Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 254/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art, 88, art. 92 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 30 poz 179
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
article: art. 156
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Eugeniusz Wasilewski, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 92 ust. 1 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015, poz. 355), a także § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 1130), po rozpatrzeniu odwołania R. R., utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] września 2015 stwierdzającą nieważność ostatecznej decyzji Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] w S. nr [...] z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

R. R. służbę w Policji pełni od [...] sierpnia 1992 r. Policjantem w służbie stałej został zaś mianowany w dniu [...] sierpnia 1995 r.

W dniu 20 grudnia 2001 r. ww. policjant złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] w [...] przy ul. [...].

Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. przyznał R. R., wówczas funkcjonariuszowi Komisariatu Policji [...], pomoc finansową na uzyskanie przedmiotowego lokalu mieszkalnego.

Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] września 2005 r. policjant został przeniesiony z urzędu do dalszego pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. z dniem [...] października 2005 r.

W dniu [...] września 2005 r. R. R., na podstawie aktu notarialnego Rep. [...] nr [...], dokonał sprzedaży lokalu mieszkalnego nr [...] w [...] przy ul. [...].

W dniu [...] września 2009 r. R. R. złożył w Komendzie Powiatowej Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. oświadczenie mieszkaniowe celem ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w którym wykazał, że aktualnie posiada dom w miejscowości [...] "[...]" w [...].

W oświadczeniu mieszkaniowym stwierdził, że skorzystał z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, ponadto oświadczył, że ani on ani jego żona nie posiadali i nie posiadają tytułu prawnego do żadnego lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby, ani w miejscowości pobliskiej.

Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2009 r. Komendant Powiatowy Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. przyznał zainteresowanemu równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] października 2007 r.

W dniu [...] lipca 2015 r. Komendant Powiatowy Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. wystąpił z wnioskiem do Komendanta [...] Policji o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji wskazując, iż strona pobiera równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, który jej nie przysługuje, zatem decyzja o jego przyznaniu jest dotknięta wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. Komendant [...] Policji, działając na podstawie art. 159 K.p.a., wstrzymał z urzędu wykonanie decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S.

Następnie pismem z dnia [...] lipca 2015 r. Komendant [...] Policji zawiadomił R. R. o wszczęciu postępowanie administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. z dnia [...] września 2009 r.

W wystąpieniu z dnia [...] sierpnia 2015 r., skierowanym do Komendanta [...] Policji, R. R. stwierdził, że w oświadczeniu mieszkaniowym z 2009 r. wykazał brak możliwości dojazdu z miejsca zamieszkania tj. [...] "[...]" w [...] do miejsca pełnienia służby środkami komunikacji miejskiej. Powołał się też na pozytywną opinię radcy prawnego w jego sprawie. Zaznaczył jednocześnie, że w przypadku stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] września 2009 r. nie wyrazi zgody na "wyciągnięcie konsekwencji finansowych", ponieważ kwestionowana decyzja została wydana przez uprawniony organ, w oparciu o opinię radcy prawnego.

Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] września 2015 r. wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 158 § 1 K.p.a. stwierdził nieważność ostatecznej decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie przyznania R. R. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] października 2007 r. z powodu rażącego naruszenia prawa.

W uzasadnieniu decyzji, powołując się na przepisy rozdziału 8 ustawy o Policji oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego organ wskazał, iż z akt sprawy wynika, że Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. przyznał R. R., policjantowi ówczesnego Komisariatu Policji [...], pomoc finansową na uzyskanie w miejscu pełnienia służby lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], stanowiącego odrębną nieruchomość, (o powierzchni zgodnej z normami zaludnienia). To zaś wyklucza policjanta z kręgu osób uprawnionych do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Organ zaznaczył jednocześnie, iż bez znaczenia prawnego pozostaje późniejsze przeniesienie strony do pełnienia dalszej służby w Komendzie Powiatowej Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S., gdyż S. nie są inną (niepobliską) miejscowością, o której mowa w ustawie o Policji. W tym stanie rzeczy wydana w dniu [...] września 2009 r. decyzja nr [...] Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. przyznająca R. R. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] października 2007 r. rażąco narusza przepis § 1 ust. 2 pkt 2 przywołanego rozporządzenia.

Nie bez znaczenia, dla konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności, pozostaje również fakt, że R. R. wraz z małżonką dokonał w dniu [...] września 2005 r. sprzedaży lokalu mieszkalnego nr [...]przy ul. [...] w [...], co spowodowało, że kwestionowana decyzja nr [...] w sposób rażący naruszyła przepis § 1 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia.

Odnosząc się natomiast do pisemnego wystąpienia R. R. z dnia [...] sierpnia 2015 r. organ stwierdził, iż nie kwestionuje kompetencji Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. do wydania decyzji nr [...] z dnia [...] września 2009 r., jednak - wbrew ocenie strony - opinia radcy prawnego w przedmiotowej sprawie nie ma charakteru wiążącego i mogła stanowić jedynie wskazówkę, co do interpretacji określonych przepisów prawa. Natomiast kwestia ewentualnego zwrotu wypłaconego równoważnika za brak lokalu mieszkalnego nie może być przedmiotem analizy w tym postępowaniu.

W odwołaniu od powyższej decyzji R. R. podniósł, że decyzja o przyznaniu równoważnika za brak lokalu mieszkalnego została wydana na podstawie obowiązującej regulacji prawnej, w oparciu o opinię radcy prawnego. Z tego też względu nie można stwierdzić, że wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Zaznaczył, że do służby w Komendzie Powiatowej Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. został przeniesiony z urzędu, a zatem zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego nadal mu się należy.

Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 92 ust. 1 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, a także § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] września 2015 r.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności jest formą nadzoru, mającą na celu weryfikację ostatecznych decyzji administracyjnych. Tak więc postępowanie o stwierdzenie nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, wszczynanym na wniosek strony lub z urzędu i służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, decyzji administracyjnych dotkniętych najcięższymi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 K.p.a.

Organ wskazał, iż zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem policjanta przeniesionego do służby w innej miejscowości.

Jak wynika natomiast z akt sprawy, Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. przyznał R. R. pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego położonego w [...] przy ul. [...].

Nie może zatem budzić wątpliwości, że na dzień wydania decyzji przyznającej zainteresowanemu równoważnik pieniężny za brak lokalu ([...].09.2009 r.) stan faktyczny sprawy wykluczał tego rodzaju rozstrzygnięcie, albowiem przyznana w dniu [...] stycznia 2002 r. R. R. pomoc finansowa uniemożliwiała przyznanie mu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Komendant Powiatowy Policji w S., wbrew regulacji prawnej zawartej w § 1 ust. 2 pkt 2 cyt. rozporządzenia MSWiA w sposób nieprawidłowy, nie wynikający z postanowień powołanego przepisu przyznał zatem stronie równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego.

Organ zaznaczył przy tym, iż faktem jest, że R. R. skorzystał z pomocy finansowej, będąc funkcjonariuszem Komisariatu Policji [...] bezpośrednio nadzorowanego przez Komendanta [...] Policji. Również poza sporem pozostaje fakt, że zainteresowanego przeniesiono do pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji w S. Niemniej jednak jednostka ta znajduje się w miejscowości pobliskiej poprzedniego miejsca pełnienia służby (tj.: miejscowości gdzie czas przejazdu publicznymi środkami transportu nie przekracza 2 godzin w obie strony), gdzie policjant skorzystał z pomocy finansowej. Tym samym ustawowe prawo do lokalu, wynikające z art. 88 ustawy o Policji, zostało wobec skarżącego zrealizowane poprzez przyznanie tego świadczenia.

Organ wyjaśnił jednocześnie, że ustawodawca w rozdziale 8 "Mieszkania funkcjonariuszy Policji" jako kryterium uzależniające przyznawanie poszczególnych uprawnień mieszkaniowych wskazuje miejsce pełnienia służby funkcjonariusza, określając je jako "miejscowość w której policjant pełni służbę" (art. 88 ust. 1), "miejscowość pobliska" (art. 88 ust. 4) oraz "inna miejscowość" (art. 96) tj.: miejscowości gdzie czas przejazdu publicznymi środkami transportu przekracza 2 godziny w obie strony.

Organ zaznaczył, że R. R. został przeniesiony do pełnienia służby w miejscowości pobliskiej a nie w "innej miejscowości", którą wskazuje § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia MSWiA. Uznać zatem należy, że przeniesienie to pozostaje bez znaczenie w kontekście uprawnień skarżącego do równoważnika pieniężnego za brak lokalu, bowiem zainteresowany skorzystał z pomocy finansowej w miejscowości pobliskiej. ,

Decyzja nr [...] z dnia [...] września 2009 r. Komendanta Powiatowego Policji w S. przyznająca stronie równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego obarczona jest także inną wadą powodującą jej nieważność tj. pozostaje w sprzeczności z § 1 ust. 2 pkt 1 cyt. wyżej rozporządzenia.

Zgodnie bowiem z tym przepisem równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego. Bezspornym w niniejszej sprawie jest natomiast fakt, że R. R. - policjant pełniący służbę w Komendzie Powiatowej Policji w S. - posiadał w miejscowości pobliskiej obecnego miejsca pełnienia służby lokal mieszkalny odpowiadający przysługującym normom zaludnienia, który sprzedał w 2005 r. Tym samym brak było uzasadnienia do przyznania skarżącemu w 2009 r. uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, a decyzja Komendanta Powiatowego Policji w S. przyznająca to uprawnienie, wydana została z rażącym naruszeniem § 1 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz utrzymanej nią w mocy decyzji nr [...] z dnia [...] września 2015 r. Komendanta [...] Policji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, poprzez błędną jego wykładnię;

2) naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez błędną jego wykładnię;

3) naruszenia art. 7 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

W uzasadnieniu skargi podniósł, iż Komenda Powiatowa dla Powiatu [...] z siedzibą w S., jednostka organizacyjna Policji do której został przeniesiony z urzędu, nie jest częścią organizacyjną [...], tylko odrębną miejscowością. Czas dojazdu środkami komunikacji z ul. [...] w [...] do S. wynosi obecnie ok. 1,5 godziny w jedną stronę, czyli ok. 3 godzin w obie strony. Przepis art. 88 ust. 4 ustawy o Policji definiuje natomiast "miejscowość pobliską" jako miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji /przystanku/ położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji /przystanku/ położonej w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe. Wynika stąd, że w dacie wydawania decyzji nr [...] nie posiadał w miejscu pełnienia służby, ani w miejscowości pobliskiej mieszkania. Sprzedaż lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] nastąpiła natomiast w dniu [...] września 2005 r. Niezasadne są również argumenty organu odnoszące się do § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. Otrzymał bowiem pomoc finansową na kupno lokalu w [...], a następnie został przeniesiony z urzędu do pełnienia służby w S. - innej miejscowości, nie będącej miejscowością pobliską.

Skarżący zarzucił, że postępowanie administracyjne przeprowadzone w niniejszej sprawie nie wykazało istotnej okoliczności - czy czas dojazdu środkami komunikacji z miejsca jego zamieszkania do miejsca pełnienia służby wynosił mniej niż 2 godziny. Uznanie przez organy obu instancji, że decyzja nr [...] rażąco narusza prawo zostało oparte na dokonanej obecnie ocenie, że z lokalu nr 8 przy ul. [...] w [...] mógł dojechać środkami transportu publicznego do Komendy Powiatowej dla Powiatu [...] w S. w czasie nie dłuższym, niż dwie godziny w obie strony, a tym samym, że posiadał lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej do S. Ocena ta nie wynika jednak w żaden sposób z dowodów zgromadzonych w sprawie, a ocena opinii prawnej stanowiącej przesłankę do wydania decyzji nr [...] nie jest poparta żadnymi argumentami.

Instytucja stwierdzenia nieważności ma natomiast charakter wyjątkowy, narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Może więc mieć zastosowanie tylko w przypadku wyraźnego naruszenia przepisu, a nie błędu w zakresie jego wykładni.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym czasu dojazdu skarżącego z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby, organ stwierdził, iż pozostają one bez wpływu na rozstrzygnięcie meritum sprawy. Celem postępowania nadzorczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie jest bowiem merytoryczne, ponowne rozstrzygnięcie sprawy w jej całokształcie, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 K.p.a. Postępowanie to jest zatem ograniczone do weryfikacji samej decyzji administracyjnej z wyłączeniem możliwości ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, której dotyczy weryfikowane rozstrzygnięcie.

Orzekając - na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. - o stwierdzeniu nieważności decyzji ostatecznej Komendanta Powiatowego Policji w S. organy Policji nie mogły zatem przeprowadzać nowego merytorycznego postępowania w sprawie dotyczącej prawa skarżącego do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, bowiem orzekały w tej sprawie wyłącznie kasacyjnie. Tym samym brak było uzasadnienia do podjęcia ponownych ustaleń faktycznych i prawnych oraz gromadzenia na nowo materiału dowodowego. Uznać zatem należy, że rozkład jazdy załączony przez R. R. do skargi skierowanej do sądu administracyjnego nie może być brany pod uwagę.

Organ zaznaczył jednocześnie, że R. R., powołując się na definicję "miejscowości pobliskiej" wskazaną w ustawie o Policji, pominął istotny element, w którym obliczając czas dojazdu potrzebny do określenia "miejscowości pobliskiej" wyklucza się czas przejazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości w której wykonuje obowiązki służbowe. Wskazując ok. 3 godz. czasu dojazdu środkami komunikacji z ul. [...] w [...] do S. i z powrotem skarżący nie wziął pod uwagę faktu, że autobusy które zainteresowany wskazał jeżdżą w obrębie [...] i nie mogłyby być brane pod uwagę przy obliczaniu czasu przejazdu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga R. R. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta [...] Policji nie naruszają prawa.

Należy w tym miejscu przypomnieć, że powyższe decyzje wydane zostały w postępowaniu nadzwyczajnym wszczętym przez organ z urzędu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] w S. nr [...] z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Instytucja stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej należy do wyjątków od ustanowionej w art. 16 § 1 K.p.a. ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnych.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem administracyjnym o charakterze nadzwyczajnym, które ogranicza się do ustalenia, czy decyzja administracyjna dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 K.p.a. W postępowaniu tym organ nie może natomiast rozpatrywać sprawy co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym.

W ocenie Sądu nieuzasadnione są podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia przez organ w toku tego postępowania nadzwyczajnego art. 7 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

Należy w tym miejscu podkreślić, iż zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości lub części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu przez sąd jest ustalenie, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygniecie sprawy najprawdopodobniej byłoby inne.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji obu instancji wyczerpująco ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.), ocenił zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 k.p.a.), a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należy wskazać, iż zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego o rażącym naruszeniu prawa, jako przesłance stwierdzenia nieważności decyzji, można mówić tylko wówczas, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność. (vide: wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 1996 r. III SA 565/95). Nie chodzi tu zatem o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 grudnia 1988r., II SA 981/88, ONSA 1988/2/96; z dnia 21 października 1992r., sygn. akt V SA 86/92, ONSA 1993, z. 1, poz. 23).

W ocenie Sądu, należy podzielić stanowisko organu, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] w S. nr [...] z dnia [...] września 2009 r. przyznająca R. R. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Podstawę materialnoprawną wydanych w niniejszej sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015 r. poz. 355 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1130 ze zm.).

Stosownie do brzmienia art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych.

Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane w ustawie resortowej formy zaspokajania potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, w szczególności: przydział lokalu mieszkalnego (art. 90 ustawy o Policji), prawo do równoważnika pieniężnego (art. 92 ust. 1 ustawy), prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1 ustawy).

Ustawodawca wskazał zatem, że realizacja prawa do lokalu mieszkalnego może nastąpić dwutorowo, a mianowicie albo przez wydanie decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego (w miejscowości, w której funkcjonariusz stale pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej), bądź przez przyznanie określonych w ustawie świadczeń pieniężnych.

Podkreślić w tym miejscu należy, że prawo do lokalu mieszkalnego jest realizowane przede wszystkim przez przydzielenie takiego lokalu, a dopiero gdy przydziału takiego nie dokonano, policjantowi w służbie stałej przysługuje świadczenie pieniężne, to jest pomoc finansowa, o której stanowi art. 94 ust. 1 ustawy oraz równoważnik pieniężny z tytułu braku lokalu mieszkalnego określony w art. 92 ust. 1 ustawy (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 29 marca 1999 roku, sygn. akt OPS 1/99, ONSA 1999/3/77, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 1998 roku, sygn. akt I SA 2167/97).

Wskazać zatem należy, że podstawę prawną przyznania funkcjonariuszowi równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego stanowi art. 92 ust. 1 w związku z art. 95 ust. 1 ustawy o Policji. Prawo do równoważnika pieniężnego, o jakim mowa w art. 92 ust. 1 ustawy, jest bowiem formą realizacji prawa do lokalu mieszkalnego przewidzianego w art. 88 powołanej ustawy.

Przypomnieć w tym miejscu należy, że art. 92 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, iż policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Natomiast w myśl art. 95 ust. 1 pkt 1 i 4 ww. ustawy, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi, w razie skorzystania z pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 oraz w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo dom, o którym mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 96 ust. 3.

Z powyższych przepisów wynika zatem, że prawo do równoważnika pieniężnego nie przysługuje policjantowi jeżeli skorzystał z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oraz jeżeli on sam lub jego małżonek zbył lokal mieszkalny w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej odpowiadający przysługującym temu funkcjonariuszowi normom zaludnienia i na skutek tego przestał mieć zaspokojone potrzeby mieszkaniowe.

Potwierdzeniem powyższego jest treść przepisu § 1 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, według którego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o którym mowa w ust. 1 (pkt 1) lub jeżeli otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem policjanta przeniesionego do służby w innej miejscowości (pkt 2).

Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że skarżący na podstawie decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] w [...] przy ul. [...], który odpowiadał przysługującym mu normom zaludnienia. Skarżący był wówczas funkcjonariuszem Komisariatu Policji [...].

Wbrew twierdzeniom skarżącego, przeniesienie go rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] września 2005 r. do dalszego pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. z dniem [...] października 2005 r. nie spowodowało, że przestał mieć zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, gdyż S. są miejscowością pobliską w stosunku do [...], położoną w odległości zaledwie kilku kilometrów od granic administracyjnych Miasta [...]. Do miejscowości tej można dojechać bezpośrednio z [...] autobusami ZTM, a czas przejazdu według rozkładów jazdy nie przekracza w jedną stronę 30 minut. Przy czym zgodnie z definicją miejscowości pobliskiej zawartą w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji do czasu dojazdu nie należy uwzględniać przejazdu z ul. [...] do właściwego przystanku w obrębie [...].

Gdyby zatem skarżący aktem notarialnym z dnia [...] września 2005 r. Rep. [...] nr [...] nie dokonał sprzedaży lokalu mieszkalnego nr [...] w [...] przy ul. [...] miałby nadal zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, gdyż zamieszkiwałby w miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby, w lokalu odpowiadającym przysługującym mu normom zaludnienia, na nabycie którego otrzymał wcześniej pomoc finansową.

Z uwagi na powyższe należy podzielić stanowisko organu, że skarżący nie spełniał przesłanek do przyznania mu z dniem [...] października 2007 r. równoważnika pieniężnego za brak lokalu, gdyż skorzystał wcześniej z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oraz zbył następnie ten lokal mieszkalny, który był położony w miejscowości pobliskiej w stosunku do aktualnego miejsca pełnienia służby i odpowiadał przysługującym temu funkcjonariuszowi normom zaludnienia.

Tym samym należy stwierdzić, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji dla Powiatu [...] z siedzibą w S. nr [...] z dnia [...] września 2009 r. przyznająca R. R. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] października 2007 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 92 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy o Policji oraz w zw. z § 1 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.