Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 990/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Sygn. akt II SA/ Kr 990/ 06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr.) Sędziowie : NSA Izabela Dobosz AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia 22 października 2003 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji, II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego W. M. kwotę 10 ( dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 22 października 2003 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania W. M. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. znak [...] udzielającej Zarządowi [...] w [...] pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie i pobór rzeki [...] dla potrzeb stawów rybnych w miejscowości [...] gmina [...] na podstawie art. 138 § l pkt l k.p.a. oraz art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U Nr 115 poz. 1229 z późn. zm.)Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu powyższej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, co następuje: wydając pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie i pobór wody rzeki [...] Starosta [...] oparł się na operacie wodnoprawnym zawierającym informacje dotyczące m. in. wpływu obiektu stawowego i piętrzenia wody na grunty sąsiednie. Z informacji tych wynika, iż piętrzenie wody do rzędnej 202,70 m n.p.m. powoduje powstanie cofki o długości 80 m. Na działce nr [...] należącej do skarżącego W. M. cofka powstaje 60 cm poniżej rzędnej terenu. Na nieruchomości tej znajduje się łąka porośnięta częściowo zagajnikiem olszynowym. Z uwagi na istniejące liczne zaniżenia terenu oraz starorzecze i sąsiedztwo rzeki Podolanki teren ten jest z natury podmokły i okresowo zalewany. Taki stan nieruchomości został potwierdzony w trakcie przeprowadzonej przez organ I instancji wizji w dniu [...] sierpnia 2003 r. Jak wynika z zapisów protokołu wnioskodawca zobowiązał się do obniżenia piętrzenia wody na jazie o 15 cm w stosunku do projektowanej rzędnej. Udzielając pozwolenia wodnoprawnego starosta uwzględnił tę deklarację ustalając piętrzenie wody na jazie na rzędnej 202,55 m n.p.m. jako najbardziej optymalnej. Organ uznał jednocześnie, że przyjęty sposób gospodarowania wodą nie wpłynie istotnie na dotychczasowy sposób zagospodarowania działki skarżącego. W udzielonym pozwoleniu wodnoprawnym nałożono także na Zarząd [...] w [...] obowiązek m. in. niezwłocznego odmulenia rzeki [...] na długości 154 m, prowadzenia jej bieżącej konserwacji na .odcinku 80 m, a także usuwania powstałych szkód i ponoszenia kosztów odszkodowań związanych z eksploatacją istniejących urządzeń wodnych.

Oceniając powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy doszedł do wniosku, że w istniejącym stanie faktycznym organ I instancji nie mógł odmówić udzielenia pozwolenia wodnoprawnego ponieważ zamierzony sposób korzystania z wody nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy oraz wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska oraz dóbr kultury (art. 125 ustawy prawo wodne). Nałożone na użytkownika stawów obowiązki mają zapewnić prowadzenie prawidłowej gospodarki wodnej na obiekcie i właściwą eksploatację urządzeń wodnych, a co za tym idzie ograniczenie negatywnego oddziaływania na środowisko. W przypadku wystąpienia ewentualnych szkód u osób trzecich na skutek realizacji pozwolenia, Polski Związek [...] jest zobowiązany do ich naprawienia i wypłacania odszkodowań. Odpowiedzialność za szkody reguluj ą przepisy rozdziału VIII Prawa wodnego. W przypadku wystąpienia szkody skarżący może wystąpić do starosty z żądaniem o ustalenie wysokości odszkodowania. Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących legalności wykonania zastawki piętrzącej organ odwoławczy stwierdził, że sprawa ta nie była przedmiotem niniejszego postępowania. Wniosek i udzielone pozwolenie dotyczyły poboru i piętrzenia wody za pomocą urządzenia istniejącego od kilku lat. Ponieważ wykonanie takiego urządzenia wymagało zgłoszenia właściwemu organowi budowlanemu, to - zdaniem Wojewody [...] - ten właśnie organ był i jest kompetentny do badania jego legalności i prawidłowości jego wykonania.

Powyższą decyzję zaskarżył do sądu administracyjnego W. M. podtrzymując swoją dotychczasową argumentację przedstawioną w postępowaniu administracyjnym. Skarżący zakwestionował wiarygodność ustaleń zawartych w protokole, na który powołano się w zaskarżonej decyzji. Do skargi dołączył m. in. mapę sytuacyjno -wysokościową z dnia [...] listopada 2003 r. sporządzoną przez uprawnionego geodetę z naniesionymi pomiarami poziomu lustra wody stojącej w rzece Podolance i dopływie oraz pomiarami poziomu działki skarżącego. Zwrócił uwagę na rozbieżności występujące pomiędzy ustaleniami zawartymi w protokole a wskazaniami wymienionej mapy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ administracji stwierdził, że ustalenia dotyczące wysokości działki w stosunku do lustra wody nie miały wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż decydują jedynie o zasięgu ewentualnego oddziaływania. Oddziaływanie to po wykonaniu decyzji powinno być wyeliminowane lub w znacznym stopniu ograniczone. Zdaniem Wojewody [...] przy obecnym stanie zagospodarowania działki (łąka porośnięta zagajnikiem olszynowym) piętrzenie wody może jedynie dodatnio wpływać na przyjętą formę uprawy.

Rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organy I i II instancji dotknięte jest wadą stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania, a ponadto zapadło z naruszeniem art. 7, 77 i 107 k.p.a.

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że uznana za stronę postępowania administracyjnego S. M. nie żyje od ponad dwudziestu lat. Wprawdzie wysłane do niej zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało odebrane pod wskazanym adresem (na zwrotnym poświadczeniu odbioru podpis odbiorcy jest nieczytelny), jednak już przesyłka zawierająca decyzję organu I instancji powróciła z adnotacją urzędu pocztowego "adresat nie żyje od 21 lat". Starosta [...] nie podjął w tej sytuacji żadnych działań celem ustalenia następców prawnych S. M., pomimo, że jego obowiązkiem było prawidłowe ustalenie kręgu osób, które mogą być stronami w sprawie. Problem ten został całkowicie pominięty przez organ odwoławczy. Jego decyzja również została wysłana do S. M., a przesyłka ta powróciła z informacją, że adresat nie żyje od 20 lat. Takie postępowanie organów orzekających w niniejszej sprawie pozbawiło spadkobierców S. M. możliwości wzięcia udziału w postępowaniu. Oczywiste jest, że osoby te nie brały udziału w sprawie bez swojej winy. Uchybienie to stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 145 § l pkt 4 k.p.a. Stwierdzenie przez sąd administracyjny istnienia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego musi skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § l pkt l b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji powinny ustalić aktualnych właścicieli działek sąsiednich, którzy w niniejszym postępowaniu administracyjnym posiadają przymiot strony oraz zapewnić im realizację uprawnień przyznanych stronom przez kodeks postępowania administracyjnego.

Kolejne uchybienie dotyczy pominięcia przy rozpatrywaniu sprawy art. 125 Prawa wodnego, który w dacie rozstrzygania sprawy stanowił, że pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać:

1) ustaleń warunków korzystania z wód regionu wodnego lub warunków korzystania z wód zlewni,

2) ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

3) wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska oraz dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków, wynikających z odrębnych przepisów.

Organ I instancji w swojej decyzji całkowicie pominął kwestię zgodności wydanego pozwolenia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, pomimo, że do operatu wodnoprawnego znajdującego- się w "aktach sprawy dołączono wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] . W uzasadnieniu decyzji II instancji w sposób kategoryczny stwierdzono, że objęte zezwoleniem przedsięwzięcie planu tego nie narusza, nie podając jednak jakie jest przeznaczenie przedmiotowych gruntów w planie ani nie uzasadniając w żaden sposób zajętego stanowiska. Jak wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla gminy [...] teren objęty oddziaływaniem udzielonego pozwolenia wodnoprawnego przeznaczony jest pod usługi turystyczne, w szczególności ośrodek rekreacji przywodnej z pawilonem gastronomicznym i sklepem. Wymaga szczegółowego wyjaśnienia czy piętrzenie wody na rzece Podolance oraz pobór wody z tego piętrzenia dla istniejących dwóch stawów rybnych nie narusza tak określonego przeznaczenia terenu. Jeżeli zgodność z planem stanowi przesłankę, której spełnienie warunkuje wydanie pozwolenia wodnoprawnego, to pominięcie tej kwestii w uzasadnieniu decyzji udzielającej takiego pozwolenia, jak również ograniczenie się wyłącznie do stwierdzenia zgodności inwestycji z planem niewątpliwie stanowi naruszenie art. 7, 77 § l oraz 107 § 3 k.p.a.

W tej sytuacji należało uchylić zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję I instancji, ponieważ wskazane powyżej uchybienia miały miejsce w postępowaniu przed organami obu instancji. Dlatego orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § l pkt b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) w zw. z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).

O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. l ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm.) w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).