Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 774/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2015 poz 541
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Dnia 10 grudnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Asesor WSA Małgorzata Kowalska Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Lubasińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2019 roku sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie zatrzymania A.K. prawa jazdy w zakresie kat. A, A1, A2, AM, B1, B, B+E, C1, C, C1+E, C+E, T.

W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.

W dniu 6 maja 2019 r. do Starosty [...] wpłynęły wnioski Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 23 kwietnia 2019 r. o skierowanie A.K. posiadającego prawo jazdy kategorii A1, A2, AM, B1, B+E, C1, C1+E, C+E, T o nr [...] wydane przez Starostę [...] w dniu 25 listopada 2016 r., na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oraz na badanie psychologiczne w związku z otrzymaniem łącznie 27 pkt za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia 5 listopada 2014 r. do dnia 30 września 2015 r. Decyzjami z dnia [...], znak: [...] i znak: [...] Starosta [...] skierował A.K. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oraz na badanie psychologiczne.

Decyzją z dnia [...] znak: [...] Starosta [...] zatrzymał A.K. prawo jazdy w zakresie kat. A, A1, A2, AM, B1, B, B+E, C1, C, C1+E, C+E, T w związku z przekroczeniem liczby 24 pkt za naruszenie przepisów ruchu drogowego, do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji.

Od powyższej decyzji pełnomocnik A.K. złożył odwołanie, w którym zarzucając naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw poprzez jego zastosowanie do zdarzeń mających miejsce przed dniem 18 maja 2015 r., tj. przed dniem wejścia życie ww. przepisu, co narusza zasadę lex retro non agit, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania podkreślił, że wskazane we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 23 kwietnia 2019 r. punkty, tj. pkt wskazane w poz. od 1 do 4 dotyczą zdarzeń, które miały miejsce przed dniem wejścia w życie art. art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r., tj. przed dniem 18 maja 2015 r. Zdarzenia opisane w pkt od 5 do 9, czyli łącznie 16 pkt dotyczą zdarzeń, które miały miejsce po dniu wejścia w życie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej ale ich liczba nie stanowi podstawy do zatrzymania prawa jazdy. Pełnomocnik skarżącego podkreślił, że przedstawione stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku WSA w Ł. z dnia 8 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 948/17.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy-Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, do dnia wskazanego w komunikacie, który minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa w rozdziale 15 ustawy zmienianej w art. 5 (tj. ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - Dz. U. z 2015 r. poz. 155) starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4 (tj. ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. -Prawo o ruchu drogowym - t.j. Dz.U. z 2018 r., póz. 1990 ze zm., powoływanej dalej jako p.r.d.). Do dnia wydania decyzji ww. komunikat nie został ogłoszony.

Stosownie do treści art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji.

Z akt sprawy wynika, że w okresie od dnia 5 listopada 2014 r. do dnia 30 września 2015 r. A.K. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, co skutkowało uzyskaniem łącznie 27 pkt, tj.:

1) 5 listopada 2014 r., E., A samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, E04, przekroczenie prędkości od 21 do 30 km/h - 4 pkt,

2) 7 listopada 2014 r., K., obszar wiejski, DK1, samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, C02, niezastosowanie się do sygnałów świetlnych – 6 pkt,

3) 26 marca 2015 r., S., obszar wiejski, A2, samochód ciężarowy/ ciągnik siodłowy, H05, kierowanie pojazdem pomimo braku dopuszczenia pojazdu do ruchu -1 pkt,

4) 18 maja 2015 r., G., obszar wiejski, J., samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, E05, przekroczenie prędkości od 11 do 20 km/h - 2 pkt,

5) 17 czerwca 2015 r., W., obszar wiejski, W., K10, samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, E05, przekroczenie prędkości od 11 do 20 km/h – 2 pkt,

6) 29 czerwca 2015 r., O., samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, C02,

niezastosowanie się do sygnałów świetlnych - 6 pkt,

7) 14 lipca 2015 r., M., obszar wiejski, T., K2, samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, E04, przekroczenie prędkości od 21 do 30 km/h - 4 pkt,

8) 30 września 2015 r., Ł., B, samochód ciężarowy/ciągnik siodłowy, E05, przekroczenie prędkości od 11 do 20 km/h - 2 pkt.

Odnosząc się do argumentacji skarżącego przedstawionej w odwołaniu, że jedynie 16 pkt otrzymał pod rządami nowej ustawy (tj. od dnia 18 maja 2015 r.), co oznacza, że nie przekroczył 24 pkt i brak jest podstaw do stosowania art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt l OSK 1787/17. W cyt. wyroku NSA wskazał, że art. 138 ust. 1 p.r.d., regulujący kwestię zatrzymania przez starostę prawa jazdy w przypadku przekroczenia przez kierowcę liczby 24 pkt, został uchylony z dniem 19 styczna 2013 r. (art. 125 pkt 14 w zw. z art. 139 ustawy o kierujących pojazdami). Przez następne 28 miesięcy, tj. do dnia 17 maja 2015 r., przepisy nie przewidywały sankcji w postaci wydania przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy kierowcy, który przekroczył 24 pkt. Od dnia 18 maja 2015 r. sankcja została przywrócona, obowiązywać zaczęła bowiem ustawa i zawarty w niej art. 7 ust. 1 pkt 5. NSA wskazał, że nowa ustawa wobec braku przepisów przejściowych ma zastosowanie do stanów aktualnych, ale i zdarzeń wcześniej powstałych, jeśli nadal trwają, a bezpośrednie stosowanie nowych przepisów przede wszystkim odnosi się do zastanych w dniu wejścia ich w życie stosunków prawnych. Rozróżnić bowiem należy retrospektywność (kiedy nowe przepisy regulują też stany wcześniejsze, ale otwarte, w toku, niezakończone ostatecznie) oraz retroaktywność przepisów (oddziaływanie wsteczne na stany wcześniejsze, lecz zamknięte, czyli zakończone - załatwione).

Zdaniem NSA nie można byłoby mówić o retrospektywności w sytuacji, kiedy wszystkie zdarzenia polegające na naruszeniu przepisów ruchu drogowego, które skutkowały przekroczeniem 24 pkt, miałyby miejsce przed dniem 18 maja 2015 r, a więc przed dniem wejściem w życie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy (a równocześnie wszystkie te zdarzenia miałyby miejsce po utracie mocy obowiązującej art. 138 ust. 1 p.r.d.). Zatem wszystkie te wykroczenia zostałyby dokonane w czasie, gdy przepisy nie przewidywały sankcji w postaci zatrzymania prawa jazdy. Taki stan faktyczny nie ma charakteru otwartego, ciągłego, lecz zamknięty. Stąd nie ma mowy o retrospektywności, pozwalającej na zastosowanie nowego stanu prawnego do wcześniej zastanego stanu.

Sąd zauważył, że retrospektywność wystąpiłaby jedynie wówczas, gdyby wprawdzie część naruszeń w ruchu drogowym miała miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, lecz zdarzenia (bądź zdarzenie) powodujące przekroczenie liczby 24 pkt karnych wystąpiłoby w czasie, gdy art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy obowiązywał.

Taki stan faktyczny zaistniał w niniejszej sprawie, ponieważ o ile wykroczenia popełnione do dnia 18 maja 2015 r. miały miejsce przed dniem wejścia w życie ustawy, to kolejne wykroczenia drogowe i w konsekwencji przekroczenie limitu 24 pkt nastąpiło w dniu 14 lipca 2015 r., czyli w czasie obowiązywania już ustawy z dnia 20 marca 2015 r.

Powołany przez stronę wyrok WSA w Łodzi z dnia 8 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 948/17, nie przeczy przytoczonemu powyżej stanowisku NSA, dotyczy zatrzymania prawa jazdy za przekroczenie liczby 24 pkt za wykroczenia drogowe popełnione (zakończone) wyłącznie przed wejściem w życie ustawy, tj. w okresie od 17 kwietnia 2014 r. do 25 października 2014 r. W takim przypadku także NSA wskazał na brak retrospektywności.

Zdaniem organu odwoławczego przyjęcie stanowiska skarżącego co do braku możliwości stosowania sankcji wynikającej z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. do stanów powstałych i nie zakończonych przed dniem jego wejścia w życie prowadziłoby do bezpodstawnego anulowania punktów karnych naliczonych za wykroczenia drogowe popełnione przez kierujących przed dniem 18 maja 2015 r. Przypisywanie punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, dokonywanie wpisów do ewidencji oraz usuwanie z ewidencji należy natomiast wyłącznie do kompetencji Policji i następuje w trybie i na zasadach wynikających z p.r.d. i jej przepisów wykonawczych.

Okoliczność przekroczenia przez A.K. liczby 24 pkt za naruszenie przepisów ruchu drogowego wynika bezspornie z wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 23 kwietnia 2019 r. o sprawdzenie kwalifikacji i skierowanie na badanie psychologiczne. Zarówno starosta, jak i samorządowe kolegia odwoławcze nie są organami uprawnionymi do weryfikowania przypisanej kierowcy liczby punktów. Starosta, wydając decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z przekroczeniem przez kierującego pojazdem limitu 24 pkt związany jest informacją przekazaną przez Policję, prowadzącą ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Rozstrzygnięcie o zatrzymaniu prawa jazdy należy do tzw. decyzji związanych, co oznacza, że wystąpienie określnych w przepisach okoliczności obliguje starostę do wydania przedmiotowej decyzji.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik skarżącego zarzucając naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. poprzez jego zastosowanie w stosunku do zdarzeń, które miały miejsce przed dniem wejścia w życie tego przepisu, tj. przed dniem 18 maja 2015 r., wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podkreślił, że cyt. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 1787/27 wykluczył możliwość stosowania sankcji określonej w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. do zdarzeń, które miały miejsce przed dniem wejścia w życie tego przepisu, tj. przed dniem 18 maja 2015 r. Takie samo stanowisko zajął WSA w Łodzi w cyt. powyżej wyroku z dnia 8 maja 2019 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 948/17. Zdaniem pełnomocnika przedstawione orzecznictwo sądowoadministracyjne jednoznacznie wskazuje, że jedynie w stosunku do zdarzeń, które miały miejsce po dniu 18 maja 2015 r. istnieje możliwość zastosowania sankcji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. Skarżący po dniu wejścia w życie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy, uzyskał 16 pkt za naruszenie przepisów ruchu drogowego, co nie uprawnia do zatrzymania prawa jazdy.

W skardze pełnomocnik skarżącego zawarł również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że skarżący jest kierowcą i właścicielem samochodu ciężarowego, a wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje realne ryzyko poniesienia znacznej szkody poprzez wielomiesięczną utratę możliwości zarobkowania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Postanowieniem z dnia 30 września 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] w przedmiocie zatrzymania A.K. prawa jazdy w zakresie kat. A, A1, A2, AM, B1, B, B+E, C1, C, C1+E, C+E, T.

Podstawę materialnoprawną wskazanych decyzji stanowił art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015 r., poz. 541 ze zm.), dalej ustawa zmieniająca. Zgodnie z tym przepisem, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4 (tj. Prawa o ruchu drogowym). Wprowadzona tym przepisem sankcja obowiązuje od dnia 18 maja 2015 r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej.

Stosownie natomiast do treści art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1990 ze zm.), dalej p.r.d., w brzmieniu obowiązującym na dzień popełnienia naruszenia powodującego przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 – 20 punktów (art. 130 ust. 2 p.r.d.).

Należy podkreślić, że liczba punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, obliczona przez komendanta wojewódzkiego Policji jako organ prowadzący ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, w myśl art. 130 ust. 1 p.r.d. w związku z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz.U. z 2012 r., poz. 488), znajdującego zastosowanie w niniejszej sprawie, jest wiążąca dla starosty w ramach postępowania prowadzonego w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Starosta nie dysponuje samodzielną kompetencją do ustalania liczby punktów za naruszenie przez kierujących przepisów ruchu drogowego.

W rozpoznawanej sprawie podstawę do zatrzymania skarżącemu prawa jazdy stanowiła informacja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. zawarta we wnioskach o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji i badanie psychologiczne w związku z przekroczeniem liczby 24 pkt za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Z informacji tej wynika, że skarżący w okresie od dnia 5 listopada 2014 r. do dnia 30 września 2015 r., a więc przed upływem roku od dnia, w którym miało miejsce pierwsze naruszenie, otrzymał łącznie 27 pkt za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Było to 8 wykroczeń: z dnia 5 listopada 2014 r., 7 listopada 2014 r., 26 marca 2015 r., 18 maja 2015 r., 17 czerwca 2015 r., 29 czerwca 2015 r., 14 lipca 2015 r. i 30 września 2015 r., za które obciążono skarżącego punktami karnymi.

Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy nie jest decyzją uznaniową ani też nie zezwala organowi na żadną dowolność, ma charakter decyzji związanej. Starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w każdym przypadku wystąpienia przesłanek, o których mowa w cyt. art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej. Inaczej mówiąc, starosta zawsze zobligowany jest zatrzymać prawo jazdy kierującemu, który przekroczył liczbę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego na podstawie art. 130 ust. 1 p.r.d.

W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżący w okresie od dnia 5 listopada 2014 r. do dnia 30 września 2015 r. przekroczył liczbę 24 pkt za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Okoliczność powyższa bezspornie wynika z wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 23 kwietnia 2019 r. o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji i badanie psychologiczne. Organ pierwszej instancji w tej sytuacji zobligowany był zatem uwzględnić wskazaną informację wynikającą z wyżej wskazanych wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji, a następnie po wszczęciu postępowania orzec na podstawie powołanego wyżej art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej - o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy.

Należy również wyjaśnić, że na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 p.r.d. zostało wydane rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia do ewidencji wpisuje się kierowcę, który kierując pojazdem silnikowym lub motorowerem, dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego, zwanego dalej "naruszeniem". Do ewidencji wpisuje się naruszenia wraz z odpowiadającą im liczbą punktów, zgodnie z wykazem określonym w załączniku nr 1 do rozporządzenia (§ 2 ust. 3 rozporządzenia). Wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym (§ 4 ust. 1 rozporządzenia). Na podstawie ostatecznych wpisów komendant wojewódzki Policji, właściwy ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy wpisanego do ewidencji, występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy - w razie przekroczenia przez kierowcę 24 punktów otrzymanych za naruszenia ( § 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia).

Godzi się w tym miejscu podnieść, że cyt. rozporządzenie zostało wydane na podstawie art. 130 ust. 4 p.r.d., który zgodnie z art. 125 pkt 13 u.k.p., wraz z całym art. 130 p.r.d., utracił moc obowiązującą - a ściślej: powinien był ją utracić - z dniem 4 czerwca 2018 r. To z kolei powinno pociągnąć za sobą - zgodnie z powszechnie uznawaną regułą walidacyjną, wynikającą z § 32 ust. 1 Zasad techniki prawodawczej (w brzmieniu: "Jeżeli uchyla się ustawę, na podstawie której wydano akt wykonawczy, albo uchyla się przepis ustawy upoważniający do wydania aktu wykonawczego, przyjmuje się, że taki akt wykonawczy traci moc obowiązującą odpowiednio z dniem wejścia w życie ustawy uchylającej albo z dniem wejścia w życie przepisu uchylającego upoważnienie do wydania tego aktu"), stanowiących załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r. poz. 283) - utratę mocy, wydanego na podstawie uchylonego przepisu upoważniającego, rozporządzenia.

Jednakże zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 957; w skrócie "zm.p.r.d.2018"), która weszła w życie z dniem 4 czerwca 2018 r.:

1. "Przepis art. 130 ustawy zmienianej w art. 1 (tj. p.r.d.), w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa w art. 130 ustawy zmienianej w art. 1 (tj. p.r.d.).

2. Minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie."

Z powyższej regulacji wynika, że do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w art. 16 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, nie stosuje się m.in. art. 125 pkt 13 u.k.p. uchylającego art. 130 p.r.d. Oznacza to zatem, że do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych art. 130 p.r.d. mógł mieć zastosowanie i może stanowić podstawę prawną decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Sąd ustalił, że do chwili obecnej komunikat, o którym mowa w cyt. powyżej art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. nie został ogłoszony. Stąd też w sprawie zastosowanie znalazł art. 130 p.r.d. i w konsekwencji przedłużeniu uległo także stosowanie przepisów rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r., wydanego na podstawie art. 130 ust. 4 p.r.d.

Podkreślenia również wymaga, że w ustawie zmieniającej tj. w ustawie z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw wprowadzającej przepis art. 7 ust. 1 pkt 5 będący podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji brak jest przepisów intertemporalnych. Jednak - jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym - brak jednoznacznego stanowiska ustawodawcy co do tego, jakie należy stosować przepisy do zdarzeń mających miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, nie oznacza istnienia "luki normatywnej", gdyż powinna ona zostać wypełniona w drodze wykładni przez organy stosujące prawo, jednak regułą w tym zakresie nie może być automatyczne stosowanie przepisów nowej ustawy. Kwestia przyznania pierwszeństwa zasadzie dalszego działania przepisów dotychczasowych, czy też zasadzie bezpośredniego działania ustawy nowej, musi każdorazowo wynikać z konkretnej sprawy i charakteru przepisów podlegających zmianie, przy czym jednocześnie należy brać pod uwagę skutki, jakie może wywołać przyjęcie jednej lub drugiej zasady.

W niniejszej sprawie wobec popełnienia przez skarżącego części naruszeń w czasie (tj. do dnia 18 maja 2015 r.), gdy nie obowiązywały przepisy przyznające organom kompetencję do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy (gdy kierowca przekroczy dopuszczalną liczbę punktów), oraz wobec braku przepisów przejściowych w ustawie wprowadzającej już taką możliwość, należało zastosować wypracowane przez doktrynę i judykaturę reguły intertemporalne. Przede wszystkim zasadą jest działanie ustawy nowej na przyszłość, gdyż przy braku odmiennej regulacji przepisy nowe nie mogą mieć wstecznego oddziaływania (lex retro non agit). Nowa ustawa wyjątkowo tylko może ingerować w dawniej powstałe stosunki prawne, przy czym skutki zdarzeń prawnych podlegają ocenie na podstawie norm obowiązujących z daty zdarzenia (por. S. Grzybowski w: Prawo cywilne. Zarys części ogólnej, Warszawa 1978 r., str. 65-66). W uchwale z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 1/06 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że nowa ustawa, w braku przepisów przejściowych, ma zastosowanie do stanów aktualnych, ale i zdarzeń wcześniej powstałych, jeśli nadal trwają, a bezpośrednie stosowanie nowych przepisów przede wszystkim odnosi się do zastanych w dniu wejścia ich w życie stosunków prawnych. Rozróżnić bowiem należy retrospektywność (kiedy nowe przepisy regulują też stany wcześniejsze, ale otwarte, w toku, niezakończone ostatecznie) oraz retroaktywność przepisów (oddziaływanie wsteczne na stany wcześniejsze, lecz zamknięte, czyli zakończone - załatwione).

W niniejszej sprawie można mówić o retrospektywności, ponieważ stan faktyczny będący podstawą naliczenia 27 pkt miał bowiem charakter otwarty, tj. rozpoczął się przed wejściem w życie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej, tj. w dniu 5 listopada 2014 r. (tj. w dacie pierwszego naruszenia przepisów ruchu drogowego "otwierającego" roczny okres, w którym przekroczenie 24 pkt skutkowało zatrzymaniem prawa jazdy), ale zdarzenie powodujące przekroczenie 24 punktów (i skutkujące koniecznością jego zastosowania) nastąpiło już w dacie obowiązywania tego przepisu, tj. w dniu 14 lipca 2015 r.( i jednocześnie w okresie jednego roku). Stąd też nie można podważyć zasadności zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej w okolicznościach niniejszej sprawy. (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 1787/17 ).

Z przedstawionych powyżej względów sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a zarzuty postanowione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie suma punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych przez skarżącego przekroczyła liczbę 24 w dniu 14 lipca 2015 r., a więc po wejściu w życie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej. W związku z powyższym brak jest podstaw do stawiania organom administracji zarzutu naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz.

Reasumując powyższe rozważania należy przypomnieć, że decyzja, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że jeżeli w sprawie wystąpi przesłanka wskazana w tym przepisie, organ ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Okolicznością faktyczną na podstawie której organ stwierdza wystąpienie tej przesłanki jest przekroczenie przez kierowcę liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Ustaleń tych organ dokonuje zaś w oparciu o informację otrzymaną od komendanta wojewódzkiego Policji, zawartą np. we wniosku o kontrole sprawdzenie kwalifikacji, czy wniosku o skierowanie na badanie psychologiczne w związku z przekroczeniem 24 punktów otrzymanych za naruszenia w ruchu drogowym. Z kolei wniosek taki sporządza się wyłącznie na podstawie wpisów ostatecznych znajdujących się w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Powyższe rozwiązania przyjęte przez ustawodawcę nie dają więc organom administracji orzekającym w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy z powodu przekroczenia liczby punktów karnych możliwości prowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie badania prawidłowości dokonanych wpisów, czy też okoliczności będących podstawą tych wpisów. Przepis art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej ma charakter obligatoryjny, co oznacza, że w przypadku wystąpienia określonych w nim okoliczności, starosta ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.

Mając na względzie poczynione uwagi organy administracji zasadnie oparły swe ustalenia na podstawie wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 23 kwietnia 2019 r., z których wynikało, że skarżący jako kierujący przekroczył w okresie od dnia 5 listopada 2014 r. do dnia 30 września 2015 r. liczbę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego i w oparciu o tę informację wydały decyzje o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy. Rozpoznając niniejszą sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego w stopniu powodującym konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Sąd nie dopatrzył się także wad, w tym nieprawidłowości w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy, który - co wymaga podkreślenia - nie został skutecznie podważony przez skarżącego, jak również w zakresie zastosowania do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona argumentacja w pełni zasługuje akceptację.

Nieuzasadnione jest również powoływanie się na argumentację zawartą w wyrokach NSA z dnia 26 stycznia 2018 r. w sprawie sygn.akt I OSK 1787/17 oraz WSA w Łodzi z dnia 18 maja 2019 r. w sprawie sygn.akt III SA/Łd 948/17. Jak słusznie bowiem zauważyło Kolegium w powoływanym wyroku NSA stwierdził, że nie można byłoby mówić o retrospektywności w sytuacji, kiedy wszystkie zdarzenia polegające na naruszeniu przepisów ruchu drogowego, które skutkowały przekroczeniem 24 pkt, miałyby miejsce przed dniem 18 maja 2015 r, a więc przed dniem wejściem w życie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy (a równocześnie wszystkie te zdarzenia miałyby miejsce po utracie mocy obowiązującej art. 138 ust. 1 p.r.d.). Zatem wszystkie te wykroczenia zostałyby dokonane w czasie, gdy przepisy nie przewidywały sankcji w postaci zatrzymania prawa jazdy. Taki stan faktyczny nie ma charakteru otwartego, ciągłego, lecz zamknięty. NSA zauważył, że retrospektywność wystąpiłaby jedynie wówczas, gdyby wprawdzie część naruszeń w ruchu drogowym miała miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, lecz zdarzenia (bądź zdarzenie) powodujące przekroczenie liczby 24 pkt karnych wystąpiłoby w czasie, gdy art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy obowiązywał. Taki stan faktyczny zaistniał właśnie w niniejszej sprawie, ponieważ o ile wykroczenia popełnione do dnia 18 maja 2015 r. miały miejsce przed dniem wejścia w życie ustawy, to kolejne wykroczenia drogowe i w konsekwencji przekroczenie limitu 24 pkt nastąpiło w dniu 14 lipca 2015 r., czyli w czasie obowiązywania już ustawy z dnia 20 marca 2015 r.

W tej sytuacji powołany przez stronę wyrok WSA w Łodzi z dnia 8 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 948/17, nie przeczy przytoczonemu powyżej stanowisku NSA, dotyczy bowiem zatrzymania prawa jazdy za przekroczenie liczby 24 pkt za wykroczenia drogowe popełnione (zakończone) wyłącznie przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 marca 2015 r., tj. w okresie od 17 kwietnia 2014 r. do 25 października 2014 r.(ustawa z dnia 20 marca 2015 r. weszła w życie 18 maja 2015 r.)

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

k.ż.