Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2084/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138  par. 1 pkt 2,  art. 151 par. 1 pkt 1,  art. 145  par. 1  pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant st. sekretarz sądowy Artur Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2020 r. sprawy ze skargi R. C. i An. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lipca 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. C. i R. C. ("skarżący") jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ("GINB") z [...]lipca 2019 r. znak: [...], wydana w trybie wznowienia postępowania administracyjnego w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych

Decyzją z [...]października 2017 r., nr [...], znak: [...], Starosta K. ("Starosta") stwierdził wygaśnięcie decyzji Wójta Gminy [...]z [...]czerwca 2003 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K. i S. J. pozwolenia na budowę budynku gospodarczego na działce położonej w miejscowości [...], gmina [...]. W podstawie prawnej decyzji organ ten przywołał art. 162 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., "k.p.a.") oraz art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm., "Prawo budowlane"). W uzasadnieniu decyzji Starosta podał, że roboty związane z budową budynku gospodarczego zostały rozpoczęte, a następnie przerwane na okres dłuższy niż trzy lata. Decyzja ta stała się ostateczna.

Następnie, decyzją z [...]lipca 2018 r., znak: [...], Wojewoda [...] ("Wojewoda") stwierdził, na wniosek S. J., nieważność ww. decyzji Starosty z [...]października 2017 r. i umorzył postępowanie organu I instancji w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że nie wystąpiła przesłanka z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego; z oświadczenia kierownika budowy, S. R., z [...]maja 2016 r. wynika bowiem, że roboty budowlane przy budowie ww. budynku gospodarczego nie zostały przerwane na czas dłuższy niż 3 lata.

Na skutek pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] ("PINB") z [...]września 2018 r. (i zawartych w nim informacji dotyczących ww. obiektu oraz załączonych - celem ich wykazania - do niego dokumentów), postanowieniem z [...]września 2018 r., znak: [...], Wojewoda, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wznowił z urzędu postępowanie zakończone ww. decyzją własną z [...]lipca 2018 r.

W dalszej kolejności, organ ten decyzją z [...]grudnia 2018 r., znak: [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję własną z [...]lipca 2018 r., znak: [...]i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...]z [...]października 2017 r., nr [...], znak: [...]. W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda podał, że ujawnienie dokumentów dołączonych przez PINB do pisma z [...]września 2018 r., a istniejących w dacie wydania decyzji Wojewody z [...]lipca 2018 r. i nieznanych organowi w dniu [...]sierpnia 2018 r. stanowi przesłankę wznowienia wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Oceniając, czy decyzja Starosty z [...]października 2017 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa - z uwzględnieniem ujawnionych dokumentów (m.in. kopii odpisu pozwu z [...]czerwca 2015 r.) - uznał, że uzasadniają one stwierdzenie, że budowa budynku gospodarczego nie była prowadzona przez okres dłuższy niż 3 lata, tj. od wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (2003 r.) do 2012 r., "bowiem w treści złożonego pozwu do Sądu z 2015 r. sami inwestorzy napisali, że budynek wybudowano w 2012 r." Z ujawnionych dokumentów w sposób jednoznaczny wynika więc (jak przyjął Wojewoda), że od daty wydania pozwolenia na budowę do 2012 r. budowa nie była realizowana. Świadczą o tym także zdjęcia lotnicze z [...]Starostwa Powiatowego w [...]wykonane w latach 2008-2010, a znajdujące się w aktach sprawy sądowej o sygn. akt [...]. W konsekwencji Wojewoda przyjął, że Starosta prawidłowo orzekł o wygaśnięciu decyzji o pozwoleniu na budowę.

Odwołanie od tej decyzji złożył S. J., a po jego rozpatrzeniu GINB wydał wskazaną na wstępie decyzję z [...]lipca 2019 r.

Decyzją tą, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ ten w pkt 1 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z [...]grudnia 2018 r., w pkt 2 – odmówił uchylenia decyzji Wojewody z [...] lipca 2018 r. wydanej w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.

W uzasadnieniu GINB zauważył, że jako podstawę wznowienia z urzędu postępowania zakończonego ww. decyzją Wojewody [...]z [...]lipca 2018 r., Wojewoda wskazał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw nowe istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. W ocenie Wojewody nowymi dowodami istniejącymi w dniu wydania ww. decyzji z [...]lipca 2018 r., a nie znanymi organowi, były:

- mapa sytuacyjna z projektem podziału nieruchomości z [...]stycznia 2009 r., przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...]stycznia 2009 r.;

- akt notarialny z [...]czerwca 2010 r., Rep. [...];

- 3 zdjęcia z 2009 r. przedłożone przez R. C. wraz z jego opisem tych zdjęć;

- odpis pozwu do Sądu Rejonowego w [...]z [...]czerwca 2015 r.;

- zdjęcia lotnicze z [...]Starostwa w Powiatowego w [...];

- prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w [...]z [...]grudnia 2016 r., sygn. akt [...],

których to kopie poświadczone za zgodność z oryginałem przekazał organowi wojewódzkiemu PINB przy piśmie z [...]września 2018 r.

Poza tym GINB podał, że w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego skarżący przedłożył dodatkowe dokumenty, tj.:

- kopię zdjęć budynku gospodarczego z działki o nr [...], wykonanych wg. jego opisu w maju 2012 r.,

- kopię zdjęć, które zostały wcześniej przekazane organowi wojewódzkiemu przez PINB przy piśmie z [...]września 2018 r.,

- kopię protokołu wyznaczenia punktów granicznych nieruchomości działki nr [...], obr. [...], gm. [...], sporządzonego [...]lipca 2014 r.,

- kopię mapy sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych wykonanej [...]stycznia 2012 r. dla działek nr [...],[...],[...],[...]i [...],

- kopię szkicu wyznaczenia granic dla działki nr [...], na której widnieje data [...]lipiec 2014 r.,

- kopię szkicu wyznaczenia punktów granic działki nr [...], na której widnieje data [...]lipiec 2014r.,

- kopię uzasadnienia do wyroku Sądu Rejonowego w [...]z [...]grudnia 2016 r., sygn. akt [...].

GINB wyjaśnił przy tym, że art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy muszą być nowe. Obejmuje to okoliczności lub dowody zarówno nowoodkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Nowe okoliczności faktyczne czy nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne. Muszą zatem dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne. Kolejną przesłanką jest istnienie nowych okoliczności faktycznych czy nowych dowodów w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest to, że nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję.

I dalej, GINB stwierdził, że przywołane wyżej dowody nie mogą stanowić podstawy do uchylenia decyzji Wojewody z [...]lipca 2018 r.

Uzasadniając to stanowisko wskazał, że w uzasadnieniu decyzji z [...]lipca 2018 r. znajduje się wzmianka, że "Wojewoda [...], pismem z dnia [...].03.2018 r., zasięgnął również informacji od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]odnośnie prowadzonego w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w [...]postępowania Znak: [...], dotyczącego przedmiotowego budynku". W aktach sprawy dotyczących decyzji Wojewody [...]z [...]lipca 2018 r., znak: [...], znajduje się pismo PINB z [...]marca 2018 r., stanowiące odpowiedź na ww. pismo Wojewody z [...]marca 2018 r., w którym wskazano, że PINB prowadzi postępowanie wobec budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr ew. [...]w miejscowości [...]gm. [...]. Ponadto PINB wskazał, że dysponuje materiałem dowodowym świadczącym o istnieniu podstawy do wydania decyzji na podstawie art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego. Na materiał ten składały się m.in.: mapa sytuacyjna z projektem podziału nieruchomości z [...]stycznia 2009 r., przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...]stycznia 2009 r.; akt notarialny z [...]czerwca 2010 r., Rep. [...], pozew do Sądu Rejonowego w [...]z [...]czerwca 2015 r. oraz zdjęcia lotnicze wykonane w latach 2008-2010. Żaden z powołanych przez PINB w [...]dokumentów nie został załączony do pisma tego organu z [...]marca 2018 r. Nowe okoliczności lub nowe dowody, które mogłyby uzasadnić wznowienie postępowania, muszą wyjść na jaw po wydaniu decyzji ostatecznej w sprawie. Zwrot "wyjdą na jaw", użyty w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., oznacza, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi, a nie moment faktycznego zapoznania się z nimi przez pracownika organu. Wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest uzasadnione, w sytuacji gdy nowe okoliczności faktyczne i dowody, o których mowa w tym przepisie, nie były znane organowi wydającemu decyzję. Nie mogą zostać uznane za nowe, a zatem nieznane organowi, dowody, którymi organ dysponował, lecz z którymi się nie zapoznał albo które niewłaściwie ocenił. Błędna ocena dowodu lub okoliczności faktycznej nie jest tym samym, co brak wiedzy o tym dowodzie lub okoliczności. Dlatego też odmienna ocena dowodu, który istniał i był znany organowi, nie może stanowić uzasadnienia dla wznowienia postępowania. Zgodnie z tezą wyroku NSA z 10 lutego 1999 r., sygn. akt III SA 5019/98: "Nie można przyjąć, że dana okoliczność była nieznana organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 KPA), jeśli wynikała ona z materiałów będących w dyspozycji tego organu".

W konsekwencji GINB stwierdził, że załączone do pisma PINB z [...]września 2018 r. dokumenty nie stanowią nowych dowodów nieznanych organowi wydającemu decyzję w dniu [...]lipca 2018 r. Wojewoda przed wydaniem decyzji z [...]lipca 2018 r. o istnieniu tych dokumentów powziął informację z pisma PINB z [...]marca 2018 r.

Poza tym GINB stwierdził, że PINB zarówno w piśmie z [...]marca 2018 r., jak i w piśmie z [...]września 2018 r. jako dowód powołał zdjęcia lotnicze z [...]Starostwa Powiatowego w [...]wykonane w latach 2008-2010, znajdujące się w aktach sprawy sądowej [...], jednakże do pism zdjęć tych nie załączył. Do pisma z [...]września 2018 r. PINB załączył jedno zdjęcie, które jednakże nie zawiera czytelnej daty jego wykonania, jak również nieczytelne są numery działek, nie można stwierdzić jednoznacznie jakie obiekty na nich się znajdują.

Z akt sprawy nie wynika, aby organ wojewódzki po otrzymaniu pisma PINB z [...]marca 2018 r. o prowadzonym przez ten organ postępowaniu wobec spornego budynku zwrócił się o przekazanie dowodów wskazanych w tym piśmie. Ponadto, w treści decyzji Wojewody z [...]lipca 2018 r. w żaden sposób nie odniesiono się do informacji uzyskanych od PINB w piśmie [...]marca 2018 r. Zatem, rozstrzygając sprawę organ wojewódzki pominął całkowicie mogące mieć wpływ na wynik sprawy informacje uzyskane od organu nadzoru budowlanego. Nie oznacza to jednak, że dokumenty te z tej przyczyny, że organ wojewódzki nie dołączył ich do akt sprawy są dokumentami nowymi, nieznanymi organowi w dniu podejmowania rozstrzygnięcia z 25 lipca 2018r. w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Dowodami istniejącym w dniu wydania decyzji z [...]lipca 2018 r., znak: [...], o których organ wojewódzki nie miał wiedzy, były 3 fotografie wykonane - jak twierdzi ich autor R. C. - we wrześniu 2009 r. wraz z pisemnymi wyjaśnieniami R. C., mające potwierdzać okoliczność, że budowa przedmiotowego budynku nie była prowadzona przez okres dłuższy niż 3 lata. Na podstawie tych fotografii nie sposób jednak stwierdzić jednoznacznie, że w niniejszej sprawie istnieją przesłanki wypełniające treść art. 37 ust 1 Prawa budowlanego. Na zdjęciu nr [...] i [...] teren, na którym miał zostać zlokalizowany sporny budynek gospodarczy zasłonięty jest betonowym ogrodzeniem, co wyklucza możliwość jednoznacznego stwierdzenia, że nie przeprowadzono tam wcześniej prac budowlanych, np. związanych z realizacją fundamentów budynku gospodarczego. Podobnie rzecz ma się co do zdjęcia nr [...], które wykonane zostało ze zbyt dużej odległości, by na jego podstawie jednoznacznie stwierdzić ww. okoliczność. Opis ww. zdjęć również pozostawia pole do wątpliwości, czy sporna budowa nie była faktycznie prowadzona. Wobec istniejących wątpliwości, 3 fotografie z 2009 r. wraz z pisemnymi wyjaśnieniami R. C. oraz fotografie z 2012 r. nie sposób uznać za dowody istotne dla sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Nie stanowi również dowodu istotnego dla sprawy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.: kopia protokołu wyznaczenia punktów granicznych nieruchomości działki nr [...], obr. [...], gm. [...], sporządzonego [...]lipca 2014 r., kopia mapy sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych wykonanej [...]stycznia 2012 r. dla działek nr [...],[...],[...],[...]i [...], kopia szkicu wyznaczenia granic dla działki nr [...], na której widnieje data [...]lipiec 2014 r. oraz kopia szkicu wyznaczenia punktów granic działki nr [...], na której widnieje data [...]lipiec 2014 r. Istotą sprawy jest ustalenie, czy budowa budynku gospodarczego po uzyskaniu przez decyzję Wójta Gminy [...]z [...]czerwca 2003 r, przymiotu ostateczności została przerwana na okres dłuższy niż 3 lata. Na wymienionych kopiach dokumentów budynek gospodarczy na działce nr [...]jest uwidoczniony.

GINB zauważył także, że wyrok Sądu Rejonowego w [...]z [...]grudnia 2016 r., sygn. akt [...], w żaden sposób nie potwierdza okoliczności, na którą powołuje się organ wojewódzki. Z wyroku tego można wywieść jedynie, że na pasie gruntu stanowiącym część działki nr ew. [...]położonej w [...]gm. [...], znajduje się część budynku gospodarczego. Nie sposób natomiast na jego podstawie określić okresu, na jaki budowa została przerwana.

Podsumowując, GINB podał że w niniejszej sprawie nie zaszła przesłanka z art. 145 § 1 k.p.a., tym samym należało uchylić w całości decyzję Wojewody [...]z [...]grudnia 2018 r. oraz odmówić uchylenia decyzji Wojewody [...]z [...]lipca 2018 r., znak: [...].

W skardze do Sądu na ww. decyzję GINB, skarżący wnieśli o jej uchylenie jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie:

1. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez uchylenia decyzji Wojewody [...]z [...] grudnia 2018 r., podczas gdy w sprawie ujawniły się nowe dowody mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, które powinny stać się podstawą wydania decyzji w sprawie,

2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wadliwe zastosowanie polegające na zaniechaniu zebrania przez organ w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz dokonaniu ustaleń faktycznych w sposób dowolny, i w następstwie bezzasadne uznanie, że brak dowodów potwierdzających, iż budowa budynku gospodarczego w [...]nie była prowadzona ponad 3 lata,

3. art. 7 k.p.a. poprzez nieodniesienie się przez organ odwoławczy do zarzutów zawartych w pismach skarżącego i uznanie zgłoszonych dowodów za spóźnione, podczas gdy w toku postępowania organy administracji publicznej stojąc na straży praworządności, także z urzędu podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli,

4. art. 75 § 1 i 2 k.p.a. przez jego wadliwe niezastosowanie, polegające na pominięciu dowodów wskazanych przez skarżącego, podczas gdy jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem zwłaszcza, że dowodem mogą być nie tylko dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny, ale także oświadczenie złożone przez stronę pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania.

W uzasadnieniu skargi skarżący nie zgodzili się z argumentacją GINB i podnieśli, że organ ten arbitralnie dokonał oceny zgromadzonych dowodów. Skarżący zaznaczył przy tym, że wskazane przez niego jako nowe dowody (te, który pominął GINB) ewidentnie świadczą, że budowa budynku nie była prowadzona przez okres ponad 3 lat. Wynika to także z zeznań S. J. przesłuchiwanego w charakterze strony w sprawie [...].

Poza tym skarżący wskazali, że pozwolenie na budowę było wydane w 2003 r., a podział działki – w 2008 r., plan podziału działki był taki, aby droga dojazdowa do działki [...]miała szerokość 4 m, a jest postawiony garaż.

W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna; zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja GINB z [...]lipca 2019 r., znak [...], o charakterze reformatoryjnym, tj. uchylająca decyzję organu I instancji - Wojewody z [...] grudnia 2018 r. (wydaną w trybie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną tego organu o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty z [...]października 2017 r. stwierdzającej wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę z [...]czerwca 2003 r.), i odmawiająca uchylenia decyzji ostatecznej Wojewody - z [...]lipca 2018 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji z [...]października 2017 r.

W ocenie Sądu, decyzja ta jest prawidłowa. GINB przeprowadził właściwe postępowanie w sprawie, adekwatne do trybu, w jakim orzekał; dokonał prawidłowej analizy dowodów mających stanowić o wystąpieniu przesłanki wznowienia; kierował się przy tym właściwą wykładnią art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.; prawidłowo w efekcie orzekł na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 tej ustawy.

Rozwijając tę ocenę i mając na uwadze treść skargi Sąd przede wszystkim zauważa, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową, stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte poważną, kwalifikowaną wadą - wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Nie jest więc to kolejna instancja zwykłego postępowania, a postępowanie umożliwiające kontrolę prawidłowości wydanej decyzji ostatecznej, przy czym ograniczone przesłankami enumeratywnie wymienionymi m. in. w art. 145 § 1 k.p.a., których rozszerzająca wykładnia jest niedopuszczalna, jako że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej już decyzją ostateczną jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 ww. ustawy. Właściwy organ orzeka po wznowieniu postępowania o wzruszeniu decyzji dotychczasowej tylko wówczas, gdy stwierdzi, że wystąpiła jedna z przesłanek ściśle określonych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. i jednocześnie nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek wznowienia postępowania z art. 146 k.p.a., a więc nie upłynął termin dopuszczalności wznowienia postępowania, ani w wyniku wznowienia postępowania nie zapadnie wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Sąd zauważa przy tym, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania przebiega etapami; wydanie postanowienia o wznowieniu w oparciu o art. 149 § 1 k.p.a. stanowi o rozpoczęciu drugiego (merytorycznego) etapu postępowania; nie przesądza jednak wystąpienia w sprawie przesłanki wznowienia; stanowi natomiast podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia (po pierwsze) oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (o ile przyczyna wznowienia w sprawie będzie miała miejsce i w celu ustalenia jej wpływu na wynik sprawy), stosownie do treści art. 149 § 2 k.p.a. W końcu Sąd zaznacza, że art. 151 reguluje możliwe sposoby rozstrzygnięcia w postępowaniu wznowieniowym. Przepis art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. ma zastosowanie w przypadku, gdy w toku postępowania (po wznowieniu) ustalono, że przesłanka wznowienia (w związku z którą uruchomiono to postępowania) nie wystąpiła, a tym samym nie było podstaw do ponownej merytorycznej oceny sprawy zakończonej decyzją ostateczną (a to – w granicach stwierdzonej podstawy wznowienia i w celu usunięcia stwierdzonej nieprawidłowości).

Przenosząc ww. uwagi na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że zasady rządzące postępowaniem wznowieniowym zostały w sprawie zachowane, a ustalenia poczynione - uzasadniały zastosowanie w I instancji przepisu art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Rację ma bowiem GINB, że w sprawie nie wystąpiła przyczyna wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., przywołana w postanowieniu Wojewody z [...]września 2018 r. (wydanym z urzędu), a inicjującym to postępowanie. Stąd też prawidłowo GINB - orzekając w sprawie na etapie II instancji - zastosował art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., i na jego podstawie uchylił wadliwe orzeczenie Wojewody z [...]grudnia 2018 r. (uchylające decyzję ostateczną z [...]lipca 2018 r. i odmawiające stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z [...]października 2017 r.), a orzekając co do istoty - prawidłowo w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z [...]lipca 2018 r.

I tak, Sąd ponownie zauważa, że podstawę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody z [...]lipca 2018 r., stwierdzającą nieważność decyzji Starosty z [...]października 2017 r. stwierdzającej wygaśnięcie decyzji Wójta Gminy o pozwoleniu na budowę z [...]czerwca 2003 r., stanowiła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wyłącznie ta podstawa wznowienia została przywołana przez Wojewodę w postanowieniu o wznowieniu z urzędu postępowania. Co przy tym istotne, organ wznawiając postępowanie w sprawie miał na uwadze dokumenty załączone przez PINB do pisma z [...]września 2018 r. To w ich kontekście uznał, że uzasadnione jest wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zatem, zadaniem organów orzekających było w pierwszej kolejności wyjaśnienie, czy dokumenty załączone do ww. pisma organu nadzoru budowlanego wypełniają wskazaną podstawę wznowienia.

Zważyć przy tym należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów w myśl przywołanego przepisu, należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone. Przy czym nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne. Skuteczne powołanie się na przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. będzie miało więc miejsce jedynie wówczas, gdy nowe okoliczności lub dowody mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w tym sensie, że wraz z innymi okolicznościami lub dowodami powinny stać się podstawą wydania odmiennej decyzji niż ta, która zapadła. Tę "istotność" nowych dowodów - nowych okoliczności faktycznych należy w postępowaniu w trybie wznowienia wykazać. Nadto, nowe okoliczności i dowody muszą ujawnić się po wydaniu decyzji ostatecznej. Nowe okoliczności i dowody w rozumieniu ww. przepisu to takie, które istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej, ale organ orzekający nimi nie dysponował (czy inaczej: nie były mu znane - obojętnie z jakich przyczyn). Przy czym, nową okolicznością faktyczną nie jest okoliczność wyprowadzona z odmiennej oceny dowodów znanych organowi administracji publicznej wydającemu decyzję. Sama zmiana oceny dowodów zgromadzonych w sprawie nie może bowiem stanowić podstawy do podważenia trwałości decyzji w trybie wznowienia postępowania. W konsekwencji, o wystąpieniu omawianej podstawy wznowienia nie świadczą także dowody wprawdzie znane organowi wydającemu decyzję ostateczną, ale pominięte przez ten organ przy podejmowaniu rozstrzygnięcia.

Taką też prawidłową interpretację art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. zastosował GINB wydając zaskarżoną decyzję, słusznie zaznaczając (za NSA), że wyrazy "wyjdą na jaw", użyte w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oznaczają, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi, a nie moment faktycznego zapoznania się z nimi przez pracownika organu (v. wyrok NSA z 26 kwietnia 2000 r., sygn. III SA 1454/99). Przez pojęcie dowodów lub okoliczności nieznanych organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.), rozumieć więc trzeba tylko takie dowody, które nie były przedmiotem badania w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, oraz tylko takie okoliczności, które z badanego materiału nie wynikały. Jednocześnie organ administracji nie może uzasadniać twierdzenia o ich nieznajomości powierzchowną analizą dostępnego materiału dowodowego ani błędami rozumowania (por. ww. wyrok NSA z 26 kwietnia 2000 r. oraz wyrok NSA z 10 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1874/17).

W efekcie, GINB prawidłowo w szczególności podniósł, że dowody, które miały stanowić o wystąpieniu podstawy wznowienia, były znane organowi wydającemu decyzję ostateczną, a skoro tak, to nie można przyjąć, aby stanowiły o wystąpieniu ww. podstawy wznowienia. Powyższe - w ocenie Sądu – zostało właściwie wykazane przez GINB w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. GINB słusznie bowiem zwrócił uwagę na to, że wydając decyzję ostateczną Wojewoda dysponował stanowiskiem PINB zawartym w piśmie z [...]marca 2018 r. Wskazane pismo PINB wymienia dowody, w oparciu o które, organ ten we własnym postępowaniu uznał, że budynek gospodarczy został zrealizowany po 2009 r. a jego budowa została zakończona w 2012 r. Dowody te, wprawdzie nie zostały na tym etapie włączone do akt, ale też Wojewoda o ich przekazanie (na tym etapie) nie występował; niemniej nie można przyjąć, aby o nich nie wiedział, czy inaczej: aby ich istnienie nie było mu znane. Te same dowody zostały następnie przedstawione przez PINB w piśmie tego organu z [...]września 2018 r., stanowiąc w efekcie podstawę wznowienia z urzędu postępowania. Dostrzegając powyższe słusznie więc GINB stwierdził, że żaden z dokumentów wymienionych w piśmie PINB z [...]września 2018 r. (a wcześniej - w piśmie PINB z [...]marca 2018 r., złożonym w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną), nie może być uznany za "nowy", "nieznany" organowi, spełniający tym samym cechy dowodu, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Dotyczy to mapy sytuacyjnej z projektem podziału nieruchomości z [...]stycznia 2009 r., przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] stycznia 2009 r., kopii aktu notarialnego z [...]czerwca 2010 r., Rep. [...], odpisu pozwu do Sądu Rejonowego w [...]z [...]czerwca 2015 r.

Odnośnie przywołanych w ww. piśmie PINB z [...]września 2018 r. zdjęć lotniczych z [...]Starostwa Powiatowego w [...]wykonanych w latach 2008-2010, GINB prawidłowo natomiast dostrzegł, że nie zostały one do akt dołączone, a wobec tego – nie mogły być przedmiotem oceny. Do wskazanego pisma PINB załączono tylko jedno zdjęcie; nie zawiera ono jednak czytelnej daty wykonania, nieczytelne są także numery działek; nie stanowi tym samym "istotnego" dowodu.

GINB prawidłowo również ocenił w sprawie pozostałe dowody załączone do pisma PINB z [...]września 2018 r., mające stanowić o wystąpieniu przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. trzy zdjęcia autorstwa skarżącego oraz prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w [...]z [...]grudnia 2016 r. o sygn. akt [...]. Słusznie, analizując te dokumenty, zauważył, że w sprawie istotne jest, czy budowa budynku gospodarczego, po uzyskaniu przez decyzję Wójta Gminy [...]z [...]czerwca 2003 r. przymiotu ostateczności, została przerwana na okres dłuższy niż 3 lata (w istocie, wobec przedmiotu decyzji ostatecznej – czy popełniono błąd orzekając, że doszło do rażącego naruszenia art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie). Zasadnie w konsekwencji GINB stwierdził, że na podstawie wskazanych zdjęć oraz ww. wyroku nie można poczynić ustaleń w ww. zakresie, a więc – w materii mającej znaczenie prawne w sprawie. Nie można tym samym także tych dowodów uznać za dowody "istotne" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Podsumowując, podzielając w pełni ocenę GINB, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji tego organu. Oceniając tę decyzję Sąd nie stwierdził (wbrew wywodom skargi), aby wydana ona została z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., czy też - przepisów regulujących postępowanie w trybie wznowienia. GINB mając na uwadze tryb, w jakim orzekał, stosując się do art. 149 § 2 k.p.a. i analizując wszystkie dowody, w kontekście których wznowiono postępowanie, prawidłowo uznał, że podstawa wznowienia nie wystąpiła. To zaś obligowało ten organ do uchylenia decyzji I instancji zawierającej wadliwe rozstrzygnięcie, a następnie do orzeczenia o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej. I tak też postąpił GINB, w sposób prawidłowy uzasadniając swoje stanowisko.

Odnośnie argumentów podniesionych przez skarżących Sąd zauważa zaś, że wynikają one z niezrozumienia trybu nadzwyczajnego, jakim jest postępowanie wznowieniowe, które wbrew ocenie skarżących nie umożliwia wzruszenia każdej decyzji ostatecznej, nadto - nie daje podstaw do przeprowadzenia ponownie postępowania dowodowego (czynienia nowych ustaleń faktycznych i prawnych); tym bardziej w sytuacji, gdy przesłanka wznowienia nie wystąpiła.

Dlatego też, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.