Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 717/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 265
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości  z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
article: art. 153, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 par. 1 i 3, art. 7a
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 38 pkt 8 lit. c
journal: Dz.U. 2017 poz 700
law: Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym - t.j.
article: art. 2 pkt 1, art. 17 ust. 1 i ust. 3 pkt 7, art. 24
journal: Dz.U. 2015 poz 1792
law: Ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. Prawo prywatne międzynarodowe

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant ref. staż. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2019 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz M. S. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej "Prezes NFZ" lub "Organ II instancji") decyzją nr [...] z [...] stycznia 2019 r., na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1510 z późn. zm.), dalej: u.ś.o.z. i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej "Strona" lub "Skarżąca") od decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej "dyrektor [...]OW NFZ" lub "Organ I instancji") nr [...] z [...] lipca 2015 r., ustalającej, że Strona podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością S. Sp. z o. o. w okresie od dnia 1 września 2006 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł, że Strona podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. w okresie od dnia 1 września 2006 r. do dnia 30 sierpnia 2015 r.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pismem z 15 maja 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w W. (dalej "ZUS") zwrócił się do dyrektora [...]OW NFZ z wnioskiem o rozstrzygnięcie w drodze decyzji o obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego Strony, jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność, będącej wspólnikiem jednoosobowej spółki z o.o. Ponadto ZUS poinformował, że Strona posiada prawo do emerytury od dnia 1 czerwca 2015 r.

Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie, dyrektor [...]OW NFZ decyzją nr [...] z [...] lipca 2015 r. stwierdził, że Strona podlega od dnia 1 września 2006 r. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, jako wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. Organ I instancji swoją decyzję argumentował tym, że podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu emerytury nie zwalnia Strony z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu posiadania statusu jedynego wspólnika spółki z o.o. Dyrektor MOW NFZ powołał się na art. 82 ust. 1 u.ś.o.z., zgodnie z którym, gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie. Mając na względzie powyższe ustalił obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego Strony od dnia 1 września 2006 r.

Strona odwołała się od powyższej decyzji wskazując, że była przekonana, że spółka nie jest spółką jednoosobową, ponieważ udziały nabyła razem z mężem i stanowią one współwłasność małżeńską. Ponadto podkreśliła, że jako emerytka płaci składkę na ubezpieczenie zdrowotne i jeżeli musiałaby dodatkowo zapłacić składkę zdrowotną z tytułu bycia wspólnikiem w spółce, to musiałaby zapłacić ją z własnej emerytury, ponieważ z udziałów w spółce nie otrzymuje z mężem żadnych zysków. W ocenie Strony taka sytuacja byłaby niesprawiedliwa.

Decyzją z [...] stycznia 2017 r., nr [...], Prezes NFZ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wskazując na brak podstaw prawnych do jej uchylenia. Organ II instancji stanął na stanowisku, że status osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą jako wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tego tytułu, z którego nie zwalnia Strony fakt równoczesnego pobierania emerytury (odrębny tytuł ubezpieczenia zdrowotnego), jak też deklarowany brak zysków z działalności spółki.

Prezes NFZ ustalił, że Skarżąca stała się jedynym udziałowcem spółki z o.o. w dniu 1 września 2006 r., a zgodnie z art. 82 u.ś.o.z., w przypadku gdy ubezpieczony osiąga przychody z więcej niż jednego tytułu, z którego wynika obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego, składkę na to ubezpieczenie opłaca się od każdego tytułu odrębnie. Organ II instancji nie zgodził się ze Stroną co do kwestii "wspólnego" nabycia z mężem udziałów w spółce, ponieważ w umowie zbycia udziałów występowała jedynie Strona i to ona nabyła w swoim imieniu i na swoją rzecz 100% udziałów w spółce. Według Prezesa NFZ nie wyklucza to nabycia udziałów na warunkach przedstawionych przez Stronę, jednak dla stwierdzenia istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego, kwestia współwłasności udziałów jest prawnie nieistotna. Wielość współwłaścicieli udziałów nie oznacza bowiem takiej samej liczby wspólników.

Pismem z 8 marca 2017 r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "WSA" lub "Sąd") skargę na decyzję Prezesa NFZ.

Po rozpoznaniu skargi, WSA wyrokiem z 3 października 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 793/17, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że Prezes NFZ nie odniósł się wyczerpująco do wszystkich zarzutów z odwołania i do ich rozpatrzenia doszło dopiero na etapie odpowiedzi na skargę, a także nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania oraz wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

W związku z wyrokiem WSA, Prezes NFZ wezwał Stronę do wskazania wszystkich wspólników spółki z o.o. z podaniem daty objęcia przez nich udziałów i ich liczby w kapitale zakładowym wraz z przedłożeniem umów zawartych z wstępującymi do spółki z o.o. wspólnikami, w formie pisemnej z notarialnym poświadczonymi podpisami. W odpowiedzi na pismo Strona załączyła notarialnie poświadczoną umowę zbycia 100 (z 200 posiadanych) udziałów na rzecz Z. S. z [...] sierpnia 2015 r. W świetle powyższego Prezes NFZ ustalił, że od momentu skutecznego zbycia udziałów, tj. od [...] sierpnia 2015 r. Strona przestała być jedynym wspólnikiem jednoosobowej spółki z o.o. Organ II instancji zakwestionował natomiast ważność umowy zbycia udziałów z [...] listopada 2006 r., powołując się na art. 180 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1578 z późn. zm.), dalej "K.s.h.", zgodnie z którym zbycie udziału, jego części lub ułamkowej części udziału oraz jego zastawienie powinno być dokonane w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. W konsekwencji stwierdził, iż nie doszło do skutecznego przeniesienia udziałów na rzecz A. F. (dalej "Nabywca").

Mając na uwadze powyższe Prezes NFZ decyzją nr [...] z [...] stycznia 2019 r. uchylił decyzję wydaną przez dyrektora [...]OW NFZ i orzekł, że Strona podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od dnia 1 września 2006 r. do dnia 30 sierpnia 2015 r., ponieważ jedynie w tym okresie pozostawała jedynym wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

W dniu 25 lutego 2019 r. Strona wniosła skargę na ww. decyzję. Skarżąca podniosła zarzut:

I. naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegającego na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym w szczególności poprzez brak dokonania rzetelnych ustaleń w przedmiocie zbycia przez Skarżącą siedmiu udziałów w spółce na rzecz Nabywcy, na podstawie umowy zawartej w dniu [...] listopada 2006 r. w L.; oraz naruszenia art. 7, art. 8, art. 11, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i 2, art. 78, art. 80, art. 107 § 1 i 3 oraz art. 136 k.p.a. poprzez niezebranie całego materiału dowodowego w sprawie oraz nieuwzględnienie złożonych do akt sprawy dokumentów;

II. naruszenia prawa materialnego, tj. art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c w zw. z art. 5 pkt. 21 u.ś.o.z. w zw. z art. 8 ust. 6 pkt. 4 u.s.u.s., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że Skarżąca podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, tj. z uwagi na pozostawanie we wskazanym przez Organ II instancji okresie wspólnikiem jednoosobowej spółki z o.o., podczas gdy z materiału dowodowego złożonego do akt niniejszej sprawy wprost wynika, iż Skarżąca w dniu [...] listopada 2006 r. zbyła na rzecz osoby trzeciej siedem udziałów w spółce (wspólnik mniejszościowy niepodlegający ujawnieniu w KRS); a także naruszenia art. 180 K.s.h. z zw. z art. 73 § 2 K.c. i z zw. z art. 2 K.s.h., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że przepisy te znajdują zastosowanie do umowy zbycia udziałów z [...] listopada 2006 r., pomimo że umowa została zawarta w Wielkiej Brytanii z osobą fizyczną posiadającą obywatelstwo brytyjskie, zaś zgodnie z obowiązującym tam prawem do umowy zbycia udziałów wystarczająca jest zwykła forma pisemna (zgodnie z Companies Act 2006); oraz naruszenia art. 2 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 i ust. 3 pkt. 4 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. – Prawo prywatne międzynarodowe (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1792), dalej: "P.p.m.", poprzez przyjęcie, że fakt zawarcia umowy w Londynie z nabywcą posiadającym obywatelstwo brytyjskie nie ma znaczenia dla oceny ważności umowy zbycia udziałów i że wobec tej umowy stosuje się prawo polskie; naruszenia art. 25 P.p.m. poprzez jego bezpodstawne niezastosowanie i przyjęcie, że umowa zbycia udziałów w Spółce jest nieważna wobec braku zachowania formy pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi, pomimo że dla ważności czynności prawnej wystarczy zachowanie formy przewidzianej przez prawo państwa, w którym czynność zostaje dokonana; naruszenia art. 11 ust. 1 i 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 593/2008 w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych (Rzym I), (Dz.U.UE L 177 z 04.07.2008), dalej "rozporządzenie Rzym I", poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że umowa zbycia udziałów jest nieważna, pomimo że zgodnie z powołanymi przepisami czynność prawna jest ważna ze względu na formę, jeżeli spełnia wymagania dotyczące formy określonej przez prawo właściwe dla umowy zgodnie z tym rozporządzeniem lub prawo państwa, w którym umowa została zawarta;

III. błędu w ustaleniach faktycznych, polegającego na przyjęciu, że Skarżąca podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. z uwagi na posiadanie przez Skarżącą wszystkich udziałów w spółce, pomimo że z treści KRS spółki oraz z przedłożonych w toku postępowania dokumentów wprost wynikało, że Skarżąca zbyła swoje udziały, stąd też nie może być traktowana jak przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji w całości, zasądzenie od Prezesa NFZ na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, wstrzymanie przez Organ II instancji wykonania zaskarżonej decyzji w całości oraz ewentualne wstrzymanie przez WSA wykonania zaskarżonej decyzji w całości.

Skarżąca odniosła się do zakwestionowania przez Prezesa NFZ ważności umowy zbycia udziałów z [...] listopada 2006 r., wskazując że Organ II instancji powinien był dokonać oceny ważności umowy w oparciu o przepisy prawa międzynarodowego, nie ograniczając się jedynie do przepisów prawa krajowego. Strona powołała się tu na art. 25 P.p.m. oraz rozporządzenie Rzym I, z których wprost wynika, że w zakresie ustalania formy czynności prawnych zastosowanie znajdują przepisy prawa państwa, w którym ta czynność była dokonana. Ponadto Skarżąca wskazała, że nie spełnia ona kryterium wspólnika jednoosobowej spółki z o.o., ponieważ zgodnie z przedstawioną umową zbycia udziałów w spółce pozostawała wspólnikiem większościowym (dysponując 193 udziałami), a nie jedynym.

W odpowiedzi Prezes NFZ wniósł o oddalenie skargi w całości, utrzymując swoje stanowisko, że w niniejszej sprawie przepisy przyjęte za podstawę prawną objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego jedynego wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. zostały prawidłowo zastosowane wobec ustaleń faktycznych. Ponadto uznał, że rozporządzenie Rzym I nie ma zastosowania do zbycia udziałów w spółce z o.o., a co za tym idzie przeniesienie udziałów w umowie z [...] listopada 2006 r. nie było skuteczne.

Prezes NFZ stwierdził również, że nawet gdyby sprzedaż siedmiu udziałów miała miejsce w przewidzianej formie (tj. posiadała podpisy notarialnie poświadczone), wówczas miałaby miejsce konstrukcja "wspólnika iluzorycznego", będącego posiadaczem 7 z 200 udziałów w spółce z o.o. Jeśli zaś wspólnik posiada udziały, ale w ilości niemającej znaczenia dla jego roli w spółce, to status wspólnika dotychczas jedynego, a aktualnie większościowego, w zasadzie nie ulega zmianie, co rzutuje na obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego. Zakładając więc nawet, że umowa przeniesienia siedmiu udziałów w spółce byłaby wiążąca, nie wpłynęłoby to na zmianę stanu faktycznego ani na wydanie innego rozstrzygnięcia przez Organ II instancji.

W dniu 15 maja 2019 r. Sąd wydał postanowienie, w którym odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na brak dostatecznego uzasadnienia przez Stronę, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje wyrządzenie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, że narusza ona prawo i konieczne jest jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, gdyż Prezes NFZ nie zrealizował w znacznej części zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wynikających z wyroku z 3 października 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 793/16. Bezpośrednio naruszył tym art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) dalej " p.p.s.a.", w sposób, który może mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Zasada związania organu (oraz sądu) ponownie rozpoznającego sprawę dotyczy zarówno sentencji orzeczenia, jak i jego uzasadnienia, w którym sąd wyraził ocenę prawną zaskarżonego aktu oraz udzielił organom wskazań co do dalszego postępowania. Ocena prawna może dotyczyć zarówno prawa materialnego jak i procesowego. Związanie organu i sądu oceną prawną wyrażoną w wyroku wydanym w danej sprawie oznacza, że przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym nie może on formułować ocen odmiennych od wiążącej go oceny prawnej, ale musi się do niej w pełni zastosować. Sąd natomiast musi konsekwentnie reagować na naruszenie tych zasad przez organ przy rozpoznawaniu skargi na akt wydany po wyroku formułującym ocenę prawną. Innymi słowy, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowo wydanej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 1957/16 - wszystkie wyroki powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

I tak Sąd w wyroku z 3 października 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 793/17, wskazał, iż organ naruszył podstawowe zasady postępowania administracyjnego wyrażone w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. z następujących względów.

Pierwszą podstawą uchylenia decyzji Organu przez Sąd było nie odniesienie się do istotnych z punktu widzenia Skarżącej okoliczności i mających decydujący wpływ na wynik rozstrzygnięcia w sprawie. W odwołaniu Skarżąca powołała się na umowę z [...] listopada 2006 r. zawartą z A.F., która na jej podstawie nabyła 7 udziałów, stanowiących 3,5% kapitału zakładowego Spółki. Wskazała, iż zgodnie z art. 38 pkt 8 pkt c ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2017 poz. 700 z późn. zm.), w rejestrze przedsiębiorców nie są ujawniani wspólnicy, którzy posiadają w kapitale zakładowym mniej niż 10% udziałów. Jak wynika z wydruku KRS spółki z o.o. jej kapitał zakładowy dzieli się na 200 udziałów o wartości nominalnej 500,00 zł każdy, tj. o łącznej wartości nominalnej 100.000,00 zł. Jak podnosi Skarżąca, nabyte przez A. F. 7 udziałów, stanowi 3,5% kapitału zakładowego Spółki, dlatego nie została ujawniona w rejestrze przedsiębiorców.

Ponieważ Organ II instancji dopiero w odpowiedzi na skargę przedstawił swoje stanowisko co do ważności umowy zawartej pomiędzy stronami i jej znaczenia dla sprawy, Sąd podkreślił, iż kontroli sądowej podlega zaskarżona decyzja, a nie stanowisko Organu wyrażone w piśmie procesowym. Tym samym nie oceniał zasadności stanowiska Organu.

Rozpoznając sprawę ponownie, Organ wezwał co prawda Stronę do wskazania wszystkich wspólników, również tych niewykazanych w KRS z podaniem daty objęcia udziałów i ich liczby w kapitale zakładowym spółki wraz z przedłożeniem umów zawartych z wstępującymi do spółki wspólnikami w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. W aktach sprawy znajdują się wydruki odpisów z Krajowego Rejestru Sądowego dotyczące Spółki z o.o. "S." oraz z Monitora Sądowo-Gospodarczego, a także umowa zbycia udziałów przez Skarżącą na rzecz Z. S. z [...] sierpnia 2015 r.

Na podstawie tych dokumentów Prezes NFZ uchylił decyzję Organu I instancji i orzekł o krótszym okresie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu Skarżącej jako wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. od 1 września 2006 r. do 30 sierpnia 2015 r.

W nawiązaniu do jednoznacznego wskazania Sądu zawartego w powołanym wcześniej orzeczeniu co do obowiązku Organu wypowiedzenia się w formie decyzji, a nie pisma procesowego w przedmiocie nieważności zawartej w dniu [...] listopada 2006 r. w L. umowy zbycia udziałów przez Skarżącą na rzecz A.F., Organ tym razem w zaskarżonej decyzji przedstawił regulacje prawne zbycia udziałów spółki kapitałowej zawarte w polskim kodeksie handlowym, a odnosząc się do spornej między Stronami kwestii, dotyczącej formy zawartej umowy według prawa brytyjskiego, Organ powołał w decyzji na art. 2 pkt 1, art. 17 ust. 1 i ust. 3 pkt 7 oraz art. 24 P.p.m. i stwierdził, iż do zbycia udziałów spółki z o.o. w niniejszej sprawie, stosuje się przepisy prawa polskiego. Jednakże argumentację w tej kwestii, odnoszącą się do istoty problemu, Organ zawarł w odpowiedzi na skargę Strony, a więc w piśmie procesowym skierowanym do Sądu, mimo wyraźnych wskazań Sądu w tym zakresie zawartych w wyroku z 3 października 2017 r. Rozpoznanie zarzutów odwołania, ponowionych w skardze, nastąpiło więc dopiero na etapie odpowiedzi na skargę.

W tym miejscu ponownie wskazać należy, iż konsekwencją obowiązywania zasady prawdy obiektywnej jest m.in. regulacja zawarta w art. 107 § 1 k.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek zawarcia w niej podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego, które w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 k.p.a., rozumianej jako ocena tego materiału na podstawie całokształtu zgromadzonych dowodów. Uzasadnienie decyzji nie spełnia wyżej przedstawionych wymagań ustawowych, bowiem jest niepełne z uwagi na to, że nie zawiera analizy, jak i oceny zebranego w sprawie materiału z wyżej przedstawionych względów.

Ponadto rozstrzygnięcie ważności umowy zbycia udziałów przez Skarżącą z [...] listopada 2006 r. nie było jedyną podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd w wyroku z 3 października 2017 r., ale i niewykonanie pozostałych zaleceń Sądu przez Organ, tj. wszechstronnego wyjaśnienia w sprawie istotnych okoliczności faktycznych, powoduje, iż ponownie nie jest możliwa wiążąca ocena Sądu w kwestii spornej umowy o czym niżej.

Wskazać należy, iż za istotne w sprawie Sąd w wyroku z 3 października 2017 r. uznał również spostrzeżenie Skarżącej, że w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (rubryka 7 pkt. 1 ppkt 6 KRS) widnieje informacja zgodnie z którą Skarżąca nie posiada całości udziałów spółki S. Sp. z o.o. Organ jednakże w ponownym postępowaniu nie podjął jakichkolwiek czynności mających na celu wyjaśnienie tej kwestii, przez co decyzja została wydana z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7, art. 77 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Jak wynika z akt sprawy co trafnie podniesiono w skardze Organ skupił się jedynie na ważności umowy i w ocenie Sądu naruszył również art. 7a i art. 8 § 1 k.p.a., bowiem nie tylko nie wyjaśnił rzeczywistego okresu podlegania przez Skarżącą ubezpieczeniu zdrowotnemu, ale na niekorzyść Strony zinterpretował wątpliwości wynikające z zapisów w KRS, jak i kwestie, co do których po prostu nie przeprowadził postępowania dowodowego.

Zgodnie z § 1 art. 7a k.p.a., jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Przepisu § 1 nie stosuje się jednak:

1) jeżeli wymaga tego ważny interes publiczny, w tym istotne interesy państwa, a w szczególności jego bezpieczeństwa, obronności lub porządku publicznego;

2) w sprawach osobowych funkcjonariuszy oraz żołnierzy zawodowych (art. 7a § 2 k.p.a.).

Natomiast zgodnie z art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Jak wynika z akt sprawy, w szczególności z pełnego odpisu KRS na dzień 5 września 2012 r. "Rubryka 7 – Dane wspólników" Lp. 5 ppkt 1-5 nabycie udziałów Spółki z o.o. "S." przez Skarżącą nastąpiło w dniu [...] stycznia 2008 r. oraz zgodnie z ppkt 6 Skarżąca nie posiada całości udziałów. Organ ponownie kwestie te pominął, mimo, iż to na Organie a nie na Skarżącej, spoczywa ciężar dowodu w postępowaniu administracyjnym. Nie wyjaśnił też zapisów KRS w kontekście umowy z [...] listopada 2006 r. zawartej pomiędzy Skarżącą a A.F., znajdującej się w aktach sprawy, którą Organ uznał za nieważną, mimo sprzeczności nie do pogodzenia bez przeprowadzenia postępowania dowodowego. Zauważenia bowiem wymaga, że z powołanego wyżej pełnego odpisu KRS (akta administracyjne nieponumerowane) w Rubryce 7 – Dane Wspólników Lp.3 ppkt 2 wynika, iż A.F. była wspólnikiem Spółki od 5 maja 2004 r., a od 19 listopada 2004 r. posiadała całość udziałów w Spółce "SIG" (ppkt 6) do [...] stycznia 2008 r. W dniu [...] stycznia 2008 r. zbyła udziały na rzecz Skarżącej. Wobec powyższego, obciążenie Skarżącej obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego od 1 września 2006 r. nie znajduje uzasadnienia prawnego, skoro udziały w Spółce nabyła [...] stycznia 2018 r., a jednocześnie z KRS wynika, że nigdy nie posiadała całości udziałów.

Ponadto jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy zgromadzonych przez Organ, w szczególności z kserokopii wpisów do KRS (Monitorów Sądowych i Gospodarczych - akta administracyjne nieponumerowane), A.F. w latach 2004 - 2008 posiadała polski PESEL ([...]) była więc Obywatelka Polską. Okoliczność ta wskazuje, iż nie była wyłącznie Obywatelką Wielkiej Brytanii, a ta okoliczność ma z kolei, swoje konsekwencje co do wyboru prawa właściwego przy zawarciu umowy. Wszystkie te okoliczności wynikają z akt sprawy przesłanych do Sądu przez Organ, który jak wynika z treści decyzji nie dokonał ich analizy, a mają one istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że sprawa wymaga ponownego rozpoznania przez Organ II instancji, bowiem rolą sądu administracyjnego nie jest dokonywanie ustaleń faktycznych za organy administracji publicznej (w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy). To Organ winien bowiem dokonać wyczerpującego zebrania i przeanalizowania materiału dowodowego niezbędnego dla dokonania wszystkich istotnych ustaleń faktycznych danej sprawy. Organ dysponuje w tym zakresie szeroką gamą środków dowodowych wymienionych w k.p.a. i skoro wydaje decyzję nakładającą na Stronę obowiązek, to ciężar dowodu spoczywa co do zasady na Organie a nie na Stronie. Nie zwalnia to oczywiście Skarżącej ze współdziałania z Organem i brania czynnego udziału w postępowaniu, jednakże za wyczerpujące zebranie materiału dowodowego odpowiada Organ. Niedopuszczalne jest wydanie decyzji na niekorzyść Strony, poprzez pominięcie wpisów zawartych w KRS, bo są dla Organu niewygodne i problematyczne, bowiem wymagają przeprowadzenia szerszego postępowania dowodowego, a ponadto wydanie decyzji nie tylko na dowodach przekazanych przez Stronę, ale również przeprowadzonych przez Organ z urzędu.

Z uwagi na to, że zasadne okazały się wskazywane w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, nie jest możliwe wydanie przez Sąd wiążącego rozstrzygnięcia co do istoty w sprawie. Dopiero prawidłowo ustalony przez Organ stan faktyczny sprawy pozwali na ocenę prawidłowości zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego.

Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1804).