Wyrok NSA, sygn. akt V SA 1494/94
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1995-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Działalność gospodarcza
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1988 nr 41 poz. 325
law: Ustawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych.
article: art. 37 ust. 5
journal: Dz.U. 1991 nr 60 poz. 253
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym.
Teza: Artykuł 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych /Dz.U. nr 41 poz. 325 ze zm./, który określa zakres zwolnień od cła, zachowanych następnie przez art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym /Dz.U. nr 60 poz. 253 ze zm./, posługuje się ogólnym pojęciem "nabycia" i nie wprowadza żadnych ograniczeń w tym względzie.

Przez zawarte w tym przepisie określenia "nabycia" rozumieć należy wszelkie sposoby uzyskania własności rzeczy /np. darowiznę/.

Na importerze spoczywa jedynie obowiązek wykazania, że sprowadzone przez niego towary stanowią jego własność.

TEZY

Artykuł 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych /Dz.U. nr 41 poz. 325 ze zm./, który określa zakres zwolnień od cła, zachowanych następnie przez art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym /Dz.U. nr 60 poz. 253 ze zm./, posługuje się ogólnym pojęciem "nabycia" i nie wprowadza żadnych ograniczeń w tym względzie.

Przez zawarte w tym przepisie określenia "nabycia" rozumieć należy wszelkie sposoby uzyskania własności rzeczy /np. darowiznę/.

Na importerze spoczywa jedynie obowiązek wykazania, że sprowadzone przez niego towary stanowią jego własność.


UZASADNIENIE

Prezes Głównego Urzędu Ceł - działając w trybie nadzoru - stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. Jako podstawę prawną decyzji powołał art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa. W uzasadnieniu tej decyzji stwierdził, że sprowadzająca z zagranicy towar Spółka z o.o. bezpodstawnie skorzystała ze zwolnienia od cła. Zwolnieniu od cła, zgodnie z treścią art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym, podlegają nabyte przez spółkę maszyny, urządzenia, wyposażenie oraz inne środki przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej.

Spółka - zdaniem Prezesa GUC - "nie udokumentowała do dnia wydania niniejszej decyzji faktu nabycia towaru odprawionego wyżej wymienionym dokumentem SAD, a jest to warunek niezbędny do zastosowania cyt. wyżej przepisu". Przedstawione przez spółkę wyjaśnienia z dnia 17 maja 1993 r. i 4 czerwca 1993 r. oraz kopia decyzji dewizowej z dnia 31 maja 1993 r. nie są dokumentami jednoznacznie świadczącymi o fakcie nabycia przez spółkę przedmiotowych towarów. Decyzja dewizowa zezwala na zaciągnięcie kredytu dewizowego od wspólnika zagranicznego Spółki, tj. firmy Pizza Factory BGmbH i upoważnia do zakupu walut wymienialnych w banku dewizowym, niezbędnych do spłaty zobowiązań kredytowych. Na okoliczność zaciągnięcia kredytu i jego spłaty Spółka nie przedstawiła żadnych dokumentów, ograniczając się do oświadczenia, że skorzysta z kredytu w przypadku uzyskania zezwolenia dewizowego.

Na powyższą decyzję ze skargą do NSA wystąpiła Spółka. Domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, podniosła, że z posiadanych przez Prezesa GUC dokumentów jednoznacznie wynika, iż towar został przez spółkę zakupiony. Świadczą o tym dołączone do akt faktury, dokumenty SAD, jak również takie fakty jak to, że towar ten znajduje się w posiadaniu spółki i stanowi jej własność oraz że zapłata za ten towar nastąpiła ze środków kredytowych uzyskanych zgodnie z przepisami Prawa dewizowego. Dodała ponadto, że "Prezes GUC stosuje nieznaną prawu cywilnemu definicję "nabycia", której elementów dodatkowo nie był uprzejmy wyłożyć". Powołała się również na art. 30 ustawy z 1988 r., który mówił o rzeczach nabytych przez spółkę lub na jej zlecenie, i który to przepis należy stosować przy interpretacji obowiązującej ustawy o spółkach z udziałem zagranicznym.

Udzielając odpowiedzi na skargę, Prezes GUC wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonej decyzji. Ponadto zaznaczył, że przedstawiona przez spółkę umowa kredytowa z dnia 3 czerwca 1993 r. pomiędzy Pizza Factory BGmbH a Spółką została zawarta po sprowadzeniu przedmiotowych towarów na polski obszar celny.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, bo zaskarżona decyzja wydana została bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności.

Stwierdzając nieważność decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W.- zwalniającej od cła sprowadzone przez skarżącą spółkę towary - Prezes Głównego Urzędu Ceł jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa. Zdaniem Prezesa GUC, Spółka bezpodstawnie skorzystała ze zwolnienia przewidzianego w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym.

Stanowisko nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Przede wszystkim wątpliwości budzi sam fakt naruszenia prawa - tj. art. 37 ust. 5 cyt. ustawy. Przepis ten - będący przepisem o charakterze przejściowym, posiada taki sam zakres zwolnień od cła jak poprzedzający go art. 30 ustawy z dnia 23 czerwca 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych. Stosownie do jego brzmienia, ze zwolnienia od cła przywozowego korzystają: "(...) maszyny, urządzenia i wyposażenie oraz inne środki przeznaczone do prowadzenia określonej w zezwoleniu działalności gospodarczej, nabyte przez spółkę lub podmioty działające na jej zlecenie w okresie trzech lat od utworzenia spółki".

Stwierdzając nieważność decyzji organu celnego, zwalniającej od cła sprowadzone przez spółkę towary, Prezes GUC uznał, że nastąpiło naruszenie przytoczonego wyżej przepisu, ponieważ importowane towary nie zostały przez skarżącą spółkę nabyte. Zapłata za te towary nastąpiła ze środków kredytowych uzyskanych po sprowadzeniu towarów do Polski.

Sąd nie zgodził się z tym stanowiskiem.

Zauważyć należy, że art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych, który określa zakres zwolnień od cła, zachowany następnie przez art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym, posługuje się ogólnym pojęciem "nabycia" i nie wprowadza żadnych ograniczeń w tym względzie. Tak więc przyjąć należy, że przez zawarte w cytowanym przepisie określenie "nabycia" rozumieć należy wszelkie sposoby uzyskania własności rzeczy /np. darowiznę/. Stąd też na importerze spoczywać będzie jedynie obowiązek wykazania; że sprowadzone przez niego towary stanowią jego własność.

Sąd uznał zarzuty podniesione w skardze, że z przedstawionych przez stronę dokumentów wynika, że sprowadzone przez nią towary zostały nabyte dla niej i stanowią wyposażenie należącej do niej restauracji. Potwierdza to adnotacja na rachunku, jak również treść zawartej przez spółkę umowy z Pizza Factory BGmbH z siedzibą w Salzburgu oraz decyzji Narodowego Banku Polskiego z dnia 31 maja 1993 r. - zezwalającej spółce na zaciągnięcie od wspólnika Pizza Factory BGmbH kredytu dewizowego na zakup środków trwałych wyposażenia lokali gastronomicznych. W tej sytuacji kwestionowanie przez Prezesa GUC - i to w trybie nadzoru - faktu nabycia przez spółkę przedmiotowych towarów wydaje się być pozbawione podstaw.

Mając na uwadze powyższe, NSA uznając, że zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem art. 156 par. 1 pkt 2 - albowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do wzruszenia decyzji ostatecznej w wyżej wymienionym trybie - na podstawie art. 207 par. 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję.