Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 1608-1609/02
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2003-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126
law: Obwieszczenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 10 listopada 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane.
article: art. 97 par. 1 pkt 4, art. 138 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Organ odwoławczy może orzekać tylko w granicach sprawy objętej odwołaniem /zażaleniem/. Nie może natomiast orzekać w sprawie, która nie jest objęta zaskarżeniem.

TEZY

Organ odwoławczy może orzekać tylko w granicach sprawy objętej odwołaniem /zażaleniem/. Nie może natomiast orzekać w sprawie, która nie jest objęta zaskarżeniem.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Stanisława S. na postanowienie i decyzję Wojewody M. z dnia 6 marca 2002 r. (...) w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie budowy ogrodzenia - uchyla zaskarżone postanowienie oraz zaskarżoną decyzję, (...).


UZASADNIENIE

Burmistrz Gminy W.-R. postanowieniem (...) na podstawie art. 97 par. 1 pkt 4 Kpa zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie przyjęcia zgłoszenia planowanej przebudowy ogrodzenia nieruchomości przy ul. P. 177/181 w W. Organ wskazał na informację Straży Miejskiej oraz Stanisława S. z 7 i 6 kwietnia 2001 r. o rozpoczęciu przez Andrzeja R. robót ogrodzeniowych na działce przy ul. P. 177 w W.

W dniu 26 kwietnia 2001 r. do organu wpłynął wniosek Andrzeja R. o planowanej przebudowie ogrodzenia przedmiotowej działki. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z 23.04.2001 r. powiadomił o wizji w terenie w dniu 8.05.2001 r.

Na to postanowienie złożył zażalenie Andrzej R. wskazując na jego niezasadność, gdyż o planowanej przebudowie ogrodzenia powiadomił Urząd Gminy w październiku 2000 r., a następnie 20.03.2001 r.

Wojewoda M. postanowieniem (...) z 6 marca 2002 r. uchylił zaskarżone postanowienie, a następnie decyzją (...) z tej samej daty umorzył postępowanie w sprawie budowy ogrodzenia nieruchomości na podstawie art. 105 Kpa. W uzasadnieniu tych aktów administracyjnych organ odwoławczy stwierdził, iż skoro inwestor w dniu 26 kwietnia 2001 r. dokonał zgłoszenia przebudowy ogrodzenia, to zgodnie z art. 30 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126/ organ mógł wnieść sprzeciw. Tymczasem pierwszą czynnością Burmistrza było zawieszenie postępowania w sprawie przyjęcia zgłoszenia planowanej przebudowy ogrodzenia. Nie wniesienie sprzeciwu upoważnia inwestora do rozpoczęcia inwestycji po upływie 30 dni od zgłoszenia. W tej sytuacji dalsze prowadzenie postępowania jest bezprzedmiotowe.

Sprawa samowoli budowlanej należy do właściwości organu nadzoru budowlanego.

Skargę na to postanowienie oraz decyzję wniósł Stanisław S. podnosząc, że Andrzej R. w kwietniu 2001 r. samowolnie wkroczył na działkę nr 8/1 wycinając 40 brzóz i wybudował ogrodzenie zawłaszczając ok. 581 m2 działki skarżącego. Zaskarżone orzeczenia "zalegalizowały" bezprawne działania inwestora.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonych rozstrzygnięciach.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 51 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd bierze z urzędu pod uwagę stwierdzone uchybienia nienależnie od tego, czy zostały one podniesione w skardze.

W zaskarżonym postanowieniu jako podstawę prawną wskazano art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 144 Kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy uchyla zaskarżone orzeczenie i orzeka co do istoty sprawy, bądź uchyla to orzeczenie i umarza postępowanie pierwszej instancji. Tymczasem zaskarżonym postanowieniem Wojewoda jedynie uchylił postanowienie z 18 maja 2001 r. o zawieszeniu postępowania. Brak jest natomiast orzeczenia co do istoty sprawy bądź umorzenia postępowania pierwszej instancji.

Zatem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa co niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy. Również zaskarżona decyzja z 6 marca 2002 r. zapadła z naruszeniem prawa. Jako podstawę prawną Wojewoda wskazał art. 138 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 105 Kpa. Mimo, że decyzja ta, jak wskazano w niej, została wydana w związku z zażaleniem na postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie przyjęcia zgłoszenia przebudowy ogrodzenia, organ umorzył postępowanie w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia nieruchomości przy ul. P. 177/181 w W. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ odwoławczy uznał całe postępowanie zgłoszeniowe za nieuzasadnione z uwagi na upływ 30 - dniowego terminu określonego w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego.

Oznacza to, iż organ odwoławczy orzekł w sprawie nie będącej przedmiotem zaskarżenia. Należy podkreślić, że przedmiotem zażalenia było wyłącznie postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie przyjęcia zgłoszenia. Zatem organ odwoławczy mógł zając stanowisko tylko w tym przedmiocie tzn. czy zawieszenie było zasadne. Uznając zaskarżone postanowienie za niezgodne z art. 97 par. 1 pkt 4 Kpa mógł je uchylić i umorzyć postępowanie ale tylko w przedmiocie zawieszenia postępowania.

Umorzenie całego postępowania w sprawie budowy ogrodzenia nieruchomości wykracza poza granice zaskarżenia i przejmuje kompetencje organu I instancji. Organ odwoławczy może orzekać tylko w granicach sprawy objętej odwołaniem /zażaleniem/. Nie może natomiast orzekać w sprawie, która nie jest objęta zaskarżeniem.

Mając na uwadze powyższe uchybienie, na podstawie art. 22 ust. 1, ust. 2 pkt 3 oraz art. 55 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.