Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2537/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 51 ust. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Iwona Niżnik-Dobosz Protokolant starszy inspektor sądowy Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 2796/14 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od T. M. na rzecz A. K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. K. uchylił zaskarżoną decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r. oraz utrzymującą ją w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2014 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Decyzją z dnia [...] maja 1997 r. Burmistrz Miasta i Gminy Łomianki zatwierdził projekt budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego o powierzchni zabudowy 115 m2, na terenie działki nr ewid. [...] oraz zezwolił T. K. i S. K. na budowę ww. obiektu według projektu stanowiącego załącznik do decyzji.

W toku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2002 r. organ nadzoru budowlanego ustalił, że inwestor realizuje budowę z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Postanowieniem z dnia [...] października 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Warszawski Zachodni wstrzymał roboty budowlane prowadzone przez T. K., zaś decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. nałożył na inwestora obowiązek wykonania projektu – inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z projektem dokończenia budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz ekspertyzy dotychczas wykonanych elementów budynku. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. organ zezwolił inwestorowi na wznowienie robót budowlanych przy ww. budynku zgodnie z projektem budowlanym, ale Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. uchylił tę decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego udzielił T. K. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie przedmiotowego budynku.

W toku kontroli przeprowadzonej w dniu 25 maja 2012 r. organ nadzoru budowlanego ustalił, że inwestor realizuje przedmiotową budowę z odstępstwami od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., mianowicie podniesiono ściankę kolankową do wysokości 1,2 m oraz zmieniono usytuowanie wjazdu do garażu. Z kolei w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 26 czerwca 2012 r. ustalono, że dwulokalowy budynek mieszkalny w zabudowie bliźniaczej został wykonany w ten sposób, że pierwotnie powstała część budynku na obecnej działce nr ew. [...]. Budowa drugiej części budynku przez T. M. (z domu K.) prowadzona jest w ten sposób, że ściana pomiędzy częściami bliźniaka jest ścianą wspólną. Wykonane zostały również podłączenia przewodów kominowych do istniejącego budynku A. K. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., utrzymanym w mocy przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie przedmiotowego budynku w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. organ I instancji nałożył na T. M. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego części przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego o dwóch lokalach, które to rozstrzygnięcie utrzymał w mocy organ odwoławczy decyzją z dnia [...] października 2012 r. Obie ww. decyzje zostały jednak uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 lipca 2013 r. (sygn. akt VII SA/Wa 100/13). Z kolei decyzją z dnia [...] maja 2013 r., utrzymaną w mocy przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., uchylono decyzję z dnia [...] maja 1997 r. Burmistrza Miasta i Gminy Łomianki o pozwoleniu na budowę, zaś decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. organ I instancji zatwierdził inwestorowi projekt budowlany zamienny części przedmiotowego budynku, ale rozstrzygnięcie to uchylił organ odwoławczy decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Warszawski Zachodni na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm. – zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 K.p.a. nałożył na inwestora T. M. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego części przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanej na działce nr ew. [...], w granicy z działką nr ew. [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Jak zaznaczono, projekt winien odpowiadać przepisom dotyczącym projektu budowlanego.

Decyzją z dnia [...] września 2014 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego – po rozpatrzeniu odwołań A. K. i A. D. – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego inwestor podczas budowy dokonał odstępstw od warunków określonych w decyzji udzielającej pozwolenia na wznowienie robót przy budowie budynku z dnia [...] czerwca 2003 r. Zmieniono usytuowanie wjazdu do garażu, który został zrealizowany w innym miejscu niż przewidywał zatwierdzony projekt. Inwestor wykonał ściankę kolankową o wysokości ok. 142 cm od strony ogrodowej i ok. 70 cm od strony frontowej budynku, mimo że projekt nie przewidywał jej wykonania, a jedynie uwzględniał wykonanie warstwy izolacyjnej o gr. 20 cm. Zabudowana część wejścia od strony ulicy (ganek) jest oddalona od granicy działki nr ew. [...] o ok. 130 cm (w projekcie odległość ta wynosi ok. 227 cm) i nie posiada otworów okiennych ani drzwiowych. Stwierdzono, za oświadczeniem inwestora, że w pomieszczeniu piwnicy pierwotnie istniejąca ława pod wspólną ścianę szczytową (wewnętrzną) obu części budynku (na działkach nr ew. [...]) została powiększona poprzez dolanie bloku betonowego monolitycznego o szer. 40 cm i wys. 40 cm. Uwidocznione jest jedynie ok. 19 cm części bloku wystającej ponad posadzkę piwnicy. Nie stwierdzono istnienia dylatacji pomiędzy obiema częściami budynku (na działkach nr ew. [...]). Ustalono również, że istniejące piony kominowo - wentylacyjne są integralną częścią ściany wspólnej i wystają poza lico tej ściany w stronę działki nr ew. [...] (widoczne ryzality). Tym samym, w wyniku odstąpień zmianie uległa wysokość i kubatura budynku oraz zagospodarowanie działki, co w świetle art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego należy uznać za zmiany istotne. Jednocześnie organ II instancji wskazał, że inwestor odstąpił od budowy własnej ściany w spornym budynku od strony budynku A. K., przez co oba obiekty usytuowane w granicy posiadają jedną wspólną ścianę. Inwestor zrezygnował również z budowy własnego komina, wkuwając się do komina w budynku A. K. w celu podłączenia przewodów kominowych. Fakt ten potwierdzony został w protokole kominiarskim z dnia 26 listopada 2011 r. oraz w protokołach z przeprowadzonej kontroli z dnia 26 czerwca 2012 r. Brak własnej ściany i podłączenie do pionu kominowego rozbudowanej części obiektu Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie ocenił jednak jako działania niezgodnego z prawem i normami techniczno - budowlanymi. Ściana graniczna stanowi ścianę wspólną, co dotyczy również znajdujących się w niej pionów kominowych, wyprowadzonych w stronę działki nr ew. [...]. Z protokołu kominiarskiego z dnia 12 marca 2013 r. wynika, że przewody kominowe i elementy urządzeń kominowych w budynku przy ul. [...] odpowiadają przepisom. Przedłożenie projektu budowlanego zamiennego ma odzwierciedlić stan, jaki powstał w wyniku dokonania istotnych odstępstw oraz umożliwić ocenę prawidłowości wykonanych robót budowlanych pod kątem zgodności ze sztuką budowlaną i przepisami oraz umożliwić legalizację wykonanych samowolnie zmian. Organ odwoławczy nie dopatrzył się także naruszenia art. 7, art. 77 i art. 107 K.p.a., a kwestie wykorzystania ściany granicznej i kanałów kominowych mogą zostać ocenione w postępowaniu cywilnym, zaś to czy brak ściany pozwala kwalifikować roboty budowlane jako budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego będzie przedmiotem oceny po przedłożeniu projektu budowlanego zamiennego.

Skargę na powyższą decyzję złożył A. K., zarzucając jej naruszenie art. 7 i art. 64 Konstytucji RP, a także Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, w tym jej art. 6 i art. 8 ust. 1 tej Konwencji oraz rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7, art. 8 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 80, art. 107 § 1 K.p.a., a także art. 3 pkt 2a, art. 5 ust. 2, art. 34 ust. 1, art. 35, art. 36a, art. 49 ust. 1, art. 50, art. 51 Prawa budowlanego oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), w tym § 50 tego rozporządzenia.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał ją za zasadną.

Podkreślając, że inwestor realizował inwestycję w oparciu o decyzję z dnia [...] czerwca 2003 r., Sąd zaznaczył, że w przypadku stwierdzenia dokonania w toku budowy istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego dopuszczalne jest zastosowanie trybu z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Odwołując się do zapadłego wyroku z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 100/13 oraz do art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, Sąd pierwszej instancji za istotne odstępstwo uznał rezygnację z budowy własnej ściany zewnętrznej od strony istniejącego budynku, co niewątpliwie zmienia kubaturę budynku, a jednocześnie oddziaływuje na sposób wykonywania uprawnień właścicieli sąsiedniego budynku. Konsekwencją tego jest konieczność uwzględnienia również tej zmiany w projekcie budowlanym zamiennym, skoro winien on obejmować wszystkie istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu i podlega ocenie na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego. Wyłącznie prawidłowe określenie zakresu zaistniałych odstępstw umożliwi przeprowadzenie legalizacji samowoli budowlanej w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 i 51 ust. 4 Prawa budowlanego. Tym samym nałożenie obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego nastąpiło przedwcześnie, bez należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy, z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 107 § 3 K.p.a. i art. 36a ust. 5 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Ponownie rozpoznając sprawę, organy winny uwzględnić ww. ocenę Sądu.

Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak na wstępie na mocy art. 145 § 1 pkt 1a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). Pozostałe rozstrzygnięcia podjęto na mocy art. 152 oraz art. 200, art. 205 § 2, art. 209 i art. 211 tej ustawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła T. M., zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nie wyjaśnienie w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z treści niniejszego przepisu, dlaczego zostały pominięte istotne dla postępowania dowody w niniejszej sprawie oraz dlaczego w ogóle Wojewódzki Sąd Administracyjny się do nich nie odniósł;

2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt a, b, c P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy w związku z brakiem odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do tego co było przedmiotem postępowania wobec zaniechania zbadania zarzutów zgłoszonych przez A. K., przyjmując bezkrytycznie, że zaistniały przesłanki materialnoprawne do wniesienia przez A. K. skargi;

3. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a., polegające na nie odniesieniu się do zarzutów kierowanych wobec organów administracji dotyczących: błędnie przyjętego stanu faktycznego i dokonanej oceny dowodów, które to uchybienia Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za na tyle istotne, a przy tym oczywiste, iż bez względu na treść skargi nie powinien był on przechodzić nad nimi do porządku bez odniesienia się do nich, co w konsekwencji "spowodowało przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na dowolnej, arbitralnej i odbiegającej od stanu faktycznego sprawy".

Powyższe zarzuty procesowe znajdują swoje potwierdzenie w pominięciu i nieuwzględnieniu przy ocenie stanu faktycznego sprawy:

- dowodu z protokołu wyznaczania punktów granicznych z dnia 15 kwietnia 2015 r. wraz ze szkicem potwierdzającym przebieg granicy w osi spornej ściany – dowód załączony do akt niniejszego postępowania załączony do pisma z dnia 22 maja 2015 r. stanowiącym odpowiedź na skargę,

- dowodu z Ekspertyzy techniczno – konstrukcyjnej z dnia 28 października 2002 r. stanowiącej załącznik do decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. opracowanej przez inżyniera E. R. rzeczoznawcę z listy Wojewody (obejmującej nie tylko ustalenia o charakterze techniczno – budowlanych ale również oświadczenia poprzednich właścicieli nieruchomości pozwalające na ocenę stanu cywilnoprawnego sprawy i ustalenie granicy działek), ekspertyza stanowiła część dokumentacji administracyjnej, która winna być przekazana do Sądu w ramach akt postępowania administracyjnego z uwagi na jej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy - dowód z tej opinii był zawnioskowany w ramach pisma z dnia 22 maja 2015 r. stanowiącego odpowiedź na skargę.

4. naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. przepisu art. 33 ust. 2, 36a ust. 1 i 36a ust. 5 Prawa budowlanego poprzez uznanie przez WSA, że odstąpienie przez skarżącą od projektu w stanie prawnym i faktycznym zaistniałym w sprawie było istotnym odstąpieniem od projektu budowlanego podczas, gdy z zebranych dowodów, przeprowadzonych postępowań dowodowych przez organy wynika wprost, iż do zmiany nie doszło lub zmiana miała charakter nieistotny;

5. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 51 ust 1 pkt 3 oraz art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez ich nieprawidłową wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy odstępstwa nie mają istotnego zakresu.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenie zwrotu na jej rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za postępowanie toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym.

W uzasadnieniu kasacji podkreślono, że sporna ściana budynku stanowi część wspólną obu nieruchomości, do której uprawnienie posiada zarówno skarżący, jak i inwestor. Natomiast w odniesieniu do przedmiotowej ściany od strony sąsiada nie doszło do żadnych zmian w stosunku do projektu z 2003 r.

Odpowiedź na skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o jej oddalenie złożyli A. K., R. D., A. D., S. D.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek uzasadnienie skarżonego wyroku jest w części wadliwe.

Zauważyć trzeba, iż zgodnie z art. 184 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną również w sytuacji, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawa, to jest, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu przez Naczelny Sąd Administracyjny błędów zawartych w uzasadnieniu wyroku Sądu pierwszej instancji sentencja nie uległaby zmianie. Taka sytuacja ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, bowiem pomimo wadliwości w części stanowiska Sądu pierwszej instancji odnośnie kontrolowanych w sprawie decyzji, rozstrzygnięcia te i tak podlegały uchyleniu, a sprawa winna być przedmiotem ponownego rozpoznania przez organy nadzoru budowlanego.

Oceniając wniesioną w sprawie kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, za wadliwe a przez to niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania.

Po pierwsze podkreślić trzeba, że za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. przedstawionego jako samodzielna podstawa nie można kwestionować dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych (jak formułuje to w kasacji jej autor: "nie wyjaśnienie w sposób adekwatny do celu"), jak również podejmować polemiki ze stanowiskiem zajętym w skarżonym wyroku. Zgodnie z uchwałą składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, który to pogląd podziela również Sąd rozpoznający niniejszą kasację, przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA z 2010 r. Nr 3, poz. 39). Kontrolowany wyrok Sądu pierwszej instancji takie stanowisko zawiera.

Po drugie, również przepis "art. 145 § 1 pkt 1 a, b i c" P.p.s.a. przedstawiony jako samodzielna podstawa kasacyjna z założenia jest nieskuteczny. Przepis ten jako podstawa orzekania przez wojewódzki sąd administracyjny wymagał powiązania z przepisami, którym według strony skarżącej kasacyjnie uchybił sąd, dokonując kontroli wydanych w sprawie decyzji, a więc odpowiednio: z przepisami prawa materialnego, z przepisami dającymi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz z przepisami postępowania, a nadto wykazania odpowiedniego związku przyczynowego odnośnie pkt a i c. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma natomiast obowiązku prawidłowego formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej, domyślania się jej intencji lub ich precyzowania, skoro zakres kontroli kasacyjnej wyznaczają ściśle podstawy kasacji przedstawione w zarzutach tego środka zaskarżenia.

Po trzecie, do naruszenia przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. mogłoby dojść gdyby sąd wyszedł poza granice rozpoznawanej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli decyzji w pełnym zakresie. To, że strona nie zgadza się z oceną materiału dowodowego dokonaną przez sąd pierwszej instancji, nie oznacza, że doszło do naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a.

Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego, stwierdzić trzeba, że okolicznością przez którą Sąd pierwszej instancji uchylił kontrolowane w sprawie decyzje, stanowiło uznanie w ocenie Sądu za istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowanego rezygnacji przez inwestora z budowy własnej ściany zewnętrznej przedmiotowego budynku, jak i brak prawidłowej oceny odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i wskazania zakresu tych odstępstw. O ile należy podzielić ocenę Sądu zaprezentowaną w skarżonym wyroku co do konieczności rzetelnego określenia zakresu istotnych odstępstw jakie wystąpiły przy realizacji przedmiotowego obiektu, jak i zasadnym jest wskazanie na niewłaściwą ocenę tychże odstępstw dokonaną w kontrolowanej decyzji, to dostrzec też trzeba, że podstawę ustalenia, że wykonane roboty stanowiły istotne odstępstwo, stanowiło ich porównanie z zatwierdzonym decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. projektem budowlanym. Tymczasem decyzja ta – co konsekwentnie pomijano w sprawie – nie mogła stanowić podstawy do przyjęcia, iż zatwierdzała ona w sposób ostateczny projekt budowlany skoro decyzja z dnia [...] czerwca 2003 r. została uchylona przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. na skutek rozpoznania wniesionego odwołania. I choć obie te decyzje zezwalały inwestorowi na wznowienie robót budowlanych to pozostająca w obrocie prawnym i ostateczna, była decyzja z dnia [...] kwietnia 2010 r. Rację ma Sąd pierwszej instancji, że wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego musi zostać poprzedzone wnikliwym i wszechstronnym ustaleniem, które wykonane roboty budowlane stanowią istotne lub nieistotne odstępstwo, jednak zarówno Sąd, ten jak i organy administracyjne błędnie założyły, że chodzi o odstępstwo od zatwierdzonego decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. projektu budowlanego, w sytuacji, gdy jak to wyżej wskazano decyzja ta została uchylona. Istotne przy tym pozostaje również to, że decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2010 r. prócz uchylenia zaskarżonej decyzji (z dnia [...] czerwca 2003 r.) w całości, orzeczono co do istoty sprawy na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez "udzielenie Pani T. K. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...]". Wyraźnego podkreślenia wymaga to, że w decyzji tej nie zatwierdzono żadnego projektu budowlanego przedstawionego przez inwestora. Nie mogła zatem także i ta decyzja stanowić odniesienia do oceny, które roboty budowlane stanowiły istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego. Jak wynika z akt sprawy i co nie było okolicznością kwestionowaną decyzja Burmistrza Miasta i Gminy Łomianki o pozwoleniu na budowę z dnia [...] maja 1997 r. została usunięta z obrotu prawnego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2013 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty Warszawskiego Zachodniego z dnia [...] maja 2013 r.

Z tych też przyczyn, jako niezasadne należało ocenić zarzuty naruszenia prawa materialnego art. 33 ust. 2, art. 36a ust. 1 i art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego oraz art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, bowiem Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że kontrolowane w sprawie decyzje są wadliwe. Trafnie wskazano w skarżonym wyroku, iż dokonując kwalifikacji określonych odstępstw, uwzględnić trzeba zasadę poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego), a tym samym za istotne odstępstwo uznać należy, rezygnację z budowy własnej ściany zewnętrznej od strony istniejącego budynku, co niewątpliwie zmienia kubaturę budynku, a jednocześnie oddziaływuje na sposób wykonywania uprawnień właścicielskich właścicieli sąsiedniego budynku.

Na powyższe okoliczności wskazywano także we wcześniejszym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2013 r. w sprawie VII SA/Wa100/13. Od realizacji wskazań zawartych w tymże wyroku uchyliły się organy kolejny raz rozpoznające sprawę, co w konsekwencji spowodowało naruszenie kontrolowaną w sprawie decyzją art. 153 P.p.s.a. W tymże też wyroku Sąd zwracał też uwagę na fakt uchylenia decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., a także na treść przedstawionych przez inwestora projektów od realizacji, których odstąpiono.

W okolicznościach niniejszej sprawy z uwagi na treść decyzji ostatecznej z dnia [...] kwietnia 2010 r. i z dnia [...] sierpnia 2013 r. koniecznym będzie ponowna ocena przez organy administracyjne zakresu już wykonanych robót budowlanych, a także uwzględnienie wskazań zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2013 r.

Mając powyższe na uwadze i wobec faktu, że zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. Podkreślić należy, że skutkiem zakwestionowania w części uzasadnienia skarżonego wyroku będzie to, że organ ponownie rozpoznając sprawę oraz Sąd będzie związany oceną prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 204 pkt 2 P.p.s.a.