Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 649/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8a ust. 1 art. 15 c art. 22a
journal: Dz.U. 2018 poz 132
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędziowie WSA Iwona Maciejuk, Łukasz Krzycki, Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2018 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej także: "Minister" lub "organ"), działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - dalej: "k.p.a."), w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. odmawiającą wyłączenia stosowania wobec S.K. (dalej także: "wnioskodawca", "skarżący" lub "strona skarżąca") przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 132 ze zm. - dalej także: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy").

Do wydania zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Skarżący S.K. wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r., działając za pośrednictwem Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA, wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy i wszczęcie postepowania w sprawie wyłączenia stosowania wobec niego przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.

W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że przed wstąpieniem do MSW pracował w Państwowej Inspekcji Radiowej w W. Skarżący podniósł, iż służbę w Komendzie Wojewódzkiej Milicji Obywatelskiej w W. rozpoczął w dniu [...] października 1973 r. w Wydziale Paszportów i Dowodów Osobistych. Skarżący wskazał, iż zajmował się przyjmowaniem wniosków na wydanie dowodów osobistych i paszportów oraz wydawaniem gotowych dokumentów dla mieszkańców W. Od [...] sierpnia 1975 r. do [...] grudnia 1976 r. zatrudniony był w Wydziale [...]. Od [...] marca 1978 r. przeszedł do pracy w Wydziale Techniki Operacyjnej. Od [...] października 1980 r. był słuchaczem Studium Podyplomowego w W., które ukończył [...] maja 1981 r i otrzymał stopień ppor. Po powrocie do Wydz. [...] został mianowany Kierownikiem Sekcji i pracował w Wydziale Techniki Operacyjnej do dnia [...] sierpnia 1990 r. Skarżący nadmienił ponadto, że w Komendzie Wojewódzkiej MO Wydział Techniki był umieszczony w strukturach Służby Bezpieczeństwa, jednak realizował także zadania z zakresu techniki operacyjnej dla pionu Przestępstw Gospodarczych i pionu Kryminalnego MO. Skarżący zauważył w tym miejscu, iż jednostki MO uprawnione do korzystania z techniki operacyjnej nie posiadały w swoich strukturach Wydziału Techniki, który powstał dopiero w dniu [...] sierpnia1990 r. i od tego czasu skarżący realizował zadania dla pionów Policji. Skarżący podkreślił, że wykonując zadania z zakresu techniki operacyjnej dla pionów MO przyczynił się bezpośrednio do wykrycia wielu ciężkich przestępstw takich jak morderstwa, zabory broni, kradzieży mienia znacznej wartości, w tym samochodów i poważnych afer gospodarczych. Zdaniem skarżącego, jego praca pozwoliła także na szybkie ujęcie sprawców domniemanego podłożenia bomby w samolocie P. Skarżący oświadczył, że do 1990 roku realizował setki trudnych spraw, które spowodowały wykrycie ciężkich przestępstw. Skarżący stwierdził, że sprawy, którymi się zajmował, miały wpływ na jego zdrowie, gdyż praca była niebezpieczna z częstym narażaniem zdrowia i życia. Ponadto, jak wskazał, praca ta wymagała dużego poświęcenia. Skarżący wskazał, że do 1990 roku został awansowany do stopnia kapitana. Podkreślił, iż w okresie służby nigdy nie był karany. Następnie, skarżący wskazał, że od dnia [...] sierpnia 1990 r. rozpoczął służbę w Urzędzie Ochrony Państwa w Delegaturze w W. na stanowisku Starszego Inspektora w stopniu kapitana UOP. Skarżący podniósł, iż w trakcie służby w UOP był wielokrotnie awansowany, obejmując kolejno stanowiska Kierownika Sekcji oraz Zastępcy Naczelnika, w stopniach odpowiednio: majora UOP oraz podpułkownika UOP. Skarżący zauważył, że ogólna ocena służby skarżącego, w okresach jej pełnienia w UOP, zawsze była jednoznacznie pozytywna. Ponadto, jak podniósł, o rzetelnym wykonywaniu zadań i obowiązków służbowych, oprócz awansów (obejmujących także podwyższenie grupy uposażenia zasadniczego oraz podwyższenie dodatków służbowych) świadczy również otrzymane w dniu [...] grudnia 1992 r. wyróżnienie.

Skarżący podkreślił, ze cały okres jego służby w Urzędzie Ochrony Państwa był ustawowo traktowany jako praca w szczególnym charakterze, gdyż był związany z narażeniem zdrowia oraz życia.

Skarżący podniósł ponadto, że brał także udział w zabezpieczeniu wizyty Papieża Św. Jan Pawła II w W. podczas pielgrzymki w dniu [...] maja 1997 r.

Jednocześnie, skarżący nadmienił, iż orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w W. z dnia [...] grudnia 2001 r., potwierdzonym decyzją Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA z dnia [...] stycznia 2002 r. został ponownie zaliczony do trzeciej grupy inwalidzkiej w związku ze służbą.

W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał ponadto, że po odejściu ze służby rozpoczął pracę w T. (dzisiejsza N.), a następnie z Z.S.A (Obecnie T. S.A.). Podniósł również, iż od momentu odejścia ze służby w UOP do chwili obecnej przepracował 19 lat i nadal pracuje w C. [...], zajmując się wykrywaniem i zwalczaniem nielegalnego poboru energii elektrycznej, likwidując przy tym wielokrotnie zagrożenia życia i zdrowia polegające na porażeniu prądem elektrycznym.

Skarżący zwrócił uwagę, że jego praca w C. w W. przyczynia się do wykrywania przestępstw kryminalnych związanych z uprawą konopi indyjskich i pomocy organom ścigania w zapewnieniu przestrzegania prawa.

W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, działając na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącego S.K. przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem [...] lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu [...] września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

Minister stwierdził, że wskazane w ww. przepisie przesłanki muszą być spełnione łącznie.

Mając powyższe na względzie, Minister zauważył, że w niniejszej sprawie ustalono, że skarżący S.K. pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez okres [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni (całkowity okres służby wraz z zasadniczą służbą wojskową ww. wynosi [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni).

W zaistniałej sytuacji, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji uznał, że z uwagi na to, iż zdecydowaną większość służby skarżący pełnił na rzecz totalitarnego państwa, nie sposób stwierdzić, by organ był władny zastosować uprawnienie wynikające z przepisu art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.

Organ zauważył, że pierwsza powołana w ww. przepisie przesłanka mówi o krótkotrwałej służbie przed dniem [...] lipca 1990 r. Zdaniem Ministra, oznacza ona zatem, że zarówno długość okresu służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa, jak również stosunek tej służby do ogółu okresu służby winien wykazywać zdecydowaną przewagę tej drugiej, bowiem tylko wówczas tę pierwszą można by uznać za "krótkotrwałą". W sytuacji, Minister uznał, że skoro w rozpatrywanej sprawie skarżącego z [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni ogólnego stażu służby skarżącego większość, albowiem aż [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni pełniona była na rzecz totalitarnego państwa, nie może być mowy o krótkotrwałości, a tym samym pierwsza powołana przesłanka ustawowa nie jest spełniona.

Wobec powyższego, Minister uznał, że skoro obie wskazane wyżej przesłanki ustawowe muszą być spełnione łącznie, to niespełnienie choćby jednej z nich czyni bezcelową analizę potencjalnego spełnienia drugiej. W konsekwencji, zdaniem Ministra, brak jest podstaw do dokonania rozstrzygnięcia zgodnego z wnioskiem strony skarżącej.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2018 r. skarżący wniósł do Ministra o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r.

Wnosząc o zmianę spornej decyzji poprzez wyłączenie stosowania wobec skarżącego przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, skarżący podniósł w uzasadnieniu, iż w jego przypadku organ przy podejmowaniu spornego rozstrzygnięcia całkowicie pominął analizę spełnienia przesłanki rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu [...] września 1989 r., w tym pominął w całości przy wydawaniu decyzji fakt ich wykonywania z narażeniem zdrowia oraz życia w toku służby w Urzędzie Ochrony Państwa. Zdaniem skarżącego, jest to przesłanka, której przeanalizowanie jest niezbędne przy wydawaniu przedmiotowej decyzji na mocy art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Ponadto, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji niezasadne uznanie, że pełnienie przez niego służby w stosownym okresie przed dniem [...] lipca 1990 r. wyklucza zastosowanie art. 8a, podczas gdy przesłankę "krótkotrwałości" należy interpretować, jako pełnienie istotnego okresu służby po [...] lipca 1990 r. przez wnioskodawcę, co w świetle drugiej z podstaw wyłączenia - "rzetelności wykonywania obowiązków" - nie mniej ważnej, powoduje, że niezbędne jest ich wzajemne wyważenie. Skarżący stwierdził, że jeśli okres służby po dniu [...] września 1989 r. pozwala na dokonanie oceny spełnienia drugiej przesłanki z uwagi na rzetelne wykonywanie obowiązków, to jest konieczne łączne rozpoznanie obu podstaw wyłączenia, w pełnym zakresie. Zdaniem skarżącego, powoduje to konieczność rewizji oraz zmiany spornej decyzji, po rozważaniu całej argumentacji wniosku skarżącego.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, działając na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2018 r. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r.

W uzasadnieniu decyzji organ podtrzymał wcześniejsze stanowisko, ponownie podkreślając, że skoro skarżący pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez okres [...] lat i [...] miesięcy i [...] dni, a całkowity okres służby strony skarżącej wynosi [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, to strona skarżąca pełniła ponad [...]% całego okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. W ocenie Ministra, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony, jako krótkotrwały. Minister stwierdził, że niespełnienie którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy uniemożliwia wyłączenie stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2018 r.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych, skarżący zarzucił Ministrowi naruszenie art. 8a ust. 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy - poprzez dokonanie błędnej interpretacji i przyjęcie, że przesłanki wskazane ww. przepisie cyt. ustawy muszą zostać spełnione łącznie, co doprowadziło organ do pominięcia analizy spełnienia przez skarżącego przesłanki rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu [...] września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca stwierdziła, że przyjęcie przez organ, iż niespełnienie którejkolwiek z dwóch przesłanek wymienionych w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy uniemożliwia wyłączenie stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ww. ustawy - jest całkowicie bezzasadne.

Zdaniem skarżącego, przeciwko przedstawionej przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji interpretacji przemawia zarówno wykładnia językowa, jak i systemowa przepisu art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, który składa się z wyliczenia dwóch przesłanek, poprzedzonych wprowadzeniem. Zdaniem skarżącego, wobec braku sformułowania przez ustawodawcę w redakcji art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy części wspólnej, kończącej wyliczenie i odnoszącej się do niego, to zgodnie z § 56 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" należy przyjąć, że wprowadzenie powinno wskazywać wszystkie elementy odnoszące się do wyliczenia. Według skarżącego, dotyczy to także informacji, czy ma ono charakter łączny, tzn. czy muszą wystąpić jednocześnie wszystkie przesłanki wymienione w wyliczeniu. Skarżący zwrócił uwagę, że ani we wprowadzeniu do wyliczenia, ani w innej części przepisu art. 8a ust.1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy nie wskazano, że omawiane wyliczenie ma charakter łączny. Powyższe, zdaniem skarżącego, oznacza, iż należy przyjąć, że wyliczenie z art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy ma charakter alternatywny, co oznacza, że spełnienie którejkolwiek z dwóch przesłanek aktualizuje możliwość wyłączenia wobec skarżącego stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.

Zdaniem skarżącego, powyższej interpretacji nie sprzeciwia się także użycie w redakcji art. 8a ust.1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy spójnika "oraz", łączącego obie przesłanki. Skarżący stwierdził bowiem, że choć spójnik "oraz" co do zasady występuje, jako synonim spójnika "i", to jednak w języku prawnym nie zawsze odpowiada logicznej konstrukcji koniunkcji, która wymaga spełnienia wszystkich połączonych nią przesłanek. Skarżący uznał, że spójnik "oraz" może występować w innych znaczeniach, które należy zdekodować na podstawie całości treści analizowanego fragmentu tekstu aktu prawnego. Mając na względzie poczynione wyżej uwagi dotyczące posłużenia się przez ustawodawcę wyliczeniem i braku wyraźnego wskazania na łączny charakter wyliczenia, skarżący stwierdził, iż należy przyjąć, że spójnik "oraz" występuje w omawianym przypadku jako językowy odpowiednik logicznej konstrukcji alternatywy łącznej. Powyższe - według strony skarżącej - oznacza, że spełnienie którejkolwiek z dwóch przesłanek wymienionych w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy umożliwia wyłączenie stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ww. ustawy. Skarżący zaznaczył, że art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy jest normą upoważniającą Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wydania decyzji wyłączającej stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy w stosunku do osób pełniących służbę na rzecz totalitarnego państwa, po spełnieniu co najmniej jednej ze wskazanych w ustawie przesłanek. Należy wskazać, że spójnik "oraz" jako odpowiednik alternatywy łącznej został użyty winnych aktach prawnych, do konstrukcji przepisów o podobnym, kompetencyjnym charakterze. Zdaniem skarżącego, nawet posłużenie się przez ustawodawcę spójnikiem "i" nie musi oznaczać, że dany przepis należy interpretować zgodnie z regułami przypisanymi do logicznej konstrukcji koniunkcji, w oderwaniu od jego treści.

Skarżący stwierdził ponadto, że konsekwencją dokonania przez organ błędnej interpretacji art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy i ustalenia, że w niniejszej sprawie nie zaktualizowała się jedna z przesłanek w postaci krótkotrwałej służby przed dniem [...] lipca 1990 r., był brak rozważenia spełnienia drugiej z przesłanek, tj. rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu [...] września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia i w konsekwencji wydanie decyzji sprzecznej z art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej, Minister wskazał, że skoro wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez okres [...] lat i [...]miesięcy i [...] dni, a całkowity okres służby strony skarżącej wynosi [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, oznacza to, że skarżący pełnił ponad [...]% całego okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. W ocenie Ministra, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony, jako krótkotrwały. Organ zauważył, że niespełnienie którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy uniemożliwia wyłączenie stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. Zdaniem organu, nie ulega bowiem wątpliwości, że przesłanki zawarte w art. 8a cyt. ustawy muszą być spełnione łącznie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga Sławomira Kleczyka nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...], jak i utrzymana nią w mocy decyzja tego organu z dnia [...] stycznia 2018 r. odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącego przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy - nie naruszają obowiązujących przepisów prawa.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [..] lutego 2018 r. w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) (Dz. U. z 2016 r., poz. 2270), jest dopuszczalna na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.

Warto również zauważyć, iż Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie z urzędu posiada wiedzę o tym, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r., wydanym w sprawie sygn. akt [...], Sąd Okręgowy w W. [...] Wydziału Ubezpieczeń Społecznych zwrócił się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 15c, art. 22a, art. 13 ust. 1 lit. 1c, w związku z art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, w brzmieniu nadanym jej przez art. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej (vide: sprawa zarejestrowana w Trybunale Konstytucyjnym pod sygn. akt P 4/18).

Sąd nie stwierdził jednak podstaw do zawieszenia z urzędu przedmiotowego postępowania w świetle powyższych okoliczności. Należy bowiem zauważyć, iż przepis art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Należy podkreślić, że związek tych postępowań musi być bezpośredni, a rozstrzygnięcie spraw w innych postępowaniach mieć charakter zagadnienia wstępnego. W ocenie Sądu, takiego charakteru nie można przypisać rozstrzygnięciu zagadnienia prawnego przez Trybunał Konstytucyjny we wspomnianej wyżej sprawie o sygn. akt P 4/18. Zaznaczyć jednocześnie należy, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej. Sensem fakultatywnego zawieszenia procesu sądowoadministracyjnego jest wskazanie racjonalnej podstawy dla przerwania jego biegu, gdyż tylko w takich okolicznościach może być zrealizowana jedna z podstawowych wartości, jaką jest rzetelne rozpoznanie sprawy. Zdaniem Sądu, dla realizacji tej wartości w przedmiotowej sprawie nie jest celowe ani usprawiedliwione wprowadzenie elementu zwłoki w jej rozpatrzeniu poprzez zawieszenie postępowania.

Przechodząc do merytorycznej oceny sprawy, stwierdzić należy, że ustawa z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy przewiduje obniżenie emerytur i rent inwalidzkich wszystkim funkcjonariuszom, którzy pozostawali w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. i którzy w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pełnili służbę w wymienionych w ustawie instytucjach i formacjach (tzw. służba na rzecz państwa totalitarnego). Obniżeniu podlegają także renty rodzinne, pobierane po funkcjonariuszach, którzy taką służbę pełnili.

Zgodnie z art. 15c ust. 1 powołanej ustawy, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi: (1) 0% podstawy wymiaru - za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b; (2) 2,6% podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz 2-4.

Jednocześnie, wskazać należy, iż przepisy art. 14 i art. 15 ust. 1-3a, 5 i 6 cyt. ustawy stosuje się odpowiednio. Emerytury nie podwyższa się zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3 wspomnianej ustawy, jeżeli okoliczności uzasadniające podwyższenie wystąpiły w związku z pełnieniem służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b (ust. 2). Wysokość emerytury ustalonej zgodnie z ust. 1 i 2 nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej emerytury wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości emerytury, zgodnie z ust. 1-3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1 (ust. 4). Przepisów ust. 1 - 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Zgodnie natomiast z art. 22a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, rentę inwalidzką ustaloną zgodnie z art. 22 zmniejsza się o 10% podstawy wymiaru za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b. Przy zmniejszaniu renty inwalidzkiej okresy służby, o której mowa w art. 13b, ustala się z uwzględnieniem pełnych miesięcy.

W przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i została zwolniona ze służby przed dniem 1 sierpnia 1990 r. rentę inwalidzką wypłaca się w kwocie minimalnej według orzeczonej grupy inwalidzkiej (ust. 2). Wysokość renty inwalidzkiej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty z tytułu niezdolności do pracy wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości renty inwalidzkiej, zgodnie z ust. 1 i 3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 4).

Przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Stosownie zaś do art. 24a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy w przypadku renty rodzinnej przysługującej po osobie, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., renta rodzinna przysługuje na zasadach określonych w art. 24, z zastrzeżeniem, iż wysokość renty rodzinnej ustala się na podstawie świadczenia, które przysługiwało lub przysługiwałoby zmarłemu z uwzględnieniem przepisów art. 15c lub art. 22a. Wysokość renty rodzinnej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty rodzinnej wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 2). W celu ustalenia wysokości renty rodzinnej, zgodnie z ust. 1 i 2, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 3). Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, jeżeli osoba uprawniona do renty rodzinnej udowodni, że osoba, o której mowa w tych przepisach, przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 4).

Stosownie natomiast do treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

Wskazane przesłanki powinny być spełnione łącznie i jednocześnie uprawdopodobnione.

Nie ulega wątpliwości, że decyzje wydawane przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie ww. przepisu mają charakter decyzji uznaniowych, gdyż określone w nim przesłanki nie są jednoznaczne i pozostawiają organowi swobodę dokonania ich oceny, oczywiście na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy znajdującego potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym.

Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym ze sporządzonej przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu informacji o przebiegu służby z dnia [...] maja 2017 r.,

nr [...]wynika, że skarżący S.K. w okresie od dnia [...] października 1973 r. do dnia [...] września 1988 r., tj. przez okres [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.

Zważywszy zatem na fakt, że całkowity okres służby skarżącego wyniósł [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, z czego okres [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, to służba na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, należy zgodzić się z organem, że skarżący nie spełnia jednego z warunków koniecznych do zastosowania art. 8a cyt. ustawy, tj. warunku krótkotrwałej służby, o której mowa w art. 13b, przed dniem 31 lipca 1990 r.

W ocenie Sądu, warto zauważyć, że według "Słownika przypomnień" Władysława Kopalińskiego (Wydawnictwo Wiedza Powszechna, Warszawa 1992 r.) "krótkotrwały" to przelotny, przemijający.

Według z kolei Słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Wiedza Powszechna, Warszawa 1988 r.), "krótkotrwały" to chwilowy, przemijający, efemeryczny, przelotny, niestały, nietrwały, tymczasowy, przejściowy, dorywczy, doraźny, prowizoryczny.

Ma zatem rację organ, że zarówno długość okresu służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa, jak również stosunek tej służby do ogółu okresu służby - winien wykazywać zdecydowaną przewagę tej drugiej, bowiem tylko wówczas tę pierwszą można uznać za "krótkotrwałą". W sytuacji natomiast, w której z [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni ogólnego stażu służby większość, bowiem aż [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, pełniona była na rzecz totalitarnego państwa, w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, nie można mówić o krótkotrwałości służby przed dniem [...] lipca 1990 r.

W ocenie Sądu, uznać należy, że - wbrew stanowisku strony skarżącej - z konstrukcji art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy wynika, że przesłanki określone w tym przepisie muszą być spełnione łącznie, na co wskazuje użyty spójnik "oraz" miedzy punktami 1 i 2. Organ zasadnie zatem stwierdził, że wobec skarżącego nie ma możliwości wyłączenia stosowania art. 15c i art. 22a ww. ustawy w sytuacji, gdy nie została spełniona przesłanka określona w pkt 1 dotycząca krótkotrwałej służby przed dniem [...] lipca 1990 r.

W tej sytuacji, przyjąć należy, iż Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie miał obowiązku badać, czy spełniona została przesłanka określona w pkt 2 dotycząca rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu [...] września 1989 r., w szczególności z narażeniem życia i zdrowia, gdyż w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie miałoby to wpływu na treść rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie brak przesłanek wskazujących na naruszenie przez organ uprawnień procesowych skarżącego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu zarówno zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r., Minister zawarł, w zgodzie z regulacją przewidzianą w art. 107 § 3 k.p.a., szczegółowe uzasadnienie faktyczne, odwołując się do dowodów, w oparciu o które dane fakty zostały ustalone. Zdaniem Sądu, ustalone okoliczności faktyczne zostały rozpatrzone w kontekście przesłanek mogących uzasadniać prawo do wyłączenia stosowania wobec skarżącego przepisów art. 15c i art. 22a ustawy o zapatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, zaś argumentacja organu przedstawiona w tym zakresie nie budzi jakichkolwiek istotnych zastrzeżeń Sądu.

Na prawidłowość obu wydanych decyzji Ministra nie miało też wpływu błędne powołanie w jej rozstrzygnięciu oprócz art. 15c i art. 22a ustawy o zapatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji także art. 24a tej ustawy, który nie miał zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż dotyczy przypadku renty rodzinnej przysługującej po osobie, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem [...] stycznia 1999 r.

Reasumując, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2018 r. odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c i art. 22a ustawy o zapatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.