Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 530/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 57, art. 55 pkt 2, art. 61; art. 64; art. 37 ust. 1; art. 54 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 217
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis, Sędzia WSA Iwona Tchórzewska, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 5 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi K. G. na rozstrzygnięcie protestu Agencji Wspierania Przedsiębiorczości z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt III SA/Lu [...]

UZASADNIENIE

Zaskarżonym rozstrzygnięciem z dnia 22 września 2017 r. nr [...] L. Agencja Wspierania Przedsiębiorczości (dalej także jako "LAWP"), działając na podstawie art. 57 w związku z art. 55 pkt 2 oraz art. 58 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 217 z późn. zm., dalej powoływana także jako "u.z.r.p."), nie uwzględniła protestu wniesionego przez K. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi weterynaryjne lek. wet. K. G. w związku z negatywną oceną projektu, opisanego we wniosku o dofinansowanie nr [...], pod tytułem [...] zgłoszonego w ramach 1 Osi Priorytetowej, Działania 1.3, Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa L. na lata 2014-2020.

Negatywne rozstrzygnięcie protestu zostało wydane w następującym stanie sprawy.

Wnioskodawca w dniu 2 marca 2017 r. zgłosił akces do konkursu. Wnioskodawca pomyślnie przeszedł etap oceny formalnej wniosku o dofinansowanie, w związku z czym jego projekt został skierowany do etapu oceny merytorycznej.

Pismem z dnia [...] czerwca 2017 r. Wnioskodawca został poinformowany, że projekt nie spełnia kryteriów merytorycznych i wymaga poprawy. W ramach kryterium "Racjonalność, efektywność, zasadność oraz zgodność z celami Działania ponoszonych wydatków". Wnioskodawca otrzymał wezwanie następującej treści: "(...) Z przedłożonej dokumentacji technicznej wynika, że w ramach planowanych do przeprowadzenia prac budowlanych ujętych w kosztorysie inwestorskim (i wskazanych jako koszty kwalifikowalne projektu) zaplanowano wybudowanie poddasza nieużytkowego na którym znajdują się pomieszczenia: poddasze nieużytkowe, klatka schodowa oraz pomieszczenie techniczne o nieokreślonym przeznaczeniu, niezwiązane z celami projektu. Dodatkowo ze wskazanego poddasza zaplanowano wyjście na taras. Oceniono, że koszty związane z wybudowaniem poddasza są niezasadne i nieefektywne ekonomicznie dla realizacji celów projektu i celów Działania 1.3, stąd należy je wyłączyć z kosztów kwalifikowalnych projektu (pomniejszyć wartość pozycji 2 z tab. D.2 wniosku o dofinansowanie o ww. wydatki) i przenieść do tabeli D.4 Wydatki ponoszone przez wnioskodawcę/ partnera projektu w ramach zadania - koszty niekwalifikowalne inne niż VAT".

W odpowiedzi na wezwanie Wnioskodawca wskazał, że dokonał poprawy poprzez wyłączenie z tab. D.2. kosztów budowy klatki schodowej oraz pomieszczenia technicznego. Jednocześnie, w odniesieniu do poddasza nieużytkowego aplikujący podniósł, że błędnie uznano, że Wnioskodawca zaplanował budowę poddasza nieużytkowego albowiem "owo poddasze jest jedynie niewielką przestrzenią pomiędzy dachem budynku a stropem. Podniósł również, że poddasze nieużytkowe będzie występowało zawsze, niezależnie od sposobu projektowania budynku, również przy dachach skośnych poddasze powstaje samoistnie oraz nie da się go wyeliminować.

Pismem z dnia [...] lipca 2017 r. LAWP poinformowała Wnioskodawcę, że po dokonaniu oceny merytorycznej projekt został oceniony negatywnie. W uzasadnieniu informacji o negatywnej ocenie wskazano, że uwaga Wnioskodawcy o konieczności wyłączenia z kosztów kwalifikowalnych poddasza nieużytkowego odnosiła się do pomieszczenia wskazanego na rys. nr 2 o nazwie poddasze nieużytkowe o pow. 64,19 m2. Dodatkowo podniesiono, że zdecydowana większość spornego pomieszczenia ma wysokość większą niż 190 cm i mając na uwadze obecność okien dachowych i drzwi balkonowych, czyni je pomieszczeniem w pełni użytkowym. Oceniający uznali, że podstawą dokonania negatywnej oceny projektu jest niespełnienie kryterium "Racjonalność, efektywność, zasadność oraz zgodność z celami Działania ponoszonych wydatków" w ramach pytań cząstkowych: czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są zgodne z celami programu/ osi/ działania?, czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są racjonalne i efektywne ekonomicznie?, czy wszystkie wydatki wskazane jako kwalifikowalne są zasadne?.

W dniu 25 lipca 2017 r. skarżący K. G. wniósł protest.

W ocenie LAWP, w zasadzie całość protestu Wnioskodawcy skupia się na zarzucie dotyczącym nieprecyzyjnego wezwania do poprawy wniosku. Analizując treść wezwania do poprawy, skierowanego do wnioskodawcy, LAWP wskazała, że wbrew jego twierdzeniom skarżącego zastrzeżenia wskazane w wezwaniu są jasne i nie mogą budzić wątpliwości co do tego, jak Aplikujący powinien odpowiedzieć na wezwanie. Wskazał on bowiem, że wyłącza - zgodnie z sugestią LAWP - koszty budowy klatki schodowej i pomieszczenia technicznego. Wnioskodawca wiedział zatem, że wezwanie odnosi się do poddasza nieużytkowego. W związku z tym, wyłączając z wydatków kwalifikowalnych koszty budowy klatki schodowej i pomieszczenia technicznego powinien również wyłączyć koszty budowy pomieszczenia o powierzchni 64,19 m2. W ocenie organu, niezrozumiałe jest wyłączenie przez Wnioskodawcę tylko części kosztów budowy poddasza nieużytkowego. Wezwanie wystosowane do Wnioskodawcy nie powinno budzić wątpliwości, co do tego, koszty budowy których pomieszczeń należało wyłączyć z kosztów kwalifikowalnych projektu. Poprawa jakiej dokonał Aplikujący wskazuje również, że wbrew jego twierdzeniom zrozumiał treść wezwania. Brak jest również podstaw do przypisania KOP odpowiedzialności za sporządzenie wezwania w sposób niejasny i budzący wątpliwości.

Konsekwencją zobligowania Wnioskodawcy przez KOP do wyłączenia kosztów związanych z wybudowaniem poddasza z tab. D.2 wniosku o dofinansowanie i przeniesienia ich do tabeli D.4 było wezwanie Wnioskodawcy do przedstawienia szczegółowej metodologii podziału kosztów. Wnioskodawca wiedział w jaki sposób winien dokonać przeniesienia kosztów, jako że zrobił to w stosunku do kosztów pomieszczenia technicznego. Wnioskodawca na str. 3 pisma przewodniego wyjaśnił, w jaki sposób dokonał wyliczenia kosztów. Błąd Wnioskodawcy miał swoje źródło nie w braku wiedzy w jaki sposób wyliczyć koszty lecz w tym, że zamiast wyłączyć - zgodnie z deklaracją zawartą w piśmie przewodnim - koszty robót budowlanych w odniesieniu do pomieszczenia technicznego (16.522,36 zł) oraz klatki schodowej (6.863,54 zł) Wnioskodawca dokonał pomniejszenia kosztów jedynie o 16.522,36 zł.

Dodatkowo organ wyjaśnił, że analiza dokumentacji aplikacyjnej, przedłożonej przez Wnioskodawcę wskazuje, że słuszny jest wniosek, że brak jest możliwości pozytywnej odpowiedzi na następujące pytania cząstkowe: czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są zgodne z celami programu/osi/działania; czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są racjonalne i efektywne ekonomicznie; czy wszystkie wydatki wskazane jako kwalifikowalne są zasadne. W odniesieniu do kwestii zgodności wydatków z celami programu/ osi/ działania podniesiono, że treść dokumentacji aplikacyjnej przedłożonej przez Wnioskodawcę nie wskazuje, jakoby pomieszczenie o nazwie poddasze nieużytkowe było bezpośrednio związane z celem projektu Wnioskodawcy, tj. stworzeniem laboratorium i temu celowi miało służyć. Nadto, z samej nazwy "poddasze nieużytkowe" można wyprowadzić wniosek, że Wnioskodawca nie zamierzał wykorzystywać go na cele projektu, co determinuje możliwości uznania wydatku jakim są koszty budowy poddasza nieużytkowego, za zgodne z celami działania.

Zasadnym jest również przychylenie się do stanowiska, że koszt budowy poddasza nieużytkowego nie jest efektywny ekonomicznie. Jak słusznie zauważyła KOP już sama nazwa pomieszczenia, tj. poddasze nieużytkowe wskazuje, że koszty jego budowy nie są związane z planowanymi do uzyskania efektami a tym samym wydatek w postaci kosztów budowy poddasza nieużytkowego nie może być uznany za efektywny ekonomicznie. Wątpliwości LAWP, nie budzi również okoliczność, że kosztu budowy poddasza nieużytkowego nie można uznać za wydatek zasadny.

K. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższe rozstrzygnięcie w przedmiocie protestu, domagając się stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 oraz art. 57 u.z.r.p. - polegające na zaakceptowaniu nieprawidłowej oceny projektu skarżącego w świetle kryterium "Racjonalność, efektywność, zasadność oraz zgodność z celami działania ponoszonych wydatków" Zdaniem strony skarżącej, zarówno proces oceny, jak i zaskarżone rozstrzygnięcie naruszają zasady przejrzystości i rzetelności, statuowane w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

W myśl art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.) sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Ustawą szczególną w tym przypadku jest ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 217 z późn. zm.). Przepis art. 53 ust. 1 tej ustawy przewiduje, że wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny jego projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów. W proteście wnioskodawca jest obowiązany zawrzeć między innymi wskazanie kryteriów wyboru projektów, z których oceną się nie zgadza, wraz z uzasadnieniem (art. 54 ust. 2 pkt 4 u.z.r.p.). Protest jest rozpatrywany przez instytucję: 1) zarządzającą albo 2) pośredniczącą - jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1 (art. 55 u.z.p.r.). Właściwa instytucja, o której mowa w art. 55, rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 (art. 57 in principio u.z.r.p.).

Zgodnie z art. 61 ust. 1 u.z.r.p. w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 61 ust. 8 u.z.r.p. w wyniku rozpoznania skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:

a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,

b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Przepis art. 64 u.z.r.p. przewiduje, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy.

Mając na uwadze treść powołanych przepisów należy wskazać, że dokonywana przez sądy administracyjne kontrola spraw o dofinansowanie projektów na podstawie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 jest dokonywana na podstawie kryterium legalności działania właściwej władzy publicznej. Sposób oceny projektu (na danym etapie) podlega zatem sądowej weryfikacji z punktu widzenia tego, czy przeprowadzono ją nie naruszając prawa.

Przepis art. 37 ust. 1 u.z.r.p. określa obowiązek przeprowadzenia wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnienia wnioskodawcom równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego (art. 37 ust. 2), to jest Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U.UE.L.2013.347.320 z późn. zm.).

Podstawę przeprowadzenia konkursu stanowi regulamin (art. 41 ust. 1 u.z.r.p.), w którym właściwa instytucja określa między innymi przedmiot konkursu, w tym typy projektów podlegających dofinansowaniu (art. 41 ust. 2 pkt 2 u.z.r.p.) oraz kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 pkt 7 u.z.r.p.). Regulamin konkursu oraz jego zmiany właściwa instytucja podaje do publicznej wiadomości, w szczególności na swojej stronie internetowej oraz na portalu (art. 41 ust. 2 pkt 5 u.z.r.p.).

Wskazane wyżej unormowania świadczą, że oceny projektów dokonuje się w oparciu o dostępną publicznie dokumentację konkursową, w związku z czym składające się na nią dokumenty stanowiące podstawę sądowej kontroli zgodności z prawem dokonanej przez właściwą instytucję oceny projektu. Wymaga podkreślenia, że przystępując do konkursu wnioskodawca tym samym godzi się na wymagania i warunki określone systemem realizacji danego programu, przy zastrzeżeniu, że warunki te muszą być podane do wiadomości wszystkim potencjalnym wnioskodawcom i nie mogą być sprzeczne z aktami normatywnymi wyższego stopnia, w tym przede wszystkim regulacjami prawa unijnego oraz ustawą z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020.

W rozpoznawanej sprawie spór powstaje z powodu nieuwzględnienia protestu wniesionego przez skarżącego od negatywnej oceny, na etapie oceny merytorycznej, wniosku o dofinansowanie projektu pod tytułem wniosku o dofinansowanie nr [...], pod tytułem [...] zgłoszonego w ramach 1 Osi Priorytetowej, Działania 1.3, Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa L. na lata 2014-2020.

Podstawą negatywnej oceny projektu było uznanie, że projekt nie spełnia kryteriów oceny merytorycznej i pomimo wezwania przez LAWP do złożenia przez Wnioskodawcę dodatkowych wyjaśnień oraz skorygowania wniosku, obowiązujące kryterium konkursowe "Racjonalność, efektywność, zasadność oraz zgodność z celami Działania ponoszonych wydatków", nie zostało spełnione.

W świetle powyższego stanowiska LAWP, w pierwszym rzędzie wskazać należy na niezasadność zarzutu naruszenia zaskarżonym rozstrzygnięciem przepisów art. 57 w związku z art. 54 ust. 2 pkt. 4 i 5 u.z.r.p., które według skarżącej miało polegać na braku rozpatrzenia zarzutów przedstawionych przez skarżącą w proteście. LAWP odniosła się bowiem do argumentacji i zarzutów podniesionych przez skarżącego.

Przechodząc do szczegółowych rozważań i odnosząc się stanowiska LAWP, należy wskazać w pierwszej kolejności, że zgodnie z podanym do publicznej wiadomości Regulaminem określającym zasady przeprowadzenia przedmiotowego konkursu ocena projektów obejmuje ocenę formalną i merytoryczną (pkt 6.1.1. Regulaminu). W niniejszej sprawie projekt podlegał analizie na etapie związanym z kryteriami technicznymi składającymi się na ocenę merytoryczną w zakresie pytań cząstkowych. W świetle warunków konkursu w ramach pkt 3. "Racjonalność, efektywność, zasadność i zgodność z celami Działania" dotyczącego ponoszonych wydatków obowiązywała zasada, że Wnioskodawca określając zakres wydatków kwalifikowalnych projektu powinien kierować się zasadą osiągnięcia najlepszego efektu przy możliwie najniższych kosztach. W tej materii ocenie – zgodnie z konkursem - podlegać miało:

- Czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są zgodne z celami programu/osi/działania?

- Czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są racjonalne i efektywne ekonomicznie?

W realiach konkursu, przez "racjonalne" należy rozumieć, iż koszty nie mogą być zawyżone w odniesieniu do średnich cen rynkowych, natomiast efektywność ekonomiczna określona jest poprzez relację wartości uzyskanych efektów do nakładów użytych do ich uzyskania.

- Czy wszystkie wydatki wskazane jako kwalifikowalne są zasadne?

Za "zasadne" należy rozumieć niezbędne do realizacji projektu.

Wydatki kwalifikowalne, to wydatki poniesione w związku z realizacją projektu, spełniające wszystkie warunki, pozwalające uznać je za kwalifikowalne, określone w: RPO WL (...), aktach prawa powszechnie obowiązującego mających zastosowanie do beneficjenta lub projektu, Wytycznych programowych (według wykazu skrótów i pojęć specjalistycznych Regulaminu).

Zgodnie z zasadami finasowania projektu (pkt V. Regulaminu) pkt "5.3.1. Kwalifikowalność projektu", szczegółowe zasady kwalifikowalności wydatków określone są w Wytycznych programowych dotyczących systemu wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa L. na lata 2014-2020 w zakresie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Tom II – działania wdrażane przez L. Agencję Wspierania Przedsiębiorczości w Lublinie. W kwestiach nieuregulowanych ww. Wytycznymi programowymi zastosowanie mają zapisy zawarte w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020. W myśl pkt 5.3.5. katalog kosztów kwalifikowalnych ujęty w Wytycznych programowych dotyczących systemu wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa L. na lata 2014-2020 w zakresie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Tom II – działania wdrażane przez L. Agencję Wspierania Przedsiębiorczości w Lublinie jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, iż wyłącznie wskazane w nim koszty mogą stanowić koszty kwalifikowalne, natomiast katalog kosztów niekwalifikowalnych ujęty w ww. Wytycznych jest katalogiem otwartym, co oznacza, iż inne niż wskazane w nim koszty mogą również stanowić koszty niekwalifikowalne.

Stosownie do pkt 5.3.6. ocena kwalifikowalności wydatków odbywa się zgodnie z zasadami określonymi w Regulaminie oraz Wytycznych programowych. Stosownie do załącznika nr 6 do Regulaminu konkursu "pkt 3. Racjonalność, efektywność, zasadność i zgodność z celami Działania ponoszonych wydatków" Wnioskodawca określając zakres wydatków kwalifikowalnych projektu powinien kierować się zasadą osiągnięcia najlepszego efektu przy możliwie najniższych kosztach. W ramach kryterium ocenie podlegać będzie:

- Czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są zgodne z celami programu/osi/działania?

- Czy wskazane w projekcie wydatki kwalifikowalne są racjonalne i efektywne ekonomicznie?

Przez "racjonalne" należy rozumieć, iż koszty nie mogą być zawyżone w odniesieniu do średnich cen rynkowych, natomiast efektywność ekonomiczna określona jest poprzez relację wartości uzyskanych efektów do nakładów użytych do ich uzyskania.

- Czy wszystkie wydatki wskazane jako kwalifikowalne są zasadne?

Przez "zasadne" należy rozumieć, iż wydatki muszą być niezbędne do realizacji projektu.

W przypadku zakwestionowania danego wydatku z uwagi, że jest niezasadny lub niezgodny z celami programu/osi/działania członkowie KOP wzywają wnioskodawcę do przeniesienia wydatku z części kwalifikowalnej projektu do kosztów niekwalifikowalnych (ewentualnego usunięcia z budżetu projektu). W przypadku zakwestionowania danego wydatku z uwagi, że jest nieracjonalny lub nieefektywny członkowie KOP wzywają wnioskodawcę do dokonania korekty jego wysokości i przeniesienia nadwyżki do kosztów niekwalifikowalnych. W każdym z ww. przypadków wezwanie do korekty projektu poprzez przeniesienie wydatku w całości (usunięcie) lub zmniejszenie wartości wydatku możliwe jest pod warunkiem że poprawa nie implikuje zmniejszenia łącznej wartości wydatków kwalifikowalnych w projekcie o więcej niż 20% lub zmniejszenia łącznej wartości wydatków kwalifikowalnych/zmniejszenia kwoty dofinansowania poniżej minimalnych dopuszczalnych limitów zgodnie z Regulaminem konkursu,. W przypadku, gdy poprawa oznacza zmniejszenie łącznej wartości wydatków kwalifikowalnych w projekcie o więcej niż 20% lub zmniejszenie łącznej wartości wydatków kwalifikowalnych/zmniejszenie kwoty dofinansowania poniżej minimalnych dopuszczalnych limitów zgodnie z Regulaminem konkursu, uznaje się, że projekt nie spełnia kryterium.

Według Regulaminu i zawartego w nim opisu znaczenia kryteriów w tym zakresie, spełnienie kryterium jest niezbędne do przyznania dofinansowania. Kryterium jest zdefiniowane poprzez zestaw pytań pomocniczych (cząstkowych). Kryterium uznaje się za spełnione, jeżeli odpowiedź na wszystkie cząstkowe pytania będzie pozytywna.

W myśl zasad konkursowych, w ramach kryterium istnieje możliwość jednokrotnej poprawy. Wnioskodawca zostanie wezwany do złożenia stosownych wyjaśnień i ewentualnego skorygowania zapisów, w przypadku, gdy wydatki kwalifikowalne są niezgodne z celami programu/osi/działania, niezasadne, nieracjonalne lub nieefektywne. Regulamin przewidywał ponadto, że wyjaśnienia i ewentualna korekta wniosku nie mogą prowadzić do istotnej modyfikacji wniosku.

Omawiany Regulamin zawierał informacje dotyczące zasad naboru, oceny i wyboru projektów do dofinansowania oraz warunków, na jakich odbywa się konkurs na dofinansowanie projektów z EFRR w ramach Osi Priorytetowej 1 Badania i innowacje, Działania 1.3 Infrastruktura badawczo-rozwojowa w przedsiębiorstwach RPO WL.

Zasady ogólne konkursu przewidywały, że do oceny projektów (oceny formalnej oraz merytorycznej), zostaje powołana Komisja Oceny Projektów. Prace w ramach KOP powołanej w ramach danego konkursu przebiegają w następujących po sobie etapach: oceny spełnienia przez projekt kryteriów formalnych (dostępu i poprawności) oraz oceny spełnienia przez projekt kryteriów merytorycznych (technicznych, finansowo- ekonomicznych, technicznych specyficznych, trafności merytorycznej oraz rozstrzygających).

Według pkt 6.1.3. "Ocena merytoryczna", projekty oceniane merytorycznie poddawane są ocenie pod kątem spełnienia kryteriów technicznych, kryteriów finansowo – ekonomicznych, kryteriów technicznych specyficznych, kryteriów trafności merytorycznej oraz kryteriów rozstrzygających, zatwierdzonych przez KM RPO, określonych w załączniku nr 6 do Regulaminu (ppkt 4).

Pierwszy etap oceny merytorycznej dotyczy oceny projektu pod kątem spełnienia kryteriów technicznych, kryteriów finansowo-ekonomicznych i kryteriów technicznych specyficznych, które są kryteriami obligatoryjnymi. Kryteria te muszą być spełnione bezwarunkowo, a niespełnienie przynajmniej jednego z nich skutkuje negatywną oceną projektu (ppkt 5).

Projekt może otrzymać negatywną ocenę na etapie oceny kryteriów technicznych, technicznych specyficznych i/lub finansowo-ekonomicznych bez wzywania wnioskodawcy do składania dodatkowych wyjaśnień, w przypadku, gdy w określonym przez wnioskodawcę zakresie projekt jest niewykonalny pod względem technicznym i/lub finansowo-ekonomicznym i nie ma możliwości jego zmiany, gdyż skutkowałoby to rozszerzeniem zakresu rzeczowego projektu lub inną istotną modyfikacją wniosku, która jest niedopuszczalna na etapie oceny projektu. W przypadku negatywnej oceny do wnioskodawcy przesyłana jest pisemna informacja wraz z uzasadnieniem (ppkt 12). Na etapie oceny kryteriów technicznych, finansowo-ekonomicznych i/lub technicznych specyficznych IOK może zwrócić się do wnioskodawcy o przedstawienie wyjaśnień w odniesieniu do informacji zawartych we wniosku o dofinansowanie (ppkt 14).

W przypadku, gdy projekt na etapie kryteriów technicznych, technicznych specyficznych i/lub finansowo – ekonomicznych wymaga złożenia przez wnioskodawcę dodatkowych wyjaśnień w celu przeprowadzenia jego oceny, wnioskodawca zostaje wezwany do ich złożenia w formie pisemnej poprzez LSI2014. Wezwanie do złożenia wyjaśnień może prowadzić do konieczności skorygowania przez wnioskodawcę zapisów we wniosku, wówczas wnioskodawca zobligowany jest nanieść stosowne zmiany w dokumentacji aplikacyjnej. Wezwanie do złożenia wyjaśnień nie może prowadzić do istotnej modyfikacji wniosku oraz do polepszenia sytuacji wnioskodawcy w ramach kryteriów wyboru projektów (ppkt 15).

Poprawianie/korygowanie wniosków o dofinansowanie/złożenie dodatkowych wyjaśnień powinno gwarantować zachowanie zasady równego traktowania wnioskodawców (ppkt 16). Na złożenie pisemnych wyjaśnień wnioskodawca ma 7 dni, licząc od dnia następnego po dniu potwierdzonego otrzymania informacji w sprawie konieczności złożenia wyjaśnień. W tym czasie wnioskodawca może kontaktować się telefonicznie za pośrednictwem Sekretarza KOP z członkami KOP odpowiedzialnymi za ocenę wniosku. Wnioskodawca we wskazanym terminie ma jednokrotną możliwość złożenia wyjaśnień i ewentualnie skorygowanej dokumentacji aplikacyjnej (ppkt 18).

W przypadku złożenia przez wnioskodawcę dodatkowych wyjaśnień i ewentualnie skorygowanego wniosku w wyznaczonym terminie projekt podlega ocenie pod kątem spełnienia kryteriów technicznych, technicznych specyficznych i finansowo-ekonomicznych(ppkt 20).

W przypadku, gdy po wezwaniu do złożenia wyjaśnień i ewentualnego skorygowania wniosku projekt nie spełnia kryteriów technicznych, technicznych specyficznych i/lub finansowo-ekonomicznych zostaje negatywnie oceniony. W przypadku negatywnej oceny do wnioskodawcy przesyłana jest pisemna informacja wraz z uzasadnieniem (ppkt 22).

Powyższe zasady były wiążące zarówno dla LAWP, jak i skarżącego uczestniczącego w konkursie.

W świetle tak określonych zasad konkursowych, nie może budzić wątpliwości, że organ miał prawo do zakwestionowania proponowanych przez Wnioskodawcę kosztów realizacji zadania inwestycyjnego pt. "[...]. Prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia nie podważa skutecznie argumentacja skarżącego, że dokumentacja konkursu nie obejmuje metodologii rozdzielania kosztów na kwalifikowane i niekwalifikowane. Jak wyżej wyjaśniono, w odniesieniu do projektu organ mógł domagać się od Wnioskodawcy w trakcie oceny merytorycznej (pkt 6.1.3. ppkt 14 Regulaminu) i badania oceny kryteriów technicznych i finansowo – ekonomicznych, przedstawienia wyjaśnień w odniesieniu do informacji zawartych we wniosku. Stąd też sformułowanie zamieszczone w wezwaniu do "przedstawienia szczegółowej metodologii podziału kosztów" w sytuacji, kiedy skarżący zweryfikował swój pierwotny projekt i "zgodnie z sugestią LAWP" – jak to skarżący podaje w odpowiedzi na wezwanie - wyłączył z tabeli D.2 koszty budowy klatki schodowej i pomieszczenia technicznego (łącznie 16 522,38 zł) i zmniejszył całkowitą wartość robót budowlanych, nie oznacza, że organ posługuje się niedopuszczalnym kryterium konkursowym. Finansowanie projektów ze środków publicznych musi podlegać kontroli zasadności ich wydatkowania. Dlatego wymagać należy od instytucji ogłaszającej konkurs stosowania jasnych kryteriów dofinansowywania projektów. Bez wyczerpujących informacji skarżącego na temat kosztów budowy poddasza powstały uzasadnione wątpliwości odnośnie, co do celowości sfinansowania kosztów poddasza nieużytkowego w ramach wydatków kwalifikowanych. Wezwanie organu było zrozumiałe. Koszt budowy poddasza – zdaniem LAWP – należało wyłączyć z wydatków kwalifikowanych projektu i przenieść je do tabeli D.2 "Wydatki ponoszone przez wnioskodawcę". Skarżący nie może twierdzić, że mogły powstać na tym tle wątpliwości interpretacyjne, skoro jak sam podaje w swoich wyjaśnieniach "owo poddasze jest niewielką przestrzenią pomiędzy dachem a stropem, co doskonale widać na rysunku" (...). Powstanie poddasza (...) wynika jedynie z konstrukcji budynku, który posiada skośne płaszczyzny dachowe". Zatem przedstawienie szczegółowej metodologii podziału kosztów, to nic innego jak żądanie dodatkowych informacji od wnioskodawcy. Pismo LAWP z dnia [...] lipca 2017 r. w przedmiocie negatywnej oceny wniosku zawiera szczegółowe wyjaśnienie przyczyn, które spowodowały, że koszt budowy części poddasza o powierzchni o powierzchni 64,19 m2 w świetle kryteriów, w tym kryterium racjonalności i efektywności ekonomicznej szczegółowa, nie zasługuje na akceptację. Organ podniósł między innymi, że wspomniana powierzchnia nie jest niezbędna do funkcjonowania planowanego laboratorium weterynaryjnego i w związku z tym odpowiedź na pytania cząstkowe jest negatywna. Zarzuty protestu koncentrowały się na naruszeniu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez nieprecyzyjne i mylące wnioskodawcę wezwanie do złożenia wyjaśnień, co spowodowało, że skarżący został wprowadzony w błąd odnośnie "przedmiotu poprawy". Skoro strona wyłącza część kosztów budowy laboratorium z wydatków kwalifikowanych, to nie może mówić, że wezwanie było niejasne i niezrozumiałe. To z treści wniosku i wyjaśnień wnioskodawcy powinno wynikać, jakie jest przeznaczenie poszczególnych pomieszczeń spornego budynku. Zatem nieskuteczny jest zarzut protestu, że skarżący nie mógł się sposób prawidłowy ustosunkować do uwag zawartych w wezwaniu organu. Podobnie należy ocenić zarzut o nieuprawnionym stanowisku, zawartym w piśmie LAWP z dnia [...] lipca 2017 r., że wnioskodawca przedstawił swoje uwagi wobec innego pomieszczenia, niż to, do którego odwoływało się wezwanie z dnia 6 czerwca 2017 r. W sprawie niniejszej rozpatrzenie protestu nie naruszało art. 57 ustawy wdrożeniowej. Z tego przepisu wynika, że właściwa instytucja rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów podniesionych w tym środku zaskarżenia. Jak wcześniej wyjaśniono, projekt nie spełniał kryterium technicznego nr 3 "Racjonalność, efektywność, zasadność i zgodność z celami Działania", obowiązującego podczas dokonywania przez LAWP oceny merytorycznej.

Treść protestu świadczy również, że skarżący zarzuca proceduralne uchybienia ze strony organu skutkujące naruszeniem art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej i zasady, że wybór projektu do dofinansowania ma nastąpić w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny z zapewnieniem wnioskodawcy dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektu. Zarzut podniesiony w proteście i powtórzony w tym zakresie w skardze nie jest zasadny. Bezspornym jest, że pojęcie "poddasze nieużytkowe" pojawia się w materiale dokumentacyjnym (dokumentacji technicznej budynku laboratorium) przedłożonej wraz z wnioskiem o dofinansowanie projektu. Wobec tego sama nazwa "poddasze nieużytkowe" budzić powinna wątpliwości natury interpretacyjnej, co do przedmiotu i zamierzonego zadania inwestycyjnego. Stąd też wezwanie organu do przedłożenia przez skarżącego dodatkowych wyjaśnień na tym tle, było naturalną reakcją LAWP i mającą uzasadnienie w świetle wyżej wskazanych zasad konkursowych. Rzeczową okazała się argumentacja LAWP odnosząca się do stanowiska zaprezentowanego przez skarżącego, że poddasze nieużytkowe zawsze występuje i to niezależnie od sposobu projektowania budynku i dlatego "wnioskodawca nie wyłącza kosztów budowy poddasza nieużytkowego ze zbioru kosztów kwalifikowanych". Jak wcześniej wykazano – stosownie do zasad konkursowych, wydatki kwalifikowane to te, które spełniają wszystkie kryteria. Muszą być przez to przez zasadne, zgodne z celami programu/osi/działania oraz racjonalne i efektywne. W tym zakresie skarżący miał możliwość jednokrotnego poprawienia wniosku. Korekta wniosku powinna była zatem uwzględniać wezwanie w zakresie zasad podziału kosztów na kwalifikowane i niekwalifikowane. Stanowisko skarżącego bezpodstawnie zakłada, że sama rezygnacja z części kosztów kwalifikowanych, o których wyżej mowa, niezbędnych do budowy spornego poddasza, dowodzi prawidłowości zastosowania się do treści wezwania LAWP. W tym miejscu należy podnieść, że zarzut skargi odwołujący się do Wytycznych programowych w zakresie kwalifikowania kosztów z podkreśleniem, że w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, materiały i roboty budowlane mogą być kosztem kwalifikowanym, jeśli są niezbędnym elementem projektu, należy wskazać, że ocena projektu tylko z uwzględnieniem powyższych wytycznych była niedopuszczalną, skoro podstawa oceny wniosku są wszystkie warunki konkursowe, a nie tylko niektóre, jak to skarżący wywodzi i tym samym pomija uszczegółowione kryteria techniczne, wyżej omówione.

Z omówionych przyczyn Sąd uznał, że przeprowadzona ocena projektu nie narusza prawa. LAWP w zgodzie z przywołanymi wyżej przepisami prawa stwierdziła, że projekt skarżącego nie może uzyskać pozytywnej oceny.

Zarzut naruszenia zaskarżonym rozstrzygnięciem przepisów art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 oraz art. 57 u.z.r.p. jest zatem nieuzasadniony.

W tych okolicznościach nie zachodziła zatem podstawa do uwzględnienia skargi przewidziana w art. 61 ust. 8 pkt 1a u.z.r.p. W konsekwencji i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oraz art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę