Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 734/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6202 Zakłady opieki zdrowotnej
6412 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące powiatu; skargi organów powiatu na czynności nadzorcze
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono akt nadzoru

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz Sędziowie NSA Anna Łukaszewska - Macioch (spr.) asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant Anna Milicka-Stojek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Powiatu O. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., nr: [...] w przedmiocie uchwały Rady Powiatu w O. w sprawie zatwierdzenia tekstu jednolitego statutu Szpitala Powiatowego im. [...] w O. Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] ; 2. stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Powiatu O. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] stwierdził nieważność uchwały nr [...] Rady Powiatu w O. z dnia [...] grudnia 2004 r. w sprawie zatwierdzenia tekstu jednolitego statutu Szpitala Powiatowego im. [...] w O. Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w zakresie § 1 pkt 2 tego statutu Szpitala Powiatowego im. [...] w O. Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej – jednolity tekst, będącego załącznikiem do uchwały nr [...] Rady Społecznej Szpitala Powiatowego im. [...] w O. Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej z dnia [...] listopada 2004 r. w sprawie zmian w statucie Szpitala Powiatowego im. [...] w O. Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej i uchwalenia jednolitego tekstu, stanowiącej załącznik do uchwały nr [...] Rady Powiatu w O.

W uzasadnieniu Wojewoda [...] podał, iż uchwała nr [...] Rady Powiatu w O. z dnia [...] grudnia 2004 r. w sprawie zatwierdzenia tekstu jednolitego statutu Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w O., w zakresie wskazanym w sentencji rozstrzygnięcia nadzorczego, jest sprzeczna z prawem.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Rady Społecznej w sprawie zmian w statucie Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w O.– tekst jednolity, w § 1 statutu dodano ust. 2, zgodnie z którym z dniem 19 listopada 2004 r. Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej w O. przyjmuje nazwę: Szpital Powiatowy im. [...] w O. Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej. Zgodnie z treścią art. 39 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 1992 r. Nr 91, poz. 408 ze zm.) statut publicznego zakładu opieki zdrowotnej uchwala rada społeczna zakładu i przedkłada go do zatwierdzenia organowi, który utworzył zakład. Zmiany statutu dokonywane są w tym samym trybie w oparciu o przepis art. 39 ust. 3 ww. ustawy.

Wskazana w treści statutu data [...] listopada 2004 r. jest datą podjęcia uchwały przez Radę Społeczną Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w O. i poprzedza zatwierdzenie, zgodnie z przepisami prawa, zmiany statutu przez organ założycielski. Wobec powyższego zapis § 1 ust. 2 statutu po zmianie jest wadliwy. Zmiany w statucie wchodzą w życie po zatwierdzeniu ich stosowną uchwałą przez organ założycielski, nie wcześniej niż z dniem podjęcia uchwały w tej kwestii. W związku z powyższym zatwierdzenie przez Radę Powiatu w O. tekstu jednolitego statutu Szpitala Powiatowego im. [...] w O. Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej z uwzględnieniem powyższej zmiany (zapis § 1 ust. 2 statutu) jest nieprawidłowe.

Skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Powiat O., który wniósł o uchylenie w/w rozstrzygnięcia jako naruszającego prawo. Skarżący podniósł, iż zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie wskazuje, jakich naruszeń dopuściła się Rada Powiatu zatwierdzając tekst jednolity statutu Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w O. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał jedynie na "wadliwość" zapisu § 1 ust. 2 statutu. Wykładnia, jaką zastosował Wojewoda rażąco narusza art. 76 ust. 2, art. 77 i art. 79 ust. 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.). Wskazanie w § 1 ust. 2 uchwały Rady Społecznej Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej daty [...] listopada 2004 r. jako dnia, od którego ulega zmianie nazwa Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej, nie stanowi istotnego naruszenia prawa, dlatego uchwała może bez uszczerbku dla innych podmiotów funkcjonować w obrocie prawnym. I tak do czasu zarejestrowania zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym nazwą tą Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej nie będzie się posługiwać.

Do stwierdzenia nieważności uchwały upoważnia wojewodę tylko istotne naruszenie prawa. Wojewoda [...] nie określił, jaki przepis prawa w sposób rażący lub istotny naruszyła przedmiotowa uchwała Rady Powiatu. Z powyższych względów skarżący wnosi i uchylenie podjętego rozstrzygnięcia nadzorczego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ wskazał ponadto, iż zatwierdzenie zmiany w takiej formie, jaką zaproponowała Rada Społeczna jest nie do przyjęcia, gdyż prowadzi do rozbieżności pomiędzy faktyczną datą wejścia w życie zmiany a formalnym zapisem, który w momencie zatwierdzenia staje się częścią treści statutu. W istocie nie odzwierciedla to faktycznej daty, od jakiej szpital może się posługiwać zmienioną nazwą. Narusza to porządek prawny i kolejność czynności, które są podejmowane w celu zmiany statutu. Sprzeczność uchwały z prawem uwidacznia się również w kontekście art. 12 ust. 2 i art. 14 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skargę należało uwzględnić, ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze jest niezgodne z prawem.

Zgodnie z art. 77 ustawy o samorządzie powiatowym nadzór nad wykonywaniem zadań powiatu sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem.

W myśl art. 79 ust. 1 uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. O nieważności uchwały orzeka organ nadzoru. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały, a jedynie organ nadzoru ogranicza się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Do postępowania w tych sprawach ma odpowiednie zastosowanie Kodeks postępowania administracyjnego.

W orzecznictwie sądowym przyjęto, że istotne naruszenie prawa powodujące nieważność uchwały rady gminy, nie pokrywa się z przesłankami nieważności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 kpa (wyrok NSA z 18.09.1990 r. SA/WR 849/90 ONSA 1990/4/2, wyrok NSA z 11.02.1998 r. II SA/WR 1459/97 OSS 1998/3/79). Wobec analogicznych uregulowań w tym zakresie w ustawie o samorządzie gminnym i ustawie o samorządzie powiatowym stanowisko powyższe odnosi się także do uchwał organów powiatu.

Ustawa o samorządzie powiatowym nie określa rodzajów naruszeń prawa skutkujących nieważnością uchwały, a jedynie wskazuje, że granicą tą jest nieistotne naruszenie prawa. Stwarza to po stronie organu nadzoru obowiązek wnikliwej oceny stanu prawnego wynikającego z podjętej uchwały i w przypadku podjęcia wobec niej stosownego rozstrzygnięcia nadzorczego, wykazania stwierdzonej sprzeczności z prawem (bądź nieistotnego naruszenia prawa) oraz odpowiedniego uzasadnienia konieczności zastosowania wybranego środka nadzorczego. Sprawowanie nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego uwzględniać musi bowiem zasadę, iż samodzielność jednostki samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej (art. 165 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego organ nadzoru obowiązany jest zatem w jednoznaczny sposób wykazać naruszenie prawa wskazując naruszony przepis oraz jego wykładnię i zastosowanie w rozwiązaniu przyjętym w kontrolowanej uchwale. Nie wystarczy podać, że dany przepis został naruszony; konieczne jest wykazanie, na czym to naruszenie polega i w czym się wyraża (por. wyrok NSA z dnia 20.04.1999 r. II SA/Wr 606/98 OSS 1999/3/86, wyrok NSA z dnia 18.04.2000 r. III SA 397/00 ONSA 2001/3/117, a także wyrok NSA z dnia 24.09.2002 r. II SA/Wr 3142/01 OSA 2003/3/75). Stanowisko orzecznictwa Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.

W rozpoznawanej sprawie Wojewoda [...] stwierdził nieważność uchwały Rady Powiatu w O. zatwierdzającej tekst jednolity statutu Szpitala Powiatowego im. [...] w O. w zakresie § 1 ust. 2 dotyczącym nadania, z dniem podjęcia uchwały przez Radę Społeczną, nowej nazwy temu Zespołowi. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego organ nadzoru wymienił jedynie przepisy art. 39 ust. 2 i ust. 3 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej; nie wskazując jednak, na czym polega sprzeczność uchwały z tymi przepisami. Treść uzasadnienia ogranicza się wyłącznie do wskazania trybu dokonywania zmian w statucie samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej oraz opisu sposobu podjęcia zakwestionowanej uchwały. W tej sytuacji stwierdzenie, że przedmiotowa uchwała w zakresie wskazanym w sentencji rozstrzygnięcia jest sprzeczna z prawem, jest pozbawione uzasadnienia prawnego. Stan taki narusza przepis art. 79 ust. 3 ustawy o samorządzie powiatowym zobowiązujący organ nadzoru do uzasadnienia faktycznego i prawnego podjętego rozstrzygnięcia nadzorczego. Daje w ten sposób podstawę do podniesienia zarzutu dowolności podjętego rozstrzygnięcia, a tym samym godzi w konstytucyjną zasadę samodzielności jednostki samorządu terytorialnego.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.