Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 449/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: Urszula Czerwińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi A.G. , E.W., E.G. i I.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 14 stycznia 2014 r., znak: [....] w przedmiocie czasowego odebrania psów skargę oddala. [pic]


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta decyzją z dnia 14 października 2013 r., znak [...] na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2013 r. poz. 856), dalej "u.o.z." oraz art. 104 k.p.a. w wyniku rozpoznania z urzędu na żądanie [...] Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami, sprawy czasowego odbioru 10 psów w typie rasy briard (5 psów, 5 suk) pozostających pod opieką A. G., E. G., I. G., W. G. z powodu znęcania się nad zwierzętami - orzekł o odebraniu czasowym 10 psów w typie rasy briard (5 psów i 5 suk) wymienionym wyżej osobom, pod których opieką pozostawały zwierzęta.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji opisał przebieg postępowania, wszczętego w dniu 28 grudnia 2012 r. do Urzędu Miasta na wniosek z dnia 24 grudnia 2012 r. [...] Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami (zwanego dalej "TOZ") o wydanie decyzji o czasowym odbiorze zwierząt (8 dorosłych psów i dwóch szczeniąt). Jednocześnie uzyskano informację, że TOZ z uwagi na zagrożenie zdrowia i życia ww. zwierząt w dniu 21 grudnia 2012 r. w asyście Policji odebrało ww. zwierzęta.

W dniu 7 stycznia 2013 r. do organu prowadzącego postępowanie wpłynęło zaświadczenie lekarsko - weterynaryjne wystawione przez W. K. - lekarza weterynarii dotyczące wymienionych zwierząt. U zwierząt tych stwierdzono zły stan odżywienia i utrzymania, złą kondycję fizyczną i psychiczną. Zgodnie z informacją zawartą w tym orzeczeniu psy były głodzone, niektóre z nich miały odleżyny i inne zmiany chorobowe, jedna suka wymagała hospitalizacji. Informacje te były zgodne z przedstawioną przez TOZ dokumentacją foto graficzną miejsca przetrzymywania zwierząt.

Prezydent Miasta wydał w dniu 6 marca 2013 r. decyzję nr [...] o czasowym odebraniu 10 psów, jednakże Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 26 kwietnia 2013 r. nr [...] uchyliło ją i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wskazując na konieczność wyjaśnienia, "kto jest właścicielem psów". Ponadto Kolegium zwróciło uwagę, iż organ I instancji nie powołał w sposób jednoznaczny przesłanek, które potwierdzałyby konieczność odebrania zwierząt w trybie art. 7 ust. u.o.z.

Prezydent Miasta uzyskał dodatkową opinię lekarsko - weterynaryjną w sprawie odebranych psów. Wynika z niej jednoznacznie, że dalsze pozostawanie zwierząt w miejscu ich wcześniejszego pobytu (ul. K. w K.) stwarzało realne zagrożenie dla ich życia i zdrowia.

W przedmiocie ustalenia, kto jest faktycznym właścicielem poszczególnych odebranych zwierząt - akta sprawy uzupełniono o oświadczenia (z dni 20 i 21 maja 2013 r.) A., W., I., E.G., w których oświadczyli oni, że są właścicielami 11 psów. Z oświadczeń tych nie wynika jednoznacznie, kto jest właścicielem poszczególnych, konkretnych zwierząt. Podjęto, zatem dalsze próby ustalenia prawa własności przysługującego, co do poszczególnych zwierząt. Organ wystąpił do Związku Kynologicznego w Polsce z zapytaniem, czy któraś z osób będących stroną postępowania miała zarejestrowaną hodowlę bądź psy w tej instytucji. W dniu 1 sierpnia 2013 r. przeprowadzono też na terenie Schroniska dla bezdomnych zwierząt w K. przy udziale stron postępowania rozprawę administracyjną mającą na celu m.in. ustalenie, kto jest właścicielem poszczególnych zwierząt. Do stron postępowania w dniu 13 sierpnia 2013 r. wysłano wezwania do przedłożenia książeczek zdrowia psów, których dotyczy postępowanie. W tym samym dniu wystąpiono z pismem do Prokuratury Rejonowej Kraków – [...] z prośbą o udzielenie informacji, jakie ustalenia w przedmiotowej sprawie, prowadzonej równolegle przez tę Prokuraturę zostały poczynione w przedmiocie własności zwierząt, których postępowanie dotyczy.

Z uwagi na fakt, że wszystkie zwierzęta pozostawały pod jednym adresem przy ul. K. w K., pod którym to adresem zamieszkują A., E., I., W. G., a z zebranych akt sprawy wynika, że wspólnie opiekowali się oni wszystkimi pozostającymi pod tym adresem psami przyjęto, że wszyscy oni wspólnie byli opiekunami 10 psów w typie rasy briard (5 psów i 5 suk) będących przedmiotem postępowania.

Organ I instancji stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dał podstawy do wydania decyzji o czasowym odbiorze 10 psów w typie rasy briard (5 psów, 5 suk) pozostających pod opieką wymienionych wyżej osób - w trybie art. 7 ust 3 ustawy o ochronie zwierząt, z powodu znęcania się nad zwierzętami.

Na podstawie art. 6 ust. 2 u.o.z "znęcanie się nad zwierzętami" oznacza zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień zwierzęciu. Znęcaniem się nad zwierzęciem jest w szczególności: utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji (pkt 10).

Zgodnie z art. 7 ust. 3 u.o.z. w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia.

Badając przesłanki zastosowania w niniejszej sprawie art. 7 ust. 3 u.o.z. należy podkreślić, że zwierzęta znajdowały się sytuacji wskazującej na to, iż ich dalsze pozostawanie na terenie nieruchomości przy ul. K. w K. zagraża ich życiu i zdrowiu (zgodnie z uzyskaną opinią lekarsko - weterynaryjną "każdy z psów cierpiał fizycznie i psychicznie. Cierpienie to było ciągłe, a właściciel nie uczynił niczego, aby mu zapobiec, mimo monitów ze strony lekarzy weterynarii", zwierzęta były w złej kondycji, należało niezwłocznie podjąć leczenie i właściwe odżywianie zwierząt), a zatem mamy tu do czynienia z przypadkiem niecierpiącym zwłoki, upoważniającym wymienione w ww. przepisie u.o.z. podmioty do odebrania zwierząt i niezwłocznego zawiadomienia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) celem podjęcia decyzji w przedmiocie czasowego odbioru zwierząt.

Opisany wyżej stan wskazuje na wypełnienie dyspozycji art. 7 ust. 3 oraz jednocześnie art. 6 ust. 2 u.o.z. w stosunku do wymienionych zwierząt, co uzasadnia natychmiastowy odbiór zwierząt dokonany przez upoważnionych przedstawicieli organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt jak i wydanie niniejszej decyzji podjętej na podstawie art. 7 ust. 3 u.o.z.

Właściwy organ wydaje decyzję na podstawie art. 7 ust. 3 u.o.z. jedynie w sytuacji szczególnej. Decyzja jest wydawana już po faktycznym odbiorze zwierząt następującym w sytuacjach ekstremalnych, gdy ten odbiór ma miejsce w przypadkach niecierpiących zwłoki, w sytuacji zagrożenia życia i zdrowia zwierząt, a sama decyzja jedynie sankcjonuje dokonany w trybie "awaryjnym" odbiór. Organ bada czy zaistniał fakt znęcania się nad zwierzęciem, a więc czy spełnione są przesłanki z art. 6 ust. 2 u.o.z. oraz stwierdza, czy faktycznie miał miejsce ten "stan wyższej konieczności" uprawniający określone w art. 7 ust. 3 u.o.z. podmioty do natychmiastowego odbioru zwierząt, jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ.

Podkreślić należy, że fakt posiadania zwierzęcia nakłada na posiadacza szczególne obowiązki związane z dbałością o jego stan, co znajduje swój szczególny wyraz w niedopuszczaniu do sytuacji, jaka miała miejsce w przedmiotowej sprawie.

Zgodnie z art. 7 ust. 4 u.o.z. kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna.

Nadmieniono, że zastosowanie szczególnego środka administracyjnego o charakterze zabezpieczającym z art. 7 ust. 3 u.o.z w żadnej mierze nie przesądza o trwałym odebraniu posiadania czy własności zwierząt. Wydanie takiej decyzji ma na celu jedynie zabezpieczenie zwierząt przed ich swoistym "niehumanitarnym" traktowaniem na potrzeby procesu karnego w sytuacji wystąpienia przesłanek z art. 6 ust. 2 u.o.z. Środek ten nie jest konkurencyjny z zastosowaniem innych środków zgodnie z przepisami ustaw karnych. Nadto odpadnięcie lub brak podstaw odpowiedzialności karnej, w sytuacji nieorzeczenia o przepadku zwierząt przez sąd powszechny, powoduje upadek decyzji o czasowym odebraniu zwierząt zgodnie z art. 7 ust. 6 u.o.z.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli: W., E., I. i A. G.. Odwołujący podkreślili, iż decyzja organu I instancji wydana została po 10 miesiącach od odebrania 10 psów będąc "akcją z góry zaplanowaną na podstawie fałszywych donosów ludzi (...) nieżyczliwych". Ponadto wskazali, iż pozostawienie psów w dotychczasowym miejscu "nie zagrażało ich ani życiu, ani zdrowiu, bo z każdym chorobowym przypadkiem udawali się po specjalistyczną pomoc do lekarzy weterynarii". Podkreślono, iż nigdy "świadomie" żądne z nich nie znęcało, ani nie dopuszczał do sytuacji, w której psy by cierpiały. Ponadto dodano, iż nie trzymano psów dla zysku. Odwołujący w odwołaniu domagają się "natychmiastowego zwrotu (...) ukochanych psów".

Po rozpatrzeniu odwołań od powyższej decyzji Prezydenta Miasta Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 14 stycznia 2014 r., znak [...] - działając na podstawie art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeks postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ odwoławczy przytoczył treść art. 6 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 7 ust. 1 oraz ust. 3 u.o.z.

Kolegium doszło do przekonania, że zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta nie budzi wątpliwości. Zarówno, bowiem prowadzące do takiego rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne, jak również wywód prawny przedstawiony w uzasadnieniu decyzji są prawidłowe, a konkluzja organu dotycząca czasowego odebrania 10 psów w typie rasy briard jest słuszna.

Jak wynika z akt sprawy (karta nr 78) organ I instancji z dniem 1 lipca 2013 r. zwrócił się z pismem skierowanym do lekarza weterynarii W. K. o opinię, czy na podstawie przeprowadzonego badania zwierząt bezpośrednio po ich odebraniu oraz sporządzonego na tej podstawie zaświadczenia lekarsko-weterynaryjnego zachodziła potrzeba niezwłocznego odebrania tych zwierząt z miejsca ich przetrzymywania - tj. ul. K. w K., gdyż dalsze ich tam przetrzymywanie mogłoby znacząco zagrozić ich życiu lub zdrowiu. W odpowiedzi W. K. (lekarz weterynarii, specjalista chirurg) w piśmie datowanym na dzień 7 lipca 2013 r. oświadczył, iż "należy jednoznacznie stwierdzić, że dalsze pozostawienie zwierząt ich miejscu pobytu stwarzało realne zagrożenie dla ich zdrowia i życia". Ponadto podkreślił, iż "czynnik czasu - odebranie natychmiastowe - dawał szansę na podjęcie odpowiednio szybko środków zaradczych, tj. leczenia i odpowiedniego odżywiania, co przełożyło się na uratowanie zwierząt od śmierci głodowej lub padnięcia z powodu nieleczonych schorzeń i zapobiegło dalszym bolesnym procesom, na jakie były narażone ich organizmy".

W przedmiocie ustalenie kręgu właścicieli przedmiotowych zwierząt akta sprawy zostały uzupełnione o oświadczenia poszczególnych właścicieli psów (dowód, karty w aktach sprawy nr 21- 27), z których wynika, iż łącznie A. G., W. G., I. G. oraz E. G. są właścicielami wszystkich odebranych psów. Z racji niemożności ustalenia prawa własności psów będących przedmiotem niniejszego postępowania w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, organ I instancji słusznie - zdaniem Kolegium - zdecydował się przyjąć, iż z uwagi na fakt, że w/w psy pozostawały pod jednym adresem przy ul. K. w K. (gdzie mieszkają Państwo I., A., W. oraz E. G.), a z zebranych dowodów wynika, że wszyscy odwołujący wspólnie byli opiekunami 10 psów w typie rasy briard, że właścicielami tychże zwierząt są wszyscy wymienieni Państwo G.

Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie I. G., A. G., W. G. oraz E. G. zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i domagając się zwrotu psów. Skarga ta została zarejestrowana do sygn. II SA/Kr 449/14.

Skarżący podnieśli, że prawidłowo opiekowali się psami, leczyli je weterynaryjnie i odżywiali "karmą z górnej półki". Nigdy nie znęcali się nad tymi zwierzętami, nie dopuszczali do zadawania im bólu i cierpień. W aktach sprawy znajdują się kserokopie faktur na zakup karm oraz kserokopie faktur i paragonów na leczenie psów. Skarżący podważyli w zaświadczeniu dr W. K. stwierdzenie "U wymienionych zwierząt stwierdzono zły stan odżywienia i utrzymania, złą kondycję fizyczną i psychiczną". Zgodnie z informacją zawartą w tym orzeczeniu psy były głodzone, niektóre z nich miały odleżyny i inne zmiany chorobowe, a jedna suka wymagała hospitalizacji. Miały zaburzoną socjalizację i więź łączącą je ze światem ludzi. Skarżący podnieśli, że w gorszym stanie były jedynie 2 psy, które pozostawały w leczeniu weterynaryjnym. Oba pieski były bardzo chude, ale ich chudość nie była wynikiem głodzenia tylko przebytych chorób na które były leczone, a być może i wrodzonym błędem metabolizmu (stąd często występujące u nich biegunki). Ponadto skarżący zakwestionowali stwierdzenie o zaburzonej socjalizacji psów podnosząc, że mają mnóstwo udokumentowanych spacerów po całym K.. Zakwestionowali również wynikającą z opinii weterynaryjnej ilość karmy przypadającą dobowo na poszczególne psy.

Zwrócili uwagę na to, że rasa briard i wszystkie rasy typu "owczarskiego" są rasami pastersko-stróżującymi, bardzo pilnującymi swojego stada (zwierząt i ludzi) oraz terenu. Dlatego cztery psy zostały chwilowo uwiązane ze względów bezpieczeństwa na czas siłowego wejścia obcych ludzi do mieszkania skarżących. Na co dzień chodziły po całym mieszkaniu i były trzymane nie uwiązywane.

Skarżący zakwestionowali również sposób sprawowania opieki nad psami po ich odebraniu przez TOnZ. Podnieśli, że mają ogromną wiedzę i długoletnie doświadczenie w opiece nad psami. Pozostawienie u nich psów nie zagrażało ani ich życiu, ani zdrowiu, bo z każdym chorobowym przypadkiem udawali się po specjalistyczną pomoc do lekarzy weterynarii.

Dodatkowo A. G. w skardze zarejestrowanej pod sygn. II SA/Kr 513/14 zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt z dnia 21 sierpnia 1997 roku, polegające na błędnym uznaniu, iż w przedmiotowej sprawie wystąpił "przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu". Zaskarżonej decyzji zarzucono również naruszenie przepisów postępowania odnośnie wyjaśnienia kwestii własności 10 psów w typie rasy briard oraz kwestii "przypadku niecierpiącego zwłoki", które miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia, a to: art. 7 k.p.a.; art. 11 k.p.a.; art. 77 § 1 k.p.a.; art. 80 k.p.a.; art. 107 § 3 k.p.a.

W związku z powyższym na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu dodatkowo podniesiono, że w zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stanęło na stanowisko, iż materiał zgromadzony w sprawie potwierdza ziszczenie się przesłanek z art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. Pogląd ten według skarżącego jest całkowicie błędny i nie znajduje uzasadnienia w realiach sprawy. Organ II instancji doszedł do powyższego wniosku jedynie na podstawie oświadczenia zawartego w opinii z dnia 7 lipca 2013 roku lekarza weterynarii W. K., w której tenże podał, iż "dalsze pozostawanie zwierząt w ich miejscu pobytu stwarzało realne zagrożenie dla ich życia i zdrowia".

Po pierwsze, powyższy dowód zdaje się być jedynym, który uzyskał organ l instancji, dążąc do wyjaśnienia kwestii zaistnienia bądź nie przesłanki z art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. Żadnych innych czynności w tej materii organ l instancji nie podjął. Takie postępowanie świadczy jedynie o powierzchownym traktowaniu sprawy i braku zaangażowania organów w jej prawidłowe i wyczerpujące wyjaśnienie.

Następnie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zauważa okoliczności, że oświadczenie lekarza weterynarii wystawione jest już post factum, po ponad półrocznym czasokresie od odbioru zwierząt (tj. w dniu 21 grudnia 2012 roku), tym samym jego przydatność musi być, co najmniej wątpliwa. Opieranie się tylko na tym dowodzie przy podejmowaniu rozstrzygnięcia jest nie do przyjęcia.

Zdaniem skarżącego, ani organ l instancji ani organ II instancji nie wykazał, że w sprawie zaistniały przesłanki, które potwierdzałyby konieczność odebrania zwierząt w trybie ustanowionym art. 7 ust. 3 Ustawy o ochronie zwierząt. Natomiast przedłożone do akt sprawy dowody wskazują na okoliczność wprost przeciwną, iż skarżący dbał o swoje psy, karmił je, wychodził z nimi na spacery, zapewniał opiekę weterynaryjną i nie zachodził przypadek niecierpiący zwłoki uzasadniający odebranie mu zwierząt w powyższym trybie. Na marginesie wypada dodać, że to w Schronisku dla Zwierząt Bezdomnych przy ul. R. w K., po odebraniu zwierząt, jeden z psów padł na skutek niezapewnienia odpowiednich warunków.

Skarżący zarzucił również niedostateczne wyjaśnienie kwestii własności psów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że powstała "niemożność ustalenia prawa własności psów będących przedmiotem niniejszego postępowania". Jednocześnie Organ II instancji wysnuwa wniosek, że wspólnie właścicielami zwierząt są "wszyscy wymienieni Państwo G.". Takie wnioskowanie jest, bez jakichkolwiek podstaw ku temu, jest nieakceptowalne. Przyczyną braku wyjaśnienia niniejszej, jakże kluczowej, kwestii jest nieudolność podejmowanych działań przez organy administracyjne i brak ich aktywności czy jakiegokolwiek dążenia do ustalenia prawidłowego, odzwierciedlającego rzeczywistość stanu faktycznego.

W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o ich oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 11 czerwca 2014 r. obie sprawy połączono do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. II SA/Kr 449/14.

Rozpoznając połączoną skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie mogła zostać uwzględniona. Przeprowadzone przez organ administracyjny postępowanie jest prawidłowe, musiało zatem doprowadzić do wydania decyzji o zaskarżonej treści.

Zgodnie z art. 6 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2013 r. poz. 856) zabrania się znęcania nad zwierzętami. Ustęp 2 art. 6 stanowi, że przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a następnie wymienia przykładowe zachowania, które mieszczą się w zakresie tego pojęcia.

Stosownie do art. 7 ust. 1 u.o.z. zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane:

1) schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne, lub

2) gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jeżeli jest to zwierzę gospodarskie, lub

3) ogrodowi zoologicznemu lub schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę wykorzystywane do celów rozrywkowych, widowiskowych, filmowych, sportowych lub utrzymywane w ogrodach zoologicznych.

W myśl art. 7 ust. 3 powołanej wyżej ustawy w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia.

Relację pomiędzy zastosowaniem ust. 1 i ust. 3 art. 7 wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. II SA/Gd 841/11 (LEX nr 1103062) stwierdzając: "W sytuacji opisanej w art. 7 ust. 1 ustawy z 1997 r. o ochronie zwierząt odebranie zwierząt następuje po wydaniu decyzji administracyjnej orzekającej o odebraniu czasowym zwierząt. Natomiast w sytuacji opisanej w art. 7 ust. 3 tejże ustawy, w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela zagraża jego życiu, odebranie zwierząt poprzedza podjęcie decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt. (...) Przesłanki wydania decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt w sytuacji, o jakiej mowa w art. 7 ust. 3 ustawy z 1997 r. o ochronie zwierząt są dodatkowo określone w stosunku do regulacji z art. 7 ust. 1 tejże ustawy, tzn. dla zastosowania art. 7 ust. 3 konieczne jest spełnienie dodatkowych przesłanek takich jak: przypadek niecierpiący zwłoki, dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela zagrażające jego życiu".

Jak wynika z powyższego, aby wydać decyzję o czasowym odebraniu zwierząt fakt znęcania się nad zwierzętami musi zostać udowodniony. Jeżeli wcześniej doszło już do faktycznego odebrania zwierząt właścicielowi, muszą być również spełnione przesłanki wskazane w art. 7 ust. 3 (zagrożenie życia i zdrowia zwierzęcia).

Postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją zostało wszczęte w związku z pismem Towarzystwa Opieki Nad Zwierzętami z dnia 24 grudnia 2012 . W piśmie poinformowano Prezydenta Miasta o odebraniu psów, dokonanym w dniu 22 grudnia 2012 r. w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. W ten sposób spełniony został warunek wskazany w art. 7 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt ("Decyzja, o której mowa w ust. 1, podejmowana jest z urzędu po uzyskaniu informacji od Policji, straży gminnej, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt").

Do akt sprawy dołączono zaświadczenie lekarsko - weterynaryjne z badania psów wykonanego w dniu 22 grudnia 2012 r. tj. bezpośrednio po ich odebraniu na terenie Schroniska dla Bezdomnych Zwierząt w K. (k. 18 - 20). W zaświadczeniu szczegółowo opisano stan poszczególnych zwierząt stwierdzając, że "wszystkie zbadane zwierzęta były w złej kondycji fizycznej i psychicznej. Były bojaźliwe i nieufne w stosunku do badającego. (...) Psy były głodzone, a karma, jaką dostawały nie zaspokajała ich zapotrzebowania bytowego". Ponadto do akt sprawy dołączono płytę CD ze zdjęciami odebranych psów. Natomiast właściciele psów dołączyli do akt sprawy kserokopie faktur za zakup karmy dla psów oraz zaświadczenia wskazujące, że psy pozostawały pod stałą opieką weterynaryjną.

Po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze pierwszej wydanej w niniejszej sprawie decyzji uzupełniono postępowanie w kierunku wskazanym przez organ odwoławczy. Kolegium nakazało ustalenie, czy w niniejszej sprawie zachodziły okoliczności, o których mowa w art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt tj. czy w sprawie zaistniał przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. Na tę okoliczność pozyskano opinię lekarsko - weterynaryjną z dnia 7 lipca 2013 r. (k. 79 - 81 akt administracyjnych), z której wynika, że dalsze pozostawanie zwierząt w ich miejscu pobytu przy ul. K. w K. stwarzało realne zagrożenie dla ich życia i zdrowia.

Dla ustalenia przesłanek czasowego odebrania psów decydujące znaczenie ma treść powyższej opinii, a także treść wymienionego wcześniej zaświadczenia lekarsko – weterynaryjnego (obydwa dokumenty sporządzonego przez lekarza weterynarii W. K.). Wynika z nich jednoznacznie, że wszystkie odebrane psy były w bardzo złym stanie fizycznym i psychicznym, niektóre z nich miały odleżyny, inne zmiany chorobowe (zapalenie zewnętrznych kanałów słuchowych, zanik tkanki mięśniowej, brak podściółki tłuszczowej), jedna suka wymagała hospitalizacji. Zeznania naocznych świadków potwierdzają w jakich warunkach przebywały zwierzęta w domu skarżących, że były wygłodniałe, niedożywione, uwiązane na lancach , cierpiały fizycznie i psychicznie.

Taki stan zwierząt sprawia, że spełnione są przesłanki ustawy do zakwalifikowania działań bądź zaniechań właścicieli w stosunku do nich, jako znęcania się nad zwierzętami – dopuszczanie do zadawania bólu zwierzętom. To sprawia, że znajdują zastosowanie przepisy art. 7 ust 3 ustawy o ochronie zwierząt, w szczególności przypadek niecierpiący zwłoki, umożliwiający odebranie zwierzęcia, gdy dalsze pozostawanie u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu.

Zarzuty skargi nie znajdują uzasadnienia. Sąd podziela ocenę dokonaną przez organy administracji, iż obydwa wymienione wyżej dokumenty sporządzone przez lekarza weterynarii W. K. są wiarygodne i opisują faktyczny stan zwierząt w dacie ich odebrania. W szczególności nie można zgodzić się z zarzutem, że sporządzenie opinii ponad pół roku po odebraniu psów pozbawia ją wiarygodności. Konieczność uzupełnienia dokumentacji weterynaryjnej wynikała ze wskazań SKO dotyczących wyjaśnienia przesłanek z art. 7 ust. 3 u.o.z. (w pierwszym zaświadczeniu wskazano wyłącznie na przesłanki z ust. 1 art. 7). Opinię tę sporządzał ten sam lekarz weterynarii, który badał psy bezpośrednio po ich odebraniu właścicielowi. W opinii chodziło wyłącznie o odpowiedź na pytanie, czy zachodziła potrzeba natychmiastowego odebrania zwierząt właścicielowi, nie zaś o dokonanie ponownego badania czy też ustalenia stanu zdrowia zwierząt (ten był już wcześniej ustalony w zaświadczeniu). Takiej odpowiedzi autor opinii udzielił, co dało podstawę do ustalenia, że w sprawie zaistniały przesłanki zastosowania art. 7 ust. 3 u.o.z. Fakt, że karma, którą otrzymywały zwierzęta była dobrej jakości, nie zwalnia z zarzutu znęcania się nad zwierzętami w sytuacji, gdy psy otrzymywały tej karmy tak niewiele, że wskutek zagłodzenia następował zanik masy mięśniowej. Również okoliczność, że A. G. w przypadku jakichkolwiek niepokojących objawów u zwierząt chodził z nimi do weterynarza z takiego zarzutu nie zwalnia. Jak bowiem wynika z obdukcji weterynaryjnej z dnia 4 grudnia 2012 r. (dołączonej do wniosku o wszczęcie postępowania - k. 11 akt administracyjnych) suczka S. mimo hospitalizacji w dniach od 11 do 21 listopada 2012 r. z powodu silnego wycieńczenia i wychudzenia ponownie trafiła do weterynarza w dniu 4 grudnia 2012 r. w stanie agonalnym i ostatecznie zdechła podczas wizyty w klinice weterynaryjnej.

Nie można również podzielić zarzutu niewyjaśnienia kwestii, kto był faktycznym właścicielem zwierząt. Podnosząc ten zarzut w skardze zarejestrowanej pod sygn. II SA/Kr 513/14 A. G. nie kwestionuje, że wszystkie odebrane psy pozostawały pod jego opieką, a także pod opieką E. G., I. G., W. G.. Wszyscy skarżący piszą w skardze o "naszych psach", "naszych ukochanych psach", o sobie zaś piszą "cała czwórka właścicieli". Podnoszone na rozprawie zarzuty jakoby nie wszystkie zatrzymane psy stanowiły własność wszystkich skarżących, bądź też, że niektóre psy należą do osób, które nie brały udziału w postępowaniu są zupełnie niewiarygodne, skoro pojawiły się dopiero na tym etapie postępowania. Wobec tego skierowanie decyzji o czasowym odebraniu 10 psów do E., W., I. oraz A. G. jest w pełni uzasadnione.

Na zakończenie należy wskazać, że zastosowanie tego środka o charakterze administracyjnym nie przesądza o trwałym odebraniu posiadania czy własności zwierząt. Stosownie, bowiem do art. 7 ust. 6 ustawy o ochronie zwierząt odebrane zwierzę podlega zwrotowi, jeżeli sąd powszechny nie orzeknie przepadku zwierzęcia, a także, jeżeli postępowanie karne w tej sprawie zostanie umorzone.

Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r poz. 270 ze zm. ).