Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1175/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Irena Wesołowska, po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 12 maja 2021 r. sprawy ze skargi E. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 2 października 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 października 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, działając na podstawie art. 134 w zw. z art. 127 § 2, art. 141 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) dalej jako "k.p.a.", art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.) dalej "u.p.e.a.", w zw. z art. 13 ustawy z dnia 11 września 2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019r. poz. 2070) w związku z zażaleniem E. K. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 lipca 2020r., oddalające skargę na czynność organu egzekucyjnego, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego, wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku E. K. Podstawą jego wszczęcia są tytuły wykonawcze z dnia 14 lutego 2020r., wystawione przez wierzyciela - Zarząd [...] w S. dotyczące opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Celem wyegzekwowania należności objętej ww. tytułami wykonawczymi organ egzekucyjny w dniu 21 maja 2020r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "A" S.A.

Pismem z dnia 16 czerwca 2020r. E. K. wniósł do Naczelnika Urzędu Skarbowego skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "A" S.A. Zaskarżonej czynności zarzucił, że zajęcie jest niedopuszczalne ze względu, że nie uzyskuje dochodów do przeprowadzenia egzekucji. Wpływy na konto stanowią mniej niż 10% minimalnego wynagrodzenia i jest nieczynne ze względu na brak możliwości wznowienia produkcji. Dodatkowo wskazał, że jest w trudnej sytuacji materialnej, żyje poniżej minimum i nie wystarcza mu na życie.

Postanowieniem z dnia 21 lipca 2020r. Naczelnik Urzędu Skarbowego oddalił skargę jako nieuzasadnioną. Ww. postanowienie E. K. odebrał osobiście w placówce pocztowej w dniu 7 sierpnia 2020r.

Pismem z dnia 14 sierpnia 2020r. E. K. wniósł zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, podtrzymując dotychczasową argumentację, a nadto uznał egzekucję za przedwczesną. Wniósł o wnikliwe zbadanie dopuszczalności egzekucji w świetle przedstawionych zarzutów oraz zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu wydania przez sąd ostatecznego wyroku w sprawie zgłoszonych zarzutów wobec decyzji Zarządu [...], od której się odwołał.

Postanowieniem z dnia 2 października 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia.

W uzasadnieniu wskazał, że doręczenie pisma do rąk własnych adresata po dokonaniu doręczenia zastępczego nie czyni nieskutecznym doręczenia zastępczego. Oznacza to w szczególności, że termin do dokonania czynności prawnej, np. termin do wniesienia odwołania od decyzji, biegnie od dnia uznania pisma za doręczone w trybie doręczenia zastępczego. Strona skorzystała z możliwości wniesienia zażalenia na przedmiotowe postanowienie - za pośrednictwem operatora pocztowego. Zażalenie nadała w dniu 14 sierpnia 2020 r. W niniejszej sprawie w związku z doręczeniem zaskarżonego postanowienia w trybie doręczenia zastępczego, tj. na podstawie art. 44 k.p.a. w dniu 6 sierpnia 2020r. - siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia rozpoczął swój bieg w dniu 7 sierpnia 2020r. i upłynął w dniu 13 sierpnia 2020r.

Organ odwoławczy dodał, że zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Pismem z dnia 11 listopada 2020r. E. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 2 października 2020r, domagając się jego uchylenia. Skarżący podkreślił, że odebrał przesyłkę w dniu 7 sierpnia 2020 r. i złożył zażalenie w dniu 14 sierpnia 2020 r., a zatem dokonał tej czynności w terminie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a."), polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, m.in. postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty. W zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego postanowienia, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy i nie uwzględnił złożonej skargi.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, że niniejsze orzeczenie zostało wydane na posiedzeniu niejawnym w postepowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 2 października 2020 r., który stwierdził uchybienie przez stronę skarżącą terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 lipca 2020r., oddalające skargę na czynność organu egzekucyjnego.

Kluczowy problem w rozpoznawanej sprawie to kwestia, czy wydanie przesyłki skarżącemu w dniu 7 sierpnia 2020 r. może być uznane za skuteczne doręczenie przesyłki.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Stosownie do art. 141 § 2 k.p.a. zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. W myśl art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

W postępowaniu egzekucyjnym zastosowanie mają także przepisy art. 40, art. 42- 44 k.p.a. I tak, w przypadku nieobecności adresata operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, (licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1), umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).

Tym samym bezskuteczny upływ terminu ponownej awizacji prowadzi do ziszczenia się fikcji doręczenia zastępczego w ostatni jej dzień. W tych warunkach późniejsze faktyczne wydanie przesyłki adresatowi w placówce oddawczej, nie czyni nieskutecznym wcześniejszego doręczenia decyzji w myśl wyżej cytowanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

W niniejszej sprawie doręczenie zastępcze postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 lipca 2020r. nastąpiło w dniu 6 sierpnia 2020 r., po uprzednim awizowaniu w dniu 23 lipca 2020 r. oraz 31 lipca 2020 r., natomiast wydanie przesyłki w dniu 7 sierpnia 2020 r. pozbawione było jakiejkolwiek doniosłości prawnej.

Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, iż w sytuacji, kiedy nastąpił prawny skutek procesowy doręczenia, późniejsze ponowne doręczenie pisma stronie nie może być uznane jako ponowne doręczenie. Doręczenie pisma w toku postępowania administracyjnego może nastąpić tylko raz. Trzeba też mieć na uwadze, że skutki procesowe ustawa łączy z doręczeniem w formie prawem przewidzianej a nie z zapoznaniem się z treścią pisma przez stronę, jak i z faktycznym otrzymaniem tego pisma przez stronę (por. wyrok NSA z dnia 2 września 2010 r. sygn. akt II FSK 636/09, LEX nr 745778, wyrok WSA w Kielcach z dnia 15 stycznia 2009 r. sygn. akt I SA/Ke 431/08, LEX nr 528045 czy wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 czerwca 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 329/11, LEX nr 990524). Podobne stanowisko zajmuje doktryna (por. G. Łaszczyca, Komentarz do art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX 2010). Poglądy te dotyczą nie tylko późniejszego wydania przesyłki z akt administracyjnych, ale także odebrania przesyłki na poczcie po upływie 14 dniowego terminu (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2012 r. sygn. akt II FSK 2916/11, LEX nr 1104113).

Reasumując, prawidłowo organ przyjął, że doręczenie postanowienia nastąpiło w dniu 6 sierpnia 2020 r. W konsekwencji termin do wniesienia zażalenia upłynął ostatecznie w dniu 13 sierpnia 2020 r. Zatem składając zażalenie za pośrednictwem poczty w dniu 14 sierpnia 2020 r., skarżący uczynił to z uchybieniem ustawowego terminu, a więc zasadnie organ II instancji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia.

Podkreślić przy tym należy, że w zaskarżonym postanowieniu organ pouczył skarżącego o treści art. 58 § 1 k.p.a. Przy czym z akt sprawy wynika, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.

Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.