Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1397/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, , Protokolant sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2013 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w S. dawniej E. Sp. z o.o. w S. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na pokrycie części kosztów kwalifikowanych i nałożenia sankcji; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz B. Sp. z o.o. z siedzibą w S. dawniej E. Sp. z o.o. w S. kwotę 4.878 zł (cztery tysiące osiemset siedemdziesiąt osiem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi "B." Sp. z o.o. w S. (przed zmianą nazwy "E." Sp. z o.o.) – zwanej dalej: skarżącą – jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z [...] marca 2013 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z [...] stycznia 2013 r. nr [...] o przyznaniu pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw. Decyzja ta wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Skarżąca złożyła [...] września 2011 r. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, za okres od 1 stycznia 2011 r. do 30 czerwca 2011 r.

Do organu I instancji 3 października 2011 r. wpłynęły wyjaśnienia skarżącej dotyczące kosztów kwalifikowanych inwestycji nr 4, w których wyjaśniono różnicę pomiędzy kwotą netto wydatków wykazanych we wniosku na inwestycję dotyczącą budowy budynku przechowalni i budowy studni głębinowej, a wartością netto wykazaną na fakturach. Ponadto, wpłynął dziennik budowy dotyczący realizacji robót budowlanych - budowa budynku wolnostojącego do przechowywania owoców i warzyw wraz z infrastrukturą techniczną, a 17 listopada 2011 r. wpłynął projekt budowlany budynku wolnostojącego, służącego do przechowywania świeżych owoców i warzyw.

Następnie skarżąca złożyła 21 listopada 2011 r. zmianę wniosku, którą wycofała inwestycję polegającą na budowie studni głębinowej, a także złożyła wyjaśnienia do zmiany wniosku oraz pismo Biura Studiów i Projektów "H." z [...] listopada 2011 r.

Organ I instancji 21 grudnia 2011 r. wezwał skarżącą do złożenia wyjaśnień, w odpowiedzi na które, skarżąca złożyła 19 stycznia 2012 r. wyjaśnienia z wnioskiem o wydłużenie terminu na złożenie pozostałych wyjaśnień do 31 stycznia 2012 r.

W dniu 30 stycznia 2012 r. wpłynęła zmiana wniosku dotycząca zmniejszenia kwalifikowanej kwoty wydatków netto w zakresie inwestycji polegającej na zagospodarowaniu terenu oraz wykonaniu instalacji sanitarnej w budynku przechowalni.

Następnie w siedzibie skarżącej została przeprowadzona w dniach 13-15 lutego 2012 r. kontrola na miejscu.

Organ I instancji 14 i 22 lutego 2012 r. wezwał skarżącą do złożenia wyjaśnień w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości.

Skarżąca 27 i 29 lutego 2012 r. złożyła wyjaśnienia oraz poprawiony kosztorys dotyczący budowy budynku przechowalni, a 2 marca 2012 r. złożyła wyjaśnienia dotyczące realizacji inwestycji polegającej na zakupie i montażu infrastruktury technicznej w budynku przechowalni w zakresie urządzeń chłodniczych.

Organ I instancji decyzją z [...] marca 2012 r. przyznał skarżącej pomoc finansową na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o pomoc finansową na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2011 r., w pomniejszonej wysokości i z zastosowaniem redukcji należnej kwoty pomocy.

Od przedmiotowej decyzji skarżąca odwołała się do Prezesa ARiMR, który [...] czerwca 2012 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy organ I instancji decyzją z [...] sierpnia 2012 r. przyznał skarżącej pomoc finansową na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2011 r., w pomniejszonej wysokości i z zastosowaniem redukcji należnej kwoty pomocy.

Skarżąca 30 sierpnia 2012 r. złożyła odwołanie, po rozpatrzeniu którego Prezes ARiMR decyzją z [...] listopada 2012 r. ponownie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po przeprowadzonym postępowaniu organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu I instancji w zakresie kursu, po jakim winna zostać przeliczona inwestycja polegająca na zakupie 8 sprężarek i 8 chłodnic oraz zakupie i montażu systemu wentylacyjnego.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji decyzją z [...] stycznia 2013 r. przyznał skarżącej pomoc finansową: na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 33.320,02 zł; na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 6.969.889,28 zł, za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2011 r. oraz odmówił przyznania wnioskowanej kwoty pomocy na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji w wysokości 486.037,17 zł i dokonał obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji w wysokości 486.037,17 zł. Łączna kwota pomocy finansowej wyniosła 7.003.209,30 zł. Organ uznał argumentację skarżącej dotyczącą wartości zakupu 8 sprężarek i 8 chłodnic jak wartości również zakupu i montażu systemu wentylacyjnego i uwzględnił wartość poniesionych wydatków w PLN wg kursu przeliczeniowego zastosowanego przez Bank, w którym dokonywano transakcji zapłaty.

Skarżąca 16 stycznia 2013 r. złożyła odwołanie od ww. decyzji, od wartości odmowy w wysokości 250.236,77 zł i nałożonej sankcji w wysokości 486.037,17 zł. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów: art. 7, 9 oraz 12 k.p.a., jak również art. 118 ust. 3 rozporządzenia 543/2011 w zakresie następujących wydatków z tytułu:

wykonania infrastruktury technicznej budynku przechowalni wraz z sortownią;

wykonania posadzek w budynku przechowalni wraz z sortownią;

wykonania nadajników i odbiorników do bram przechowalni wraz z sortownią;

zakupu oraz instalacji separatora instalacji ropopochodnych i osadnika piasku;

wyłączenia z kosztów kwalifikowanych części instalacji sanitarno- wodociągowej, hydroforni i części instalacji gazowej - podziemnej.

Prezes ARiMR decyzją z [...] marca 2013 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał na przepisy które mają w sprawie zastosowanie i podkreślił, iż środki wypłacane w ramach pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw są środkami budżetowymi, które podlegają szczególnej ochronie i muszą być wydatkowane zgodnie z zasadami gospodarności, efektywności i skuteczności, oraz w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, oraz optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów (art. 27 rozporządzenia nr 1605/2002 oraz art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych).

Następnie wskazał, że zgodnie z art. 103a ust. 1 rozporządzenia nr 1234/2007 oraz art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 r. Nr 145, poz. 868 ze zm.), pomoc finansowa jest udzielana wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

Natomiast zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 98, poz. 822) wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw przyznawana jest pomoc finansowa na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji związanych ze zbiorem, przechowywaniem, magazynowaniem lub przygotowywaniem do sprzedaży owoców i warzyw, jeżeli inwestycja lub jej etap zostały ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania na dany okres rozliczeniowy oraz zostały zrealizowane.

Stosownie z kolei do pkt 6 załącznika ww. rozporządzenia, kwalifikowanymi kosztami inwestycji są koszty zakupu i montażu infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli, o których mowa w pkt 1-5, oraz ich technicznego wyposażenia, w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, zgodnie z kosztorysem. Pkt 9 załącznika stanowi natomiast, iż kwalifikowanymi kosztami inwestycji są koszty zakupu narzędzi oraz zakupu i montażu maszyn oraz urządzeń przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, w szczególności przeznaczonych do ich mycia, czyszczenia, sortowania, pakowania, konfekcjonowania, krojenia, cięcia, szatkowania, obierania lub drylowania.

Art. 47 rozporządzenia nr 543/2011 stanowi z kolei, iż pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, wypłacana jest w wysokości 75% poniesionych kosztów inwestycji, przy czym udział środków z budżetu Unii Europejskiej wynosi maksymalnie 50% zakwalifikowanych kosztów inwestycji. Natomiast środki krajowe stanowią 25% tych kosztów, na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 stycznia 2006 r. w sprawie wysokości krajowych środków finansowych przeznaczonych na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 16, poz. 122).

Prezes ARiMR wskazał, że skarżąca we wniosku o przyznanie pomocy finansowej za pierwsze półrocze 2011 r. wykazała zrealizowanie następujących inwestycji:

budowa budynku przechowalni o ładowności 5000 ton, wraz z pomieszczeniem przeznaczonym do sortowania i pakowania owoców i warzyw:

a. budowa budynku wolnostojącego;

b. infrastruktura techniczna - roboty elektryczne wewnątrz i na zewnątrz budynku;

c. infrastruktura techniczna - instalacja sanitarna;

Infrastruktura techniczna w budynku przechowalni oraz w pomieszczeniu przeznaczonym do sortowania i pakowania owoców i warzyw:

a. wykonanie infrastruktury technicznej budynku przechowalni składającej się z instalacji chłodniczej freonowej, szafy sterowniczej wraz z instalacją elektryczną do sprężarek i chłodnic;

b. zakup sprężarek i chłodnic (urządzenia chłodnicze);

zakup i montaż systemu wentylacyjnego z dosuszaniem gazowym;

zagospodarowanie placu na działkach ewidencyjnych oznaczonych numerami 2421 i 2422:

wykonanie zagospodarowania placu - oświetlenie;

zagospodarowanie placu na działce - wykonanie kanalizacji odprowadzającej wodę z opadów atmosferycznych;

budowa studni głębinowej (inwestycja wycofana zmianą wniosku z 21 listopada 2011 r.),

zakup narzędzi maszyn i urządzeń przeznaczonych do przechowywania, magazynowania i przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży oraz załadunku:

zakup i montaż kanałów wentylacyjnych i wentylatorów do podsuszania i przechowywania cebuli,

zakup szczotkarki modułowej.

Prezes ARiMR wyjaśnił, że w ramach poniesionych kosztów realizowanych inwestycji została ujęta wartość następujących niekwalifikowanych kosztów:

1. w ramach inwestycji: Budowa budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowywania owoców i warzyw do sprzedaży:

kwota 95.817,32 zł, wynikającej z wykluczenia z objęcia pomocą finansową powierzchni 769.81 m2, stanowiącej różnicę pomiędzy wykazaną w kosztorysie powierzchnią posadzki 8450 m2, a powierzchnią stwierdzoną podczas przeprowadzonej kontroli na miejscu 7.680,19 m2,

kwota 4.550,00 zł (nadajniki i odbiorniki do brak segmentowych), z uwagi na fakt, iż nie jest to koszt bezpośrednio związany z przygotowaniem i wprowadzeniem do obrotu owoców i warzyw,

kwota 140.990,09 zł (sieć wodociągowa), z uwagi na wskazanie w projekcie budowlanym podłączenia budynku do miejskiej sieci wodociągowej,

kwota 16.352, 12 zł (pozycja w kosztorysie 2.4), związana z ww. pozycjami,

kwota 10.340,54 zł wyłączonej z wnioskowanej kwoty przez skarżącą po otrzymaniu wezwania nr 1 z 20 grudnia 2011 r.;

2. w ramach inwestycji: Zakup i montaż infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli oraz ich technicznego wyposażenia w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowywania, magazynowania lub przygotowywania owoców i warzyw - kwota 325.174,49 zł, wyliczona na podstawie podanych przez skarżącą cen jednostkowych oraz wskazanych kwot z faktur dokumentujących wydatek na urządzenia chłodnicze typu [...] (faktura zaliczkowa nr [...] z [...] października 2010 r. oraz faktura końcowa nr [...] z [...] marca 2011 r.);

3. w ramach inwestycji: Zagospodarowanie terenu w zakresie niezbędnym do zapewnienia właściwego dojazdu, eksploatacji i zabezpieczenia inwestycji, w części uzasadniającej ich wykorzystanie bezpośrednio w procesie technologicznym służącym przechowywaniu, magazynowaniu, sortowaniu lub przygotowywaniu owoców i warzyw do sprzedaży - kwota 54.825,00 zł, związana z wykonaniem separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku, zadeklarowanych w pierwotnym kosztorysie oraz wniosku o przyznanie pomocy finansowej.

Prezes ARIMR wskazał, że w złożonej zmianie do wniosku z 21 listopada 2011 r., skarżąca wycofała kwotę 394.274,25 zł, za budowę studni głębinowej.

Zgodnie z wykazem faktur i rachunków potwierdzających wartość poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji, ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania oraz dokumentami potwierdzającymi zrealizowanie tych inwestycji, wartość poniesionych przez G. wydatków, związanych z realizacją inwestycji ujętych w planie dochodzenia do uznania, wyniosła 10.589 284,83 zł netto (10 983 559,08 zł - 394 274,25 zł). Natomiast kwota wydatków niekwalifikowanych wyniosła łącznie 648.049,56 zł.

W oparciu o powyższe ustalenia, jako podstawę naliczenia kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji, przyjęto wartość netto 9.941.235,27 zł (10.589.284,83 zł – 648.049,56 zł).

Biorąc pod uwagę fakt, iż pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, wypłacana jest w wysokości 75% poniesionych kosztów inwestycji, należna wysokość pomocy finansowej jest równa 7.455.926,45 zł (9.941.235,27 zł * 75 %).

Stosownie do art. 117 rozporządzenia nr 543/2011:

Płatności oblicza się na podstawie kwoty, którą uznano za kwalifikowaną.

Państwo członkowskie sprawdza wniosek o przyznanie pomocy otrzymany od beneficjenta i określa kwoty, które kwalifikują się do otrzymania wsparcia. Państwo członkowskie określa:

kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi w oparciu o sam wniosek,

kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi po sprawdzeniu kwalifikowalności wniosku.

Jeżeli kwota określona na podstawie ust. 2 lit. a, przekracza kwotę określoną zgodnie z ust. 2 lit. b, o więcej niż 3 %, nakłada się odpowiednią karę. Kwota kary jest równa różnicy między kwotami obliczonymi w ust. 2 lit. a i b.

Jednak jeżeli grupa producentów może wykazać, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowalnej kwoty, nie stosuje się żadnej kary.

Prezes ARiMR wskazał, że różnica procentowa pomiędzy łączną wnioskowaną kwotą pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kosztów kwalifikowanych inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania 7.941.963,62 zł (10.589.284,83 zł * 75 %), a należną kwotą pomocy finansowej 7.455.926,45 zł (9.941.235,27 zł * 75 %), ustaloną w trakcie weryfikacji wniosku, wynosi 486.037,17 zł (7.941.963,62 zł – 7.455.926,45 zł), tj. 6,5188%, a zatem przekracza 3 %.

Biorąc powyższe pod uwagę, łączna należna skarżącej kwota pomocy finansowej z tytułu realizacji inwestycji, po zastosowaniu sankcji, wynosi:

7.455.926,45 zł – 486.037,17 zł = 6.969.889,28 zł

Natomiast łączna należna skarżącej pomoc finansowa za I półrocze 2011 r. (z tytułu realizacji inwestycji oraz utworzenia grupy i prowadzenia działalności administracyjnej) wynosi: 6.969.889,28 zł + 33.320,02 zł = 7.003.209,30 zł

Prezes ARiMR odnosząc się zarzutu odwołania dotyczącego niesłusznej odmowy przyznania pomocy finansowej oraz nałożenia sankcji z tytułu wykonania infrastruktury technicznej budynku przechowalni wraz z sortownią, wskazał, iż organ I instancji w trakcie postępowania stwierdził, iż skarżąca spośród zakupionych 8 urządzeń chłodniczych (wg typów: KT 145 - 5 szt., KT 100 -1 szt., KT 45 - 2 szt.) - 2 urządzeń chłodniczych typu KT 45 nie zainstalowała w komorach chłodniczych przechowalni. Po otrzymanym wezwaniu do złożenia wyjaśnień na powyższą okoliczność, skarżąca wskazała, że urządzenia KT 45 są zestawami nie zamontowanymi na stałe (przenośnymi), są podłączane giętkim kablem siłowym na korytarzu przechowalni, ponadto wskazała, że zestawy KT 45 wstawiane są w drzwiach komory w ten sposób, że sprężarka znajduje się od strony korytarza, a chłodnica od strony komory (...). Mając na uwadze powyższe, organ I instancji zasadnie nie uznał ww. urządzeń jako elementu trwale związanego z infrastrukturą techniczną budynku przechowalni, zgodnie z pkt 6 załącznika do rozporządzenia, zgodnie z którym, kosztem inwestycji jest koszt zakupu i montażu infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli (...). Grupa wielokrotnie w przedkładanych wyjaśnieniach wyjaśniała, że urządzenia KT 45 są urządzeniami przenośnymi, a tym samym, zdaniem Prezes ARiMR, nie stanowią elementów infrastruktury technicznej budynku przechowalni.

Ponadto zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw, jest przyznawana pomoc finansowa na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji związanych ze zbiorem, przechowywaniem, magazynowaniem lub przygotowaniem do sprzedaży owoców i warzyw, ujętych w grupie lub grupach produktów, dla których grupa została wstępnie uznana, jeżeli inwestycja lub jej etap zostały ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania na dany okres rozliczeniowy.

Inwestycja polegająca na zakupie urządzeń chłodniczych typu KT 45 2XZS75, jako urządzeń przenośnych, mogłaby zostać objęta pomocą finansową, gdyby zostały one ujęte w Planie Dochodzenia do Uznania za dany okres rozliczeniowy, zgodnie z pkt 9 załącznika do ww. rozporządzenia, jako urządzenia przeznaczone do przechowywania, magazynowania owoców i warzyw. W przedmiotowej sprawie, z uwagi na niespełnienie przez Grupę warunku z § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, zasadnie wyłączono z objęcia pomocą finansową urządzenia chłodnicze typu KT 45 2XZS75.

Prezes ARiMR odnosząc się z do zarzutów odwołania dotyczących obniżenia wysokości przyznanej pomocy finansowej z tytułu wykonania posadzek w budynku przechowalni wraz z sortownią stwierdził, iż skarżąca dopiero po wykazaniu w trakcie kontroli na miejscu (przeprowadzonej 13-15 lutego 2012 r.), powierzchni mniejszej od wykazanej w kosztorysie, przedłożyła 29 lutego 2012 r. kolejny kosztorys, w którym wykazała, że powierzchnia posadzki w budynku przechowalni wraz z sortownią wynosi 7.680 m2. Zatem skarżąca nie wykazała, ażeby okoliczność błędnego sporządzenia kosztorysu przez podmiot, któremu tę czynność zleciła, wyłączała jej odpowiedzialność w powyższym zakresie. To skarżąca wnioskuje o przyznanie pomocy, a zatem to przedłożone przez nią dokumenty stanowią dowód w postępowaniu, to ona w konsekwencji, podpisuje wniosek wraz z załącznikami, potwierdzając tym samym prawidłowość podawanych danych. To na skarżącej ciąży obowiązek weryfikacji sporządzonego kosztorysu, nawet w przypadku, gdy został on przygotowany przez podmiot "fachowy", któremu takie zadanie zleciła. To ona jest podmiotem odpowiedzialnym za przedstawione dane i stroną postępowania administracyjnego. Ewentualne błędy popełnione przez osoby wykonujące czynności na jej zlecenie odnoszą skutek w stosunku do niej.

Prezes ARiMR odnosząc się do zarzutu odwołania w zakresie sankcji z tytułu wykonania nadajników i odbiorników do bram przechowalni wraz z sortownią, wskazał, iż kwalifikowanymi kosztami inwestycji są koszty zakupu i montażu infrastruktury technicznej, związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli, o których mowa w pkt 1-5, oraz ich technicznego wyposażenia, w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży. Zdaniem Prezesa ARiMR nie jest zasadnym twierdzenie, jakoby koszt "automatyki do bram" wymagał szczególnego wyjaśniania w świetle istniejącego przepisu o niezbędności kosztu celem uznania go za kwalifikowalny.

W zakresie natomiast argumentacji dotyczącej niezasadności odmówienia przyznania pomocy finansowej oraz nałożenia sankcji z tytułu wydatku związanego z zakupem i instalacją separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku, nałożenia kary z tytułu wyłączenia kosztów kwalifikowanych części instalacji sanitarno-wodociągowej, hydroforni i części instalacji gazowo podziemnej, Prezes ARiMR wyjaśnił, iż jak wynika z art. 117 ust 3 rozporządzenia nr 543/2011, warunkiem zastosowania redukcji jest stwierdzenie, iż wnioskowana kwota pomocy finansowej przekracza kwotę należną ustaloną w trakcie kontroli, o więcej niż 3% oraz jednocześnie brak odpowiedzialności po stronie wnioskującej za włączenie niekwalifikującej się kwoty. Nie sposób zgodzić się z argumentacją aby odpowiedzialność w powyższym zakresie wyłączał brak wiedzy czy też brak interpretacji przepisów w zakresie właściwej kwalifikacji poszczególnych kosztów. Prezes ARiMR podkreślił, że skarżąca składając podpis pod wnioskiem o przyznanie pomocy potwierdziła znajomość zasad obowiązujących w sprawach przyznawania pomocy finansowej oraz zgodność danych przedstawionych we wniosku ze stanem rzeczywistym. Sankcji natomiast w niniejszej sprawie podlegały koszty, których niekwalifikowalność wynikała wprost z cytowanych przepisów, czy to w zakresie nieumieszczenia wydatku w planie dochodzenia do uznania, czy też w zakresie niezbędności wydatku celem uznania go za kwalifikowany, bądź była konsekwencją błędnych danych podawanych we wniosku o płatność. Ponadto Prezes ARiMR podkreślił, iż wszelkie zmiany wniosku, w szczególności te, które poprzedzone były wezwaniem do złożenia wyjaśnień w związku z wykryciem nieprawidłowości, nie mogą prowadzić do obejścia systemu sankcji przewidzianych w art. 117 rozporządzenia nr 543/2011. Tym samym, działanie wbrew tej regule, stanowiłoby również naruszenie celów systemu sankcji, wśród których na pierwszym miejscu wskazuje się, że sankcje powinny być odstraszające i skuteczne.

Prezes ARiMR uznał, że zasadnie wyłączono z objęcia pomocą koszty związane z hydrofornią, gdyż nie mogą zostać uznane za koszty kwalifikowalne, ze względu na brak możliwości uznania ich za elementy niezbędne w zakresie procesu przechowywania, przygotowywania do sprzedaży owoców warzyw przez skarżącą.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów i argumentów podniesionych w odwołaniu dotyczących naruszenia przepisów postępowania Prezes ARiMR uznał jej za chybione.

W skardze wniesionej do tutejszego Sądu na decyzję Prezesa ARiMR z [...] marca 2015 r. skarżąca zarzuciła, że decyzja ta jest niezgodna z art. 7, 9, 11, 12 k.p.a., art. 117 ust. 3 rozporządzenia Rady nr 543/2011 oraz art. 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w powiązaniu z pkt 6 załącznika do niniejszego rozporządzenia.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że ostateczną kwotą wnioskowaną przez nią kwotą była kwota 7.897.856.20 zł, a nie jak twierdzi organ 7.941.963,62 zł, a w związku z tym organ dokonał błędnego wyliczenia sankcji na niekorzyść skarżącej o 44.107,42 zł. Skarżąca sama dokonała wyłączenia z kosztów kwalifikowanych części kosztów związanych z wykonaniem instalacji sanitarnej w wysokości 10.340,54 zł. Po otrzymaniu informacji w I wezwaniu z ARIMR z 20 grudnia 2011 r. o braku uzasadnienie do zaliczenia jako kosztu kwalifikowanego separatora substancji ropopochodnych, koszty wykonania separatora również zostały przez grupę samodzielnie wyłączone z kosztów kwalifikowanych. Potwierdza to złożona korekta wniosku o przyznanie pomocy. Skarżąca podkreśliła, że grupa składając wniosek o przyznanie pomocy do zrealizowanych już inwestycji zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania, o braku kwalifikowalności niektórych wydatków dowiaduje się dopiero w trakcie weryfikacji wniosku, a w zasadzie po otrzymaniu decyzji odmawiającej pomocy do niektórych wydatków i nakładającej karę. Stanowi to złamanie zasady informowania stron z art. 9 k.p.a., gdyż w całym toku postępowania skarżąca była informowana jedynie o wątpliwościach związanych z zasadnością zaliczenia do kosztów kwalifikowanych separatora substancji ropopochodnych i niezwłocznie po otrzymaniu informacji, wydatki z nim związane usunęła z kosztów kwalifikowanych. Skarżąca zarzuciła, że w żadnym z wezwań nie została poinformowana, iż istnieją wątpliwości dotyczące jakichkolwiek pozostałych kosztów. W żadnym z wezwań nie pouczono jej, iż kosztem kwalifikowanym może być infrastruktura lub wyposażenie techniczne tylko takie, które jest trwale połączone z budynkiem. W jej opinii nie wynika to również z punktu 6 załącznika 1 do rozporządzenia. Dopiero planowana zmiana przepisów w zakresie kosztów kwalifikowanych, która została zapisana w projekcie rozporządzenia MRiRW zawiera zapis mówiący, iż kosztem kwalifikowanym jest infrastruktura i wyposażenie techniczne budynków trwałe związana z nimi. Skarżąca podkreśliła, że wszystkie wydatki wpisane jako koszty kwalifikowane we wniosku o przyznanie pomocy były wydatkami zatwierdzonymi w planie dochodzenia do uznania, były też wydatkami niezbędnymi do prawidłowego użytkowania przechowalni wraz z sortownią, która zgodnie z zatwierdzonym planem była niezbędna skarżącej do magazynowania, przechowywania i przygotowywania do sprzedaży warzyw i owoców zakupionych od członków grupy. Skarżąca zauważyła, że skoro sam organ miał ogromne wątpliwości interpretacyjne w zakresie przyporządkowania, któregokolwiek z wydatków jako niezbędnego do ww. procesów, to nie może żądać skarżąca takich wątpliwości nie miała. Takie założenie organu jest sprzeczne z przepisem art. 117. ust 3 rozporządzenia 543/2011.

Następnie skarżąca przedstawiła szczegółowe wyjaśnienia dotyczące poszczególnych zakwestionowanych kosztów kwalifikowanych.

Po pierwsze – w zakresie dotyczącym wykonania infrastruktury technicznej budynku przechowalni wraz z sortownią (odmowa i kara 243.880,90 zł). Skarżąca wskazała, że pomimo tego, iż urządzenia KT 45 2XZS75 nie są zamontowane na stałe, nadal stanowią część zaplanowanej infrastruktury chłodniczej przechowalni. Jest to wariant korzystny pod względem ekonomicznym, pozwalający w pełni osiągnąć zaplanowany cel danej inwestycji, a do tego zgodny z założeniami zawartymi w PDU. Nie jest rozwiązanie typowe, jednak najkorzystniejsze zarówno pod względem niezbędności ich do osiągnięcia założonych celów inwestycji, jak i w zakresie wysokości wydatków. Skarżąca podkreślił, że gdyby zamontowała 5 urządzeń typu KT 45 2XZS75 w komorach dla warzyw, mogłoby to zostać bezspornie uznane za koszt kwalifikowany, natomiast zastosowanie rozwiązania korzystniejszego spotkało się z surową i niewspółmierną karą. Inwestycja ta została ujęta w zatwierdzonym PDU i jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania przechowalni oraz do prawidłowego przechowywania warzyw. Spełnia kryteria kwalifikowalności określone w I wezwaniu z 20 grudnia 2011 r. "do kosztów kwalifikowanych grupa może zaliczyć zakup i montaż infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków lub budowli oraz ich technicznego wyposażenia w zakresie niezbędnym dla potrzeb w procesie technologicznym służącym do przechowywania, magazynowania lub przygotowywania owoców i warzyw do sprzedaży". Poza tym z wszystkich przedstawionych dokumentów wynika, iż wszystkie urządzenia KT: 100 4XZS95, 145 CZS5X11 i 45 2XZS75 uzupełniają się wzajemnie, w związku z tym stanowią komplementarną całość. Skarżąca zaakcentowała, że nie nigdy wcześniej nie została poinformowana, iż tego rodzaju inwestycje, żeby mogły być kosztem kwalifikowanym muszą być zainstalowane na stałe. Zatem wg skarżącej został spełniony warunek określony w pkt 6 zał. do rozporządzenia z 17 czerwca 2009 r.

Po drugie – w zakresie dotyczącym kosztów wykonania posadzek w budynku przechowalni wraz z sortownią (kara 71.862,99 zł). Skarżąca przyznała, że kosztorysie powykonawczym z 28 stycznia 2012 r. kosztorysant błędnie wyliczył wielkość wykonanych posadzek oraz nie rozpisał właściwie faktycznie wykonanych prac podstawowych, związanych z wykonaniem posadzek. Niemniej jednak w chwili stwierdzenia błędu skarżąca 27 lutego 2012 r. złożyła poprawiony kosztorys oraz wyjaśnienie kosztorysanta. Faktycznie wydatkowana kwota na wykonanie posadzek była zgodna z załączonymi fakturami i wartością umieszczoną w kosztorysie, wartość wydatku nie przekraczała również średnich cen na tego rodzaju roboty budowlane. W związku z tym nałożenie sankcji wg skarżącej jest niezasadne. Skarżąca zarzuciła, że pominięto w rozstrzygnięciu sprawy jej wyjaśnienia oraz zmianę kosztorysu, co jest naruszeniem art. 7 k.p.a. Poza tym w żadnym wezwaniu skarżąca nie została poproszona o wyjaśnienie tej kwestii.

Po trzecie – w zakresie dotyczącym nadajników i odbiorników do bram przechowalni wraz z sortownią (kara 3.412,50 zł). Skarżąca wskazała, że odbiorniki są zamontowane w bramach i sterują silnikami służącymi do otwierania drzwi, nadajniki to piloty. Urządzenia te są konieczne do szybkiego otwierania i zamykania drzwi/bram co ma szczególne znaczenie ze względu na funkcję budynku. Brak tych urządzeń wydłużyłby czas zamykania i otwierania bram, co wpływałoby na podwyższenie temperatury w sortowni i korytarzach przechowalni lub nadmierne wychłodzenie sortowni. Poza tym do budynków o takim przeznaczeniu, automatyczne otwieranie bram chłodniczych i segmentowych jest wyposażeniem standardowym, niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania bram. Skarżąca podkreśliła, że w żadnych dokumentach przeznaczonych dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw, w tym na stronie internetowej ARiMR nie znalazła informacji, że tego rodzaju wydatek nie może być kosztem kwalifikowanym dochodzenia do uznania. Informacji takich nie otrzymała od pracownika weryfikującego wniosek lub wcześniej opiniującego PDU. W związku z tym nie miała żadnych podstaw, żeby mieć jakiekolwiek wątpliwości co do zasadności ujmowania w kosztach kwalifikowanych wniosku tego wydatku.

Po czwarte – w zakresie dotyczącym wydatku związanego z zakupem i instalacją separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku (odmowa 6.355,87 zł, kara 41.118,75 zł), a także nałożenia kary w wysokości 125.762,07 zł z tytułu wyłączenia z kosztów kwalifikowanych części instalacji sanitarno- wodociągowej, hydroforni i części instalacji gazowej- podziemnej. Skarżąca wskazała, że dopiero w I wezwaniu z 20 grudnia 2011 r. została poinformowana o braku uzasadnienia do zaliczenia jako kosztu kwalifikowanego wydatków związanych z zakupem i montażem separatora substancji ropopochodnych. Nigdy wcześniej żaden z pracowników organu nie poinformował, że tego rodzaju koszty nie będą mogły być kosztem kwalifikowanym. W zatwierdzonym PDU jako koszty kwalifikowane zostały wpisane całkowite koszty netto wykonania danego obszaru utwardzenia. W związku z wątpliwościami, czy faktycznie można taki wydatek zaliczyć do kosztów kwalifikowanych z ostrożności skarżąca po otrzymaniu I wezwania wycofała się z objęcia tego wydatku dofinansowaniem oraz dodatkowo z objęcia dofinansowaniem osadnika piasku, składając zmianę do wniosku, w którym wartość tych wydatków potraktowała jako koszt niekwalifikowany zadania. Wartość wydatków została ustalona na podstawie nowego, zmienionego kosztorysu powykonawczego, w którym poszczególne pozycje zostały wycenione na podstawie wartości ujętych w KNR. Skarżąca wyraziła przekonanie, iż nie może odpowiadać za umieszczenie jakiegoś wydatku w kosztach kwalifikowanych, gdy nigdy wcześniej nie została pouczona o niekwalifikowalności takiego wydatku, ani nie mogła dowiedzieć się o tym wprost z żadnych powszechnie dostępnych przepisów prawa lub dokumentów. O braku odpowiedzialności świadczy również fakt, iż w momencie, gdy pouczono skarżącą o wątpliwościach dotyczących kwalifikowalności jakiegoś wydatku, natychmiast zrezygnowała z ubiegania się o dofinansowanie do niego i dodatkowo wyłączyła osadnik piasku. Analogicznie bezzasadnie nałożono na skarżącą sankcję z tytułu wyłączenia z kosztów kwalifikowanych części instalacji wodociągowej, hydroforni oraz części instalacji gazowej podziemnej.

Skarżąca podkreśliła, że w przyjęciu podstawy do naliczenia sankcji organ w ogóle nie uwzględnił zmian do wniosku składanych przez nią, przyjęta wartość wnioskowana jest niezgodna z faktyczną ostateczną kwotą wnioskowaną. Przepis art. 117 posługuje się pojęciem kwoty wnioskowanej, a nie kwoty pierwotnie wnioskowanej, natomiast żaden przepis nie zakazuje grupom składania zmian lub korekt do wniosku w toku sprawy, zatem przyjęcie jako postawy do wyliczenia sankcji kwoty pierwotnie wnioskowanej zamiast kwoty ostatecznie wnioskowanej jest błędne.

Reasumując w opinii skarżącej w sprawie zaistniały wystarczające przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Prezesa ARiMR wniosła o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga jest zasadna chociaż nie ze wszystkich zarzutów w niej zawartych.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 r. Nr 145, poz. 868 ze zm.) – pomoc finansowa jest udzielana wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

Skarżąca na mocy decyzji Marszałka Województwa [...] uzyskała wstępne uznanie grupy producentów owoców i warzyw. Na podstawie tej decyzji realizuje ona plan dochodzenia do uznania zatwierdzony na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 z dnia 28 października 1996 r. w sprawie wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 1432/2003 z dnia 11 sierpnia 2003 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 2200/96 w odniesieniu do warunków uznawania organizacji producentów i wstępnego uznania grup producentów.

Skarżąca [...] września 2011 r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, za okres od 1 stycznia 2011 r. do 30 czerwca 2011 r.

Skarżącej mocą decyzji z [...] stycznia 2013 r. (utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją) została przyznana pomoc finansowa: na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 33.320,02 zł oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 6.969.889,28 zł. Natomiast odmówiono przyznania wnioskowanej kwoty pomocy na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji w wysokości 486.037,17 zł i dokonano obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji w wysokości 486.037,17 zł.

W skład uznanych przez organy kosztów niekwalifikowanych wchodziły:

1. w ramach inwestycji: Budowa budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowywania owoców i warzyw do sprzedaży:

kwota 95.817,32 zł, wynikającej z wykluczenia z objęcia pomocą finansową powierzchni 769.81 m2, stanowiącej różnicę pomiędzy wykazaną w kosztorysie powierzchnią posadzki 8450 m2, a powierzchnią stwierdzoną podczas przeprowadzonej kontroli na miejscu 7.680,19 m2,

kwota 4.550,00 zł (nadajniki i odbiorniki do brak segmentowych), z uwagi na fakt, iż nie jest to koszt bezpośrednio związany z przygotowaniem i wprowadzeniem do obrotu owoców i warzyw,

kwota 140.990,09 zł (sieć wodociągowa), z uwagi na wskazanie w projekcie budowlanym podłączenia budynku do miejskiej sieci wodociągowej,

kwota 16.352, 12 zł (pozycja w kosztorysie 2.4), związana z ww. pozycjami,

kwota 10.340,54 zł wyłączonej z wnioskowanej kwoty przez skarżącą po otrzymaniu wezwania nr 1 z 20 grudnia 2011 r.;

2. w ramach inwestycji: Zakup i montaż infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli oraz ich technicznego wyposażenia w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowywania, magazynowania lub przygotowywania owoców i warzyw - kwota 325.174,49 zł, wyliczona na podstawie podanych przez skarżącą cen jednostkowych oraz wskazanych kwot z faktur dokumentujących wydatek na urządzenia chłodnicze typu KT 45 2XZS75;

3. w ramach inwestycji: Zagospodarowanie terenu w zakresie niezbędnym do zapewnienia właściwego dojazdu, eksploatacji i zabezpieczenia inwestycji, w części uzasadniającej ich wykorzystanie bezpośrednio w procesie technologicznym służącym przechowywaniu, magazynowaniu, sortowaniu lub przygotowywaniu owoców i warzyw do sprzedaży - kwota 54.825,00 zł, związana z wykonaniem separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku, zadeklarowanych w pierwotnym kosztorysie oraz wniosku o przyznanie pomocy finansowej.

W skardze skarżąca kwestionuje zasadność odmowy co do części wymienionych kosztów (250.236,77 zł) tj. urządzeń KT 45 2XZS75 (243.880,90 zł) oraz separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku (6.355,87 zł) oraz nałożonej obniżki należnej kwoty (486.037,17) tj.: w zakresie dotyczącym kosztów wykonania posadzek w budynku przechowalni wraz z sortownią (kara 71.862,99 zł); w zakresie dotyczącym wykonania infrastruktury technicznej budynku przechowalni wraz z sortownią (kara 243.880,90 zł) urządzenia KT 45 2XZS75; w zakresie dotyczącym nadajników i odbiorników do bram przechowalni wraz z sortownią (kara 3.412,50 zł); w zakresie dotyczącym wydatku związanego z zakupem i instalacją separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku (kara 41.118,75 zł) oraz kary w wysokości 125.762,07 zł z tytułu wyłączenia z kosztów kwalifikowanych części instalacji sanitarno- wodociągowej, hydroforni i części instalacji gazowej-podziemnej. Ponadto skarżąca zarzuca, że przyjęcie jako postawy do wyliczenia sankcji kwoty pierwotnie wnioskowanej zamiast kwoty ostatecznie wnioskowanej jest błędne.

W powyższym zakresie toczy się spór w sprawie.

Przede wszystkim Sąd stwierdza, że organy prawidłowo wskazały, że zgodnie z wykazem faktur i rachunków potwierdzających wartość poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji, ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania oraz dokumentami potwierdzającymi zrealizowanie tych inwestycji, wartość poniesionych przez skarżącą wydatków, związanych z realizacją inwestycji ujętych w planie dochodzenia do uznania, wyniosła 10.589 284,83 zł netto (10 983 559,08 zł - 394 274,25 zł). Natomiast kwota wydatków niekwalifikowanych wyniosła łącznie 648.049,56 zł. Nie ma racji skarżąca zarzucając, że organy nieprawidłowo uznały, że podstawą do obliczenia należnej kwoty pomocy jest kwota faktycznie poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji netto ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, udokumentowana fakturami, tj. 10.983.559,08 zł (z pierwszego wniosku z 26 września 2011 r.) – pomniejszona o kwotę 394.274,25 zł (wynikająca ze zmiany wniosku z 21 listopada 2011 r.) oraz o kwotę wydatków niekwalifikowanych tj. 648.049,56 zł. Powyższe stanowiło podstawę naliczenia kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji – wartość netto 9.941.235,27 zł (10.589.284,83 zł – 648.049,56 zł).

Biorąc pod uwagę fakt, iż pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, wypłacana jest w wysokości 75% poniesionych kosztów inwestycji, należna wysokość pomocy finansowej jest równa 7.455.926,45 zł (9.941.235,27 zł * 75 %).

Kwota wskazywana przez skarżącą w skardze 7.897.865,20 zł (stanowiąca 75% kwoty 10.530.474,93 zł) została podana w zmianie do wniosku z 31 stycznia 2012 r. poprzedzonym wezwaniem organu z 20 grudnia 2011 r.

Wszelkie zmiany do wniosku, a w szczególności te, które poprzedzone były wezwaniami do złożenia wyjaśnień w związku z wykryciem nieprawidłowości, nie mogą prowadzić do obejścia systemu sankcji przewidzianych w art. 117 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. U. UE. L. 2011.157.1) w myśl którego – płatności oblicza się na podstawie kwoty, którą uznano za kwalifikowaną (ust. 1). Państwo członkowskie sprawdza wniosek o przyznanie pomocy otrzymany od beneficjenta i określa kwoty, które kwalifikują się do otrzymania wsparcia. Państwo członkowskie określa:

kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi w oparciu o sam wniosek,

kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi po sprawdzeniu kwalifikowalności wniosku. (ust. 2).

Jeżeli kwota określona na podstawie ust. 2 lit. a, przekracza kwotę określoną zgodnie z ust. 2 lit. b, o więcej niż 3%, nakłada się odpowiednią karę. Kwota kary jest równa różnicy między kwotami obliczonymi w ust. 2 lit. a i b.

Jednak jeżeli organizacja producentów lub grupa producentów może wykazać, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowanej kwoty nie stosuje się żadnej kary. (ust. 3).

Różnica procentowa pomiędzy łączną wnioskowaną kwotą pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kosztów kwalifikowanych inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania 7.941.963,62 zł (10.589.284,83 zł * 75 %), a należną kwotą pomocy finansowej 7.455.926,45 zł (9.941.235,27 zł * 75 %), ustaloną w trakcie weryfikacji wniosku, wynosi 486.037,17 zł (7.941.963,62 zł – 7.455.926,45 zł), tj. 6,5188%, a zatem przekracza 3 %.

Biorąc powyższe pod uwagę, organy prawidłowo wskazały, że łączna należna skarżącej kwota pomocy finansowej z tytułu realizacji inwestycji, po zastosowaniu sankcji, wynosi: 7.455.926,45 zł – 486.037,17 zł = 6.969.889,28 zł. Natomiast łączna należna skarżącej pomoc finansowa za I półrocze 2011 r. (z tytułu realizacji inwestycji oraz utworzenia grupy i prowadzenia działalności administracyjnej) wynosi: 6.969.889,28 zł + 33.320,02 zł = 7.003.209,30 zł

Przechodząc do zarzutów skarżącej dotyczących odmówienia przyznania pomocy finansowej oraz nałożenia sankcji z tytułu wydatku związanego z zakupem i instalacją separatora substancji ropopochodnych i osadnika piasku (odmowa 6.355,87 zł, kara 41.118,75 zł), a także nałożenia kary w wysokości 125.762,07 zł z tytułu wyłączenia z kosztów kwalifikowanych części instalacji sanitarno-wodociągowej, hydroforni i części instalacji gazowej-podziemnej, Sąd wskazuje na wyżej cytowany art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011, który zakłada, iż warunkiem zastosowania redukcji jest stwierdzenie, że wnioskowana kwota pomocy finansowej przekracza kwotę należną, ustaloną trakcie kontroli, o więcej niż 3% oraz brak odpowiedzialności po stronie wnioskującej za włączenie niekwalifikującej się kwoty. Sąd przyznaje rację organom, które podkreślają, że odpowiedzialności za zgłoszone wydatki nie może wyłączać brak wiedzy czy też brak interpretacji przepisów w zakresie właściwej kwalifikacji poszczególnych kosztów. Skarżąca decydując się na przystąpienie do programu i składając podpis pod wnioskiem o przyznanie pomocy potwierdza znajomość zasad obowiązujących w sprawach przyznawania pomocy finansowej oraz zgodność danych przedstawionych we wniosku ze stanem rzeczywistym. Natomiast sankcjom podlegały koszty, których niekwalifikowalność wynikała wprost z cytowanych przepisów, czy to w zakresie nieumieszczenia wydatku w planie dochodzenia do uznania, czy też w zakresie niezbędności wydatku celem uznania go za kwalifikowany, bądź była konsekwencją błędnych danych podawanych we wniosku o płatność. Ponadto wszelkie zmiany wniosku, w szczególności te, które poprzedzone były wezwaniem do złożenia wyjaśnień w związku z wykryciem nieprawidłowości, nie mogą prowadzić do obejścia systemu sankcji przewidzianych w art. 117 rozporządzenia nr 543/2011. Organ zasadnie wyłączył z objęcia pomocą koszty związane z hydrofonią, gdyż nie mogą zostać uznane za koszty kwalifikowalne, ze względu na brak możliwości uznania ich za elementy niezbędne w zakresie procesu przechowywania, przygotowania do sprzedaży owoców i warzyw przez skarżącą, o czym stanowi pkt 6 załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 98, poz. 822). Zgodnie tym punktem – kwalifikowanymi kosztami inwestycji są koszty zakupu i montażu infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli o których mowa w pkt 1-5, oraz ich technicznego wyposażenia, w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, zgodnie z kosztorysem.

Sąd odnosząc się do zarzutów dotyczących niezasadnej odmowy przyznania pomocy finansowej oraz nałożenia sankcji z tytułu wykonania infrastruktury technicznej budynku przechowalni wraz z sortownią, wskazuje, że skarżąca spośród zakupionych 8 urządzeń chłodniczych (KT 145 - 5 szt., KT 100 -1 szt., KT 45 - 2 szt.) 2 urządzeń chłodniczych typu KT 45 nie zainstalowała w komorach chłodniczych przechowalni. Urządzenia te są zestawami niezamontowanymi na stałe (przenośnymi), są podłączane giętkim kablem siłowym na korytarzu przechowalni i wstawiane są w drzwiach komory w ten sposób, że sprężarka znajduje się od strony korytarza, a chłodnica od strony komory. Zdaniem organów urządzenia te – jako nietrwale związane z infrastrukturą techniczną budynku przechowalni – nie odpowiadają treści wyżej cytowanego pkt 6 załącznika do rozporządzenia. Skarżąca uważa zaś, że choć urządzenie te nie są zamontowane na stałe, to jednak nadal stanowią część zaplanowanej infrastruktury chłodniczej przechowalni, co jest korzystne pod względem ekonomicznym i zgodne z celem inwestycji. Skarżąca podkreśliła, że nie była wcześniej informowana, iż tego rodzaju inwestycje, żeby mogły być kosztem kwalifikowanym muszą być zainstalowane na stałe, a poza tym nigdy nie kryła i wielokrotnie wyjaśniała, że są to urządzenia przenośne.

Sąd uznaje, że odmowy uznania za kwalifikowalne poniesionych kosztów za powyższe urządzania była słuszna. Z wyżej cytowanego punktu 6 załącznika do rozporządzenia wynika, iż chodzi tu o zakup i montaż infrastruktury technicznej, przez którą należy rozumieć układ i wzajemne relacje elementów stanowiących całość budowy, urządzenia te muszą być względem siebie uzupełniające, a nie substytucyjne. Potwierdza takie rozumienie tego przepisu również to (na co trafnie zwróciła uwagę skarżąca), że celem rozwiania wątpliwości do aktualnego brzmienia punktu 6 załącznika dodano – techniczne wyposażenie ma być "trwale związane z budynkiem lub budowlą". Poza tym punkt 6 powinien być interpretowany w kontekście pozostałych punktów załącznika do rozporządzenia, a te w punkcie 9, przewidziały możliwość zakupu narzędzi oraz zakupu i montażu maszyn oraz urządzeń przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, w szczególności przeznaczonych do ich mycia, czyszczenia, sortowania, pakowania, konfekcjonowania, krojenia, cięcia, szatkowania, obierania lub drylowania. Tak jak trafnie organy wskazały, urządzenia chłodnicze typu KT 45 mogły być uznane za wydatek kwalifikowalny i objęte pomocą finansową, gdyby wcześniej – pod tym punktem – zostały ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania na dany okres rozliczeniowy, zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. rozporządzenia.

O ile powyższe zarzuty skarżącej nie miały wpływu na zasadność odmowy przyznania wnioskowanej pomocy finansowej w tym zakresie, to zdaniem Sądu, są istotne przy rozpatrywaniu przesłanek dotyczących nałożenia kary.

Wskazać bowiem należy, że wyżej cytowany art. 117 ust. 3 akpait 2 rozporządzenia Komisji nr 543/2011 stanowi, że jeżeli organizacja producentów lub grupa producentów może wykazać, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowanej kwoty nie stosuje się żadnej kary.

Zdaniem Sądu nałożenie kary w wyżej omawianym zakresie było niesłuszne z kilku przyczyn. Po pierwsze – tak jak zauważono powyżej – w dniu zatwierdzenia planu dochodzenia do uznania na dany okres rozliczeniowy i złożenia wniosku – treść punktu 6 załącznika do rozporządzenia z dnia 17 czerwca 2009 r. nie zawierała wyraźnego warunku, że techniczne wyposażenie ma być "trwale związane z budynkiem lub budowlą", co mogło wprowadzić skarżącą w błąd. Po drugie – skarżąca od początku informowała w swoich wyjaśnieniach o sposobie zamontowania 2 urządzeń chłodniczych typu KT45, a mimo to organ w żadnym w wystosowanych do skarżącej wezwań (z 20 grudnia 2011 r., z 14 lutego 2012 r., z 21 lutego 2012 r.) nie wskazywał, że ma być to trwały montaż. Po trzecie – choć urządzenia chłodnicze typu KT45 z uwagi na sposób montażu, nie mogły zostać dofinansowane z uwagi na to, że w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania zostały wskazane z punktu 6 załącznika do rozporządzenia. To jednak nie można pominąć okoliczności, że były urządzeniami co do których generalnie może być przyznane dofinansowanie, pod warunkiem ujęcia ich w planie dochodzenia do uznania w punkcie 9 załącznika do rozporządzenia.

Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że w powyższej części (dotyczącej zakupu urządzeń chłodniczych typu KT 45) kara została niesłusznie nałożona z naruszeniem art. 117 ust. 3 rozporządzenia Komisji nr 543/2011, ponieważ skarżąca wykazała brak odpowiedzialności za włączenie niekwalifikowanej kwoty (243.880,90 zł). Wobec tego zarzuty skarżącej w tej części były trafne.

Sąd za niezasadne uznał zarzuty dotyczące obniżenia wysokości przyznanej pomocy finansowej z tytułu wykonania posadzek w budynku przechowalni wraz z sortownią. W tym przypadku nie zostały wypełnione przesłanki z art. 117 ust. 3 rozporządzenia Komisji nr 543/2011. Trafnie organy wywiodły, że trudno uznać aby zadeklarowanie większej o 769,81 m2 powierzchni posadzek w budynku przechowalni mogło być niezauważone przez skarżącą i całą winę ponosi kosztorysant. Do wykonania pomiaru powierzchni pomieszczenia nie jest wymagana wiedza specjalistyczna, a wnioskodawca wie o powierzchni budowanego przez siebie obiektu, tym bardzie, że stwierdzona w trakcie kontroli różnica między powierzchnią w kosztorysie, a powierzchnią stwierdzoną przez inspektorów terenowych była różna od powierzchni rzeczywistej o ponad 10%. Ponadto integralną częścią kosztorysu powykonawczego jest obmiar robót, który został podpisany przez członka grupy W. B. (Prezesa Zarządu G.), który potwierdził obmiar robót, w tym powierzchni posadzek, które zgodnie z obmiarem były równe 8450m2, co nie znalazło potwierdzenia podczas kontroli. Zasadnie organy podkreśliły, że to skarżąca jest odpowiedzialna za przedstawione dane, a ewentualne błędy popełnione przez osoby wykonujące czynności na jej zlecenie odnoszą skutek w stosunku do niej.

Kolejne zarzuty dotyczące nałożenia kary dotyczącej nadajników i odbiorników do bram przechowalni wraz z sortownią (obniżka o 3.412,50 zł) Sąd uznał za nietrafne, ponieważ nie zostały wypełnione przesłanki z art. 117 ust. 3 rozporządzenia Komisji nr 543/2011. Skarżąca wskazała te są konieczne do szybkiego otwierania i zamykania bram co ma szczególne znaczenie ze względu na funkcję budynku, a poza tym w dokumentacji przeznaczonej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw, nie znalazła informacji, że tego rodzaju wydatek nie może być kosztem kwalifikowanym dochodzenia do uznania.

Sąd odnosząc się do powyższej argumentacji wskazuje, że z wyżej cytowanego punktu 6 załącznika do rozporządzenia wynika, że kwalifikowanymi kosztami inwestycji są koszty zakupu i montażu infrastruktury technicznej, związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli, o których mowa w pkt 1-5, oraz ich technicznego wyposażenia, w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży. Takie określenie finansowanych kosztów inwestycji oznacza, że mogą być pokryte jedynie wydatki na konieczne, nieodzowne elementy wyposażenia. W związku z tym trudno uznać aby automatyczne oprzyrządowanie bramy taki test niezbędności wypełniało. Jest to z pewnością przydatny i użyteczny element bramy, jednak nie taki bez którego brama nie mogłaby spełniać swojej funkcji. Tym samym Sąd za trafne uznał stanowisko organów, że nie jest zasadne twierdzenie skarżącej, jakoby koszt "automatyki do bram" wymagał szczególnego wyjaśnienia w świetle przepisu o niezbędności kosztu celem uznania do za kwalifikowany. Oznacza to, że obniżenie dofinansowanie w tym zakresie było słuszne.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżoną decyzję należało uchylić z powodu błędnego zastosowania przepisu art. 117 ust. 3 rozporządzenia Komisji nr 543/2011 w zakresie kary (obniżenia kwoty finansowania) z tytułu wykonania infrastruktury technicznej budynku przechowalni wraz z sortownią dotyczącej 2 urządzeń chłodniczych typu KT 45. W tym zakresie organ odwoławczy powinien ponownie przeprowadzić postępowanie z uwzględnieniem przedstawionych podglądów Sądu. Pozostałe zarzuty skargi Sąd uznał za chybione.

Z powyższych względów Sąd stwierdzając, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) uchylił zaskarżoną decyzję. O wstrzymaniu wykonania decyzji zaskarżonej decyzji oraz o zasądzeniu kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.