Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1003/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2006-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 148 par. 1, art. 145 par. 1, art. 149 par. 1, art. 63 par. 2, art. 64 par. 2
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi D. D. na decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta W. decyzją z [...] 2005 r., Nr [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie nadania D. D. stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego z mocy prawa w zakresie nauczyciela wychowania przedszkolnego z powodu braku przesłanek określonych w art. 9b ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Karty Nauczyciela i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239 ze zm.).

Prezydent Miasta W. oparł swe rozstrzygnięcie o następujące ustalenia i rozważania:

D. D. pracuje w Przedszkolu Publicznym nr [...] we W. i z dniem 6 kwietnia 2000 r. nabyła z mocy prawa stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych ustaw.

Z przedstawionych do wniosku dokumentów wynika, że D. D. legitymuje się wykształceniem wyższym magisterskim. Ukończyła Szkołę Wyższą im. [...] w P. Wydział Pedagogiczny na kierunku pedagogika w zakresie pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej.

Brak było podstaw prawnych wznowienia postępowania administracyjnego i zmiany decyzji Prezydenta Miasta W. potwierdzającej, że wnioskodawczyni nabyła z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych ustaw. Wznowienie postępowania następuje na podstawie przesłanek określonych w art. 145 i 145a Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ nie stwierdził, aby decyzja Prezydenta Miasta W. Nr [...] z dnia [...] 2000 r. została wydana na podstawie fałszywych dowodów, została wydana w wyniku przestępstwa, jak i wydana przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu na podstawie art. 24, 25 i 27. Nie stwierdzono również, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Nie zaistniały także pozostałe podstawy do wznowienia postępowania wymienione w art. 145 i 145a Kpa. Decyzja w swojej treści zgodna jest z unormowaniem art. 9b ust. 5 Karty Nauczyciela w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania aktu nadania stopnia awansu zawodowego dla D. D. Zgodnie z art. 9b ust. 5 Karty Nauczyciela w szczególności decyzja powinna zawierać: stopień awansu zawodowego, kwalifikacje nauczyciela oraz typy i rodzaje szkół w których nauczyciela może być zatrudniony. Obecnie w akcie nadania nie wymienia się kwalifikacji nauczyciela oraz typów szkół i rodzajów w których nauczyciela może być zatrudniony. O tym czy nauczyciel posiada kwalifikacje do zatrudnienia w danej szkole decyduje dyrektor szkoły, który zatrudnia nauczycieli.

Odwołując się od powyższej decyzji D. D. wniosła o uchylenie powyższej decyzji, zarzucając naruszenie prawa - art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, poprzez przyjęcie, iż nie stwierdzono aby którakolwiek z przesłanek wymienionych w niniejszym przepisie zaistniała.

W ocenie skarżącej odmowa ustalenia zbliżoności oparta została na niekompletnym materiale dowodowym w postaci dokumentów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem istnieją okoliczności faktycznych i dowodów, które zaistniały w czasie trwania postępowania a nie znane były organowi, wydającemu decyzję.

Skarżąca zarzuciła również, że organ nie wziął pod uwagę w ogóle, tego iż wydano decyzję w oparciu o niekompletny materiał dowodowy a jedynie ograniczył się do przytoczenia brzmienia przepisów kpa a tym samym nie podjął się rozstrzygnięcia problemu natury prawnej.

[...] Kurator Oświaty, po rozpatrzeniu odwołania D. D. od decyzji Prezydenta Miasta W., decyzją z [...] 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

[...] Kurator Oświaty uzasadniając decyzję podzielił stanowisko faktyczne i prawne wyrażone w decyzji organu pierwszej instancji a nadto dodał, iż podstawą do ustalenia czy poziom wykształcenia uprawnia do pracy w poszczególnych typach i rodzajach szkół i placówek zgodnie z kwalifikacjami, były przepisy rozporządzenia Ministra edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 ze zm.).

W ocenie organu żaden z dokumentów przedstawionych przez D. D. nie potwierdza posiadania przez nią kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela wychowania przedszkolnego, albowiem z § 3 w/w rozporządzenia wynika, że kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach posiada osoba mająca kwalifikacje określone w § 2 ust. 1 rozporządzenia, tj. legitymuje się dyplomem ukończenia:

studiów magisterskich na kierunku (specjalności) zgodnym (lub zbliżonym) z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym lub

studiów magisterskich na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym, która ponadto ukończyła studia doktoranckie, podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą - z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć lub

studiów wyższych zawodowych na kierunku (specjalności) zgodnym (lub zbliżonym) z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym oraz

osoba legitymująca się dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym, która ponadto ukończyła - z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć - studia podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą albo kurs prowadzony przez zakład kształcenia nauczycieli lub placówkę doskonalenia nauczycieli albo inną instytucję, osobę prawną lub fizyczną, które mogą prowadzić takie kursy zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli,

legitymująca się dyplomem ukończenia studium nauczycielskiego na kierunku (specjalności) zgodnym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć,

legitymująca się dyplomem ukończenia studium nauczycielskiego na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, która ponadto ukończyła kurs - z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć - prowadzony przez zakład kształcenia nauczycieli lub placówkę doskonalenia nauczycieli, lub inną instytucję, osobę prawną lub fizyczną, które mogą prowadzić takie kursy zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli.

Organ II instancji podkreślił, że skarżąca legitymuje się dyplomami ukończenia studiów wyższych zawodowych i wyższych magisterskich na kierunku pedagogika w zakresie pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej, tj. innym niż nauczany przedmiot czy rodzaj prowadzonych zajęć. Ukończone Studium Pedagogiczne nie odnosi się do zakresu zgodnego z rodzajem prowadzonych zajęć w przedszkolu, tzn. nie daje kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu. Nie została także dokonana zbliżoność ukończonego kierunku studiów do przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć na podstawie § 1 pkt 3 rozporządzenia o kwalifikacjach z 10 października 1991 r.

W skardze wniesionej do Sądu, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jednocześnie naruszenie:

przepisów prawa materialnego tj. art. 9 ust. 1 Karty Nauczyciela, w związku z art. 10 ust. 2 Kary Nauczyciela, a także art. 10 ust. 3, 4 i 5 Karty Nauczyciela, ponadto art. 7 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, art. 32 Konstytucji,

przepisów prawa administracyjnego, tj.: art. 145 i 141a kpa poprzez przyjęcie, iż nie nastąpiło naruszenie przepisów będące podstawą prawną wznowienia postępowania.

W uzasadnieniu skargi D. D. wskazała, iż od 1 września 1983 r. jest nauczycielem mianowanym i od tego roku wykonuje obowiązki w zakresie wychowania przedszkolnego. Jednakże w obecnej placówce po kilkunastu latach pracy zażądano od niej aktu mianowania, uprawniającego do wykonywania obowiązków na dotychczas zajmowanym stanowisku, przy czym posiadany przez nią akt mianowania z 25.09.2000 r., zdaniem przełożonych nie uprawnia do wykonywania obowiązków, które skarżąca wykonuje od wielu lat.

Skarżąca powołała się również na przepis art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, zgodnie z którym nauczyciel zatrudniony w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie mianowania uzyskuje z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego.

Skarżąca zarzuca również, że została naruszona przez organ administracji zasada równości wyrażona w art. 32 Konstytucji, z której wynika równość wobec prawa, przy czym zwolnienie nauczyciela mianowanego po 2006 r. i ewentualne zatrudnienie go ale w charakterze nauczyciela kontraktowego albo na stażu, narusza zasadę swobody woli, która w sferze prawa pracy do pewnego stopnia ma ograniczone znaczenie

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie powołując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało uznać za zasadną.

Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz.1270), zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należało stwierdzić, że nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, zgodnie za art. 134 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270), Sąd zwrócił uwagę na uchybienie, które nie było objęte zarzutami skarżącego, a sprowadzało się do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Złożony przez skarżącą wniosek z 20.04.2005 r., o nadanie stopnia awansu zawodowego, organy obu instancji potraktowały jako wniosek o wznowienie postępowania w zakresie przedmiotu żądania, określonego we wspomnianym wniosku.

Jak stanowi przepis art.148 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej zwany kpa), podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Pomijając zupełnie oczywistą okoliczność, iż z treści podania strony, powinno wynikać żądanie wznowienia postępowania (w przedmiotowej sprawie strona w odwołaniu od decyzji organu I instancji ostatecznie potwierdziła swą wolę w tym zakresie), podstawowym zagadnieniem, które winien poddać swej analizie organ administracji jest dokonanie oceny, czy okoliczność mająca w ocenie strony stanowić przesłankę do wznowienia postępowania, za przesłankę tę może być uznana, w świetle przepisu art. 145 § 1 kpa, oraz czy strona zachowała w/w miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie postępowania. W sytuacji bowiem uznania, że strona powołała się na ustawową przesłankę wznowienia postępowania (określoną w przepisie art. 145 § 1 kpa), oraz zachowała powyższy termin, na organie ciąży obowiązek wydania postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie przepisu art. 149 § 1 kpa, który stanowi, że wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie to otwiera dopiero postępowanie o wznowienie postępowania, w trakcie którego organ poddaje analizie merytoryczną zasadność podania. Stwierdzenie bowiem, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia w trybie art. 149 § 1 kpa". Podobnie stanowi też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2001 r., S.A. 420/01 (Lex nr 77650).

Warto przytoczyć tu też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 1993 r., (SAB/Wr 47/92, Wspólnota 1993, nr 41, s. 18), w którym stwierdził, że: "podanie o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, które powinno się zakończyć załatwieniem sprawy w sposób przewidziany w art. 149 k.p.a.; wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania jest także załatwieniem sprawy w rozumieniu art. 35 k.p.a., gdyż jest załatwieniem sprawy o wznowienie postępowania, polegającym na wstępnym rozpatrzeniu wniosku strony, zawartego w podaniu o wznowienie postępowania.

Z powyższego wynika, że żądanie wznowienia złożone przez stronę powinno odpowiadać wymogom z art. 63 § 2 k.p.a., a ponadto z podania powinno wynikać żądanie wznowienia postępowania. Strona musi również wskazać dowody potwierdzające datę dowiedzenia się o przyczynie wznowienia. Niepodanie terminu stanowi brak formalny podania. W razie braku wyraźnego wskazania czy ogólnego przedstawienia niezadowolenia z decyzji, organ ma obowiązek wyjaśnić podstawy wniosku strony.

Tymczasem podanie strony z 20 kwietnia 2005 r. (niezałączone zresztą do akt administracyjnych, lecz przedstawione dopiero w toku postępowania sądowego), ani nie zawiera wyraźnego żądania wznowienia postępowania, ani nie zawiera przyczyny wznowienia, ani tym bardziej też daty dowiedzenia się o przyczynie wznowienia. W tych warunkach na organie spoczywał obowiązek usunięcia braków podania we wspomnianym zakresie w trybie art. 64 § 2 kpa, który stanowi, że jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Organ I instancji nie wezwał jednak strony do uzupełnienia podania i w tym stanie rzeczy wydał zaskarżoną decyzję o odmowie wznowienia postępowania z braku ku temu podstaw. Ocena jednak przyczyn wznowienia - co wadliwie przyjęto w niniejszej sprawie - przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna. Takie też stanowisko zaprezentował NSA w wyroku z dnia 20.06.1991 r. (IV SA 487/91, ONSA 1991, nr 2, poz. 50), w którym stwierdził: "1. Ocena przyczyn wznowienia postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna. 2. Przesłanką odmowy wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.) nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia; może natomiast być żądanie wznowienia postępowania z przyczyny innej niż wymienione enumeratywnie w art. 145 § 1 k.p.a.".

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 pkt 1lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Sąd na podst. art. 152 w/w ustawy, nie rozstrzygał o wykonalności zaskarżonej decyzji, albowiem z jej treści wynika, że nie podlega ona wykonaniu.