Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 572/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2019-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie sędzia WSA Leszek Tyliński asesor WSA Katarzyna Korycka (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Kamila Wesołowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2019 r. sprawy ze skargi E. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza T. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...].PG, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...](sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dniu [...] lutego 2018 r. C. P., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: [...], zwrócił się do Burmistrza T. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopaliny pospolitej - piasku, metodą odkrywkową, bez użycia materiałów wybuchowych, ze złoża kruszywa naturalnego "[...] z terenu działki nr [...], obręb T., położonej w gminie T., o powierzchni udokumentowanego złoża - [...] ha, wskazując że przedsięwzięcie kwalifikuje się zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 40 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 71, dalej powoływanego jako "rozporządzanie z dnia 9 listopada 2010 r."), oraz że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest niezbędna do uzyskania decyzji określającej szczegółowe warunku wydobywania kopaliny – wydawanej na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze.

Pismem z dnia [...] marca 2018 r. Burmistrz T. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej dla przedmiotowego przedsięwzięcia i o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy, a następnie pismami z tego samego dnia wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) w B. oraz Dyrektora Zarządu Zlewni PGW Wody Polskie w C. , o wyrażenie opinii, czy dla danego przedsięwzięcia istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

RDOŚ w opinii z dnia [...] maja 2018 r. uznał, że dla przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Również Dyrektor Zarządu Zlewni PGW Wody Polskie w C. w opinii z dnia [...] maja 2018 r. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na stan zasobów wodnych i zagrożenie osiągnięcia celów środowiskowych.

W związku z powyższym Burmistrz T. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...], wydanym w trybie art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 ze zm., dalej powoływanej jako "uioś"), stwierdził brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] Burmistrz T., powołując się na przepis art. 63 ust. 2 uioś, stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, określając istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 uioś.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji określił przyczyny dla których uznał, że przedsięwzięcie nie będzie znacząco oddziaływać na środowisko, powołując się w tym zakresie przede wszystkim na rodzaj i skalę przedsięwzięcia (planowane wydobycie kruszywa w wymiarze [...]/rok i około [...]/dobę ze złoża o powierzchni [...] ha), jego usytuowanie na terenach rolniczych i brak lokalizacji na obszarach wymienionych w art. 63 ust. 1 pkt 2 lit. a – j uioś, w szczególności poza obszarami chronionymi, a także na zasięg oddziaływania przedsięwzięcia, tj. zasięg lokalny (bez ryzyka transgranicznego oddziaływania), małoznaczący, krótkotrwały i odwracalny, oraz na brak ryzyka stworzenia przez przedsięwzięcie poważnej awarii i brak zagrożenia wynikającego z kumulowania się oddziaływań.

Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli L. A. i B. N. - strony postępowania przed organem I instancji, zarzucając niewłaściwą interpretację przepisów. Odwołujący pokreślili, że przedsięwzięcie położone jest w Otulinie [...] Parku Krajobrazowego, że przedsięwzięcie z uwagi na jego charakter i zakres spowoduje degradację środowiska, naruszy równowagę przyrodniczą, spowoduje osuszenie ich gruntów, doprowadzi do uszkodzenia mienia, zakłóci spokój i obniży atrakcyjność gospodarstw agroturystycznych rozmieszczonych w okolicy. Podnieśli także, że w sprawie nie została zachowana procedura prawidłowego powiadomienia stron postępowania.

Ponadto odwołanie w sprawie złożyła skarżąca E. A., która nie była stroną postępowania przed organem I instancji. Zarzucając błędne ustalenie przez organ I instancji stron postępowania i nie doręczenie jej jako stronie decyzji organu I instancji, wskazała że nieruchomość będącą jej własnością – działkę nr [...] dzieli od terenu inwestycji tylko działka drogowa o szerokości 6 m. Podniosła także, że planowana inwestycja jest w zbyt małej odległości od terenów chronionych, że znajduje się ona w Otulinie Parku Krajobrazowego, Obszaru Natura 2000, że C. P. w ramach poprzednich przedsięwzięć kopalin pospolitych nie wykonał ciążących na nim obowiązków w zakresie wykonywania zraszań czy rekultywacji terenu, że aktualnie teren boryka się z przesuszaniem spowodowanym migracją wód do niezrekultywowanych terenów żwirowni inwestora, a także że bliskie sąsiedztwo żwirowi wpłynie negatywnie na jej działalność związaną z turystyką oraz, że uniemożliwi ono korzystanie z jej nieruchomości w zakresie wskazanym w decyzji o warunkach zabudowy.

Po rozpatrzeniu odwołań L. A. i B. N. oraz E. A., Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji SKO podtrzymało stanowisko organu I instancji, że przedmiotowe przedsięwzięcie (bezpośrednio graniczące z gruntami leśnymi, od którego najbliższe udokumentowane i eksploatowane złoże kruszywa "[...]" położone jest w odległości 300 m, kwalifikujące się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 40 lit. a tiret trzecie i siódme rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r.) nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, gdyż nie będzie wywierało znaczącego oddziaływania na środowisko, tym bardziej że stanowisko takie wyraziły organy opiniujące, posiadające odpowiednią wiedzę merytoryczną. Jednocześnie SKO podkreśliło, że choć organ I instancji wskazał niewłaściwą podstawę prawną decyzji tj. art. 63 ust. 2 uioś, zamiast art. 84 ust. 1 i 2 uioś, to nie można uznać tego uchybienia za przesłankę do uchylenia decyzji organu I instancji, jako że błędne powołanie podstawy prawnej w sytuacji, gdy istnieje ona w rzeczywistości, nie stanowi istotnego naruszenia prawa. SKO zaznaczyło też, że merytorycznie decyzja organu I instancji nie uchybia prawu i, że w sprawie uzyskane zostały wymagane opinie RDOŚ w B. i Dyrektora Zarządu Zlewni PGW Wody Polskie w C. . Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniesionych w sprawie odwołaniach SKO uznało, że opierają się one wyłącznie na subiektywnym odczuciu stron i nie zostały udowodnione. Obawy o działalność agroturystyczną prowadzoną przez okolicznych mieszkańców nie mogą, zdaniem SKO, ograniczać możliwości prowadzenia działalności przez inwestora. Ponadto SKO wskazało, że E. A. jest stroną przedmiotowego postępowania.

Na powyższą decyzję E. A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, w której domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji oraz podjęcia postępowania na nowo i przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przy udziale wszystkich stron, zarzuciła:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 71 ust. 2 pkt 2 uioś poprzez niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji odstąpienie od przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko uznając błędnie, że przedsięwzięcie potencjalnie może wpływać na środowisko zamiast prawidłowo, że zawsze znacząco będzie wpływać na środowisko, co skutkowało nieprzeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko - wskazane w ustawie, co miało wpływ na przedmiotową decyzję,

2. art. 72 ust. 1 uioś poprzez niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nieprawidłowe określenie podstawy prawnej decyzji, co skutkowało błędnym zakwalifikowaniem przez organ stanu faktycznego przedmiotowej sprawy do niewłaściwego przepisu i niewłaściwej podstawy prawnej, co miało wpływ na przedmiotową decyzję,

3. art. 72 ust. 1 pkt 5 uioś poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji niewydanie decyzji środowiskowej o potrzebie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, co skutkowało odstąpieniem przez organ od przedmiotowego wymogu, niezbędnego w niniejszej sprawie,

4. art. 75 ust. 1 pkt 4 uioś poprzez niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nieprawidłowe określenie podstawy prawnej decyzji, co skutkowało błędnym zakwalifikowaniem przez organ stanu faktycznego przedmiotowej sprawy do niewłaściwego przepisu i niewłaściwej, gdyż niepełnej podstawy prawnej, co miało wpływ na przedmiotową decyzję,

5. § 3 ust. 1 pkt 40 lit b rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w błędnie ustalonym stanie faktycznym sprawy i w konsekwencji niewydanie decyzji środowiskowej o potrzebie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, co skutkowało odstąpieniem przez organ od przedmiotowego wymogu niezbędnego w niniejszej sprawie z uwagi na ilość przedsięwzięć zrealizowanych w przedmiotowej okolicy, w których niezbędna była ocena środowiskowa, a w niniejszym przypadku odstąpiono od tego obowiązku;

II. naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 145 § 1 ust. 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej powoływanej jako "kpa") poprzez nieuznanie przez organ skarżącej za stronę w taki sposób, aby uchylić decyzję organu I instancji i przekazać do ponownego rozpoznania sprawy przy udziale kręgu wszystkich stron postępowania i umożliwienie im czynnego udziału w postępowaniu, co w konsekwencji doprowadziło do sytuacji, iż skarżąca nie mogła zaznajomić się dokumentacją w sprawie i teraz w pełnym zakresie odnosić się do zgromadzonego materiału,

2. art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia wywiązywania się przez wnioskodawcę z poprzednio nałożonych na niego obowiązków w zakresie tożsamych przedsięwzięć w okolicach wnioskowanego terenu,

3. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu I instancji w całości, mimo iż istniały podstawy do jej uchylenia i podjęcia na nowo postępowania administracyjnego, a w konsekwencji dopuszczenia zgodnego z prawem skarżącej do udziału w postępowaniu administracyjnym na każdym etapie i umożliwienie skarżącej aktywnego udziału i składania pism w zakresie ochrony jej praw,

4. ew. art. 89 § 1 i 2 kpa poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy w sytuacji, gdy było to potrzebne do wyjaśnienia sprawy zarówno w drodze oględzin oraz zapewniłoby to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania i leżało w interesie stron i zapobiegłoby wyrządzeniem szkody stronom, którym być może będzie przysługiwać roszczenie odszkodowawcze z uwagi na pozbawienie ich prawa do działania w postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej powoływanej jako "ppsa"), Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie z przyczyn proceduralnych wskazanych przez skarżącą.

Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że SKO na etapie postępowania odwoławczego uznało, iż skarżąca - która nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji - jest stroną przedmiotowego postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w ramach której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z tego powodów SKO rozpatrzyło wniesione przez skarżącą odwołanie i doręczyło jej zaskarżoną do Sądu decyzję.

Dostrzeżona tym samym przez organ odwoławczy wadliwość postępowania pierwszoinstancyjnego, polegająca na zupełnym pominięciu skarżącej w postępowaniu pierwszoinstanyjnym, nie doprowadziła SKO do zastosowania w sprawie art. 138 § 2 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W przepisie tym określono zatem dwie kumulatywne przesłanki wydania przez organ odwoławczy decyzji, w której uchyla on zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, a mianowicie: 1) stwierdzenie przez organ odwoławczy, że decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu oraz/lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych; 2) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Użycie w art. 138 § 2 kpa spójnika "a" oznacza, że do wydania decyzji kasacyjnej konieczne jest stwierdzenie wystąpienia dwóch wymienianych przesłanek, a zatem organ odwoławczy zobligowany jest wykazać, że decyzja organu I instancji zastała wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a także dodatkowo, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie".

Wadliwości postępowania pierwszoinstancyjnego polegającej na niewłaściwym ustaleniu katalogu stron postępowania (prawidłowe ustalenie stron postępowania stanowi obowiązek organu administracyjnego) jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, to jest przede wszystkim art. 10 § 1 kpa. Niezapewnienie uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym wszystkim jego stronom może wypełniać również przesłankę "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" i wymaga oceny z punktu widzenia realiów i specyfiki konkretnej sprawy administracyjnej. Sprawy z zakresu środowiskowych uwarunkowań mają rozbudowany charakter, są wielopodmiotowe i z istoty swej budzą konflikty społeczne. Z tych względów szczególne znaczenie w tego rodzaju sprawach ma kwestia umożliwienia stronom zajęcia stanowiska w sprawie, wypowiedzenia się do zgromadzonych materiałów sprawy i zgłoszenia określonych wniosków czy żądań, a w konsekwencji wzięcia pod uwagę przez organ i rozważenia tych żądań i wniosków oraz wyważania interesów wszystkich stron postępowania. Bardzo istotne znaczenie w tego rodzaju sprawach ma także prawo stron do ustosunkowania się do stanowisk, uzgodnień czy opinii poszczególnych organów. W niniejszej sprawie takie opinie w sprawie dotyczącej obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko zostały wyrażone przez RDOŚ w B. i Dyrektora Zarządu Zlewni PGW Wody Polskie w C. .

W przedmiotowej sprawie skarżąca, uznana przez SKO za stronę postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej, pozbawiona została całkowicie możliwości uczestnictwa w postępowaniu przed organem I instancji, w tym wyrażenia przed tych organem swojego stanowiska w sprawie, ustosunkowania się do dokumentów złożonych przez inwestora, stanowisk organów opiniujących, czy zgłoszenia przed organem I instancji określonych wniosków czy żądań, w tym procesowych. W konsekwencji nie można przyjąć, że w postępowaniu pierwszej instancji wyjaśniono zakres sprawy mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, skoro nie brała w nim udziału żywotnie zainteresowana sprawą strona skarżąca. Wskazać należy przy tym, że w aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego, że przed wydaniem decyzji organu I instancji umożliwiono także innym stronom postępowania wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Nie ma również w aktach sprawy dokumentu potwierdzającego realizację wskazanej gwarancji procesowej przez organ II instancji. Zauważyć też należy, że w sprawie decyzja organu II instancji sprowadza się w rzeczywistości do przytoczenia stanu faktycznego sprawy oraz opisania procedury podejmowania decyzji środowiskowej i w jej ramach stwierdzenia/lub też nie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Brak w niej jest natomiast ustaleń i wypowiedzi SKO dotyczących postępowania wyjaśniającego w kontekście kwestionowanych przez odwołujących okoliczności sprawy. Organ II instancji zupełnie zdawkowo odniósł się do wniesionych w sprawie odwołań, w tym i odwołania skarżącej. Wypowiedział się on bowiem w sposób zindywidualizowany i konkretny wyłącznie co do zarzutu dotyczącego prowadzenia na sąsiednich gruntach działalności agroturystycznej, pomijając natomiast chociażby zarzut skarżącej dotyczący lokalizacji przedsięwzięcia w Otulinie Parku Krajobrazowego, Obszaru Natura 2000 oraz zbyt małej jego odległości od obszarów chronionych, a także zarzut dotyczący osuszania sąsiednich gruntów, degradacji elementów przyrodniczych, w tym w kontekście wskazanej lokalizacji przedsięwzięcia, a także dotyczący powiązania przedsięwzięcia z innymi tożsamymi przedsięwzięciami realizowanymi w okolicy przez inwestora, w tym w aspekcie przesuszania okolicznych gruntów i ww. lokalizacji przedsięwzięcia. W tych okolicznościach (całkowicie pominięcie udziału skarżącej w postępowaniu przed organem I instancji, zdawkowe odniesienie się do zarzutów skarżącej i pozostałych podmiotów wnoszących odwołanie) nie sposób uznać, że skarżąca miała zapewniony rzeczywisty udział w postępowaniu i, że realizowane były w nim jej gwarancje procesowe, w tym w szczególności w zakresie możliwości obrony w nim jej interesów jako właściciela sąsiedniego gruntu – oddzielonego jedynie pasem niespełna 6 m od terenu inwestycji. Brak jest więc podstaw do twierdzenia, że dostrzeżona przez SKO wadliwość postępowania pierwszoinstancyjnego zostało niejako konwalidowana w postępowaniu przed organem II instancji.

Wskazać należy również, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone zostało stanowisko, zgodnie z którym brak czynnego udziału strony w postępowaniu przed organem pierwszej I z reguły powoduje, że postępowanie wyjaśniające obarczone jest taką wadą, że zachodzi konieczność powtórzenia czynności procesowych składających się na postępowanie wyjaśniające. Brak zapewnienia stronie uprawnień procesowych gwarantowanych przepisami art. 10 § 1 kpa oraz art. 81 kpa oznacza takie naruszenie przepisów procesowych, które dezawuuje przeprowadzone przed organem I instancji postępowanie wyjaśniające. Choć brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy jest również przesłanką wznowienia postępowania, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, to gdy uchybienie to zostanie dostrzeżone przez organ II instancji na etapie postępowania odwoławczego – a w niniejszej sprawie miało to miejsce w następstwie wniesienia odwołania przez stronę pominiętą - istnieje podstawa (art. 138 § 2 kpa) do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (por np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1180/10; z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1608/11 – dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query).

Należy też podkreślić, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada

dwuinstancyjności postępowania (art. 15 kpa). Jest to jedna z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, zgodnie z którą każda sprawa administracyjna rozpatrzona i rozstrzygnięta przez organ I instancji podlega w wyniku wniesienia środka zaskarżenia przez legitymowany podmiot, ponownemu rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji w jej całokształcie (art. 15 kpa). Merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy z udziałem stron, które nie uczestniczyły w postępowaniu pierwszoinstancyjnym na skutek naruszenia przepisów postępowania, byłoby równoznaczne z pozbawieniem tych stron prawa do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Sprawa rozstrzygana w postępowaniu odwoławczym musi być tożsama ze sprawą rozpatrzoną i rozstrzygniętą przez organ I instancji, a tożsamość ta dotyczy tak elementów przedmiotowych jak i podmiotowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2952/15 i przywołane w nim wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query).

W świetle powyższego stwierdzić należy, że skoro SKO potraktowało skarżącą za stronę w postępowaniu w sprawie środowiskowych uwarunkowań (zauważyć należy, że grunt skarżącej oddziela od działki inwestycyjnej jedynie pasmo gruntu o szerokości niespełna 6 m, a prace na terenie inwestycji z wykorzystaniem sprzętu mechanicznego i transportowego wykonywane będą od godziny 6 do 22, w tym ilość przejazdów samochodów na godzinę według karty informacyjnej przedsięwzięcia dotyczyć ma do 5 samochodów) i zarazem uznało jej legitymacje do złożenia odwołania, a skarżąca nie brała udziału w postępowaniu przed Burmistrzem T., to organ odwoławczy powinien był wydać decyzję na podstawie art. 138 § 2 kpa. Nie czyniąc tego doprowadził do akceptacji sytuacji, w której skarżąca uznana za stronę przedmiotowego postępowania, bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji - co stanowi przesłankę wznowieniową na jaką powołała się skarżąca, w której całkowicie pominięte zostały w stosunku do niej wymogi określone w art. 10 § 1 kpa i naruszona została zasada wyrażona w art. 15 kpa. Co istotne – jak wykazano – gwarancje procesowe strony i pozostałych odwołujących wynikające z treści art. 10 § 1 kpa nie zostały, jak wynika z akt sprawy, w pełni zrealizowane także przed organem II instancji (co dotyczy również innych stron postępowania), który to także nie wypowiedziała się i nie wyjaśnił w sposób prawidłowy okoliczności sprawy objętych zarzutami odwołujących. Powyższe czyniło koniecznym uchylenie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c oraz art. 135 ppsa, zaskarżonej decyzji SKO i poprzedzającej ją decyzję Burmistrza T., o czym orzeczono w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Uznanie przez SKO skarżącej za stronę postępowaniu w sprawie środowiskowych uwarunkowań, i jedoczesny brak jej udziału w postępowaniu przed organem I instancji, w okolicznościach sprawy obligowało SKO – jak wykazano – do wydania decyzję na podstawie art. 138 § 2 kpa, celem powtórzenia postępowania w sposób, który zapewni udział wszystkim jego stronom począwszy od pierwszej instancji. Ze względu na stwierdzone naruszenie przepisów postępowania administracyjnego Sąd odstąpił od zajęcia stanowiska co do meritum postępowania, gdyż byłoby to na tym etapie przedwczesne. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z uzasadnienia wyroku Sądu.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 265).