Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 693/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną w części
Powołane przepisy: article: art. 134
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 15 grudnia 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie: sędzia NSA Teresa Kobylecka sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant: asystent sędziego Małgorzata Mańkowska po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 października 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 506/15 w sprawie ze skargi Województwa Podkarpackiego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżony wyrok w pkt II i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz Województwa Podkarpackiego kwotę 1500 (jeden tysiąc pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 2. oddala skargę kasacyjną w pozostałym zakresie; 3. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 21 października 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 506/15 uwzględnił skargę Województwa Podkarpackiego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z [...] lutego 2015 r. nr [...] o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania Województwa Podkarpackiego i uchylił to postanowienie oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz strony skarżącej Województwa Podkarpackiego kwotę 2 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Wójt Gminy T.decyzją z [...] lutego 2014 r. nr [...] ustalił dla Województwa Podkarpackiego opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w wysokości 122 337, 69 zł.

Wskazanym na wstępie postanowieniem Kolegium działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej Kpa) oraz art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. , poz. 596 ze zm., dalej usw) stwierdziło niedopuszczalność odwołania Województwa Podkarpackiego. W motywach swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że Zarząd Województwa Podkarpackiego nie jest organem uprawnionym do skutecznego wniesienia odwołania w niniejszej sprawie, bowiem adresatem decyzji było Województwo Podkarpackie Stosownie do art. 30 § 3 Kpa osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu administracyjnym przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W świetle unormowań ustawy o samorządzie województwa do reprezentowania województwa uprawniony jest marszałek województwa.

W skardze na wskazane wyżej postanowienie Województwo Podkarpackie reprezentowane przez radcę prawnego J. R.o wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości zarzucając mu naruszenie art. 64 § 2 Kpa, polegające na niezastosowaniu dyspozycji tej normy oraz art. 134 Kpa przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie powołanym wyrokiem z 21 października 2015 r. powyższą skargę w całości uwzględnił.

Jak wskazał Sąd I instancji odwołanie podpisane zostało przez Marszałka i Wicemarszałka Województwa. W treści odwołania jest zdanie "Zaskarżonej decyzji Zarząd Województwa zarzuca". W złożonym odwołaniu bezspornym jest, że wnosi je "Województwo Podkarpackie", następnie podpisane zostało przez marszałka i wicemarszałka.

W przedmiotowej sprawie Województwo jest osobą prawną. Zgodnie z art. 29 Kpa, osoba prawna może być stroną w postępowaniu administracyjnym, a jej zdolność do czynności prawnych ocenia się wg. przepisów kodeksu cywilnego. Natomiast strony niebędące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli – art. 30 § 3 Kpa. Natomiast osoba prawna działa za pośrednictwem swych organów w sposób przewidziany w ustawie i opartym na nich statucie – art. 38 Kc.

Z przepisu art. 57 ust.1 usw wynika, że "oświadczenia woli w imieniu województwa składa marszałek województwa wraz z członkiem województwa, chyba że statut województwa stanowi inaczej. Odpowiedzi wymaga pytanie, czy ten przepis normuje wyłącznie składanie oświadczeń woli w sprawach majątkowych, ponieważ rozdział 4 ustawy poświęcony jest "mienie samorządu województwa". Również przepis art. 43 ust. 1 in fine stanowi, że "marszałek województwa reprezentuje województwo na zewnątrz. Zatem nie ma żadnych wątpliwości, zdaniem Sądu, od kogo pochodzi pismo z dnia 27 lutego 2014 r. zatytułowane "odwołanie".

Określenia od kogo pochodzi odwołanie nie zmienia fakt użycia w jego treści zwrotu "zarząd województwa zarzuca". Przed podjęciem postanowienia w trybie art. 134 Kpa, organ administracji publicznej mając wątpliwości co do tego czy odwołanie zostało podpisane przez osoby do tego uprawnione, powinien wezwać stronę do usunięcia braków – art. 64 § 2 Kpa. W przedmiotowej sprawie nie ma takich wątpliwości. Z tych względów na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 270; dalej Ppsa) Sąd uwzględnił skargę. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 cyt. ustawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie wniosło od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie:

a) art. 145 § 1 lit. c Ppsa poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy skarga jako niezasadna winna być oddalona w oparciu o art. 151 Ppsa;

b) w zakresie pkt II sentencji wyroku, art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490) poprzez zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów wynagrodzenia pełnomocnika w stawce przewidzianej dla sprawy, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, zamiast w stawce stałej, określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia.

Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt II sentencji i zasądzenie od SKO w Rzeszowie na rzecz Województwa Podkarpackiego kwoty 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest tylko częściowo uzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 Ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z uwagi na to, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w ogóle wymyka się spod kontroli instancyjnej, ponieważ przepis ten mówiący o tym, że podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji jest naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik postępowania, nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej jako naruszenia prawa procesowego bez powołania się na konkretny przepis postępowania i uzasadnienie tak tego naruszenia jak i jego wpływu na wynik postępowania. Nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego domyślanie się jaki to przepis procedury został naruszony przez Sąd I instancji.

Niemniej jednak Naczelny Sąd Administracyjny w całości podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonym wyroku, kwestionujące legalność zastosowania w przedmiotowej sprawie przez organ odwoławczy art. 134 Kpa.

Zasadny jest natomiast drugi z zarzutów naruszenia prawa procesowego tj. art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego poprzez orzeczenie o kosztach w wysokości przewidzianej dla sprawy, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, ponieważ sprawa dotyczyła skargi na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność wniesienia odwołania. Sprawa taka podlega wpisowi stałemu, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr .221, poz. 2193). Zatem w sprawie nie mógł mieć zastosowania § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. rozporządzenia i ustalenie kosztów w oparciu o wartość przedmiotu sporu. Konieczne stało się zatem uchylenie zaskarżonego wyroku w tej części i orzeczenie przez Naczelny Sąd Administracyjny co do wysokości kosztów należnych za postępowanie przed Sądem I instancji. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny zasądził na rzecz skarżącego kwotę 1500 zł, w oparciu o art. § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c w zw. z § 2 ust. 2 ww. rozporządzenia.

Ponadto na podstawie art. 207 § 2 Ppsa, biorąc pod uwagę charakter sprawy i uwzględnienie skargi kasacyjnej tylko co do kwestii kosztów, odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 188 Ppsa w zw. z art. 200, art.205 § 2, art. 207 § 2 Ppsa w odniesieniu do kosztów postępowania, w pozostałej części oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 Ppsa.