Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1985/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 25
journal: Dz.U. 2010 nr 185 poz 1243
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do oddania odpadów - oddala skargę -


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 1985/12

UZASADNIENIE

I. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] (dalej "zaskarżonym postanowieniem") Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej "GIOŚ"), po rozpatrzeniu zażalenia A. G. (dalej "skarżącej") na postanowienie GIOŚ z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wezwania skarżącej do oddania odpadów do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania postanowienia, utrzymał własne postanowienie w mocy.

II. Referując w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przebieg postępowania administracyjnego w sprawie GIOŚ wskazał w szczególności, co następuje:

1. W dniu [...] marca 2011 r. w wyniku kontroli celnej kontenera na terenie Oddziału Celnego Nabrzeże [...] Urzędu Celnego w G. ujawniono nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów złomu samochodowego z Polski do Z. (dalej "przemieszczenie odpadów").

2. Urząd Celny poinformował GIOŚ o przemieszczeniu odpadów, załączając stosowną dokumentację.

3. GIOŚ wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie określenia sposobu gospodarowania odpadami.

4. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. GIOŚ wezwał skarżącą do oddania odpadów do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów w wyznaczonym terminie.

W ocenie GIOŚ przedmioty objęte zgłoszeniem celnym [...] stanowią odpady:

- o kodzie 160104 - w postaci 5 sztuk zdemontowanych niekompletnych pojazdów ciężarowych oraz

- o kodzie 160121 - w postaci mieszaniny części samochodowych, których wywóz z Unii Europejskiej do krajów, których nie obowiązuje decyzja OECD, w celu poddania procesom odzysku, jest zakazany.

5. Skarżąca wniosła do GIOŚ zażalenie na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2011r.

III. Zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. GIOŚ utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] sierpnia 2011 r.

Uzasadniając utrzymanie w mocy własnego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2011 r., GIOŚ wskazał w szczególności, co następuje:

1. Pojazdy zgłoszone do wywozu były pocięte mechanicznie, a nie rozmontowane, jak utrzymuje skarżąca.

2. GIOŚ nie może zgodzić się ze stwierdzeniem opinii rzeczoznawcy, sporządzonej na zlecenie skarżącej, zgodnie z którym z technicznego punktu widzenia możliwe jest skuteczne połączenie ram badanych pojazdów z ramami samochodów tej samej marki i modelu.

3. Połączenie fragmentów ramy prowadzi do wytworzenia pojazdu o znacznie osłabionej konstrukcji nośnej, stwarzającej zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

4. Skarżąca dokonała zniszczenia pojazdów ciężarowych poprzez mechaniczne pocięcie ram nośnych, zawierających cechy identyfikacyjne (numer ramy) tych pojazdów, w wyniku czego pojazdy te nie będą mogły być użytkowane zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem. Pojazdy te należy zatem zaliczyć do kategorii Q2 (produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym) według załącznika nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2010 r. Nr 185,poz.1243 z późn.zm.).

5. Znajdujące się w kontenerze części samochodowe nie posiadały walorów części zamiennych przeznaczonych do ponownego użycia zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem, a stanowiły wyłącznie mieszaninę części samochodowych o walorach złomu samochodowego. Części te również należało zakwalifikować do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, według załącznika nr 1 do ustawy o odpadach.

6. W związku z faktem, że przedmiotem transakcji zawartej pomiędzy skarżącą a jej kontrahentem były w istocie pocięte pojazdy ciężarowe oraz inne części z pojazdów ciężarowych zmieszane ze sobą, stwierdzić należy, że skarżąca wyzbyła się tych przedmiotów, jako nie nadających się do ponownego użycia zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem.

7. Przedmiotowy towar, zgłoszony do wywozu, stanowił zatem odpad w rozumieniu art.3 ust.1 ustawy o odpadach, zgodnie z którym odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do ich pozbycia się jest zobowiązany.

8. Nie ma przesłanek uzasadniających przeprowadzenie - zgodnie z wnioskiem skarżącej - dowodu z zeznań świadków, albowiem materiał dowodowy zebrany w sprawie dokumentuje stan faktyczny w sposób wyczerpujący, co pozwala na wydanie orzeczenia w sprawie.

9. Brak podstaw do przyjęcia, że bezładna mieszanina części zamiennych powstała dopiero w wyniku działań kontrolnych.

10. Brak podstaw do stwierdzenia niewykonalności orzeczeń.

IV. Skarżąca wniosła do Sądu skargę na decyzję GIOŚ.

1. W skardze podniesiono przeciwko zaskarżonemu orzeczeniu zarzuty naruszenia następujących przepisów prawa:

1) art.7, art.77 § 1 oraz art.78 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieuzasadniony brak uwzględnienia niektórych wniosków dowodowych skarżącej, w szczególności dowodu z zeznań odbiorcy oraz skarżącej, jak też dowodu z eksperymentu,

2) art.7, 8, 77 § 1, 80, 84 §1 i 85 § 1 k.p.a. poprzez dowolne, sprzeczne z zasadami prawdy obiektywnej ustalenie stanu faktycznego przez organ na podstawie niepełnego materiału dowodowego, w tym m.in. poprzez fragmentaryczną i wybiórczą jego ocenę, dotyczącą w szczególności dowodu z opinii rzeczoznawcy samochodowego i pominięcie lub odrzucenie (i zastąpienie własnymi) niektórych jej wniosków z zakresu sfery wiadomości specjalnych pomimo tego, że sam organ wiadomości specjalnych z dziedziny mechaniki samochodowej nie posiada, a nadto w tej sytuacji nie powołał innego biegłego i zaniechał choćby przeprowadzenia własnych oględzin, a nadto poprzez oparcie się na stanowisku innego organu i dowodach pośrednich, co w szczególności doprowadziło do błędnego nadania wymienionym przedmiotom statusu odpadów o wskazanych w sentencji kodach, w tym ich rzekomej mieszaninie,

3) art.123 k.p.a. poprzez brak wydania postanowienia (sporządzenia odrębnej sentencji - rozstrzygnięcia) o oddaleniu nieuwzględnionych wniosków dowodowych zgłoszonych przez skarżącą, co sprawia, że pozostają one nierozstrzygnięte, a postanowienie merytoryczne, wydane bez ich uprzedniego rozstrzygnięcia, jest wadliwe.

4) art.3 ust.1 i 2 oraz załącznika nr 1 ustawy o odpadach poprzez ich błędną wykładnię i stwierdzenie, że zachodzą wszystkie przesłanki do uznania, że ujawnione przedmioty są odpadami w rozumieniu ustawy o odpadach, w tym w szczególności poprzez niewłaściwą interpretację przesłanki subiektywnej definicji odpadu, tj. warunku "pozbycia się", a miejscami w ogóle pomijanie powyższego elementu subiektywnego, co doprowadziło do błędnego automatycznego ustalenia, że skarżąca dokonała "wyzbycia się", a także poprzez nietrafne uznanie przedmiotów za odpady od strony przedmiotów, podczas gdy rozmontowane pojazdy i części samochodowe były sprawne, mogły spełniać swoje pierwotne przeznaczenie, miały na dany dzień wartość rynkową oraz zostały sprzedane innemu podmiotowi z przeznaczeniem do dalszego zastosowania zgodnego z dotychczasowym przeznaczeniem,

5) art.25 ust.1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów oraz art.24 ust.2 lit.b i art.2 pkt 35 lit.f rozporządzenia 1013/2006 oraz poprzez ich niewłaściwe zastosowanie,

6) art.156 par.1 pkt 5 w związku z art.126 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. w zakresie oznaczenia terminu do wykonania nałożonego obowiązku w sytuacji, w której w dacie wydania zaskarżonego postanowienia termin ten już minął, co sprawia że zaskarżone ostateczne postanowienie było niewykonalne już w chwili jego wydania.

2. Uzasadniając zarzuty skargi, skarżąca wskazała w szczególności, co następuje:

1) GIOŚ nie dokonał żadnych własnych ustaleń w niniejszej sprawie, opierając się wyłącznie na ustaleniach Naczelnika Urzędu Celnego.

2) W sentencji postanowienia nie wskazano art.3 ust.1 i 2 ustawy o odpadach. Rozstrzygnięcie obejmujące uznanie przedmiotów za odpady wydane zostało bez podstawy prawnej w tym zakresie.

3) Towar zgłoszony do wywozu nie stanowił odpadu w rozumieniu art.3 ust.1 ustawy o odpadach. Rozmontowane pojazdy i części nigdy nie były odpadami, a części nie zostały wymieszane przez skarżącą. Skarżąca przejawiała wolę sprzedaży wszystkich zgłoszonych do wywozu przedmiotów, a w momencie załadunku przedmioty te były sprawne i mogły dalej spełniać swoje pierwotne przeznaczenie w kraju przeznaczenia (Z.). Przedmioty te posiadały swoją wartość rynkową.

4) Organ nie wziął pod uwagę wymogu wystąpienia w rozpatrywanej subiektywnego elementu definicji odpadu, tj. zamiaru pozbycia się rzeczy przez jej posiadacza, nie wykazując tym samym, że zamiar taki skarżąca przejawiała.

5) W świetle przepisów obowiązujących w kraju przeznaczenia rozmontowane samochody mogły być, po ponownym zmontowaniu w kraju przeznaczenia, zarejestrowane, a części, wykorzystane jako części zamienne. Taka intencja przyświecała skarżącej oraz kontrahentowi przy zawieraniu transakcji sprzedaży. Ocena dopuszczalności ponownej rejestracji rozmontowanych samochodów według polskich przepisów o ruchu drogowym (takiej oceny dokonał organ) była w tej sytuacji bezprzedmiotowa.

6) Pojazdy będące przedmiotem wysyłki zostały rozmontowane wyłącznie z przyczyn ekonomicznych (niższe koszty przewozu do kraju przeznaczenia).

7) W rozmontowanych częściach skarżąca pozostawiła niewielką część płynów eksploatacyjnych celem ich konserwacji, pozwalającej na zachowanie ich sprawności i użyteczności w perspektywie ponownego montażu. To właśnie usunięcie przez skarżącą całości płynów eksploatacyjnych z przedmiotowych części dowodziłby, że skarżąca nie jest zainteresowana utrzymaniem tych części w dobrym stanie technicznym, a zatem że traktuje je jako odpad. Okoliczność, że zawartość kontenera znalazła się w nieładzie nie jest wynikiem działań skarżącej. Zawartość ta została przez skarżącą załadowana w sposób uporządkowany, gwarantujący dotarcie na miejsce przeznaczenia w sposób niepogorszony. Stwierdzony w toku postępowania nieład w kontenerze jest wyłącznym następstwem działań osób kontrolujących kontener. To w toku czynności kontrolnych doszło do chaotycznego przemieszczenia i pomieszania przewożonych rzeczy.

8) Ustalenia faktyczne organu, dotyczące charakteru przedmiotów będących przedmiotem wysyłki oraz sposobu ich przewożenia, dokonane wyłącznie na podstawie dokumentacji fotograficznej, nie mogły stanowić podstawy do orzekania w sprawie z następujących przyczyn:

GIOŚ jako organ administracji nie posiada wiadomości specjalnych z dziedziny mechaniki samochodowej, a zatem nie może samodzielnie dokonywać ustaleń w tym zakresie nie może zastępować biegłego w tym zakresie.

Z uwagi na brak wiadomości specjalnych GIOŚ nie był uprawniony (w sytuacji, w której nie zlecił sporządzenia stosownej opinii biegłemu) do zakwestionowania w oparciu o własne oceny opinii rzeczoznawcy przedłożonej przez skarżącą, zawierającej korzystne z punktu widzenia skarżącej wnioski odnośnie możliwości ponownego zmontowania rozmontowanych samochodów.

Oparcie się wyłącznie na dokumentacji fotograficznej sporządzonej przez Naczelnika Urzędu Celnego oznacza oparcie ustaleń faktycznych wyłącznie na dowodach pośrednich, nie zaś bezpośrednich (oględziny).

Przy czynnościach dokonywanych przez Służbę Celną nie mogły być zachowane rygory procesowe, zapewniające skarżącej prawidłowy udział w postępowaniu (art.67 par.2 pkt 3 oraz art.79 k.p.a.).

Okoliczności sporządzenia dokumentacji fotograficznej nie sposób zweryfikować.

Dokumentacja fotograficzna nie dokumentuje sposobu załadowania kontenera przez skarżącą. Dowód ten nie jest zatem w stanie zakwestionować twierdzeń skarżącej, że kontener załadowany został w sposób prawidłowy, zapewniający transport zawartości w sposób uporządkowany i zabezpieczający przed zniszczeniem, a nieład i częściowe zniszczenie zawartości kontenera są wyłącznie następstwem czynności kontrolnych.

9) Nietrafne jest zakwalifikowanie wszystkich przewożonych części jako mieszaniny odpadów niebezpiecznych z innymi z kodem 160 121.

10) Oceny zamiaru pozbycia się odpadu należało dokonać w odniesieniu do każdej z przewożonych części z osobna, nie zaś w odniesieniu do ogółu tych części.

11) W sentencji postanowienia GIOŚ nie wskazał podstawy prawnej, na podstawie której zawarł w rozstrzygnięciu kody 160104 oraz 160121.

12) Organ nie rozstrzygnął wniosków dowodowych skarżącej w formie przewidzianej przepisami k.p.a. (art.123 i 124). Wnioski te pozostają formalnie nierozstrzygnięte. Wydanie orzeczenia w sprawie, bez uprzedniego rozstrzygnięcia przedmiotowych wniosków, przesądza o jego wadliwości.

13) Dokonując oceny stanu faktycznego sprawy, GIOŚ uznał za udowodnione okoliczności, których zaprzeczenie wynikało z dowodów, o przeprowadzenie których wnioskowała skarżąca (skarga przytacza w tym miejscu obszerne orzecznictwo sądowo - administracyjne, odnoszące się do zasad prowadzenia postępowania dowodowego przez organy administracji).

14) Organ orzekał w oparciu o kopie dokumentów, a nie oryginały.

15) Zaskarżone postanowienie GIOŚ obarczone jest kwalifikowaną wadą prawną niewykonalności (art.156 par.1 pkt 5 k.p.a.), w związku z utrzymaniem w mocy postanowienia GIOŚ z dnia [...] sierpnia 2011 r., wyznaczającego taki termin wykonania wezwania, który w dacie orzekania w sprawie zaskarżonym obecnie postanowieniem upłynął.

V. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

VI. Na rozprawie przed Sądem w dniu 11 grudnia 2012 r. Sąd dopuścił na wniosek pełnomocnika skarżącej dowód z opinii rzeczoznawcy, korespondującej w swoich wnioskach z opinią złożoną przez skarżącą w postępowaniu administracyjnym, stosownie do których istnieją techniczne i praktyczne możliwości skutecznego łączenia przeciętych (również rozerwanych) ram samochodów ciężarowych (metoda spawania specjalnym spoiwem i wygrzewania piecem indukcyjnym, ewentualnie nitowanie).

VII. Na rozprawie przed Sądem w dniu 11 grudnia 2012 r. pełnomocnik organu wskazał, że przedmiotem ponownego łączenia poprzez nitowanie mogą być wyłącznie niektóre elementy rozczłonkowanych ram samochodowych. Powyższe nie dotyczy elementów o jednolitej strukturze, tj. podłużnie, które zostały pocięte w niniejszej sprawie. W ocenie pełnomocnika wnioski przedłożonej opinii, sugerujące możliwość całościowego łączenia elementów ram, są zbyt daleko idące.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VIII. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm- zwanej dalej "p.p.s.a.").

Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja GIOŚ odpowiada

prawu.

Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja Inspektora, a także utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta nie naruszają prawa.

Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a. W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ

na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

W ocenie Sądu naruszenia, o których mowa powyżej nie wystąpiły w niniejszej sprawie.

IX. Przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżonym postanowieniem GIOŚ było wezwanie skarżącej, na podstawie art.25 ust.1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów do oddania odpadów do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku odpadów.

Uregulowania prawne, mające zastosowanie w niniejszej sprawie, przedstawiają się następująco;

1. Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów określa postępowanie i organy właściwe do wykonania zadań z zakresu międzynarodowego przemieszczania odpadów wynikających z rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z 12.07.2006, str. 1) oraz kary pieniężne za naruszanie obowiązków w zakresie międzynarodowego przemieszczania odpadów (art.1 ust.1 ustawy).

2. Zgodnie z art.1 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1013/2006, akt ten określa procedury i systemy kontroli w zakresie przemieszczania odpadów, w zależności od pochodzenia, przeznaczenia i trasy przemieszczania odpadów, rodzaju przesyłanych odpadów oraz przewidzianego trybu postępowania z odpadami w miejscu przeznaczenia.

Rozporządzenie ma zastosowanie do przemieszczania odpadów:

a) pomiędzy Państwami Członkowskimi, na terytorium Wspólnoty lub z tranzytem przez państwa trzecie;

b) przywożonych do Wspólnoty z państw trzecich;

c) wywożonych ze Wspólnoty do państw trzecich;

d) przewożonych w ramach tranzytu przez terytorium Wspólnoty, na trasie z oraz do państw trzecich.

3. Zgodnie z art.2 pkt 1 rozporządzenia, dla jego potrzeb odpady są zdefiniowane zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. a) dyrektywy 2006/12/WE (dyrektywa 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów - Dz. Urz. UE L 114 z 27.04.2006, str. 9).

4. Zgłaszającym w rozumieniu rozporządzenia jest, w przypadku przemieszczeń pochodzących z Państwa Członkowskiego, każda osoba fizyczna lub prawna, podlegająca jurysdykcji tego Państwa Członkowskiego, która zamierza dokonać przemieszczenia odpadów lub zlecić takie przemieszczanie i na której ciąży obowiązek zgłoszenia (art.2 pkt 15 lit.a zdanie pierwsze rozporządzenia).

5. Przemieszczeniem jest transport odpadów przeznaczonych do odzysku lub unieszkodliwienia, który jest planowany lub odbywa się z jednego państwa do drugiego (art.2 pkt 34 pkt a rozporządzenia).

6. Nielegalnym przemieszczeniem jest przemieszczenie odpadów dokonane z naruszeniem art. 34, 36, 39, 40, 41 i 43 rozporządzenia (art.2 pkt 35 lit.f rozporządzenia).

7. Zgodnie z art. 25 ust.1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym przemieszczeniu otrzymanego w trybie art. 24 ust.1 rozporządzenia nr 1013/2006, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa zgłaszającego lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia, podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady, w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni.

8. Stosownie do postanowień art.24 ust.2 rozporządzenia nr 1013/2006, odnoszących się do zgłaszającego, jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi zgłaszający, właściwy organ wysyłki zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną:

a) odebrane przez podmiot, który faktycznie dokonał zgłoszenia; lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia,

b) odebrane przez podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia; lub, jeżeli jest to niewykonalne,

c) odebrane przez właściwy organ wysyłki albo przez osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu; lub, jeżeli to niewykonalne,

d) poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu w inny sposób w państwie przeznaczenia lub wysyłki przez właściwy organ wysyłki albo przez osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu; lub, jeżeli jest to niewykonalne,

e) poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu w inny sposób w innym państwie przez właściwy organ wysyłki albo przez osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu, jeżeli wszystkie zainteresowane właściwe organy wyrażą na to zgodę.

Powyższy obowiązek odbioru, odzysku lub unieszkodliwienia jest realizowany w terminie 30 dni od dnia, w którym zainteresowany właściwy organ wysyłki dowiedział się lub został powiadomiony na piśmie przez właściwe organy miejsca przeznaczenia lub tranzytu o nielegalnym przemieszczaniu oraz o przyczynach jego zaistnienia, lub w innym terminie uzgodnionym przez zainteresowane właściwe organy. Podstawą powyższego zgłoszenia mogą być informacje przekazane właściwym organom miejsca przeznaczenia lub tranzytu między innymi przez inne właściwe organy.

9. W ustawie o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów znaczono również, że jej przepisy nie naruszają postanowień ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902, z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251 i Nr 88, poz. 587) (art.1 ust.2 ustawy).

10. Zgodnie z art.25 ust.2 ustawy o odpadach posiadacz odpadów może je przekazywać wyłącznie podmiotom, które uzyskały zezwolenie właściwego organu na prowadzenie gospodarowania odpadami, chyba że działalność taka nie wymaga uzyskania zezwolenia.

11. Kryteria pozwalające uznać daną substancję za odpad wskazuje definicja zawarta w art.3 ust.1 ustawy o odpadach, w świetle której odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany.

12. Przytoczona powyżej definicja odpadów, zawarta w ustawie o odpadach jest tożsama z definicją odpadów zawartą w Dyrektywie 2006/12AA/E Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów (Dz.U. UE.L.06.114.9), dalej "Dyrektywa 2006/12/WE". Do tego przepisu dyrektywy odsyła przywołany wcześniej art.2 pkt 1 rozporządzenia nr 1013/2006.

13. Zgodnie zatem z art.1 ust.1 pkt a Dyrektywy 2006/12/WE do jej celów "odpady" oznaczają wszelkie substancje lub przedmioty należące do kategorii określonych w załączniku I, które ich posiadacz usuwa, zamierza usunąć lub ma obowiązek usunąć.

X. Kontrola zaskarżonej decyzji GIOŚ w świetle przytoczonych wyżej uregulowań prawnych prowadzi do następujących wniosków:

1. Organ prawidłowo zastosował instytucję, o której mowa art.25 ust.1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Przesłanką do powyższego było prawidłowe ustalenie organu, że w sprawie doszło do międzynarodowego nielegalnego przemieszczenia odpadów.

2. Postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodny z regulacjami k.p.a. Zgodnie z dyspozycją art.7 i 77 par.1 k.p.a. GIOŚ podjął niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał organowi podstawę do uznania - zgodnie z art.80 k.p.a. - wskazanych w uzasadnieniu okoliczności faktycznych za udowodnione. Organ nie przekroczył granic ustanowionej tym przepisem swobodnej oceny dowodów. Zgodnie z dyspozycją art.107 par.3 k.p.a. GIOŚ w wyczerpujący sposób uzasadnił wydane rozstrzygnięcie, wskazując jego przesłanki faktyczne i prawne.

3. Wniosek organu, że przedmiotem wysyłki były odpady w rozumieniu art.3 ust.1 ustawy o odpadach, oparty został na szczegółowej i wnikliwej analizie materiału dowodowego. Organ odniósł się przy tym do dowodu przedłożonego przez stronę (opinia rzeczoznawcy), uzasadniając w przekonujący sposób przyczyny zakwestionowania jego wiarygodności.

Organ wyjaśnił, że połączenie fragmentów ramy pojazdów doprowadziłoby do wytworzenia pojazdu o znacznie osłabionej konstrukcji nośnej pojazdu, stwarzającej zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Skarżąca dokonała zniszczenia poprzez pocięcie pojazdów posiadających cechy identyfikacyjne (numer ramy), o których mowa w art.66 ust.3a pkt 1 Prawa o ruchu drogowym, a zgodnie z art.75 ust.3 ustawy zabrania się rejestracji pojazdu złożonego poza wytwórnią, z wyjątkiem pojazdu marki "SAM" oraz pojazdu zabytkowego. Przedmiotowe fragmenty pojazdów ciężarowych nie będą mogły być użytkowane zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem, jak to utrzymuje skarżąca. Przedmioty zadeklarowane jako rozmontowane pojazdy należało zakwalifikować do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym - według załącznika nr 1 do ustawy o odpadach. Nie sposób zgodzić się z oceną skarżącej, że przedmiotem wywozu były pojazdy ciężarowe w stanie rozmontowanym, gdyż kontener ewidentnie zawierał odcięte mechaniczne fragmenty nośnych elementów konstrukcyjnych pojazdów samochodowych, tj. ramy, a na tych fragmentach osadzone były inne elementy. Uzasadnione jest twierdzenie, że pojazdy te nie zostały rozmontowane, lecz zniszczone poprzez mechaniczne pocięcie nośnego elementu konstrukcji pojazdu ciężarowego, tj. ramy.

Zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i na rozprawie przed Sądem organ zajął jednoznaczne stanowisko odnośnie technicznej nieodwracalności przekształceń ram samochodowych, dokonanych w niniejszej sprawie.

W ocenie Sądu całokształt okoliczności sprawy uprawniał organ do zakwalifikowania czynności skarżącej, polegającej na wysyłce zawartości kontenera do kraju przeznaczenia, jako zamiaru pozbycia się odpadów, tj. zamiaru trwałego wyzbycia się władania przedmiotów, nie odpowiadających wymaganiom jakościowym, nie nadającym się do dalszego wykorzystania. Stanowczego podkreślenia wymaga, że akcentowanego przez skarżącą subiektywnego elementu definicji odpadu, tj. elementu, który w ocenie skarżącej nie został w niniejszej sprawie uwzględniony, nie można utożsamiać z uprawnieniem do powoływania się przez stronę postępowania na jej dowolne, nieuzasadnione przeświadczenie, że przedmiotem dokonanej przez stronę czynności nie było wyzbycie się odpadów, a transkacja handlowa dotycząca pełnowartościowych towarów, produktów, czy surowców. Przy kwalifikacji danego przedmiotu jako odpad należy w sposób niewątpliwy uwzględniać kryteria zobiektywizowane, tj. właściwości fizyczne przedmiotu, jego jakość, stopień zużycia, trwałość, kompletność, możność dalszego, bezpośredniego gospodarczego wykorzystania.

Zasadnie do tego rodzaju kryteriów odwołał się organ orzekający w niniejszej sprawie. O zakwalifikowaniu w niniejszej sprawie pojazdów samochodowych jako odpadów zadecydował w szczególności sposób demontażu pojazdów, uniemożliwiający ponowne zmontowanie z uzyskanych elementów pełnowartościowych pojazdów. Zasadnie przyjął przy tym organ, że oceny dopuszczalności ponownego montażu elementów należy dokonać w oparciu o wymagania prawa polskiego.

Wniosków powyższych nie zmienia sam fakt istnienia, stwierdzonej w opinii rzeczoznawcy, technicznej możliwości ponownego zmontowania rozmontowanych elementów. Decydująca w tym zakresie jest bowiem jakość pojazdu powstałego w wyniku tego montażu. Organ był uprawniony do przyjęcia w tym zakresie kryteriów rygorystycznych, uznając że odpadu nie stanowi wyłącznie taki zestaw rozmontowanych elementów, z którego da się zmontować pojazd samochodowy o jakości co najmniej takiej samej, jaką posiadał pojazd przed demontażem, nie zaś o jakości zdecydowanie odbiegającej od stanu poprzedniego, nie gwarantującej w szczególności zachowania należytych standardów bezpieczeństwa.

Podkreślenia wymaga, że instrumenty prawne przewidziane w ustawie o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w oczywisty sposób służą ochronie środowiska poprzez uniemożliwianie niekontrolowanego transgranicznego przemieszczania odpadów. Cel ten, doniosły z punktu widzenia usprawiedliwionych potrzeb nie tylko pojedynczych krajów, ale szeroko rozumianej wspólnoty międzynarodowej (rozpatrywane polskie regulacje stanowią element międzynarodowego systemu kontroli przemieszczania odpadów) wyklucza przyjmowanie domniemania o nadrzędności interesów (w szczególności ekonomicznych) podmiotów dokonujących przemieszczeń.

Skarżąca winna była dopełnić przewidzianych prawem procedur umożliwiających transgraniczne przemieszczanie odpadów w sposób legalny, zamiast dokonywać takiego przemieszenia w sposób właściwy dla przemieszczania przedmiotów nie będących odpadami.

4. Organ wykazał również, że pozostała zawartość kontenera, tj. mieszanina części samochodowych: silnik ze skrzynią biegów, cztery sztuki skrzyń biegów, dwie sztuki silników i trzy sztuki mostów stanowią łącznie mieszaninę odpadów o kodzie 160121 (w szczególności strona 8 i 12 uzasadnienia decyzji). W ocenie Sądu brak jest podstaw do podzielenia zastrzeżeń skarżącej, że nieuporządkowanie przedmiotowych części było wynikiem działań kontrolnych.

5. Poczynienie przez organ ustaleń faktycznych w sprawie na podstawie dowodu z dokumentacji fotograficznej sporządzonej przez Służby Celne było, prawidłowe. Podkreślić należy, że zgodnie z art.75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.

W ocenie Sądu zgromadzona w sprawie dokumentacja fotograficzna pozwalała na poczynienie przez organ wiarygodnych ustaleń faktycznych w zakresie charakteru przedmiotów będących przedmiotem wysyłki. Przedmiotowe fotografie prezentują odpowiednią jakość, w czytelny sposób obrazując rodzaj przedmiotów stanowiących przedmiot wysyłki, ich stan, stopień zużycia, a w szczególności sposób demontażu.

6. Wbrew twierdzeniom skargi w sprawie nie zachodziła konieczność zasięgnięcia przez organ wiadomości specjalnych. W sprawie nie wystąpiła bowiem konieczność rozstrzygnięcia przez organ nietypowych zagadnień technicznych z zakresu mechaniki samochodowej, ewentualnie takich zagadnień, których stopień złożoności nie pozwala na poczynienie ustaleń faktycznych bez wykonania specjalistycznych badań. Zadaniem organu było ustalenie, czy fizyczne właściwości elementów samochodowych pozwalają ich dalsze używanie zgodnie z przeznaczeniem. Ustalenia w tym zakresie można przeprowadzić w oparciu o oględziny lub materiał fotograficzny. Istota sprawy sprowadzała się zatem do oceny stanu faktycznego pod kątem podstawowych zagadnień z zakresu konstrukcji i eksploatacji pojazdów samochodowych. O ile powyższe stanowi element wiedzy specjalistycznej, o tyle jest to wiedza, którą w oczywisty sposób dysponuje organ wyspecjalizowany, jakim jest GIOŚ. Nie jest to wiedza na tyle zaawansowana, aby koniecznym było powołanie w sprawie biegłego.

7. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GIOŚ odniósł się do dowodu z opinii rzeczoznawcy, przedłożonego przez skarżącą, szczegółowo wyjaśniając przyczyny zakwestionowania jej wiarygodności (zgodnie z wymogami art.107 par.3 k.p.a.). Z uwagi na posiadanie dostatecznej wiedzy specjalistycznej w zakresie, którego dotyczy niniejsza sprawa, organ był uprawniony do oceny opinii rzeczoznawcy, działającego na zlecenie skarżącej, bez konieczności powoływania w tym zakresie biegłego.

8. Na str.12 uzasadnienia zaskarżonej decyzji GIOŚ wskazał przesłanki do zakwalifikowania ujawnionych odpadów według poszczególnych kodów (160104, 160121).

9. Nietrafnie podniosła skarga zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego poprzez nieuzasadniony brak uwzględnienia niektórych wniosków dowodowych skarżącej, w szczególności dowodu z zeznań odbiorcy oraz skarżącej, jak też dowodu z eksperymentu. Sąd podziela stanowisko sformułowane w wyroku NSA z dnia 17 marca 1986 r., III SA 1160/85, ONSA 1986, nr 1, poz. 19, w którym przyjęto, że: "Odmowa przeprowadzenia przez organ odwoławczy dowodu dla wyjaśnienia okoliczności już bezspornie wyjaśnionych przez organ I instancji nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a tym samym nie uzasadnia uwzględnienia skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny i uchylenia zaskarżonej decyzji".

10. Nierozpatrzenie przez organ wniosków dowodowych skarżącej w formie postanowień nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Postanowienia w tym zakresie są niezaskarżalne (art.141 par.1 k.p.a.), można je natomiast zaskarżyć w odwołaniu od decyzji organu I instancji (art.142 k.p.a.). Nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącej podlega zatem ocenie w kontekście oceny kompletności ustaleń faktycznych dokonanych przez organ. Kompletność tych ustaleń nie budzi, jak wskazano wyżej, zastrzeżeń Sądu.

11. Nietrafny jest zarzut wydania zaskarżonej decyzji GIOŚ z wadą prawną, o której mowa w art.156 par.1 pkt 5 k.p.a. (niewykonalność orzeczenia) w związku z art.126 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. w zakresie oznaczenia terminu do wykonania nałożonego obowiązku w sytuacji, w której w dacie wydania zaskarżonego GIOŚ postanowienia termin ten już minął (niewykonalność postanowienia w chwili jego wydania). Sytuacja, o której mowa w skardze wystąpiłaby bowiem wtedy, gdyby postanowienie z dnia [...] sierpnia 2011 r. stawałoby się wykonalne dopiero z dniem rozpatrzenia zażalenia na to postanowienie (tj. z dniem utrzymania go w mocy zaskarżonym obecnie postanowieniem). W takiej sytuacji termin wskazany w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. nie mógłby być dotrzymany. Postanowienie jednakże, w przeciwieństwie do decyzji, jest natychmiast wykonalne (art.143 k.p.a.), co oznacza, w braku wstrzymania jego wykonalności, że termin określony w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. wywołał skutek prawny. Utrzymanie w mocy tego postanowienia postanowieniem obecnie zaskarżonym, nie powoduje zatem niewykonalności orzeczenia.

12. Pominięcie w podstawie prawnej orzeczenia art.3 ust.1 i 2 ustawy o odpadach nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy, podobnie jak i - w sytuacji, w której skarżąca nie poddaje w wątpliwość prawdziwości dokumentów znajdujących się w aktach sprawy - zgromadzenie w aktach kopii dokumentów, nie zaś dokumentów oryginalnych.

W świetle powyższych okoliczności skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw, w następstwie czego podlega oddaleniu.

Z powyższych przyczyn Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.