Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2182/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 262 par. 1, art 264 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 81 c ust. 2 i 4
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia del. WSA Joanna Brzezińska /spr./ Protokolant starszy asystent sędziego Iwona Ścieszka po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Bk 129/13 w sprawie ze skargi J. R. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 20 czerwca 2013r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę J. R. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] stycznia 2013r., nr [...], w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania, oraz przyznał pełnomocnikowi skarżącego kwotę 295 zł, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Hajnówce (dalej PINB) wszczął postępowanie administracyjne w sprawie drewnianej stodoły, istniejącej na działce nr geod. [...] (przy granicach z działkami nr [...], [...] i [...]) w N. przy ul. M. [...], należącej do J. R.. W dniu [...] czerwca 2010r. organ l instancji wydał, na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, postanowienie zobowiązujące J. R. do dostarczenia w terminie do 31.08.2010r. ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji, spowodowanego wybudowaniem drewnianej stodoły na działce nr geod. [...] położonej przy ul. A. M. [...] w N. niezgodnie z przepisami - sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Organ odwoławczy utrzymał je w mocy postanowieniem z [...] lipca 2010r. nr [...]. WSA w Białymstoku wyrokiem z 8 lutego 2011r. sygn. akt II SA/Bk 604/10 oddalił skargę J.R. na powyższe postanowienie PWINB, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 listopada 2012r., sygn. akt II OSK1206/11, oddalił jego skargę kasacyjną w tej sprawie.

W związku z niewywiązaniem się z powyższego obowiązku, PINB w dniu [...] października 2010r. wydał na podstawie art. 81c ust. 4 ustawy Prawo budowlane, postanowienie, w sprawie zlecenia na koszt osoby zobowiązanej - J. R., wykonania w/w ekspertyzy. Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, postanowieniem z dnia [...] listopada 2010r. nr [...], stwierdził niedopuszczalność zażalenia od tego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku prawomocnym wyrokiem z dnia sygn. akt II SA/Bk 9/11 oddalił skargę J. R. na postanowienie o niedopuszczalności zażalenia.

W dniu [...] sierpnia 2011r. PINB podpisał z B. "P." E. S., umowę na wykonanie tej ekspertyzy. Ekspertyza została dostarczona zleceniodawcy (PINB w Hajnówce) [...] września 2012r. wraz z fakturą za jej wykonanie. Decyzją z [...] listopada 2012r. PINB nakazał J. R. wykonanie w określonym terminie wskazanych czynności w celu doprowadzenia do zgodności z prawem drewnianej stodoły.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2012r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Hajnówce ustalił koszty postępowania administracyjnego w sprawie zgodności z przepisami drewnianej stodoły, zlokalizowanej na działce [...] położonej w N. przy ul. A. M. [...], na kwotę 984,00 zł. jako należność za sporządzenie ekspertyzy technicznej zagrożenia pożarowego oraz stwierdzające, że powyższe koszty postępowania ponosi J. R..

Na skutek zażalenia J. R., postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013r., znak: [...] Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku utrzymał w mocy powyższe postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowa stodoła jest starym budynkiem drewnianym (z materiału łatwopalnego), zlokalizowanym w pobliżu granic z innymi działkami (nr [...], [...] i [...]). W związku z tym należało wykonać jej ekspertyzę pożarową. W związku zaś z niedostarczeniem tej ekspertyzy PINB był zobligowany do zlecenia jej wykonania na koszt J.R. Zgodnie, bowiem z art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego "w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia". Z powyższego wynika kto winien być obciążony kosztami ekspertyzy oraz z jakiej przyczyny organ może ją zlecić. Zdaniem organu jeżeli na stronę są nałożone obowiązki, a strona ich nie wykonuje to obowiązek poniesienia kosztów wykonania ich za stronę wynika z winy zobowiązanego. Zgodnie zaś z art. 262 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – dalej "K.p.a." - stronę obciążają te koszty postępowania, które wynikły z winy strony. Niewątpliwie koszty poniesione na wykonanie ekspertyzy są, zgodnie z art. 263 K.p.a., kosztami postępowania, ich wysokość została określona na podstawie faktury wystawionej przez wykonawcę ekspertyzy. Ponadto wykonanie ekspertyzy, świadczącej (bez wątpliwości) o możliwości zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego bez konieczności rozebrania przedmiotowego obiektu zdaniem tutejszego organu jest w interesie strony, jeżeli nie chce ona rozbierać tego budynku. Organ odniósł się do pozostałych zarzutów zażalenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku J. R. zarzucił postanowieniu Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszenie art. 6, 7, 8, 9 K.p.a. i art. 83 Prawa budowalnego, art. 2 i 32 Konstytucji, art. 8 ust. 1 i 2 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W motywach skargi skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów ekspertyzy, na którą organ I instancji otrzymał dotację celową od Wojewody, w związku z tym nie może obciążać kosztami jej sporządzenia skarżącego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2013r., znak: [...] Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku uchylił decyzję PINB w Hajnówce z [...] listopada 2012r., nakazującą skarżącemu wykonanie określonych robót w celu doprowadzenia do zgodności z przepisami drewnianej stodoły, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniem z [...] listopada 2012r., PINB odmówił zwolnienia skarżącego od poniesienia kosztów postępowania administracyjnego w wysokości 984 zł (karta 106 akt organu I instancji ).

Oddalając skargę J. R., wskazanym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stwierdził, że właściciel obiektu budowlanego został zobowiązany do przedłożenia oceny technicznej stodoły - sporządzonej przez osobę posiadającą przygotowanie zawodowe. Zasadność nałożenia tego obowiązku została przesądzona prawomocnym wyrokiem WSA w Białymstoku (II SA/Bk 604/10) z dnia 8 lutego 2011r., którym oddalono skargę. Zatem wobec jednoznacznego brzmienia art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego, według którego organ może zlecić wykonanie ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia organ był upoważniony do wydania postanowienia na podstawie art. 262 § 1 pkt 2, art. 263 § 2 i art. 264 § 1 k.p.a. W sytuacji gdy skarżący nie wykonywał obowiązku i sporządzono ekspertyzę na jego koszt, to wyłącznie postanowienie wydane na w/w podstawie może być tytułem egzekucyjnym. Brak w/w postanowienia uniemożliwia egzekucję kosztów postępowania, które zobligowany jest ponieść, z mocy przepisu szczególnego - art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego, skarżący.

Sąd wskazał, że właściwą podstawą powinien być art. 262 § 1 pkt 2 a nie pkt 1 K.p.a., gdyż koszt sporządzenia ekspertyzy stodoły, w okolicznościach sprawy, należało uznać za koszty poniesione w interesie strony, a które nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Za taką subsumcją stanu faktycznego przemawia to, że ekspertyza dotyczy mienia skarżącego a z przepisów szczególnych wynika wprost obowiązek poniesienia jej kosztów przez właściciela obiektu – skarżącego. Powyższe uchybienie organu nie miało jednak wpływu na poprawność rozstrzygnięcia w sprawie. Zdaniem Sądu nie czyni wadliwym niniejszego postanowienia okoliczność, że organ odwoławczy uchylił decyzję PINB w Hajnówce z dnia [...].11.2012 r. nakazującą skarżącemu wykonanie określonych robót w celu doprowadzenia do zgodności z przepisami drewnianej stodoły, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Orzeczenie o kosztach może wynikać z odrębnego postanowienia, na które służy zażalenie. Zatem zasadność obciążenia podmiotu kosztami postępowania podlega ocenie w odrębnym postępowaniu niezależnie od oceny poprawności kwestionowanej przez stronę decyzji. Ewentualna eliminacja z obrotu prawnego decyzji nie świadczy automatycznie o wadliwości postanowienia o kosztach postępowania. Ponadto orzeczenie dotyczy tylko jednego składnika kosztów postępowania – kosztu ekspertyzy, który z mocy przepisu szczególnego – art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego - zobligowany jest ponieść skarżący.

Sąd stwierdził także, że chybione są zarzuty skargi odnośnie naruszenia przepisów postępowania, przepisów Konstytucji oraz Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Obywatela a wszystkie okoliczności istotne w sprawie zostały przez organy wyjaśnione. Natomiast złożone przez stronę na rozprawie pismo z dnia [...].03.2013 r., nic do sprawy nie wnosi, bowiem jak już wspomniano zarówno postanowienie o obowiązku sporządzenia ekspertyzy, jak i postanowienie o zleceniu jej na koszt skarżącego są prawomocne.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złozył J. R., reprezentowany przez adwokata, zarzucając:

1. naruszenie prawa materialnego:

- art. 81c ust. 2 i art. 81c ust. 4 prawa budowlanego w zw. z art. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 i 11 K.p.a. przez błędną ich wykładnię rozszerzającą obowiązek poniesienia kosztów również na ekspertyzę przeciwpożarową drewnianej stodoły mimo braku wskazania podstaw i kryteriów na podstawie których organ powziął uzasadnione wątpliwości co do jej stanu technicznego, które to podstawy przesądzałyby o interesie przy rozkładaniu obowiązku poniesienia jej kosztów na podstawie art. 81 c ust. 4 prawa budowlanego, która to wykładnia pozostaje w sprzeczności z zasadą praworządności państwa prawnego, z zasadą racjonalności i z zasadą sprawiedliwości społecznej, ponieważ narusza słuszny interes strony zobowiązanej do pokrycia kosztów poniesionych przez państwo nie tylko i przede wszystkim w jej interesie;

- art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a. przez dowolną wykładnię pojęcia interesu strony, nie uwzględniającą takich okoliczności jak przesłanki zlecenia ekspertyzy oraz interes społeczny, dla którego jej dopuszczenie było wskazane.

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynika sprawy:

- art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 7 K.p.a. wobec uznania, że koszty sporządzenia ekspertyzy stodoły będącej własnością skarżącego należało uznać za koszty poniesione w jego interesie, a nie za koszty poniesione w interesie publicznym, a to wobec jej treści niezawierającej konkretnych wskazań czynności jakie skarżący ma wykonać a więc nieprzydatności ekspertyzy w sprawie, co wynika z uchylenia przez WINB w Białymstoku decyzji PINB w Hajnówce z dnia [...].11.2012 r. w przedmiocie wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do zgodności z przepisami stodoły będącej własnością skarżącego co wskazuje, że nałożony obowiązek miał charakter dyskredytującej uciążliwości zbędnej dla postępowania organu na podstawie art. 81c ust 2 prawa budowlanego;

- art. 134 §1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. przez pominięcie przez Sąd pierwszej instancji istotnych kwestii podnoszonych przez stronę, a związanych z naruszeniem art. 6, 7 i 9 oraz art. 77 K.p.a. przez WINB w Białymstoku przy wydawaniu zaskarżonej decyzji i ich nierozpoznanie w sytuacji, gdy mogły mieć znaczenie w rozstrzygnięciu sprawy z uwagi na braki zleconej ekspertyzy czyniące jej dopuszczenie arbitralnie dowolnym;

- art. 5 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 w zw. z art. 7 Europejskiego Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej przez zaaprobowanie podjęcia przez organ nadzoru budowlanego PINB w Hajnówce działań nieproporcjonalnych do wyznaczonego celu i nieuzasadnionych interesem publicznym przez nałożenie na skarżącego obciążeń finansowych niewspółmiernych do celu prowadzonych działań oraz przez nierówne potraktowanie skarżącego, którego drewniana stodoła znajduje się w sąsiedztwie budynków o podobnym stanie technicznym, co czyni nałożony na skarżącego obowiązek opłacenia sporządzonej ekspertyzy sprzecznym z zasadą równego traktowania osób znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej oraz nie służy wyważeniu interesów osób prywatnych i ogólnego interesu publicznego.

Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o:

1. wystąpienie przez Prezesa NSA na podstawie art. 36 Prawa o ustroju sądów administracyjnych o podjęcie przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwał wyjaśniających w drodze wykładni: czy uznaniowość organu nadzoru budowlanego działającego na podstawie normy art. 81c ust. 2 i ust. 4 prawa budowlanego w zakresie pojęcia "powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego" jest ograniczona i zdeterminowana czynnikami zewnętrznymi zagrażającymi życiu lub zdrowiu ludzi czy innymi przesłankami, które zawsze winny być wskazane w decyzji tak, aby można było na ich podstawie rozstrzygnąć w czyim interesie jest sporządzenie ekspertyzy; czy stan zagrożenia pożarowego budynku mieści się w zakresie pojęcia stanu technicznego budynku skoro w ramach administracji zespolonej istnieją powołane w tym celu służby straży pożarnej, czy do kompetencji PINB należy badanie zagrożenia przeciwpożarowego budynku skoro nie jest wyszczególniona w zamkniętym katalogu z art. 83 pr. bud.; czy w wypadku braku stwierdzenia w sporządzonej ekspertyzie zagrożenia przeciwpożarowego po stronie właściciela budynku powstaje obowiązek zapłacenia za ekspertyzę zleconą niezasadnie przez organ nadzoru?

2. uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,

3. zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego udzielonego z urzędu za sporządzenie skargi kasacyjnej i postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto powyższą argumentację. Podkreślono, że wykonanie ekspertyzy przeciwpożarowej drewnianej stodoły nie zostało uzasadnione żadną szczególną przesłanką, wskazanie zagrożenia życia lub zdrowia ludzi i innych znanych organowi przesłanek, wybrania do weryfikacji tego budynku pozostawało w interesie przede wszystkim publicznym, a dopiero potem skarżącego. PINB w Hajnówce nie przedstawił uzasadnionych wątpliwości uzasadniających nałożenie na skarżącego obowiązku dostarczenia ekspertyzy, co potwierdził WINB w Białymstoku uchylając decyzję PINB w Hajnówce nakazującą skarżącemu wykonanie określonych robót budowlanych.

Skarżący kasacyjnie nie miał także interesu prawnego w wykonaniu i opłaceniu wykonanej przez PINB w Hajnówce ekspertyzy przeciwpożarowej, bowiem organ odwoławczy uznał, w świetle wniosków z wykonanej ekspertyzy, że nie istnieje zagrożenie życia i ludzi, a postanowienie PINB w Hajnówce nie będzie mogło być wykonane z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Nałożenie obowiązku opłacenia ekspertyzy wykonanej w interesie publicznym ( w większym stopniu niż w interesie strony) pozostaje w sprzeczności z art. 5 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 w zw. z art. 7 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji. Zlecenie wykonania przez PINB w Hajnówce ekspertyzy na koszt skarżącego jest podjęciem działań nieproporcjonalnych do wyznaczonego celu i nieuzasadnionych interesem publicznym. Nałożone na skarżącego obciążenie finansowe pozostaje niewspółmierne do celu prowadzonych w interesie publicznym działań oraz świadczą o nierównym potraktowaniu skarżącego, którego drewniana stodoła znajduje się w sąsiedztwie budynków o podobnym stanie technicznym, co może budzić obawy i nakazuje podjąć działania w interesie publicznym.

Przy piśmie procesowym z [...] kwietnia 2014r. skarżący kasacyjnie przedłożył pismo z [...] marca 2014r. wraz z decyzją z [...] stycznia 2014r. Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylająca decyzję PINB w Hajnówce z [...] listopada 2013r. w całości i odmawiającej nakazania mu jakichkolwiek czynności związanych z istniejącym budynkiem stodoły.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn.zm., dalej jako "P.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego (wskazane w art. 183 § 2 P.p.s.a.), zatem granice skargi kasacyjnej determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podstawy skargi kasacyjnej może stanowić:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 P.p.s.a.).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzuty będące podstawą skargi kasacyjnej, nie uzasadniają uchylenia zaskarżonego wyroku.

Zarzuty skargi kasacyjnej, oparte na obydwu powyższych podstawach, po pierwsze koncentrują się na kwestionowaniu zaistnienia w sprawie przesłanek do nałożenia na J. R. obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej w sprawie zagrożenia pożarowego obiektu budowlanego, w trybie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, a w konsekwencji również istnienia podstaw prawnych do obciążenia go kosztami sporządzonej, na zlecenie organu ekspertyzy technicznej (w związku z niedostarczeniem ekspertyzy w wyznaczonym terminie art. 81c ust. 4). Zdaniem skarżącego, nie było uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego stanowiącej jego własność drewnianej stodoły, których organ w żaden sposób nie wykazał, zatem bezpodstawnie nałożono na niego obowiązek przedłożenia kosztownej ekspertyzy technicznej, co wynika pośrednio z treści tej ekspertyzy i wydanej ostatecznie decyzji. Wobec powyższego, przedmiotowe koszty zostały poniesione przez organ nadzoru budowlanego przede wszystkim w interesie społecznym, a nie w jego interesie.

W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, iż przedmiot niniejszej sprawa sądowoadministracyjnej stanowi postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] stycznia 2013r., utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Hajnówce z dnia [...] listopada 2012r. o ustaleniu kosztów postępowania administracyjnego w sprawie zgodności z przepisami drewnianej stodoły, zlokalizowanej na działce nr geod. [...] położonej w N. przy ul. A. M. [...], na kwotę 984 zł, obejmujących należność za sporządzenie ekspertyzy technicznej zagrożenia pożarowego, określające jako osobę zobowiązaną do poniesienia tych kosztów - J. R. oraz termin i sposób ich uiszczenia. Postanowienia te zostały wydane na podstawie art. 262 § 1 pkt 1, art. 263 § 2, art. 164 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (w brzmieniu tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn.zm., dalej jako: "K.p.a.").

Wobec treści zarzutów skargi i skargi kasacyjnej wskazać zatem należy, iż poddane kontroli Sądu pierwszej instancji, a następnie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, zostały wydane w odrębnym postępowaniu o charakterze procesowym - w sprawie ustalenia kosztów postępowania administracyjnego jurysdykcyjnego. Rozstrzygnięcie to zapadło już po wydaniu decyzji rozstrzygającej co do istoty sprawę administracyjną zgodności z przepisami prawa budynku drewnianej stodoły. Nie jest uwarunkowane, w oczekiwanym przez stronę zakresie, treścią tej decyzji.

Zgodnie z przepisem art. 262 § 1 K.p.a. stronę obciążają te koszty postępowania, które: 1) wynikły z winy strony; 2) zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. W myśl art. 263 § 2 K.p.a., organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne, poza wymienionymi w § 1, koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy.

Po myśl art. 264 § 1 K.p.a., jednocześnie z wydaniem decyzji (czyli po zakończeniu postępowania administracyjnego w sprawie) organ administracji ustali, w drodze postanowienia, wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Na postanowienie to przysługuje zażalenie (§ 2).

Do kosztów postępowania administracyjnego można zaliczyć należności i koszty dodatkowe, niewymienione w K.p.a., a wynikające z ustaw szczególnych (por. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2008 r., II OSK 366/07, LEX nr 505279). Pojęcie "należności" użyte w art. 261 § 1, 2 i 4 k.p.a. podobnie jak i pojęcie "innych należności" (art. 265 k.p.a.) obejmuje opłaty za czynności urzędowe, procesowe, jak i koszty postępowania. Każde postępowanie jako zorganizowany i uporządkowany prawnie ciąg czynności organów (administracyjnych, sądowych), stron i uczestników postępowania, zmierzający do wydania określonego rozstrzygnięcia (zakończenia sprawy), łączy się z nakładami finansowymi, które w części są pokrywane z opłat i innych należności mieszczących się w kosztach postępowania. Wraz z zakończeniem postępowania administracyjnego w indywidualnej sprawie poprzez wydanie decyzji, jednocześnie organ analizuje i ustala wysokość kosztów tego konkretnego postępowania, i czy do poniesienia ich w całości lub części jest zobowiązana strona postępowania i wydaje odrębne postanowienie w tym zakresie, w trybie przepisów działu IX K.p.a.

Przedmiot pierwotnego postępowania administracyjnego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Hajnówce, prowadzonego w trybie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn.zm.), w tym art. 66, stanowiła zgodność z przepisami, stan i ewentualne nieprawidłowości związane z użytkowaniem budynku drewnianej stodoły zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości Narew, stanowiącej własność skarżącego. Bezspornym pozostaje, że w toku postępowania, PINB postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010r., na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w związku z powstaniem uzasadnionych wątpliwości dotyczących bezpieczeństwa pożarowego drewnianego budynku zlokalizowanego blisko granicy nieruchomości, zobowiązał skarżącego właściciela do dostarczenia w terminie do 31 sierpnia 2010r. ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji, spowodowanego wybudowaniem drewnianej stodoły na działce nr geod. [...] położonej przy ul. A. M. [...] w N. niezgodnie z przepisami - sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Postanowieniem z [...] lipca 2010r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał to postanowienie w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, wyrokiem z 8 lutego 2011r. sygn. akt II SA/Bk 604/10, oddalił skargę J. R.. Dokonując wykładni przepisów art. 61, art. 81 i 81c ust. 2 Prawa budowlanego Sąd uznał, że w niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego słusznie postąpiły, wydając zaskarżone postanowienie, skierowane do skarżącego. Nie ulega, bowiem, wątpliwości, iż jego drewniana, licząca około 60 lat, stodoła może stanowić zagrożenie pożarowe dla obecnych i przyszłych budynków na działkach sąsiednich i to bez względu na okoliczności, czy jest w niej składowana słoma, czy jest pusta. Bez względu na to, czy skarżący posiadał pozwolenie na budowę, czy też nie (upływ tak długiego czasu uniemożliwia ustalenie tej okoliczności), to budynek powinien spełniać określone wymogi przeciwpożarowe zwłaszcza, że został posadowiony na granicy z działką sąsiednią. Sporna stodoła może zagrażać życiu, zdrowiu oraz bezpieczeństwu ludzi i mienia. Wątpliwości organu nadzoru budowlanego, w świetle art. 81 c ust. 2 ustawy są jak najbardziej uzasadnione. Wobec tego Sąd ocenił, że obowiązek nałożony na skarżącego zaskarżonym postanowieniem, jest zgodny z prawem.

Podkreślenia wymaga, iż argumenty skarżącego kasacyjnie, częściowo tożsame do podnoszonych w niniejszym postępowaniu - dotyczące bezpodstawności nałożenia na niego obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego budynku stodoły - stanowiły już zatem przedmiot rozpoznania zarówno WSA w Białymstoku, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 14 listopada 2012r., sygn. akt II OSK1206/11, oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu I instancji. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd organów nadzoru budowlanego, że drewniana stodoła, wybudowana przed około 60 laty może budzić uzasadnioną obawę zagrożenia pożarowego, wobec czego organ w sposób niewadliwy uznał, że stan techniczny należącej do skarżącego stodoły budzi wątpliwości co uzasadnia nałożenie na jej właściciela obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji.

NSA wskazał również, że art. 61 Prawa budowlanego nakłada na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązek utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy, a więc w szczególności w zakresie utrzymywania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym. Ewentualne wątpliwości organu co do stanu technicznego obiektu mogą natomiast uzasadniać wydanie orzeczenia o nakazaniu właścicielowi takiego obiektu dostarczenia stosownej ekspertyzy technicznej. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania jest drewniana stodoła wybudowana około 60 lat temu. Obiekt objęty nakazem wykonania ekspertyzy technicznej w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego może budzić uzasadnione wątpliwości co do zagrożenia pożarowego tym bardziej, że jak wskazał sam skarżący kasacyjnie w okolicy znajduje się "skupisko starych drewnianych budynków". Jednocześnie NSA podkreślił, że organ administracji publicznej orzekając nakaz wykonania ekspertyzy technicznej stworzył właścicielowi budynku możliwość wyboru wykonawcy takiej ekspertyzy, co może być dla niego bardziej korzystne, niż wykonanie takiej ekspertyzy na zlecenie organu i obciążenie skarżącego kosztami jej wykonania.

Skoro zatem w sprawie dotyczącej zobowiązania skarżącego kasacyjnie do dostarczenia ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczenia przeciwpożarowego - w stosunku do przedmiotowej drewnianej stodoły - wydane już uprzednio zostały prawomocne wyroki, Sąd pierwszej instancji rozpatrując niniejszą sprawę dotyczącą ustalenia kosztów postępowania związanych właśnie ze sporządzeniem ekspertyzy stanu technicznego i zagrożenia pożarowego tego budynku, która wszakże nie została przez stronę przedłożona w wyznaczonym terminie, związany był w przesądzonym już zakresie, oceną prawną co do zaistnienia w sprawie wszystkich przesłanek i konieczności przedłożenia przez skarżącego spornej ekspertyzy i wskazaniami zawartymi w powyższych wyrokach.

Zgodnie bowiem z art. 170 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca orzeczenia, określona w powyższym przepisie, w odniesieniu do sądów i organów administracji oznacza, że muszą one przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dane zagadnienie, nie może być już ono ponownie badane. Wprawdzie związanie prawomocnym orzeczeniem odnosi się, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia, jednak dla prawidłowego odczytania tejże sentencji należy się kierować treścią uzasadnienia. W ten sposób moc wiążąca orzeczenia może rozciągać się pośrednio na przyjętą w nim podstawę faktyczną rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z dnia 24 października 2011 r., I FSK 1596/10; wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2012 r., I FSK 62/12). Zatem dopóki prawomocny wyrok sądu nie zostanie wzruszony w trybie przewidzianym w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wszystkie sądy oraz organy administracji związane są treścią tego orzeczenia.

Oznacza to, że wobec jednoznacznie wyrażonego w cytowanych wyżej prawomocnych wyrokach Sądów, stanowiska dotyczącego zaistnienia w sprawie budowy i stanu technicznego spornego obiektu budowlanego przesłanek, w tym istnienia uzasadnionych wątpliwości, o których mowa w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, zarzucanie w skardze oraz skardze kasacyjnej Sądowi pierwszej instancji rozpatrującemu obecnie wyłącznie sprawę ustalenia kosztów postępowania i zobowiązania skarżącego do poniesienia kosztów wykonania przedmiotowej ekspertyzy technicznej, błędnej oceny prawnej czy też braku ponownego wyjaśnienia odnośnie do przesądzonej już tej samej spornej kwestii, jest oczywiście bezzasadne i jako takie pozostaje bezskutecznym.

Na mocy art. 170 P.p.s.a., zarówno organy nadzoru budowlanego, jak i Sąd Wojewódzki wydając dalsze rozstrzygnięcia w sprawie spornego obiektu budowlanego, w tym w sprawie kosztów postępowania, zobowiązane były bezwzględnie dostosować się do oceny prawnej wyrażonej przez Naczelny Sąd Administracyjny ww. wyroku, co do przesądzonych w nim zagadnień i wskazań. Związanie to rozciąga się również na Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną.

Oznacza to jednocześnie, że strona skarżąca, organy administracji, Wojewódzki Sąd Administracyjny, czy też Naczelny Sąd Administracyjny muszą dostosować się do niej, nie mogą jednocześnie dokonywać kontroli prawidłowości stanowiska wyrażonego w prawomocnym orzeczeniu. Z przepisu art. 170 P.p.s.a. w związku z art. 153 i art. 190 P.p.s.a. wynika, że strona ani organ administracji publicznej, nie mogą kwestionować wykładni prawa wyrażonej w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wręcz niedopuszczalna jest sytuacja, gdy strona twierdzi, że w istocie z uwagi na naruszenie przepisów postępowania przez Naczelny Sąd Administracyjny, przy wydawaniu wyroku, ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie jest wiążąca. Pogląd taki naruszałby cały system prawomocnych orzeczeń. Subiektywne przekonanie strony, że prawomocny wyrok sądu nie jest wiążący i nie wywiera skutków prawnych wynikających z art. 170 P.p.s.a. z tego powodu, że sąd naruszył przepisy postępowania, czy też przepisy prawa materialnego godziłoby w pewność obrotu prawnego i stabilność prawa (wyrok NSA z dnia 12 września 2014r. sygn. akt I FSK 1016/13).

Mając na uwadze zasadniczą treść zarzutów skargi kasacyjnej, wskazać należy, że zgodnie z art. 81c ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu zadań określonych przepisami prawa budowlanego mogą żądać od uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, informacji lub udostępnienia dokumentów: 1) związanych z prowadzeniem robót, przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania, utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego; 2) świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu albo jednostkowego zastosowania w obiekcie budowlanym. Organy te, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia (ust. 2). Na postanowienie to przysługuje zażalenie (ust. 3).

W myśl przepisu art. 81c ust. 4 ustawy, w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.

Wobec powyższego, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy niezasadne, a zatem nie mogące odnieść oczekiwanego przez skarżącego kasacyjnie skutku, pozostają te wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, podniesione w ramach podstaw kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1 i 2, które zmierzają do zakwestionowania tego, że na skarżącego zgodnie z art. 81c ust. 2 Prawa budowalnego, został prawomocnym postanowieniem właściwego organu nałożony obowiązek dostarczenia, w terminie do dnia 31 sierpnia 2010r., ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji, spowodowanego wybudowaniem drewnianej stodoły niezgodnie z przepisami, sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, w tym także, że istniały co do spornej drewnianej stodoły uzasadnione wątpliwości, o jakich mowa w tym przepisie.

Nietrafne okazały się w zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy dotyczące naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a.

Zgodnie z przywołanym przepisem, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Obowiązek zwięzłego przedstawienia stanu sprawy, o którym mowa w tym przepisie, obejmuje przytoczenie ustaleń faktycznych, dokonanych przez organ administracyjny oraz ich ocenę pod względem zgodności z prawem. W ramach uzasadnienia sąd pierwszej instancji zobowiązany jest także do przeprowadzenia wywodu prawnego, w którym omówiona zostanie podstawa prawna orzeczenia z uwzględnieniem jej wykładni. Podstawa prawna rozstrzygnięcia (wyroku) obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawnych oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania (por. wyrok NSA z 17 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 1113/10). Nadto sąd winien odnieść się do zarzutów podnoszonych w skardze.

Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że z naruszeniem przepisu art. 141 § 4 K.p.a. mamy do czynienia, gdy uzasadnienie nie odpowiada jego wymogom, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzut naruszenia powołanego przepisu mógłby być zatem skuteczny, gdyby uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawierało jednoznacznego stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, co w sposób oczywisty może mieć wpływ na wynik sprawy. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 P.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przy czym podkreśla się, że wynik sprawy, zwłaszcza w kontekście ustaleń faktycznych, to nie tylko treść rozstrzygnięcia (sama sentencja orzeczenia), ale treść całego orzeczenia – sentencji i uzasadnienia – jakie zapada w konkretnej sprawie (uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010r. sygn. akt II FPS 8/09).

W ocenie składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku czyni zadość warunkom określonym w art. 141 § 4 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji zawarł ocenę legalności zaskarżonego postanowienia, wskazał podstawę prawną wyroku i wyjaśnił w jednoznaczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia, w tym powody, dla których dokonał odmiennej od organów orzekających w sprawie subsumpcji normy art. 262 § 1 K.p.a. i uznał, że pozostaje to bez wpływu na wynik sprawy. Sąd wyjaśnił, również aczkolwiek lakonicznie, powody, dla których nie podzielił stanowiska skarżącego w zakresie zasadności obciążenia go kosztami ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji dla obiektu budowlanego. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nawiązuje zatem w dostateczny sposób do podstawy materialnoprawnej skarżonego rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania, a dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena postępowania administracyjnego w takim zakresie, jaki wyznaczał przedmiot tego postępowania, nie nosi znamion dowolności. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Sąd pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez skarżącego kasacyjnie, nie oznacza, że takie uzasadnienie wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym i stanowi naruszenie wskazanego wyżej przepisu. Należy jednocześnie podnieść, że sąd administracyjny bada jedynie legalność zaskarżonego orzeczenia, nie dokonuje samodzielnych ustaleń. Nadto w niniejszej sprawie Sąd, był związany oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w prawomocnym wyroku z dnia 8 lutego 2011r. II SA/Bk 604/10 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2012r. sygn. akt II OSK 1206/11.

W zarzucie naruszenia art. 141 § 1 P.p.s.a. powiązanym z art. 134 § 1 P.p.s.a., niezasadnie skarżący kasacyjnie wskazał zatem pominięcie przez Sąd pierwszej instancji, jako istotnych, podnoszonych kwestii dotyczących naruszenia przez organy nadzoru budowlanego art. 6, 7 i 9 oraz art. 77 K.p.a. i ich nierozpoznanie w sytuacji, gdy mogły mieć znaczenie w rozstrzygnięciu sprawy "z uwagi na braki zleconej ekspertyzy czyniące jej dopuszczenie arbitralnie dowolnym".

Z kolei istota sformułowanego w ramach podstawy naruszenia przepisów postępowania zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 7 K.p.a. "wobec uznania, że koszty sporządzenia ekspertyzy stodoły będącej własnością skarżącego należało uznać za koszty poniesione w jego interesie, a nie za koszty poniesione w interesie publicznym, a to wobec jej treści niezawierającej konkretnych wskazań czynności jakie skarżący ma wykonać a więc nieprzydatności ekspertyzy w sprawie (...), co wskazuje, że nałożony obowiązek miał charakter dyskredytującej uciążliwości zbędnej dla postępowania organu na podstawie art. 81c ust 2 Prawa budowlanego", poza omówioną kwestią dotyczy wykładni przepisu prawa materialnego.

Zgodnie z przepisem art. 174 pkt 1 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, błędna wykładnia prawa materialnego może polegać na nieprawidłowym odczytaniu normy prawnej wyrażonej w przepisie, mylnym zrozumieniu jego treści lub znaczenia prawnego, bądź też na niezrozumieniu intencji ustawodawcy (por. wyrok NSA z 13 września 2005 r., II OSK 16/05, LEX nr 192124, wyrok NSA z 23 lutego 2005 r., OSK 539/04, LEX nr 165771, wyrok NSA z 2 lutego 2005 r. OSK 1026/04, LEX nr 171170, wyrok z dnia 11 czerwca 2014r. sygn. akt I OSK 575/14). Skuteczność tak podniesionego zarzutu należy oceniać w oderwaniu od ustaleń faktycznych, a jedynie w odniesieniu do bezspornych okoliczności faktycznych sprawy i uzasadnienia.

Niezasadny okazał się zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 81c ust. 2 i art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego w zw. z art. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 i 11 K.p.a. przez błędną ich wykładnię, rozszerzającą obowiązek poniesienia kosztów również na ekspertyzę przeciwpożarową drewnianej stodoły mimo braku wskazania podstaw i kryteriów, na podstawie których organ powziął uzasadnione wątpliwości co do jej stanu technicznego, które to podstawy przesądzałyby o interesie przy rozkładaniu obowiązku poniesienia jej kosztów na podstawie art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego, która to wykładnia pozostaje w sprzeczności z zasadą praworządności państwa prawnego, z zasadą racjonalności i z zasadą sprawiedliwości społecznej, ponieważ narusza słuszny interes strony zobowiązanej do pokrycia kosztów poniesionych przez państwo nie tylko i przede wszystkim w jej interesie.

W szczególności podkreślenia wymaga, że wydając zaskarżony wyrok Sąd pierwszej instancji nie dokonywał wykładni przepisu art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w tym przesłanek do jego zastosowania w sprawie przedmiotowej stodoły, bowiem wskazał w tym zakresie, że zasadność nałożenia na skarżącego, jako właściciela obiektu budowlanego, obowiązku dostarczenia w określonym terminie wskazanej ekspertyzy technicznej, została przesądzona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 8 lutego 2011r. II SA/Bk 604/10. Dodatkowo należy wskazać na przywoływane wcześniej ocenę prawną i wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 14 listopada 2012r. sygn. akt II OSK 1206/1. W zakresie obowiązku ponoszenia kosztów ocen i ekspertyz, których obowiązek dostarczenia został nałożony przez organ w trybie art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego przepis ten (in fine), jednoznacznie określa, że koszty te ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Nie jest to zatem kwestia ocenna, pozostawiona uznaniu administracyjnemu.

Przepisy ustawy Prawo budowlane z uwagi na szczególny charakter i zakres obowiązków inwestorów oraz właścicieli obiektów budowlanych, w zakresie obowiązków ponoszenia niektórych kosztów postępowania, w tym wykonania ekspertyz, mają charakter regulacji szczególnej, wobec norm rozdziału IX K.p.a. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu ww. wyroku, organ administracji publicznej orzekając nakaz wykonania ekspertyzy technicznej stworzył właścicielowi budynku możliwość wyboru wykonawcy takiej ekspertyzy, co mogło być dla niego bardziej korzystne, niż wykonanie takiej ekspertyzy na zlecenie organu i obciążenie skarżącego kosztami jej wykonania.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy bezspornym pozostaje, że skarżący ani w terminie określonym w postanowieniu PINB z dnia [...] czerwca 2010 r., ani w dalszym toku postępowania administracyjnego, nie przedłożył określonej w tym postanowieniu ekspertyzy technicznej w zakresie zagrożenia pożarowego budynku drewnianej stodoły. W przepisie art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego ustawodawca, przewidział zarówno za niezrealizowanie ostatecznego postanowienia o nałożenia obowiązku przedłożenia żądanej ekspertyzy w wyznaczonym terminie, jak również w razie nienależytego wykonania tego obowiązku, czyli dostarczenia oceny lub ekspertyzy, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia. Zlecenie sporządzenia ocen lub ekspertyz następuje w drodze umowy zawartej przez właściwy organ z właściwym rzeczoznawcą. W celu przeprowadzenia egzekucji administracyjnej kosztów związanych z dokonaniem ocen lub ekspertyz organ powinien wydać postanowienie, zobowiązujące wskazaną osobę do wpłacenia stosownej kwoty z tego tytułu. Przepis art. 81c ust. 4 nie stanowi bowiem bezpośredniej podstawy egzekucji administracyjnej, ponieważ wskazany w nim obowiązek pokrycia kosztów sporządzenia ocen lub ekspertyz nie wynika z niego wprost. Postanowienie w tym zakresie może być zaskarżone w odwołaniu od decyzji kończącej sprawę, w ramach której żądano dostarczenia ocen lub ekspertyz.

Skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego zważył, że Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego i prawidłowo ocenił zastosowanie go w niniejszej sprawie uznając, że w sytuacji gdy skarżący (właściciel obiektu budowlanego) nie wykonał obowiązku, wynikającego z postanowienia organu, istniała podstawa do zlecenia wykonania żądanej jako niezbędnej ekspertyzy technicznej, na zlecenie organu, na koszt skarżącego.

Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z art. 61 Prawa budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, zatem w należytym stanie technicznym, w tym spełnienia wymagań podstawowych w zakresie bezpieczeństwa pożarowego – ust. 1 pkt 1 lit. b). Obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę także kontrolom, określonym w art. 62 ustawy. Właściciel jest również obowiązany przechowywać przez okres istnienia obiektu dokumenty, o których mowa w art. 60, oraz opracowania projektowe i dokumenty techniczne robót budowlanych wykonywanych w obiekcie w toku jego użytkowania (art. 63 ust. 1).

O ile zatem zostało w sprawie konkretnego obiektu budowlanego – drewnianej stodoły przesądzone, że powstały uzasadnione wątpliwości, uzasadniające nałożenie na właściciela obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego i sposób jego likwidacji, sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, to wobec niedostarczenia żądanej ekspertyzy, nadal istniał obowiązek wyjaśnienia powstałych w toku postępowania wątpliwości co do bezpieczeństwa pożarowego obiektu budowlanego i ewentualnych powodowanych nim zagrożeń. Koszty sporządzenia żądanej przez organ nadzoru budowlanego ekspertyzy, wobec treści art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, zobowiązany był ponieść skarżący. Nie może wobec tego budzić wątpliwości, iż w sytuacji wymaganego dla rozstrzygnięcia sprawy, sporządzenia ekspertyzy technicznej przez osobę dysponującą wiedzą specjalistyczną, zasadne było i uzasadnione zlecenie przez organ wykonania niezbędnej ekspertyzy - na koszt osoby zobowiązanej do jej dostarczenia. W toku postępowania mającego za przedmiot ocenę stanu technicznego, w tym bezpieczeństwa pożarowego istniejącego drewnianego obiektu budowlanego, posadowionego przy granicy nieruchomości obowiązkiem właściciela tego obiektu było przedstawienia w tym zakresie stosownych dokumentów. Właściciel ograniczył się natomiast do kontestowania nałożonego na niego w trybie administracyjnym obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej, nie przedłożył też innych dokumentów dotyczących budowy, czy też aktualnego stanu obiektu budowlanego w spornym zakresie. Nietrafnie zatem skarżący kasacyjnie zarzuca zaskarżonemu wyrokowi błędną wykładnię art. 81c ust. 4 w zw. z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, pozostającą w sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami praworządności i sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP). Nie sposób bowiem uznać, że zobowiązanie strony do poniesienia kosztów wynikających z niewykonania przez nią obowiązku nałożonego, na podstawie obowiązujących przepisów - ostatecznym rozstrzygnięciem, tj. kosztów ekspertyzy wykonanej właśnie na koszt tej strony (a poniesionych tymczasowo przez organ ze środków publicznych) – narusza słuszny interes strony zobowiązanej wszakże do dostarczenia ekspertyzy i poniesienia związanych z tym kosztów.

Ze wskazanych wyżej powodów nie posiada również uzasadnionych podstaw zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 w zw. z art. 7 Europejskiego Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej. Legalność podjętych przez organy nadzoru budowlanego, określonych przepisami prawa, działań celem wyjaśnienia powstałych wątpliwości co do bezpieczeństwa pożarowego obiektu budowlanego, w tym zobowiązanie właściciela do dostarczenia w tym zakresie ekspertyzy technicznej, została potwierdzona prawomocnymi wyrokami sadów administracyjnych. Skarżący bowiem korzystając ze swych procesowych i konstytucyjnych uprawnień zaskarżył rozstrzygnięcia organów do sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę nie podziela zarzutów skarżącego co do nieproporcjonalności działań organów wobec celu i istoty postępowania administracyjnego z zakresu nadzoru budowlanego. Obowiązek poniesienia przez skarżącego kosztów ekspertyzy, do której dostarczenia został zobowiązany, wynikał z przepisów prawa. Kontestowanie tego obowiązku i zaniechanie przedłożenia stosownej ekspertyzy technicznej (co do której kosztów wykonania skarżący miałby wpływ) przy braku innych dokumentów, mogło wpłynąć na zwiększenie kosztu wykonanej w tej sytuacji na zlecenie organu ekspertyzy. Zważyć należy, iż przedmiot postępowania w niniejszej sprawie stanowił wyłącznie konkretny obiekt budowlany. Skarżący nie wykazał, aby w analogicznych postępowaniach dotyczących jak podał "innych budynków o podobnym stanie technicznym", w analogicznej sytuacji faktycznej i prawnej, właściciele tych budynków nie zostali obciążenie kosztami postępowania – wykonanej na zlecenie organu w trybie art. 81c ust. 2 i 4 ekspertyzy lub oceny. Czyni to w szczególności zarzut nierównego traktowania nieskutecznym.

Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a. przez dowolną wykładnię pojęcia interesu strony.

Ustalając, że koszty postępowania administracyjnego w sprawie zgodności z przepisami prawa drewnianej stodoły na działce nr [...] w N. w postaci należności za sporządzenie ekspertyzy technicznej zagrożenia pożarowego, ponieść zobowiązany jest skarżący właściciel, organy nadzoru budowlanego obydwu instancji wskazały jako podstawę prawną swych rozstrzygnięć art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a. W uzasadnieniu skarżonego postanowienia z dnia [...] stycznia 2013r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku wyjaśnił, dlaczego uznano konieczność wykonania ekspertyzy pożarowej drewnianego budynku stodoły znajdującej się w pobliżu granic z innymi działkami - na koszt osoby zobowiązanej uprzednio do dostarczenia takiej ekspertyzy, która obowiązku tego nie wykonała (art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego). Organ odwoławczy stwierdził, że z akt sprawy nie wynika, iżby skarżący poczynił jakikolwiek starania w kierunku dostarczenia przedmiotowej ekspertyzy, zatem obowiązek poniesienia kosztów wykonania ekspertyzy za stronę (zobowiązanego), wynika z jego winy. Wysokość kosztów ustalona została na podstawie faktury przedłożonej przez wykonawcę ekspertyzy. Organ dodał, że wykonanie ekspertyzy, świadczącej (bez wątpliwości) o możliwości zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego bez konieczności rozebrania przedmiotowego obiektu, jest w interesie strony, jeżeli nie chce rozbierać budynku.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku z dnia 20 czerwca 2013r. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że istniała podstawa prawna nałożenia na skarżącego spornego obowiązku, jednakże właściwą podstawą prawną powinien być nie wskazany przez organ art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a., lecz art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. gdyż koszt sporządzenia ekspertyzy stodoły, w okolicznościach sprawy, należało uznać za koszty poniesione w interesie strony, które nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Za taką subsumpcją stanu faktycznego przemawia to, że ekspertyza dotyczy mienia skarżącego, a z przepisów szczególnych wynika wprost obowiązek poniesienia jej kosztów przez właściciela obiektu. Sąd pierwszej instancji zważył, że powyższe uchybienie organu nie miało wpływu na poprawność rozstrzygnięcia w sprawie. Wskazał jednocześnie, że nie czyni wadliwym zaskarżonego postanowienia okoliczność, że organ odwoławczy uchylił decyzję PINB z dnia [...] listopada 2012r. nakazującą skarżącemu wykonanie określonych robót w celu doprowadzenia do zgodności z przepisami drewnianej stodoły i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zasadność obciążenia strony kosztami postępowania podlega ocenie w odrębnym postępowaniu, niezależnie od oceny poprawności kwestionowanej przez stronę decyzji.

W pierwszej kolejności zważyć przyjdzie, mając na uwadze treść zarzutu, uzasadnienia oraz kolejnego zarzutu skargi kasacyjnej, iż jej autor prawdopodobnie na skutek omyłki pisarskiej błędnie podał jednostkę systematyzacyjną przepisu art. 262 § 1 K.p.a., którego naruszenie, poprzez błędną wykładnię zarzuca Sądowi pierwszej instancji. Norma prawna zawarta w art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a. (przywołanym w zarzucie) stanowi, że stronę obciążają te koszty postępowania, które wynikły z winy strony. Z kolei zgodnie z art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a., stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie.

Autor skargi kasacyjnej zdaje się upatrywać naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. w dwóch aspektach, zarówno jako wadliwość uzasadnienia wyroku i dokonania ustaleń faktycznych (zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 262 § 1 pkt 2 i art. 7 K.p.a.), jak i naruszenie prawa materialnego polegające na "dowolnej wykładni pojęcia interesu strony" nie uwzgledniające takich okoliczności jak przesłanki zlecenia ekspertyzy oraz interes społeczny dla którego jej dopuszczenie było wskazane. Skarżący kasacyjnie wywodzi, iż koszty ekspertyzy należało uznać za poniesione w interesie publicznym, treść ekspertyzy nie zawierała bowiem konkretnych wskazań jakie skarżący ma wykonać, a więc była nieprzydatna w sprawie, co wynika z uchylenia decyzji PINB z 19 listopada 2012r. w przedmiocie wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia stodoły do zgodności z przepisami. Zdaniem skarżącego kasacyjnie oznacza to, że nałożony obowiązek miał charakter dyskredytującej uciążliwości zbędnej w postępowaniu.

Powyższe zarzuty w okolicznościach sprawy nie są zasadne.

Skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego zważył, że Sąd pierwszej instancji wprawdzie naruszył normę art. 262 § 1 K.p.a., lecz nie w sposób, jaki zarzuca strona skarżąca kasacyjnie, lecz poprzez wadliwe zastosowanie w ustalonym przez organy i przyjętym za podstawę orzekania stanie faktycznym sprawy - art. 262 § 1 pkt 2, zamiast art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a.

W postępowaniu administracyjnym zasadą jest rozdział kosztów tego postępowania na stronę (strony) i organ prowadzący postępowanie. Wynika to jednoznacznie z treści postanowień art. 262 § 1 K.p.a., który określa, jakie koszty postępowania obciążają stronę. Wyliczenie to ma charakter zamknięty, co oznacza, że stronę obciążają tylko koszty wymienione w tym przepisie. Z treści tego przepisu można także wywieść wniosek, że inne koszty postępowania, niewymienione w tym przepisie, obciążają organ administracyjny. Zasada ta w szczególności odnosi się do postępowań wszczynanych z urzędu.

Organy nadzoru budowlanego prawidłowo przyporządkowały stan faktyczny i prawny przedmiotowej sprawy do normy prawnej zawartej w art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a., uznając, że koszty postępowania administracyjnego - obejmujące koszt sporządzenia ekspertyzy technicznej bezpieczeństwa pożarowego drewnianej stodoły w ramach postępowania dotyczącego jej zgodności z przepisami prawa, obciążają J. R., bowiem wynikły z jego winy.

W piśmiennictwie i orzecznictwie za koszty wynikłe z winy strony zazwyczaj uznaje się m.in. nieusprawiedliwione niestawiennictwo stron (np. na rozprawie), powodujące konieczność odroczenia czynności postępowania dowodowego i obowiązek pokrycia kosztów stawienia się świadków, biegłych bądź pozostałych stron postępowania. Kosztami wynikłymi z winy strony są również koszty wywołane pieniactwem strony(por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, pod red. prof. M. Wierzbowskiego i prof. A. Wiktorowskiej, C. H. Beck Warszawa 2011 r., s. 1094). Jeżeli jednak koszty nie powstały z winy strony, obciążanie jej tymi kosztami jest niedopuszczalne (zob. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 1999 r., I SA/Gd 1599/97, LEX nr 40370).

W ocenie składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego, stosując jednak językowe i funkcjonalne reguły wykładni normy art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a., należy dojść do przekonania, że zasadniczą (relewantną) przesłanką decydującą o obciążeniu strony kosztami postępowania administracyjnego jest: "wina strony". Idzie tu o "winę" rozumianą tak materialnie, jak i formalnie. Ustalenie winy strony powinno być oceniane także w kontekście całej materii będącej przedmiotem postępowania administracyjnego i jego specyfiki, nie ograniczając się wyłącznie do kwestii formalnych związanych z tokiem postępowania.

W tym miejscu należy zauważyć, że pojęcie winy w prawie administracyjnym ma zawsze charakter zobiektywizowany polegający na samym stwierdzeniu naruszenia przepisów i obowiązków przypisanych podmiotowi bez konieczności oceny stopnia winy w rozumieniu prawnokarnym, czy też czysto subiektywizowany - natężenie złej woli, brak świadomości, czy też wiedzy – (por. wyroki NSA: z dnia 21 stycznia 2011 r. sygn. II GSK 1424/10, z 15 listopada 2012r. sygn. akt II OSK 1269/11, z dnia 29 listopada 2012, sygn. II GSK 1812/11, [w:] CBOSA).

Przywołane zarówno przez organy, jak i przez Sąd pierwszej instancji okoliczności, czyli to, że na mocy przepisów szczególnych - Prawa budowlanego (w tym art. 81c ust. 2 i ust. 4) koszty sporządzenia ekspertyzy technicznej zagrożenia pożarowego ponad 60-letniego obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej w niniejszej sprawie zobowiązany był ponieść skarżący – właściciel nieruchomości, nałożonego prawomocnym orzeczeniem administracyjnym obowiązku w tym zakresie skarżący nie wykonał, nie podjął w tym celu żadnych działań czego konsekwencją było zlecenie wykonania niezbędnej ekspertyzy przez organ, na koszt osoby uprzednio zobowiązanej, świadczy o tym, że sporne koszty postępowania zostały spowodowane zawinionym działaniem (a w istocie niewykonaniem nałożonych prawnie obowiązków) zatem wynikły z winy skarżącego.

Mając na uwadze przepisy ustawy Prawo budowlane i wynikające z niej obowiązki i odpowiedzialność najpierw inwestorów, a następnie właścicieli, zarządców za stan techniczny i warunki użytkowania obiektów budowlanych, w tym gromadzenia i przechowywania stosownej dokumentacji, dokonywania kontroli, przedkładania w określonych sytuacjach ocen i ekspertyz, niezasadnie skarżący kasacyjnie stara się, w okolicznościach niniejszej sprawy, wobec własnych zaniechań tych obowiązków, przerzucić odpowiedzialność w tym zakresie, jak również ciężar ponoszenia związanych z tym kosztów na organy nadzoru budowlanego. Nie można zatem z samego zakresu zadań i właściwości organów nadzoru budowlanego, który w niniejszej sprawie na skutek wniosku osoby trzeciej, zobligowany był z urzędu zgodnie z przepisami proceduralnymi oraz prawa materialnego prowadzić i zakończyć w stosownym czasie sprawę administracyjną poprzez wydanie decyzji rozstrzygającej co do istoty sprawę przedmiotowego budynku stodoły, wywodzić tezy, że wszelkie podejmowane i konieczne w tym postępowaniu czynności procesowe podejmowane były w interesie publicznym, a nie w interesie skarżącego.

Wobec powyższego bez znaczenia dla prawidłowości obciążenia skarżącego kasacyjnie spornymi kosztami pozostaje to, w czyim interesie prowadzone było przez organy nadzoru budowlanego postępowanie administracyjne w sprawie, jak również czy koszty za sporządzenie ekspertyzy mającej wyjaśnić powstałe wątpliwości zostały poniesione wyłącznie "w interesie strony" czy także w interesie publicznym. Tym bardziej, co zasadnie wskazał Sąd pierwszej instancji, bez znaczenia dla legalności postanowienia w sprawie ustalenia skarżącego za obowiązanego do poniesienia tych kosztów, pozostaje uchylenie w trybie odwoławczym decyzji nakazującej wykonanie określonych robót, jak również ostateczny wynik postępowania administracyjnego dotyczącego budynku stodoły. Nie stanowi zatem o wadliwości skarżonego wyroku to, że już po jego wydaniu Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku po kolejnym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2014r, właśnie na podstawie sporządzonej w sprawie ekspertyzy technicznej ustalił, że nie ma podstaw do nakazania właścicielowi stodoły jakichkolwiek czynności z uwagi na dostateczny stan techniczny budynku oraz mimo stwierdzonych nieprawidłowości, brak podstaw do stwierdzenia zagrożenia życia ludzi. W skardze kasacyjnej konsekwentnie bowiem pomijana jest okoliczność, że na mocy przepisów szczególnych skarżący został zobowiązany orzeczeniem administracyjnym do przedłożenia ekspertyzy, celem ustalenia rzeczywistego stanu obiektu budowlanego, w tym zakresie bezpieczeństwa pożarowego i ewentualnej związanej z tym konieczności wykonania robót budowlanych, którą zobowiązany był wykonać na swój koszt. Zaniechanie skarżącego kasacyjnie w tym zakresie obligowało organ do podjęcia innych przewidzianych prawem działań, celem uzyskania tej ekspertyzy wykonanej niejako "w zastępstwie" zobowiązanego właściciela, ale na jego koszt.

Brak jest również podstaw prawnych do uwzględnienia zawartego w skardze kasacyjnej żądania dotyczącego "wystąpienia przez Prezesa NSA na podstawie art. 36 Prawa o ustroju sadów administracyjnych o podjęcie przez NSA uchwały wyjaśniającej w drodze wykładni" wskazane wątpliwości skarżącego kasacyjnie, z uwagi na przepisy art. 15 § 1 pkt 2 i 3 oraz art. 264 § 1 ust. 2 P.p.s.a. Uchwały abstrakcyjne NSA podejmuje na wniosek Prezesa NSA, Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich, natomiast uchwały konkretne na podstawie postanowienia składu orzekającego. Przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie nie wyłoniły się zagadnienia prawne budzące poważne wątpliwości, związane z zakresem rozpatrywania wyłącznie w przedmiocie kosztów postępowania.

Mimo zatem częściowo błędnego uzasadniania, zaskarżone orzeczenie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu, gdyż pozostaje w zgodności z treścią uzasadnienia i wnioskami z niego wynikającymi (por. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2012r. sygn. akt II OSK 852/12).

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł natomiast co do wniosku pełnomocnika skarżącego kasacyjnie, ustanowionego z urzędu w ramach przyznanej skarżącemu pomocy prawnej, o zasądzenie kosztów sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a., jako odnoszące się do kosztów postępowania między stronami, nie mają zastosowania do przyznania pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenia za wykonaną pomoc prawną należnego mu od Skarbu Państwa. Stosownie do przepisów art. 250, 258 § 2 pkt 8 i § 3 oraz art. 259 i 260 P.p.s.a. o przyznaniu pełnomocnikowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy orzeka Wojewódzki Sąd Administracyjny, jako także w tym przedmiocie Sąd pierwszej instancji. Zatem to na Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Białymstoku ciąży obowiązek rozstrzygnięcia co do kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu stosownie do postanowień rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 461).