Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 103/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2009-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 3, art.6 ust. 9, art. 6 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 71 poz 734
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.
article: par. 2 ust 1 pkt 1, par.3 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 156 poz 1817
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Górska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 maja 2009 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Głuchołaz z dnia [...], nr [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...], Burmistrz Głuchołaz, orzekł o przyznaniu M. K., będącej najemcą lokalu mieszkalnego w G. przy ul [...], o powierzchni 51,29 m2, dodatek mieszkaniowy w kwocie 53,38 zł miesięcznie w okresie od dnia 1 października 2008 r. do dnia 31 marca 2009 r., w tym 23,92 zł ryczałtu na zakup opału określając, że ryczałt będzie wpłacany w kasie urzędu przelewem na konto zarządcy do 10 dnia każdego miesiąca. Jako materialną podstawę prawną wydania decyzji organ wskazał przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.), oraz na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż na kwotę przyznanego świadczenia składa się dodatek mieszkaniowy ustalony w wysokości 29,46 zł oraz ryczałt w kwocie 23,92 zł. Uznając, że wnioskodawczyni spełnia warunki do otrzymania dodatku mieszkaniowego odnotował, iż gospodarstwo domowe strony liczy 2 osoby, zaś łączny dochód jej gospodarstwa domowego z trzech miesięcy wynosi 4484,55 zł, co miesięcznie w przeliczeniu na osobę daje kwotę 747,43 zł. Ponadto wskazał, że naliczeń dokonano na podstawie powierzchni rzeczywistej lokalu, która to wynosząc 51,29 m2 nie przekracza powierzchni normatywnej, ustalając że wydatki na lokal wynoszą 153, 22 zł. Organ wyjaśnił, iż w zakresie ustalenia wydatków w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdował art. 6 ust. 6, ust. 10 i ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Jak wskazał, zgodnie też z tym przepisem, przy naliczaniu dodatku mieszkaniowego, przyjęto wydatki w łącznej kwocie 277,61 zł., na którą składają się wydatki CO w kwocie 107,61 zł, wydatki CW w kwocie 16,78 zł oraz udokumentowane wydatki na lokal za ostatni miesiąc w wysokości 153,22 zł. Wskazując, że na mocy uchwał Rady Gminy, wskaźnik maksymalnej wysokości dodatku wynosi 60 %. Organ wyliczył dodatek mieszkaniowy przysługujący stronie w kwocie 53,38 zł zł, przyjmując iż stanowi on różnicę między sumą wydatków a wydatkami gospodarstwa (277,61 zł – 224,23 zł = 53,38,43 zł).

W odwołaniu od decyzji A. K. - córka M. K. podniosła, że zaskarża decyzję organu I instancji chociaż wie, iż Kolegium Odwoławcze utrzyma ją w mocy, bo "rozpoznaje tylko decyzje a nie wniosek". Jej zdaniem organ powinien odliczyć od jej renty wyjątkowej "składek", nie powinien również wliczać do dochodu dodatku pielęgnacyjnego, który nie podlega opodatkowaniu. Stwierdziła, że obie z matką czują się okradane, gdyż organ ustalając wysokość dodatku mieszkaniowego wylicza go na podstawie dochodów, których faktycznie nie otrzymują. Ponadto dopodkreśliła, że dodatek pielęgnacyjny, podobnie jak zasiłek pielęgnacyjny, jest świadczeniem spełniającym tę samą funkcję pomocy osobie niepełnosprawnej i nie powinien być wliczany do dochodu stanowiącego podstawę naliczenia dodatku mieszkaniowego, stąd też w jej ocenie, organ zawyżył dochód gospodarstwa domowego o kwotę 1005,03 zł, gdyż dochód na podstawie przedłożonych odcinków wypłaty rent wynosił 3479,52 zł.

Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że wezwało A. K. do nadesłania w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma, pełnomocnictwa udzielonego jej przez matkę M. K. do złożenia odwołania w jej imieniu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie A. K. złożyła wyjaśnienia dotyczące prawa do dodatkowej powierzchni mieszkalnej, przedkładając kserokopie zaświadczeń lekarskich z dnia: 8 maja 1992 r., 18 marca 2005 r., 6. lutego 2002 r. i 23 marca 2006 r. Ponadto przedłożyła kserokopie pełnomocnictwa udzielonego jej przez matkę M. K. do reprezentowania jej we wszystkich sprawach urzędowych. Następnie organ odwoławczy odnotował, że uzupełnił materiał dowodowy o kserokopie decyzji ZUS tj. z dnia 20 marca 2008 r. nr [...] w sprawie waloryzacji renty M. K., z której wynika, iż od 1 marca 2008 r. zrewaloryzowana renta wynosi 695,41 zł miesięcznie oraz dodatek pielęgnacyjny w wysokości 163,15 zł, co daje łączną kwotę brutto w wysokości 858,56 zł oraz decyzji z dnia 25 marca 2008 r ., nr [...] o podwyższeniu renty A. K. z dniem 1 marca 2008 r. do kwoty brutto 636,29 zł, a także o kserokopię orzeczenia Powiatowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia nr 3 w Opolu z dnia 11 września 1989 r., z którego wynika, że M. K. została zaliczona na trwale do pierwszej grupy inwalidzkiej oraz o kserokopie 11 zaświadczeń lekarskich, w tym zaświadczenie z dnia 23 marca 2006 r. potwierdzające konieczność zamieszkiwania M. K. w oddzielnym pokoju.

Powołując regulacje dotyczące przyznania i obliczania wysokości dodatku mieszkaniowego organ odwoławczy w zakresie analizy zaistniałego w sprawie stanu faktycznego stwierdził, że M. K. posiada tytuł prawny do lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. [...] - jest bowiem najemcą lokalu mieszkaniowego. Powierzchnia użytkowa tego lokalu, wynosząca 51,29 m2, nie przekracza 130% powierzchni normatywnej, która zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy dla dwóch osób wynosi 40,00 m2. W przypadku wnioskodawczyni przyjął, że normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego ulega zwiększeniu o 15 m2 i wyniosła 55,00 m2, albowiem M. K. jest osobą niepełnosprawną i legitymuje się zaświadczeniem lekarskim z dnia 23 marca 2006 r. wskazującym na konieczność zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, wydanym przez Samodzielny Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej ZOZ G. w G. oraz orzeczeniem o ustaleniu stopnia niepełnosprawności z dnia 11 września 1989 r., wydanym przez Powiatową Komisję Lekarską ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia nr 3 w Opolu. W lokalu tym prowadzi wraz z córką A. K. dwuosobowe gospodarstwo domowe. Powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu wynosi 51,29 m2, w tym łączna powierzchnia pokoi i kuchni wynosi 45,17 m2. Lokal ten nie jest wyposażony w instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania wody oraz instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania mieszkania, jest w nim natomiast instalacja gazu przewodowego. Łączna kwota wydatków na mieszkanie za ostatni miesiąc, w którym składany jest wniosek, potwierdzona przez zarządcę lokalu - A Spółka zo.o. w G. wynosiła 153,22 zł.

Jednocześnie wskazując, że wobec tego, iż M. K. złożyła wniosek o dodatek mieszkaniowy w dniu 5 września 2008 r., do obliczenia dodatku mieszkaniowego trzeba było przyjąć dochody jej dwuosobowego gospodarstwa domowego uzyskane w okresie od 1 czerwca 2008 r. do 31 sierpnia 2008 r. W złożonej dnia 4 września 2008 r. deklaracji o wysokości dochodu M. K. wykazała, iż dochód jej gospodarstwa domowego wynosi za powyższy okres 3968,97 zł. Tymczasem z przedłożonych przez pełnomocnika kserokopii decyzji ZUS Oddział w Opolu Inspektorat w Nysie wynika, iż M. K. w okresie od 1 czerwca 2008 r. do 31 sierpnia 2008 r. uzyskała dochód z tytułu świadczenia rentowego oraz dodatku pielęgnacyjnego w łącznej kwocie 2.575,68 zł (858,56 zł x 3 miesiące = 2.575,68 zł), a A. K. w okresie od 1 czerwca 2008 r. do 31 sierpnia 2008 r. uzyskała dochód w łącznej kwocie 1908,87zł (636,29 zł x 3 miesiące = 1908,87 zł). Zatem łączny dochód gospodarstwa domowego strony w podanym wyżej okresie wyniósł 4484,55 zł, a średni dochód na jednego członka gospodarstwa domowego wyniósł 747,43 zł. Zatem kwota dochodu na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekraczała 125 % kwoty najniższej emerytury, obowiązującej w dniu złożenia wniosku (zgodnie z Komunikatem Prezesa ZUS z dnia 20 lutego 2008 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sieroty zupełnej oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent - M. P. Nr 21, poz. 211, najniższa emerytura od dnia 1 marca 2008 r. wynosi 636,29 zł miesięcznie), a więc nie przekraczała kwoty 795,36 zł. Jednakże kwota tego dochodu przekraczała 100 % najniższej emerytury (636,29 zł), co spowodowało, że dodatek mieszkaniowy należało obliczyć jako różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą 15 % dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie dwuosobowym (art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy), które w tym przypadku wynoszą 224,23 zł (1494,85 zł x 15% = 224,23 zł).

Uwzględniając definicję dochodu, określoną w art. 3 ust. 3 ustawy organ stanął też na stanowisku, że brak jest podstaw do odliczenia od dochodu odwołującej dodatku pielęgnacyjnego, który przysługuje do emerytury lub renty i wypłacany jest przez organ rentowy na podstawie art. 75 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.). W tym zakresie Kolegium przyjęło, że wskazany dodatek pielęgnacyjny nie jest świadczeniem tożsamym z zasiłkiem pielęgnacyjnym przyznawanym na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), który wymieniony jest w katalogu odliczeń od dochodu obliczanego dla potrzeb przyznania dodatku mieszkaniowego. Organ wskazał, że takie stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 lipca 2004 r., sygn. akt K 16/03. Jako drugi obok dochodu, podstawowy czynnik mający wpływ na wysokość dodatku mieszkaniowego organ wskazał wydatki przypadające na normatywną powierzchnię użytkową lokalu mieszkalnego. Organ, powołując regulacje art. 6 ustawy oraz rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie dodatków mieszkaniowych, wskazał zasady wyliczenia dodatku oraz rodzaje wydatków stanowiących podstawę jego wyliczenia. Opierając się na powołanych przepisach dokonał następnie zgodnego z wyliczeniem organu pierwszej instancji, wyliczenia kwoty łącznych wydatków ponoszonych przez odwołującą na zajmowany przez nią lokal. Przyjmując, iż wynoszą one 277,61 zł, wyliczył dla strony dodatek mieszkaniowy w kwocie 53,38 zł. Jednocześnie wskazał, że kwota tego dodatku ulega dalszemu podziałowi na część przypadającą wnioskodawczyni w formie ryczałtu na zakup opału oraz część przypadającą zarządcy domu. Ustalając wysokość tego ryczałtu w kwocie 23,92 zł organ wskazał na podstawie przepisów powoływanego rozporządzenia (§ 4, § 2 ust. 1 oraz § 3), że stanowi on iloczyn obliczonego dodatku mieszkaniowego i wskaźnika. Odnosząc się do pozostałych argumentów odwołania dotyczących tego, iż organ I instancji naniósł poprawki w złożonej deklaracji o dochodach wyjaśnił, iż ma rację pełnomocnik strony twierdząc, iż takie działanie organu jest niedopuszczalne. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne Kolegium odnotowało, że deklaracja o wysokości dochodów jest składana przez wnioskodawcę ubiegającego się o przyznanie dodatku mieszkaniowego pod rygorem odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 § 1 Kodeksu karnego za fałszywe zeznania. Prawdziwość danych w niej zawartych wnioskodawca potwierdza własnoręcznym podpisem, w przypadku złożenia nieprawdziwych danych jest obowiązany do zwrotu nienależnie pobranych kwot w podwójnej wysokości. Zatem każda dokonana poprawka lub skreślenie powinno być potwierdzone własnoręcznym podpisem wnioskodawcy. Jednak biorąc pod uwagę podstawową zasadę postępowania administracyjnego, jaką jest ustalenie w sposób bezsporny stanu faktycznego sprawy poprzez zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie (art. 7 i 77 K.p.a.), a za dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, organ odwoławczy stwierdził, iż na podstawie akt sprawy zebranych w toku postępowania przed organami obu instancji w sposób jednoznaczny możliwe było ustalenie dochodów gospodarstwa domowego M. K. Dlatego jako niedopuszczalne Kolegium uznało dokonywanie poprawek na składnej przez stronę deklaracji o wysokości dochodów przez organ I instancji, jednak jego zdaniem, uchybienie to nie miało wpływu na wysokość przyznanego stronie dodatku mieszkaniowego. Bowiem wysokość dochodu wynikła wprost z dokumentów źródłowych i została ustalona zgodna z treścią art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skarżąca zakwestionowała wyliczony dochód gospodarstwa domowego, gdyż organy powinny były wziąć przy ustalaniu wysokości dodatku mieszkaniowego dochód netto, a nie brutto. Powinny były pomniejszyć dochód o podatek, jak też o składkę "zdrowia". Wniosła także o odliczenie od dochodów dodatku pielęgnacyjnego, na podstawie którego naliczany jest dodatek mieszkaniowy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu podtrzymało w całości argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym datowanym na dzień 15 kwietnia 2009 r. skarżąca dodatkowo zarzuciła, iż organy niezasadnie, ustalając wysokość ryczałtu przyjęły do wyliczenia jego wysokości faktyczną powierzchnię lokalu a nie normatywną. Wskazała, że zaliczkę na podatek dochodowy i składkę na ubezpieczenie zdrowotne należy zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu, pomniejszających uzyskiwane dochody.

Kolegium, ustosunkowując się do tej argumentacji uznało ją za chybioną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., Sąd wydaje przy tym rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w granicach sprawy w której skarga została wniesiona.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przeprowadzona w niniejszej sprawie przez Sąd, według powyższych kryteriów, kontrola legalności wykazała, że zaskarżona decyzja nie naruszenia przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani też nie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu postępowanie wyjaśniające w sprawie o przyznanie skarżącej dodatku mieszkaniowego przeprowadzone zostało zgodnie z zasadami postępowania przed organami administracji publicznej w indywidualnych sprawach, znajdujących wyraz w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwanej dalej K.p.a. Przede wszystkim zaś wyjaśniono wszystkie istotne z punktu widzenia rozstrzygnięcia okoliczności, a ich ocena dokonana została na podstawie wyczerpująco zebranego materiału dowodowego, przez właściwy organ w granicach jego ustawowego upoważnienia. Niemniej jednak, rozpoznając sprawę Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odwoławcza oraz decyzja pierwszoinstancyjna nie odpowiadają przepisom prawa z uwagi na naruszenie prawa materialnego. Z tego też względu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. oraz art. 135 P.p.s.a. orzeczono o ich uchyleniu.

W zakresie dokonanej oceny, w pierwszej kolejności dostrzec trzeba, że materialną podstawę prawną przyznania dodatku mieszkaniowego stanowią przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) - zwanej dalej ustawą, która po myśli art. 1 reguluje zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach. Podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie organ odwoławczy prawidłowo zatem przyjął jako jego podstawę prawną przepisy powołanej ustawy. Ponadto, odnosząc się do ustaleń postępowania wyjaśniającego przeprowadzanego przed organem pierwszej instancji prawidłowo, dokonując oceny okoliczności faktycznych istotnych dla przedmiotowego rozstrzygnięcia: wziął pod uwagę, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych. Dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8, który stanowi, że jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego jest wyższy od określonego w art. 3 ust. 1, a kwota nadwyżki nie przekracza wysokości dodatku mieszkaniowego, należny dodatek mieszkaniowy obniża się o tę kwotę (art. 3 ust. 1 ustawy). Jednocześnie zgodnie z przepisem art. 5 ust. 5 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje wówczas, gdy powierzchnia użytkowa lokalu nie przekracza normatywnej powierzchni określonej w art. 5 ust. 1 ustawy o więcej niż 30 % lub o więcej niż 50 % jeżeli udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza proporcji 60%. Normatywną powierzchnię, stosownie do treści art. 5 ust. 3 ustawy powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju.

Biorąc pod uwagę powyższe regulacje Kolegium uwzględniło dochody skarżącej z okresu trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku, wydatki na lokal mieszkalny z miesiąca, w którym wniosek został złożony - obliczone w myśl zasady zawartej w art. 6 ust. 4 i 4a ustawy oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz.1817, z późn. zm.), wysokość emerytur obowiązujących w dniu złożenia wniosku. Wzięło pod uwagę, że wysokość dodatku mieszkaniowego ustala się na podstawie art. 6 ust.1 ustawy, w wysokości różnicy między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6 tego przepisu, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 12% dochodów gospodarstwa domowego - w przypadku gospodarstwa dwuosobowego. Natomiast, jeżeli średni miesięczny dochód, o którym mowa w art. 3 ust. 1, jest równy lub wyższy od 150 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym (954,43 zł), lecz nie przekracza odpowiedniej wysokości średniego miesięcznego dochodu wymienionego w art. 3 ust. 1 (175 % tej kwoty -1 113,51zł), wówczas dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego przyjmuje się wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek mieszkaniowy w wysokości 20% dochodów tego gospodarstwa domowego (art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy). Wysokość dodatku mieszkaniowego określa art. 6 ustawy, który w ust. 9 stanowi, że jeżeli powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego jest mniejsza lub równa normatywnej powierzchni, dodatek mieszkaniowy ustala się w wysokości różnicy między wydatkami ponoszonymi za ten lokal a odpowiednią kwotą wymienioną w ust. 1 pkt 1-3 lub w ust. 2 pkt 1-3. Z takim właśnie przypadkiem miało do czynienia Kolegium w niniejszej sprawie, albowiem powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego zajmowanego przez M. K. wynosi 51,29 m2 i jest niższa od powierzchni normatywnej ustalonej dla jej dwuosobowego gospodarstwa domowego w wysokości 55 m2. Trafnie zauważył organ odwoławczy, że w przypadku M. K. za podstawę obliczenia wydatków poniesionych w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego, który wchodzi w skład zasobu mieszkaniowego Gminy G., należało przyjąć pełną kwotę wydatków wynikającą z informacji A Spółka z o.o. w G. zamieszczonej we wniosku z dnia 5 września 2008 r., tj. w wysokości 153,22 zł. Kwotę tę należało, stosownie do treści art. 6 ust.7 ustawy, podwyższyć o wydatki ryczałtowe, bowiem jak wynika z treści ww. wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego w lokalu mieszkalnym brak jest instalacji doprowadzającej energię cieplną do celów ogrzewania wody oraz instalacji doprowadzającej energię cieplną do celów ogrzewania mieszkania. Po myśli § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz.1817, z późn. zm.) podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego w gospodarstwach domowych najemców i podnajemców oraz innych osób mających tytuł prawny do używania lokalu, z wyjątkiem wymienionych w pkt 2-5 stanowią następujące rodzaje wydatków: czynsz albo inne opłaty za używanie lokalu oraz opłaty za energię cieplną wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych. Organ odwoławczy zasadnie przyjął, że w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006 r., sygn. akt P 4/05, ogłoszonym w Dzienniku Ustaw numer 84 z dnia 18 maja 2006r., iż miał obowiązek przyjąć za podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego 100% wydatków ponoszonych na lokal mieszkalny.

Stosownie do § 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia za wydatek stanowiący podstawę obliczenia ryczałtu na zakup opału w sytuacji, gdy lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania, uznaje się równowartość 5 kilowatogodzin energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej i stałych opłat miesięcznych, na 1 m2 normatywnej powierzchni użytkowej, o której mowa w art. 5, z uwzględnieniem art. 6 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, członka gospodarstwa domowego. Prawidłowo organ odwoławczy ustalił, że w przypadku skarżącej wydatek ten wynosi 107,61 zł (5 kWh x 0,4196 zł x 51,29 m2 = 107,61 zł). A na podstawie § 3 ust. 2 tego rozporządzenia uznał, że wydatek stanowiący podstawę obliczenia ryczałtu na zakup opału w sytuacji, gdy lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania wody, równowartość 20 kilowatogodzin energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej i stałych opłat miesięcznych, na członka gospodarstwa domowego, który w przypadku skarżącej wynosi 16,78 zł (20 kWh x 2 osoby x 0,4196 zł = 16,78 zł). Łączne zatem wydatki na lokal mieszkalny skarżącej wyniosły 277,61 zł , a obliczony stosownie do art. 6 ust. 9 w związku z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługujący wnioskodawczyni wyniósł 53,38 zł (277,61 zł - 224,23 zł = 53,38 zł). Kwota tego dodatku mieszkaniowego ulega dalszemu podziałowi na część przypadającą wnioskodawczyni w formie ryczałtu na zakup opału oraz część przypadającą zarządcy domu. Zgodnie z § 4 cyt. wyżej rozporządzenia w celu ustalenia wysokości ryczałtu na zakup opału wydatki wnioskodawczyni, o których mowa w § 2 ust.1, sumuje się z wydatkami, o których mowa w § 3, a następnie oblicza się wskaźnik procentowy odpowiadający udziałowi wydatków, o których mowa w § 3, w łącznej kwocie wydatków. Natomiast kwota ryczałtu na zakup opału będąca częścią dodatku mieszkaniowego, która jest wypłacana do rąk wnioskodawczyni, stanowi iloczyn obliczonego dodatku mieszkaniowego i wskaźnika. W przypadku strony udział procentowy wydatków z tytułu braku w lokalu mieszkalnym centralnie ciepłej wody i centralnego ogrzewania wynosi 44,81% (124,39 zł x 100% : 277,61 zł = 44,81 %), a zatem ryczałt na zakup opału wynosi 23,92 zł (44,81 % z kwoty 53,38 zł = 23,92 zł). Pozostała część dodatku mieszkaniowego, jak słusznie odnotowało Kolegium, przekazywana jest na konto zarządcy domu.

Wbrew zarzutom skarżącej, słusznie też organ odwoławczy stwierdził, że w świetle art. 3 ust. 3 ustawy odliczeniu od dochodu nie podlegają składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, albowiem podstawą obliczenia dodatku mieszkaniowego jest tzw. dochód brutto. Nie można również podzielić poglądu skarżącej, że zaliczkę na podatek dochodowy i składkę na ubezpieczenie zdrowotne należy zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu, pomniejszających uzyskiwane dochody. Zasadnie też wysokość ryczałtu wyliczono, w wysokości różnicy między wydatkami ponoszonymi za lokal o powierzchni 51,29 m², czyli powierzchni faktycznej lokalu a nie normatywnej .

Mając na uwadze powyższe, skoro zatem, jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, skarżąca złożyła stosowny wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego dołączając do niego wymaganą deklarację o dochodach oraz inne niezbędne dokumenty uznać należało, iż stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy organ prawidłowo rozstrzygnął o prawie skarżącej do dodatku mieszkaniowego, stosując wskazane regulacje. Jednocześnie jednak w ocenie Sądu, podejmując przedmiotowe rozstrzygnięcie organ odwoławczy naruszył art. 3 ust. 3 ustawy w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Wbrew ocenie organu, w świetle tego przepisu za nieprawidłowe uznać bowiem należy wliczenie do średniego miesięcznego dochodu, stanowiącego podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego, kwoty dodatku pielęgnacyjnego przysługującego do emerytury lub renty i wypłacanego przez organ rentowy na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.).

Jak stanowi art. 3 ust. 3 ustawy za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Jednocześnie też, do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie emerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r. Stosownie też do powołanej regulacji, zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjąć należy, że zasiłek pielęgnacyjny o jakim mowa w art. 3 ust. 3 ustawy (niepodlegający wliczeniu do dochodu) obejmuje zarówno "zasiłek pielęgnacyjny" wypłacany w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), jak i "dodatek pielęgnacyjny" o którym mowa w art. 75 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Takie rozumienie powołanego przepisu wynika z wykładni celowościowej i systemowej art. 3 ust. 3 ustawy dokonanej na gruncie orzecznictwa. Zarówno cel jak i funkcje obydwu tych świadczeń są bowiem identyczne. Z tego też względu zasiłek pielęgnacyjny i dodatek pielęgnacyjny, przy obliczaniu dochodu dla potrzeb postępowania w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego winny być traktowane identycznie i winny podlegać odliczeniu od dochodu. Zgodzić się przy tym należy ze stanowiskiem, że równoważność wskazanych świadczeń, potwierdza przepis art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który pozbawia zasiłku pielęgnacyjnego osobę uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego. Jeśli zaś na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek i dodatek zostały zrównane, to dokonując wykładni systemowej przyjąć należy, że winny one być jednakowo traktowane także na gruncie ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Nie można przy tym uznać, że na możliwość odliczenia kwot tych świadczeń od dochodu osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy ma wpływ kwestia zróżnicowania sposobu finansowania, podstaw prawnych czy też nazewnictwa. Decydującym elementem przy dokonywaniu oceny w tym zakresie winien wszak być cel jakiemu służą obydwa świadczenia. Mając charakter pieniężny nie służą one natomiast "wzbogaceniu" uprawnionych, lecz są przeznaczone na pokrywanie przez osoby otrzymujące te świadczenia, wydatków wynikających z niepełnej sprawności fizycznej lub intelektualnej do samodzielnej egzystencji (por. wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 744/06, System Informacji Prawnej LEX nr 320111; wyrok NSA z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I OSK 1277/07 niepublikowany). Trzeba również zauważyć, że zaprezentowane stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej kwestii nie jest jednolite (por. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2008 r. I OSK 194/07, LEX 454019, wyrok NSA z dnia z dnia 30 marca 2009 r. I OSK 1492/08 niepublikowany). Jednakże tut. Sąd utożsamia się z poglądem, że ze względu na cel obu świadczeń brak jest powodów, aby nie były one traktowane jednakowo.

W ocenie Sądu, przyjętej wykładni pojęcia "zasiłku pielęgnacyjnego", nie przeczy przy tym powołany w zaskarżonej decyzji wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 lipca 2004 r., sygn. akt K 16/03, stwierdzający zgodność art. 3 ust. 3 ustawy z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP. Jak słusznie podkreślono w orzecznictwie, stwierdzenie w wyroku tym konstytucyjności przepisu art. 3 ust. 3 ustawy nie wyłącza możliwości stosowania wykładni celowościowej i systemowej dla ustalenia prawidłowego rozumienia regulacji prawnej (por. powołane wcześniej wyroki). Ponadto podejmując powołane rozstrzygnięcie Trybunał stwierdził, że choć regulacja ta jest zgodna z Konstytucją może budzić pewne wątpliwości. Ewentualna zaś "luka" w prawie polegającą na niezamieszczeniu w art. 3 ust. 3 dodatku pielęgnacyjnego jako świadczenia uprzywilejowanego, nie może być przez niego uzupełniona. Pełni on bowiem rolę "negatywnego prawodawcy" i zasadniczo ogranicza się do derogowania unormowań już obowiązujących. Zauważając w kwestionowanej regulacji pewną niekonsekwencję Trybunał Konstytucyjny stwierdził też, że wątpliwości co do art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych winny być dla ustawodawcy sygnałem do rozważenia zmiany tego przepisu. Jego ingerencja może natomiast mieć miejsce w przypadku, gdy ustawodawca naruszy określoną zasadę lub wartość konstytucyjną. Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego w żadnym zaś wypadku nie zastępuje i nie może zastępować ustawodawcy pozytywnego, co wynika z zasady podziału władz.

Mając na uwadze stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenie przepisu art. 3 ust. 3 ustawy dostrzec zatem trzeba, iż miało ono istotny wpływ na ustalenie wysokości przysługującego skarżącej dodatku mieszkaniowego. Kwota tego dodatku wyliczona bowiem została z uwzględnieniem nieprawidłowo ustalonego dochodu. Tym samym zaś zaskarżone rozstrzygnięcie w zakresie w jakim określa wysokość dodatku narusza przepis art. 6 ust. 9 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy. Stosownie do zasady wynikającej z art. 6 ust. 9 ustawy, wysokość przysługującego skarżącej dodatku mieszkaniowego winna bowiem stanowić różnicę między wydatkami ponoszonymi za lokal, a kwotą stanowiącą 15 % prawidłowo wyliczonych dochodów gospodarstwa domowego. Konsekwencją natomiast nieprawidłowego wyliczenia dochodu było przyjęcie, przy dokonywaniu wyliczenia kwoty dodatku mieszkaniowego, nieprawidłowej kwoty mającej stanowić 15 % dochodu.

Reasumując, skoro wydając zaskarżoną decyzję organ odwoławczy, jak też organ I instancji dokonał naruszenia przepisów prawa materialnego, o czym była mowa powyżej, należało, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., orzec o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań i sprowadzają się do tego, że rozstrzygając ponownie o przyznaniu skarżącej dodatku mieszkaniowego oraz ustalając jego wysokość, organ nie wliczy do dochodu stanowiącego podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego, kwoty przysługującego stronie dodatku pielęgnacyjnego.