Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1400/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2018-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant asystent sędziego Jacek Grzegorzewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2018 r. sprawy ze skargi Gminy C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Gmina wniosła skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2017 r. znak: [...], którą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 t.j.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm.) utrzymana została w mocy decyzja Starosty z dnia [...] sierpnia 2017 r. [...], znak: [...], o wniesieniu sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych polegających na wykonaniu obudowy ujęcia wód podziemnych studni nr 2 i 3 wraz z instalacjami wewnętrznymi: wodociągów i elektryczną na Stacji Uzdatniania Wody na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w W. B.

Decyzja organu I instancji została wydana po rozpatrzeniu zgłoszenia Gminy o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych polegających na wykonaniu obudowy ujęć wód podziemnych ww. studni nr 2 i 3 wraz z instalacjami wewnętrznymi: wodociągową i elektryczną. Starosta wniósł sprzeciw do ww. zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji wskazał, że zgodnie art. 29 ust. 2 pkt 10 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymagają roboty budowlane polegające na: "wykonywaniu obudowy ujęć wód podziemnych". Starosta wskazał, że Gmina dokonała zgłoszenia robót budowlanych tylko w części robót niewymagających pozwolenia na budowę. W ocenie organu I instancji, część polegająca na budowie studni nr 2 i wraz z instalacjami do projektowanych obiektów wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.

Gmina od powyższej decyzji złożyła odwołanie, w którym wskazała, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przepis art. 29 ust. 2 pkt 10 Prawa budowlanego należy wykładać w ten sposób, iż obejmuje on także roboty budowlane polegające na wykonaniu studni służącej do poboru wód podziemnych i to niezależnie od tego czy dotyczy to robót budowlanych polegających na budowie całej studni, czy tylko robót związanych z wykonaniem jakiejś części studni.

Wojewoda wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] października 2017 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że stosownie do dyspozycji przepisu art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej zasady przewidziane zostały m.in. w art. 29 Prawa budowlanego, ustalającym katalog budów oraz robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę.

Stosownie do treści art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych wewnątrz użytkowanego budynku. Natomiast zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 10 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na wykonywaniu obudowy ujęć wód podziemnych. Nadto ustawodawca nie przewidział obowiązku zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej ww. budów.

Stosownie do treści art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego, przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. W myśl art. 3 pkt 1 przez pojęcie obiektu budowlanego należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Natomiast stosownie do treści art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Pośród przykładowego wyliczenia zawartego w ww. art. 3 pkt 3, ustawodawca wymienił urządzenia hydrotechniczne, które ze względu na przeznaczenie, którym jest prowadzenie gospodarki wodnej, jest najbardziej zbliżone do studni głębinowej.

Organ odwoławczy zaznaczył, że ustawa Prawo budowlane nie zawiera definicji legalnej pojęcia urządzeń hydrotechnicznego, natomiast definicja taka została zawarta w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2007 r., Nr 86, poz. 579), wydanym na podstawie delegacji zamieszczonej w art. 7 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. W myśl § 3 pkt 1 powyższego rozporządzenia przez budowlę hydrotechniczną rozumie się budowle wraz z urządzeniami i instalacjami technicznymi z nimi związanymi, służące gospodarce wodnej oraz kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, w tym: zapory ziemne i betonowe, jazy, budowle upustowe z przelewami i spustami, przepusty wałowe i mnichy, śluzy żeglugowe, wały przeciwpowodziowe, siłownie i elektrownie wodne, ujęcia śródlądowych wód powierzchniowych, wyloty ścieków, czasze zbiorników wodnych wraz ze zboczami i skarpami, pompownie, kanały, sztolnie, rurociągi hydrotechniczne, syfony, lewary, akwedukty, budowle regulacyjne na rzekach i potokach, progi, grodze, nadpoziomowe zbiorniki gromadzące substancje płynne i półpłynne, porty, baseny, zimowiska, pirsy, mola, pomosty, nabrzeża, bulwary, pochylnie i falochrony na wodach śródlądowych, przepławki dla ryb.

W treści ww. regulacji wymienia się ujęcia śródlądowych wód powierzchniowych. Przepis nie obejmuje natomiast swoim pojęciem ujęć śródlądowych wód głębinowych, do których zaliczane są studnie głębinowe. Dlatego też, nie ma podstaw prawnych aby studnię głębinową zakwalifikować jako budowlę, o której mowa w art. 3 pkt 1 w związku z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego.

W oparciu o powyższe Wojewoda wyprowadził wniosek, że studnia głębinowa jest urządzeniem budowlanym, a na jej wykonanie wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę - art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego.

Wojewoda wskazał, że z treści art. 29 ust 2 pkt 10 Prawa budowlanego wynika, iż pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na wykonywaniu obudowy ujęć wód podziemnych. Ustawodawca nie określa omawianego przedsięwzięcia jako studni głębinowej, lecz jako ujęcie wód podziemnych. Dopiero zaopatrzenie danego ujęcia wody podziemnej w obudowę stanowi o tym, iż staje się ono studnią głębinową.

Pojęcie studni głębinowej zamieszczone zostało w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., Nr 1422 t.j.). W rozdziale 6 zawarto - przepisy regulujące odległości studni od granicy działki oraz innych punktów odniesienia, nadto przepisy dotyczące sposobu wykonywania obudowy studni kopanej i studni wierconej. Wskazany akt wykonawczy wydany został w oparciu o delegację zawartą w art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. Przepis ten w art. 7 ust. 2 pkt 1 stanowi, że warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 1, określa, w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa dla budynków oraz związanych z nimi urządzeń.

A zatem delegacja zawarta w art. 7 ust. 2 pkt 1 upoważniała do regulacji warunków technicznych - oprócz budynków - również urządzeń związanych z budynkami a takim urządzeniem, jak wyżej wywiedziono, jest w analizowanej sprawie studnia głębinowa.

Na poparcie stanowiska organ odwoławczy powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2713/12, w którym stwierdzono, że zawarty w przepis: art. 29 ust. 2 pkt 10 Prawa budowlanego zwrot "obudowa ujęcia wód podziemnych dotyczy obudowy zarówno w części nadziemnej studni głębinowej, jak i w jej części podziemnej. Nic nie wskazuje bowiem na to, aby ustawodawca mówiąc w art. 29 ust. 2 pkt 10 Prawa budowlanego, miał na względzie jedynie część nadziemną studni. W powyższym wyroku NSA nawiązał do treści § 31 - 33 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczące studni, z których wynika, że każda studni powinna posiadać obudowę zarówno w tej części studni, która znajduje się poniżej poziomu terenu, jak i w części nadziemnej. W przypadku studni kopanej obudowa znajdująca się poniżej poziomu terenu to cembrowina, zaś w przypadku studni wierconej to rura studzienna. Nie wydaje się racjonalne, aby ustawodawca zakładał, że studnie będą budowane w niejako w dwóch etapach. Najpierw na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę części poniżej poziomu terenu, a później na podstawie zgłoszenia część nadziemna. Odpowiednia do rodzaju studni część nadziemna jest warunkiem niezbędnym takiego obiektu budowlanego.

W konsekwencji zgłoszenie zamiaru realizacji studni głębinowej, której nierozłącznym elementem jest jej obudowa podziemna i nadziemna, jest równoznaczne zgłoszeniu obudowy ujęcia wód podziemnych wyłączonej z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż inwestor w zgłoszeniu z dnia [...].07.2017 r. wskazał, że inwestycja znajduje się na terenie obszaru Natura 2000, a zgodnie z art. 29 ust. 3 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę wymagają przedsięwzięcia wymagające przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar Natura 2000, zgodnie z art. 59 ustawy z dnia i października 2008 r., o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Inwestor w zgłoszeniu dnia [...].07.2017 r. dokonał również zgłoszenia budowy instalacji wodociągowej o łącznej długości 41 mb, i instalacji elektrycznej o łącznej długości 45 mb. Zgodnie z treścią przepisu art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych wewnątrz użytkowanego budynku. Definicja budynku zawarta jest w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym budynkiem jest obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Nie ulega wątpliwości, iż studnia, będąca ujęciem wód podziemnych, nie jest budynkiem, dlatego też zwolnienie z uzyskania pozwolenia na budowę przewidziane w przepisie art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Gmina wniosła skargę do sądu administracyjnego na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2017 r. znak: [...], w której zarzuciła naruszenie:

- art. 7b, art. 8, art. 9, art. 10, art. 106 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich niezastosowanie;

- art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm.) w zw. z art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U z 2017 r., poz. 1405) poprzez ich niewłaściwe niezastosowanie;

- art. 29 ust. 1 pkt 10 i pkt 27 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez ich błędną wykładnię.

W oparciu o podniesione zarzuty gmina wniosła o:

- przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów zawnioskowanych w niniejszej skardze, a które są istotne dla rozstrzygnięcia istotnych wątpliwości w tej sprawie,

- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewodzie celem uchylenia decyzji Starosty z dnia [...] sierpnia 2017 r. Nr [...] oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że Wojewoda rozpatrując odwołanie od sprzeciwu Starosty nie wystąpił z urzędu do skarżącego o przekazanie stosownych dokumentów lub wyjaśnień w tym zakresie, jeżeli posiadał w tym zakresie jakiekolwiek wątpliwości, naruszając tym samym art. 7b, art. 9, art. 10 i art. 136 Kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji tego naruszenia Wojewoda dokonał niewłaściwych ustaleń faktycznych i błędnie przyjął w decyzji, iż w sprawie tej zastosowanie znajduje art. 29 ust. 3 Prawa budowlanego.

Ponadto Wojewoda błędnie również przyjął w zaskarżonej decyzji, że budowa instalacji elektrycznej i wodociągowej wewnętrznej na potrzeby pobudowanych studni może zostać wykonana na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę.

Gmina podtrzymała argumentację zaprezentowaną w odwołaniu do Wojewody, iż na gruncie art. 29 ust. 2 pkt 10 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na wykonaniu całości studni służącej do poboru wód podziemnych i to niezależnie od tego czy dotyczy to robót budowlanych polegających na budowie całej studni, czy tylko robót związanych z wykonaniem jakiejś części studni (tak: wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28.06.2011 r. II SA/Wr 213/11, wyrok NSA z dnia 10.04.2014 r. II OSK 2713/12, wyrok NSA z dnia 29.04.2014 r. II OSK 2882/12, wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.02.2015 r. VIII SA/Wa 883/14). Zdaniem skarżącego powyższe zwolnienie obejmuje także wykonanie instalacji elektrycznych i wodociągowych niezbędnych do użytkowania studni.

Po drugie należy wskazać, iż Wojewoda pominął, iż przedmiotowe instalacje elektryczne i wodociągowe mają być połączone z instalacjami istniejącymi już w budynku Stacji Uzdatniania Wody, która jest doprowadzona do przyłączy wodociągowego i elektrycznego dla przedmiotowej nieruchomości. W świetle art. 29 ust. 1 pkt 27 w zw. z art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 443), budowa instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych i telekomunikacyjnych wewnątrz budynku nie wymaga ani uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, ani dokonania zgłoszenia. Należy w tym miejscu podkreślić, iż w następstwie nadania nowelizacją z dnia 20 lutego 2015 r. nowego brzmienia przepisowi art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego wyłonił się problem interpretacyjny związany z rozumieniem słów "wewnątrz budynku". Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym przez Główny Urząd Nadzoru Budowlanego część instalacji, która wykracza poza obręb budynku do miejsca połączenia się z przyłączem, stanowi część instalacji, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego, (http://www.gunb.gov.pl/). Mając na uwadze, iż celem nowych regulacji prawnych obowiązujących od 28 czerwca 2015 r. było uproszczenie i skrócenie procedur budowlanych, oraz zważywszy, że użyte w art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego pojęcie "wewnątrz budynku", nie powinno być interpretowane w sposób dosłowny odnoszący się do technicznego podziału instalacji na zewnętrzną (poza budynkiem) i wewnętrzną (wyłącznie w budynku), należy dopuścić możliwość potraktowania odcinka zewnętrznej instalacji elektrycznej poprowadzonej od jednego budynku do drugiego w obrębie określonej działki budowlanej, względnie wykonania oświetlenia zewnętrznego np. na elewacji budynku jako instalacji elektroenergetycznej o jakiej mowa w art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 października 2012 r. sygn. II SA/Gd 426/12). Zgodnie z § 2 pkt 15 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (Dz. U. z 2007 r., Nr 93, poz. 623) - dalej "rozporządzenie", przyłącze to odcinek lub element sieci służący do połączenia urządzeń, instalacji lub sieci podmiotu, o wymaganej przez niego mocy przyłączeniowej, z pozostałą częścią sieci przedsiębiorstwa energetycznego świadczącego na rzecz podmiotu przyłączanego usługę przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej. W myśl § 2 pkt 9 rozporządzenia, moc przyłączeniowa to moc czynna planowana do pobierania lub wprowadzania do sieci, określona w umowie o przyłączenie do sieci jako wartość maksymalna wyznaczana w ciągu każdej godziny okresu rozliczeniowego ze średnich wartości tej mocy w okresach 15-minutowych, służąca do zaprojektowania przyłącza. Stosownie do § 2 pkt 7-8 rozporządzenia, miejsce dostarczania energii elektrycznej to punkt w sieci, do którego przedsiębiorstwo energetyczne dostarcza energię elektryczną, określony w umowie o przyłączenie do sieci albo w umowie o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, albo w umowie sprzedaży energii elektrycznej, albo w umowie kompleksowej, będący jednocześnie miejscem jej odbioru (pkt 7), zaś miejsce przyłączenia - punkt w sieci, w którym przyłącze łączy się z siecią (pkt 8). Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że przyłącze to coś, co służy do połączenia. Jest to zatem taki odcinek lub element sieci, który służy li tylko połączeniu urządzeń, instalacji lub sieci podmiotu będącego osobą fizyczną lub prawną z siecią przedsiębiorstwa energetycznego świadczącego na rzecz podmiotu przyłączanego usługę przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej. Przyłączem nie będzie zewnętrzna instalacja elektryczna poprowadzona od jednego budynku do drugiego w obrębie nieruchomości bez względu na zastosowaną technologię (kablem ziemnym czy na słupach), albowiem w skład przyłączy nie wchodzą urządzenia, instalacje podmiotu, na rzecz którego usługa jest świadczona. Dotyczy to w szczególności instalacji elektrycznej wewnętrznej obiektów budowlanych znajdujących się na działce budowlanej oraz zestawów pomiarowych służących rozliczeniom za dostawę energii elektrycznej, jak również instalacji elektrycznej wewnętrznej, stanowiącej uzbrojenie działki.

Skarżąca powołała się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 października 2008 r. sygn. akt.: II SA/Kr 797/08, gdzie stwierdzono, że instalacje wewnętrzne stanowią część budynku, a ich rozbudowa nie podlega samodzielnie kwalifikacji i ex definitione nie jest rozbudową tego obiektu lub jego części. Rozbudowę instalacji wewnętrznych obiektu budowlanego należy postrzegać i kwalifikować jako element zmiany tegoż obiektu budowlanego, który w zależności od charakteru zakresu prac może prowadzić do jego przebudowy w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego. O ile więc w wyniku takich prac nie dochodzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu, to nie stanowią one robót budowlanych, o których mowa w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego oraz art. 28-30 Prawa budowlanego i nie podlegają obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę, albo ich zgłoszenia. Podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 17 listopada 2011 r. w sprawie II SA/Lu 597/11 wskazując, że prace polegające na rozbudowie instalacji wewnętrznych, stanowiących część obiektu budowlanego, nie prowadzą do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, nie stanowią robót budowlanych, o których mowa w art. 3 pkt 7a i art. 28-30 Prawa budowlanego i nie podlegają obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę albo ich zgłoszenia. W ocenie skarżącego powyższe poglądy judykatury można analogicznie zastosować w tej sprawie.

Niezależnie od powyższej argumentacji należy dodatkowo zauważyć, że stosownie do treści art. 29 ust. 1 pkt 20 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1a (z zastrzeżeniem przepisu art. 29a) Prawa budowlanego budowa przyłączy energoelektrycznych i wodociągowych nie wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a jedynie dokonania zgłoszenia zamierzenia wykonania takich robót (tak też: wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2014 r. sygn. II OSK 2882/12, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 23 sierpnia 2012 r. sygn. II SA/Go 490/12).

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy organ I instancji słusznie uznał, iż zgłoszone przez inwestora roboty budowlane, tj. budowa studni głębinowej wraz z zewnętrzną instalacją wodociągową i elektryczną podlega rygorowi uzyskania pozwolenia na budowę.

Do skargi skarżąca załączyła opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2016 r., w której na podstawie art. 64 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wyrażona została opinia dla przedsięwzięcia polegającego na budowie obudów studziennych dla studni 2 i 3 na ujęciu wody i stacji uzdatniania wraz z instalacją pompową w miejscowości W. B., na działce nr [...]. Organ opiniujący stwierdził, że dla przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

O braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wypowiedział się na podstawie art. 63 ww. ustawy o udostępnianiu informacji ustawy o udostępnianiu informacji Wójt Gminy w postanowieniu z dnia [...] listopada 2016 r., którego kopię skarżąca załączyła do skargi.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).

Przedmiotem kontroli w przedmiotowej sprawie jest decyzja Wojewody z dnia [...] października 2017r. znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] sierpnia 2017 r. [...], znak: [...], o wniesieniu sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych polegających na wykonaniu obudowy ujęcia wód podziemnych studni nr 2 i 3 wraz z instalacjami: wodociągów i elektryczną na Stacji Uzdatniania Wody, na terenie działki o nr ewid. [...] położonej w W. B. We wniosku inwestor określił instalacje jako wewnętrzne.

Spór w kontrolowanej sprawie dotyczy wyjaśnienia, czy organ I instancji słusznie uznał, że zgłoszone przez inwestora roboty budowlane opisane w zgłoszeniu zamiaru ich wykonania z dnia [...] lipca 2017 r., podlegają rygorowi uzyskania pozwolenia na budowę.

Po szczegółowej analizie stanu faktycznego, opartego na aktach administracyjnych sprawy należy wyjaśnić, że strona skarżąca wraz ze zgłoszeniem robót budowlanych, zawartym w piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. złożyła dokumentację: kopię decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] o udzieleniu Gminie pozwolenia wodno-prawnego na wykonanie urządzeń wodnych służących do ujmowania wód podziemnych z utworów czwartorzędowych- studni nr 2 i nr 3 na terenie działki o nr ewid. [...] położonej w W. B., kserokopię operatu wodno-prawnego oraz opis techniczny robót budowlanych i oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Dokumenty towarzyszące zgłoszeniu obrazują rzeczywisty zakres robót i skalę przedsięwzięcia.

W szczególności należy zwrócić uwagę, że na stronie 4 operatu wodnoprawnego, sporządzonego na potrzeby uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, które zostało udzielone skarżącej decyzją Starosty z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], wskazano, że: "Konieczność wykonania tych studni w W. B. podyktowana została również potrzebą dostarczania wody, poprzez połączone sieci, do wsi C., S. S., N. S., L., O., I., W., K., W., K., C. K. i H. W., które w wodę zaopatrywało do tej pory ujęcie w C. Projektowane studnie zlokalizowane są na terenie gminnym ujęcia wody i uzdatniania wody". Na tej samej stronie opracowania zawarto informację, że ujęcia wody – studnia nr 2 i 3, są studniami głębinowymi, nowymi, nieeksploatowanymi.

Z powyższego wynika, że w kontrolowanej sprawie inwestycja dotyczy ujęcia wód podziemnych i podyktowana jest potrzebą dostarczania wody do okolicznych wsi.

W ocenie Sądu rodzaj i skala przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu obudów do ujęcia wód podziemnych, będącego dwiema studniami głębinowymi wraz z instalacjami do zapewnienia funkcjonowania tych studni, wyklucza możliwość kwalifikacji spornych robót jako studni wykonanych na potrzeby zwykłego korzystania z wód podziemnych w celu zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego.

Zgodnie z art. 33 ustawy Prawo wodne właścicielowi gruntu przysługuje prawo do zwykłego korzystania z wód stanowiących jego własność oraz z wód podziemnych znajdujących się w jego gruncie (ust. 1). Prawo do zwykłego korzystania z wód nie uprawnia do wykonywania urządzeń wodnych bez wymaganej zgody wodnoprawnej (ust. 2). Zwykłe korzystanie z wód służy zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego oraz gospodarstwa rolnego (ust. 3). Zwykłe korzystanie z wód obejmuje:

1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m³ na dobę;

2) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w ilości nieprzekraczającej łącznie 5 m³ na dobę (ust. 4).

Znajdujący się w aktach sprawy operat wodnoprawny i pozwolenie wodnoprawne ewidentnie potwierdzają inny cel wykorzystania objętych zgłoszeniem robót budowlanych studni głębinowych. Z całą pewnością nie będą one służyły zaspokajaniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego.

Opis techniczny przedsięwzięcia i skala inwestycji potwierdzają, że studnie będą wykorzystywane w celu zapewnienia dostarczania wody mieszkańcom gminy oraz okolicznym miejscowościom.

Wobec powyższego całkowicie nieuprawnione jest stanowisko zaprezentowane w skardze, że dla planowanego przedsięwzięcia wystarczającą formą będzie zgłoszenie robót budowlanych na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 10 ustawy Prawo budowlane, polegających na wykonaniu obudów podziemnych studni oraz instalacji wodociągowej i elektrycznej na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy Prawo budowlane.

Za niepowiązane z niniejszą sprawą należy uznać orzecznictwo sądów administracyjnych, na które powołała się w skardze strona skarżąca. Przywołane wyroki sądów dotyczą odmiennego stanu faktycznego, ponieważ dotyczyły realizacji studni głębinowych w celu zwykłego korzystania z wód. W wyroku z dnia 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2882/12 NSA wypowiedział się, że jeżeli studnie wymienione w art. 124 pkt 5 prawa wodnego są wykonywane na potrzeby zwykłego korzystania z wód z ujęć o głębokości do 30 m w celu zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego stanowią urządzenia budowlane niewymagające pozwolenia na budowę. W powyższym wyroku inwestycja dotyczy odmiennego zamierzenia niż w przedmiotowej sprawie. Dotyczy bowiem studni na potrzeby gospodarstwa domowego.

Z kolei w wyroku z dnia 10 kwietnia 2014r. sygn. akt II OSK 2713/12 stan faktyczny dotyczył studni o głębokości 23 m oraz obudowy studni z betonowych kręgów z zestawem hydroforowym.

W kontrolowanej sprawie inwestycja dotyczy ujęcia wód podziemnych, podyktowana jest potrzebą dostarczania wody poprzez podłączenie do sieci okolicznych wsi. Projektowane studnie zlokalizowane są na terenie gminnym ujęcia wody i uzdatniania wody.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 10 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na wykonywaniu obudowy ujęć wód podziemnych. Natomiast z art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy Prawo budowlane wynika, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych.

Powyżej przytoczone przepisy każdą z wymienionych inwestycji ujmują w oddzielną jednostkę redakcyjną. Samodzielna realizacja zamierzenia polegająca na wykonaniu obudowy wód podziemnych traktowana jest jako roboty budowlane. Natomiast samodzielna realizacja przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych, uznana została przez ustawodawcę jako budowa.

Ustawa zwolnieniem od uzyskania pozwolenia na budowę, w zamian za zgłoszenie, objęła wyłącznie poszczególne inwestycje z osobna.

Zamiar natomiast realizacji studni głębinowych, obudowanych wraz z instalacjami wewnętrznymi oraz według opisu technicznego zewnętrznymi studni, stanowi obiekt budowlany, który nie został przez ustawodawcę objęty zwolnieniami z uzyskania pozwolenia na budowę. Zakres zgłoszonych prac nie mieści się w przesłankach art. 29 ust. 2 pkt 10 i art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy Prawo budowlane.

Akta przedmiotowej sprawy potwierdzają, że przedmiotem wniosku nie były wyłącznie obudowy do studni głębinowych. Zgłoszenie obejmowało zgodnie z opisem technicznym wykonanie urządzeń wodnych – obiektów służących do ujmowania wód podziemnych (obudowy studni) wraz z instalacjami technologicznymi: wodociągową i elektryczną. Przy czym na projekcie zagospodarowania działki wskazana została lokalizacja instalacji wodociągowej o łącznej długości 41 mb i instalacja elektryczna o łącznej długości 45 mb.

Wobec powyższego przedmiotem zgłoszenia przez stronę skarżącą była budowa ujęć wodnych wraz z całą instalacją, składająca się ze studni, zewnętrznej instalacji wodociągowej i energetycznej zasilającej pompę studni.

W ocenie Sądu trafne jest zatem stanowisko organów obydwu instancji, że w przedmiotowej sprawie inwestycja stanowi budowę studni głębinowych, na której realizację wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.

Z projektu zagospodarowania działki wynika lokalizacja spornych studni, instalacji wodociągowej i elektrycznej, która zgodnie ze zgłoszeniem ma dopiero powstać. Studnie z instalacjami znajdują się poza obiektem istniejącego budynku ASUW.

Z uwagi na powyższe nie mamy do czynienia oddzielnie z obudową wód podziemnych i oddzielnie z budową przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, lecz z całym przedsięwzięciem polegającym na budowie studni głębinowych wraz z przyłączami, a więc inwestycją, która nie została już zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

O tym jak należy rozumieć pojęcie przyłącza wodociągowego wskazuje art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Definicję przyłącza energetycznego na gruncie Prawa energetycznego zawiera § 2 pkt 15 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego. Pierwszy ze wskazanych przepisów stanowi, że przyłącze wodociągowe to odcinek przewodu łączącego sieć wodociągową z wewnętrzną instalacją wodociągową w nieruchomości odbiorcy usług wraz z zaworem za wodomierzem głównym. Natomiast druga ze wskazanych norm stanowi, że przyłącze to odcinek lub element sieci służący do połączenia urządzeń, instalacji lub sieci podmiotu, o wymaganej przez niego mocy przyłączeniowej, z pozostałą częścią sieci przedsiębiorstwa energetycznego świadczącego na rzecz podmiotu przyłączanego usługę przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej.

Podobnie inwestycję jako całość przedsięwzięcia w przypadku zamiaru realizacji studni z instalacjami zakwalifikował NSA w wyroku z dnia 13 stycznia 2017 r., sygn. akt II OSK 1229/15 wyrażając stanowisko, że dla jej realizacji wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.

W przedmiotowej sprawie istotne znaczenie ma skala i cel przedsięwzięcia, o czym Sąd wypowiedział się już powyżej w uzasadnieniu wyroku.

Wobec powyższego nie mogło znaleźć zastosowania zwolnienie z uzyskania na budowę zawarte w art 29 ust. 1 pkt 27 ustawy Prawo budowlane. Przepis ten stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, klimatyzacyjnych i telekomunikacyjnych wewnątrz użytkowanego budynku.

Wyjaśnić w tym miejscu należy, że objęte zgłoszeniem instalacje nie dotyczą istniejącego budynku, ale mają obsługiwać projektowane studnie. Dokładnie przebieg instalacji obrazuje załączony do zgłoszenia projekt zagospodarowania działki na mapie sytuacyjno-wysokościowej.

Odnosząc się do stanowiska, że stosownie do treści art. 29 ust. 1 pkt 20 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1a (z zastrzeżeniem przepisu art. 29a) Prawa budowlanego budowa przyłączy energoelektrycznych i wodociągowych nie wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a jedynie dokonania zgłoszenia zamierzenia wykonania takich robót, należy zauważyć, planowana inwestycja dotyczy budowli w znaczeniu obiektu budowlanego wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesionego z użyciem wyrobów budowlanych, a nie samych przyłączy energoelektrycznych i wodociągowych, czy obudów studni (art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego).

Wobec powyższego zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Tym samym nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia przepisów postępowania -art. 7b, art. 8, art. 9, art. 10, art. 106 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich niezastosowanie.

Klasyfikacji przedsięwzięcia dokonanej przez organy, jako obiektu budowlanego objętego obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę nie mogły zmienić wcześniejsze opinie w przedmiocie zwolnienia z konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Oznacza to, że nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm.) w zw. z art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U z 2017 r., poz. 1405) poprzez ich niewłaściwe niezastosowanie

W tym stanie rzeczy Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił jako nieuzasadnioną.