Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2877/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 64 ust. 1 i 2; art. 140aa ust. 1 i 3;
journal: Dz.U. 2020 poz 110
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
article: par 3 ust. 1 pkt 2;
journal: Dz.U. 2016 poz 2022
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego  wyposażenia - tekst jedn.
article: art. 43 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 8
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe - t.j.
article: art. 107 par 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic - Chojnacka Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Robert Żukowski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2023 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 sierpnia 2022 r. nr BP.502.234.2021.0155.LD5.252363 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja z dnia 18 sierpnia 2022 r. nr [...] Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej także: "GITD"), który działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735; dalej jako: "k.p.a."), art. 2 pkt 35 a, art. 64 ust. 1,2, art. 140aa ust. 1,3 pkt 2, art. 140 ab ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj Dz.U. z 2020 r. poz. 110 ze zm – zwanej dalej "prd", § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia 26 lipca 2021 r., utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 zł na spółkę [...] (zwanej dalej "Skarżącą", "Stroną").

Wskazane wyżej decyzje administracyjne wydane zostały w następującym stanie faktycznym sprawy.

W dniu 22 października 2019 r. w miejscowości [...] ([...]) został zatrzymany do kontroli pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o numerze rejestracyjnym [...].Wyżej wymienionym zestawem pojazdów kierował L.C. wykonując osobiście przewóz drogowy związany

z własną działalnością gospodarczą prowadzoną pod firmą [...] (miejsce załadunku) do miejscowości [...] (miejsce rozładunku), przewożąc ładunek określony w okazanym do kontroli liście przewozowym WZ nr [...] jako Destrukt Ogólny o masie netto 28370 kg. Zgodnie z dokumentem przewozowym nadawcą i odbiorcą przewożonego ładunku była spółka [...].

W wyniku przeprowadzonego ważenia kontrolowanego środka transportu z ładunkiem stwierdzono (po odjęciu maksymalnych dopuszczalnych błędów pomiarowych: - 2% dla nacisków każdej z osi zaokrąglonych do 0,1t w górę):

- nacisk I osi zespołu pojazdów - pojedyncza oś nie napędowa ciągnika samochodowego wynoszący 6,6 tony,

- nacisk II osi zespołu pojazdów - pojedyncza oś napędowa ciągnika samochodowego wynoszący 11,08 tony,

- nacisk III osi zespołu pojazdów - oś stanowiąca element grupy trzech osi nie napędowych naczepy - wynoszący 7,56 tony,

- nacisk IV osi zespołu pojazdów - oś stanowiąca element grupy trzech osi nie napędowych naczepy - wynoszący 7,50 tony,

- nacisk V osi zespołu pojazdów — oś stanowiąca element grupy trzech osi nie napędowych naczepy - wynoszący 7,62 tony.

W oparciu o powyższe pomiary stwierdzono, że rzeczywista masa całkowita pojazdu wynosiła po uwzględnieniu dopuszczalnych maksymalnych błędów pomiarowych 40 360 kg tym samym przekraczając wartość dopuszczalnej masy całkowitej wynoszący w tym wypadku 40 000 kg o 0,360 kilogramów tj. o 0,90%.

Pismem z 29 października 2019 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił o wszczęciu postępowania z urzędu wobec Skarżącej jako podmiotu wykonującego czynności ładunkowe o którym mowa w przepisie art. 140 aa ust. 3 pkt 2 prd.

Decyzją z dnia 23 stycznia 2020 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 5.000 zł, z tytułu naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Rozpoznając odwołanie Skarżącej od ww. decyzji organu I instancji GITD decyzją z 22 grudnia 2020 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał m.in., iż organ I instancji nie przeprowadził wystarczającego postępowania, które jednoznacznie wskazywałoby, że podmiot dokonujący załadunku miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia. Podniesiono także, iż organ winien ustalić w charakterze jakiego podmiotu występuje skarżąca spółka – tj. nadawcy, załadowcy, spedytora ładunku, jak również organ winien wskazać dowody na podstawie których dokonał ustaleń w tym zakresie.

Rozpoznając sprawę ponownie Łódzki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wezwał skarżącą spółkę do złożenia wyjaśnień jak wyglądał proces załadunku destruktu ogólnego na ww. pojazd w dniu 21.10.2019r. Wezwano także przewoźnika do złożenia wyjaśnień dotyczących: procedury załadunku destruktu ogólnego w dniu 21.10.2019r., a także potwierdzenia, że spółka dokonała załadunku towaru w ilości 28,37 tony zgodnie z okazanym do kontroli dokumentem WZ nr [...] i czy spółka [...] wypuściła na drogę publiczną pojazd, którego masa rzeczywista wynosiła 41,14 tony.

W pismach z 19 kwietnia 2021 r. i 21 maja 2021 r. wyjaśnienia w sprawie złożył Kierowca pojazdu z dnia przeprowadzonej kontroli oraz kierownik wytwórni strony skarżącej.

Decyzją z dnia 26 lipca 2021 r. Łódzki WITD nałożył na skarżącą spółkę karę pieniężna w łącznej wysokości 5.000 zł (pięć tysięcy złotych) tytułem naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawienie zezwoleń. W uzasadnieniu decyzji przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania oraz treść zastosowanych przepisów prawa. Organ I instancji wskazał, m.in., iż z poczynionych ustaleń wynika, iż operator wagi poinformował kierowcę ww. pojazdu, że waga brutto wynosi 41 140 kg i jeżeli jest za dużo to powinien zjechać z wagi i usypać nadmiar. Kierowca poinformował operatora, że tak może zostać i jej wszystko w porządku i nie miał żadnych uwag ani zastrzeżeń co do sposobu i ilość i załadowanego materiału i stwierdził, że można wystawić dokument WZ. W ocenie organu załadowca powinien zawsze upewnić się czy podmiot wykonujący przejazd posiada zezwolenie, a sprawdzić, czy pojazd po załadunku będzie mógł poruszać się po drogach publicznych na podstawie okazanego zezwolenia. Wyjaśniono także, iż jakkolwiek podmiot będący załadowcą nie ma możliwości ani uprawnień dotyczących wyboru i kontroli środka transportu, którym ładunek jest przewożony poza terenem przedsiębiorstwa to bezsprzecznym jest, iż załadowca powinien zwrócić uwagę, czy pojazd po załadunku nie będzie powodował przekroczenia dopuszczalnych norm. Wydając decyzję ŁWITD uznał, że w sprawie nie ma podstaw do umorzenia prowadzonego postępowania.

W odwołaniu od tej decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik postępowania tj. art. 7, 77 § 1 kpa, a w konsekwencji także art. 8, 107 § 3 kpa, poprzez brak wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, oraz art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 oraz art. 140aa ust. 3 pkt 2 prd, polegające na pominięciu przez ŁWITD faktów wskazujących na brak zawinienia Spółki i niegodzenie się na powstanie naruszenia jak również naruszenie art. art. 140aa ust. 3 pkt 2 i art. 140ab ust. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 prd, przez ich błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem i w konsekwencji nałożeniem kary pieniężnej pomimo, że z ustaleń stanu faktycznego nie wynika ponad wszelką wątpliwość wina załadowcy.

Decyzją z 18 sierpnia 2022 r. GITD utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania, treść zastosowanych przepisów prawa oraz zarzuty wskazane w odwołaniu strony skarżącej. W ocenie organu odwoławczego strona nie zadbała o zabezpieczenia własnych interesów tj. o ewentualne uniknięcie odpowiedzialności administracyjnej. Odnosząc się do stanowiska skarżącej wyjaśniono m.in., iż strona jako załadowca nie może kierować się jedynie zdaniem kierowcy pojazdu, który jest podstawiany pod załadunek i który de facto nie ponosi żadnej odpowiedzialności administracyjnej, a jedynie odpowiedzialność na podstawie Kodeksu wykroczeń. Jeżeli natomiast strona kieruje się opinią kierowcy co do wagi towaru i dokonuje załadunku powodując, że rzeczywista masa całkowita 5-cio osiowego pojazdu członowego przekracza 40 ton, to musi liczyć się z odpowiedzialności administracyjną z tytułu takiego biernego zachowania. Organ odwoławczy podkreślił, iż w niniejszym przypadku strona zważyła pojazd po załadunku, którego rzeczywista masa całkowita wynosiła 41.140 kg (41,14 ton), co wynika z treści wyjaśnień strony z dnia 21 maja 2021 r. Okoliczność ta wynika również z treści okazanego do kontroli dokumentu WZ nr [...] z dnia 21 października 2019 r. Jednakże pomimo tej informacji tj. że pojazd przekracza dopuszczalną masę całkowitą (40 ton), strona kierowała się zdaniem (opinią) kierowcy, nie podejmując żadnych dodatkowych czynności celem ustalenia, czy rzeczywiście ten załadowany pojazd członowy posiada dopuszczalną masę całkowitą określoną w wielkości 42 ton (42000 kg). Według organu II instancji w niniejszej sprawie to bierna postawa strony w postaci kierowania się jedynie zdaniem kierowcy oraz brak wewnętrznych odpowiednich procedur doprowadziło do jej odpowiedzialności. Organ powołując się orzecznictwo Sądów administracyjnych wskazał także, iż skoro ustawodawca wprowadził możliwość nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia na załadowcę to uznać należy, iż jego obowiązki nie kończą się na umożliwieniu przewoźnikowi wjazdu i wyjazdu na jego teren w celu załadunku towaru i rzeczą załadowcy jest podjęcie działań mających na celu przeciwdziałanie nieprawidłowościom skutkującym naruszeniem powołanego przepisu tj. w tym przypadku załadunkiem towaru w sposób powodujący przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu.

Uzasadniając wysokość kary organ administracyjny II instancji wyjaśnił, iż z uwagi na zmiany ustawy o drogach publicznych z 13 marca 2021 r. orzekając ponownie w sprawie przyjął że stwierdzone w trakcie kontroli naruszenie - wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, na podstawie znowelizowanych przepisów zostałoby uznane za wykonywanie takiego przejazdu pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii IV. Zgodnie z nowelizacją art. 140ab w ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 5000 zł za brak zezwolenia kategorii II-IV. Wskazano przy tym, że oprócz zmiany numeracji kategorii zezwoleń, nie uległy zmianie inne zasady, jak kryteria wymiaru kary, zasady odstępowania od wymierzenia kary czy przedawnienia kary.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się skarżąca i w złożonej w ustawowym terminie skardze do tut. Sądu zarzuciła:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy tj. art. 140aa ust. 3 pkt 2 i art. 140ab ust. 2 w zw. z art. 64 ust 1 ustawy prd poprzez ich błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem i w konsekwencji nałożenie na Skarżącą kary pieniężnej, pomimo, że z ustaleń stanu faktycznego sprawy nie wynika ponad wszelką wątpliwość wina Skarżącej;

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj: a) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 140aa ust. 3 pkt 2 i art. 140ab ust. 2 w zw. z art. 64 ust 1 ustawy prd polegające na utrzymaniu w mocy wadliwej decyli organu I instancji o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 zł wskutek uznania, że Skarżąca miała wpływ na powstanie naruszenia przepisów prawa, podczas gdy Skarżąca podjęła wszystkie możliwe środki dopuszczone prawem, mające na celu przeciwdziałanie nieprawidłowościom skutkującym naruszenie obowiązujących norm;

b) art. 7 i 77§1 k.p.a., a w konsekwencji także art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz naruszenie swobodnej oceny dowodów, jak również nie podjęciu wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego.

c) naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik postępowania, tj. art. 7, art. 77 § ,1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 140aa ust: 3 pkt 2 ustawy prd polegające na pominięciu przez ŁWITD faktów wskazujących na brak zawinienia Skarżącej i niegodzenie się na powstanie naruszenia.

Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Łódzkiego WITD a także zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 t.j. dalej: p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie na Skarżącą jako załadowcę została nałożona kara pieniężna w wysokości 5.000 zł jak za brak zezwolenia kategorii III-VI bowiem w wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono, że rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 40,36 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) przekracza o 0,36 t dopuszczalną normę.

Skarżąca w toku postępowania administracyjnego, jak w skardze podnosiła, że sam fakt dokonania przez Skarżącą załadunku, który następnie okazał się nienormatywny, nie może świadczyć o wystąpieniu przesłanek do nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej jako na załadowcę. W ocenie Skarżącej Spółki nie miała ona w tej sprawie żadnych narzędzi prawnych aby zmusić kierowcę do ewentualnego odsypania nadmiaru ładunku w związku z czym uznać należy, iż Kierowca w przedmiotowej sprawie wyjechał od Skarżącej na własną odpowiedzialność.

W ocenie organu natomiast na postawie wyjaśnień strony oraz kierowcy stwierdzić należy, iż Skarżąca miała świadomość nie normatywności zespołu pojazdów przed opuszczeniem przez niego terenu załadunku co potwierdza dokument WZ [...] z dnia 21 października 2019 r. wskazujący, że całkowita masa pojazdu po załadunku wynosiła 41.1140 kg.

Stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu

nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej

kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w

przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;

2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w

pkt 1;

3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 64i ust. 2, w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami;

4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.

Zgodnie z art. 140aa ust. 1 i 3 prd za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Karę tę nakłada się na:

1) podmiot wykonujący przejazd;

2) podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1 (ust. 3).

Niewątpliwi z treści wskazanego przepisu art. 140aa ust. 1 i 3 prd wynika, że kara za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia lub z naruszeniem jego warunków jest zawsze nakładana na podmiot wykonujący przejazd (tj. na przewoźnika), a jedynie w ściśle określonych sytuacjach może być także nałożona na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora. Odpowiedzialność tych podmiotów (w tym nadawcy i załadowcy) ma odmienny charakter niż odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd (przewoźnika) i jest niezależna od jego (przewoźnika) odpowiedzialności.

Jak wynika z cytowanych przepisów odpowiedzialność załadowcy (art. 140aa ust. 3 pkt 2 prd) uzależniona jest od stwierdzenia, że miał on wpływ lub godził się na naruszenie zakazu przyjętego art. 64 ust. 2 prd lub warunków przejazdu określonych zezwoleniem, co oznacza obowiązek organu wykazania istnienia okoliczności potwierdzających zaistnienie jednej lub obu przesłanek odpowiedzialności. Po drugie określenie odpowiedzialności podmiotów wymienionych w pkt 2 ust. 3 art. 140aa prd nastąpiło przy użyciu pojęć niedookreślonych - "godzenie się" i "wpływ". Z tego względu zasadnicze znaczenie należy przypisać postępowaniu dowodowemu, które przeprowadzone zgodnie z zasadami rzetelnej procedury, ma w sposób niewątpliwy wykazać takie działanie lub zaniechanie m.in. załadowcy, które przyczyniło się do naruszenia prawa (vide:wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2017 r. sygn. akt II GSK 488/16). Ponadto, zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2017 r., sygn. akt II GSK 3390/15 wykluczenie wpływu załadowcy na stan załadowania samochodu jest możliwe jedynie w sytuacjach wyjątkowych, takich które uniemożliwiły mu wykonanie obowiązków spoczywających na nim z mocy ustawy (LEX nr 2406561).

Wpływ na powstanie danego naruszenia w dziedzinie transportu drogowego musi być niewątpliwie realny i bezpośredni. "Nie może być zatem prostą konsekwencją czynności składających się na szeroko rozumiany proces transportu towarów. Innymi słowy błędna będzie teza, zgodnie z którą jeżeli sprzedaję określoną ilość towaru, to tym samym mam wpływ na wszelkie następstwa związane z jego przewozem. Godzenie się jest natomiast stanem akceptowania przez dany podmiot naruszenia, na którego bezpośrednie powstanie wpływ ma inny podmiot. Inaczej mówiąc naruszenie przez jeden podmiot norm obciążenia następuje za przyzwoleniem innego podmiotu. O ile więc załadowcy - co do zasady - można łatwiej postawić zarzut (choć podkreślić trzeba, iż brak tu jakiegokolwiek automatyzmu) wpływu, czy chociażby godzenia się na przeciążenie pojazdu prowadzące do przekroczenia jego dopuszczalnej masy całkowitej (wszystko zależy od okoliczności konkretnego przypadku), o tyle łatwości takiej nie ma przy zarzucie naruszenia przepisów określających poruszanie się pojazdów po drogach o określonej nośności (przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na danej drodze." (patrz. wyrok NSA sygn. akt II GSK 1357/11).

Stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie, co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton, z wyjątkiem pojazdu członowego mającego 5 lub 6 osi składającego się z:

a) ciągnika siodłowego o dwóch osiach i naczepy o trzech osiach, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego, przewożących jeden lub więcej kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stóp (13,72 m) - 42 tony,

b) ciągnika siodłowego o trzech osiach i naczepy o dwóch lub trzech osiach, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego, przewożących jeden lub więcej kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stóp (13,72 m) - 44 tony.

c) ciągnika siodłowego o dwóch osiach i naczepy o trzech osiach przystosowanej technicznie do operacji transportu intermodalnego, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego - 42 tony,

d) ciągnika siodłowego o trzech osiach i naczepy o dwóch lub trzech osiach przystosowanej technicznie do operacji transportu intermodalnego, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego - 44 tony

Ponadto § 57 ust. 3 ww. rozporządzenia stanowi, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony.

Ciągnik samochodowy marki [...] o nr rej. [...] został po raz pierwszy zarejestrowany dnia 18.11.2008 r., a naczepa marki [...] o nr rej. [...] dnia 13.06.2011 r., co oznacza, że ww. wyjątek nie znajduje zastosowania. W związku z powyższym dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu członowego wynosiła do 40 t.

Niewątpliwie pomiar wykonany w toku kontroli był przeprowadzony w sposób prawidłowy, pojazd został bowiem zważony na wagach posiadających wymagane dokumenty legalizacyjne, jak również sama procedura ważenia była wykonana w sposób zgodny z instrukcją obsługi, co szczegółowo zostało opisane w decyzji. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono, że rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 40,36 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) co przekracza o 0,36 t dopuszczalną normę i uzasadniało nałożenie kary w wysokości 5.000 zł.

Odnosząc się natomiast do kwestii podnoszonego braku winy strony skarżącej w zakresie nieprawidłowego załadunku przedmiotowego pojazdu wskazać trzeba, iż w ocenie Sądu, organy zasadnie przyjęły, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że Skarżąca godziła się na powstanie naruszenia. Skarżąca, jako profesjonalny podmiot prowadzący działalność gospodarczą wiążącą się w oczywisty sposób z czynnościami załadunkowymi, powinna te czynności podejmować z należytą starannością. Należy tutaj przypomnieć, że podmiot wykonujący czynności ładunkowe ma określone prawem obowiązki, bowiem jak stanowi art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe (Dz. U. z 2020.8 tj. z 2020.01.03 r.), obowiązany jest on wykonać te czynności w sposób zapewniający przewóz przesyłki towarowej zgodnie z zasadami ruchu drogowego i przepisami o drogach publicznych, a w szczególności niepowodujący zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdów lub przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi. Działając zatem zgodnie z określonymi tutaj obowiązkami przedsiębiorca winien tak zorganizować proces załadunku aby niemożliwe było uzyskanie całości dokumentacji przewozowej i opuszczenie miejsca załadunku w przypadku przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdów lub przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi. Zasadnie organy administracyjne w oparciu o ustalony stan faktyczny uznały zatem, iż analiza procedur załadunku przedstawionych przez stronę w toku postępowania wskazuje, że załadowca opierał się tylko na informacjach wskazanych przez kierowcę, przez co nie można stwierdzić, aby skarżąca dochowała należytej staranności. Kierowca nie ponosi bowiem odpowiedzialności administracyjnej za ewentualne przeładowanie pojazdu i nie jest gwarantem realizacji obowiązków załadowcy. To strona, jako profesjonalny przedsiębiorca winna dołożyć wszelkich starań, aby pojazdy nienormatywne nie opuszczały terenu zakładu i nie narażały jej tym samym na ponoszenie odpowiedzialności z tytułu naruszenia przepisów ustawy prawo o ruchu drogowym.

Podkreślić za organem należy, że organizacja załadunku została ustalona na podstawie wyjaśnień strony. Dodatkowo pojazd został zważony po załadunku, jak zostało ustalone na podstawie wydanego kierowcy dokumentu WZ 496 wystawionego przez załadowcę masa całkowita pojazdu po załadunku wynosiła 41140 kg oraz dodatkowo potwierdzone przez stronę w złożonych wyjaśnieniach. Tym samym w oparciu o dokonane ustalenia wykazano, iż winę za przeciążenie pojazdu na skutek pozostawienia kierowcy decyzji o wadze załadunku ponosi strona skarżąca jako załadowca. Nie można czynić tu zarzutu, iż Skarżąca ograniczona była brakiem narzędzi prawnych umożliwiających "zmuszenie" niejako kierowcy do ograniczenia załadowanego towaru. Wręcz przeciwnie w oparciu o treść wskazanego wyżej przepisu art. 43 ust. 2 ustawy prawo przewozowe Skarżąca w oparciu o ten przepis winna tak skonstruować procedury załadunku aby uniemożliwić opuszczenie terenu załadunku z kompletem dokumentacji z której wynika niezbicie przeciążenie załadowanego pojazdu.

W tej sytuacji Sąd uznał, że zarzuty skargi w zakresie kwestii winy co do popełnionego naruszenia nie zasługują na uwzględnienie.

Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów zdaniem Sądu organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, dokładnie wyjaśniając stan faktyczny i prawidłowo go oceniając. Warto przy tym dodać, iż organy badały sprawę dwukrotnie uzupełniając materiał dowodowy zgodnie z wytycznymi organu II instancji cofającemu sprawę do ponownej analizy (vide decyzja z 22 grudnia 2020 r.) Skarżąca nie dostarczyła natomiast dowodów, z których wynikałoby dołożenie należytej staranności przy ważeniu ładunku na pojeździe, o czym była mowa wyżej.

Stanowisko wyrażone w obu spornych decyzjach, organy uzasadniły w sposób wymagany przez art. 107 § 3 k.p.a.

Należy zatem stwierdzić, że kara pieniężna została wymierzona zgodnie z przepisami prawa.

Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.