Wyrok NSA, sygn. akt V SA 1162/98
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-02-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Powołane przepisy: article: art. 14 ust. 1 pkt 7
journal: Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312
law: Obwieszczenie Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 16 maja 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo celne.
article: art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Samochód, który nie był dopuszczony do ruchu nie mógł służyć do użytku i nie podlega zwolnieniu od cła.

2. Przy wznowieniu postępowania w okolicznościach wskazanych w art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa nie jest istotne czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu pierwotne postępowanie w wyniku zaniedbań czy innych powodów.

TEZY

1. Samochód, który nie był dopuszczony do ruchu nie mógł służyć do użytku i nie podlega zwolnieniu od cła.

2. Przy wznowieniu postępowania w okolicznościach wskazanych w art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa nie jest istotne czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu pierwotne postępowanie w wyniku zaniedbań czy innych powodów.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Janiny B. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 14 kwietnia 1998 r. (...) w przedmiocie wymiaru cła - skargę oddala.


UZASADNIENIE

Prezes Głównego Urzędu Ceł, po rozpatrzeniu odwołania Janiny B. będącej stroną skarżącą, decyzją z dnia 14 kwietnia 1998 r. (...) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia 19 września 1997 r. (...) dotyczącą wymiaru cła w postępowaniu wznowieniowym od przywiezionego z zagranicy samochodu.

W uzasadnieniu swojego stanowiska Prezes Głównego Urzędu Ceł podał, co następuje:

W dniu 21 września 1995 r. Dyrektor Urzędu Celnego w W., działając w oparciu o dokumenty przedłożone do odprawy celnej przez Janinę B., decyzją zawartą w dowodzie odprawy celnej przywozowej samochodu osobowego uznał, iż przywieziony przez skarżącą samochód marki Chevrolet Lumina wolny jest od cła.

W wyniku czynności sprawdzających podjętych przez Urząd Celny w W., mających na celu zbadanie zasadności zwolnienia od cła udzielonego skarżącej, stwierdzono, że przedłożony organom celnym przez skarżącą dowód własności przedmiotowego samochodu "permit" (...) z dnia 28 lipca 1995 r. zawiera adnotację "unplated" - tj. bez tablic rejestracyjnych.

W świetle przepisów kanadyjskich /Highway Traffic Act oraz Regulation 628/ oraz ustaleń poczynionych w tej kwestii w Ministerstwie Transportu Prowincji O. przez Konsulat Generalny RP w T. i przesłanych do Głównego Urzędu Ceł przy piśmie ww. Konsulatu z dnia 20 stycznia 1996 r. adnotacja taka oznacza, że pojazd w żadnym razie nie może być dopuszczony do ruchu po drogach publicznych w Kanadzie.

W związku z powyższym Dyrektor Urzędu Celnego w W., działając na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 21 września 1995 r., a następnie decyzją z dnia 19 września 1997 r. uchylił swoją decyzją z dnia 21 września 1995 r. oraz wymierzył należności celne od samochodu marki Chevrolet.

Decyzją z dnia 14 kwietnia 1997 r. Prezes Głównego Urzędu Ceł podzielił stanowisko organu I instancji i utrzymał w mocy decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w W. z dnia 19 września 1997 r.

Na decyzję tę Janina B. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, żądając uznania tej decyzji oraz decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z dnia 19 września 1997 r. za nieważne z następujących powodów:

Wszczęcie postępowania mającego na celu uchylenie decyzji pierwotnej, zwalniającej od cła mienie przesiedleńcze skarżącej, nastąpiło na polecenie Prezes GUC z związku z nową wykładnią przepisów art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo celne.

W toku postępowania odwoławczego Prezes Głównego Urzędu Ceł zaniedbał wyjaśnienia wszystkich okoliczności i zebrania dowodów potwierdzających bądź wykluczających fakt użytkowania samochodu osobowego marki Chevrolet Lumiera, czym naruszył art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 Kpa.

Dowody w postaci dokumentów potwierdzających fakt, że przedmiotowy samochód posiadał tablice rejestracyjne, ubezpieczenie i spełniał wymogi techniczne, dzięki czemu był dopuszczony do ruchu publicznego, zostały w postępowaniu odwoławczym całkowicie pominięte.

Nieprawdziwe jest także ustalenie na podstawie zaświadczenia Konsulatu Generalnego w T. z dnia 28 czerwca 1995 r., jakoby skarżąca zakończyła pobyt w Kanadzie w dniu 17 lipca 1995 r.

Tymczasem skarżąca zakończyła swój pobyt w Kanadzie we wrześniu 1995 r., a zatem samochód został zakupiony w czasie jej pobytu za granicą.

W odpowiedzi na skargę Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd Administracyjny powołany jest do kontroli zaskarżonej decyzji pod względem legalności, to znaczy zgodności z przepisami postępowania administracyjnego oraz przepisami Prawa materialnego, na podstawie których została wydana. Badając zaskarżoną decyzję w takim zakresie, sąd nie stwierdził, aby została ona wydana z naruszeniem prawa.

Wbrew zarzutom skargi, zaskarżonej decyzji nie można przypisać cech niezgodności z prawem. Decyzja ta bowiem znajduje oparcie w ustalonym stanie faktycznym i w obowiązujących w dacie jej wydania przepisach Prawa celnego oraz przepisach postępowania administracyjnego.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii spełnienia przesłanek wymienionych w art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa, dających podstawę do wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie wznowienia postępowania.

Zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Na tej podstawie wznawia się postępowanie, gdy spełnione zostaną łącznie trzy przesłanki:

- ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe. Pod tym pojęciem należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć wpływ na zmianę decyzji w kwestiach zasadniczych;

- nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody muszą istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej;

- okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję. Ta przesłanka jest związana z przyjętą w Kodeksie postępowania administracyjnego zasadą swobodnej oceny dowodów /art. 80/.

Kierując się tymi przesłankami, Dyrektor Urzędu Celnego w W. ustalił, że wskazane wyżej przesłanki wznowienia zaistniały w niniejszej sprawie.

Z uzasadnienia decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z dnia 19 września 1997 r. wynika, że zarówno wznowienie postępowania jak i wydanie zaskarżonej decyzji o wymiarze cła nastąpiło na podstawie nowych, nie znanych organowi w dacie wydawania decyzji celnej okoliczności. Za okoliczność taką uznano interpretację i poznanie właściwego rozumienia angielskiego słowa "unplated" zamieszczonego w dokumencie rejestracyjnym przedmiotowego pojazdu - Permit (...), który stanowił podstawę odprawy celnej.

W czasie, w którym decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w W. o zwolnieniu przedmiotowego pojazdu od cła była już ostateczna, organy celne - w toku czynności sprawdzających stwierdziły, że adnotacja "unplated" znajdująca się na przedłożonym w czasie odprawy celnej dowodzie rejestracyjnym "permit" oznaczała, że samochód nie miał tablic rejestracyjnych i w związku z tym w świetle prawa obowiązującego, nie mógł być dopuszczony do ruchu w Kanadzie.

W świetle przepisów kanadyjskich /Highway Traffic Act oraz Regulation 628/ oraz ustaleń poczynionych w tej kwestii w Ministerstwie Transportu Prowincji O. przez Konsulat Generalny RP w T. i przesłanych do Głównego Urzędu Ceł przy piśmie wyżej wymienionym Konsulatu z dnia 20 stycznia 1996 r. adnotacja taka oznacza, że pojazd w żadnym razie nie może być dopuszczony do ruchu po drogach publicznych w Kanadzie.

Zważywszy, że dowód rejestracyjny pojazdu z zamieszczoną w nim adnotacją "unplated" sporządzony był w języku obcym, a treść słowa "unplated" nie była rozumiana powszechnie, funkcjonariusz celny dokonujący odprawy mógł nie zwrócić uwagi na istotne znaczenie adnotacji "unplated" dla zwolnienia przedmiotowego samochodu od cła i rozstrzygnięcia sprawy.

W powołanym w zaskarżonej decyzji wyroku z dnia 27 stycznia 1984 r., SA/Wr 649/83 - ONSA 1984 Nr 1 poz. 7 - Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że przy wznowieniu postępowania w okolicznościach wskazanych w art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa nie jest istotne czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu pierwotne postępowanie w wyniku zaniedbań /np. niedokładnego stanu faktycznego/ czy innych powodów.

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd. A zatem powyższe rozważania pozwalają na ocenę, że w sprawie niniejszej istniały podstawy do wznowienia postępowania.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzą również wątpliwości rozstrzygnięcia wydane przez organy celne obydwu instancji w zakresie wymiaru cła, będące konsekwencją wznowienia postępowania. Skoro samochód nie był dopuszczony do ruchu, to tym samym nie mógł służyć skarżącej do użytku i nie podlega zwolnieniu od cła.

Biorąc to pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.