Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 844/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 2 i 3a
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 20 ust.2
journal: Dz.U. 2005 nr 45 poz 435
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Lech Sędziowie sędzia del. NSA Ewa Dzbeńska ( spr.) sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Protokolant Urszula Radziuk po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Skarbu Państwa - Ministra Obrony Narodowej - Rejonowego Zarządu Infrastruktury w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 marca 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 1262/06 w sprawie ze skargi Rejonowego Zarządu Infrastruktury w S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ujawnienia w operacie ewidencji gruntów i budynków zmian granic i powierzchni użytku gruntowego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 7 marca 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 1262/06 oddalił skargę Rejonowego Zarządu Infrastruktury w S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ujawnienia w operacie ewidencji gruntów i budynków zmian granic i powierzchni użytku gruntowego.

Wyrok sądu pierwszej instancji zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 104 k.p.a oraz art. 7d pkt 1, art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz.2027 ze zm.) w zw. z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. - o lasach (Dz.U. z 2005 r. Nr 45, poz.435 ze zm.), Starosta D. odmówił ujawnienia w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego J. zmian danych ewidencyjnych, polegających na zmianie użytku gruntowego "tereny różne" na użytek "las" w działce ewidencyjnej nr [...] - kontur nr 2.

Decyzja ta została wydana w następstwie złożonego w dniu [...] przez firmę [...] w S. w Starostwie Powiatowym w D. P. operatu pomiarowego aktualizacji i klasyfikacji użytków gruntowych [...]. Przedmiotem aktualizacji było dokonanie zmian danych ewidencji gruntów i budynków dot. m.in gruntów w wyżej wymienionej działce, stanowiącej własność Skarbu Państwa w zarządzie Powiatowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych - Nadleśnictwo D., polegających na zmianie terenów różnych (Tr) na las (Ls).

Podejmując powyższe rozstrzygnięcie starosta wskazał, że w obowiązującym planie urządzania lasu Nadleśnictwa D., zatwierdzonym decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] nr [...] przedmiotowy użytek (tereny różne) został zakwalifikowany jako powierzchnia gruntów nieleśnych i stanowi wrzosowisko zadrzewione, dla którego brak jest jakichkolwiek wskazań gospodarczych. W tym stanie rzeczy, dokonanie w ewidencji gruntów i budynków zmiany granic i powierzchni użytku gruntowego "las" według przedłożonego operatu, jest niezgodna z treścią planu urządzenia lasu, a czynność ta stoi w sprzeczności z wymogami ustawy o lasach oraz ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Decyzją z dnia [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Rejonowy Zarząd Infrastruktury w S. (użytkownika przedmiotowych gruntów), utrzymał ww. decyzję Starosty D. w mocy. Organ odwoławczy wskazując na treść art. 20 ust. 2 ustawy o lasach oraz art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne podniósł, że żądanie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków nowego zasięgu użytku "las" jest niezgodne z ustaleniami planu urządzenia lasu i w związku z tym jest niezgodne z wymogami wynikającymi z treści ww. przepisów. W ocenie organu odwoławczego, w świetle aktualnych przepisów, staje się oczywiste, że najpierw musi zaistnieć plan urządzenia lasu aby ustalenia w nim zawarte mogły być uwzględnione w ewidencji gruntów. Odwrotna kolejność postępowania byłaby sprzeczna z treścią przytoczonych przepisów prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. z dnia [...] wniesioną przez Rejonowy Zarząd Infrastruktury w S. ocenił, że organ orzekający prawidłowo dokonał interpretacji obowiązujących przepisów prawa.

Sąd zważył, iż zgodnie z art. 20 ust. 3a ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Ustawa o lasach w art. 20 ust. 2 wskazuje jako zasadę, że dla powszechnej ewidencji gruntów i budynków, przy ustalaniu zasięgu użytku gruntowego pod nazwą "las", wiążące znaczenie mają ustalenia planów urządzenia lasów dotyczące ich granic i powierzchni. A contrario, nie jest możliwe uwzględnienie w powszechnej ewidencji gruntów i budynków granic i powierzchni lasu, które to nie wynikają z planu urządzenia danego lasu. W ocenie Sądu ww. art. 20 ust 2 ustawy należy uznać jako przepis szczególny, lex specialis w stosunku do ogólnych zasad dotyczących sposobu uwzględniania i wprowadzania zmian w powszechnej ewidencji gruntów i budynków. Przepis ten ma odpowiednie umocowanie, wynikające wprost z art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. I obliguje organ ewidencyjny do jego zastosowania w każdym wypadku, gdy zgłaszane wniosku o zmianę w ewidencji gruntów i budynków dotyczą u żytku kwalifikowanego przez wnioskodawcę jako "las" .

Sąd podniósł, iż oceniając zgłaszane do operatu dane organ winien mieć także na uwadze definicję pojęcia "las" wskazana w art. 3 ustawy o lasach. W jego ocenie nie możliwe byłoby ujawnienie w ww. ewidencji zmian i powierzchni użytku gruntowego (teren różny) na użytek gruntowy "las", jeżeli grunt ten nie miałby przeznaczenia związanego z gospodarką leśną lub innymi celami niż te, które wynikają z treści powołanego wyżej przepisu i jednocześnie byłyby sprzeczne z zapisami planu urządzenia lasu. Sąd zważył, iż wbrew zarzutom skargi, z treści wskazanych w decyzji przepisów nie wynika brak możliwości dokonania zmian w ewidencji. Art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi tylko o niemożności przeprowadzenia swobodnych zmian w zakresie ustalania granic i powierzchni lasu, które nie są zgodne z obowiązującym planem urządzenia lasu.

Sąd podzielił stanowisko organów orzekających w sprawie, iż kwestie związane z zalesieniami, wylesieniami i zmianami dotyczącymi granic i powierzchni lasów powinny wynikać z planu urządzenia lasu. Zgodnie bowiem z § 7 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 grudnia 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz.U. Nr 256, poz. 2151), to właśnie w ramach czynności programowych dotyczących planu urządzenia lasu określa się m.in. grunty przeznaczone do zalesienia, odnowienia oraz do wylesień z tytułu zmian przeznaczenia gruntu. Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Ewidencja gruntów odzwierciedla więc stan nieruchomości w oparciu o określone dokumenty. W niniejszej sprawie jest to plan urządzenia lasu sporządzony dla Nadleśnictwa D.

Skargę kasacyjną od wyroku Sądu z dnia 7 marca 2007 r. wniósł Rejonowy Zarząd Infrastruktury w S. reprezentowany przez radcę prawnego A. L., zarzucając orzeczeniu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 20 ust. 3a ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne w zw. z art. 20 ust. 2 ustawy o lasach oraz w zw. z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż nie jest możliwe uwzględnienie w powszechnej ewidencji gruntów i budynków granic i powierzchni lasu, które to nie wynikają z planu urządzenia lasu.

Skarżący wskazał jednocześnie, iż w przypadku nieuwzględnienia przez Naczelny Sąd Administracyjny ww. zarzutu (podstawy kasacyjnej) opiera swoja skargę kasacyjną na następującej podstawie: naruszenie prawa materialnego tj. art. 20 ust. 2 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne w zw. z art. 174 pkt 1 ppsa, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie, albowiem ustalenia planu urządzenia lasu są uwzględniane (wiążące) w ewidencji gruntów jedynie co do niektórych z informacji w niej ujawnionych, a mianowicie tylko co do granic oraz powierzchni i to jedynie w odniesieniu do lasu, a nie w odniesieniu do całego gruntu, na którym znajduje się las.

W ocenie skarżącego nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu, iż zgodnie z art. 20 ust. 3a ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z art. 20 ust. 2 ustawy o lasach, o ujawnieniu statusu danego gruntu w ewidencji gruntów i budynków jako lasu decyduje jego zakwalifikowanie w planie urządzenia lasu jako gruntu leśnego. Zadaniem skarżącego, kryterium decydującym o zakwalifikowaniu terenów porośniętych drzewami i krzewami do kategorii gruntów leśnych jest stan faktyczny istniejący na nieruchomości. Jeżeli zatem dany teren spełnia wymogi, o których mowa w ustawie o lasach powinien być oznaczony w ewidencji gruntów i budynków jako Ls (las). Nieprawidłowe zatem oznaczenie gruntu leśnego jako Tr, zamiast Ls powinno zostać skorygowane. Powołując się na stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 czerwca 2004 r., sygn. akt IV SA 393/2003 oraz poglądy formułowane przez przedstawicieli doktryny (S.Ziobrowski, Wyjaśnienia do art. 3 ustawy o lasach, Lex Polonica Maxima) skarżący wskazał, iż o przypisaniu danemu gruntowi statusu "lasu" w ewidencji gruntów i budynków decyduje okoliczność, czy stan faktyczny istniejący na gruncie umożliwia uznanie go za las z punktu widzenia definicji lasu zawartej w art. 3 ustawy o lasach, a nie jak wskazał sąd pierwszej instancji - okoliczność czy grunt ten określony jest jako leśny w planie urządzenia lasu. W przedmiotowej sprawie bezspornym zaś jest , iż teren będący w użytkowaniu skarżącego spełnia wszystkie wymogi niezbędne do zakwalifikowania go do kategorii gruntów leśnych.

Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o zmianę w całości zaskarżonego wyroku i orzeczenie o uchyleniu w całości decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. z dnia [...] jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty D. z dnia [...] ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: w sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego wymienione w art. 183 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej p.p.s.a. (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm.). Oznacza to związanie Sądu podstawami, przytoczonymi w skardze kasacyjnej wymienionymi w art.174 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy.

Za nie trafny uznać należy zarzut naruszenia art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 2000r. Nr100 poz.1086) w zw. z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach ( Dz. U 2005r. Nr45 poz.435) .

Należy zauważyć, że przepis art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowiący o konieczności uwzględniania w ewidencji gruntów i budynków, ustaleń planów urządzenia lasu w zakresie granic i powierzchni lasów, stanowi regulację szczególną w stosunku do ogólnych zasad dotyczących sposobu uwzględniania i wprowadzania zmian w powszechnej ewidencji gruntów i budynków. Obowiązek stosowania przepisów ustawy o lasach wynika wprost z art. 20 ust.3 a ustawy. Prawo geodezyjne i kartograficzne zgodnie z którym, ewidencję gruntów i budynków w części dotyczącej lasów prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Oznacza to, że obowiązek aktualizowania danych objętych ewidencją gruntów i budynków, podlega ograniczeniu w stosunku do zmian dotyczących ustalania granic i powierzchni lasów. Zmiany te nie mogą być dokonywane wbrew planom urządzania lasów, które stanowiąc szczególny rodzaj planów zagospodarowania przestrzennego takich terenów i przesądzają o treści wpisów w ewidencji gruntów. Plan urządzania lasu zawiera bowiem, nie tylko opis, ale także zestawienie, powierzchni lasów i gruntów do zalesienia ( art.18 ust.4 pkt1 lit.a ustawy o lasach). Zatem plan urządzenia lasu sporządzony dla Nadleśnictwa D. zatwierdzony decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] jest jedynym dokumentem na podstawie którego mogą być aktualizowane dane dotyczące granic i powierzchni lasów leżących na terenie objętym tym planem.

Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 20 ust.2 ustawy o lasach. Ustalenia planu urządzenia lasu, uwzględniane w ewidencji gruntów i budynków, wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej, dotyczą granic i powierzchni lasu. Lasem zaś zgodnie z art.3 ustawy o lasach jest grunt,- o zwartej powierzchni co najmniej 0,10ha pokryty roślinnością leśną drzewami i krzewami oraz runem leśnym lub częściowo jej pozbawiony -. Lasem zatem w rozumieniu cytowanego przepisu jest także grunt pozbawiony drzew i krzewów oraz runa leśnego. Grunt taki stanowi las, o ile zostanie objęty planem urządzenia lasu i na tej podstawi został oznaczony symbolem "Ls" w ewidencji gruntów i budynków.

Działka o nr ew. [...] kontur nr 2 w planie urządzenia lasu figuruje jako grunt nieleśne " tereny różne". Zatem rozszerzenie granic użytku " las" o ten grunt nie da się pogodzić z planem urządzenia lasu.

Mając na uwadze powyższe skarga kasacyjna podlega oddaleniu na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.