Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 2542/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 33 §  1 pkt 2 , art. 33 § 1 pkt 8
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), Sędziowie: NSA Jerzy Płusa, WSA del. Mirosław Surma, Protokolant Szymon Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 11 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej G. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2016 r. sygn. akt VIII SA/Wa 86/16 w sprawie ze skargi G. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 30 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od G. G. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 maja 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 86/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA") oddalił skargę G. G. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie (dalej: "Dyrektor IS") z dnia 30 listopada 2015 r. w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione. Podstawą powyższego orzeczenia był art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., dalej: "p.p.s.a.").

Z uzasadnienia wyroku WSA wynika, że Dyrektor Izby Celnej w Warszawie (dalej: "Dyrektor IC" lub "organ egzekucyjny") prowadził wobec Skarżącego postępowanie egzekucyjne, na podstawie wystawionego przez Dyrektora Izby Celnej w Kielcach (dalej: "wierzyciel") tytułu wykonawczego z dnia 14 lipca 2015 r., obejmującego zaległość z tytułu kary porządkowej w kwocie należności głównej 600,00 zł. Podstawę tytułu wykonawczego stanowiło zaś ostateczne postanowienie Naczelnika UC w K. z dnia 8 kwietnia 2015 r. o nałożeniu na Skarżącego kary porządkowej. Jak wskazał wierzyciel w postanowieniu zawierającym stanowisko co do zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym z dnia 31 sierpnia 2015 r., z uwagi na nieuiszczenie przez Skarżącego należności wystawił upomnienie, przypominające o obowiązku zapłaty, które zostało doręczone w dniu 3 lipca 2015 r. Wyżej wymieniony tytuł wykonawczy został wystawiony po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w upomnieniu. W związku z tym, organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 28 lipca 2015 r. dokonał zajęcia innej wierzytelności pieniężnej z tytułu nadpłaty do zajęcia z dnia 8 czerwca 2015 r. w Izbie Celnej w Warszawie. Skarżącemu odpis zajęcia wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono w dniu 3 sierpnia 2015 r.

Pismem z dnia 10 sierpnia 2015 r. Skarżący zgłosił zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, określone w art. 33 § 1 pkt 2 i pkt 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm., dalej: "u.p.e.a."). Na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. wystąpił o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych.

Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2015 r. wierzyciel, w trybie art. 34 u.p.e.a., zgłoszone zarzuty uznał za niezasadne. Na to postanowienie Skarżący nie wniósł zażalenia.

Dyrektor IC, postanowieniem z dnia 15 października 2015 r. na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 oraz pkt 8 w zw. z art. 34 § 4 u.p.e.a., oddalił zgłoszone zarzuty.

Po rozpoznaniu zażalenia Skarżącego, postanowieniem z dnia 30 listopada 2015 r., Dyrektor IS utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Pismem z dnia 15 grudnia 2015 r. Skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie:

- art. 1 pkt 1, art. 7 § 1 oraz 2, art. 59 § 1 pkt 2 oraz 7 u.p.e.a. w zw. z naruszeniem art. 6, art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 126 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015r., poz. 613 ze zm.; dalej: "o.p.");

- art. 23 § 4 pkt 1 oraz 2 w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a., przez błędną wykładnię wskutek braku rozważenia przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 59 § 1 u.p.e.a. z uwagi na brak istnienia egzekwowanego obowiązku, w tym uznanie, że stanowisko wierzyciela w sprawie jest dla organów wiążące;

- art. 15 w z w. z art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 136 k.p.a., przez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego;

- art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., przez nierozpoznanie wniesionych przez Skarżącego zarzutów co do meritum oraz nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności niezbadania zarzutu nieistnienia obowiązku z uwagi na charakter nałożonej na Skarżącego kary porządkowej, która to kara odnosić się może do okoliczności o charakterze technicznym, nie może zaś zmierzać do próby obejścia art. 199 o.p., w tym nie może być stosowana jako forma represji w odpowiedzi na odmowę współpracy podatnika w ustaleniu stanu faktycznego, w stanie prawnym, w którym obowiązkiem organu podatkowego jest czuwanie nad tym, ażeby nie posłużyć się dowodem sprzecznym z prawem, uwzględniając, że zgodnie z dyspozycją art. 199 o.p. - gdy organ wzywa stronę pod rygorem odpowiedzialności porządkowej i bez pouczenia w przedmiocie prawa wyrażenia zgody na przesłuchanie, do przekazywania oświadczeń wiedzy, danych i informacji, które mogą zostać uznane za pozytywnie porównywalne - tak jak w niniejszej sprawie - do przesłuchania strony, to postępowanie takie narusza art. 199 o.p., a w szczególności zagwarantowane w nim prawa strony, zaś zastosowana kara nie mogła służyć jako sankcja.

Odpowiadając na skargę, Dyrektor IS podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu wyroku WSA wyjaśnił, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora IS w przedmiocie uznania zgłoszonych przez Skarżącego na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 i pkt 8 u.p.e.a. zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za niezasadne. Zatem wszelkie inne kwestie, w tym związane z legalnością nałożonego na Skarżącego obowiązku egzekucyjnego nie były przedmiotem badania tak przez organy orzekające w sprawie, jak również nie stanowią przedmiotu kontroli WSA. Dlatego zarzuty skargi z tym związane są chybione i pozostają bez wpływu na wynik niniejszej sprawy.

WSA przypomniał, że Skarżący zgłosił zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 2 oraz art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. Tryb rozpatrzenia zarzutów ustawodawca uregulował w art. 34 u.p.e.a. Istotnym elementem tej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny wypowiedzi wierzyciela, który musi być powiadomiony o zgłoszeniu zarzutów przez zobowiązanego. W realiach niniejszej sprawy wierzyciel w postanowieniu z dnia 31 sierpnia 2015 r. wyraził swoje stanowisko co do treści zgłoszonych przez Skarżącego zarzutów uznając je za nieuzasadnione. Zatem jego stanowisko co do zarzutu zgłoszonego przez Skarżącego na podstawię art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., jest dla organów orzekających w sprawie wiążące. Stąd chybione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz braku przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w sytuacji, gdy brak było takiego obowiązku po stronie organów. Nadto Skarżący nie wniósł zażalenia na postanowienie wierzyciela. W świetle art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. organy orzekające w sprawie prawidłowo przyjęły, że obowiązek egzekucyjny jest wymagalny. Jak wynika z akt administracyjnych, w rozpatrywanej sprawie postanowienie Naczelnika UC w K. stanowiące podstawę egzekwowanego obowiązku stało się ostateczne w związku z postanowieniem Dyrektora IC w Kielcach z dnia 8 czerwca 2015 r. Nie doszło też do wstrzymania jego wykonania. Obowiązek wynikający z tego postanowienia jest zatem wymagalny. Dlatego zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. jest niezasadny. Jak wynika z art. 61 § 1 p.p.s.a wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Z postanowienia wierzyciela z dnia 31 sierpnia 2015 r. wynika, że do dnia wydania wyżej wymienionego postanowienia nie wpłynęło orzeczenie sądu dotyczące złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Wobec wyegzekwowania w dniu 31 lipca 2015 r. należności objętej tytułem wykonawczym, postępowanie egzekucyjne zostało zakończone.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a., to jest zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego jakim, w ocenie Skarżącego, było zajęcie innej wierzytelności (nadpłaty), WSA wyjaśnił, że zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego powinien być rozpatrywany w kontekście zawartej w art. 7 § 2 u.p.e.a. zasady najmniejszej uciążliwości stosowanego środka egzekucyjnego. Zgodnie z tą zasadą organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Zarzut wnoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. ma zatem na celu podważenie zasadności zastosowania określonego środka egzekucyjnego poprzez wykazanie, że w sprawie mógłby być zastosowany inny środek egzekucyjny, który byłby mniej uciążliwy, a przy tym doprowadziłby do wyegzekwowania obowiązku. Skarżący nie wskazuje innego środka egzekucyjnego, który byłby mniej uciążliwy i mógłby zostać zastosowany w sprawie. Zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego wiąże się z dolegliwością dla zobowiązanego. Nie można jednakże wywodzić stąd, że zastosowany środek egzekucyjny jest nadmiernie uciążliwy. Gdyby przyjąć sposób rozumowania Skarżącego, to zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego byłoby niedopuszczalne, bo każdy środek egzekucyjny byłby nadmiernie uciążliwy w porównaniu z którąkolwiek z form dobrowolnej zapłaty należności.

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego orzeczenia, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, jak również o uchylenie postanowień organów obu instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 262 § 1 pkt 2 w zw. z art. 155, art. 199 o.p., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że ze stanu faktycznego sprawy wynika, iż została spełniona przesłanka bezzasadności odmowy złożenia wyjaśnień podczas gdy udzielenie informacji naruszałoby przysługujące Skarżącemu prawo do obrony z uwagi na równolegle toczącą się sprawę karnoskarbową;

- art. 33 § 3 1 pkt 8 w zw. z art. 7 § 2 u.p.e.a., poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji uznanie, że zastosowany przez organy egzekucyjne środek egzekucyjny nie był zbyt uciążliwy dla Skarżącego;

- art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że zarzut Skarżącego o braku istnienia obowiązku, który mógłby stanowić podstawę do prowadzenia wobec Skarżącego egzekucji jest bezzasadny i wobec tego nie ma podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego, podczas gdy wymierzona Skarżącemu kara porządkowa uchybiała prawu, zarówno z punktu widzenia niewyczerpania dyspozycji art. 262 § 1 pkt 2 o.p., jak i z punktu widzenia nienotyfikowania Komisji Europejskiej przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, stanowiących asumpt do nałożenia na Skarżącego kary porządkowej, z uwagi na wiążący niniejsze przepisy związek przyczynowo – skutkowy;

II. przepisów postępowania, tj.:

-art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 184 Konstytucji RP, art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 1 p.u.s.a., przez ich niezastosowanie, wbrew obowiązkowi wynikającemu wprost z ustawy i nieuchylenie postanowienia Dyrektora IS, pomimo, że zostało ono wydane z naruszeniem:

a) art. 7, 77, i art. 80 k.p.a., poprzez nierozpoznanie przez Dyrektora IS wniesionych zarzutów co do meritum oraz nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niezbadanie zarzutu nieistranienia obowiązku z uwagi na charakter nałożonej na Skarżącego kary porządkowej;

b) art. 6 i art. 8 k.p.a., poprzez zaakceptowanie przez Dyrektora IS nałożenie na Skarżącego kary porządkowej w sytuacji, gdy nie ma ku temu podstawy prawnej;

- art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., polegające na braku całościowego rozpoznania i przeanalizowania wszystkich podniesionych przez Skarżącego zarzutów w skardze, co skutkowało pominięciem przez WSA rozpoznania kwestii legalności działania organów egzekucyjnych oraz organu nadzoru;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 45 Konstytucji RP i art. 10 p.p.s.a. w zw. z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (tj. zasady efektywności prawa Unii Europejskiej), polegające na rozpoznaniu sprawy w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym pomimo, że skomplikowany charakter sprawy wymagał przeprowadzenia rozprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zostały uszczegółowione powyższe zarzuty.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi.

Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest także wskazanymi w niej podstawami. W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Autor Skargi kasacyjnej podniósł zarzuty oparte na obu podstawach kasacyjnych, a które to zmierzają do podważenia prawidłowości dokonanej przez WSA oceny legalności odmowy uwzględnienia zarzutów egzekucyjnych. Przedmiot sporu prawnego obejmuje bowiem zagadnienie zasadności zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym przymusowego dochodzenia nałożonej na Skarżącego kary porządkowej.

Zakreślając ramy prawne kontrolowanego postępowania, wywołanego zarzutami egzekucyjnymi, należy wskazać, że zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Należy też podkreślić, że w przypadku zgłoszenia przez zobowiązanego zarzutów egzekucyjnych ich rodzaj determinuje zakres postępowania zarówno przez organem egzekucyjnym, organem nadzoru, jak i sądowej kontroli aktów podjętych przez te organy. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego. Według art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej, zaś zgodnie z art. 33 § 1 pkt 8 tej ustawy – zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Stosownie z kolei do art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa między innymi w art. 33 § 1 pkt 1 - 5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. W niniejszej sprawie organ egzekucyjny nie był jednocześnie wierzycielem, dlatego obowiązany był uzyskać stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów i był stanowiskiem wierzyciela związany. Ten element procesowy eksponował w postanowieniu zarówno organ egzekucyjny, jak i organ nadzoru.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty skargi kasacyjnej nie podważyły prawidłowości dokonanej przez WSA oceny, co do niezasadności zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów egzekucyjnych.

Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty skargi kasacyjnej postawione w kontekście naruszenia art.33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.

Po pierwsze, Skarżący zarówno w postępowaniu egzekucyjnym, jak i sądowym eksponuje brak istnienia obowiązku, który mógłby stanowić podstawę prowadzenia egzekucji. Zarzut egzekucyjny objęty dyspozycją przepisu art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. nie pozwala jednak na podważenie istnienia dochodzonego obowiązku. Przy jego pomocy można wykazać odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej. To przepis art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. mógłby stanowić podstawę dla podważenia istnienia dochodzonego obowiązku. Skarżący nie podniósł jednak takiego zarzutu. W sprawie niesporne natomiast jest, że egzekwowany obowiązek był wymagalny. Wykonaniu, w tym przy wykorzystaniu przymusu administracyjnego – egzekucji administracyjnej, podlega, co do zasady, ostateczna decyzja lub postanowienie. W sprawie ostatecznym postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2015 r. Naczelnik Urzędu Celnego w K. nałożył na Skarżącego obowiązek w postaci kary porządkowej. Obowiązek ten nie został dobrowolnie przez Skarżącego zrealizowany.

Po drugie, formułując zarzuty skargi kasacyjnej ich autor nie dostrzegł, że przedmiotem kontroli przez WSA był akt procesowy organu nadzoru, którym organ ten potwierdził brak podstaw dla uwzględniania zarzutów egzekucyjnych, dotyczących dochodzenia należności pieniężnej wynikającej z postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia 8 kwietnia 2015 r. Przedmiotem postępowania skontrolowanego przez WSA nie było więc nałożenie obowiązku w postaci kary porządkowej, lecz najogólniej rzecz ujmując legalność dochodzenia tej należności w trybie egzekucji administracyjnej. W związku z tym oczywiście chybione są zarzuty skargi kasacyjnej nakierowane na podważenie legalności podlegającej egzekucji kary porządkowej. Niejako w celach porządkujących stwierdzić należy, że instrumenty procesowe jakimi zobowiązany dysponuje w postępowaniu egzekucyjny

nie mogą służyć wyeliminowaniu z obrotu prawnego aktu administracyjnego konkretyzującego ciążący na zobowiązanym obowiązek. Posiadanie przez ten akt przymiotu ostateczności czyni go wykonalnym z wszelkimi tego konsekwencjami dla zobowiązanego również z poddaniem się przymusowi egzekucyjnemu. Inaczej rzecz ujmując, podniesione przez autora skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 262 § 1 pkt 2 w zw. z art. 155, art. 199 o.p. wykraczają poza granice przedmiotowe niniejszej sprawy; w żadnej mierze nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutów egzekucyjnych. Podobnie za bezprzedmiotowe należy uznać zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego w zakresie zupełności postępowania oraz oceny dowodów (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 184 Konstytucji RP, art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 7, art. 6, art.8, art. 77 i art. 80 k.p.a). Badanie prawidłowości wydania postanowienia o nałożeniu kary porządkowej nie może być bowiem przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Autor skargi kasacyjnej nie bierze pod uwagę, że postępowanie egzekucyjne to czynności organów egzekucyjnych, oraz innych podmiotów, mające na celu wykonanie obowiązków wynikających z aktów poddanych egzekucji administracyjnej. Zarzuty mogą być zatem środkiem ochrony prawnej obejmującej postępowanie egzekucyjne, a nie postępowanie kreujące dany obowiązek.

Po trzecie, z art. 34 § 1 u.p.e.a. wprost wynika, że stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Organ egzekucyjny nie jest zatem uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów zgłoszonych w postępowaniu oznacza, że przed organem egzekucyjnym nie bada się ponownie zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 maja 2013 r., w sprawie II FSK 359/12, LEX nr 1327886). Stanowisko to podzielane jest także w literaturze przedmiotu (por. t. 3.3. w C. Kulesza, Komentarz do art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, LEX). Podkreślenia też wymaga, że Skarżący miał możliwość dokonania kontroli tego stanowiska w postępowaniu dotyczącym rozstrzygnięcia wierzyciela.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 8 w zw. z art. 7 § 2 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię. WSA prawidłowo zinterpretował te przepisy, zarówno co do pojęcia zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, jak i poprzez wskazanie, że zarzut ten może być uzasadniony wówczas, gdy możliwe jest zastosowanie więcej niż jednego środka. Zauważyć w tym miejscu należy, że Skarżący podnosząc przedmiotowy zarzut, twierdząc o jego zbytniej uciążliwości jednocześnie nie wskazał innego środka egzekucyjnego, który byłby mniej uciążliwy i mógłby zostać zastosowany w sprawie. Zastosowanie zaś któregokolwiek środka egzekucyjnego zawsze wiąże się z dolegliwością dla zobowiązanego. Nie można jednakże wywodzić stąd, że zastosowany środek egzekucyjny jest nadmiernie uciążliwy. Gdyby uznać sposób rozumowania Skarżącego, to należałoby przyjąć, że zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego byłoby niedopuszczalne, bo każdy środek egzekucyjny byłby bardziej uciążliwy w porównaniu z dobrowolną realizacją obowiązku. W realiach niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny potwierdza, że zajęcie nadpłaty nie może być potraktowane jako zastosowanie środka egzekucyjnego zbyt uciążliwego. Skarżący nie wskazał też innego źródła majątku, z którego zaległość mogłaby zostać zaspokojona. Argumentacja zawarta w skardze kasacyjnej sprowadza się natomiast do podważenia w ogóle stosowania środka egzekucyjnego, który negatywnie wpływa na płynność finansową Skarżącego, a nie wykazania jego uciążliwości poprzez odwołanie się do możliwości zastosowania innych środków egzekucyjnych. Tymczasem organ egzekucyjny ma obowiązek stosowania środków, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku środków – najmniej uciążliwego z nich (art. 7 u.p.e.a.). Prawidłowość wyboru przez organ egzekucyjny stosowanego środka egzekucyjnego, w kontekście jego uciążliwości, musi być oceniana relatywnie. W żadnej mierze uzasadnieniem zarzutu nie może być eksponowana w skardze uciążliwość wpływająca na płynność finansową zobowiązanego. Niewątpliwie bowiem każde zajęcie środków finansowych ma wpływ na płynność finansową. Tym samym, stwierdzić należy, że Skarżący nie podważył zasadności zastosowanego środka egzekucyjnego, a wskazał jedynie na pozbawienie go możliwości dysponowania środkami, które zostały zajęte celem doprowadzania do przymusowej realizacji ciążącego na nim obowiązku pieniężnego (nieuiszczona dobrowolnie kara porządkowa). Dlatego w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. jest niezasadny.

Pozostałe zarzuty skargi Naczelny Sąd Administracyjny także uznał za chybione, gdyż związane zostały z kwestionowaniem zasadności egzekwowanego obowiązku oraz brakiem podstaw prawnych do nałożenia kary porządkowej, a jak zostało już wyżej wskazane, kwestie te nie mogły być przedmiotem niniejszego postępowania. Oczekiwanego przez autora skargi kasacyjnej rezultatu nie mogły więc odnieść zarzuty naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art.133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. WSA prawidłowo wyznaczył granice przedmiotowe sprawy i w ich ramach dokonał pełnej kontroli rozstrzygnięcia organu nadzoru, dotyczącego nieuwzględnienia postawionych przez zobowiązanego zarzutów egzekucyjnych. W uzasadnieniu sporządzonym zgodnie przepisem art.141 § 4 p.p.s.a. przedstawił zaś stan faktyczny sprawy, zrelacjonował sformułowane w skardze zarzuty oraz wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia, co w konsekwencji też pozwoliło na dokonanie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku.

W żadnej mierze nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty podważające legalność wydania zaskarżonego wyroku w trybie uproszczonym. Skarżący, poza eksponowaniem skomplikowanego charakteru sprawy, nie dostarczył żadnych argumentów, które potwierdzałyby jego stanowisko, że sprawa wymagała rozpoznania na rozprawie, a w szczególności, że został realnie ograniczony w swych uprawnieniach procesowych, co mogłoby mieć wpływ na wynik postępowania.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania, na które składało się wynagrodzenie pełnomocnika organu za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym orzeczono na podstawie art. 209, art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) i pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804).