Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 10/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2006-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Zaliczka alimentacyjna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 1, art. 2 pkt 7,  art. 10 ust. 1a
journal: Dz.U. 2005 nr 86 poz 732
law: Ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.
Teza: W rozumieniu  art.2 pkt l ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.) pojęcie "bezskuteczności egzekucji" należy rozumieć szeroko. Przesłanki bezskuteczności  egzekucji wyczerpuje brak umowy konwencyjnej z państwami, których obywatelem jest dłużnik alimentacyjny.

TEZY

W rozumieniu  art.2 pkt l ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.) pojęcie "bezskuteczności egzekucji" należy rozumieć szeroko. Przesłanki bezskuteczności  egzekucji wyczerpuje brak umowy konwencyjnej z państwami, których obywatelem jest dłużnik alimentacyjny.


SENTENCJA

Dnia 5 kwietnia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie: sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant: Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2006 roku na rozprawie przy udziale przedstawiciela Rzecznika Praw Obywatelskich sprawy ze skargi A. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2005 r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...]2005 r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu


UZASADNIENIE

A. U. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2005r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] 2005 roku, Nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej. Zaskarżoną decyzję organ II instancji wydał na podstawie art. 138 § 1pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego ( tekst jednolity z 2000r. Dz. U. Nr 98, poz.1071 ze zm.) w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.)- dalej: ustawy.

Z akt sprawy wynika, że A. U. złożyła wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej na dzieci :A. i M. M. Skarżąca jest w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych osobą samotnie wychowującą dwoje dzieci , na które ma zasądzone alimenty od ojca dzieci, który jest obywatelem T. Dochód rodziny nie przekracza kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania zaliczki alimentacyjnej. Skarżąca do wniosku o przyznanie zaliczki alimentacyjnej złożyła zaświadczenie Sądu Okręgowego we W., sygn. akt [...] z dnia [...] 2005r. z którego wynika, że nie może być złożony przez A. U. wniosek o egzekucję alimentów na rzecz małoletnich A. i M. M. od ojca Z. M. obywatela T. z uwagi na brak umowy konwencyjnej dotyczącej możliwości egzekwowania alimentów od obywateli T. Jednocześnie w zaświadczeniu Sąd stwierdził bezskuteczność egzekucji.

Przy powyższym stanie faktycznym wniosek skarżącej o przyznanie zaliczki alimentacyjnej został rozpatrzony negatywnie. Decyzją [...] 2005 roku, Nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta W. , zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie ds. Świadczeń Rodzinnych i Dodatków Mieszkaniowych odmówił skarżącej przyznania zaliczki alimentacyjnej.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na art. 10 ust. 1a i 1b ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej .W jego ocenie okoliczność , iż skarżąca nie może złożyć w Sądzie Okręgowym wniosku o egzekucję alimentów skutkuje brakiem podstaw do przyznania zaliczki alimentacyjnej.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie zaliczki alimentacyjnej na dzieci. Swoje stanowisko uzasadniła tym, że zgodnie z ustawą o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej spełnione zostały warunki do przyznania zaliczki alimentacyjnej, gdyż dłużnik jest obywatelem T. Brak umowy konwencyjnej między Polską , a T. stanowi przeszkodę w związku z bezskutecznością egzekucji do złożenia wniosku o egzekucję alimentów do Sądu Okręgowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. nie uwzględniło odwołania skarżącej i utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] 2005 roku.

W motywach uzasadnienia Kolegium powołało się na to, że zgodnie z art. 7 cytowanej wyżej ustawy zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej jeżeli dochód w rodzinie nie przekracza kwoty [...]zł. Osoba uprawniona ,to osoba uprawniona do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli jest ona wychowywana przez osobę samotnie wychowującą w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych - art. 2 ust. 5 ustawy .

Natomiast bezskuteczność egzekucji to egzekucja, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy - art. 2 ust. 1 cyt. wyżej ustawy. Organ odwoławczy powołał się na ( art. 10 ust. 1a cyt. wyżej ustawy, z którego wynika, że w przypadku, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentację .

Zdaniem Kolegium w przedmiotowej sprawie nie występuje bezskuteczność egzekucji albowiem nie została ona w ogóle wszczęta - wniosek nie został przyjęty przez stosowny organ. Przyznanie zaliczki alimentacyjnej uwarunkowane jest spełnieniem wszystkich warunków określonych w ustawie, a nie spełnienie któregokolwiek z nich przesądza o braku uprawnienia do wnioskowanego świadczenia.

A. U. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Bydgoszczy skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2005 r. sygn. akt [...] i zażądała jej uchylenia jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu skargi przytoczyła te same argumenty co w treści odwołania .

Pismem z dnia 13 stycznia 2006r. w sprawie ze skargi A. U. działając na podstawie art. 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- dalej P.p.s.a oraz art. 14 pkt 6 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz. U. z 2001 r. Nr 14, poz. 147) zgłosił udział Rzecznik Praw Obywatelskich i na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta W. w całości, gdyż naruszają one art. 2 pkt 1 i art. 10 ust. 1 a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej .

Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich zgodnie z art. 2 pkt 7 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.)zaliczka alimentacyjna to kwota wypłacana przez organ właściwy wierzyciela (tj. wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej) osobie uprawnionej na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego, ustalonego na podstawie tytułu wykonawczego, jeżeli egzekucja jest bezskuteczna. Ustawa określa (art. 2 pkt 5) trzy grupy uprawnionych do zaliczki, tj.:

a) osoby wychowywane przez osobę samotnie wychowującą dziecko, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,

b) osoby wychowywane przez osobę pozostającą w związku małżeńskim z osobą, która przebywa w zakładzie karnym powyżej 3 miesięcy albo jest całkowicie ubezwłasnowolniona,

c) osoby uczące się, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.

Zaliczka przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo do ukończenia 24 roku życia w przypadku, gdy dziecko uczy się w szkole lub szkole wyższej (art. 7 ust. 1), jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty [...] zł netto miesięcznie (art. 7 ust. 2).

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej w przypadku, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczpospolitej Polskiej osoba ubiegająca się o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej jest zobowiązana doręczyć wraz z wnioskiem o przyznanie świadczenia informację sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy.

Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich należy uznać, że obowiązek przedłożenia przez stronę jednego z wyżej wymienionych dokumentów ma na celu ustalenie przez organ administracyjny, czy strona podjęła starania o uzyskanie świadczenia alimentacyjnego od dłużnika alimentacyjnego, a także jaki skutek przyniosły podjęte w tej mierze działania. Jeśli strona podjęła wszelkie niezbędne kroki w celu uzyskania świadczeń alimentacyjnych, tzn. wystąpiła z powództwem przeciwko (dłużnikowi zamieszkałemu zagranicą, po czym uzyskawszy prawomocny wyrok sądowy podjęła próbę egzekucji zasądzonych alimentów należy przyjąć, iż strona podjęła prawidłowe i wyczerpujące działania zmierzające do przeprowadzenia egzekucji alimentów. Z tym, że skuteczność podjętych przez stronę działań może być jednak różna. Zależy ona od stanu prawnego wynikającego z umów międzynarodowych, czy też braku umów dwustronnych lub wielostronnych regulujących współpracę Polski z krajem pochodzenia ojca dziecka w tego typu sprawach.

W niniejszej sprawie wszczęcie egzekucji alimentów od obywatela T. uniemożliwił stronie postępowania brak umowy między Polską a T.

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił uwagę ,że z zaświadczenia Sądu Okręgowego we W., które strona dołączyła do wniosku o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej wynika wprost, że wniosek o egzekucję alimentów na rzecz małoletnich A. i M. od ojca, obywatela T., nie może być przez A. U. złożony z uwagi na brak umowy konwencyjnej dotyczącej możliwości egzekwowania alimentów od obywateli T.

Z powyższych względów decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. jak również poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta W. naruszają art. 2 pkt l ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Jedną z przesłanek przyznania zaliczki alimentacyjnej jest bezskuteczność egzekucji. Pojęcie "bezskuteczności egzekucji" zostało zdefiniowane we wspomnianym art.2 pkt l ustawy i oznacza ono egzekucję, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy. Skoro zatem prawo do zaliczki alimentacyjnej przysługuje osobie, która w wyniku wszczętych czynności egzekucyjnych nie uzyskała zaspokojenia swoich roszczeń, to tym bardziej prawo to przysługuje osobie, która w ogóle, z uwagi na brak stosownej umowy konwencyjnej, nie może złożyć wniosku o egzekucję roszczeń alimentacyjnych. Egzekucja taka z mocy istniejącego stanu prawnego potwierdzonego zaświadczeniem Sądu Okręgowego we W., musi zostać uznana za bezskuteczną, gdyż nie z winy strony postępowania dokument wymagany przepisem art. 10 ust. la cyt. ustawy nie mógł być złożony.

Rzecznik zwrócił uwagę , że skarżąca nie może ponosić konsekwencji niewykonania obowiązku Państwa, jasno sprecyzowanego wart. 27 ust. 4 Konwencji o prawach dziecka (Dz.U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 ze zm.): "Państwa-Strony podejmą wszelkie właściwe kroki dla zapewnienia łożenia na utrzymanie dziecka ze strony rodziców lub innych osób ponoszących odpowiedzialność finansową za dziecko, zarówno na terenie Państwa-Strony, jak i za granicą. W szczególnych wypadkach, gdy osoba ponosząca odpowiedzialność finansową za dziecko mieszka w państwie innym niż dziecko, Państwa-Strony będą dążyły do przystąpienia do umów międzynarodowych lub do zawarcia takich wmów, jak również do zawierania odpowiednich porozumień".

Skarżąca w pełni wywiązała się z obowiązku podjęcia wszelkich starań w celu uzyskania świadczenia od dłużnika alimentacyjnego przed wystąpieniem o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej, tj. publicznego świadczenia o charakterze socjalnym. Inne rozumienie treści zapisu art. 10 ust. la cyt. ustawy sprawia, że sytuacja osób, które nie mogą - mimo dochowania ze swojej strony należytej staranności doprowadzić do egzekucji alimentów od zobowiązanych zamieszkałych zagranicą staje się gorsza od sytuacji osób, które taką egzekucję mogą zainicjować, a intencją ustawodawcy było zapewnienie wsparcia wszystkim osobom, które nie mogą wyegzekwować alimentów od zobowiązanego zamieszkałego za granicą. Pogląd taki wyrażony został także w odpowiedzi Dyrektora Departamentu Świadczeń Socjalnych Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z dnia 5 grudnia 2005 r. (DSS.IL07-l7/05/UŻ) na pismo Rzecznika Praw Obywatelskich , które przekazano Sądowi.

Z powyższych względów zdaniem Rzecznika Praw zaskarżone decyzje powinny być uchylone jako naruszające prawo , gdyż godzą w wartości, do których ochrony zostało ono uchwalone. Wartości te to prawo do równego traktowania w prawie i wobec prawa (art. 32 ust. l Konstytucji RP), jak również prawo dziecka pozbawionego opieki rodzicielskiej do opieki i pomocy władz publicznych (art. 72 ust. 2 Konstytucji RP).

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wraz z argumentacją zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył , co następuje:

Skarga ma uzasadnione podstawy.

Z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153 , poz. 1269 z późn. zm.) wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 z późn. zm)- dalej P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Z taką sytuacja mamy do czynienia wówczas , gdy organ administracyjny błędnie zinterpretował treść lub znaczenie przepisu ( vide: T. Woś, H. Knysiak- Molczyk, Marta Romańska,-"Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz s. 457 , Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis).

Zdaniem Sądu norma prawna wyrażona w art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a stanowi postawę do wydania wyroku uwzględniającego skargę w sprawie ze skargi Anny Urantówki.

Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.) zaliczka alimentacyjna, zwana dalej "zaliczką", przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo, w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej, do ukończenia 24 roku życia.

Zaliczka przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 583,00 zł.

Powyższy przepis wprowadza dwa kryteria do przyznania zaliczki alimentacyjnej. Są to : kryterium wieku (art. 7 ust. 1) oraz kryterium dochodu ( art. 7 ust. 2).

Poza sporem jest to, że skarżąca spełniała w dniu wydania zaskarżonych decyzji obydwie przesłanki do przyznania jej żądanego świadczenia z uwagi na wiek dzieci oraz dochód rodziny w przeliczeniu na osobę.

Bezsporne jest również to , że wyrokami :

• z dnia [...] 2001r. sygn. akt. [...](tytuł wykonawczy z rygorem natychmiastowej wykonalności z dnia [...] 2001r.)

• z dnia [...] 2001r. sygn. akt [...] (tytuł wykonawczy z rygorem natychmiastowej wykonalności z dnia [...] 2001r.)

- Sąd Rejonowy we W. zasądził od pozwanego Z. L. M. na rzecz małoletnich dzieci A. i M. M. alimenty płatne do rąk matki A. U. Wyroki te stanowiły podstawę do przyznawania alimentów na dzieci przez ZUS z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego w związku z bezskutecznością egzekucji. Świadczenia te były wypłacane skarżącej na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym (Dz. U. z 1991 r. Nr 45, poz. 200, z późn. zm.).

Stan prawny odnośnie świadczeń alimentacyjnych uległ zmianie.

Ustawą z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003r. Nr 228, poz. 2255 ) wyraźnie została uchylona ustawa z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym (Dz. U. z 1991 r. Nr 45, poz. 200, z późn. zm.).

Art. 4 ust. 1 ustawy o funduszu alimentacyjnym stanowił, że świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie zamieszkałej w Polsce, dla której alimenty zostały ustalone tytułem egzekucyjnym pochodzącym od sądu, jeżeli egzekucja tych alimentów okazała się bezskuteczna całkowicie lub częściowo.

Ustawa o funduszu alimentacyjnym została wprowadzona w celu wzmożenia opieki nad dziećmi i innymi osobami znajdującymi się w trudnej sytuacji materialnej z powodu niemożności wyegzekwowania świadczeń alimentacyjnych oraz zwiększenia odpowiedzialności osób zobowiązanych do alimentacji. Art. 1 tej ustawy stanowił, że tworzy się fundusz alimentacyjny przeznaczony na wypłatę świadczeń pieniężnych dla dzieci i innych osób w przypadku niemożności świadczeń alimentacyjnych. Dysponentem funduszu alimentacyjnego jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych ( art. 2).

Z powyższego zestawienia przepisów dotyczących wypłaty świadczeń funduszu alimentacyjnego wynika, że aby otrzymać to świadczenie prócz kryterium dochodowego osoba zamieszkała w Polsce musiała posiadać alimenty ustalone tytułem egzekucyjnym pochodzącym od sądu ale w sytuacji ,jeżeli egzekucja tych alimentów okazała się bezskuteczna całkowicie lub częściowo.

Z akt sprawy wynika, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych we W. przy powyższym stanie prawnym przyznał świadczenie z funduszu alimentacyjnego M. A. i M. M.

Na skutek uchylenia ustawy o funduszu alimentacyjnym z dniem 1 maja 2004r. miejsce funduszu alimentacyjnego zastąpiły przepisy ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.)., która w art. 1 określa zasady:

1) postępowania wobec osób zobowiązanych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, jeżeli egzekucja prowadzona przez komornika sądowego jest bezskuteczna;

2) przyznawania zaliczek alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci, uprawnionych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna.

Nie ulega wątpliwości że stan faktyczny odnośnie Z. L. M. nie uległ zmianie. Ojciec dzieci jest dłużnikiem alimentacyjnym zamieszkałym za granicą Rzeczypospolitej Polskiej .

Zgodnie z art. 10 ust. 1 lit. a cyt. powyżej ustawy w przypadku , gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją.

Powyżej zacytowane przepisy świadczą o tym, że prawo do zaliczki alimentacyjnej jest ściśle związane z bezskutecznością egzekucji wobec dłużnika alimentacyjnego.

Przepisy powyższe w swojej istocie nie różnią się od intencji świadczeń wyrażonych w art. 4 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym.

Z całą pewnością intencją ustawodawcy nie było poprzez wprowadzenie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej pozbawienie świadczeń alimentacyjnych osób , które z uwagi na brak stosownej umowy konwencyjnej, nie mogą złożyć wniosku o egzekucję roszczeń alimentacyjnych. W przeciwnym razie doszłoby do naruszenia zasad wyrażonych w art. 32 ust 1 i art. 72 ust. 2 Konstytucji RP, a więc zasady równości wobec prawa oraz prawa do opieki i pomocy władz publicznych dziecka pozbawionego opieki rodzicielskiej .

W ocenie Sądu kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie posiada niewątpliwie zaświadczenie Sądu Okręgowego we W. z dnia [...] 2005r Nr [...], które wyraźnie precyzuje, że skarżąca nie może złożyć wniosku o egzekucję alimentów na rzecz małoletnich dzieci, gdyż brak jest umowy konwencyjnej dotyczącej możliwości egzekwowania alimentów od obywateli T. Z tych też względów egzekucja jest bezskuteczna.

Jest to dokument , który spełnia podwójną rolę co do wymogów formalnych wniosku o przyznanie zaliczki alimentacyjnej, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej.

Przepis art. 10 ust. 1 lit. a ustawy wyraźnie określa jakie dokumenty należy załączyć do wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej. Są to :

• informacja sądu okręgowego o stanie egzekucji

lub

• zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy.

Z brzmienia powyższego przepisu wynika wprost , że wystarczy do wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej załączyć jeden z wymaganych przez przepis dokumentów.

Jest to logiczne z tego względu, że nie zawsze osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych będzie mogła złożyć zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Przeszkodą między innymi będzie brak umowy wzajemnej, a więc sytuacja, która ma miejsce w niniejszej sprawie.

W tych okolicznościach z całą stanowczością należy podkreślić, że skarżąca złożyła do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji .

Zaświadczenie Sądu Okręgowego we W. w rozumieniu ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej spełniło również drugą funkcję. Było dokumentem zaświadczającym o bezskuteczności egzekucji.

W art. 2 ust. 1 ustawy została zawarta definicja legalna bezskuteczności egzekucji. Bezskuteczności egzekucji - oznacza to egzekucję, w wyniku której nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy.

W rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 stycznia 2002 r. w sprawie szczegółowych czynności sądów w sprawach z zakresu międzynarodowego postępowania cywilnego oraz karnego w stosunkach międzynarodowych (Dz.U. z 2002. nr 17 poz.164 ze zm.) uregulowane zostało dochodzenie roszczeń alimentacyjnych od osób zobowiązanych zamieszkałych za granicą.

Zgodnie z § 55 ust. 1 rozporządzenia sądy rejonowe i okręgowe udzielają osobom uprawnionym do dochodzenia roszczeń alimentacyjnych od osób zobowiązanych zamieszkałych za granicą niezbędnych wskazówek i informacji wynikających z umów międzynarodowych, dotyczących sposobu uzyskania świadczeń alimentacyjnych. W wypadku, gdy wniosek, dotyczący uzyskania świadczeń alimentacyjnych, nie odpowiada warunkom formalnym, sąd właściwy do przekazania wniosku za granicę zarządza dokonanie przez wnioskodawcę niezbędnych uzupełnień i poprawek. Postanowienia § 55 ust. 1 stosuje się w przypadku zasądzenia alimentów przez sąd polski od osoby zamieszkałej w państwie obcym, w stosunkach z którym stwierdzona została faktyczna wzajemność w wykonywaniu orzeczeń alimentacyjnych (§ 56 rozporządzenia). Dokumenty przekazywane są na podstawie Konwencji o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 20 czerwca 1956r. (Dz. U. z 1961 r. Nr 17, poz. 87) w której, w art. 1 określony został przedmiot Konwencji.

Celem Konwencji jest ułatwienie dochodzenia roszczenia alimentacyjnego, które osoba (w dalszym ciągu nazywana "uprawnionym") przebywająca na obszarze jednej z Umawiających się Stron jest uprawniona wysunąć przeciwko innej osobie (w dalszym ciągu nazywanej "zobowiązanym"), podlegającej jurysdykcji innej Umawiającej się Strony. Cel ten będzie realizowany za pośrednictwem organów, które w dalszym ciągu będą określane jako Organ przesyłający i Organ przyjmujący.

W związku z powyższym rola sądów w dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych ma decydujące znaczenie. Zaświadczenie stwierdzające bezskuteczność egzekucji wydane przez Sąd Okręgowy we Włocławku ma taką samą moc dowodowa jak zaświadczenia komornika sądowego , o którym jest mowa w art. 10 ust. 5 pkt 2 ustawy , o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych prowadzonej wobec dłużników alimentacyjnych zamieszkałych na terenie Rzeczypospolitej Polskiej..

W świetle powyższego Sąd stwierdził , że skarżąca spełniła wszystkie wymogi co do tego, aby można było przyznać jej świadczenie w postaci zaliczki alimentacyjnej.

W rozumieniu art.2 pkt l ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.) pojęcie "bezskuteczności egzekucji" należy rozumieć szeroko. Przesłanki bezskuteczności egzekucji wyczerpuje brak umowy konwencyjnej z państwami, których obywatelem jest dłużnik alimentacyjny.

Wykładnia przepisów poczyniona przez organy administracji nie ma uzasadnienia w przepisach prawa.

Sąd podziela stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich , że egzekucja w niniejszej sprawie z mocy istniejącego stanu prawnego potwierdzonego zaświadczeniem Sądu Okręgowego we Włocławku, musi zostać uznana za bezskuteczną, gdyż nie z winy strony postępowania dokument wymagany przepisem art. 10 ust. l a cyt. ustawy nie mógł być złożony, a dokument złożony przez stronę dowodzi również, iż w pełni wywiązała się z obowiązku podjęcia wszelkich starań w celu uzyskania świadczenia od dłużnika alimentacyjnego przed wystąpieniem o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej, tj. publicznego świadczenia o charakterze socjalnym.

W świetle powyższego stanu faktycznego i prawnego Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.