Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1016/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 235(1)
journal: Dz.U. 2011 nr 212 poz 1263
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity.
article: par. 5 ust. 1, par. 8 ust. 1, ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 75, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), , Protokolant specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2016 roku sprawy ze skargi " A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], na podstawie na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. nr 212, poz.1263, ze zm.), art. 2351 i 2352 Kodeksu pracy z dnia 26.06.1974r. (Dz. U z 1998r. Nr 21, poz. 94, ze zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (tj. Dz. U. z 2013r., poz. 1367) oraz 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpoznaniu odwołania A sp. z o.o. w [...] od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] stwierdzającej chorobę zawodową układu oddechowego pod postacią przewlekłego zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych (poz. 7.2 wykazu chorób zawodowych) u P.J., utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie.

Jak wynika z akt sprawy, P.J. w latach 1995- 2014 był zatrudniony w różnych zakładach pracy, na różnych stanowiskach zgodnie z kartą oceny narażenia zawodowego z dnia 22.09.2014r.i 8.10.2014r.

Miejscem pracy, z którym wiąże się podejrzenie choroby zawodowej układu oddechowego jest spółka A w [...], w której P.J. w okresie od 12.11.2007 r. do 26.09. 2014 r. był zatrudniony na stanowisku operatora maszyn, magazyniera i mistrza zmianowego w narażeniu wziewnym na pył suszonych drożdży piwowarskich.

Opis wykonywanych czynności i lokalizację stanowisk pracy zawiera ww. karta oceny narażenia zawodowego sporządzona przez PPIS w [...] w oparciu o informacje pracodawcy zawarte w protokole z dnia 26.08.2014r.

Wynika z nich, że P. J.: na stanowisku operatora maszyn nadzorował m.in. linię automatycznego zasypu suszonych drożdży piwowarskich do worków 25 kg (zszywanych automatycznie) i big-bagów 1000 kg (związywanych ręcznie) - na stanowisku magazyniera wykonywał czynności związane m.in. z załadunkiem wyrobów gotowych na samochody ciężarowe. Sporadycznie przenosił do sprzedaży magazynowane worki z paszą dla zwierząt na stanowisku mistrza zmianowego nadzorował m.in. proces technologiczny w sterowni komputerowej oraz dokonywał przeglądu urządzeń technologicznych w linii produkcyjnej. W okresie zatrudnienia P.J. był wyposażony w środki ochrony indywidualnej (m. in. maski przeciwpyłowe) oraz objęty był profilaktycznymi badaniami lekarskimi w wyniku, których nie orzekano przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy zawodowej.

Z karty oceny narażenia zawodowego wynika również, że P. J. w latach 2001-2004 wykonywał prace pomocnicze w rodzinnym gospodarstwie rolnym o profilu hodowlano-uprawowym.

W 2014 r. specjalista pulmonolog Oddziału Klinicznego Pulmonologii i Alergologii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w [...] skierował P. J. na badania do uprawnionej (zgodnie z przepisami § 5 wymienionego na wstępie rozporządzenia Rady Ministrów) do orzekania o chorobach zawodowych jednostki orzeczniczej I stopnia tj. Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] w celu orzeczenia, czy dolegliwości ze strony układu oddechowego mają charakter choroby zawodowej.

W wyniku postępowania diagnostyczno-orzeczniczego zainteresowany uzyskał orzeczenie lekarskie Nr [...] z dnia 13.03.2015 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej układu oddechowego pod postacią zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych o charakterze przewlekłym (poz. 7.2 wykazu chorób zawodowych).

Rozpoznanie choroby zawodowej miało odniesienie do analizy narażenia zawodowego, przebiegu klinicznego choroby, dokumentacji medycznej oraz wyników wykonanych badań.

Podczas badania P. J. w Poradni Chorób Zawodowych WOMP w [...] w badaniu spirometrycznym spoczynkowym ujawniono zaburzenia wentylacji płuc o typie restrykcji. Na zdjęciu rtg klatki piersiowej potwierdzono obecność zmian śródmiąższowych - w środkowych i dolnych polach płuc - głównie prawego z obrazem rysunku siateczkowatego oraz zmian guzowych o średnicy 2-3 mm.

Z uzasadnienia opinii wynika również, że podczas nadzorowania zasypu suszonych drożdży piwowarskich do opakowań o dużej pojemności nastąpiło u niego znaczne nasilenie duszności oraz wystąpiło uczucie ucisku w klatce piersiowej. Wykonane badania obrazowe z uwzględnieniem HRCT ujawniły zmiany śródmiąższowe w płucach. W latach 2013-2014 P. J. był kilkakrotnie hospitalizowany w różnych ośrodkach, w tym w Oddziale Klinicznym Pulmonologii i Alergologii Uniwersytetu Medycznego w [...] .Rozpoznano śródmiąższowe włóknienie płuc z całkowitą niewydolnością oddechową, a następnie zewnątrzpochodne alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] stwierdził u P. J. chorobę zawodową układu oddechowego wymienioną pod poz.7.2 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu organ powołał się na ustalenia uprawnionej placówki orzeczniczej tj. WOMP w [...] oraz wyniki oceny higienicznej środowiska pracy potwierdzające, że praca w zakładzie A stwarzała istotne ryzyko zdrowotne powstania choroby zawodowej.

W odwołaniu A sp. z o.o. w [...] wniosła o uchylenie decyzji i ponowne rozpatrzenie sprawy. Spółka zarzuciła, że prowadzone w sprawie postępowanie pozbawione było wnikliwej oceny narażenia zawodowego oraz oparte było na niewyczerpująco zebranym i rozpatrzonym materiale dowodowym, bowiem związek przyczynowy między warunkami pracy a stwierdzonym schorzeniem ograniczono wyłącznie do jednego pracodawcy. Zdaniem pracodawcy choroba stwierdzona u P.J. nie ma związku przyczynowego z pracą wykonywaną w zakładzie A, gdyż:

-uprawnione jednostki kontrolujące nie stwierdzały na stanowiskach pracy uchybień w zakresie warunków pracy

- pracownicy ze względu na charakter czynności zawodowych byli zaopatrzeni w środki ochrony indywidualnej w postaci masek przeciwpyłowych i masek chroniących przed parami

-P.J. na stanowisku mistrza i magazyniera miał sporadyczny kontakt (w sytuacjach awaryjnych) z pyłami organicznymi zawierającymi alergeny.

Zaskarżoną decyzją Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że podstawą do rozpatrzenia niniejszej sprawy są przepisy ustawy z dnia 22 maja 2009r.- Kodeks pracy oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30.06.2009r. z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych. Zgodnie z treścią art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego inspektora sanitarnego konieczne jest orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej wydane przez upoważnioną zgodnie z § 5 w/w rozporządzenia jednostkę orzeczniczą.

Organ odwoławczy rozpoznając materiał dowodowy wystąpił do PPIS w [...] o uzupełnienie zgromadzonej dokumentacji o ustalenia dotyczące rodzaju czynności wykonywanych przez P. J. w gospodarstwie rodzinnym. W odpowiedzi, organ I instancji dokonał obszernych ustaleń w kwestii powiązania P. J. z gospodarstwem rodzinnym, co znalazło odzwierciedlenie w protokole z dnia 11.06.2015r.

PWIS w [...] mając na uwadze poczynione ustalenia jak i uwagi pracodawcy podnoszone w odwołaniu, zwrócił się pismem z dnia 24.06.2015r do WOMP w [...], celem wydania opinii uzupełniającej. Organ orzeczniczy w piśmie nr [...] stwierdził, że ponowna szczegółowa analiza przebiegu postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w tym dokumentacji medycznej oraz wyników badań i konsultacji specjalistycznych przeprowadzonych w Poradni Chorób Zawodowych WOMP w [...] nie dają podstaw do weryfikacji wydanego orzeczenia nr [...] z dnia 13.03.2015r. Brak jest również podstaw do weryfikacji treści rubryki miejsce zatrudnienia, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej.

PWIS w [...] podkreślił, że zewnątrzpochodne (egzogenne) alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych to grupa śródmiąższowych chorób płuc o podłożu zapalnym, będących wynikiem reakcji nadwrażliwości immunologicznej na powtarzaną inhalację różnych antygenów pochodzenia organicznego (z grzybów, bakterii) lub rzadziej chemicznego. Różnorodność przyczyn tej choroby nakłada na lekarzy ustalających rozpoznanie obowiązek przeprowadzenia wnikliwej diagnostyki różnicowej zależnej jednocześnie od oceny warunków pracy, jak również uzyskanych wyników badań pomocniczych i specjalistycznych. Niepodważalnymi elementami rozpoznania EAZPP są: udokumentowane narażenie na czynnik etiologiczny choroby, objawy kliniczne oraz obraz radiologiczny. Egzogenne alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych może mieć charakter ostry, podostry lub przewlekły. Przebieg choroby zależy od częstości i wielkości ekspozycji, rodzaju inhalowanego antygenu, a także od predyspozycji osobniczych. Typowe dla egzogennego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych są zaburzenia wentylacji płuc o typie restrykcyjnym, nacieki śródmiąższowe w płucach widoczne w badaniach obrazowych (rentgenografii klatki piersiowej, tomografii komputerowej wysokiej rozdzielczości - HRCT), spowodowane przez akumulację dużej liczby aktywowanych limfocytów T oraz rozwój włóknienia śródmiąższowego płuc, prowadzący do zmniejszenia wydolności tego narządu.

Z ustaleń WOMP w [...], który orzekał i opiniował w niniejszym postępowaniu wynika, że w przypadku P. J. choroba układu oddechowego pod postacią zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych o charakterze przewlekłym ma związek przyczynowy z pracą wykonywaną w zakładzie A. Schorzenie to związane jest z powtarzaną inhalacją pyłów organicznych (w tym przypadku suszonych drożdży piwowarskich) zawierających antygeny.

Istotne w sprawie jest także to, że występowanie objawów u P.J. ma powiązanie czasowe z ekspozycją zawodową w zakładzie A. Lekarz orzecznik, wyraźnie wskazał okres pracy, który należy wiązać ze zdiagnozowaną chorobą. Z orzeczenia WOMP wynika, że w roku 2013 w badaniach obrazowych z uwzględnieniem HRCT stwierdzono u niego charakterystyczne dla przedmiotowego schorzenia, śródmiąższowe włóknienie płuc z całkowitą niewydolnością oddechową. Zdaniem PWIS miało zatem to miejsce w okresie trwania narażenia zawodowego w skarżącej Spółce. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie spełniona została podstawowa przesłanka zawarta w art. 2351 k.p., którą jest ustalenie wysoce prawdopodobnego związku choroby z warunkami pracy, co jest warunkiem niezbędnym od rozpoznania choroby zawodowej. Dowodem, który ustala bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych jest orzeczenie lekarskie.

W skardze A sp. z o.o.. w [...] zarzuciła naruszenie:

1. naruszenie przepisu prawa materialnego tj. § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych i Art. 2351 i art. 2352 kodeksu pracy, poprzez przyjęcie, iż choroba zawodowa u P. J. ma związek z zatrudnieniem w A Sp. z o. o. i potwierdzenie w tym zakresie ustaleń organu l Instancji tj. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], który w zaskarżonej decyzji stwierdził chorobę zawodową u P. J. w postaci zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych - w postaci przewlekłej, pozostającej w wysokim prawdopodobieństwie w związku z zatrudnieniem w zakładzie pracy pracodawcy A Sp. z o. o., pomimo:

braku ustaleń co do prawdopodobieństwa wystąpienia choroby zawodowej w związku z zatrudnieniem w innym zakładzie pracy zatrudniającym P. J. w okresie przed podjęciem pracy w A,

braku miarodajności wyniku oceny narażenia zawodowego odniesionego wyłącznie do środowiska pracy w A Sp. z o. o. z pominięciem innych miejsc świadczenia pracy,

braku ustaleń, co do okresu rozpoczęcia leczenia przez P. J., w zakresie schorzenia, które ostatecznie przyjęło postać zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych - w postaci przewlekłej;

2. naruszenie prawa procesowego art. 7 k.p.a, art. 75 k.p.a, art. 107 § 3 k.p.a:

a) zasady prawdy obiektywnej, która ma być przesłanką ustawową i nadrzędną działania organów administracji publicznej sensu largo, które winny przy wykonywaniu swoich obowiązków stać na straży praworządności i podejmować oraz przejawiać inicjatywę w celu dokładnego ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, do którego doszło poprzez jedynie wybiorcze uzupełnienie materiału dowodowego w następstwie odwołania skarżącej i faktyczne zaniechanie zgromadzenia materiału dowodowego dotyczącego rodzajów zatrudnienia, a w szczególności warunków zatrudnienia pracownika w okresie poprzedzającym zatrudnienie w A oraz brak analizy jego wyników, pod kątem występowania u poprzednich pracodawców czynników narażenia zawodowego i poprzestanie przez organ na badaniu warunków pracy w ostatnim miejscu pracy P. J., jako najbardziej prawdopodobnym dla wystąpienia choroby zawodowej.

b) w wyniku braku ustaleń zagrożeń występujących na zajmowanych stanowiskach pracy w okresie zatrudnienia pracownika u poprzednich pracodawców, oparcie orzeczenia na ustaleniach niepełnych i niekompletnych i w związku tym całkowicie dowolne przyjęcie przez organ II instancji, iż z alergenami wywołującymi stany chorobowe u P. J., zetknął się on wyłącznie w środowisku pracy A, co czyni uzasadnienie postanowienia organu odwoławczego nieczytelnym, niespójnym pod względem prawnym, a przede wszystkim naruszającym w/w przepis prawa procesowego;.

Spółka wniosła o uchylenie decyzji I i II instancji oraz zasadzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Rozpatrując skargę skarżącej Spółki pod tym kątem Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności Sąd podkreśla, że organy administracji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą dalszych rozważań.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia zapadłego w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 235¹ Kodeksu pracy, który definiuje pojęcie choroby zawodowej. W myśl tego przepisu za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje więc zachowanie dwóch wymogów. Pierwszym z nich jest zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), zaś drugim - ustalenie związku przyczynowego pomiędzy powstaniem tej choroby a oddziaływaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. Należy zaakcentować, że wystąpienie tych przesłanek lub ich brak organ orzekający jest obowiązany ustalić zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Użyte w treści ww przepisu wyrażenie "choroba wymieniona w wykazie chorób zawodowych" musi być interpretowane z uwzględnieniem rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Stwierdzenie wystąpienia choroby zawodowej, zgodnie z § 5 powyższego rozporządzenia, musi zostać potwierdzone orzeczeniem lekarza spełniającego wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach dotyczących służby medycyny pracy, zatrudnionego bądź w jednostce orzeczniczej I stopnia, wymienionej w ust. 2 powyższego paragrafu, bądź w jednostce orzeczniczej II stopnia określonej w ust. 3 § 5 rozporządzenia..

Stosownie do § 8 ust. 1 cytowanego rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. podstawą wydania przez właściwego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej jest materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w formularzu oceny narażenia zawodowego oraz w orzeczeniach lekarskich wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych, wymienionych w §5 rozporządzenia.

Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, uczestnik postepowania był poddany badaniom uprawnionej jednostki orzeczniczej I stopnia tj. Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] w celu orzeczenia, czy dolegliwości ze strony układu oddechowego mają charakter choroby zawodowej.

W wyniku postępowania diagnostyczno-orzeczniczego zainteresowany uzyskał orzeczenie lekarskie Nr [...] z dnia 13.03.2015 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej układu oddechowego pod postacią zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych o charakterze przewlekłym (poz. 7.2 wykazu chorób zawodowych). Rozpoznanie choroby zawodowej miało odniesienie do analizy narażenia zawodowego, przebiegu klinicznego choroby, dokumentacji medycznej oraz wyników wykonanych badań.

Z ustaleń WOMP w [...] ,który orzekał i opiniował w niniejszym postępowaniu wynika, że w przypadku P.J. choroba układu oddechowego pod postacią zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych o charakterze przewlekłym ma związek przyczynowy z pracą wykonywaną w zakładzie A. Schorzenie to związane jest z powtarzaną inhalacją pyłów organicznych (w tym przypadku suszonych drożdży piwowarskich) zawierających antygeny. Istotne w sprawie jest także to, że występowanie objawów u P. J. ma powiązanie czasowe z ekspozycją zawodową w zakładzie A Lekarz orzecznik, wyraźnie wskazał okres pracy, który należy wiązać ze zdiagnozowaną chorobą. Z orzeczenia WOMP wynika, że w roku 2013 w badaniach obrazowych z uwzględnieniem HRCT stwierdzono u niego charakterystyczne dla przedmiotowego schorzenia, śródmiąższowe włóknienie płuc z całkowitą niewydolnością oddechową. Zdaniem PWIS miało zatem to miejsce w okresie trwania narażenia zawodowego w skarżącej Spółce. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie spełniona została podstawowa przesłanka zawarta w art. 2351 k.p., którą jest ustalenie wysoce prawdopodobnego związku choroby z warunkami pracy, co jest warunkiem niezbędnym od rozpoznania choroby zawodowej. Dowodem, który ustala bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych jest orzeczenie lekarskie.

W skardze podnoszono zarzut braku ustaleń co do prawdopodobieństwa wystąpienia choroby zawodowej w związku z zatrudnieniem w innym zakładzie pracy zatrudniającym P.J. w okresie przed podjęciem pracy w A, braku miarodajności wyniku oceny narażenia zawodowego odniesionego wyłącznie do środowiska pracy w A Sp. z o. o. z pominięciem innych miejsc świadczenia pracy, braku ustaleń, co do okresu rozpoczęcia leczenia przez P. J., w zakresie schorzenia, które ostatecznie przyjęło postać zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych w postaci przewlekłej. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego zarzuty powyższe Sąd uznał za bezpodstawne. Podkreślić bowiem należy, że lekarz orzecznik, wyraźnie wskazał okres pracy, który należy wiązać ze zdiagnozowaną chorobą. Z orzeczenia WOMP wynika, że w roku 2013 w badaniach obrazowych z uwzględnieniem HRCT stwierdzono u P. J. charakterystyczne dla przedmiotowego schorzenia, śródmiąższowe włóknienie płuc z całkowitą niewydolnością oddechową. Zatem miało to miejsce w okresie trwania narażenia zawodowego w skarżącej Spółce. Podkreślić w tym miejscu należy, że jak wynika z akt sprawy, w trakcie pracy w skarżącej Spółce skarżący był poddany badaniom okresowym w roku 2007, 2008, 2010 i 2012 i co istotne za każdym razem nie stwierdzono przeciwskazań do dalszej pracy. W ocenie Sądu wskazuje to na bezpodstawność podnoszonych wyżej zarzutów.

Dodatkowo należy zaakcentować, że z obowiązujących przepisów nie wynika, aby na organach sanitarnych orzekających w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej spoczywał obowiązek badania, u którego pracodawcy choroba ta powstała. Zadanie ich polega bowiem jednie na ustaleniu, czy istniejące schorzenie ma charakter zawodowy, to jest, czy stanowi efekt pracy w narażeniu na czynnik szkodliwy, bądź zostało spowodowane sposobem wykonywania pracy.

W przypadku więc, gdy pracownik świadczył pracę związaną z narażeniem zawodowym na rzecz kilku podmiotów, dla prawidłowości rozstrzygnięcia stwierdzającego chorobę zawodową nie ma znaczenia, w jakim stopniu zostało ono spowodowane zatrudnieniem u każdego z tych pracodawców z osobna. Wniosek taki płynie również z treści §8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r., w sprawie chorób zawodowych stanowiącego, iż państwowy inspektor sanitarny przesyła decyzję wydaną w przedmiocie choroby zawodowej pracodawcy lub pracodawcom zatrudniającym pracownika w warunkach, które mogły spowodować skutki zdrowotne uzasadniające postępowanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia tej choroby. W omawianym przepisie chodzi, więc o zatrudnienie w warunkach, które mogły spowodować określone skutki zdrowotne, a nie o zatrudnieniu w warunkach, które te skutki spowodowały.

Ewentualna odpowiedzialność pracodawcy będąca następstwem stwierdzenia choroby zawodowej u osoby świadczącej na jego rzecz pracę w narażeniu zawodowym stanowi natomiast zupełnie odrębną kwestię, która nie podlega w niniejszej sprawie ocenie Sądu, gdyż wykracza poza zakres przedmiotowy postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia choroby zawodowej (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1627/09, publ.: internetowa Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Wskazać należy, że organ inspekcji sanitarnej nie ma kompetencji do polemizowania z opinią wyrażoną przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą, jedynie może kwestionować wydane orzeczenia, w sytuacji jego niespójności bądź nielogicznych wniosków. W przedmiotowej sprawie Z ustaleń WOMP w [...], który orzekał i opiniował w niniejszym postępowaniu wynika, że w przypadku P. J. choroba układu oddechowego pod postacią zewnątrzpochodnego alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych o charakterze przewlekłym ma związek przyczynowy z pracą wykonywaną w zakładzie A. Schorzenie to związane jest z powtarzaną inhalacją pyłów organicznych (w tym przypadku suszonych drożdży piwowarskich) zawierających antygeny.

Bez znaczenia w sprawie pozostaje powoływana przez Skarżącą w odwołaniu okoliczność, że uprawnione jednostki kontrolujące nie stwierdzały na stanowiskach pracy uchybień w zakresie warunków pracy, pracownicy ze względu na charakter czynności zawodowych byli zaopatrzeni w środki ochrony indywidualnej w postaci masek przeciwpyłowych i masek chroniących przed parami, a P. J. na stanowisku mistrza i magazyniera miał sporadyczny kontakt (w sytuacjach awaryjnych) z pyłami organicznymi zawierającymi alergeny. Fakt, że w przedsiębiorstwie nie odnotowano przypadków choroby będącej następstwem wystąpienia czynnika biologicznego, nie oznacza, że w tym środowisku pracy czynnik ten nie występuje i pracownicy nie są narażeni na jego działanie.

Godzi się w tym miejscu zaznaczyć, że zastrzeżenia skarżącej dotyczące możliwej pozazawodowej etiologii choroby jej pracownika (praca w gospodarstwie rolnym rodziców uczestnika) były podstawą do wystąpienia do jednostki orzeczniczej I stopnia o dodatkowe uzasadnienia orzeczenia tej jednostki, która w opinii uzupełniającej nr [...] stwierdziła, że ponowna szczegółowa analiza przebiegu postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w tym dokumentacji medycznej oraz wyników badań i konsultacji specjalistycznych przeprowadzonych w Poradni Chorób Zawodowych WOMP w [...] nie dają podstaw do weryfikacji wydanego orzeczenia nr [...] z dnia [...] Brak jest również podstaw do weryfikacji treści rubryki miejsce zatrudnienia, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej.

W sprawie wyjaśniono więc kwestię związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy narażeniem zawodowym, a stwierdzonym schorzeniem pracownika skarżącej.

Strona w postępowaniu w sprawie choroby zawodowej nie może oczekiwać od organu administracji prowadzenia postępowania dowodowego tak długo, aż jego efekt będzie zgodny z jej oczekiwaniami. Istotą postępowania dowodowego jest bowiem ustalenie stanu faktycznego sprawy, a ten w kontrolowanym postępowaniu został prawidłowo ustalony.

Wobec powyższego, skoro w niniejszej sprawie z wydanego orzeczenia lekarskiego wynikało wprost, że zdiagnozowane u pracownika skarżącej schorzenie – alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych pochodzenia zawodowego, postać przewlekła, wymienione w poz. 7.2 wykazu chorób zawodowych, związane było z narażeniem w środowisku pracy, to prawidłowo w zaskarżonej decyzji stwierdzono chorobę zawodową. Organy administracji nie mogły wbrew treści orzeczeń lekarskich uznać, że choroba ta spowodowana była innymi czynnikami, niż wykonywana przez pracownika skarżącej praca zawodowa.

Mając na uwadze powyższe, Sąd nie dopatrzył się podstaw do kwestionowania prawidłowości orzeczenia kompetentnej placówki orzeczniczej. Lekarz orzecznik wydał jednobrzmiące orzeczenia stwierdzające istnienie choroby zawodowej. Tymczasem trzeba zaznaczyć, że każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią kwalifikowaną, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. Organ jest więc takim orzeczeniem związany i nie ma prawa do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego zdiagnozowania schorzenia. Wynika to z faktu, iż stanowi ono podstawowy wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej.

Związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest wprawdzie tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 §1 i art. 107 §3 K.p.a. Nie oznacza to jednak możliwości kwestionowania ujętego w orzeczeniu rozpoznania w sytuacji, gdy nie budzi ono wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Istotą związania, o którym mowa wyżej jest bowiem to, że organy administracji nie dysponując przeciwdowodami mogącymi wspomniane orzeczenia podważyć, nie mają w tym zakresie przesłanek do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia pracownika kształtuje się odmiennie niż ustalono w toku badań stanowiących podstawę tych orzeczeń. Zaprezentowany wyżej pogląd jest zgodny z utrwalonym stanowiskiem judykatury (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, publ.: LEX Nr 315089, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 559/06, publ.: LEX Nr 221953 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 maja 2007 r., sygn. akt IV SA/Gl 794/06, publ.: LEX Nr 508491).

Jakkolwiek Skarżąca zarzucała orzekającym w sprawie organom uchybienie polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, to jednak nie powołała się na dowody przeczące wyrażonemu w orzeczeniu stanowisku, ani nie przedstawiła argumentów pozwalających na zakwestionowanie poprawności ujętego w nim rozpoznania. Tymczasem ocena, czy występuje związek przyczynowy między warunkami pracy, a zachorowaniem na chorobę zaliczoną do chorób zawodowych musi opierać się na orzeczeniu lekarskim, gdyż wymaga wiadomości specjalnych.

Chybiony jest zatem zarzut naruszenia art. 7 kpa, art. 75 i art. 107 § 3 kpa.

Zważywszy wszystkie przedstawione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa w stopniu mogącym uzasadniać jego uchylenie i dlatego działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

ab/