Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 2631/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 23
journal: Dz.U. 2000 nr 54 poz 654
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia WSA del. Anna Sokołowska (sprawozdawca), Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego z upoważnienia Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 września 2010 r. sygn. akt I SA/Po 595/10 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w G. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 7 lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 29 września

2010 r., sygn. akt I SA/Po 595/10 uchylił zaskarżoną przez A., w G., interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 7 lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.

Wnioskiem z dnia 6 listopada 2007 r. Spółka zwróciła się o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zwolnienia

z opodatkowania dotacji otrzymanej z Europejskiego Funduszu Społecznego.

We wniosku przedstawiono stan faktyczny, z którego wynikało, iż Spółka (beneficjent) w dniu 16 października 2007 r. zawarła umowę o dofinansowanie projektu: "K." w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006, Priorytet 2 - Wzmocnienie rozwoju zasobów ludzkich w regionach, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS). Umowa zawarta została z Wojewódzkim Urzędem Pracy w P., (Instytucja Wdrażająca). Zgodnie z zawartą umową beneficjentowi zostało przyznane dofinansowanie w formie dotacji w kwocie nieprzekraczającej 766.884,00 zł. Środki te pochodzą w 75% ze środków wkładu wspólnotowego, a w 25% ze środków wkładu krajowego. Całość środków przeznaczonych na dofinansowanie projektu przekazywana jest przez stronę umowy, tj. Wojewódzki Urząd Pracy w P. W celu bezpośredniej realizacji celu projektu beneficjent już zawarł oraz zamierza zawrzeć w przyszłości szereg umów o pracę, bądź cywilno-prawnych (umowa zlecenie i umowa o dzieło) z osobami fizycznymi.

W związku z powyższym zadano pytanie: Czy dochody otrzymane przez beneficjenta w formie dotacji korzystają ze zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 23 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm., dalej u.p.d.o.p.) w zakresie w jakim pochodzą od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych z bezzwrotnej pomocy, w tym także ze środków z programów ramowych badań, rozwoju technicznego i prezentacji Unii Europejskiej i z programów NATO, przyznanych na podstawie jednostronnej deklaracji lub umów zawartych z tymi państwami, organizacjami lub instytucjami przez Radę Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej, właściwego ministra lub agencje rządowe; w tym również w przypadkach, gdy przekazanie tych środków jest dokonywane za pośrednictwem podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej na rzecz podmiotów, którym służyć ma ta pomoc oraz ze zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust.1 pkt 47 u.p.d.o.p. w zakresie w jakim pochodzą z budżetu państwa?

Zdaniem wnioskodawcy, dochody otrzymane w formie dotacji są zwolnione

z podatku dochodowego od osób prawnych, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. oraz art. 17 ust. 1 pkt 47 u.p.d.o.p.

Minister Finansów, działając przez organ upoważniony do wydawania interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w P., w interpretacji indywidualnej z dnia 7 lutego 2008 r. stwierdził, że stanowisko podatnika jest nieprawidłowe.

W uzasadnieniu przytoczył treść przepisów art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. oraz art. 17 ust. 1 pkt 47 u.p.d.o.p. i wyjaśnił, że Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego to program służący realizacji Narodowego Planu Rozwoju, składający się ze spójnego zestawienia priorytetów operacyjnych i działań, odnoszący się do sektora gospodarki. Zgodnie z art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r.

o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz.1206 ze zm., dalej uNPR) określenie "publiczne środki wspólnotowe" oznacza środki finansowe pochodzące z budżetu Wspólnot Europejskich, a w szczególności z funduszy strukturalnych,

o których mowa w przepisach Unii Europejskiej w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego, w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz zmieniających i uchylających niektóre rozporządzenia, rozporządzeniu w sprawie Instrumentu Finansowanego Wspierania Rybołówstwa oraz rozporządzeniu ustanawiającym Fundusz Spójności, ujęte w załączniku do ustawy budżetowej, służące realizacji Narodowego Planu Rozwoju.

Jak wskazał dalej organ, na podstawie art. 8 ust. 1 uNPR w celu realizacji Planu tworzy się: 1) sektorowe programy operacyjne; 2) regionalne programy operacyjne; 3) inne programy operacyjne; 4) strategię wykorzystania Funduszu Spójności.

Programy, o których mowa w art. 8 ust.1 pkt 1-3 uNPR, są finansowane

z publicznych środków krajowych lub współfinansowane z publicznych środków wspólnotowych, o czym stanowi art.8 ust.2 ustawy. Pomoc, jaką otrzymują beneficjenci, pochodzi w takim przypadku ze środków pożyczonych z budżetu państwa na prefinansowanie realizowanych programów i projektów pomocowych. Pomoc finansową z funduszy strukturalnych, ze względu na kierunki jej przeznaczenia, można podzielić na środki, z których finansowane są programy:

- inwestycyjne,

- o charakterze społecznym i edukacyjnym, jak np. szkolenia, praktyki zawodowe w zakresie podnoszenia kwalifikacji zawodowych lub reorientacji zawodowej, usług doradczych, informacji zawodowej, pomocy stypendialnej dla młodzieży, a także subsydiowanie zatrudnienia.

Kierując się takim podziałem środków pochodzących z funduszy strukturalnych, do otrzymanej przez beneficjentów ostatecznej pomocy finansowanej z tych środków, obowiązujące przepisy w zakresie podatków dochodowych stosuje się w zależności od celu, na jaki przeznaczone są te środki. Jeżeli pomoc jest przeznaczona na wzmocnienie rozwoju zasobów ludzkich, a więc na cele

o charakterze społecznym i edukacyjnym, przy stosowaniu przepisów podatkowych należy wziąć pod uwagę rolę, jaką spełniają podmioty uczestniczące w realizacji określonego działania.

Odnosząc się do przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego organ podatkowy stwierdził, że środki otrzymywane przez wnioskodawcę z tytułu realizacji umowy zawartej z Instytucją Wdrażającą stanowią przychody stosownie do postanowień art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p. Wskazał, że wydatki sfinansowane z tych przychodów będą zaliczane do kosztów uzyskania przychodów stosownie do przepisów art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.

Jak zauważył organ, w 2006 r. pomoc jaką otrzymywali beneficjenci pochodziła ze środków pożyczonych z budżetu państwa na prefinansowanie realizowanych programów i projektów pomocowych. W związku z tym nie była to pomoc otrzymana ze środków bezzwrotnej pomocy, a takie pochodzenie warunkowało zwolnienie przedmiotowe z podatku dochodowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Środki pomocowe w części współfinansowanej z budżetu nie mogły być również w 2006 r. uznane za pomoc pochodzącą z dotacji, o których mowa w przepisach art. 106 ust. 2 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2006 r. Zatem, z tej części środków uzyskane przychody również nie były wolne od podatku dochodowego, ponieważ zwolnieniu podlegały tylko dotacje w rozumieniu ustawy o finansach publicznych (art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r.).

Organ podatkowy wskazał, że w 2007 r. obowiązywały przepisy ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. nowelizujące ustawę o finansach publicznych, które zmieniają zasady finansowania programów operacyjnych, o których mowa w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Jednakże przepis przejściowy - art. 20 ustawy nowelizującej ustawę o finansach publicznych (Dz. U. z 2006r. Nr 249 poz. 1832) wyraźnie przewiduje, iż przepisy nowelizujące ustawę o finansach publicznych nie będą miały zastosowania do programów i projektów realizowanych w ramach Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006. Wobec tego, w 2007 r. zasady finansowania kontynuowanych programów operacyjnych w ramach NPR, w tym również Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego pozostawały takie same jak w 2006r. Przedstawione zasady stosowania w 2006 r. przepisów podatkowych dot. podatku dochodowego od osób prawnych jak i ich uzasadnienie, odnosiło się także do dochodów (przychodów) uzyskiwanych w 2007 r. przez beneficjentów w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego Narodowego Planu Rozwoju finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego i budżetu państwa. W związku z tym, do przychodów uzyskanych ze środków pomocowych przeznaczonych na finansowanie projektów realizowanych w ramach programów objętych Narodowym Planem Rozwoju nie mają zastosowania przepisy art. 17 ust. 1 pkt 23 i pkt 47 u.p.d.o.p. Wobec tego stwierdzono, że dochody otrzymane przez wnioskodawcę na dofinansowanie projektu, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz budżetu państwa, nie korzystają ze zwolnień, o których mowa w art.17 ust.1 pkt.23 i 47 u.p.d.o.p., a otrzymane dotacje będą stanowiły przychód, na podstawie art.12 ust.1 pkt 1 tej ustawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 2 pkt 11 uNPR), art. 17 ust. 1 pkt 23 i pkt 47 u.p.d.o.p.

W uzasadnieniu wskazała, ze ustawodawca w art. 2 pkt 11 uNPR zawarł definicję legalną "publicznych środków wspólnotowych" oznaczając je jako środki finansowe pochodzące z budżetu Wspólnot Europejskich, a w szczególności z funduszy strukturalnych, o których mowa w przepisach Unii Europejskiej w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego, w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich

z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR) oraz zmieniających i uchylających niektóre rozporządzenia, rozporządzeniu w sprawie Instrumentu Finansowego Wspierania Rybołówstwa oraz rozporządzeniu ustanawiającym Fundusz Spójności, ujęte w załączniku do ustawy budżetowej, służące realizacji Narodowego Planu Rozwoju.

Zdaniem skarżącej spółki organ dopuścił się naruszenia prawa twierdząc, iż otrzymywane przez nią dofinansowanie pochodzi ze środków pożyczonych z budżetu państwa na prefinansowanie realizowanych programów i projektów pomocowych i w związku z tym nie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego z podatku dochodowego na podstawie art.17 ust.1 pkt 23 up.d.o.p. Wskazał, że zarówno przepisy uNPR, jak również przepis art.17 ust.1 pkt 23 u.p.d.o.p. w zakresie źródła dochodu zwolnionego z opodatkowania posługują się terminem "źródło pochodzenia", czyli wskazuje bezpośrednio na pierwotne źródło finansowania, pozostawiając bez znaczenia okoliczność, czy środki wypłacane są bezpośrednio przez instytucje międzynarodowe, czy też następuje to za pośrednictwem podmiotów krajowych, w tym przy wykorzystaniu mechanizmu prefinansowania. Skarżąca wskazała na cel oraz istotę funduszy strukturalnych. Środki z nich pochodzące służą realizacji polityki strukturalnej, której celem jest pomoc słabiej rozwiniętym regionom i sektorom gospodarek państw członkowskich. Wskazane środki celowe winny stanowić tylko wsparcie konkretnych celów strukturalnych w państwie członkowskim, nie powinny stanowić źródła wtórnego finansowania budżetu państwa.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów nie uznał zarzutów podniesionych przez stronę za zasadne i wniósł o jej oddalenie.

Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał,

iż zasługuje ona uwzględnienie.

Sąd uchylając przedmiotową interpretację uznał, iż z brzmienia art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. wynika, że objęcie dochodu zwolnieniem możliwe jest w wypadku łącznego spełnienia dwóch przesłanek: środki bezzwrotnej pomocy otrzymane przez podatnika powinny pochodzić z międzynarodowych instytucji finansowych lub od rządów obcych państw oraz podatnik musi bezpośrednio realizować cel programu.

Odnosząc się do pierwszego warunku, wynikającego z art.17 ust.1 pkt 23 u.p.d.o.p Sąd I instancji stwierdził, że będzie on spełniony zarówno wówczas, gdy dany podmiot wydatkuje, jak w niniejszej sprawie, początkowo środki uzyskane od Skarbu Państwa, a później następuje refinansowanie tych środków z tzw. środków pomocowych, jak i w sytuacji, kiedy mechanizm prefinansowania ze środków budżetu krajowego nie ma miejsca, a następuje bezpośredni transfer środków pochodzących z Unii Europejskiej na rzecz podmiotów będących bezpośrednimi beneficjentami realizującymi jak np. w niniejszej sprawie programy finansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego. Według WSA w Poznaniu, istotne jest bowiem, aby w ostatecznym rozrachunku środki pomocowe pochodziły od podmiotów wskazanych

w tym przepisie. Natomiast sam sposób wypłaty środków finansowych pochodzących z bezzwrotnej pomocy jest kwestią techniczną, która nie ma znaczenia dla oceny źródła pochodzenia środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych w ramach funduszy europejskich. Zatem metody prefinansowania lub refinansowania nie mogą bezpośrednio wpływać na możliwość zastosowania omawianego zwolnienia. Nie ma bowiem żadnych normatywnych podstaw do różnicowania sytuacji podmiotów w zależności od przyjętego sposobu wypłaty środków.

W tym kontekście, w ocenie Sądu I instancji, organ podatkowy nie ma racji wskazując, że wypłata środków skarżącej spółce przez Skarb Państwa pozbawiała ich cechy określonej w art.17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Decydujące znaczenie dla wykładni tego przepisu ma bowiem to, kto faktycznie ponosi ciężar i źródło finansowania dochodu, a zatem, jak chce ustawodawca, jego pochodzenie.

W przedstawionym zaś stanie faktycznym nie ulegało wątpliwości, że dochód spółki finansowany był z Europejskiego Funduszu Społecznego, a jego dystrybucja odbywała się za pośrednictwem instytucji wdrażającej – Wojewódzkiego Urzędu Pracy w P., jako podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej. Istotne jest również – według WSA - rozumienie drugiego warunku, wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Otóż podatnikiem bezpośrednio realizującym cel, a zatem tym, który uzyskuje środki pochodzące ze środków bezzwrotnej pomocy Unii Europejskiej jest właśnie osoba, która wykonując czynności związane z tym programem otrzymała na ten cel środki od podmiotu wymienionego w art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p., a więc jest bezpośrednim beneficjentem tychże środków. Wobec tego należało stwierdzić, że przyjęcie mechanizmu prefinansowania określonych programów z budżetu państwa oraz refundacja wypłat ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej nie powoduje utraty prawa do zwolnienia od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p.

WSA wskazał ponadto, że zgodnie z art. 32 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 z dnia 21 czerwca 1999 r. ustanawiającego przepisy ogólne w sprawie funduszy strukturalnych (Dz.U. UE.L.99.161.1) płatności wkładów z funduszy dokonane przez Komisję organowi wypłacającemu mogą przybrać formę płatności na rachunek, płatności tymczasowej lub płatności salda końcowego, gdzie płatności okresowe i płatności salda końcowego dotyczą wydatków faktycznie poniesionych, które muszą być powiązane z płatnościami dokonanymi przez bezpośrednich beneficjentów, potwierdzonych przez pokwitowanie faktury lub dokumenty rachunkowe o tej samej wartości dowodowej. Organ wypłacający zapewni przy tym, że bezpośredni beneficjenci otrzymają płatności z funduszy możliwie jak najszybciej

i w pełnej wysokości. Polski ustawodawca w uNPR zastrzegł natomiast,

iż dofinansowanie projektów z publicznych środków wspólnotowych polega na zwrocie określonej w umowie o dofinansowanie projektu albo decyzji, części kwalifikowanych wydatków poniesionych przez beneficjenta lub wypłacie premii (art. 27 ust.1). Analiza źródeł finansowania programów pomocowych, w tym będącego przedmiotem zainteresowania w niniejszej sprawie, Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006, nie pozostawia wątpliwości,

w ocenie Sądu, iż jest nim Europejski Fundusz Społeczny, czyli bezzwrotna pomoc Unii Europejskiej.

Natomiast co do drugiego zarzutu podniesionego przez skarżącą spółkę Sąd podzielił argumentację organu podatkowego zawartą w zaskarżonej interpretacji. Zdaniem Sądu, organ podatkowy prawidłowo wyjaśnił, że pomimo tego, iż w 2007 r. obowiązują przepisy ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. nowelizujące ustawę o finansach publicznych, które zmieniają zasady finansowania programów operacyjnych, o których mowa w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, to jednakże przepis przejściowy, t.j. art. 20 ustawy nowelizującej ustawę o finansach publicznych wyraźnie przewiduje, iż przepisy nowelizujące ustawę o finansach publicznych nie będą miały zastosowania do programów i projektów realizowanych w ramach Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006. Wobec tego, w 2007 r. zasady finansowania kontynuowanych programów operacyjnych w ramach NPR, w tym również Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego pozostają takie same, jak w 2006 r. Tym samym za dotacje otrzymane z budżetu państwa lub budżetu jednostki samorządu terytorialnego w rozumieniu art. 17 ust.1 pkt 47 u.p.d.o.p. nie mogą uchodzić te, które także po 2006 r. stanowiły dofinansowanie do programów realizowanych w ramach Narodowego Planu Rozwoju.

Końcowo Sąd I instancji wskazał, że ponownie rozpatrując wniosek skarżącej spółki o udzielenie interpretacji indywidualnej organ podatkowy zobowiązany będzie uwzględnić przedstawione wyżej stanowisko.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Minister Finansów wniósł

o uchylenie go w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwą wykładnię tj. art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. poprzez przyjęcie,

iż dochody otrzymane przez beneficjenta w formie dotacji od instytucji wdrażającej, pochodzących w sposób niebezpośredni ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, korzystają ze zwolnienia przedmiotowego w podatku dochodowym od osób prawnych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, Minister Finansów nie zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym wyroku. Zdaniem organu podatkowego stanowisko Sądu I Instancji, odnośnie zwolnienia podatkowego przewidzianego

w art. 17 ust 1 pkt 23 u.p.d.o.p. nie może zostać zaakceptowane z następujących powodów. Minister Finansów w całości podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko zaprezentowane już w niniejszej sprawie i wskazał, odnośnie niewłaściwej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p., na zapis art. 27 ust. 1 ustawy o Narodowym Planie Rozwoju, w myśl którego dofinansowanie projektów z publicznych środków wspólnotowych polega na zwrocie określonej w umowie o dofinansowanie projektu albo decyzji, o której mowa w art. 11 ust. 7, części wydatków poniesionych przez beneficjenta łub wypłacie premii.

Jak podkreślił organ podatkowy, beneficjent zatem otrzymuje od instytucji wdrażającej środki na realizację swojego projektu z krajowych funduszy publicznych. Po udokumentowaniu przez niego wydatkowania tych środków możliwe jest w tym momencie wnioskowanie do Komisji Europejskiej przez odpowiednie instytucje

o zwrot wydatkowanych kwot. Zwrócone środki zasilają źródło finansowania krajowego.

Zatem w przypadku projektów realizowanych w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego środki pomocowe z Unii Europejskiej stanowią refundację wcześniej poniesionych wydatków, których źródłem finansowania były krajowe środki publiczne.

Skoro zatem pomoc, jaką otrzymują beneficjenci, pochodzi ze środków pożyczonych z budżetu państwa to nie jest to pomoc otrzymana ze środków bezzwrotnej pomocy, a tylko takie pochodzenie warunkuje zwolnienie przedmiotowe z podatku dochodowego, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Zwolnienie określone ww. przepisie nie ma więc, w ocenie organu podatkowego, zastosowania do dochodów osób prawnych, finansowanych z Funduszy Strukturalnych łub z Funduszu Spójności, gdyż pomoc ta stanowi refundację wcześniej poniesionych wydatków, których źródłem finansowania były krajowe środki publiczne.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółka wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, podzielając argumentację zawartą w zaskarżonym wyroku Sądu I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednakże z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

W niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych enumeratywnie w art. 183 § 2 p.p.s.a., co oznacza ścisłe związanie granicami skargi kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej, wskazując jako jej podstawę prawną art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zarzucono zaś naruszenia prawa materialnego tj. przepisów art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. poprzez błędną jego wykładnię. Ta błędna wykładnia, w ocenie jej autora, polega na przyjęciu, iż dochody otrzymane przez beneficjenta w formie dotacji od instytucji wdrażającej, pochodzących w sposób nie bezpośredni ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, korzystają ze zwolnienia przedmiotowego w podatku dochodowym od osób prawnych.

Zdaniem organu przyjęcie zasady prefinansowania z budżetu państwa oznacza, że otrzymane przez beneficjenta środki nie pochodzą z bezzwrotnej pomocy zagranicznej co wyklucza zastosowanie zwolnienia podatkowego określonego w art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Zaprezentowana przez Ministra Finansów, zarówno w interpretacji indywidualnej, jak i w skardze kasacyjnej, wykładnia wskazanych przepisów jest błędna. Stosownie do treści art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. wolne od podatku dochodowego są: dochody uzyskane przez podatników od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych, pochodzące ze środków bezzwrotnej pomocy, w tym także ze środków z programów ramowych badań, rozwoju technicznego i prezentacji Unii Europejskiej i z programów NATO, przyznanych na podstawie jednostronnej deklaracji lub umów zawartych z tymi państwami, organizacjami lub instytucjami przez Radę Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej, właściwego ministra lub agencje rządowe; w tym również w przypadkach, gdy przekazanie tych środków jest dokonywane za pośrednictwem podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej na rzecz podmiotów, którym służyć ma ta pomoc.

Zasadniczą i sporną kwestią w rozpoznawanej sprawie jest spełnienie,

w przedstawionym przez Spółkę stanie faktycznym, przesłanki pochodzenia uzyskanych środków bezzwrotnej pomocy z międzynarodowych instytucji finansowych lub od rządów państw obcych. Należy podkreślić, że w zakresie będącym przedmiotem rozpoznania Naczelnego Sądu Administracyjnego, bezsporne w sprawie jest, iż Spółka jest beneficjentem środków które otrzymała na podstawie umowy o dofinansowanie projektu: "K." w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006, Priorytet 2 - Wzmocnienie rozwoju zasobów ludzkich w regionach, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS). Umowa zawarta została z Wojewódzkim Urzędem Pracy w P., (Instytucja Wdrażająca). Zgodnie z zawartą umową beneficjentowi zostało przyznane dofinansowanie

w formie dotacji w kwocie nieprzekraczającej 766.884,00 zł. Środki te pochodzą w 75% ze środków wkładu wspólnotowego, a w 25% ze środków wkładu krajowego. Całość środków przeznaczonych na dofinansowanie projektu przekazywana była przez stronę umowy, tj. Wojewódzki Urząd Pracy w P.

Postawiony w analizowanych przepisach warunek pochodzenia środków bezzwrotnej pomocy z międzynarodowych instytucji finansowych lub od rządów państw obcych dotyczy pierwotnego źródła, z którego ostatecznie pochodzi dochód. Bez znaczenia pozostaje, natomiast okoliczność, czy środki te są wypłacane bezpośrednio przez instytucje międzynarodowe, czy też następuje to za pośrednictwem podmiotów krajowych również przy wykorzystaniu mechanizmu prefinansowania. Sam sposób wypłaty środków finansowych z bezzwrotnej pomocy Unii Europejskiej i innych wymienionych w przepisach instytucji międzynarodowych w ramach realizowanych programów jest wyłącznie kwestią techniczną, która nie ma znaczenia dla oceny źródła ich pochodzenia i w konsekwencji spełnienia przesłanki omawianego zwolnienia podatkowego. Taki pogląd, prezentowany przez skład orzekający, jest powszechny w orzecznictwie sądów administracyjnych i został wielokrotnie wyrażony w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyrok: z 30.10.2008 r. II FSK 1069/07; z 14.01.2009r. II FSK 1457/07; z 5.08.2010, II FSK 517/09; z 22.10.2010 r., II FSK 985/09; z13.04.2011 r. II 1533/09; z 2.09.2011 r., II FSK 448/10; publ.: https://cbois.nsa.gov.pl). Trafnie zatem, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, na tle przedstawionego stanu faktycznego Sąd pierwszej instancji uznał, że skoro dochód spółki finansowany był z Europejskiego Funduszu Społecznego, a jego dystrybucja odbywała się za pośrednictwem instytucji wdrażającej – Wojewódzkiego Urzędu Pracy w P., jako podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej to przyjęcie mechanizmu prefinansowania określonych programów z budżetu państwa oraz refundacja wypłat ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej nie powoduje utraty prawa do zwolnienia od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p.

Słusznie również –Sąd I instancji – zwrócił uwagę na rozumienie drugiego warunku, wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Otóż podatnikiem bezpośrednio realizującym cel, a zatem tym, który uzyskuje środki pochodzące ze środków bezzwrotnej pomocy Unii Europejskiej jest właśnie osoba, która wykonując czynności związane z tym programem otrzymała na ten cel środki od podmiotu wymienionego w art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p., a więc jest bezpośrednim beneficjentem tychże środków.

Reasumując otrzymywane przez Spółkę w realiach niniejszej sprawy środki bezzwrotnej pomocy podlegają zwolnieniu od podatku dochodowego na podstawie przepisu art. 17 ust. 1 pkt 23 u.p.d.o.p. Oznacza to, że zarzuty skargi kasacyjnej są pozbawione podstaw. Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a.