Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 211/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 ust. 5
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
article: par. 9 ust. 1 pkt 2, ust. 5 pkt 6, par. 15, par. 17
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
article: art. 7-8, art. 16 par. 1, art. 75, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 368 poz 15 art. 47 ust. 1 lit. c
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich  (EFRROW)
article: par. 2 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2004 nr 73 poz 657
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie   działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
article: par. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 68 poz 448
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013

SENTENCJA

Dnia 30 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant Sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2014 roku sprawy ze skargi S. T. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi A. M. J. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...], kwotę 221,40 (dwieście dwadzieścia jeden i 40/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu S. T. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokatowi A. M. J. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., po rozpatrzeniu odwołania S. T., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatu [...]ARiMR z siedzibą w B. z dnia [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

W uzasadnieniu tej decyzji organ drugiej instancji podniósł, że S. T. - składając w 2005r. wniosek o przyznanie pomocy z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania - zobowiązał się przez 5 lat prowadzić działalność rolniczą na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na działkach rolnych o łącznej powierzchni 10,43 ha położonych na działkach ewidencyjnych nr: 538 (538/1, 538/2), 539 (539/1, 539/2), 537/4, 537/6, 543 (543/1, 543/2), 685, 686, 687, 32/1, 32/2, 39, 514/2, 514/3. Realizację tego zobowiązania producent rozpoczął w dniu otrzymania pierwszej płatności ONW za 2005r., tj. 11 maja 2006r. Zobowiązanie realizował w latach: 2005, 2006, 2007. Dopiero we wniosku na rok 2008 S. T. zadeklarował do płatności działki rolne o powierzchni 6,43 ha, czyli mniejszej od powierzchni objętej zobowiązaniem ONW, przy czym w sekcji VI wniosku wskazał, że działki ewidencyjne nr: 538/1, 539/1, 537/4, 537/6, 514/2 były nadal użytkowane rolniczo (pomimo tego, że nie zostały zadeklarowane w sekcji VII wniosku). W związku z kontrolą zobowiązań wieloletnich ONW, która wykazała, że suma powierzchni działek rolnych zgłoszonych do płatności ONW jest mniejsza od wielkości zobowiązania ONW, jakie podjął producent rolny w dniu 11 maja 2006r., organ pierwszej instancji w dniu 25 września 2008r. wezwał go do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na wezwanie S.T. złożył korektę wniosku. W sekcji VI wskazał, że powierzchnia użytkowana rolniczo w ramach wymienionych działek ewidencyjnych wynosi 0,00 ha. W związku z powyższym powierzchnia, na której pierwotnie realizowane było zobowiązanie ONW, tj. 10,43 ha, uległa zmniejszeniu o 4,00 ha. Powierzchnia, na której realizowane jest zobowiązanie wynosi 6,43 ha. W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego zgromadzono dowody, z których wynika, że działki ewidencyjne nr: 538/1, 539/1, 537/4, 537/6 zostały wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa w dniu 31 października 2003r. (decyzja Wojewody [...] z dnia [...]2003r.). Działka ewidencyjna nr 514/2 została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa w dniu 27 listopada 2003r. (decyzja Wojewody [...]z dnia [...]2003r., decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] 2003 r.). Z tych względów, w ocenie organu drugiej instancji, S. T. w dniu składania pierwszego wniosku o płatność ONW i podejmowania zobowiązania do prowadzenia działalności rolniczej na wszystkich działkach rolnych będących w jego posiadaniu, położonych na obszarach ONW, przez okres 5 lat od dnia otrzymania pierwszej płatności ONW, wiedział, że część działek została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa (działki ewidencyjne nr: 538/1, 539/1, 537/4, 537/6, 514/2 o powierzchni 4,00 ha). Ponadto producent mógł przewidzieć, że na skutek rozpoczęcia prac związanych z budową autostrady, może nie dotrzymać pięcioletniego zobowiązania ONW. Nie zostały spełnione warunki odstąpienia od dochodzenia zwrotu płatności ONW, o których mowa w § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz.U. nr 40, poz. 329 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem ONW w związku z art. 47 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U. L 368 z dnia 23 grudnia 2006r., str. 15), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1974/2006". Wskazując na fakt zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych objętych 5 – letnim zobowiązaniem ONW o powierzchni 4,00 ha, organ drugiej instancji stwierdził, że zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ONW w związku z art. 28 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jedn.: Dz.U. z 2013r., poz. 173) oraz w związku z art. 29 ust. 1 – 2 ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. nr 98, poz. 634 ze zm.), powstała nienależnie pobrana kwota środków pieniężnych w łącznej wysokości 2.148 zł. Nie zostały spełnione warunki zwolnienia z obowiązku zwrotu płatności określone w art. 73 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004. Zwrot płatności jest związany z zaprzestaniem przez producenta realizacji pięcioletniego zobowiązania ONW. Zwrot nienależnej płatności ulega przedawnieniu, zgodnie z art. 73 ust. 5 rozporządzenia nr 796/2004, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Okres ten ogranicza się do czterech lat, jeżeli beneficjent działał w dobrej wierze. Wypłata płatności nastąpiła w dniu 11 maja 2006r. za rok 2005, 18 grudnia 2006r. za rok 2006, 8 lutego 2008r. za rok 2007. Pierwsze powiadomienie producenta nastąpiło w dniu 21 listopada 2012r. (data doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego). Nie upłynął zatem wskazany w przepisie dziesięcioletni termin przedawnienia. Odstąpienie od zwrotu płatności z uwagi na upływ czteroletniego terminu przedawnienia powiązane zostało z dobrą wiarą producenta. Przepisy statuujące odstąpienie od zwrotu płatności nie wprowadzają domniemania istnienia dobrej wiary. Zgromadzone w sprawie dowody nie stanowią wystarczającej podstawy, do uznania, że skarżący działał w dobrej wierze. Wobec powyższego brak jest podstaw do zastosowania powołanego przepisu. Z tych względów organ drugiej instancji uznał, że płatność w wysokości 2.148 zł ma charakter płatności nienależnie pobranej i podlega zwrotowi.

W skardze na powyższą decyzję S. T. podniósł, że wywłaszczenie gruntów o powierzchni 4 ha stanowiło siłę wyższą i dopiero po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 2007r., sygn. akt I OSK 1545/06 zgłosił zaprzestanie działalności składając wniosek na 2008r. Skarżący wyjaśnił także, iż w 2007r. musiał pozostałą część gruntów oddać w dzierżawę ze względów zdrowotnych, długotrwałą niezdolność do wykonywania zawodu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a. uchylić ją jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a – c); stwierdzić jej nieważność, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach (pkt 2); stwierdzić wydanie jej z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub w innych przepisach (pkt 3). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, w sprawie nie doszło bowiem do mającego wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. przepisów ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jedn.: Dz. U. z 2013r., poz. 173), zwanej dalej ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich; oraz mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2013r., poz. 267), zwanej dalej k.p.a.

W niniejszej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia jest ustalenie kwoty nienależnie pobranych przez skarżącego płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW), tj. obejmujących m.in. sporne w sprawie działki o nr 538/1, 539/1, 537/4, 537/6 i 514/2 o łącznej powierzchni 4,00 ha, a przyznanych decyzjami z dnia [...]2006r. za 2005r., z dnia [...]2006r. za rok 2006 oraz z dnia [...]2007r. za rok 2007. Kwota tych nienależnie pobranych płatności w łącznej wysokości 2.148 zł powstała – jak wynika z zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] - w związku z zaniechaniem prowadzenia przez skarżącego działalności rolniczej na wskazanych działkach objętych pięcioletnim zobowiązaniem ONW.

Podstawę prawną ustalenia tej kwoty stanowią przepisy art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 11 marca 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 40, poz. 329), zwanego dalej rozporządzeniem ONW. Stosownie do powołanego art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich pomoc i pomoc techniczna, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych, chyba że przepisy, o których mowa w art. 1 pkt 1, lub przepisy ustawy stanowią inaczej. Pomocą i pomocą techniczną, pobranymi nienależnie, jest w szczególności pomoc: wypłacona beneficjentowi, który nie wykonuje zobowiązań związanych z przyznaniem pomocy technicznej. Zgodnie natomiast z powołanym § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ONW jeżeli rolnik zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych lub ich częściach położonych na obszarach ONW w okresie objętym zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 pkt 1 albo w § 6 ust. 3 pkt 1 lit. a, albo w § 7 ust. 1 pkt 2 lit. a, albo w § 8b ust. 1 pkt 2 lit. a, albo w § 8c ust. 1 pkt 1, to zwraca: część płatności ONW, która została przyznana do powierzchni tych działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, na których zaniechał prowadzenia tej działalności, za cały okres jej pobierania, gdy łączna powierzchnia działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, na których nadal jest prowadzona działalność rolnicza, wynosi co najmniej 1 ha. Z przepisów tych wynika zasada, wedle której pobrane przez rolnika płatności są traktowane jako nienależnie pobrane jeśli nie wykonuje on zobowiązań, o których mowa we wskazanych przepisach. Zasada ta doznaje jednakże wyjątku, bowiem w § 9 ust. 5 pkt 6 wskazanego rozporządzenia ustawodawca postanowił, że płatność ONW nie podlega zwrotowi, zgodnie z art. 47 rozporządzenia nr 1974/2006, jeżeli zaniechanie działalności rolniczej, o którym mowa w ust. 1, nastąpiło na skutek: innej okoliczności, której nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania, o którym mowa w § 2 pkt 1 albo w § 6 ust. 3 pkt 1 lit. a, albo w § 7 ust. 1 pkt 2 lit. a, albo w § 8b ust. 1 pkt 2 lit. a, albo w § 8c ust. 1 pkt 1, mającej wpływ na realizację tego zobowiązania i będącej wynikiem przyczyn niezależnych od rolnika.

Na gruncie tych przepisów nie budzi wątpliwości, ani też nie jest kwestionowane przez skarżącego i jego pełnomocnika z urzędu, że skarżący - składając w 2005r. wniosek o przyznanie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) - po pierwsze, objął nim m.in. działki, które na mocy ostatecznych decyzji Wojewody [...] z dnia [...]2003r. (działki nr 538/1, 539/1, 537/4 i 537/6) oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...]2003r. (działka nr 514/12) zostały wywłaszczone na cele publiczne, tj. pod budowę autostrady A-2, a skargi skarżącego na utrzymujące je w mocy odpowiednio decyzje Ministra Infrastruktury z dnia [...]2004r. oraz decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]2003r. wyrokami sądów administracyjnych (tj. wyrokami NSA z dnia 5 kwietnia 2007r., I OSK 772/06, z dnia 18 maja 2007r., I OSK 771/06 i z dnia 20 listopada 2007r., I OSK 1545/06) zostały – co jest znane sądowi z urzędu - oddalone; oraz po drugie, zobowiązał się, iż przez okres 5 lat na tychże działkach będzie prowadził działalność rolniczą. Podstawę prawną tego zobowiązania stanowiły przy tym przepisy § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wpieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 73, poz. 657 ze zm.) za lata 2005 – 2006 i § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz.U. nr 68, poz. 448 ze zm.) za 2007r. W myśl § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 2004r. płatność ONW udziela się producentowi rolnemu, który zobowiąże się do przestrzegania wymagań o których umowa w art. 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR) nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz.Urz. WE L z dnia 26 czerwca 1999r.). Przepis § 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 11 kwietnia 2007r. stanowi z kolei, że płatność ONW przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz.Urz.UE L 270 z dnia 21 października 2003r., str. 1, ze zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, ze zm.), który zobowiąże się do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 14 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz.Urz. WE L 160 z dnia 26 czerwca 1999, str. 80, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 25, str. 391). Z wymienionego w obu tych przepisach art. 14 ust. 2 rozporządzenia nr 1257/1999 wynika natomiast, że warunkiem przyznania dodatków wyrównawczych na każdy hektar gruntów użytkowanych rolniczo przez rolników jest prowadzenie działalności rolniczej na obszarze znajdującym się w mniej korzystnych warunkach gospodarowania przez przynajmniej 5 lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego. We wniosku o przyznanie tychże płatności za 2008r. w odniesieniu do tychże działek skarżący wskazał powierzchnię 0,00 ha, co oznacza, iż począwszy od 2008r. nie objął ich tym rodzajem pomocy. W konsekwencji powyższych ustaleń oczywistym jest, iż skarżący zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej po dwóch latach od dokonania płatności za 2005r., a więc przed upływem 5 lat od daty złożenia zobowiązania w tym zakresie.

W tym stanie faktycznym i prawnym spornymi między stronami, a zarazem istotnymi dla rozstrzygnięcia tej sprawy, są dwie kwestie, a mianowicie, po pierwsze, czy wywłaszczenie spornych nieruchomości w 2003r. stanowiło okoliczność wyłączającą ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności, a to z tego względu, iż stanowiło ono inną okoliczność, której nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania, co miało miejsce w maju 2006r.; oraz po drugie, czy nastąpił okres czteroletniego przedawnienia ustalenia i żądania zwrotu nienależnie pobranej płatności, a to z uwagi na działanie rolnika w dobrej wierze wobec przymusowego wywłaszczenia nieruchomości.

Oceniając pierwszą ze spornych kwestii podnieść należy, iż zarówno w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFORG), jak i w chronologicznie późniejszym rozporządzeniu Komisji (WE) z dnia 15 grudnia 2006r. nr 1974/2006 za okoliczność uzasadniającą zrezygnowanie przez państwo członkowskie z wymagania częściowego lub pełnego zwrotu pomocy otrzymanej przez beneficjenta uznano odpowiednio w art. 39 ust. 1 lit. c i art. 47 ust. 1 pkt c "wywłaszczenie dużej części gospodarstwa rolnego". W przepisach tych wprowadzono jednakże dodatkowy warunek uzasadniający skorzystanie przez państwo członkowskie z tej możliwości, a mianowicie taki, że wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu podjęcia zobowiązania. Co istotne, tak w art. 39 ust. 2 rozporządzenia nr 817/2004, jak i w art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 zastrzeżono, że przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, aby mogły być wzięte pod rozwagę właściwego organu muszą zostać zgłoszone na piśmie w odpowiednim terminie. I tak, w myśl art. 39 ust. 2 rozporządzenia nr 817/2004 o przypadkach siły wyższej zawiadamia się na piśmie właściwy organ, wraz z odpowiednimi dowodami zadowalającymi ten organ w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym rolnik jest w stanie dokonać tej czynności. Ten termin może zostać przedłużony o 20 dni roboczych, w przypadku gdy taka możliwość przewidziana jest w dokumencie programowania. Przepis art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 stanowi natomiast, że przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności są zgłaszane przez beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności.

Z uwagi na fakt, że postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności przez skarżącego zostało wszczęte już po wejściu w życie rozporządzenia ONW, ogłoszonego w dniu 13 marca 2009r. (zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia 19 listopada 2012r. doręczono skarżącemu w dniu 21 listopada 2012r.), z mocy art. 15 i art. 17 tego rozporządzenia, w niniejszej sprawie zastosować należało również jego przepisy. W art. 9 ust. 5 pkt 6 rozporządzenie to w sposób jednoznaczny odsyła do treści powołanego wyżej art. 47 rozporządzenia nr 1974/2006 stanowiąc, że płatność ONW nie podlega zwrotowi, zgodnie z art. 47 rozporządzenia nr 1974/2006, jeżeli zaniechanie działalności rolniczej, o którym mowa w ust. 1, nastąpiło na skutek innej okoliczności, której nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania, o którym mowa w § 2 pkt 1 albo w § 6 ust. 3 pkt 1 lit. a, albo w § 7 ust. 1 pkt 2 lit. a, albo w § 8b ust. 1 pkt 2 lit. a, albo w § 8c ust. 1 pkt 1, mającej wpływ na realizację tego zobowiązania i będącej wynikiem przyczyn niezależnych od rolnika.

Z analizy tych przepisów wynika, że co do zasady wywłaszczenie dużej części gospodarstwa rolnego stanowi okoliczność zwalniającą beneficjenta z obowiązku zwrotu płatności w wypadku niewywiązania się ze zobowiązania ONW przed upływem lat pięciu z tym jednak zastrzeżeniem, że okoliczności tej nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania. Tymczasem z akt administracyjnych sprawy wynika, że jeszcze przed złożeniem przez skarżącego pierwszego wniosku o przyznanie płatności (10 maja 2005r.) Wojewoda [...]decyzją z dnia [...]2003r. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części nieruchomości położonej we wsi D., obręb C. nr 514/2 o powierzchni 1,6184 ha, zaś Wojewoda [...] decyzjami z dnia [...]2003r. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części nieruchomości, położonej w obrębie C., gminie U., powiecie[...], województwie [...], oznaczonej jako działki nr 538/1 o powierzchni 0,2078 ha, nr 539/1 o powierzchni 0,2862 ha, nr 537/4 o powierzchni 0,6948 ha i nr 537/6 o powierzchni 1,2178 ha. Decyzje te stały się ostateczne również przed złożeniem przez skarżącego pierwszego wniosku o przyznanie płatności, tj. wniosku o płatność za 2005r. Decyzja Wojewody [...]stała się ostateczna w dniu [...]2003r., zaś decyzje Wojewody [...]–[...]2004r. Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnymi wyrokami z dnia 5 kwietnia 2007r., I OSK 772/06, 18 maja 2007r., I OSK 771/06 i 20 listopada 2007r., I OSK 1545/06 oddalił skargi kasacyjne skarżącego od wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2005r., I SA/Wa 1111/04 i I SA/Wa 1114/04 oraz 24 marca 2006r., I SA/Wa 35/04. Wymienionymi wyżej wyrokami Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi skarżącego na decyzje Ministra Infrastruktury z dnia [...]2004r., utrzymujące w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...]2003r., oraz decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]2003r., utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...]2003r.

W tych okolicznościach nie można uznać, że wywłaszczenie działek nr 538/1, 539/1, 537/4, 537/6 i 514/2 stanowiło okoliczność, której nie można było przewidzieć w dniu podjęcia przez skarżącego zobowiązania tym bardziej, że w dniu złożenia przez skarżącego pierwszego wniosku o przyznanie płatności (10 maja 2005r.) postępowania przed organami administracji zostały już zakończone ostatecznymi decyzjami Ministra Infrastruktury z dnia [...]2004r. i Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]2003r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji trafnie stwierdził, że skarżący w dniu składania pierwszego wniosku o płatność i podejmowania zobowiązania do prowadzenia działalności rolniczej na wszystkich działkach rolnych będących w jego posiadaniu, położonych na obszarach ONW, przez okres 5 lat od otrzymania pierwszej płatności ONW, wiedział, że część działek została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa i mógł przewidzieć, że na skutek rozpoczęcia prac związanych z budową autostrady A – 2, może nie dotrzymać pięcioletniego zobowiązania ONW. Składając zobowiązanie w zakresie prowadzenia przez okres pięciu lat działalności rolniczej na spornych działkach w sytuacji podjęcia ostatecznych decyzji o ich wywłaszczeniu wziął na siebie ryzyko i godził się z tym, że wobec ich wywłaszczenia może nie być w stanie wykonać tego zobowiązania. Bez znaczenia dla oceny tej okoliczności ma fakt zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji wywłaszczeniowych, przede wszystkim z tego względu, iż stosownie do art. 110 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję jest nią związany od chwili doręczenia lub ogłoszenia, zaś na mocy art. 16 § 1 zd. I k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, są ostateczne. Decyzją ostateczną są m.in. decyzje wydane przez organ odwoławczy, w tej sprawie przez Ministra Infrastruktury i Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. Decyzje takie podlegają wykonaniu. Co istotne sądy administracyjne oddaliły skargi skarżącego na decyzje wywłaszczeniowe, co oznacza, iż decyzje ostateczne pozostają w obrocie prawym i wywołują skutki prawne od daty ich podjęcia. Nie bez znaczenia jest i to, że wskutek rozpoczęcia robót budowlanych w związku z realizacją inwestycji publicznej polegającej na budowie autostrady A-2, skarżący utracił faktyczne władztwo nad spornymi nieruchomościami i faktycznie nie prowadził na nich działalności rolniczej, co stanowi z kolei istotną okoliczność dla realizacji owego pięcioletniego zobowiązania. Należy przy tym zwrócić uwagę na to, że dopiero na skutek stwierdzenia przez organ administracji nieścisłości dotyczących powierzchni gruntów deklarowanych przez skarżącego we wnioskach o przyznanie płatności w związku z postępowaniem w sprawie przyznania płatności na 2008r., okoliczność wywłaszczenia działek nr 538/1, 539/1, 537/4, 537/6 i 514/2 została ujawniona. Określony w art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 termin 10 dni roboczych na zgłoszenie tej okoliczności nie został zatem zachowany. Nawet jeśli bowiem przyjąć by, tak jak oczekuje skarżący, że dopiero rozpoznanie jego skarg przez NSA na decyzje wywłaszczeniowe definitywnie przesądziło ich wywłaszczenie, to nie sposób nie dostrzec tego, iż wyroki te zostały podjęte odpowiednio w dniu 5 kwietnia i 20 listopada 2007r., zaś fakt wyłączenia spornych działek z płatności został ujawniony dopiero w toku złożenia w dniu 13 maja 2008r. wniosku o pomoc za 2008r., a skarżący korekty wniosku dokonał dopiero w dniu 24 października 2008r., do którego dołączył dokumenty potwierdzające wywłaszczenie działek. Czynności tych dokonał więc ze znacznym uchybieniem zakreślonego w art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 terminu.

W ocenie Sądu prawidłowo też organ administracji ocenił drugą ze spornych w sprawie kwestii, tj. prawidłowo przyjął, że obowiązek zwrotu określonej w decyzji kwoty podlega dziesięcioletniemu, a nie czteroletniemu przedawnieniu z uwagi na brak podstaw do uznania, że skarżący działał w dobrej wierze. Zagadnienie przedawnienia roszczeń do zwrotu nienależnie pobranej płatności reguluje art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.Urz. UE L dnia 30 kwietnia 2004r. t. 141, str. 18 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem obowiązek zwrotu nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany w akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat. Z przepisu tego wynika, że zasadą jest dziesięcioletni okres przedawnienia obowiązku zwrotu przez rolnika nienależnej płatności liczony od jej przyznania do pierwszego powiadomienia o niezasadnym charakterze płatności, z wyjątkiem sytuacji, gdy beneficjent działał w dobrej wierze. W wyroku z dnia 10 października 2013r., II GSK 821/12, Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni tego przepisu stwierdził, że to, czy w określonej sytuacji faktycznej występuje dobra wiara wiąże się ze sferą faktów i ich oceną. Kwestia zaś właściwego określenia działania beneficjenta w dobrej wierze lub złej wierze wymaga wskazania, że obowiązujące przepisy prawa w tej mierze nie zawierają żadnych definicji. Pojęcia te wiążą się z tzw. klauzulami generalnymi w prawie. Ich istotą jest możliwość uwzględnienia w ocenie stanu faktycznego różnych okoliczności faktycznych, które w oderwaniu od konkretnej sprawy nie mogą być ocenione raz na zawsze i w jednakowy sposób według schematu o walorze bezwzględnym. Dla oceny dobrej lub złej wiary istotna jest świadomość beneficjenta. Generalnie przyjmuje się, że dobra wiara polega na usprawiedliwionym w danych okolicznościach przekonaniu, że podmiotowi przysługuje prawo, czyli że działał zgodnie z prawem. Może to być więc błędne, ale w danych okolicznościach usprawiedliwione przekonanie, że działa zgodnie z prawem. Dobra wiara jest oparta na przesłankach obiektywnych, wywodzących się ze stosunku będącego podstawą i przyczyną konkretnego stanu faktycznego. W dobrej wierze jest ten, kto powołuje się na pewne prawa lub stosunek prawny mniemając, że to istnieje, choćby mniemanie to było błędne, jeżeli tylko błędność mniemania należy w danych okolicznościach uznać za usprawiedliwioną. W złej wierze jest ten, kto powołując się na pewne prawo lub stosunek prawny wie, że owo prawo lub stosunek prawy nie istnieje, albo też wprawdzie tego nie wie, ale jego braku wiedzy w danych okolicznościach nie można usprawiedliwić. Określenie dobrej lub złej wiary oparte jest więc na istnieniu domniemania wiedzy o prawie, przy uwzględnieniu usprawiedliwionego błędu. Zła wiara występuje, gdy brak świadomości o nieistnieniu pewnego prawa lub stosunku prawnego jest "wynikiem niedbalstwa, niezachowania w danych okolicznościach stosowności". Zła wiara nie wie o prawie, ale przyjąć należy, że wiedziałaby, gdyby się zachowała należycie, a więc gdyby w konkretnej sytuacji postępowała rozsądnie i zgodnie z zasadami współżycia społecznego. Ocena okoliczności konkretnej sytuacji (np. co do uznania błędu za usprawiedliwiony) i zasadność postępowania z ogólnie przyjętymi normami postępowania powinna być poddana bardzo surowym i ostrym kryteriom. Oczywiście szczególny przepis może wprowadzić w sposób wyraźny lub dorozumiany pewne modyfikacje w rozumieniu pojęcia dobrej wiary. Analizowane przepisy tego rodzaju unormowań nie zawierają. Zatem obowiązujące w tym względzie powinny być ogólne pojęcia co do rozumienia dobrej i złej wiary z uwagi na zasadę jednolitości systemu prawa (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2012 r., II GSK 1209/11). Podzielając w pełni to stanowisko, nie sposób zgodzić się ze skarżącym, iż podejmując się zobowiązania do prowadzenia działalności rolniczej na spornych działkach przez okres 5 lat działał w dobrej wierze, skoro jak już wcześniej szczegółowo wskazano wiedział, iż decyzje wywłaszczające te działki były decyzjami ostatecznymi. Obiektywnie więc oceniając działanie skarżącego, który pomimo tej wiedzy, wystąpił o przyznanie płatności, nie można przyjąć, iż skarżący nie mógł wiedzieć czy się spodziewać, że nie dochowa swojego zobowiązania. Z okoliczności faktycznych tej sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżący nie tylko wiedział o wywłaszczeniu tych działek, ale wręcz okoliczność tę świadomie i z pełną premedytacją zignorował, licząc zapewne, iż uda mu się dochować zobowiązania, a to z tego względu, iż przed upływem 5 letniego okresu zobowiązania budowa autostrady nie rozpocznie się, a on do tego czasu nadal w dotychczasowy sposób będzie użytkował wywłaszczone działki. Rozsądnie oceniając sytuację i posiadając ogólną powszechną wiedzę o otaczającej go rzeczywistości społecznej i gospodarczej, zwłaszcza wobec podjętych przez Polskę międzynarodowych zobowiązań, powinien jednakże był liczyć się tak z rozpoczęciem budowy autostrady przed upływem tego terminu, jak i z konsekwencjami niedochowania zobowiązania.

W sprawie tej nie upłynął też określony w art. 73 ust. 5 rozporządzenia nr 796/2004 dziesięcioletni termin przedawnienia, skoro płatność za 2005r. została przyznana decyzją z dnia [...]2006r., jej wypłata nastąpiła w dniu 11 maja 2006r., za 2006r. płatność przyznano decyzją z dnia [...]2006r. i wypłacono w dniu 18 grudnia 2006r., podstawę wypłaty płatności za 2007r. w dniu 8 lutego 2008r. stanowiła decyzja z dnia [...]2007r., zaś już w dniu 21 listopada 2012r. doręczono skarżącemu zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności.

Z powyższych względów stwierdzić należy, że ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności nastąpiło w sposób prawidłowy, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Rozpoznając skargę poza zarzutami skargi Sąd uznał, iż niekwestionowany w skardze zakres postępowania dowodowego i wyjaśniającego jest prawidłowy, zaś materiał dowodowy został zgromadzony i rozpoznany zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., tj. w sposób wszechstronny i kompletny. W sprawie organy przeprowadziły wszelkie uwzględniające specyfikę przedmiotu rozstrzygnięcia niezbędne i konieczne dla ustalenia (wyjaśnienia) istotnych okoliczności faktycznych, a dopuszczone (zgodne z prawem) w art. 75 k.p.a., dowody. Zawarta przez organ w uzasadnieniu decyzji ocena okoliczności sprawy została dokonana na podstawie całokształtu materiału dowodowego sprawy, jest prawidłowa, logiczna i zgodna z doświadczeniem życiowym, zaś wywody – konsekwentne, jasne i zrozumiałe, co z kolei wyklucza przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, tj. naruszenie art. 80 k.p.a., zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 4 Op. Przedstawiono w nim szczegółowo stan faktyczny, przepisy prawne, dokonano ich wykładni oraz podano motywy podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, w szczególności wyjaśniono dlaczego okoliczność wywłaszczenia nieruchomości nie stanowi okoliczności wyłączającej zwrot pobranej płatności oraz dlaczego nie można przyjąć, iż strona działała w dobrej wierze, co z kolei uzasadniałoby zastosowanie czteroletniego okresu przedawnienia. Wynikająca z przepisu art. 107 § 4 Op zasada informowania o motywach rozstrzygnięcia organu i przekonywania o zasadności tego rozstrzygnięcia, została więc w niniejszej sprawie zrealizowana, strona poznała motywy rozstrzygnięcia sprawy, tj. przyczyny, z powodu których organ uznał, że skarżący pobrał nienależne świadczenie z tytułu płatności ONW. O uchybieniu tych zasad nie stanowi podjęcie przez organ rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika, w sytuacji, gdy organ prawidłowo zebrał materiał dowodowy, nie przekroczył zasady swobodnej oceny dowodów, oraz wskazał i wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną. Okoliczność, iż strona nie została przekonana co do przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia nie oznacza naruszenia zasady przekonywania. Strona ma bowiem prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, zaś przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 29 kwietnia 2009r., I SA/Łd 1329/08). Nie sposób zatem postawić organom zarzutu naruszenia zasady pogłębiania zaufania od organów państwa (art. 8 k.p.a.).

Problematykę wynagrodzenia adwokata z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu reguluje art. 250 p.p.s.a. oraz § 19 pkt 1 w związku z przepisem § 18 ust. 1 pkt 1 lit.a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz.U. z 2013r., poz. 461). Stosownie do pierwszego z powołanych przepisów wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokackie w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków, zgodnie zaś z drugim z nich koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 rozporządzenia oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit.a tego rozporządzenia stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6. Sąd zasądza tak ustalone koszty, jeśli pełnomocnik, stosownie do treści § 20 powołanego rozporządzenia, złoży wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wraz z oświadczeniem, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego Sąd bierze pod uwagę stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynieniu się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż złożony przez pełnomocnika z urzędu wniosek o zwrot kosztów udzielonej z urzędu skarżącej pomocy prawnej zawiera oświadczenia o powyższej treści. Tym samym zostało wykazane, iż skarżący nie uiścił w całości lub części opłaty tych kosztów. Z tego względu Sąd postanowił przyznać adwokatowi wynagrodzenie w wysokości 221,40 zł obejmującej również należny podatek VAT na podstawie § 6 pkt 2 w zw. z § 2 ust. 1 rozporządzenia. Ustalając wysokość wynagrodzenia Sąd wziął pod uwagę to, iż okoliczności faktyczne sprawy nie były sporne między stronami, nie budziły wątpliwości Sądu, wymagających wyjaśnienia z udziałem pełnomocnika. Także ocena okoliczności faktycznych w świetle ugruntowanego orzecznictwa sądowego w analogicznych sprawach, jak i wobec niepowodujących wątpliwości interpretacyjnych mających zastosowanie w sprawie przepisów, nie nastręczała większych trudności. W ocenie Sądu, zapoznanie się przez pełnomocnika z aktami sprawy i popieranie złożonej przez skarżącego osobiście skargi w toku rozprawy sądowej nie stanowi wystarczającej podstawy do uwzględnienia wniosku o zasądzenie kosztów udzielonej pomocy prawnej we wnioskowanej wysokości. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się bowiem, że przepis art. 250 p.p.s.a. nie nakłada na Sąd obowiązku uwzględnienia każdego wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (por. np. postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2010r., II FZ 143/10), co oznacza, iż Sąd może w ogólne nie zasądzić wynagrodzenia uwzględniając okoliczności danej konkretnej sprawy. Tym bardziej może przyznać wynagrodzenie niższe niż wynika z mającej zastosowanie w danej sprawie stawki, np. poprzez zastosowanie stawki minimalnej o jedną niższej, a to dlatego, że poprzez przyznanie pomocy prawnej Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu, a Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej orzeczono zaś na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 i ust. 3, § 6 pkt 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

k.ż.