Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1322/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6142 Szkoły wyższe niepaństwowe, w tym  zawodowe
Skarżony organ: Minister Edukacji Narodowej i Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Anna Oleksiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2006 r. sprawy ze skargi R.G. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na utworzenie szkoły wyższej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Edukacji Narodowej i Sportu decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. odmówił udzielenia pozwolenia na utworzenie niepaństwowej uczelni zawodowej pn. "Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania im. [...]" z siedzibą w O.. Rozpatrując w pierwszej instancji wniosek z dnia 15 maja 2002 r. o wydanie pozwolenia na utworzenie niepaństwowej uczelni zawodowej organ orzekający stwierdził, że nie jest on zgodny pod względem formalnym i merytorycznym z obowiązującymi w chwili orzekania aktami prawnymi, tj. ustawą z dnia 26 czerwca 1997 r. o wyższych szkołach zawodowych (Dz. U. Nr 96, poz. 590, z późn. zm.) oraz rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 21 listopada 2002 r. w sprawie zakresu danych i informacji objętych wnioskiem o wydanie pozwolenia na utworzenie niepaństwowej uczelni zawodowej (Dz. U. Nr 203, poz. 1714); rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 12 lutego 2003 r. w sprawie warunków, jakie powinna spełniać uczelnia zawodowa, aby utworzyć i prowadzić kierunek lub kierunek i specjalność zawodową (Dz. U. Nr 34, poz. 285, z późn. zm.); rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie określenia standardów nauczania dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów kształcenia (Dz. U. Nr 116, poz. 1004, z późn. zm.).

Wniosek z dnia 15 maja 2002 r. został negatywnie zaopiniowany przez Państwową Komisję Akredytacyjną (uchwała nr [...] z dnia [...] września 2002 r.). Opinia powyższa została podtrzymana w uchwale nr [...] z dnia [...] października 2002 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Edukacji Narodowej i Sportu decyzją z dnia [...] maja 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpatrzeniu skargi na powyższą decyzję, wyrokiem z dnia 10 marca 2004 r. sygn. akt I SA 1574/03 uchylił obie decyzje wskazując w uzasadnieniu, że należy zapewnić skarżącemu możliwość odpowiedniego uzupełnienia wniosku i powtórzyć dotychczasowe czynności, zwłaszcza postępowanie opiniodawcze.

W wykonaniu powyższego wyroku organ prowadzący postępowanie pismem z dnia 20 lipca 2004 r. poinformował wnioskodawcę o możliwości wniesienia uzupełnień i konieczności dostosowania wniosku do obecnie obowiązujących przepisów. W piśmie z dnia 6 sierpnia 2004 r. wnioskodawca stwierdził, że Minister Edukacji Narodowej i Sportu powinien wydać pozytywną decyzję bez dalszej zwłoki oraz poinformował, że nie widzi potrzeby uzupełniania dokumentów.

W związku z powyższym organ prowadzący postępowanie w dniu 13 września 2004 r. przekazał wniosek z dnia 15 maja 2002 r. do zaopiniowania przez Państwową Komisję Akredytacyjna, która dnia [...] października 2004 r. wydała negatywną opinię (uchwała nr [...]). Opinia powyższa została podtrzymana w uchwale nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r.

Mając na uwadze powyższe opinie, Minister Edukacji Narodowej i Sportu decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. ponownie odmówił udzielenia pozwolenia na utworzenie niepaństwowej uczelni zawodowej pn. "Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania im. [...]" z siedzibą w O.. W uzasadnieniu tej decyzji organ orzekający podkreślił, że w przedłożonym wniosku zastrzeżenia budzi koncepcja kształcenia, gdyż nie jest ona zgodna z art. 4a ustawy o wyższych szkołach zawodowych. Wniosek dotyczył utworzenia specjalności zawodowej, tj. "zarządzanie firmą", podczas gdy w myśl przywołanego przepisu specjalność może funkcjonować wyłącznie w ramach kierunku studiów.

Specjalność "zarządzanie firmą" znajduje swoje podstawy w standardach kształcenia kierunku "zarządzanie i marketing", jednakże przedstawione plany i programy nauczania dla tej specjalności nie potwierdzają stworzenia warunków do właściwej realizacji standardów nauczania określonych dla tego kierunku studiów. Niewłaściwa organizacja zajęć dotycząca poszczególnych przedmiotów, takich jak: matematyka, mikroekonomia, makroekonomia, statystyka, podstawy marketingu, zarządzanie finansami przedsiębiorstwa i finanse, a także koncepcja programowa nieuwzględniająca podziału zajęć dydaktycznych na aktywne i pasywne, nie zapewniają, zdaniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu właściwej jakości kształcenia.

Ponadto organ orzekający wskazał, że wniosek w części dotyczącej proponowanej kadry naukowo-dydaktycznej nie spełnia wymagań dotyczących minimum kadrowego, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 12 lutego 2003 r. Spośród osób, które mają stanowić minimum kadrowe dla specjalności jedynie trzy osoby z tytułem naukowym lub stopniem naukowym doktora habilitowanego reprezentują specjalności naukowe zgodne z profilem dyplomowania na kierunku "zarządzanie i marketing" i są jednocześnie specjalistami z zakresu wnioskowanej specjalności zawodowej. Wniosek nie spełnia również wymagań dotyczących minimum kadrowego tworzonego przez nauczycieli akademickich ze stopniem naukowym, gdyż przedstawione informacje nie pozwalają na ustalenie specjalności naukowej i jej związku z profilem dyplomowania na kierunku oraz specjalności, a także nie określają doświadczenia zawodowego zdobytego poza szkolnictwem wyższym.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek R.G., Minister Edukacji Narodowej i Sportu decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2005 r. Organ orzekający stwierdził, że zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. w postępowaniu zostały rozpatrzone wszystkie materiały, które wpłynęły do Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu przed wydaniem decyzji. Procedura związana ze złożonym wnioskiem została ponowiona zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2004 r. Minister Edukacji Narodowej i Sportu uznał, iż brak jest podstaw do zmiany decyzji z dnia [...] lutego 2005 r.

Skargę na decyzję Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] kwietnia 2005 r. złożył R.G. zarzucając jej rażące naruszenie art. 7 i art. 35 § 1 k.p.a. oraz nieuwzględnienie prawomocnego Wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 marca 2004 r. sygn. akt I SA 1574/03 wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji albo o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący wskazał, że Minister Edukacji Narodowej i Sportu zaskarżoną decyzją po raz kolejny odmówił udzielenia zezwolenia na utworzenie niepaństwowej uczelni zawodowej, nie uwzględniając w ten sposób interesu społecznego lokalnego środowiska oraz naraził na kolejne straty osobę zakładającą uczelnię. Zauważył również, że działania Ministra Edukacji Narodowej i Sportu wyrażające się m.in. w tym, iż w pierwszej decyzji z dnia [...] lutego 2005 r., w uzasadnieniu zacytowano niewłaściwie fragment uzasadnienia wyroku WSA z dnia 10 marca 2004 r. wskazując, iż "należy zapewnić skarżącemu możliwość odpowiedniego uzupełnienia wniosku i powtórzyć dotychczasowe czynności, zwłaszcza postępowanie opiniodawcze", gdy tymczasem w uzasadnieniu tego wyroku treść była następująca: "W tej szczególnej sytuacji, aby zachować zasady, o jakich mowa wart. 7, 8 i 9 k.p.a., należało zapewnić skarżącemu możliwość odpowiedniego uzupełnienia wniosku i powtórzyć dotychczasowe czynności, zwłaszcza postępowanie opiniodawcze". W zaskarżonej decyzji z [...] kwietnia 2005 r. zacytowano już właściwie treść uzasadnienia wyroku WSA z dnia 10 marca 2005 r., nie odnosząc się jednak do tego, dlaczego wcześniej użyto innego - w sumie oznaczającego co innego - sformułowania. Te względy uzasadniają, zdaniem skarżącego, uwzględnienie skargi.

W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej i Sportu podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie nie jest uzasadniona. Kontrola sądowo-administracyjna decyzji organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania danej sprawy, czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik tej sprawy, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji.

W rozpoznawanej sprawie orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który uchylając w wyroku z dnia 10 marca 2004 r. sygn. akt I SA 1574/03 zaskarżoną decyzję stwierdził, że aby zachować zasady, o jakich mowa w art. 7, 8 i 9 k.p.a., należało zapewnić skarżącemu możliwość odpowiedniego uzupełnienia wniosku, i powtórzyć dotychczasowe czynności, zwłaszcza postępowanie opiniodawcze, które w całości było prowadzone w odniesieniu do pierwotnego wniosku złożonego bez znajomości wymagań dotyczących standardów nauczania, jakie ustaliło rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie określenia standardów nauczania dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów nauczania (Dz. U. Nr 116, poz. 104). Ponieważ skarżący złożył wniosek o założenie uczelni, podczas gdy powołane rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu jeszcze nie obowiązywało, nie mógł tym samym spełnić zawartych w nim wymogów.

Już z powyższej oceny prawnej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wynika jednoznacznie, że wniosek o założenie uczelni z dnia 15 maja 2002 r. wymagał dostosowania do wymogów obowiązującego w trakcie jego rozpatrywania prawa. Prawidłowo więc Minister Edukacji Narodowej i Sportu pismem z dnia 20 lipca 2004 r. poinformował wnioskodawcę o możliwości wniesienia uzupełnień i konieczności dostosowania wniosku do obowiązujących przepisów. Skarżący z tej możliwości nie skorzystał błędnie przyjmując, że wniosek z dnia 15 maja 2002 r. nie wymagał dostosowania do wymogów zawartych w przepisach prawa.

Zgodnie z obowiązującym w trakcie prowadzonego przez Ministra Edukacji Narodowej i Sportu postępowania art. 4a ust. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1997 r. o wyższych szkołach zawodowych (Dz. U. Nr 96, poz. 590, z późn. zm.), minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego, w drodze decyzji administracyjnej, nadaje uczelni zawodowej uprawnienie do prowadzenia studiów wyższych na określonym kierunku lub kierunku i specjalności zawodowej. Przy nadawaniu uprawnień stosuje się odpowiednio art. 4b ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 65, poz. 385, z późn. zm.).

Stosownie do art. 4b ust. 1 i 1a ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym, uczelnia spełniająca warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 2 tej ustawy może uzyskać uprawnienie do prowadzenia studiów wyższych na określonym kierunku i poziomie kształcenia, na podstawie decyzji ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego wydanej po uzyskaniu opinii Państwowej Komisji Akredytacyjnej. Nazwy kierunków studiów określały przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakie powinna spełniać uczelnia, aby utworzyć i prowadzić kierunek studiów, oraz nazw kierunków studiów (Dz. U. Nr 55, poz. 480, z późn. zm.).

Prezydium Państwowej Komisji Akredytacyjnej, z zachowaniem wymogów art. 41 ust. 2 i art. 42 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym, uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2004 r. negatywnie zaopiniowało wniosek o utworzenie przedmiotowej uczelni.

W uzasadnieniu powyższej opinii podkreślono, że w przedłożonym wniosku zastrzeżenia budzi koncepcja kształcenia. Wniosek dotyczył utworzenia specjalności zawodowej - "zarządzanie firmą", podczas gdy specjalność może funkcjonować wyłącznie w ramach kierunku studiów. Zastrzeżenie to znajduje uzasadnienie w treści wniosku o utworzenie uczelni, w którym nie określono kierunku studiów.

Nawet gdyby przyjąć, że specjalność "zarządzanie firmą" znajduje swoje podstawy w standardach kształcenia kierunku "zarządzanie i marketing", co nie wynika z wniosku, jak prawidłowo ustaliła Państwowa Komisja Akredytacyjna, przedstawione plany i programy nauczania dla tej specjalności nie potwierdzają stworzenia warunków do właściwej realizacji standardów nauczania określonych dla tego kierunku studiów. Zawarta we wniosku o utworzenie uczelni informacja o przedmiotach i innych zajęciach dotycząca przedmiotów, takich jak: matematyka, mikroekonomia, makroekonomia, statystyka, podstawy marketingu, zarządzanie finansami przedsiębiorstwa i finanse nie spełnia wymogów zawartych w załączniku nr 68 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie określenia standardów nauczania dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów kształcenia (Dz. U. Nr 116, poz. 1004, z późn. zm.).

Niedostosowanie wniosku o utworzenie uczelni do wymogów powyższego rozporządzenia mogło wprawdzie wynikać z faktu, iż zostało ono ogłoszone w Dz. U. z dnia 25 lipca 2002 r. i weszło w życie w dniu 9 sierpnia 2005 r., podczas gdy wniosek został złożony już w maju 2005 r. Niezbędne było jednak uzupełnienie wniosku, co trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku z dnia 10 marca 2004 r. Zasadne są więc ustalenia organu orzekającego wskazujące na brak zapewnienia właściwej jakości kształcenia w przewidzianej do utworzenia uczelni.

Podzielić należy również zarzuty organu orzekającego, że wniosek w części dotyczącej proponowanej kadry naukowo-dydaktycznej nie spełnia wymagań dotyczących minimum kadrowego zawartych w § 1 ust. 3 pkt 3 i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 12 lutego 2003 r. w sprawie warunków, jakie powinna spełniać uczelnia zawodowa, aby utworzyć i prowadzić kierunek lub kierunek i specjalność zawodową (Dz. U. Nr 34, poz. 285, późn. zm.). W myśl § 2 powołanego rozporządzenia, minimum kadrowe w uczelni zawodowej dla każdego kierunku studiów stanowi zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy co najmniej:

- czterech nauczycieli akademickich posiadających tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego, reprezentujących specjalności naukowe, w których uzyskiwane są dyplomy na tym kierunku studiów;

- sześciu nauczycieli akademickich, spośród których co najmniej czterech posiada stopień naukowy doktora i reprezentuje specjalności naukowe, w których uzyskiwane są dyplomy na tym kierunku studiów, oraz co najmniej czterech posiada udokumentowane doświadczenie zawodowe, zdobyte poza szkolnictwem wyższym i związane z danym kierunkiem studiów.

Z wniosku o utworzenie przedmiotowej uczelni wynika, że spośród osób, które mają stanowić minimum kadrowe dla specjalności jedynie trzy osoby z tytułem naukowym lub stopniem naukowym doktora habilitowanego reprezentują specjalności naukowe zgodne z profilem dyplomowania na kierunku "zarządzanie i marketing" i są jednocześnie specjalistami z zakresu wnioskowanej specjalności zawodowej. W tym zakresie wniosek również wymagał uzupełnienia i dostosowania do powyższych wymogów powołanego rozporządzenia.

W świetle powyższych ustaleń należy przyjąć, że organ orzekający dokonał prawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i nie naruszył prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.