Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1067/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 96 ust. 1,  art. 98 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędziowie WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...]: 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego Z. Sp. z o.o. w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. [...], stanowiącą działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2.

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Prezydent W. decyzją z dnia [...] maja 2010 r., po rozpatrzeniu wniosku M. Sp. z o.o., umorzył postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. W uzasadnieniu wskazał, że decyzją z dnia [...] stycznia 2000 r., nr [...] Burmistrz Miasta W. zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w W., ozn. w ew. gruntów jako dz. ew. nr [...] w obr. [...], na działki nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2. Złożony w niniejszej sprawie wniosek dotyczy działki nr [...], wydzielonej ww. decyzją pod drogę. Organ podał, że w toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że aktem notarialnym z dnia [...] maja 2001 r., Rep. [...] M. Sp. z o.o. przeniósł własność niezabudowanej działki nr [...] o pow. [...] m2 na rzecz Parafii [...] w S. Skoro zatem wnioskodawca przeniósł prawo własności na rzecz osoby fizycznej, to ustalenie odszkodowania na rzecz byłego właściciela staje się bezprzedmiotowe.

Na skutek odwołania od powyższej decyzji, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2011 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] maja 2010 r. W uzasadnieniu wskazał, że w wyniku wydania decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia [...] stycznia 2000 r., z działki nr [...] wydzielona została działka nr [...]. Organ podał, że z wnioskiem o odszkodowanie za nieruchomość przeznaczoną pod drogę publiczną może wystąpić jedynie podmiot, który był stroną postępowania podziałowego w rozumieniu art. 28 kpa, co oznacza, że posiada własny interes prawny poparty normą praną prawa materialnego, w tym przypadku prawem własności. W związku z powyższym organ I instancji prowadząc niniejsze postępowanie zobowiązany był do ustalenia, czy zachodziły wszystkie przesłanki przewidziane w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm., dalej "ugn") przesądzające o przejściu przedmiotowej nieruchomości na własność gminy, powiatu, województwa albo Skarbu Państwa oraz wyjaśnienia okoliczności, czy pomimo wydania przez Burmistrza Miasta W. decyzji z dnia [...] stycznia 2000 r. rzeczywiście własność działki nr [...] przeszła odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa albo Skarbu Państwa. Jednakże z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ I instancji nie przeprowadził takiej analizy. Organ wskazał jednocześnie, że abstrahując od powyższego, przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało, że w obrocie prawnym istnieje umowa darowizny z dnia [...] maja 2001 r., mocą której wnioskodawca i strona postępowania podziałowego, darował Parafii [...] w S. działkę będącą przedmiotem niniejszej sprawy. Zawarcie w dniu [...] maja 2001 r. umowy darowizny z Parafią wyeliminowało tym samym Z. Sp. z o.o. z kręgu stron postępowania mającego na celu wydanie odrębnej decyzji o odszkodowaniu, na podstawie art. 98 ust. 3 ugn, albowiem skarżąca spółka nie miała interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa do występowania z roszczeniem o odszkodowanie, co obligowało organ I instancji do umorzenia postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Z. Sp. z o.o. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi zakwestionowano stanowisko organu o braku przysługiwania skarżącemu interesu prawnego do występowania z wnioskiem o ustalenie i wypłatę odszkodowania za ww. działkę. Zdaniem skarżącego fakt zawarcia umowy darowizny ww. nieruchomości w formie aktu notarialnego, po dacie uprawomocnienia się decyzji podziałowej nie ma dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia, gdyż po uprawomocnieniu się decyzji podziałowej własność działek przeszła na gminę, co oznacza, że nie doszło do skutecznego przeniesienia na rzecz Parafii własności przedmiotowej nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Decyzja podziałowa w niniejszej sprawie zapadła na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

W myśl art. 98 ust. 1 ugn działki gruntu wydzielone pod drogi z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą z mocy prawa na własność gminy z dniem, w którym decyzja o podziale stała się ostateczna, a orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi wygasa z dniem, w którym decyzja o podziale stała się ostateczna, a orzeczenie o podziale prawomocne.

Stosownie natomiast do treści art. 98 ust. 3 ugn za działki gruntu, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym, a właściwym organem. (...) Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.

W niniejszej sprawie wnioskiem z dnia 29 grudnia 2005 r. skarżący wystąpił o wypłatę odszkodowania za działkę nr [...], wskazując, że decyzja podziałowa jest już prawomocna, co oznacza że przedmiotowa nieruchomość przeszła z mocy prawa na własność gminy.

W ocenie Sądu skarżącemu przysługiwało prawo do złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przejętą nieruchomość, gdyż był on stroną postępowania podziałowego zgodnie z art. 28 kpa i posiadał interes prawny poparty normą prawa materialnego tj. prawo własności. Zgodzić się bowiem należy, że dla sprawy nie ma znaczenia fakt, że po dniu uprawomocnienia się decyzji podziałowej skarżący zawarł w formie aktu notarialnego umowę darowizny nieruchomości na rzecz Parafii [...] w S. Jak słusznie zauważyła strona skarżąca zawarcie ww. aktu notarialnego nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż czynności rozporządzającej dokonał podmiot nie będący już właścicielem nieruchomości.

Zdaniem Sądu powyższe oznacza, że skarżącego należy uznać za podmiot uprawniony do złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania, co z kolei obliguje organ do jego merytorycznego rozpoznania. Ponadto w ponownie prowadzonym postępowaniu koniecznym będzie, na co słusznie zwrócił uwagę Wojewoda [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, poczynienie ustaleń, czy w niniejszej sprawie zachodziły wszystkie przesłanki przewidziane w ustawie o gospodarce nieruchomościami przesądzające o przejściu przedmiotowej nieruchomości na własność gminy oraz wyjaśnienie, czy pomimo wydania przez Burmistrza Miasta W. decyzji z dnia [...] stycznia 2000 r. rzeczywiście działka nr [...] przeszła na własność gminy.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.