Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 471/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 520
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Ewa Michna Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2017 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 28 lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów skargę oddala.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 28 lutego 2017 r. znak [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez M. W. od decyzji Starosty B z [...] 2016r. orzekającej o odmowie aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu M, gmina B obszar wiejski - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

M. W. wniósł o wykreślenia działki nr [...] oraz zmiany zasięgu działki [...] w operacie ewidencyjnym, w taki sposób, aby działka [...] zniosła się do działki nr [...], będącej aktualnie własnością jego i żony M. W. Wskazał, że wykazana w operacie ewidencyjnym działka nr [...] - powstała z parceli bud. nr [...] ujawnionej w Lwh [...] i powinna stanowić część działki nr [...]. Działka użytkowana jest bezprawnie przez sąsiadów, nie stanowi drogi publicznej, ani drogi koniecznej i została utwardzona bez zgody właściciela działki nr [...]. Działka nr [...] zdaniem wnioskodawcy błędnie została ujawniona w Lwh [...] gm. kat. M, podczas gdy faktycznie działka nr [...] powinna należeć do działki nr [...].

Starosta B decyzją z [...] 2016 r. znak: [...] orzekł o odmowie aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla obrębu M, gmina B - obszar wiejski polegającej na 1) zmianie numerycznego opisu granicy działek nr [...] i [...] oraz zmiany ich powierzchni. 2) wykazaniu A. i B. W., jako współwłaścicieli (na zasadach małżeńskiej wspólności ustawowej), działki nr [...] o pow. 0,01 ha.

Organ I instancji podzielił stanowisko Sądu Rejonowego Wydział Cywilny zawarte w uzasadnieniu wyroku z 24 lipca 2014 r. sygn. akt [...]. Nie stwierdził podstaw faktycznych i prawnych do zmiany danych ewidencyjnych działek, czyli do uznania wniosku zainteresowanych za zasadny.

M. W. złożył odwołanie od powyższej decyzji nie zgadzając się z ustaleniami organu I instancji. Zakwestionował wykaz synchronizacyjny sporządzony przez geodetę E. B. – M. i wykaz synchronizacyjny sporządzony przez geodetę J. D.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego rozpatrując odwołanie stwierdził, że zgodnie z art. 20, 22 i 24 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów jest zbiorem informacji o gruntach, stanowi wyłącznie odzwierciedlenie aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i zawiera dane wynikające z tytułu własności. Art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy stanowi, iż w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: właściciela, a w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu odrębnych przepisów, znajdują się te nieruchomości, natomiast w stosunku do gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Informacje zawarte w operacie ewidencyjnym podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że zgodnie z art. 24 ust. 2a informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23, c) materiałów zasobu, d ) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art.20 ust. 2 pkt l, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Z kolei przepis art. 24 ust. 2 b ustawy wskazuje, że aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego -orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku....g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; 2) w drodze decyzji administracyjnej w pozostałych przypadkach.

Według § 36 rozporządzenia regułą jest, że przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, zaewidencjonowanej w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, sporządzonej w wymienionych w tym przepisie postępowaniach sądowych i administracyjnych, kończących się wydaniem prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej. Wyjątkiem jest natomiast rozwiązanie przewidziane w § 37, § 38 i § 39, dopuszczające aby dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskiwać w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.

Zdaniem organu odwoławczego przedmiotem sprawy jest rozstrzygnięcie czy w świetle przepisów rozporządzenia istniały podstawy do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] poprzez zmianę zasięgu własności działki nr [...], lub wpisanie w ewidencji gruntów i budynków w działce nr [...] prawa własności na rzecz A. i B. W., gdyż byli oni właścicielami działki nr [...] utworzonej z parceli budowlanej [...] z LWH [...], z której jak twierdzi A. W. (protokół z 3.11.2016 r.) została utworzona dz. [...] - bezprawnie. W toku prowadzonego postępowania organ I instancji otrzymał z Sądu Rejonowego i Sądu Okręgowego odpisy wyroków z 24 lipca 2014r. sygn. akt [...] i z 16.12.2014r. sygn. akt [...] w sprawie z powództwa M. W. przeciwko Gminie B o ustalenie prawa własności (działki nr [...]), a z Wydziału Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego zaświadczenie z LWH [...] gm. kat. M. W powiatowym zasobie geodezyjnym kartograficznym nie stwierdzono istnienia dokumentacji geodezyjnej, wymienionej w § 36 rozporządzenia, określającej inny przebieg granic działki nr [...] z działką nr [...] położonych w obrębie M, gmina B - obszar wiejski, aniżeli wykazany na mapie ewidencyjnej. W rejestrze gruntowym dawnego operatu ewidencyjnego wsi M (z częścią kartograficzną w skali 1: 2880), założonym w latach 1962/1963, w jednostce gruntowej nr [...] wykazano m.in. parcelę budowlaną pb [...] o pow. 0,03 ha, parcelę gruntową [...] o pow. 0,25 ha, jako pozostające we władaniu K. K. z W. Natomiast w jednostce gruntowej nr [...] wykazano m.in. parcelę budowlaną pb [...] (brak danych o powierzchni), parcele gruntowe pgr [...] o pow. 0,12 ha, pgr [...] o pow. 0,01 ha jako pozostające we władaniu F. C. i C. C.

Na podstawie przepisów prawnych normujących sposób zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków oraz Zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969r. w sprawie ewidencji gruntów między innymi dla wsi M, gmina B - obszar wiejski odnowiono operat ewidencji gruntów i budynków, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 22.08.1981 r. za numerem [...]. Został on ogłoszony jako obowiązujący w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 17.01.1983 r. Nr 4, poz. 26. Zastąpił dotychczasowy operat ewidencyjny z częścią kartograficzną 1: 2880, nową mapa ewidencyjna w skali 1:2000, która powstała na kanwie mapy zasadniczej, z uwzględnieniem stanu prawnego ustalonego dla parcel gruntowych i budowlanych przedstawionych na mapie w skali 1:2880.

W trakcie prowadzonych prac, zgodnie z § 37 Zarządzenia dla utworzonych działek został ustalony stan władania. Przebieg granic działek ewidencyjnych, pomierzonych metodą fotogrametryczną według faktycznego użytkowania na gruncie, okazano wówczas właścicielom i władającym nieruchomościami. Z protokołu ustalenia stanu władania (operat techniczny Mapa zasadnicza w skali 1 :2000 z ustaleniem stanu władana wpisany do ewidencji zasobu 10.10.1977r. nr [...]) wynika, że S. W. jako władający, zaakceptował wówczas przebieg granic działki nr [...], o czym świadczy podpis złożony w protokole ustalenia stanu władania w poz. nr 495. Z kolei w pozycji nr 578 ww. protokołu jako władający złożył swój podpis F. C., przyjmując bez zastrzeżeń przebieg granic działek nr [...], [...], [...]. W poz. nr 1013 (drogi gminne) przedstawiciel Gminy B złożył swój podpis i zaakceptował wykazany przebieg granic dla drogi oznaczonej nr [...].

Na mapie klasyfikacji gruntów (mapie ewidencyjna, sporządzona na podstawie mapy zasadniczej wykonanej na fotomapie wg stanu istniejącego w roku 1977) przestawiono działkę [...] z wykazanym użytkiem gruntowym dr- droga. S. W. i M. W. stali się z dniem 4 listopada 1971 r. właścicielami działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni 4,13 ha, położonych we wsi M na mocy ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250), na podstawie aktu własności ziemi z 7.05.1980r. Nr [...] wydanego przez Naczelnika Miasta i Gminy B. Na podstawie umowy darowizny (akt notarialny z 27 lutego 1992r. Rep. A Nr [...]) właścicielami między innymi działek nr [...] i [...] objętych księgą wieczystą [...] stali się A. i B. W. Obecnie właścicielami niezabudowanych działek nr [...] i [...] o łącznej pow. 0,43 ha na podstawie umową darowizny są M. i M. W., co ujawniono w księdze wieczystą nr [...] (po migracji Kw nr [...]). Stan prawny działki nr [...] o pow. 0,28 ha, wykazany w ewidencji gruntów i budynków obrębu M jest zgodny z ujawnionym w ww. księdze wieczystej. Natomiast działka nr [...] ujawniona jest na karcie A wykazu hipotecznego liczba (Lwh) [...] b. gm. kat. M, który utracił moc prawną i został zamknięty z dniem 1 stycznia 1989r. zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 lipca 1989r. Na karcie B tego wykazu figurują: F. C., J. C., J. C. i Z. C. W LWH [...] na karcie A dokonano wpisu 5 listopada 1984r., na podstawie wykazu synchronizacyjnego (sporządzonego na zlecenie nr [...] z 8.02.1984r. przez geodetę E. B. – M.), zgodnie z którym parcela budowlana pb [...] i parcele gruntowe [...], [...] zniosły się i tworzą działki nr [...], [...], [...], [...]. Działki nr [...], [...], [...] odłączono do KW [...], gdzie własność wpisano na podstawie aktu własności ziemi na rzecz F. i C. C. Działka nr [...] pozostała w LWH [...] do dnia dzisiejszego nie była objęta postępowaniem uwłaszczeniowym. W założonym rejestrze gruntów odnowionego operatu ewidencyjnego dla obrębu M w jednostce rejestrowej nr [...] w grupie XI-drogi - wykazano między innymi działkę nr [...] o pow. 0,01 ha będącą we władaniu Urzędu Miasta i Gminy B.

Wojewoda decyzją z [...] 1991 r. stwierdził nabycie przez Gminę B z mocy samego prawa własność 35 działek w tym między innymi działki nr [...]. Na potrzeby tej decyzji geodetka J. E. D. sporządziła wykaz synchronizacyjny, którym działce [...] o pow. 0,01 ha przyporządkowała parcelę gruntową pgr [...] z LWH [...] i parcelę budowlaną p.b. [...] z LWH [...] b. gm. kat. M.

Na wniosek Zarządu Miasta B z 20.05.2002 r. ww. decyzja komunalizacja została uchylona w części dotyczącej działki nr [...] decyzją Wojewody z [...] 2002r. Odmówiono stwierdzenia jej własności na rzecz Gminy B, działka [...] nie stanowiła bowiem własności Skarbu Państwa, a zatem nie podlegała komunalizacji. Ani decyzja komunalizacyjna ani decyzja o jej uchyleniu nigdy nie zostały ujawnione w księgach wieczystych. Tym samym nie zostały wzruszone wcześniej wykonane wykazy synchronizacyjne przez mgra inż. J. G. dla działki nr [...] i przez geodetę E. B. – M. dla działek [...], [...], [...], [...]. Również nie doszło do odłączenia części parceli budowlanej pb [...] z działki nr [...] i zmniejszenia jej powierzchni.

Na wniosek z 14.03.2014 r. Burmistrza B w oparciu o decyzję Wojewody w ramach czynności materialno-technicznej zmianą Nr [...] z 27.03.2014 r. dokonano w operacie ewidencyjnym obrębu M przeniesienia działki nr [...] o pow. 0,01 ha - drogi - z jednostki rejestrowej [...] (Gmina B jako samoistny posiadacz) do nowej jednostki rejestrowej [...] wykazując dla tej działki jako podmiot -Właściciel nieustalony.

Sąd Rejonowy prawomocnym wyrokiem z 24 lipca 2014 r. sygn. akt [...] po rozpoznaniu sprawy z powództwa M. W. przeciwko Gminie B o ustalenie prawa własności przedmiotowej działki oddalił powództwo. Sąd w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że "przedmiotem roszczeń powoda jest własność działki [...] położonej w M gm. B i że roszczenia te kierowane są do niewłaściwego podmiotu, ponieważ Gmina B nie uważa się za właściciela ani posiadacza przedmiotowej działki. Przeprowadzone w sposób szczegółowy postępowanie dowodowe objęło przede wszystkim dowody z dokumentów, zwłaszcza z ksiąg wieczystych i dokumentów stanowiących podstawę dokonanych w nich wpisów, ponieważ jest to konieczna baza do ustalenia stanu prawnego nieruchomości.

Przedstawione w sprawie dowody- w szczególności zapisy w LWH [...], [...], [...] oraz opisane wyżej wykazy zmian z 1984r. i 1987r., na podstawie których utworzono działki nr [...] i [...] nie budzą wątpliwości ani co do formy ani treści. Nie są ze sobą sprzeczne (każda z wymienionych działek powstaje z parcel z innego LWH )". Sąd podkreślił, że: "wpis działki nr [...] nastąpił w LWH [...] w 1984r., na podstawie synchronizacji sporządzonej przez geodetę E. B. – M., synchronizacja geodety J. D. nie została wprowadzona do ksiąg wieczystych ani w inny sposób wykorzystana przez Gminę B, działka nr [...] nadał figuruje w księdze wieczystej jako własność powoda i od czasu jej ujawnienia w 1990 r. nie były wykonywane żadne wpisy w jakikolwiek sposób naruszające jej substancję (w szczególności nie dokonywano żadnych bezprawnych odłączeń parcel ani części parcel ją tworzących, wykaz synchronizacyjny jest dokumentem geodezyjnym i nie może stanowić samoistnej podstawy zmian prawa własności; skoro poprzednicy prawni powoda nabyli własność działki ewidencyjnej [...] to sama korekta synchronizacji nie może go tej własności pozbawić".

W toku prowadzonego postępowania organ I instancji, wykorzystując współrzędne punktów granicznych (z informatycznego zbioru danych ewidencyjnych), wyznaczających przebieg granic działek ewidencyjnych naniósł na kalce technicznej, w skali 1: 2880, przedmiotowe działki nr [...], [...]. Porównując przebieg granic działki nr [...], wykreślony w skali 1:2880 na kalce technicznej, z przebiegiem granic parceli budowlanej pb [...] i parceli gruntowej [...] wykazanymi na kopii z mapy katastralnej w skali 1 :2880, stwierdził, że są one zgodne (w granicach błędu map). Owa zgodność potwierdza prawidłowość wykonania wykazu synchronizacyjnego dla działki [...] o pow. 0,28 ha, sporządzonego przez geodetę uprawnionego mgra inż. J. G., i stanowiącego podstawę ujawnienia działki nr [...] w księdze wieczystej nr [...] na wniosek poprzedniczki prawnej M. W.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, że nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie znajdują oparcia ani w zgromadzonym materiale dowodowym, ani w obowiązujących przepisach prawa.

Zarzuty podnoszone o rzekomym sfałszowaniu wpisów w księgach wieczystych oraz dokumentów stanowiących podstawę do dokonywania tych wpisów, o błędach i kłamstwach w dokumentacji stanowiącej państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny nic znajdują żadnego uzasadnienia. Zarzuty te ponadto nie poparto żadnymi dowodami. Materiał źródłowy dowodzi, że już w operacie technicznym - Mapa zasadnicza w skali 1:2000 z ustaleniem stanu władania nr [...] z 10.10.1977 r. wykazano w poz. 1013 protokołu ustalenia stanu władania działkę nr [...] jako drogę. Ponadto działka nr [...] z użytkiem gruntowym "dr-droga" widnieje na mapie klasyfikacji gruntów sporządzonej na podstawie mapy zasadniczej wykonanej na fotomapie wg stanu istniejącego w roku 1977. Także w rejestrze gruntów założonym w 1981r., w jednostce rejestrowej nr 12 w grupie rejestrowej nr XT - drogi wykazano działkę drogę nr [...] o pow. 0,01 ha w samoistnym władaniu Urzędu Miasta i Gminy B. Pomiaru przebiegu granic nieruchomości dokonywano według ich faktycznego użytkowania na gruncie. Już wówczas ten obszar działki nr [...] stanowił teren komunikacyjny łączący drogę gminną ulicę D z drogą powiatową ulicą F. Zainteresowana żąda, aby w drodze postępowania ewidencyjnego dokonano zmiany zasięgu własności działki nr [...] od strony działki nr [...]. W postępowaniu ewidencyjnym nie ustala się zasięgu własności nieruchomości a jedynie odtwarza ustalony wcześniej przebieg granic dla nieruchomości na podstawie materiałów źródłowych. Błędnym jest, zatem oczekiwanie strony skarżącej, że w ramach postępowania ewidencyjnego, o które sama zawnioskowała, nie zaś postępowania rozgraniczeniowego, dojdzie do załatwienia kwestii dotyczącej zasięgu prawa własności.

Podkreślić dodatkowo należy, że pierwotny stan prawny działki nr [...] został stwierdzony w akcie własności ziemi Nr [...] z 7.05.1980 r., według faktycznego jej użytkowania w dacie 4 listopada 1971 r., co ujawniono w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów i budynków. Obecnie ani Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ani Starosta B - jako organ ewidencyjny nie posiadają kompetencji do przywrócenia stanu prawnego, jaki istniał przed wydaniem aktów własności ziemi.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie ż art. 63 ust.2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 107 poz. 464 ze zm.), do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z 26 października 1971 r. o uregulowaniu gospodarstw rolnych nie stosuje się kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia bądź decyzji. Powoduje to, że zarzuty strony skarżącej przed organem odwoławczym nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu administracyjnym przez organy ds. ewidencji gruntów. Organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł M. W. zarzucając naruszenie prawa własności, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W treści skargi przytoczył przebieg postępowania stwierdzając, że sprawa od dawna jest mataczona i dlatego nie można jej rozstrzygnąć z korzyścią dla skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geologicznego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia wojewódzki sąd administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa). Skarga zatem nie zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości i został prawidłowo ustalony przez organy administracji. Skarżąca domagała się wprowadzenia w ewidencji gruntów i budynków zmiany numerycznego opisu granicy działek nr [...] i [...] oraz zmiany ich powierzchni oraz wykazania A. i B. W., jako współwłaścicieli działki nr [...] o pow. 0,01 ha.

Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm.), dalej "uPgk", ewidencja gruntów i budynków jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Jedną z zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, zgodnie z którą starostowie są zobowiązani do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna, organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania. Przepisy uPgk oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r. poz. 1034) wyraźnie precyzują, kiedy i pod jakimi warunkami aktualizacja operatu jest możliwa, a brak wymaganej prawem dokumentacji, na podstawie której właściwy organ dokonuje aktualizacji operatu ewidencyjnego, musi prowadzić do odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym.

W art. 20 uPgk ustawodawca określił rodzaje informacji o gruntach (art. 20 ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach (art. 20 ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Informacje te mają charakter zarówno przedmiotowy jak i podmiotowy. W odniesieniu do gruntów informacje o charakterze przedmiotowym dotyczą ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1). Informacje podmiotowe (art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wskazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części. Informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe) zawiera operat ewidencyjny, którego zawartość określa art. 24 ust. 1 uPgk.

Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzania w niej zmian reguluje ww. rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Aktualizacja operatu ewidencyjnego może nastąpić wyłącznie przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Zgodnie z treścią art. 24 ust. 2b uPgk, aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, f) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, g) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, h) wpisów w innych rejestrach publicznych, i) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Ewidencja gruntów to zatem zbiór gromadzący dane dotyczące zmian w zakresie oznaczania samych nieruchomości, ich powierzchni, granic, klas bonitacyjnych oraz osób władających nieruchomościami pod różnymi tytułami. Ewidencja ta służy do wpisywania zmian wynikających z innych dokumentów, a nie samodzielnego tworzenia nowego stanu prawnego dotyczącego tak samej działki jak i jej właściciela. W szczególności brak jest podstaw do wprowadzania w ewidencji gruntów zmian na podstawie twierdzenia wnioskodawcy,

Organy ewidencyjne nie mają kompetencji do badania prawidłowości wpisów w księgach wieczystych. Rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie rozstrzygają samodzielnie kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu.

W rozpoznawanej sprawie zamiarem skarżącego jest w istocie doprowadzenie do przyznania własności działki nr [...] o pow. 0,01 ha. Niemniej jednak skarżący nie przedstawił żadnego z ww. dokumentów źródłowych, niemożliwe jest zatem wprowadzenie żądanej przez niego zmiany tylko na podstawie gołosłownych twierdzeń. Aktualizacja operatu ewidencyjnego jest nierozerwalnie związana z dokonaniem odpowiednich wpisów w zakresie prawa własności w księgach wieczystych. Póki to nie nastąpi, to wpis dokonany w ewidencji gruntów byłby sprzeczny ze stanem prawnym ujawnionym w księgach wieczystych.

Przedstawione w sprawie dowody- w szczególności zapisy w LWH [...], [...], [...] oraz opisane wyżej wykazy zmian z 1984r. i 1987r., na podstawie których utworzono działki nr [...] i [...] nie budzą wątpliwości ani co do formy ani treści. Nie są ze sobą sprzeczne (każda z wymienionych działek powstaje z parcel z innego LWH). Obecnie właścicielami niezabudowanych działek nr [...] i [...] o łącznej pow. 0,43 ha na podstawie umową darowizny są M. i M. W., co ujawniono w księdze wieczystą nr [...]. Stan prawny działki nr [...] o pow. 0,28 ha, wykazany w ewidencji gruntów i budynków obrębu M jest zgodny z ujawnionym w ww. księdze wieczystej. Natomiast działka nr [...] ujawniona jest na karcie A wykazu hipotecznego liczba (Lwh) [...] b. gm. kat. M, który utracił moc prawną i został zamknięty z dniem 1 stycznia 1989r. zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 lipca 1989r. Na karcie B tego wykazu figurują: F. C., J. C., J. C. i Z. C. W LWH [...] na karcie A dokonano wpisu 5 listopada 1984r., na podstawie wykazu synchronizacyjnego (sporządzonego na zlecenie nr [...] z 8.02.1984r. przez geodetę E. B. – M.), zgodnie z którym parcela budowlana pb [...] i parcele gruntowe [...], [...] zniosły się i tworzą działki nr [...], [...], [...], [...]. Działki nr [...], [...], [...] odłączono do KW [...], gdzie własność wpisano na podstawie aktu własności ziemi na rzecz F. i C. C. Działka nr [...] pozostała w LWH [...] do dnia dzisiejszego nie była objęta postępowaniem uwłaszczeniowym.

Powyższe ustalenia zawarł Sądu Rejonowego w uzasadnieniu prawomocnym wyroku z 24 lipca 2014r. sygn. akt [...] oddalającym powództwo M. W. przeciwko Gminie B o ustalenie prawa własności (działki nr [...]).

Podsumowując podkreślić należy, że starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów nie dokonuje zmian "z urzędu". Każda zmiana musi mieć podstawę we właściwych materiałach geodezyjnych oraz dokumentach potwierdzających wpisanie danego podmiotu, jako właściciela. Wpisanie kolejnych zmian musi także być poprzedzone właściwymi materiałami geodezyjnymi oraz dokumentami i to nawet wówczas, gdy któryś w poprzednich wpisów był błędny. W razie sporu co do osoby właściciela lub współwłaściciela danej działki (nieruchomości) właściwy jest tryb postępowania przed sądem powszechnym (cywilnym). Organy administracyjne nie mogły więc uwzględnić żądania skarżącego, bo musiałoby się to wiązać z ustaleniem prawa własności, a to jest wykluczone w postępowaniu ewidencyjnym, mającym charakter czysto rejestrowy. Do ewidencji można wpisać tylko takie prawo do nieruchomości, które jednoznacznie i niewątpliwie wynika z dokumentów wskazanych w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz w przepisach wykonawczych do tej ustawy.

W ocenie Sądu organy w toku postępowania administracyjnego w tej sprawie nie naruszyły ani przepisów postępowania, ani prawa materialnego w sposób, który skutkowałby uchyleniem tych decyzji. Dodatkowo należy wyjaśnić, że nawet wadliwe działania organów w zakresie prowadzenia ewidencji gruntów i dokonywanych wiele lat temu wpisów nie mogą zostać automatycznie zmienione bez wystarczających dowodów, a dowodów takich skarżący nie przedstawił.

Reasumując, żądanego przez wnioskujących wpisu w zakresie własności organ ewidencyjny może dokonać wyłącznie na podstawie dokumentów wskazanych w ww. przepisie ustawy oraz przepisie § 12 ust. 1 rozporządzenia. Stanowi on, że prawa osób i jednostek organizacyjnych do gruntów uwidacznia się w ewidencji na podstawie: wpisów dokonanych w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, umów zawartych w formie aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, dyspozycji zawartych w aktach normatywnych oraz umów dzierżawy.

Organy obu instancji prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami, orzekły o odmowie aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla obrębu M. Sąd podziela to stanowisko organów administracji. Okoliczności istotne dla niniejszego postępowania zostały dostatecznie wyjaśnione.

W sprawie zgromadzono niezbędny materiał dowodowy oraz zapewniono czynny udział stronie na każdym etapie postępowania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.