jej południową granicę (wspólną z działką nr [...]) w odległości 20,6 m od południowo- wschodniego rogu.

W ocenie Wojewody, w/w ustalenia czynią zadość wymogom wyrażonym przez WSA we Wrocławiu w wyrokach z dnia 30 grudnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Wr 714/14) oraz 27 stycznia 2015 r. (sygn. akt II SA/Wr 718/14), w których to stwierdzono, że orzekając o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, organ zobligowany jest wskazać szczegółowo przebieg linii elektroenergetycznej, zwłaszcza jej usytuowanie względem granic działek, lokalizację słupów i granic pasa technologicznego/obszaru zajęcia w części opisowej decyzji (zdaniem Sądu bowiem załącznik graficzny - mimo, że przedstawia wszystkie ww. parametry i stanowi integralną część rozstrzygnięcia - nie jest w tym zakresie wystarczający). Posiłkując się wyjaśnieniami inwestora, organ odwoławczy zaznaczył, że obszar zajęcia nieruchomości stanowi obszar niezbędny dla potrzeb zakładania i przeprowadzania oraz dalszego funkcjonowania i utrzymania ww. przewodów i urządzeń, w tym wykonywania prac konserwacyjnych, czy też związanych z usuwaniem awarii, które wymagają uzyskania dostępu po obu stronach osi linii (pismo z dnia 2 czerwca 2015r., str. 3 i 4). Wyliczenie obszaru zajęcia dla poszczególnych parceli dokonane zostało w oparciu o przygotowaną do tego celu specjalistyczną aplikację obliczeniową AutoCad zgodnie z funkcją obliczenia pola powierzchni (zob. oświadczenia geodety uprawnionego z dnia 15 maja 2015 r.). Prace wykonywane będą przez wykwalifikowanych monterów oraz za pomocą specjalistycznego sprzętu budowlanego w sposób zgodny z normami prawa budowlanego. Okres wykonania robót budowlanych związanych z założeniem i przeprowadzeniem opisanych przewodów, urządzeń, w tym słupa będzie wynosił łącznie 3 miesiące, liczone od dnia rozpoczęcia robót w granicach działek nr [...] i nr [...]. Trasa linii została przedstawiona na załącznikach graficznych stanowiących integralną część niniejszej decyzji. Na marginesie organ odwoławczy nadmienił, że skorzystanie przez organ administracji publicznej z rozwiązania tego rodzaju, tj. załącznika mapowego określającego przebieg inwestycji, dopuszczalne jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyroki: WSA w Lublinie II SA/Lu 374/10 z dnia 30 września 2010 r., WSA w Gorzowie Wielkopolskim II SA/Go 208/10 z dnia 13 maja 2010 r., WSA w Poznaniu II SA/Po 493/10 z dnia 27 sierpnia 2010 r., WSA we Wrocławiu II SA/Wr 583/13 z dnia 12 grudnia 2013 r. oraz II SA/Wr 883/13 z dnia 26 lutego 2014r., WSA w Warszawie I SA/Wa 1227/14 z dnia 22 października 2014 r.).

Wojewoda podkreślił, że realizowaną inwestycję zakwalifikować należy jako inwestycję celu publicznego, z czym nie zgadzają się odwołujący się. Popierając w pełni pogląd NSA, jaki wyrażony został w wyroku z dnia 27 kwietnia 2010 r. (sygn. II OSK 648/09), Wojewoda stanął na stanowisku, że na pojęcie "inwestycji celu publicznego" składają się dwa elementy, których łączne wystąpienie jest warunkiem koniecznym takiego rodzaju inwestycji. Pierwszy element stanowi określenie przedmiotu inwestycji, jakim jest realizacja celu publicznego wskazanego w art. 6 u.g.n., a drugi element stanowi przypisanie inwestycji znaczenia lokalnego lub ponadlokalnego. W art. 6 pkt 2 u.g.n. jako jeden z celów publicznych wskazana została budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Z kolei - bazując na informacjach zawartych we wniosku inwestora z dnia 11 lutego 2014 r. – organ II instancji uznał, że planowana inwestycja, ze względu na wpływ na zapewnienie pokrycia zapotrzebowania na energię elektryczną regionu [...], ma znaczenie zarówno lokalne, jak i ponadlokalne. Brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołujących się dotyczących konieczności badania statusu prawnego urządzeń przesyłowych znajdujących się na przedmiotowej nieruchomości. Odnosząc się do podnoszonych w tym zakresie kwestii, w pierwszej kolejności organ II instancji wyjaśnił, że nie było konieczne badanie tytułu prawnego do urządzeń zlokalizowanych na gruncie w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z koniecznością przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej. Przedmiotu tego postępowania nie stanowi kwestia badania legalności istniejącej linii 110 kV. W odniesieniu do analizowanej kwestii, rozpatrywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 18 września 2013 r., sygn. II SA/Wr 437/13, stwierdzono, że organ prowadzący postępowanie w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie jest zobligowany do badania legalności istniejącej linii elektroenergetycznej. Status prawny istniejącej linii elektroenergetycznej nie ma bezpośredniego związku z możliwością ustanowienia przez organ ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości dla nowej, planowanej na gruncie inwestycji (zob. także wyroki WSA we Wrocławiu: z dnia 25 września 2013 r., sygn. II SA/Wr 436/13 i z dnia 18 września 2013 r., sygn. II SA/Wr 436/13). Jeśli zdaniem odwołujących miało miejsce nieuprawnione użytkowanie nieruchomości w związku z wcześniejszą lokalizacją infrastruktury energetycznej, właścicielowi przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z gruntu, realizowane na drodze sądowej, a nie administracyjnoprawnej. Wojewoda przy tym podkreślił, że wydanie decyzji będzie wywierać skutek prawny na przyszłość, a więc nie będzie "legalizować" istnienia linii elektroenergetycznej w okresie wcześniejszym (przyznawać tytuł prawny do dysponowania nieruchomością z mocą wsteczną) oraz wyłączać wspomnianych wyżej roszczeń o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przez przedsiębiorstwo przesyłowe z nieruchomości stanowiącej własność odwołującej się strony (o ile takie korzystanie istotnie miało miejsce bez jakiegokolwiek tytułu prawnego). Ponadto, nie jest adekwatne do stanu niniejszej sprawy cytowane w treści odwołania orzecznictwo sądowe, dotyczące braku podstaw do wydania decyzji wywłaszczeniowej, gdy cel inwestycyjny został już zrealizowany (wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r., sygn. IV SA 988/98, z dnia 1 października 2002 r., I SA 2162/00 i z dnia 17 stycznia 2007 r., IOSK 272/06). Rozpatrywana sprawa nie dotyczy bowiem inwestycji, na podstawie której na przedmiotowej nieruchomości wybudowana została napowietrzną linia elektroenergetyczna 110 kV, lecz nowej inwestycji, przewidującej jej przebudowę. W odniesieniu do powyższych rozważań wypada jeszcze zauważyć, że co prawda w treści art. 6 pkt 2 u.g.n. i art. 124 ust. 1 u.g.n. prawodawca nie wymienił expressis verbis możliwości dokonania przebudowy urządzeń infrastruktury technicznej, lecz - jak stwierdził WSA w Szczecinie w wyroku II SA/Sz 1266/12 z dnia 27 marca 2013 r. - "nie sposób przyjąć takiej wykładni normy zawartej w art. 124 ust. 1 u.g.n., która zezwala na przeprowadzenie nowych instalacji, a nie dopuszcza przebudowy instalacji istniejących".

W skardze na decyzję Wojewody D. M. M., J.M. i M. M. wnieśli o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuty względem oprotestowanego aktu dotyczyły naruszenia prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie:

- art. 64 ust. 3 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa własności, które narusza istotę prawa własności,

- art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy brak było ustawowych przesłanek do wydania na jego podstawie rozstrzygnięcia,

- art. 120 u.g.n. w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez błędną interpretację,

- art. 124 ust. 4 u.g.n. w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez niezastosowanie,

- art. 124 ust. 1a u.g.n. poprzez nie uchylenie decyzji Starosty w sytuacji, gdy decyzja o wywłaszczeniu została przez organ II instancji uchylona w całości.

Ponadto skarżący poczynili zarzut naruszenia zasad proceduralnych w stopniu mającym istotny wpływy na wynik sprawy, tj.:

- art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji opartej na niekompletnym materiale dowodowym i z pominięciem słusznego interesu strony,

- art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak spójności między sentencją wydanej decyzji a jej uzasadnieniem, nieprecyzyjne sformułowania zawarte w osnowie decyzji, brak w rozstrzygnięciu decyzji wyszczególnienia załączników, które są jej integralną częścią.

Uzasadniając stanowisko zaprezentowane w sprawie skarżący wskazali, że postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art 124 ust. 1 u.g.n. dotyczy "przebudowy" istniejących napowietrznych linii elektroenergetycznych 110 kV, wybudowanych w latach 70 ubiegłego wieku. Przebudowa ta ma polegać na całkowitej rozbiórce jednego z dwóch istniejących na działce słupów wraz z fundamentami i w jego miejsce ma zostać posadowiony słup nowy, wsparty na nowych fundamentach. Istniejące przewody (linie ) elektroenergetyczne mają zostać wymienione na nowe, o takich samych parametrach technicznych i użytkowych -110 kV. Podnieśli, że inwestor, ani jej poprzednicy prawni, nie posiada tytułu prawnego do dysponowania gruntem na cele budowlane (zgoda właścicieli, decyzja administracyjna, orzeczenie sądowe), co łączy się z bezprawnym zajęciem nieruchomości i wybudowaniem na niej napowietrznych linii 110 kV, z której usytuowaniem wiąże się konieczność istnienia strefy ochronnej, wynikającej z planu zagospodarowania przestrzennego. Według skarżących, ustalenia obowiązujących planów miejscowych – uchwała nr [...] i nr NR [...] dotyczą napowietrznych linii elektroenergetycznych 110 kV już istniejących, z naniesionymi na rysunkach planu pasami technologicznymi, będącymi jednocześnie obszarami oddziaływania na tereny sąsiednie, przewidziane pod zainwestowanie. Obszar oddziaływania urządzeń jest tym samym obszarem, w którym ograniczona jest możliwość korzystania z tej części gruntu. W planach tych nie występują regulacje o przeznaczeniu jakiegokolwiek terenu pod budowę nowych elektroenergetycznych linii napowietrznych wysokiego napięcia 110 kV. Dla działki nr [...] ustala się zakaz zabudowy napowietrznych linii elektroenergetycznych (§ 14. pkt 11 litera "a" mpzp), natomiast w odniesieniu do działki nr [...] nie przewidziano inwestycji celu publicznego (§ 11 mpzp).

W dalszej części skargi, odnosząc się do przeprowadzonego przez Wojewodę uzupełniającego postępowania dowodowego, skarżący wskazali na nieprecyzyjne zapisy zawarte w osnowie decyzji, które dają możliwość różnej ich interpretacji. W ich przekonaniu, określenie "(...) założenie i przeprowadzenie [...] stanowiska słupowego (...)" nie wskazuje w sposób nie budzący wątpliwości, czy chodzi o rozbiórkę istniejącego słupa wraz z fundamentami i w jego miejsce posadowienie nowego, na nowych fundamentach, czy jest to niejako "legalizacja" istniejącego stanowiska słupowego. Za interpretacją "legalizacji" istniejącego słupa (słupów) może przemawia fakt, że inwestor na przełomie października i listopada tego roku na nieruchomości skarżących dokonała wymiany wszystkich przewodów objętych niniejszym postępowaniem. Natomiast słup, na którym podwieszono te przewody pozostał ten sam. Ponadto, określenie "stanowiska słupowego" nie precyzyjnie jednoznacznie, czy zezwolenie na założenie, dalsze funkcjonowanie i utrzymanie tych urządzeń dotyczy jednego stanowiska słupowego wraz z przewodami, czy wszystkich (dwóch) słupów, które znajdują się na tej działce, tym bardziej, że w uzasadnieniu decyzji (str. 20) organ używa liczby mnogiej - "wymiana słupów" cyt. "(...) W świetle powyższego ocenie powinien podlegać cały zakres projektowanych robót budowlanych, czyli wymiana słupów i przewodów". Ponadto, z załączonej do sprawy dokumentacji projektowej - w wykazie montażowym, wynika, że przewodem odgromowym ma być przewód światłowodowy typu OPG. W związku z czym powstaje wątpliwość, czy w określeniu "założenie i przeprowadzenie przewodów (...)" mieści się ów przewód światłowodowy, (niezależnie od tego jaką rolę będzie spełniał po zrealizowaniu inwestycji).

W ocenie skarżących, w osnowie decyzji brak jest także zapisu odnośnie załączników graficznych, przedstawiających trasę linii, stanowiących integralną część wydanej decyzji, mimo iż w uzasadnieniu organ wskazuje na te załączniki (str. 24), cyt. "(...)Trasa linii została przedstawiona na załącznikach graficznych, stanowiących integralną część niniejszej decyzji (...)". Ponadto w rozstrzygnięciu decyzji brak jest określenia "ram czasowych", w których planowana inwestycja musi być zrealizowana tj. terminu rozpoczęcia i zakończenia zamierzenia inwestycyjnego (termin logiczny i rozsądny dla inwestora i właścicieli nieruchomości). Brak określenia terminu rozpoczęcia inwestycji może bowiem prowadzić do tego, że inwestor może niejako "rezerwować" sobie nieruchomość na przyszłość (na czas bliżej nieokreślony), blokując tym samym właścicieli do racjonalnego (efektywnego), zaplanowania i zagospodarowania tej nieruchomości, zgodne z własnymi zamierzeniami. Obawa takiej "rezerwacji" jest uzasadniona właśnie tym, że inwestor na nieruchomości skarżących już dokonała (na przełomie października i listopada) wymiany wszystkich przewodów liniowych objętych postępowaniem, podwieszając jednocześnie przewód światłowodowy. Natomiast słup na którym podwieszono te przewody nie został wymieniony pozostał ten sam). Inwestor musi więc wykonywać przysługujące mu uprawnienia tak, aby niwelować uszczerbek i niedogodności właściciela obciążonej nieruchomości, a nie tylko według swej maksymalnej wygody. Wymaga tego gwarancja ochrony słusznego interesu właścicieli obciążonej nieruchomości. Jest to istotna wada decyzji, która narusza art 107 § 3 k.p.a. Powołując się na wyrok NSA z dnia 30 grudnia 1987 r., sygn. akt SA/Gd 1045/87 skarżący uznali, że wymagana jest szczególna precyzja w decyzji podjętej na podstawie art. 124 u.g.n. Naruszenie tych zasad stanowi o wadliwości decyzji.

Przechodząc do dalszego uzasadnienia stawianych zarzutów skargi jej autorzy zwrócili uwagę, że zasadniczym zagadnieniem w sprawie było wyjaśnienie, w ocenie prawnej oraz poprzez stosowne ustalenia, czy roboty budowlane wskazane w piśmie inicjującym postępowanie w niniejszej sprawie stanowiły remont, przebudowę, czy też budowę linii elektroenergetycznej, względnie jej odcinka. Takie wyjaśnienia winny stanowić podstawę rozstrzygnięcia organu drugiej instancji. Wyjaśnienia te należało dokonać przede wszystkim w oparciu o projekt budowlany planowanej do realizacji inwestycji. Tymczasem organ II instancji swoje ustalenia w tym zakresie oparł jedynie na oświadczeniach inwestora i dostarczonym przez niego szczątkowym wyciągu projektu wykonawczego, a w zasadzie luźnych kartek zadrukowanego papieru, bez podpisu autora ich treści, bez potwierdzenia zgodności z oryginałem, tym samym nie spełniających wymogów ustalonych w art. 76a § 1 i 2 k.p.a.

Niezależnie od powyższego zauważyli, że Burmistrz O., w piśmie z dnia 31 lipca 2015 r. stwierdził, tu cyt.: "Posadowienie na działce nr [...] AM-88 słupa w mojej ocenie nie mieści się w pojęciu "przebudowy istniejących sieci", gdyż w ramach tzw. przebudowy wykonany będzie zupełnie nowy obiekt budowlany: nowa stopa fundamentowa, nowa konstrukcja słupa. Czyli będzie to ewidentnie budowa a nie przebudowa (...)". Ponadto podnieśli, że w orzecznictwie przyjmuje się, że budowa oznacza powstanie nowego obiektu budowlanego, z kolei całkowita likwidacja obiektu budowlanego prowadzi do zakończenia jego bytu fizycznego i wyklucza przyjęcie, że może on być następnie poddany rozbudowie lub przebudowie (wyrok WSA w Białymstoku z 21 listopada 2006 r. sygn. akt II SA/Bk 428//06, wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2363/11, wyrok WSA w Poznaniu z 14 września 2006 r., sygn. akt II SA/Po 1211/05. Skarżący podnieśli, że w wyroku WSA w Poznaniu z 14 września 2006r., sygn. akt II SA/Po 1211/05 (na który powołuje się też organ II instancji), Sąd w pełni zaakceptował pogląd, iż pojęciu przebudowy nie odpowiadają roboty budowlane polegające na rozbiórce istniejącego obiektu budowlanego i posadowieniu w to miejsce nowego choćby o tych samych gabarytach cyt. "(...) opisywane pojęcie "przebudowy" wyprowadzone z języka prawniczego, a obecnie również prawnego, nie różni się od rozumienia słowa przebudowa w języku potocznym i różni się od pojęcia "budowa" nowego obiektu (...). Tym bardziej nie stanowi przebudowy rozbiórka istniejącej linii energetycznej i budowa w to miejsce nowej wspartej na słupach, o innej wysokości niż dotychczas istniejące (...)". Natomiast organ przywołując ten wyrok w uzasadnieniu decyzji (str. 15) przywołał tylko jego fragment wyjęty z kontekstu, cyt.: "(...) nie stanowi przebudowy rozbiórka istniejącej linii energetycznej i budowa w to miejsce nowej wspartej na słupach, o innej wysokości niż dotychczas istniejące". W przekonaniu skarżących, pominięcia słów "Tym bardziej (...)" całkowicie wypacza sens stanowiska Sądu orzekającego, wyrażony w tym wyroku. Taka interpretacja jest niedopuszczalna, szczególnie jeżeli stosuje ją organ państwowy. Jest rażąco sprzeczna z zasadą praworządności i nie buduje zaufania obywateli do organów administracji państwowej.

Przechodząc do uzasadnienia kolejnych zarzutów naruszenia prawa materialnego, skarżący przywołali przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, dopuszczające ograniczenie prawa własności (art. 112 ust 2). Wskazali, że poza art. 21 ust. 2 Konstytucji, mówiącym o dopuszczalności wywłaszczenia jedynie dla potrzeb realizacji celu publicznego i pod warunkiem zapłaty słusznego odszkodowania, określa bliżej art. 112 u.g.n. Z przepisu tego wynika, że podstawowym warunkiem dopuszczalności wywłaszczenia - ograniczenia (art 112 ust. 2 u.g.n.), jest przeznaczenie określonej nieruchomości na cele publiczne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, bądź też wydanie w stosunku do danej nieruchomości decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 112 ust. 1 u.g.n.). Powyższa regulacja wskazuje jednoznacznie na cel instytucji wywłaszczenia - wyrażony już w Konstytucji - jakim jest pozyskanie tytułu prawnego do nieruchomości po to, aby zrealizować na niej inwestycję celu publicznego. Zgodnie z art 6 pkt 2 u.g.n. celami publicznymi są budowa i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. W myśl art 124 ust. 1 tej ustawy starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości wskazanych tam przewodów i urządzeń, jeśli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyrażają na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Spełnienie ustawowych przesłanek daje uprawnienie organowi administracji państwowej do dokonania wywłaszczenia nieruchomości po to, by móc zrealizować inwestycję celu publicznego.

Odwołując się do przedstawionego wywodu, w przekonaniu skarżących, jedną z ustawowych przesłanek dopuszczających ograniczenie prawa do nieruchomości jest przeznaczenie tej nieruchomości na cele publiczne w planie miejscowym. Jeśli zatem nieruchomość nie została przeznaczona pod inwestycję celu publicznego w planie miejscowym, ani też nie wydano w stosunku do niej decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, to dokonanie jej wywłaszczenia jest prawnie niedopuszczalne. Sam zamiar realizacji celu publicznego na nieruchomości, która w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie została przeznaczona pod realizację celów publicznych, nie daje podstaw do skutecznego żądania przez inwestora ograniczenia cudzej własności w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. (tak w wyroku WSA w Warszawie z dnia 6 sierpnia 2008 r. (sygn. akt I SA/Wa 405/08). W rozpatrywanej sprawie działki, tj. działkę nr [...], AM-104 oraz nr [...], AM-88, obejmuje mpzp. W planie tym nie występują zapisy o przeznaczeniu jakiegokolwiek terenu pod budowę nowych elektroenergetycznych linii napowietrznych wysokiego napięcia (m.in. pismo Burmistrza O. z dnia 31 lipca 2015 r. w sprawie zajęcia stanowiska o zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego). Dla działki nr [...] ustala się zakaz budowy napowietrznych linii elektroenergetycznych, natomiast w odniesieniu do działki nr [...] nie przewidziano inwestycji celu publicznego. Skarżący wskazali, że organ powyższy zapis zinterpretował w taki o to sposób, tu cyt. (str. 14) "(...) Z tak sformułowanego zakazu a contrario wynika jednak, że dopuszczalna jest przebudowa istniejących elektroenergetycznych linii elektroenergetycznych (...)". Zapis ujęty w planie miejscowym " zakaz budowy" nie daje żadnych podstaw do ewentualnych rozważań, czy rzeczywistą wolą prawodawcy było dopuszczenie "przebudowy" istniejących linii energetycznych 110 kV.

Odnosząc się do powyższego stanowiska skarżący zauważyli, że w prawie administracyjnym nie obowiązuje zasada, że to co nie jest zabronione jest dozwolone. Wręcz przeciwnie, zasadą prawa administracyjnego jest działanie ściśle na podstawach i w granicach prawa (zasada legalizmu). Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów zawartych w miejscowym planie powinno skutkować stwierdzeniem jej nieważności z powodu przekroczenia uprawnień wynikających z art. 124 u.g.n. Kolejną przesłanką wywłaszczenia w trybie art. 124 u.n.g. jest ustalenie na podstawie zgromadzonych dowodów, czy dana inwestycja ma charakter realizacji celu publicznego. W art. 6 u.g.n. został określony katalog tych inwestycji. Przepis art.6 ust. 2 tej ustawy jasno określa, że celem publicznym jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Natomiast z dyspozycji art. 143 ust. 2 u.g.n. wynika, że przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń elektrycznych. Skarżący uznali przy tym za zasadne zwrócić uwagę, że w obydwu przywołanych przepisach ustawodawca posługuje się terminem "budowa" i "wybudowanie" urządzeń. Nie ma w nich określenia remont, modernizacja czy przebudowa, które wskazywałyby na urządzenia już istniejące. Nie jest również dopuszczalne ograniczenie praw do nieruchomości, gdy została ona już zajęta przez ubiegającego się o wywłaszczenie na długo przed wywłaszczeniem. Nie może ulegać bowiem wątpliwości, iż istotą rozwiązania zawartego w art. 124 ust. 1 u.g.n. jest ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości po to, by umożliwić inwestorowi realizację inwestycji wymienionych w § 1 tego artykułu. W niniejszej sprawie linie energetyczna 110 kV, które mają podlegać przebudowie, zostały wybudowane w latach 70 ubiegłego wieku. Jest więc oczywiste, że skoro na nieruchomości zostały już wybudowanie urządzenia (o których mowa w tym przepisie) to nie ma podstaw do ograniczenia praw do nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. Według skarżących, orzecznictwo NSA zawsze przyjmuje, że zajęcie nieruchomości przed wydaniem decyzji o jej wywłaszczeniu pozbawia ubiegającego się o wywłaszczenie możliwości skutecznego wystąpienia z wnioskiem o wywłaszczenie nieruchomości, a więc także z wnioskiem opartym na art. 124 u.g.n. Przepis tego artykułu nie służy bowiem do "legalizacji" prawa do nieruchomości, którą ubiegający się o wywłaszczenie faktycznie włada od dawna w zakresie zbliżonym do służebności przesyłu (np. wyrok NSA z dnia 1 kwietnia 1996 r., sygn. akt IV SA 1706/94 , z dnia 25 stycznia 1995 r., sygn. akt SA/Wr 1507/94 ). W podobnej sprawie WSA w Warszawie, w wyroku z dnia 30 maja 2005, sygn. akt I SA/Wa 517/07 stwierdza, tu cyt.: "(...) Dokumenty te potwierdzają fakt zajęcia przez wnioskodawcę, bez tytułu prawnego, nieruchomości stanowiącej własność osoby fizycznej na długo przed wywłaszczeniem. Taka sytuacja nie stworzyła podstaw do pozbawienia własności w drodze wywłaszczenia, nie jest bowiem dopuszczalne wywłaszczenie nieruchomości, gdy została ona już zajęta przez ubiegającego się o wywłaszczenie. W istocie chodziło więc o uregulowanie stanu prawnego nieruchomości, którą faktycznie władało przedsiębiorstwo państwowe. Orzecznictwo NSA opowiedziało się w takich przypadkach za brakiem podstaw do wydania decyzji wywłaszczeniowej, bowiem nie służy ona regulowaniu stanu prawnego, lecz umożliwieniu realizacji celu, który bez wywłaszczenia nie mógł być osiągnięty (...)". Stanowisko takie wyrażono m.in. w wyrokach z dnia 26 czerwca 2000 r. sygn. akt IV SA 988/98, z dnia 1 października 2002 r., sygn. akt I SA 2162/00, z dnia 17 stycznia 2007 r. sygn. akt I OSK 272/06. W takich przypadkach stosunki między inwestorem jako władającym nieruchomością a właścicielem kształtują się według zasad art. 305(1) - 305(4) kc (służebność przesyłu).

Skarżący zauważył, że Wojewoda doszedł do odmiennego przekonania w związku z czym ograniczył sposób korzystania z nieruchomości, wydając zaskarżoną decyzję. Za podstawę materialnoprawną tej decyzji organ wskazał art. 124 ust. 1 i 2 u.g.n. Podkreślili, że przepis zawarty w art. 124 u.g.n. nie stanowi podstawy prawnej ustanowienia administracyjnej służebności przesyłu, a umożliwia jedynie wydanie decyzji administracyjnej ograniczającej korzystanie z nieruchomości. Taką podstawę statuuje natomiast art. 120 u.g.n., który stanowi, że jeżeli zachodzi potrzeba zapobieżenia niebezpieczeństwu, wystąpienia szkody lub niedogodnościom, jakie mogą powstać dla właścicieli nieruchomości sąsiednich wskutek wywłaszczenia lub innego niż dotychczas zagospodarowania wywłaszczonej nieruchomości, to w decyzji o wywłaszczeniu ustanawia się niezbędne służebności oraz ustala obowiązek budowy i utrzymania odpowiednich urządzeń zapobiegających tym zdarzeniom lub okolicznościom. Przepis art. 120 u.g.n. normuje ochronę właścicieli nieruchomości sąsiednich w określonym w tym przepisie zakresie. Przepis ten stanowi swoiste uzupełnienie przepisu art. 119 u.g.n. w zakresie dodatkowych elementów decyzji o wywłaszczeniu, dotyczących obowiązku ustanowienia służebności, gdy wywłaszczenie nieruchomości i przeznaczenie jej na określone cele może ujemnie oddziaływać na nieruchomości sąsiednie (np. konieczność znoszenia określonych uciążliwości). Starosta (w rozstrzygnięciu drugoinstancyjnym Wojewoda) zobligowany jest w toku postępowania wywłaszczeniowego ustalić, czy wskutek wywłaszczenia lub innego niż dotychczas zagospodarowania wywłaszczonej nieruchomości właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiednich nie będą narażeni na niebezpieczeństwo, wystąpienie szkody lub niedogodności o jakich mowa w art. 120 u.g.n. Jeżeli możliwe jest wystąpienie tych zdarzeń i zachodzi potrzeba zapobieżenia niebezpieczeństwu, wystąpienia szkody lub niedogodnościom, jakie mogą powstać dla właścicieli nieruchomości sąsiednich wskutek wywłaszczenia lub innego niż dotychczas zagospodarowania wywłaszczonej nieruchomości, to w decyzji o wywłaszczeniu ustanawia się niezbędne służebności oraz ustala się obowiązek budowy i utrzymania odpowiednich urządzeń zapobiegających tym zdarzeniom lub okolicznościom. W decyzji zobowiązuje się też inwestora do naprawienia szkody poprzez przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu prac budowlanych (art. 124 ust. 4 u.g.n.). Przy czym z oczywistych względów nie chodzi tu o usunięcie wybudowanych urządzeń. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego nie jest możliwe (wybudowane urządzenia ze swej istoty są urządzeniami trwałymi) stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4 u.g.n.

W dalszej części skargi jej autorzy zauważyli, że przepis art. 120 u.g.n. jest powiązany z art. 128 ust. 4 u.g.n., który przewiduje odszkodowanie również "za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124 - 126". Przepis art. 128 ust. 4 stanowi, że "Odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu". "Zdarzenia" powołane w treści art. 128 ust. 4 w związku z art. 120 u.g.n. oznaczają sytuacje, gdy zachodzi potrzeba zapobieżenia niebezpieczeństwu, wystąpienia szkody lub niedogodnościom jakie mogą powstać dla właściciela nieruchomości sąsiednich wskutek wywłaszczenia lub innego niż dotychczas zagospodarowania wywłaszczonej nieruchomości. W związku z tym zachodzi konieczność ustanowienia w decyzji o wywłaszczeniu niezbędnych służebności oraz ustanowienia obowiązku budowy i utrzymania odpowiednich urządzeń zapobiegających tym zdarzeniom lub okolicznościom. Ustanowienie służebności przesyłu decyzją administracyjną w związku z niedogodnościami wynikającymi z wywłaszczenia, oraz zobowiązanie inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, stanowi podstawę do żądania odszkodowania przez właściciela obciążonej nieruchomości sąsiedniej. Podstawowym warunkiem przyznania odszkodowania w trybie art. 128 ust. 4 u.g.n. jest potwierdzenie możliwości wystąpienia owych "zdarzeń" i szkód w rozstrzygnięciu decyzji wywłaszczeniowej, poprzez np. ustanowienie służebności (art. 120 ) i zobowiązanie do przywrócenia nieruchomości do stanu pierwotnego (art. 124 ust. 4) Obowiązki w powyższym zakresie nie powstają wprost z ustawy, ale z mocy rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, opartego na dyspozycji wskazywanego przepisu. Jeżeli w treści decyzji wywłaszczeniowej takiego rozstrzygnięcia zabraknie, to w braku potwierdzenia "zdarzenia", o jakim mowa w art. 120 i 124 - 126 nie ma podstaw do odszkodowania w oparciu o art. 128 ust. 4 (tak NSA w wyroku z dnia 17 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 60/13). Podobnie NSA w wyroku z dnia 15 kwietnia 2009 r., I OSK 559/08.

W tym miejscu skarżący zaznaczyli, że, w ustawowym terminie na podstawie art. 111 § 1 k.p.a. wnieśli wniosek o uzupełnienie zaskarżonej decyzji co do rozstrzygnięcia, m.in. poprzez ustanowienie w decyzji służebności przesyłu na podstawie art. 120 u.g.n. w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n. oraz ustanowienie obowiązku o jakim mowa w art. 124 ust. 4 w związku z art 124 ust. 1 u.g.n. Postanowieniem z dnia 29 października 2015 r. Wojewoda odmówił uzupełnienia decyzji, argumentując to tym, że przepis art. 120 odnosi się do postępowania wywłaszczeniowego, nie zaś - o postępowaniu w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z tych nieruchomości, jak czynione jest to w art. 124 u.g.n. W ocenie skarżących, taka interpretacja przepisu art 120 u.g.n. jest nieuprawniona. Wykładnia przyjęta przez Wojewodę mogłaby prowadzić do tego, że właściciel nieruchomości częściowo wywłaszczonej byłby gorzej chroniony przed skutkami wywłaszczenia od właściciela nieruchomości sąsiedniej, którego wywłaszczono , co prowadziłoby do naruszenia art. 64 ust. 2 Konstytucji, stanowiącego o równej ochronie praw majątkowych. Nie można przyjąć, że jedyną alternatywą dla właściciela nieruchomości, której część została wywłaszczona, będzie żądanie wykupienia pozostałej po wywłaszczeniu części, o którym mowa w art. 113 ust. 1 i art. 124 ust. 5 u.g.n. Nie zawsze bowiem zachodzi potrzeba wyzbycia się pozostałej części nieruchomości, na skutek uprzedniego częściowego wywłaszczenia, a czasami jest to w ogóle niemożliwe, jeśli z pozostałej części da się prawidłowo korzystać w dotychczasowym celu. Zwłaszcza, jeśli do tego prawidłowego korzystania wystarczą środki, o jakich mowa w art. 120 u.g.n. (dla przykładu zapewnienie służebności, czy budowa i utrzymanie odpowiednich urządzeń – tak też NSA w wyroku z dnia 17 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 60/13). Natomiast co do uzupełnienia decyzji o przepis art. 124 ust. 4 u.g.n. w związku z art.124 ust. 1 u.g.n., Wojewoda również odmówił uzupełnienia decyzji, uzasadniając swoje stanowisko tym, że obowiązek przywrócenia wywłaszczonej nieruchomości do stanu poprzedniego wynika z samej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Również z tym stanowiskiem nie zgodzili się skarżący. Jak wskazali wcześniej obowiązki w powyższym zakresie nie powstają wprost z ustawy, ale z mocy rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, opartego na dyspozycji wskazywanego przepisu. Co istotne, mimo iż w rozstrzygnięciu (sentencji)) zaskarżonej decyzji nie ustanowiono służebności o jakiej mowa w art. 120 u.g.n., to w uzasadnieniu tej decyzji (str. 26) wskazano na szerokie uprawnienia inwestora, wskazujące na taką służebność. Sentencja tej decyzji nie jest spójna z jej uzasadnieniem. Jest to istotna wada decyzji, która narusza art. 107 § 3 k.p.a. Rozstrzygnięcie wydaną decyzją powinno być spójne z jej uzasadnieniem, sformułowane jasno i precyzyjnie, aby było zrozumiałe dla stron bez uzasadnienia, jakie prawa i obowiązki zostały nałożone na strony. Brak spójności między sentencją decyzji a jej uzasadnieniem świadczy, że przy podejmowaniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy naruszył przepisy o postępowaniu, a to art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływy na wynik sprawy (tak w wyroku WSA w Warszawie z dnia 12 maja 2011 r, sygn.. akt VII SA/Wa 1725/10).

W ocenie skarżących w okolicznościach niniejszej sprawy istniały podstawy do zastosowania przepisu art. 120 w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n. Dowodzi tego chociażby uchwalony plan zagospodarowania przestrzennego dla terenów, którym objęte są przedmiotowe działki. Ustalenia planu dotyczą linii już istniejących, z naniesionymi na rysunkach planu pasami technologicznymi, będącymi jednocześnie obszarami oddziaływania linii elektroenergetycznych 110 kV na tereny sąsiednie, przewidziane pod zainwestowanie. Obszar oddziaływania urządzeń jest tym samym obszarem, w którym ograniczona jest możliwość korzystania z tej części gruntu. Dla urządzeń oddziałujących w znaczny sposób na tereny sąsiednie, pas służebności odpowiada obszarowi oddziaływania urządzeń. Jest to obszar, w którym prawo własności doznaje ograniczeń. Wystąpią również niedogodności związane z obowiązkiem udostępnienia nieruchomości, w celu wykonania czynności w związku z eksploatacją, konserwacją czy usuwaniem awarii (np. zakaz zadrzewień w pasie eksploatacyjnym). Częstotliwość wykonywania tych czynności nie ma znaczenia, gdyż "gotowość" tego pasa musi być przez 24 godzin na dobę. Istotną przesłanką zastosowania art. 120 u.g.n. w związku z art. 124 ust. 1 jest zapobieżenie "niebezpieczeństwu". Wystąpienie realnego niebezpieczeństwa obliguje organ prowadzący postępowanie do ustanowienia służebności lub nałożenia obowiązku budowy i utrzymania odpowiednich urządzeń aby zapobiec tym zdarzeniom. Niewątpliwie podczas wykonywania prac rolnych na maszynach o dużych gabarytach, szczególnie takich jak kombajny zbożowe, przyczepy- wywrotki, podnośniki używane do zwożenia beli, przy uwzględnieniu czynników dodatkowych - specyficznych dla rolnictwa, takich jak wysokie zapylenie podczas pracy kombajnu, upały w okresie żniw, spaliny wydobywające się z silnika (czynniki te dodatkowo mogą wyzwoli przeskok ładunku elektrycznego - łuk elektryczny) występuje realne i permanentne niebezpieczeństwo porażenia prądem, o czym świadczą opisane w skardze wypadki. Dalej argumentowali, że prace wykonywane pod liniami elektroenergetycznymi zostały w przepisach prawnych zaliczone do prac szczególnie niebezpiecznych. Wykonywanie tych prac jest możliwe tylko pod rygorystycznymi warunkami, zakreślonymi w tych przepisach prawa. Zgodnie z przepisem § 55 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, nie jest dopuszczalne sytuowanie stanowisk pracy, składowisk wyrobów i materiałów lub maszyn i urządzeń budowlanych bezpośrednio pod napowietrznymi liniami energetycznymi lub odległości liczonej w poziomie od skrajnych przewodów, mniej niż (...) - 15 m., dla linii o napięciu znamionowym 30 KV, lecz nie przekraczającym 110 KV." W wyroku z dnia 14 listopada 2013 r. (II CSK 69/2013) Sąd Najwyższy orzekł, że "iw tak określonej strefie nie jest zatem możliwe prowadzenie robót budowlanych, które zawsze wszak wiążą się z użyciem sprzętu zmechanizowanego". W przypadku rolnika będą to wszelkiego rodzaju maszyny rolnicze takie jak; kombajny, przyczepy-wywrotki, podnośniki używane do zwożenia beli itp.

Podczas prowadzonych negocjacji, priorytetem właścicieli nieruchomości było bezpieczeństwo wykonywania prac rolnych w obrębie linii 110 KV. Wobec powyższego wskazali, że w niemal w każdym piśmie kierowanym do inwestora poruszali to zagadnienie (pismo z dnia 9 lutego 2014 r., z dnia 7 kwietnia 2014 r.). Inwestor natomiast w całym procesie rokowań konsekwentnie omijała to zagadnienie. Z uwagi, że są to urządzenia zagrażające zdrowiu i życiu osób wykonujących prace rolne w ich obrębie, obowiązkiem przedsiębiorcy energetycznego, który posiada wiedzę specjalistyczna w tym zakresie, było wskazać na istniejące zagrożenia. Rolnik nie jest specjalistą od techniki wysokich napięć, żeby sam mógł wiedzieć, gdzie mu wolno wjechać a gdzie nie. To inwestor niebezpiecznych urządzeń ma ustawowy obowiązek zadbać o bezpieczeństwo tych osób. Skoro właściciel linii nie określił bezwzględnych warunków bezpieczeństwa jakie muszą być zachowane przy wykonywaniu prac pod liniami wysokiego napięcia, stwarzających zagrożenie utraty zdrowia i życia, tym samym wykonywanie wszelkich prac w tym obszarze jest bezwzględnie zabronione. Linie energetyczne wysokich napięć, posadowione na gruntach ornych, intensywnie wykorzystywanych rolniczo, powinny być zaprojektowane i wykonane oraz utrzymywane i użytkowane w taki sposób, aby chroniły w dostatecznym stopniu pracowników rolnych przed porażeniem prądem elektrycznym. Powinny być one uwzględnione w projekcie przebiegu linii. Natomiast minimalna wysokość zawieszenia przewodów energetycznych powinna uwzględniać gabaryty dostępnych na rynku maszyn rolniczych. Właściciel nieruchomości ma prawo korzystać ze swojej własności w sposób bezpieczny bez narażania swojego zdrowia i życia.

Nie ulega również wątpliwości, że trwałe posadowienie urządzeń energetycznych wywołuje trwały uszczerbek tej nieruchomości, związany m.in. z pogorszeniem jej funkcjonalności. Obciążona tymi urządzeniami nieruchomość wymusza na właścicielach zmianę warunków korzystania lub wręcz uniemożliwia korzystania z tych gruntów. Taka sytuacja występuje na wywłaszczonej działce nr [...] o pow. 0,32 ha, na której umieszczone są dwa słupy kratowe wraz z liniami (dwie linie), w dodatku rozmieszczone w jej środkowej części, w układzie przekątnym w stosunku do działki. Powierzchnia wydzielonego pasa technologicznego obejmuje 90% gruntu. Od kilku lat działka ta nie jest uprawiana, z uwagi na istniejące słupy oraz sposób ich rozmieszczenia, który uniemożliwia pracę maszyn rolniczych o dużych gabarytach. Jest to ugór, na którym rosną kilkuletnie chwasty. Z tego też względu właściciele nie pobierają żadnych dopłat rolnych. Z nieruchomości tej korzysta wyłącznie wnioskodawca, czerpiąc dochód za przesył energii, natomiast właścicieli obciąża podatek rolny i spółki wodne. Nieruchomość ta przynosi ich właścicielom straty. Jeżeli własność zostanie ograniczona w takim stopniu, że właścicielowi rzeczy będzie przynosić straty, będzie to naruszenie istoty prawa własności. Nie można właściciela ograniczyć służebnością tak, by pozostał mu tylko tytuł prawny do nieruchomości. Inwestor nie może w dążeniu do rozwoju gospodarczego własnej działalności, pozbawiać bez żadnych konsekwencji uzyskiwanie dochodu właścicieli nieruchomości. Nie może w szczególności oczekiwać, że gdy będzie tego wymagał jej rozwój gospodarczy, właściciel gruntów będzie dostosowywał się do tego rozwoju i brał na siebie ciężar związanych z tym kosztów. Każdy ma prawo do inwestycji, które ich właścicielowi będzie przynosić godziwy dochód. Inwestor nie może jednak tego dochody pozbawiać właścicieli gruntów, na których posadowił swe urządzenia. Natomiast na działce nr [...] o pow. 2,25 ha, urządzenia liniowe w znacznym stopniu ograniczają użytkowanie nieruchomości. Powierzchnia wydzielonego pasa technologicznego obejmuje 65 % ogólnej powierzchni gruntu. Na działce tej przebiegają trzy napowietrzne linie 110 kV, w układzie przekątnym w stosunku do niej. Z uwagi na istniejące linie i sposób ich rozmieszczenia (po przekątnej działki) właściciele zmuszeni zostali do reglamentacji upraw na tych działkach. Z tego względu musieli zrezygnować z produkcji sadowniczej - między innymi uprawy śliw (z powodu zakazu zadrzewień w pasie technologicznym), jak też uprawy truskawek deserowych z uwagi na zakaz układania stert słomy w odległości 50m od linii. Słoma ta jest niezbędna do ściółkowania międzyrzędzi w truskawkach. Właściciele specjalizują się w tej produkcji od lat (obecnie prowadzą trzy hektarową plantację truskawek), mają zakupione maszyny, zdobyte doświadczenie i wypracowane rynki zbytu. Z tego względu dochody z działki są znacząco niższe od dochodów jakie mogliby uzyskać, gdyby nie istniejące na działce linie energetyczne.

Dopuszczalne granice służebności wynikają z przepisów ustawy zasadniczej oraz ustaw zwykłych. Przepis art. 64 ust. 3 Konstytucji mówi, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Oznacza to, że wyznaczone granice służebności nie mogą w szczególności naruszać "istoty prawa" w taki sposób, że skutki tej ingerencji będą zbliżające się do wywłaszczenia, ani stanowić ukrytej (pośredniej) formy konfiskaty mienia. Natomiast art. 140 kc określa prawa własności. W granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. Z powyższych przepisów wynika, że ustanowienie służebności jest dopuszczalne tylko do pewnych granic - jeżeli nie narusza " istoty prawa". Prawem własności jest między innymi korzystanie z rzeczy i pobieranie z niej pożytków (dochodu).

Reasumując, z treści zaskarżonej decyzji wyciągnąć można wniosek, że punktem odniesienia dla organu administracyjnego, który władczo ograniczył właścicielom prawa do nieruchomości, był głównie interes społeczny (interes gospodarczy przedsiębiorstwa przesyłowego). Wskazuje na to właśnie brak rozstrzygnięcia w decyzji odnośnie gwarancji ochrony słusznego interesu właścicieli nieruchomości obciążonej wywłaszczeniem, czym naruszona została zasada wyrażona w art 6. art. 7, art. 8 k.p.a. Doprowadziło to do naruszenia prawa materialnego tj. art. 124 ust. 1, art. 120 u.g.n. w związku z art. 124 ust. 1, art. 124 ust. 4 w zw. z art. 124 ust. 1 u.g.n., gwarantujących ochronę właścicielom nieruchomości, którym ograniczono prawa wynikające z art 140 Kodeksu cywilnego. Rozszerzająca wykładnia interesu społecznego, bez dokonania pełnej analizy uciążliwości planowanej inwestycji dla właścicieli nieruchomości, stanowi arbitralne działanie organu i narusza zasadę praworządności wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP oraz w art. 7 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezprzedmiotowej.

Postanowieniem z dnia 10 grudnia 2015 r. Wojewoda D. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Piśmie przygotowawczym z dnia 23 lutego 2015 r. pełnomocnik uczestnika postępowania – A. SA wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. skarżąca M. M. poparła skargę w całości oraz przedłożyła jako załącznik do protokołu pismo procesowe z dnia 22 marca 2016 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z powyższym wyeliminowaniu z obrotu prawnego przez sąd administracyjny podlegał będzie akt, który narusza przepis prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub przepis postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też poprzez naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania, jak również gdy obarczony jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonana wg wskazanego wyżej kryterium sądowa kontrola zaskarżonej decyzji wskazuje na niezasadność skargi.

Poprzedzając szczegółowe rozważania związane z istotą sprawy tj. ograniczeniem sposobu korzystania przez M. M., J. M. i M. M. z nieruchomości stanowiącej ich własność, położonej w O. i oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] i nr [...], obręb O., należy zwrócić uwagę, że u podstaw prawnych decyzji Wojewody D. legł m.in. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ odwoławczy dokonał weryfikacji decyzji pierwszoinstancyjnej poprzez jej uchylenie i orzeczenie w sprawie. Oceniając treść decyzji organu I i II instancji zaznaczyć należy, że zdaniem Sądu w składzie orzekającym rozstrzygnięcie Wojewody D. mieści się w granicach umocowania wynikającego z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ odwoławczy jest kompetentny we własnym zakresie, zweryfikować decyzję organu pierwszej instancji. O ile organ odwoławczy uzna, że sprawa wymaga wyjaśnienia, mającego istotny wpływ na treść decyzji, może skorzystać z przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Jak przyjęło się w orzecznictwie zadaniem organu II instancji w postępowaniu administracyjnym jest rozważenie, jak należy daną - indywidualnie rozpatrywaną - sprawę rozstrzygnąć zgodnie z zasadą praworządności i zasadą prawdy obiektywnej, a nie tylko, rozważyć czy utrzymać lub zmienić rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W podobnym kierunku wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 12 lutego 2015 r. (sygn. akt II SA/Ol 1374/14), gdzie stwierdzono, że ,,Organ odwoławczy jest kompetentny we własnym zakresie, zweryfikować decyzję organu pierwszej instancji. O ile organ odwoławczy uzna, iż sprawa wymaga wyjaśnienia, mającego istotny wpływ na treść decyzji, może skorzystać z przepisu art. 138 § 2 k.p.a.".

W kontekście powiedzianego należy podkreślić, że na etapie postępowania odwoławczego prowadzono szerokie postępowanie wyjaśniające, czego dowodzą akta drugoinstancyjne (zob. zwłaszcza skierowane do pełnomocnika inwestora wezwanie z dnia 18 lutego 2015 r. oraz udzieloną na nie odpowiedź z dnia 2 czerwca 2015 r. wraz z przedłożonymi załącznikami), zaś Wojewoda D. reformując rozstrzygnięcie Starosty O. nie tracił z pola widzenia przepisów procedury administracyjnej obligujących do wszechstronnego i wnikliwego rozpoznania sprawy, ale też w szczególności przepisów prawa materialnego pozwalających na ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości w stopniu jak najmniej uciążliwym dla właściciela i w stopniu pozwalającym na realizację planowanego zamierzenia. Z całą pewnością decyzja organu II instancji cechy takie spełnia, zaś redakcja zapadłego rozstrzygnięcia jawi się jako czytelna i precyzyjna. Dostrzegając, że zarzuty skargi nie dotyczą wydania przez organ odwoławczy decyzji reformatoryjnej, powyższe uwagi sprowadzają się do ogólnego zarysowania okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, przy czym nie stwierdzono uchybień w tym względzie wpływających na legalność zaskarżonego aktu.

Przechodząc do meritum wspomnieć trzeba, że na gruncie art. 124 ust. 1 w związku z ust. 2 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Stosownie do ust. 3 tego przepisu, udzielenie zezwolenia o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.

W świetle obowiązujących regulacji niezbędne jest wystąpienie dwóch przesłanek, których spełnienie umożliwia ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie administracyjnym. Po pierwsze, ograniczenie właściciela lub użytkownika wieczystego w korzystaniu z jego nieruchomości jest konieczne, aby mógł być zrealizowany cel publiczny, zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku - z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Po drugie - wystąpienie z wnioskiem o wydanie decyzji w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. powinno być poprzedzone przeprowadzeniem z właścicielem nieruchomości rokowań, mających na celu udostępnienie nieruchomości w sposób dobrowolny, które nie zakończyły się uzyskaniem zgody właściciela (użytkownika wieczystego) na wykonanie na jego nieruchomości robót budowlanych związanych z realizacją inwestycji wskazanej w art. 124 ust. 1 u.g.n. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, okoliczności te w kontrolowanej sprawie wystąpiły, co dało podstawę do wydania kwestionowanej decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez jej współwłaścicieli w trybie określonym w omawianym wyżej przepisie. Organy obu instancji w obszernych uzasadnieniach precyzyjnie wykazały zasadność zastosowania normy prawnej wynikającej z art. 124 ust. 1 u.g.n.

W rozpoznawanej sprawie nie budzi przede wszystkim wątpliwości, że planowana inwestycja jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n. W pkt. 2 tego przepisu jako cel publiczny wskazana jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Sporna decyzja zezwala A. SA z siedzibą w K. na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących dystrybucji energii elektrycznej w sposób skonkretyzowany w osnowie decyzji, w związku z przebudową napowietrznej linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV relacji [...]. Mamy zatem do czynienia z przebudową już istniejącej linii elektroenergetycznej, polegającą na założeniu i przeprowadzeniu – w miejscu wyeksploatowanych – nowych urządzeń (w tym słup) i nowych przewodów. Zgodnie z powołanym wyżej art. 6 pkt. 2 u.g.n. – cel publiczny to nie tylko budowa obiektów lub urządzeń, lecz również ich utrzymanie, czyli podejmowanie działań mających na celu zapewnienie ich ciągłej, niezakłóconej eksploatacji. Wobec powyższego, jak wskazuje się w cytowanym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wyroku WSA w Szczecinie z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 1266/12, nie sposób przyjąć wykładni normy prawnej zawartej w art. 124 ust. 1 u.g.n., która zezwala na przeprowadzenie nowych instalacji, a nie dopuszcza przebudowy istniejących instalacji.

Jest przy tym rzeczą niewątpliwą, że wynikające z art. 124 u.g.n. uprawnienie do ograniczenia praw właściciela w zakresie korzystania z nieruchomości ma charakter wyjątkowy i może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego gruncie niezbędnych prac związanych z przeprowadzeniem określonej inwestycji infrastrukturalnej, a negocjacje między inwestorem, a właścicielem gruntu (lub użytkownikiem wieczystym) nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora na daną nieruchomość. Funkcją tego przepisu jest przyznanie inwestorowi, wykonującemu roboty budowlane wymienione w treści przepisu, wymaganego przepisami prawa budowlanego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że w świetle zgromadzonego w sprawie i przedstawionego sądowi materiału dowodowego, kwestia prowadzenia tych rokowań i nie dojścia do porozumienia między inwestorem a współwłaścicielami gruntu jest oczywista. Jednocześnie Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela pogląd prezentowany w cytowanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyrokach wojewódzkich sądów administracyjnych, uznający, że przez zgodę, o której mowa w art. 124 u.g.n. należy rozumieć złożenie takich oświadczeń, które pozwolą w sposób bezkonfliktowy zrealizować cel, którego dotyczy wniosek złożony w trybie wskazanego powyżej przepisu materialnoprawnego. W realiach badanej sprawny nie jest przedmiotem sporu, że strony nie dokonały żadnych wspólnych ustaleń, umożliwiających sprawne i swobodne wykonanie prac, dla zrealizowania których nastąpiło decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielone inwestorowi zezwolenie. Z tych względów Sąd uznał, że w sprawie spełniona została zarówno przesłanka braku zgody, jak i przesłanka określona w przepisie art. 124 ust. 3 u.g.n., stanowiąca o obowiązku poprzedzenia udzielenia zezwolenia, powodującego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości rokowaniami z właścicielem nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, objętych wnioskiem, o którym mowa w art. 124 ust. 2 omawianej ustawy. Przyjmując taką ocenę Sąd zaaprobował stanowisko wielokrotnie prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, sprawowanym w odniesieniu do przepisu art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n., zgodnie z którym strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 u.g.n. nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań oprócz obowiązku zainicjowania ich poprzez przedstawienie przez jedną z nich drugiej stronie propozycji jej rozstrzygnięcia. Rokowania mogą zostać zakończone w dowolnym czasie np. gdy – w ocenie którejś ze stron – nie ma możliwości zawarcia porozumienia. Ustawodawca nie przewidział przy tym szczególnej formy ich zakończenia. Taka też sytuacja miała miejsce w niniejszym przypadku. Oznacza to, że strony samodzielnie i dowolnie decydują o tym, czy rezultatem podjęcia rokowań będzie porozumienie, skutkujące dokonaniem czynności prawnej, a także o tym, kiedy je zakończyć. Natomiast niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody, albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia - skarżący uzależnili udzielenie zgody od uregulowania kwestii dotyczących służebności już istniejących na ich nieruchomości urządzeń i przewodów elektroenergetycznych, które były objęte zakresem realizowanej przez inwestora inwestycji. Stąd też należało przyjąć, że jeżeli mimo prowadzonych rokowań nie doszło do umowy, to tym samym właściciel nie wyraził zgody na wykonanie prac, przy czym okoliczność czy inwestor zaproponował właścicielowi nieruchomości warunki dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia nie może być weryfikowana w trybie art. 124 u.g.n. (np. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 357/11; wyroki WSA w Warszawie: z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1785/12; z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1657/11).

Treścią zarówno odwołania jak też skargi jest zarzut naruszenia art. 6 art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. polegający na niewyjaśnieniu stanu faktycznego i niebraniu pod uwagę sytuacji współwłaścicieli, a przez to pominięcie ich słusznego interesu. Uzależniają oni bowiem zgodę na wydanie niniejszej decyzji od uregulowania sytuacji prawnej już istniejących na ich działkach linii i urządzeń elektroenergetycznych, podnosząc, że w przeciwnym wypadku – wydania zaskarżanej decyzji, dojdzie do "legalizacji prawa do nieruchomości, którą ubiegający się o wywłaszczenie faktyczne włada od lat w zakresie zbliżonym od służebności przesyłu". Przy ocenie skuteczności tego rodzaju zarzutów podzielić należy stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę, zgodnie z którym w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, nie są rozstrzygane kwestie budowlane (nie jest wydawany nakaz rozbiórki, ani nie jest badana legalność istniejących na nieruchomości urządzeń). Sprawy w tym zakresie załatwiane są w odrębnych postępowaniach administracyjnych przez właściwe organy na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, a w przypadku obiektów zrealizowanych w latach 70 ubiegłego wieku – wcześniejszej ustawy z dnia 24 października 1974 Prawo budowlane. Skarżący mają również otwartą drogę dochodzenia roszczeń z tytułu zrealizowanej na ich działce infrastruktury technicznej (w tym żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu – zob. art. 305²§ 2 k.c.), niemniej jednak nie mogą uzależniać od spełnienia tego rodzaju roszczeń wydania decyzji z art. 124 u.g.n. Przyjdzie przy tym zauważyć, że to nie fakt wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości będzie uniemożliwiać dochodzenie roszczeń, o których mowa w art. 344 § 1 k.c., ale brzmienie § 2 tego przepisu, zgodnie z którym roszczenie posesoryjne o przywrócenie stanu posiadania oraz o zaniechanie dalszych naruszeń wygasa, jeśli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia. W uznaniu Sądu na całkowitą akceptację zasługuje również dokonana przez organ odwoławczy analiza uciążliwości zamierzonej inwestycji i ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości dla współwłaścicieli tej nieruchomości oraz wyprowadzone z niej wnioski, w tym w szczególności, że poza zakresem rozstrzygnięcia pozostają okoliczności wskazujące na zagrożenie zdrowia i życia osób wykonujących prace polowe w obrębie linii 110 kV, uzasadniające ustanowienie służebności. Powyższa decyzja powyższego nie przekreśla. Jakkolwiek nie jest to przedmiotem prowadzonego w sprawie postępowania, gdyż w tym względzie zapada odrębne rozstrzygnięcie, przypomnieć skarżącym trzeba, że z ewentualnymi szkodami ściśle związane jest uprawnienie do żądania odszkodowania w trybie art. 124 ust. 5 u.g.n.

Nie są również trafne, zdaniem Sądu, zarzuty odwołania i skargi dotyczące niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz wyjątkowego charakteru wynikającego z art. 124 u.g.n. wiążącego się ze ścisłym i jednoznacznym określeniem ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości. Przede wszystkim nie można zgodzić się z zarzutem skarżących, że sentencja kwestionowanego rozstrzygnięcia jest nieprecyzyjna, ponieważ "nie wskazuje w sposób nie budzący wątpliwości, czy chodzi o rozbiórkę istniejącego słupa wraz z fundamentami i w jego miejsce posadowienie nowego, na nowych fundamentach, czy jest to niejako legalizacja istniejącego stanowiska słupowego". Ponownie podzielając stanowisko wyrażone przez Wojewodę, przyjdzie zauważyć, że na gruncie powołanej regulacji ustawodawca nie posługuje się terminologią z zakresu prawa budowlanego. W przepisie art. 124 u.g.n. mowa jest jedynie o możliwości ograniczenia w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie przewodów i urządzeń, o których mowa w tym przepisie, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyrazi na to zgody. Stąd też nie można przyjąć, że kontrolowane rozstrzygnięcie, poprzez użycie stwierdzenia "(...) założenie i przeprowadzenie (...) stanowiska słupowego (...)" nie odpowiada przepisom prawa. Ważnym jest natomiast aby decyzja określała precyzyjnie przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres, w tym jednoznacznie wskazywała przebieg inwestycji przez nieruchomość (por. Marian Wolanin [w:] J. Jaworski, A. Prusaczek, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Warszawa 2009, s. 796). Nie jest również przekonywujący zarzut, że użyte w treści rozstrzygnięcia określenie "stanowiska słupowego" nie wskazuje, czy zezwolenie dotyczy jednego, czy dwóch słupów, znajdujących się na działce nr [...]. Analiza treść decyzji, jak i dołączonych do niej załączników mapowych nie pozostawiają w tym zakresie żadnych wątpliwości, iż mamy do czynienia z jednym stanowiskiem słupowym. Przy czym, wbrew zarzutom skargi, osnowa decyzji zawiera odesłanie do załączników graficznych, przedstawiających trasę linii, stanowiących integralną część wydanej decyzji. Również opracowania graficzne zostały jednoznacznie opisane jako załączniki do zaskarżonej decyzji. Brak jest nadto podstaw do kwestionowania ram czasowych, w których planowana inwestycji ma być zrealizowana. Jak wynika z pkt 2 decyzji, okres wykonywania robót budowlanych związanych z założeniem i przeprowadzeniem opisanych w pkt 1 decyzji przewodów, urządzeń, w tym słupa, wynosi 3 miesiące, liczone od dnia rozpoczęcia robót w granicach działek nr [...] i nr [...]. Taki sposób określania ram czasowych został zaakceptowany w orzecznictwie WSA we Wrocławiu (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 718/14; WSA w Lublinie z dnia 30 września 2010 r., sygn. akt II SA/Lu 374/10, WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 13 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Go 208/10, WSA w Poznaniu z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Po 493/10).

Sąd nie podzielił również eksponowanego przez skarżących zarzutu dotyczącego oparcia zaskarżonej decyzji o niekompletny materiał dowodowy i brak ustalenia, czy zakres planowanych prac, stanowił remont, przebudowę, czy też budowę linii elektroenergetycznej. W tym zakresie przyjmując jako własne stanowisko wielokrotnie wyrażane w orzecznictwie sądów administracyjnych, w tym m.in. w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Bk 833/14 przyjdzie zgodzić się z poglądem, iż organ orzekający na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie kwalifikuje w sposób wiążący robót budowlanych wymagających uzyskania ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Rację ma zatem Wojewoda wskazując, że kwestie dotyczące przyjętych rozwiązań technologicznych i materiałów budowlanych wykraczają poza zakres postępowania wyjaśniającego wyznaczony treścią art. 124 u.g.n. Skarżący, dopiero w postępowaniu administracyjny w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę, będą mogli zgłaszać zastrzeżenia co do kwalifikacji i charakteru planowanych robót budowalnych. Jak natomiast wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, w następstwie realizacji inwestycji nie zmienią się zasadnicze cechy i parametry linii elektroenergetycznej (długość, trasa linii), w tym lokalizacja i parametry słupa objętego inwestycją (tj. wysokość, rozstaw, powierzchnia zajęcia). Stąd też brak jest podstaw do kwestionowania przyjętej w sprawie kwalifikacji planowanego zamierzenia inwestycyjnego niż jako przebudowa linii energetycznej.

Sąd podziela również ocenę organów orzekających w postępowaniu instancyjnym o zgodności charakteru i celu ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowych nieruchomości z ustaleniami obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego: dla działki nr [...] – uchwały nr NR [...], a dla działki nr [...] – uchwały nr NR [...]. W związku z powyższym, stosownie do treści obu uchwał, prawidłowo stwierdzono, że regulacje dotyczące napowietrznych linii elektroenergetycznych 110 kV, nie stanowią obowiązujących ustaleń planu i mają - zgodnie z obejmującą działkę nr [...] uchwałą nr NR [...] - znaczenie informacyjne, bądź - zgodnie z obowiązującą dla działki nr [...] uchwałą nr NR [...] - charakter postulatywny lub informacyjny dla oznaczeń wynikających z odrębnych przepisów. Taki charakter postanowień miejscowych planów nosi znamiona odzwierciedlenia stanu faktycznego, tj. wybudowanej i funkcjonującej linii elektroenergetycznej. Dlatego też, dla oceny zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami mpzp istotne znaczenie mają określone w przepisach uchwał zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Podzielając w tym zakresie w pełnym zakresie stanowisko Wojewody przyjdzie powtórzyć przedstawioną przez ten organ interpretację, zgodnie z którą obowiązująca dla działki nr [...] uchwała nr NR [...] dopuszcza - w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną - w § 12 ust. 5 pkt 1 zarówno przebudowę istniejących, jak i budowę nowych linii elektroenergetycznych wysokich napięć, kablowych średnich i niskich napięć oraz rozbudowę i budowę nowych stacji transformatorowych z zastrzeżeniem pkt 3. Określone w kolejnym punkcie tego przepisu zalecenie skablowania napowietrznych linii energetycznych dotyczy linii niskiego i średniego napięcia (§ 12 ust. 5 pkt 5), a nie wysokiego napięcia, do których należy przedmiotowa linia 110 kV. Natomiast uchwała nr NR [...] dla działki nr [...], w § 14 stanowi, że dopuszcza się przebudowę istniejących i likwidację nieczynnych sieci, kolidujących z planowanym zainwestowaniem (pkt 6). W zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną powołany plan, w pkt 11 omawianego przepisu, ustala z kolei: a) wymóg stosowania kablowych sieci i przyłączy elektroenergetycznych, b) zakaz budowy napowietrznych linii energetycznych, c) zaleca skablowanie napowietrznych linii elektroenergetycznych 20 kV na terenach oznaczonych w rysunku planu symbolami 2UC, 1MN, 2MN/U, 3MN/U oraz wszelkich istniejących linii niskiego napięcia, prowadząc linie kablowe wzdłuż granic terenów lub w liniach rozgraniczających ulic. Zgodzić się także należy ze stanowiskiem Wojewody, że określony w § 14 pkt 11 lit. a) wymóg stosowania kablowych sieci i przyłączy elektroenergetycznych, dotyczy obiektów nowopowstałych, a nie istniejących. Wynika to z faktu, że w odrębnej jednostce redakcyjnej tego przepisu (lit. c), określono zalecenie skablowania linii napowietrznych 20 kV i wszelkich istniejących linii niskiego napięcia. Przedstawiona wykładania postanowień mpzp dopuszczalna zatem przebudowę istniejących elektroenergetycznych linii napowietrznych. Wnioskowane przez inwestora prace, w celu zrealizowania których orzeczone zostało ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowych nieruchomości, stanowią zatem przebudowę istniejącej linii elektroenergetycznej. Taki charakter zamierzenia inwestycyjnego wyklucza możliwość zmiany przebiegu linii, czy usytuowania jej poszczególnych elementów, konstrukcyjno-technicznych. Redakcja decyzji organów obu instancji szeroko i wnikliwie odnosi się nie tylko do zastosowanych przepisów prawa materialnego ale także potwierdza rozważanie przez organy zagadnień planistycznych wynikających z planu zagospodarowania przestrzennego. Kwestionowanie przez skarżących tych faktów sprowadzać się może więc do negowania zapisów ustawy, względnie zapisów uchwał w sprawie przyjęcia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Prowadzone w sprawie postępowanie nie służy żadnemu z wymienionych celów. Z tej przyczyny twierdzenia skargi nie mogą również odnieść zakładanego przez skarżących rezultatu.

W przedstawionych powyżej okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu – nie znajdując podstaw dla wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego – stosownie do przepisu art. 151 powołanej na wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.