Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2277/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2001 nr 62 poz 627
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi R. L. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego R. L. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] września 2007r. Nr [...] Główny Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 Kpa, po rozpatrzeniu zażalenia R. L. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] maja 2006 r., znak: [...], uzgadniającego środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...], która zlokalizowana ma być na działce nr [...] w miejscowości C., orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia w całości i umorzył postępowanie w pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż z akt sprawy w tym m.in. raportu oddziaływania na środowisko wynika, iż system anten nadawczo - odbiorczych zamontowany ma zostać na wolnostojącej wieży kratowej o wysokości 50,5 m posadowionej na działce nr [...] w miejscowości C. Zgodnie z ww. raportem o oddziaływaniu na środowisko, maksymalna równoważna moc promieniowana izotropowego wyznaczona dla pojedynczej anteny sektorowej przedmiotowej stacji bazowej wynosi 707,9 W, natomiast miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości większej niż 40 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.

W związku z wejściem w życie w dniu 31 sierpnia 2007 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 158, poz. 1105), przedmiotowe przedsięwzięcie mając na uwadze jego parametry zostało wyłączone z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r., Nr 129, poz. 902 z późn. zm.).

Ponadto z raportu o oddziaływaniu na środowisko projektowanej stacji bazowej wynika, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie znacząco oddziaływać

na obszar Natura 2000, a więc stacja bazowa telefonii komórkowej [...] nie jest również przedsięwzięciem, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy Prawo Ochrony Środowiska. W zaistniałej sytuacji prawnej realizacja przedmiotowej stacji bazowej nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska oraz wymaganych do jej wydania uzgodnień, w tym na podstawie art. 48 ust.2 pkt 1a ww. ustawy z organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. L. Żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia zarzucił mu naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w szczególności: art. 7, art. 10, art. 77, art. 80, art. 105, art. 107§3.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż w sprawie wobec niewycofania przez niego zażalenia nie zachodziły podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego. Ponadto podniósł, że organ nie uwzględnił, iż "miejsca dostępne dla ludzi znajdują się wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania w odległości od 10 metrów od niej, pod główna wiązką promieniowania", co uzasadnia konieczność sporządzenia raportu w niniejszej sprawie. Z zaskarżonego postanowienia zdaniem skarżącego nie wynika jaki teren znajduje się wokół planowanej stacji bazowej telefonii komórkowej, gdzie dokładnie znajdują się miejsca dostępne dla ludzi w odniesieniu do kierunku osi promieniowania. Wskazuje także, iż skoro w ocenie organu inwestycja nie wymaga raportu, to organ winien wskazać dlaczego oprał się na sporządzonym w sprawie raporcie. W ocenie skarżącego Główny Inspektor Sanitarny, nie posiada także kompetencji do orzekania, czy raport ma być zrobiony czy też nie, bowiem uprawnienie to posiada zgodnie z art. 49 Prawa ochrony środowiska organ prowadzący postępowanie główne w sprawie w której Główny inspektor Sanitarny pełni jedynie funkcję organu opiniującego. Skarżący podniósł także, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 10 Kpa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, iż narusza ono prawo w stopniu uzasadniającym konieczność jego uchylenia.

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie było postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego orzekające o uchyleniu postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] maja 2006 r., uzgadniającego środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...], która zlokalizowana ma być na działce nr [...] w miejscowości C. i umorzeniu postępowania w pierwszej instancji. Z uzasadnienia niniejszego postanowienia wynika, iż organ odwoławczy uznał za konieczne wydanie w sprawie rozstrzygnięcia w trybie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, bowiem w związku z wejściem w życie w dniu 31 sierpnia 2007 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 158, poz. 1105), przedmiotowe przedsięwzięcie zostało wyłączone z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r., Nr 129, poz. 902 z późn. zm.). W wyniku zaistniałej sytuacji prawnej realizacja przedmiotowej stacji bazowej w ocenie organu nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, a w konsekwencji także brak jest podstaw do wydania uzgodnień w tym zakresie.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uznał, iż słuszny jest zarzut strony skarżącej wskazujący, że w oparciu o poczynione przez organ odwoławczy ustalenia nie można jednoznacznie wywieść, iż w świetle obowiązujących w dacie orzekania przez organ przepisów brak było podstaw do uzgodnienia środowiskowych uwarunkowania dla przedsięwzięcia będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Wskazać bowiem należy, iż w świetle uregulowań Kpa na organie spoczywa obowiązek przestrzegania zasady dochodzenia do prawdy materialnej -art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez podejmowanie wszelkich niezbędnych kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a także obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny materiału dowodowego - art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz obowiązek uzasadnienia rozstrzygnięcia według wymagań określonych w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, iż organ powołując się na znajdujący się w aktach sprawy raport oddziaływania inwestycji na środowisko, ustalenia zawarte w którym wbrew zarzutom skarżącego zgodnie z art. 75 § 1 Kpa, mogły być uznane za dowód w sprawie, ustalił że w wyniku realizacji planowanej inwestycji system anten nadawczo - odbiorczych zamontowany ma być na wolnostojącej wieży kratowej o wysokości 50,5 m. Maksymalna równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny sektorowej przedmiotowej stacji bazowej wynosi ma 707,9 W, zaś miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości większej niż 40 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny. Poczynione przez organ ustalenia w ocenie Sądu, biorąc pod uwagę istniejący w dacie orzekania stan prawny nie wyjaśniają jednak w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności istniejących w niniejszej sprawie, mogących mieć istotny wpływ na jej rozstrzygniecie.

Rozpoznając niniejszą sprawę należy wskazać, iż zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga realizacja planowanego przedsięwzięcia.

1) mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1i2,

2) innego niż określone w art. 51 ust. 1 pkt. 1 i 2, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jeżeli może ono znacząco oddziaływać na ten obszar.

Przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 46 ust. 1 pkt. 1 ustawy, to w myśl art. 51 ust. 1 i 2 planowane przedsięwzięcia, które wymagają sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, lub dla których obowiązek został ustalony w drodze postanowienia przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z kolei przedsięwzięcia, które wymagają sporządzenia raportu i w stosunku do których obowiązek taki może być nałożony w drodze postanowienia organu określa Rada Ministrów stosownie do art. 51 ust. 8 ustawy.

Jak wynika z ustaleń organu maksymalna równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny sektorowej będącej przedmiotem niniejszego postępowania stacji bazowej wynosi 707,9 W. Zgodnie z brzmieniem § 2 ust. 1 pkt. 7 obowiązującego w dacie orzekania przez organ odwoławczy rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573, ze zm.) zmienionym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 31 sierpnia 2007 r. (Dz. U Nr 158, poz. 1105) sporządzenia raportu wymagają instalacje emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowania izotropowego wyznaczana dla jednej anteny wynosi nie mniej niż 2.000 W, co oznacza, że dla przedsięwzięcia objętego wnioskiem w sprawie sporządzenie raportu jak słusznie wskazał organ nie jest wymagane z mocy przepisu.

Niemniej jednak rozpoznając niniejszą sprawę organ nie ustalił w sposób rzetelny, czy planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do inwestycji o której mowa w art. 51 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, dla której obowiązek sporządzenia raportu może być nałożony w drodze postanowienia. Mając na uwadze parametry techniczne będącej przedmiotem niniejszego postępowania stacji, należy je skonfrontować z zapisem § 3 ust. 1 pkt 8 powołanego wyżej rozporządzenia, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ odwoławczy, który stanowi, że "sporządzenie raportu mogą wymagać instalacje radiokomunikacyjne emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz w których równoważna moc promieniowania izotopowego wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi:

a) nie mniej niż 15 W, a miejsca dostępne dla ludzi znajdują się w odległości nie mniejszej niż 5 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

b) nie mniej niż 100 W, a miejsca dostępne dla ludzi znajdują się w odległości nie mniejszej niż 20 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

c) nie mniej niż 500 W, a miejsca dostępne dla ludzi znajdują się w odległości nie mniejszej niż 40 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny"

W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko izotopowa moc promieniowania poszczególnych anten wynosi od 467,7 W do 707,9 W. Odległość miejsca dostępnego dla ludzi, liczona od środka elektrycznego wzdłuż głównej wiązki promieniowania poszczególnych anten wynosi zatem od 20 do 40 m.. Organ winien był więc ustalić dla każdej z anten, czy w określonej w rozporządzeniu odległości w przestrzenni oddziaływania wiązki promieniowania danej anteny znajdują się miejsca dostępne dla ludzi. I dopiero w oparciu o tak przeprowadzoną analizę wskazać, czy w rozpoznawanej sprawie zachodzi czy też niezachodzi przypadek wymieniony w cytowanym powyżej przepisie. Analiza ta nie została jednak przez organ należycie przeprowadzona. Niezbędne w tym zakresie dane nie wynikając też bezpośrednio z akt sprawy. Mając zaś na uwadze, iż z raportu o oddziaływaniu na środowisko wynika, iż w bezpośrednim otoczeniu stacji znajdują się tereny zakładu produkcyjnego z budynkiem produkcyjnym o wysokości ok. 10 m, uchybienie powyższe w ocenie Sądu stanowi naruszenie art. 7 oraz 107 § 3 Kpa , mogące mieć wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Ponadto, należy podnieść, iż gdyby okazało się, że obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie wynika z art. 46 ust. 1 pkt. 1 w związku z art. 51 ust. 1pkt. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska i 3 ust. 1 pkt. 8 powoływanego rozporządzenia Rady Ministrów to Główny Inspektor Sanitarny, jako organ uzgadniający zobligowany jest odmówić uzgodnienia, wskazując na brak podstaw prawnych do jego dokonania, a nie umarzać postępowanie.

Odnosząc się zaś do zarzutu podniesionego przez skarżącego dotyczącego naruszenia przez organ art. 10 Kpa, poprzez uniemożliwienie stronom czynnego udziału w sprawie oraz niepouczenie stron przed wydaniem postanowienia o możliwości wypowiedzenia się w zakresie zebranych dowodów i materiałów, należy wskazać, iż zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r.,ll OSK 831/2005, publik, w LexPolonica nr 418798, ONSAiWSA 2006/6 poz. 157 i OSP 2007/3 poz. 26), podnosząc w skardze skierowanej do wojewódzkiego sądu administracyjnego zarzut naruszenia art. 10 § 1 kpa strona winna wykazać, czy została pozbawiona możliwości udowodnienia swoich twierdzeń, czy możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie wskazanemu przepisowi mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołując się w tym miejscu na uchwałę siedmiu sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r. w sprawie FPS 6/2004 (ONSAiWSA 2005/4 poz. 66) wydaną na tle odpowiadającego treści art. 10 § 1 kpa przepisu art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2005 r. Nr 8 poz. 60) należy wskazać, że warunkiem sine qua non uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, że podnoszone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (por. wyrok NSA z dnia 15 maja 2003 r. I SA/Gd 199/2000 Przegląd Podatkowy 2004/1 str. 43). Innymi słowy strona powinna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej (np. złożenia dokumentu). Nie każde bowiem naruszenie przepisów prawa procesowego skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej poddanej kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego, a tylko takie, które realnie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejsze sprawie w ocenie Sądu skarżący nie wykazał, czy uchybienie organu w tym zakresie miało wpływ na treści zaskarżonego postanowienia. Niemniej jednak mając na uwadze, iż zgodnie z art. 6 i 8 Kpa organy administracji publiczne zobligowane są działać na podstawie prawa oraz prowadzić postępowanie w taki sposób aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, rozpoznając sprawę ponownie wobec uchylenia zaskarżonego postanowienia organ zobligowany jest zapewnić stronom czynny udział w toku niniejszego postępowania.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm) orzekł jak w sentencji. O zwrocie skarżącemu kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej wyżej ustawy.