Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 593/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 34 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 2029
law: Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Asesor WSA Piotr Pyszny (spr.), Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2021 r. sprawy ze skargi V. K. na czynność Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy odstąpienia od terminu przewidzianego do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na rok 2021 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną czynnością z [...] r. Prezydent Miasta P. (dalej jako organ) odmówił V.K. (dalej jako strona, skarżąca) odstąpienia od terminu przewidzianego do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na rok 2021. Podstawę prawną czynności stanowił art. 33 ust 4 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2029 – dalej jako ufzo).

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 1 i 2 ufzo dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26 i art. 28-32, są przekazywane pod warunkiem, że:

1). organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę oraz placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego - w przypadku dotacji, o których mowa w art. 15, art. 17, art. 19, art. 21, art. 26 ust. 1, 2, 5 i 8, art. 29, art. 30, art. 31 ust. 1 i 1a oraz art. 31a ust. 1;

2). przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła oraz placówka, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego - w przypadku dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32.

Strona, jako osoba prowadząca Niepubliczne Przedszkole A w P., złożyła wniosek zawierający informację o planowanej liczbie uczniów w dniu 28 października 2020 r., a więc po terminie, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 1. W tym samym dniu, tj. 28 października 2020 r. V.K. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na rok 2021, nie podając jednak przyczyny przekroczenia terminu.

Na podstawie art. 33 ust. 4 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych na wniosek organu prowadzącego odpowiednio przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia dotacji, o której mowa odpowiednio w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może wyrazić zgodę na odstąpienie od terminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, lub na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego w przypadku nie przekazania informacji i danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.

Organ uznał, że zobligowany był ustalić, czy warunek otrzymania dotacji, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 1 jest jedynym niespełnionym warunkiem w sprawie. Innymi słowy, organ musiał stwierdzić, czy spełniony został warunek, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 2, tzn. czy Niepubliczne Przedszkole A przekazało dane do systemu informacji oświatowej (dalej: SIO) według stanu na dzień 30 września 2020 r.

Organ podał, że z udostępnionego w SIO w listopadzie 2020 r. raportu do weryfikacji dotacji celowej z budżetu państwa na dofinansowanie zadań z zakresu wychowania przedszkolnego oraz raportu do weryfikacji danych subwencyjnych wynikało, że strona nie przekazała danych uczniów do bazy danych SIO według stanu na dzień 30 września 2020 r. Dopiero w grudniu 2020 r. w raportach w SIO pojawiła się liczba uczniów przy Niepublicznym Przedszkolu A, ale liczba ta była znacznie niższa (34 uczniów w wieku do 5 lat i 5 uczniów w wieku 6 lat) niż wykazywana do dotacji w informacjach miesięcznych składanych przez osobę prowadzącą Przedszkole (67 uczniów). Jak wynikało z raportów w SIO, w okresie od grudnia 2020 r. do stycznia 2021 r. liczba ta była kilkakrotnie modyfikowana przez stronę, jednakże każdorazowo liczba ta była niższa od wykazywanej do dotacji z budżetu Miasta. Ostatecznie do SIO według stanu na dzień 30 września 2020 r. strona wprowadziła dane 62 uczniów (57 uczniów w wieku do 5 lat i 5 uczniów w wieku 6 lat), czyli wprowadziła do SIO o 5 uczniów mniej niż w tym czasie wykazywała do dotacji.

Strona wzywana przez organ nie wyjaśniła przyczyn zaistniałych rozbieżności. Organ uznał zatem, że zachodzi konieczność przeprowadzenia, na podstawie art, 36 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, kontroli w prowadzonym przez stronę przedszkolu. Kontrolę zakończono 26 lutego 2021 r. W dniu 5 marca 2021 r. strona otrzymała protokół kontroli. Organ podał, że toku kontroli stwierdzono, że strona wprowadziła do bazy danych SIO według stanu na dzień 30 września 2020 r. dane niezgodne z prawdą. Na 62 dzieci wpisanych do SIO aż 39 dzieci nie figurowało w dziennikach zajęć przedszkola na rok szkolny 2020/2021. Spośród dzieci, których nie było w dziennikach zajęć na rok szkolny 2020/2021, 5 dzieci było wpisanych na listach obecności w prowadzonym przez stronę Klubie Malucha. Jedynie 23 dzieci wprowadzonych do SIO według stanu na dzień 30 września 2020 r. było wpisanych do dzienników zajęć przedszkola na rok szkolny 2020/2021, z tego 1 dziecko uczęszczało do Niepublicznego Przedszkola A dopiero od stycznia 2021 r., a więc na dzień 30 września 2020 r. nie było uczniem tego przedszkola. Ponadto potwierdzono, że 2 dzieci wprowadzonych przez stronę do SIO według stanu na dzień 30 września 2020 r. uczęszczało w tym czasie do publicznych przedszkoli prowadzonych przez Miasto P. i tam również te dzieci zostały wprowadzone do SIO. Ta dwójka dzieci nie była ujęta w dziennikach zajęć Niepublicznego Przedszkola A w P.

W opisie stanu faktycznego organ zawarł zestawienie dzieci prawidłowo wpisanych do SIO według stanu na 30 września 2020 r. oraz tych, które nie powinny być ujawnione. Podsumowując organ wskazał, że strona wprowadziła do bazy danych SIO według stanu na dzień 30 września 2020 r. dane osobowe 40 dzieci, względem których prowadzone przez nią przedszkole nie realizowało zadań z zakresu wychowania przedszkolnego. Dzieci te nie były bowiem ujęte w dziennikach zajęć przedszkola na rok szkolny 2020/2021, a to właśnie w dzienniku zajęć przedszkola dokumentuje się proces realizacji tych zadań.

W konsekwencji organ uznał, że nie został spełniony warunek z art. 33 ust. 1 pkt 2 ufzo. Wprowadzenie do SIO danych niezgodnych z prawdą jest jednoznaczne z niewprowadzeniem danych. Skoro zaś strona nie spełniła tego warunku, organ odmówił odstąpienia od terminu do złożenia wniosku o wypłatę dotacji oświatowej.

Organ wskazał również, że nieprzyznanie dotacji stronie nie wpłynie negatywnie na dostęp dzieci do wychowania przedszkolnego. Miasto P. zapewniło wszystkim dzieciom biorącym udział w rekrutacji na rok szkolny 2020/2021 miejsca w przedszkolach publicznych. Na terenie P. funkcjonuje 15 przedszkoli publicznych oraz 2 oddziały przedszkolne w publicznych szkołach podstawowych. Na dzień podejmowania czynności przedszkola publiczne dysponowały około 90 wolnymi miejscami. Ponadto w P., oprócz przedszkola prowadzonego przez stronę działały 3 inne przedszkola niepubliczne.

Organ wskazał również, że dotacje są jedynie wsparciem dla organu prowadzącego przedszkole i nie pokrywają wszystkich wydatków związanych z jego działalnością.

W skardze do tutejszego Sądu skarżąca zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 – dalej jako kpa) w zw. z art. 80 kpa, polegające na ustaleniu, że skarżąca nie przekazała danych do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego, uchybiając przesłance z art. 33 ust. 1 pkt 2) ufzo, podczas gdy:

a). organ nie przedstawił żadnego dowodu, że skarżąca nie przekazała danych,

b). organ sam stwierdza, że dane zostały wprowadzone prawidłowo, tzn. według stanu na 30 września 2020 r..

c). skarżąca, w piśmie z 15 lutego 2021 r., dostarczyła do organu dowód, że dane zostały przekazane w terminie.

2. naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 33 ust. 1 pkt 2) ufzo, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że przepis ten wymaga spełnienia innych przesłanek, aniżeli samo przekazanie danych do systemu informacji oświatowej, podczas gdy funkcjonalna i literalna wykładnia tego przepisu wskazują, że jedyną sformułowaną przesłanką ustawową, jest dokonanie czynności faktycznej w postaci przekazania danych do systemu informacji oświatowej przez właściwy podmiot, we właściwym terminie.

3. naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 33 ust. 1 pkt 2) ufzo w zw. z art. 36 ust. 1 ufzo poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że kontrola pobrania i wykorzystania dotacji za rok poprzedni, ma prawne znaczenie dla oceny przyznania dotacji na rok następny, podczas gdy ustawowy zakres kontroli, wszczętej na podstawie art. 36 ust. 1 ufzo, nie daje organowi uprawnień do łączenia wyników kontroli z oceną prawidłowości uzupełnienia danych w systemie informacji oświatowej na następny rok bazowy.

4. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 8 § 1 kpa i art. 9 kpa w zw. z art. 34 ust. 1 ufzo, poprzez prowadzenie postępowania w sposób przewlekły, bez informowania Skarżącej o jego przebiegu i z pominięciem interesu Skarżącej, co przełożyło się na podjęcie zaskarżonej czynności z przekroczeniem ustawowego terminu.

W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie Odmowy, przyznanie dotacji na podstawie art. 146 § 2 ppsa ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Organowi.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem, jakoby na 30 września roku bazowego nie wprowadziła wymaganych danych do SIO. Skarżąca zaprzeczyła, jakoby pierwsze informacje na temat ilości uczniów miały pojawić się w SIO dopiero w grudniu 2020 r. Takie stanowisko zdaniem skarżącej jest nie tylko niezgodne ze stanem faktycznym, ale także z materiałem dowodowym, jakim dysponował organ, oraz wewnętrznie sprzeczne z pozostałymi argumentami organu, zawartymi w odmowie.

Już na stronie 3 organ stwierdził bowiem, że skarżąca przekazała dane do SIO według stanu na 30 września 2020 r., a część uczniów została wprowadzona prawidłowo do SIO. Nie jest zatem prawdziwe stanowisko organu, że w SIO, w listopadzie 2020 r. skarżąca nie posiadała wprowadzonych danych na dzień 30 września 2020 r. Raport zawierający liczbę i dane uczniów na dzień 30 września 2020 r. został przekazany do SIO w terminie. Według tego raportu, do SIO zostało wprowadzone 57 dzieci w wieku do 5 lat.

Organ pominął w całości zastrzeżenia złożone przez skarżącą do protokołu z kontroli i ujawnione tam okoliczności faktyczne oraz dowody świadczące o uczęszczaniu na zajęcia w przedszkolu przez tych uczniów, którzy według organu nie chodzili do przedszkola w roku szkolnym 2019/2020 oraz 2020/2021. Jest to rażące zaniedbanie procesowe, świadczące o wybiórczym doborze materiału dowodowego zebranego w sprawie. Ponadto, organ kontrolujący w całości pominął okoliczności wystąpienia pandemii i związanych z tym konsekwencji: okresowego zamknięcia przedszkoli (trwałe zamknięcie przedszkoli w okresie od 13 marca do 31 maja), konieczności podziału uczniów na mniejsze grupy (wymogi sanitarne zgodne z zaleceniami Ministerstwa Edukacji Narodowej i Głównego Inspektora Sanitarnego) oraz dłuższych okresów absencji uczniów, spowodowanych kwestiami zdrowotnymi oraz kwarantanną. Są to okoliczności znane organowi z urzędu, zgodnie z art. 35 § 2 kpa i ich nieuwzględnienie w postępowaniu stanowi naruszenie przepisów postępowania. Jest to naruszenie tym bardziej rażące, że protokół z kontroli legł u podstaw wydania Odmowy, co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy.

Skarżąca uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego wskazała, że organ dokonał kontroli pobrania i wykorzystania dotacji przez skarżącą w 2020 r. i na tej podstawie ocenił wniosek o przyznanie dotacji na rok 2021. To działanie jest wynikiem błędnej wykładni przepisów prawa materialnego - art. 33 ust. 1 pkt 2) ufzo, który wymaga jedynie przekazania danych do SIO nie obwarowując tego przekazania żadnymi dodatkowymi warunkami.

Uzasadniając ostatni zarzut skarżąca podniosła, że przewlekłe prowadzenie postępowania wpłynęło negatywnie na pewność rodziców co do możliwości kontynuacji edukacji dzieci w przedszkolu prowadzonym przez skarżącą. Wpływy z dotacji stanowiły w latach ubiegłych ponad 75% wpływów finansowych, dzięki czemu skarżąca mogła oferować podopiecznym kompleksową i całodzienną opiekę, za niskie - jak na warunki P.- czesne. Przedszkole prowadzone przez skarżącą nie może liczyć na żadne programy wsparcia finansowego, organizowane w ramach tzw. tarcz antykryzysowych, mających przeciwdziałać skutkom pandemii.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 – dalej jako ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że akty lub czynności, o których mowa w tym przepisie, stanowią te, które: po pierwsze, w rozumieniu przepisów prawa materialnego i procesowego nie są decyzjami ani postanowieniami; po drugie, mają charakter indywidualny, co wynika z określenia ich przedmiotu, a mianowicie uprawnień lub obowiązków, których dotyczą; po trzecie, podejmowane są w na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają ich autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, co oznacza również, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administrację publiczną; po czwarte, są podejmowane w zakresie administracji publicznej, charakteryzując się – między innymi – jednostronnością działania; po piąte, są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną (por.: B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych, art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, ZNSA 2006 nr 2, s. 18-19).

Co istotne, akty lub czynności, w stosunku do których właściwość sądów administracyjnych formułuje art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, podejmowane są poza postępowaniem jurysdykcyjnym z właściwą mu formą decyzji lub postanowienia. W konsekwencji odpowiadają one raczej formule wykonywania prawa niźli jego stosowania, a zatem urzeczywistniają dyspozycję normy prawnej kreującej już konkretny (tj. istniejący) stosunek administracyjny i wynikające z niego uprawnienie lub obowiązek (por.: Z. Kmieciak, Glosa do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. o sygn. akt I OPS 3/07, OSP 2008, z. 5, poz. 51, s. 350-351).

W myśl z kolei art. 47 ufzo, czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa.

Z powyższych względów Sąd uznał, że skarga na czynność dotyczącą odmowy odstąpienia od terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 4 ufzo, podlegała kognicji sądu administracyjnego, a to z tego względu, że jest to czynność wchodząca w zakres uznania administracyjnego o doniosłych skutkach dla podmiotu wnioskującego o przyznanie dotacji, który z różnych przyczyn nie dochował terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 1 ufzo. Z tego względu czynność ta oraz poprzedzający ją tok działań organu musi być poddany kontroli sądowej, tak by obywatel miał zapewnione wynikające z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) prawo jednostki do procesu oraz do sprawiedliwości proceduralnej. Nadto, zasada demokratycznego państwa prawnego wymaga, aby wszelkie postępowania prowadzone przez organy władzy publicznej w celu rozstrzygnięcia spraw indywidualnych, odpowiadały standardom sprawiedliwości proceduralnej, a więc gwarantowały stronom i uczestnikom postępowania m.in. prawo do przedstawiania i obrony swoich racji, oraz zaskarżania rozstrzygnięć wydanych w pierwszej instancji, zagwarantowane w art. 78 Konstytucji RP.

Przechodząc do merytorycznej kontroli zaskarżonej czynności należy przytoczyć treść przepisu prawa mającego dla sprawy istotne znaczenie. Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 4 ufzo, dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26 i art. 28-32, są przekazywane pod warunkiem, że:

1) organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę oraz placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego - w przypadku dotacji, o których mowa w art. 15, art. 17, art. 19, art. 21, art. 26 ust. 1, 2, 5 i 8, art. 29, art. 30, art. 31 ust. 1 i 1a oraz art. 31a ust. 1;

2) przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła oraz placówka, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego - w przypadku dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32.

W myśl z kolei ust. 4, na wniosek organu prowadzącego odpowiednio przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia dotacji, o której mowa odpowiednio w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może wyrazić zgodę na odstąpienie od terminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, lub na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego w przypadku nie przekazania informacji i danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.

Zgodnie z art. 2 pkt 25 ufzo, przez rok bazowy należy rozumieć rok poprzedzający rok budżetowy. W kontrolowanej sprawie rokiem bazowym był 2020 r.

Przepis art. 33 ust. 4 ufzo nie stanowi, jakimi przesłankami winien kierować się organ dotujący korzystając z możliwości w nim zawartej. Uprawnienie organu do wyrażenia zgody na odstąpienie od terminu ustawodawca pozostawił uznaniu organu właściwego do udzielenia dotacji. W takim wypadku nie jest rolą Sądu wkraczanie w sferę samego uznania administracyjnego, a właściwy organ, mimo niedotrzymania terminu przez organ prowadzący przedszkole może odstąpić od dochowania terminu bądź nie. Nie oznacza to jednak, że działanie organu administracji publicznej w ramach uznania administracyjnego może być dowolne. Rolą Sądu jest bowiem ocena sytuacji poprzedzającej sam akt dotyczący ostatecznego uznania (por. wyrok NSA z 19 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 613/19). Organ procedując w sferze uznania administracyjnego, powinien ujawnić stronie przesłanki jakimi kierował się, w szczególności odmawiając odstąpienia od terminu z art. 33 ust. 1 pkt 1 ufzo oraz odnieść się do argumentacji strony przedstawionej w złożonym w trybie art. 33 ust. 4 ufzo wniosku. Zobowiązuje go do tego m.in. zawarta w art. 6 kpa zasada praworządności oraz w art. 8 kpa zasada pogłębiania zaufania obywateli, zgodnie z którą, organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, a także wynikająca z art. 11 kpa zasada przekonywania, zobowiązująca organy administracji publicznej do wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Działanie organu będzie zgodne z tymi zasadami tylko wtedy, gdy swoje stanowisko odnośnie odmowy odstąpienia od terminu należycie uzasadni i wyjaśni, w tym odniesie się do argumentacji wnioskodawcy i przedstawi kryteria jakimi kierował się załatwiając odmownie wniosek strony (por. wyrok z 21 lipca 2020 r., I SA/Bd 99/20, wyrok WSA we Wrocławiu z 17 stycznia 2019 r. III SA/Wr 571/18). Każde rozstrzygnięcie podejmowane w ramach uznania administracyjnego powinno być przekonująco i jasno uzasadnione zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, żeby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją, nie zaś efektem choćby ograniczonego woluntaryzmu (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2 sierpnia 2012 r., II SA/Go 393/12). Obowiązkiem Sądu było dokonanie oceny, czy organ przy wydaniu zaskarżonej czynności nie przekroczył granic uznania administracyjnego, co przede wszystkim polega na sprawdzeniu tego, czy organ uzasadnił podjęte rozstrzygnięcie wystarczająco zindywidualizowanymi przesłankami. Orzekanie w warunkach uznania administracyjnego wymusza szczególną staranność przy uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, tylko ono może bowiem ochronić organ od zarzutu przekroczenia granicy swobodnego uznania.

Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy stwierdzić należy, że we wniosku o odstąpienie od terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 4 ufzo skarżąca nie przedstawiła żadnych przyczyn niedochowania terminu (k. 7 akt administracyjnych). W sprawach, w których rozstrzygnięcie pozostawione jest uznaniu administracyjnemu, rolą strony jest przedstawienie tych wszystkich argumentów, które winny zostać poddane analizie przez organ. Zupełna bierność strony prowadzi do tego, że przyczyny uchybienia terminu w niniejszej sprawie leżące po stronie skarżącej, być może od niej niezależne, bądź też takie, które zasługiwałyby na usprawiedliwienie nie są znane organowi. Skoro strona wiedziała, że uchybiła terminowi i sama złożyła wniosek – jak go określiła – o przywrócenie terminu, to winna zdawać sobie sprawę z konieczności jego uzasadnienia. Tymczasem zupełnie bierna w swym zachowaniu strona stawia organowi zarzut, że ten nie dopełnił obowiązków w zakresie gromadzenia materiału dowodowego.

Organ zaś działając w granicach uznania administracyjnego uznał, że winien zbadać, czy spełniona została przesłanka z art. 33 ust. 1 pkt 2 ufzo w postaci przekazania danych do SIO. W tym zakresie poczynił stosowne ustalenia i doszedł do wniosku, że skarżąca nie tyle nie przekazała danych do SIO, lecz podała dane nieodzwierciedlające rzeczywistości. Organ ustalił, że na dzień 30 września 2020 r. skarżąca nie przekazała stosownych danych do SIO i w piśmie z 18 listopada 2020 r. (k. 11) organ zwrócił się do Kuratorium Oświaty w K. z zawiadomieniem o fakcie braku przekazania danych do SIO. Jako, że Kuratorium nie było podmiotem, do którego informacja taka winna wpłynąć, organ skierował 2 grudnia 2020 r. stosowne zawiadomienie do Ministerstwa Edukacji. Skarżąca wezwana do wyjaśnienia tej okoliczności podała, że stosownych zgłoszeń dokonała, lecz nie przedłożyła żadnego dowodu na fakt dokonania tej czynności. Trudno zaś uznać, że organ z niewiadomych przyczyn zawiadomił tak Kuratorium Oświaty, jak i Ministerstwo Edukacji, o niezgłoszeniu danych do SIO wówczas, gdyby te dane rzeczywiście w SIO widniały. Nie jest zatem zasadny zarzut naruszenia art. 33 ust. 1 pkt 2 ufzo.

W aktach administracyjnych na k. 161-163 znajdują się wydruki wiadomości e-mail pomiędzy organem a obsługą SIO, z których wynikają numery dzieci wpisanych do SIO na dzień 1 września 2020 r. Wydruki te nie zawierają jednak stwierdzeń pozwalających jednoznacznie przyjąć, że skarżąca wprowadziła dane do SIO na dzień 30 września 2020 r. z zachowaniem ustawowego terminu. Z akt sprawy wynika bowiem, że możliwym było wprowadzenie danych na dzień 30 września 2020 r. w innej dacie. Skarżąca przecież kilkakrotnie modyfikowała zgłoszenie do SIO.

Organ w uzasadnieniu zaskarżonej czynności odnosząc się do tej kwestii rzeczywiście na wstępie wskazuje, że skarżąca danych nie wprowadziła w wymaganym terminie, a w dalszej części czyni rozważania co do tego, że wprowadzone na dzień 30 września dane nie odzwierciedlają rzeczywistości. Ostatecznie uznaje, że wprowadzenie danych niezgodnych z rzeczywistością traktuje na równi z niewprowadzeniem tych danych w ogóle. Skarżąca zaś w skardze wywodzi, że nawet wprowadzenie danych dotknięte błędem nie niweczy samego faktu dokonania wprowadzenia danych.

Trudno nie zgodzić się z organem co do przyjętej wykładni przepisu art. 33 ust. 1 pkt i 2 ufzo. W przepisie tym nie chodzi o wprowadzenie jakichkolwiek danych, lecz danych odzwierciedlających rzeczywistość. Dane wynikające z SIO służą bowiem m.in. do ustalenia kwoty dotacji oświatowej (art. 53 ufzo). Organ zatem oceniając spełnienie przesłanek z art. 33 ust. 1 pkt 1 i 2 ufzo był uprawniony, w ramach uznania administracyjnego, do stwierdzenia, że skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 33 ust. 1 pkt 2 ufzo.

Owszem posłużył się protokołem kontroli wykorzystania dotacji za rok 2020, niemniej jednak ustawodawca nie wprowadził formy kontroli spełnienia przesłanek wynikających z art. 33 ust. 1 pkt 1 i 2 ufzo. W ocenie Sądu zatem organ mógł się posłużyć ustaleniami co do prawdziwości danych przekazanych przez skarżącą do SIO uznając, że wprowadzenie błędnych danych – kilkakrotnie zresztą modyfikowanych – pozwalało na uznanie, że nie została spełniona przesłanka do odstąpienia od terminu do złożenia wniosku. Swoje stanowisko organ należycie uzasadnił w tym zakresie.

Nie doszło zatem do naruszenia przepisów art. 77 i 80 kpa, albowiem organ podjął działania zmierzające do poczynienia istotnych jego zdaniem ustaleń, które zresztą Sąd w pełni podziela.

Organ poddał analizie również i to, czy odmowa przywrócenia terminu, której następstwem może być nieotrzymanie dotacji nie pozbawi dzieci miejsc w przedszkolach. Podjął się zatem wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i zbadał przesłanki nie tylko dotyczące samej strony, lecz również te, które dotyczą sytuacji dzieci w wieku przedszkolnym. Nie jest zatem tak, jak twierdzi skarżąca, odmowa odstąpienia od terminu doprowadzi do sytuacji, w której potrzeby edukacji przedszkolnej dzieci pozostaną niezaspokojone. Organ wskazał, że na dzień podejmowania czynności przedszkola publiczne dysponują łącznie 90 wolnymi miejscami.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, że działania organu w ramach uznania administracyjnego były prawidłowe. Organ bowiem dokonał wykładni przepisów prawa materialnego, ustalił przesłanki wynikające z art. 33 ust. 1, poczynił ustalenia w zakresie ich spełnienia, ustalił w jaki sposób odmowa odstąpienia od terminu wpłynie na sytuację dzieci w przedszkolach i mając na uwadze wszystkie te okoliczności, szczegółowo opisane w uzasadnieniu czynności odmówił odstąpienia od terminu przewidzianego w art. 33 ust. 1 pkt 1 ufzo.

Skarżąca we wniosku o odstąpienie od terminu ani w skardze do Sądu nie wskazała natomiast jakie inne niż przyjął organ przesłanki winny być brane pod uwagę przy ocenie wniosku, o którym mowa w art. 33 ust. 4 ufzo. Nie wskazała również przyczyn, dla których nie złożyła wniosku o przyznanie dotacji z zachowaniem terminu ustawowego. Organ nie miał zatem możliwości poznania tych przyczyn ani ich oceny. Argumenty dotyczące przewlekłego prowadzenia postępowania były przedmiotem oceny Sądu w wyroku III SAB/Gl 77/21 i w niniejszej sprawie nie znajdują zastosowania.

Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ppsa.