Wyrok NSA, sygn. akt III SA 3041/99
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Administracyjne postępowanie
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Powołane przepisy: article: art. 175
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 74 par. 1, art. 80 par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 29
journal: Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 1 września 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zobowiązaniach podatkowych.
Teza: 1. W wypadku gdy obliczenie i pobranie podatku nastąpiło za pośrednictwem płatnika zwrot podatku na podstawie art. 29 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ może być dokonany tylko na mocy wcześniej wydanej, w oparciu o art. 175 Kpa, decyzji w przedmiocie obliczenia tego podatku bądź stwierdzenia braku obowiązku podatkowego.

2. W tej sytuacji podatnicy, którzy nie skorzystali ze środka prawnego przewidzianego w art. 175 Kpa, nie mogą domagać się po dniu 1 stycznia 1998 r. stwierdzenia nadpłaty na podstawie przepisów art. 74 par. 1 w związku z art. 80 par. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ w okresie, jaki pozostał do upływu 5 lat od dnia pobrania podatku.

TEZY

1. W wypadku gdy obliczenie i pobranie podatku nastąpiło za pośrednictwem płatnika zwrot podatku na podstawie art. 29 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ może być dokonany tylko na mocy wcześniej wydanej, w oparciu o art. 175 Kpa, decyzji w przedmiocie obliczenia tego podatku bądź stwierdzenia braku obowiązku podatkowego.

2. W tej sytuacji podatnicy, którzy nie skorzystali ze środka prawnego przewidzianego w art. 175 Kpa, nie mogą domagać się po dniu 1 stycznia 1998 r. stwierdzenia nadpłaty na podstawie przepisów art. 74 par. 1 w związku z art. 80 par. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ w okresie, jaki pozostał do upływu 5 lat od dnia pobrania podatku.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzja z dnia 28 października 1999 r. Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzją Urzędu Skarbowego W. z dnia 29 kwietnia 1999 r. w sprawie odmowy zwrotu Monice K. podatku od darowizny pobranego przez płatnika.

W motywach rozstrzygnięcia podano, iż w dniu 28 kwietnia 1997 r. przed notariuszem została zawarta umowa darowizny udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu, w której Monika K. wystąpiła jako obdarowana. Notariusz pobrała od tej umowy podatek od spadków i darowizn w kwocie 3.666 zł.

W dniu 5 maja 1998 r. Monika K. wystąpiła z żądaniem zwrotu podatku pobranego przez płatnika pomyłkowo.

Wniosek w tym przedmiocie został skierowany do Urzędu Skarbowego W. Organ ten załatwił odmownie wniosek Moniki K., wykazując w motywach rozstrzygnięcia, że żądanie złożone zostało z uchybieniem terminu określonego w art. 175 Kodeksu postępowania administracyjnego. Stanowisko to zostało podtrzymane w zaskarżonej decyzji z dnia 28 października 1999 r. przez Izbę Skarbową w W. Stwierdzono, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych z mocy art. 330 Ordynacji podatkowej. Oznacza to, że na podstawie art. 175 par. 1 Kpa podatniczka mogła wystąpić z żądaniem sprostowania obliczenia podatku lub uznania nieistnienia obowiązku podatkowego i o zwrot podatku w terminie jednego miesiąca od dnia pobrania podatku przez płatnika.

W sprawie niniejszej termin ten upłynął w dniu 28 maja 1997 r. Wobec czego żądanie złożone przez Monikę K. w dniu 5 maja 1998 r. jest spóźnione. Wskazano ponadto, że sentencja rozstrzygnięcia organu podatkowego I instancji jest wadliwa. Powinna ona brzmieć "odmówić rozpatrzenia wniosku". Uchybienie to, zdaniem Izby Skarbowej w W., nie miało wpływu na prawidłowość dokonanego w sprawie rozstrzygnięcia.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Monika K. wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie wyroku nakazującego zwrócić jej nadpłaconą kwotę podatku od spadków i darowizn.

Zarzuciła, że w zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej w W. powołano się na przepis art. 175 par. 1 Kpa, gdy został on skreślony przez art. 307 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Skarżącej pominięto przy rozstrzyganiu w sprawie przepis art. 80 par. 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który daje prawo do dochodzenia nadpłaty w okresie 5 lat.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wnosi o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji z dnia 28 października 1999 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W sprawie niniejszej ma zastosowanie przepis art. 330 Ordynacji podatkowej. Przewiduje on, że do zwrotu nadpłat w podatku powstałych przed dniem wejścia w życie Ordynacji /1 stycznia 1998 r./ mają zastosowanie przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych /ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. - Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./. W tej sytuacji prawnej żądanie Skarżącej w przedmiocie zwrotu nadpłaty powinno zostać rozpatrzone w świetle art. 29 tej ustawy, gdyż nadpłata w podatku od spadków i darowizn powstała w dniu 28 kwietnia 1997 r., to jest w dniu zawarcia umowy darowizny i pobrania kwoty podatku przez płatnika.

Naczelny Sąd Administracyjny w swoich orzeczeniach już wyjaśnił /np. wyrok z dnia 22 października 1987 r. SA/Kr 893/87 - ONSA 1987 Nr 2 poz. 72/, że w wypadku gdy obliczenie i pobranie podatku nastąpiło za pośrednictwem płatnika, zwrot podatku na podstawie art. 29 ustawy o zobowiązaniach podatkowych może być dokonany tylko na mocy wcześniej wydanej, w oparciu o art. 175 Kpa, decyzji w przedmiocie obliczenia tego podatku bądź stwierdzenia braku obowiązku podatkowego. Przepis art. 175 Kpa uprawnia podatnika do wystąpienia w terminie jednego miesiąca od dnia pobrania podatku do właściwego organu podatkowego ze stosownym żądaniem. Po upływie tego terminu obliczenie i pobór podatku stawało się czynnością o skutkach ostatecznych, której organy podatkowe nie mogły weryfikować na podstawie art. 29 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

W tej sytuacji podatnicy, którzy nie skorzystali ze środka prawnego przewidzianego w art. 175 Kpa, nie mogą domagać się po dniu 1 stycznia 1998 r. stwierdzenia nadpłaty na podstawie przepisów art. 74 par. 1 w związku z art. 80 par. 1 pkt 1 lit. "a" Ordynacji podatkowej w okresie, jaki pozostał do upływu 5 lat od dnia pobrania podatku.

Termin ten dotyczy tych podatników, którym płatnik pobrał nienależny podatek poczynając od dnia 1 grudnia 1997 r. Wynika to z przepisu art. 329 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Wymieniony przepis nie ma jednak zastosowania w niniejszej sprawie, bo jak już wcześniej wspomniano notariusz /płatnik/ pobrał podatek w dniu 28 kwietnia 1997 r.

Skoro zatem, jak wynika z akt sprawy, Skarżąca uchybiła jednomiesięcznemu terminowi do wniesienia żądania zwrotu podatku określonemu w art. 175 Kpa, brak jest podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie.

Mając to na uwadze należało oddalić skargę na podstawie przepisu art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.