Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 754/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2020-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono naruszenie prawa i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.
article: art.  17, art. 22 ust. 2.
journal: Dz.U. 2019 poz 737
law: Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca),, Sędziowie sędzia WSA Przemysław Krzykowski, asesor WSA Katarzyna Górska, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2020r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości na informację Zarządu Województwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie nieuwzględnienia protestu Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało wpływ na wynik oceny- przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa.


UZASADNIENIE

Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości A. (dalej Wspólnota, strona, wnioskodawca, beneficjent, skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na informację Zarządu Województwa "[...]" (dalej Zarząd, organ) z "[...]" r. w przedmiocie nieuwzględnienia protestu.

Z przedstawionych tut. Sądowi akt sprawy wynika, że beneficjent złożył 23 stycznia 2019 r. (data wpływu do organu) wniosek o dofinansowanie projektu pod nazwą: "Termomodernizacja budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. "[...]" w "[...]"" o wartości ogółem "[...]" zł, wydatki kwalifikowane: "[...]" zł, dofinansowanie: "[...]" zł (80,50 %), w ramach konkursu nr "[...]" ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa "[...]" na lata 2014-2020 z zakresu Osi priorytetowej 4 Efektywność energetyczna, Działanie 4.3 Kompleksowa modernizacja energetyczna budynków, Poddziałanie 4.3.2 Efektywność energetyczna w budynkach mieszkalnych, Schemat A. Ogólna pula środków przeznaczona na dofinansowanie projektów została określona na: 47.646.666,66 zł, zgodnie z informacją zamieszczoną przez organ na stronie internetowej: "[...]".

Zgodnie z opisem projektu (pkt 3.4) jego głównym celem stało się zwiększenie efektywności energetycznej ww. budynku mieszkalnego.

W dokumentacji konkursowej, w załączniku nr 3 do regulaminu konkursu: Instrukcja wypełniania załączników, w pkt I: Załączniki wymagane w momencie złożenia Wniosku o dofinansowanie, w poz. 15 zatytułowanej: "Promesa kredytowa / umowa kredytowa / promesa leasingu, w przypadku przedsiębiorców, którzy realizację projektu finansować będą z kredytu lub przy udziale leasingu", zapisano: "Dla projektów realizowanych przez przedsiębiorców w przypadku założenia w Studium Wykonalności/Biznes Planie współfinansowania projektu kredytem/leasingiem, Wnioskodawca/partnerzy – jeśli dotyczy mogą dołączyć promesę/umowę kredytową lub promesę leasingu. Wartość środków, na którą wystawiono promesę kredytu/leasingu/podpisano umowę kredytową musi być spójna z wartością współfinansowania ww. środkami podaną w Studium Wykonalności/Biznes Planie – tzn. nie mniejsza niż wartość ww. środków wynikająca z Studium Wykonalności/ Biznes Planu. Jeżeli promesa nie została dołączona, dokument należy obowiązkowo dostarczyć przed podpisaniem umowy."

Ponadto w pkt III: Załączniki, które należy dostarczyć przed podpisaniem umowy o dofinansowanie projektu, poz. 2 zatytułowanej: "Dokument potwierdzający posiadanie wkładu własnego przez Wnioskodawcę" zapisano: "Przedsiębiorcy, którzy nie złożyli dokumentów z wnioskiem o dofinansowanie projektu zobowiązani są dołączyć promesę kredytową/umowę kredytową/promesę leasingu/umowę leasingu. Wartość środków, na którą wystawiono promesę kredytu."

Również w pkt III, poz. 4 zatytułowanej: "Promesa kredytowa / umowa kredytowa / promesa leasingu, w przypadku przedsiębiorców, którzy realizację projektu finansować będą z kredytu lub leasingu", zapisano: "Dla projektów realizowanych przez przedsiębiorców w przypadku założenia w Studium Wykonalności/Biznes Planie współfinansowania projektu kredytem/leasingiem, jest obligatoryjne dołączenie promesy/umowy kredytowej lub promesy leasingu. Wartość środków, na którą wystawiono promesę kredytu/leasingu/podpisano umowę kredytową musi odpowiadać wartości projektu pomniejszonej o wartość dofinansowania projektu."

W toku postępowania konkursowego organ pismem z 4 lipca 2019 r. nr "[...]" poinformował wnioskodawcę, że ww. projekt przeszedł pozytywnie weryfikację warunków formalnych i został przekazany do oceny formalno-merytorycznej.

W trakcie oceny kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) i specyficznych (obligatoryjnych) prowadzonej przez ekspertów Komisji Oceny Projektów (dalej KOP), wnioskodawca został poproszony pismem z 23 lipca 2019 r. nr "[...]" o uzupełnienie / poprawę m.in. w zakresie kryterium merytorycznego ogólnego (obligatoryjnego) nr 8 "Trwałość projektu". Poproszono o przedłożenie promesy kredytowej w celu uwiarygodnienia wskazanego źródła finansowania projektu, jak też wyjaśnienie, w jaki sposób beneficjent będzie mógł przeznaczyć na wkład własny kwotę pochodzącą ze środków zgromadzonych w ramach funduszu remontowego w kwocie 13.204,69 zł, skoro saldo funduszu remontowego jest ujemne. Jak odnotował Zarząd, w wymaganym w piśmie terminie beneficjent dostarczył wyjaśnienia / uzupełnienia (k. 80 verte akt sądowych).

Pismem z "[...]" r. nr "[...]" poinformowano wnioskodawcę o negatywnej ocenie projektu. Jako podstawę prawną powołano art. 45 ust. 4 i 5 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2018 r. poz. 1431 ze zm., dalej ustawa wdrożeniowa), i § 11 regulaminu omawianego konkursu.

W treści pisma podano, że w ramach Kryterium numer 8 wnioskodawca nie wykazał finansowej wykonalności projektu. Wartość projektu jest bardzo duża w stosunku do możliwości finansowych wspólnoty i wielkości generowanych wpływów. Sprawozdanie finansowe za 2017 r. wskazuje, że stan funduszu remontowego przyjmuje saldo ujemne (-) 106,9 tys. zł podobnie jak roczna nadwyżka przychodów ponad kosztami, która wynosi (-) 2,57 tys. zł oraz saldo środków pieniężnych (-) 106,73 tys. zł. Wartość wkładu własnego na projekt wynosi natomiast 69,81 tys. zł. Projekt wymaga więc zapewnienia zewnętrznych źródeł finansowania. Wnioskodawca jako źródło finansowania projektu wskazał kredyt bankowy, którego prawdopodobieństwo pozyskania organ określił jako bardzo małe z uwagi na niski poziom przychodów, a w szczególności ujemną nadwyżkę finansową oraz wysokie zadłużenie z tytułu dotychczasowych kredytów. Wnioskodawca nie posiada bieżącej zdolności kredytowej. Z uwagi na powyższe został poproszony o przedłożenie promesy kredytowej w celu uwiarygodnienia wskazanego źródła finansowania projektu, czego jednak nie uczynił, ani w żaden inny sposób nie uwiarygodnił możliwości pozyskania kredytu. Nie można zatem uznać w ocenie Zarządu, że projekt jest trwały finansowo, gdyż wyeliminowanie z arkusza kredytu bankowego powoduje ujemne saldo środków pieniężnych. Brak jest więc podstaw do uznania kryterium za spełnione.

Wnioskodawca ponadto nie udzielił informacji na zadane pytanie, w jaki sposób będzie mógł przeznaczyć na wkład własny kwotę pochodzącą ze środków zgromadzonych w ramach funduszu remontowego w kwocie 13.204,69 zł, skoro saldo funduszu remontowego jest ujemne. Pismo podpisała z upoważnienia Zarządu B.C..

Od przedmiotowego rozstrzygnięcia strona złożyła protest. Podniosła, że nie jest prawdą, że nie wykazała finansowej wykonalności projektu. Złożyła bowiem dokumenty finansowe za 2018 r. (pierwotnie za 2017 r., gdyż składając wniosek w styczniu 2019 r. innymi nie dysponowała). Według stanu na koniec 2018 r. wspólnota posiadała środki pieniężne w kwocie 16.183,23 zł oraz na lokacie 18 tys. zł, czego oceniający nie wziął pod uwagę odrzucając wniosek. W Analizie finansowej projektu, w arkuszu kalkulacyjnym wykazała trwałość finansową projektu w całym okresie analizy, i w całym okresie analizy saldo przepływów pieniężnych w każdym roku trwania projektu jest dodatnie (wiersz 468 i 491 w zakładce: Analiza). Dodatkowo w celu realizacji zobowiązania i rozpoczęcia robót budowlanych we wrześniu 2019 r., podpisała 28 sierpnia 2019 r. umowę kredytową na kwotę 50 tys. zł. Pozostałe środki na sfinansowanie wkładu własnego wspólnota zgromadziła na bieżącym rachunku bankowym, na co dowody załączono do protestu. Załączono zaświadczenie Banku Z. z 1 października 2019 r. i umowę z 28 sierpnia 2019 r. kredytu na remont w kwocie 50 tys. zł.

Zarząd pismem z "[...]" r. poinformował wnioskodawcę o nieuwzględnieniu protestu od wyników oceny merytorycznej, na podstawie art. 55 pkt 1, art. 57, art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej. Pismo podpisała z upoważnienia Zarządu E.F.. Organ po ponownej analizie dokumentów oraz treści protestu zasadniczo powtórzył ustalenia z oprotestowanego pisma.

Uznał, że wnioskodawca nie dysponuje wystarczającymi środkami na realizację projektu i pokrycie kosztów jego eksploatacji z uwagi na trudną sytuację finansową Wspólnoty, zgodnie ze sprawozdaniami finansowymi z lat 2018 i 2017. Podkreślił, że wnioskodawca nie określił stawki funduszu remontowego, natomiast jest to źródło pokrycia niedoboru pomiędzy przychodami a kosztami funduszu eksploatacyjnego i mediów za rok 2018 i 2017, zgodnie ze stosownymi uchwałami Wspólnoty. Wydatek ten nie został ujęty w arkuszu kalkulacyjnym. Niedobór funduszu remontowego z lat 2018 i 2017 zgodnie z uchwałami właściciele zobowiązują się spłacić z kredytu.

Powyższe ma wpływ na treść arkusza kalkulacyjnego, w którym stwierdzono brak trwałości projektu. Zarząd przedstawił prognozę funduszu remontowego w kolejnych latach od 2019 r. Podał, że fundusz remontowy przewidziany na 2020 r. na poziomie 21.933,25 zł, stanowi trzykrotność funduszu remontowego z 2019 r. (7.197,92 zł). Natomiast w arkuszu kalkulacyjnym wnioskodawca w 2019 r. i latach kolejnych pominął: spłaty posiadanych dwóch kredytów, koszty odsetek z tytułu dotychczasowych dwóch kredytów (spłata kredytów w 2018 r. wyniosła 9.565,68 zł, a poziom zadłużenia na koniec 2018 r. wynosił 128.696,97 zł), oraz pomniejszenia funduszu remontowego z tytułu pokrycia niedoboru pomiędzy przychodami i kosztami.

Powyższe potwierdza w ocenie organu negatywną ocenę trwałości finansowej projektu, przy zastosowaniu § 11 ust. 24 regulaminu konkursu. Ponadto odnotowano, że wnioskodawca przedłożył zaświadczenie Banku Z. z 1 października 2019 r. zawierające informację o rachunku rozliczeniowym i stanie środków na koncie Wspólnoty. Z uwagi na to, że ocena protestu odbywa się na podstawie dokumentów dostępnych na etapie oceny merytorycznej, a nie nowych przedłożonych przez wnioskodawcę wraz z protestem, organ uznał, że ww. zaświadczenie nie może stanowić podstawy oceny niniejszego protestu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie beneficjent wniósł o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, a w konsekwencji przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ.

Skarżąca podniosła, że na etapie oceny merytorycznej w lipcu 2019 r. została poproszona o przedłożenie promesy kredytowej, która jest wymaganym załącznikiem w przypadku przedsiębiorców, a nie wspólnot, co wynika z instrukcji wypełniania wniosku (powinno być: instrukcji wypełniania załączników). Niemniej zgodnie z instrukcją, jeżeli promesa nie została dołączona, dokument należy obowiązkowo dostarczyć przed podpisaniem umowy.

Ponadto w wyznaczonym przez organ czasie 7 dni na wykonanie wezwania nie jest możliwe pozyskanie promesy kredytowej lub umowy kredytowej. Pomimo złożonych wyjaśnień i jasnej informacji dotyczącej zamiaru zaciągnięcia kredytu bankowego na wkład własny (co pokazano zarówno w odpowiedzi na uwagi, jak i w studium wykonalności), oceniający odrzucił wniosek za niespełnienie kryterium nr 8.

Zdaniem skarżącej eksperci zarówno przy ocenie merytorycznej wniosku jak i później rozpatrując protest od wyników nie potrafili odczytać z załączonych dokumentów jaki jest stan faktyczny posiadanych przez Wspólnotę środków finansowych (rachunek bieżący 16.183,23 zł oraz lokata bankowa 18 tys. zł). Podkreślono, że Wspólnota może w każdej chwili podjąć uchwałę o zwiększeniu lub obniżeniu stawki na fundusz remontowy, w zależności od potrzeb w danym roku finansowym. Niemniej zabezpieczone środki w kwocie 84.183,23 zł przewyższają zapotrzebowanie: 50 tys. zł z kredytu, na rachunku bieżącym wykazano 16.183,23 zł, a na lokacie bankowej 18 tys. zł. Do tego należałoby doliczyć jeszcze wydatki, o których refundacje po podpisaniu umowy o dofinasowanie Wspólnota by wystąpiła jako już poniesione: 10.756,11 zł.

W odpowiedzi na skargę Zarząd wniósł o jej oddalenie w całości (k. 32-37 akt sądowych). Omawiając wkład własny wnioskodawcy podał, że kredyt bankowy w kwocie 50 tys. zł nie został potwierdzony w momencie dokonywania oceny projektu, tak więc nie mógł być wzięty pod uwagę przy rozpatrywaniu protestu. Skarżąca dopiero wraz z protestem przedłożyła umowę kredytową. Poza tym kredyt ma być uruchomiony dopiero 31 grudnia 2020 r. Dodatkowo analiza musiała uwzględniać także wynik sprawozdań finansowych z lat 2017 i 2018, które to wykazują ujemne wyniki zarówno nadwyżki przychodów nad kosztami, ujemne saldo na koncie funduszu remontowego, jak i środków pieniężnych, oraz wysokie zadłużenie strony z tytułu spłaty dwóch wcześniej zaciągniętych kredytów. Wszystkie te okoliczności powodują, że omawiany projekt nie jest trwały finansowo.

W piśmie procesowym z 12 lutego 2020 r. (k. 88-89 akt sądowych) skarżąca podniosła, że organ w swojej ocenie merytorycznej nie wziął pod uwagę przekazanego zdarzenia przyszłego, że Wspólnota otrzyma kredyt na wkład własny. Promesa kredytowa nie była wymagana na etapie oceny merytorycznej, nie ma takich zapisów w Regulaminie. Ponadto organ poprzez swojego eksperta twierdzi, że wnioskodawca nie ma szans na uzyskanie kredytu, a jak dostaje taką informację to ją odrzuca. Jednak to bank określa zdolność kredytową, a nie ekspert urzędu, który nie posiada niezbędnych systemów / narzędzi analitycznych stosowanych przez banki. Zarząd pisząc tylko o refundacji wydatków, pomija również mechanizm realizacji inwestycji w systemie zaliczek na wypłatę faktury za prace budowlane i wystąpienia do Zarządu o wcześniejszą wypłatę środków do poziomu finansowania danej faktury. Posiadanie wkładu własnego jest w tej sytuacji wystarczające, zatem błędne jest stanowisko organu, że skarżąca musi posiadać zabezpieczenie na całość finansowania projektu.

Zarząd w piśmie z 18 lutego 2020 r. (k. 97-98 akt sądowych) podał, że z § 9 wzoru umowy o dofinansowanie wynika, że organ może, ale nie musi udzielić dofinansowania w formie zaliczki. Natomiast fakt możliwości otrzymania zaliczki na poczet dofinansowania projektu nie zwalnia beneficjenta z obowiązku posiadania środków warunkujących realizację. Podkreślono, że Zarząd dokonuje oceny na podstawie dołączonych dokumentów na etapie oceny merytorycznej, a nie na podstawie założeń i prognoz, że wspólnota mieszkaniowa może w każdej chwili dokonać każdej możliwej zmiany stawki funduszu remontowego, co mogłoby zabezpieczyć finansowo projekt. Środki na realizację projektu muszą zostać fizycznie zabezpieczone na dzień dokonywania oceny. Ocena nie ma bowiem charakteru warunkowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jednolity tekst Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawach stanu faktycznego.

Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jednolity tekst Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontroli sądów administracyjnych podlegają akty wymienione w art. 3 § 2. Według art. 3 § 3 sądy orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Stosownie do treści art. 61 ust. 1 ww. ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej w wyniku rozpoznania skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:

a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,

b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Zgodnie z art. 64 ustawy wdrożeniowej w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy p.p.s.a. określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy.

Postępowanie w zakresie ubiegania się o dofinansowanie jest prowadzone w oparciu o pewne, uniwersalne zasady i reguły, które wynikają z treści ustawy wdrożeniowej. Projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektu (art. 37 ust. 2). Wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym lub pozakonkursowym (art. 38 ust. 1).

W trybie konkursowym, a w takim trybie następował wybór projektu w rozpoznawanej sprawie wniosek o dofinansowanie projektu składany jest w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję (art. 39 ust. 1). Zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy wdrożeniowej konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów i uzyskały wymaganą liczbę punktów albo uzyskały kolejno największą liczbę punktów, w przypadku, gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na objęcie dofinansowaniem wszystkich projektów, o których mowa w pkt 1. Konkurs jest przeprowadzany przez właściwą instytucję na podstawie określonego przez nią regulaminu (art. 41 ust. 1), który określa m.in. kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 pkt 7)

W myśl art. 54 ust. 2 ustawy wdrożeniowej protest jest wnoszony w formie pisemnej i zawiera m.in. wskazanie kryteriów wyboru projektów, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza wraz z uzasadnieniem pkt 4. Z powołanym przepisem koresponduje art. 57 ustawy wdrożeniowej nakładający na właściwą instytucję powinność rozpatrzenia protestu przez właściwą weryfikację prawidłowości oceny projektu w zakresie kryteriów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy wdrożeniowej.

Wskazać należy, że na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu, spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego przygotowania wniosku. Wnioskodawca zatem przystępując do konkursu, winien znać w pełni zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc, musi się do tych zasad precyzyjnie stosować.

Rozpoznając sprawę, Sąd rozstrzyga w jej granicach, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).

Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi należy jeszcze przypomnieć, iż wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Z drugiej strony wątpliwości budzi kwestia, jaka jest dopuszczalna sądowa ocena procesu weryfikacji wniosków o dofinansowanie zamierzonych przedsięwzięć. Praktyka sądów administracyjnych, wypracowana na podstawie ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r., poz. 1649 ze zm.) wskazywała, że przy interpretacji przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, przyjąć należy stanowisko, które dopuszcza możliwość posługiwania się, w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie – postanowieniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W ocenie Sądu tę wypracowaną praktykę należy stosować w odniesieniu do rozpoznawania spraw na podstawie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020, z uwzględnieniem zmian wskazanych w tej ustawie.

Wskazać należy ponadto, że przy dokonywaniu oceny działania organu dokonującego oceny projektu Sąd nie dokonuje ponownej oceny projektu, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi lecz uprawniony jest do kontroli dokonanej i sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny. Sąd jedynie kontroluje ocenę dokonywaną przez organ w kontekście przestrzegania reguł równości, przejrzystości, bezstronności czy rzetelności (wyrok WSA w Opolu z 8 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Op 54/2018).

Zarzuty skargi zasługują na uwzględnienie. Ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Skarżąca została poproszona o przedłożenie promesy kredytowej, która jest wymaganym załącznikiem w przypadku przedsiębiorców, a nie wspólnot, co wynika z instrukcji wypełniania załączników. Niemniej zgodnie z instrukcją, jeżeli promesa nie została dołączona, dokument należy obowiązkowo dostarczyć przed podpisaniem umowy. W konsekwencji brak promesy na tym etapie konkursu nie mógł doprowadzić, do stwierdzenia niespełnienia kryterium merytorycznego ogólnego (obligatoryjnego) nr 8 "Trwałość projektu".

Pomimo złożonych wyjaśnień i jasnej informacji dotyczącej zamiaru zaciągnięcia kredytu bankowego na wkład własny (co pokazano zarówno w odpowiedzi na uwagi, jak i w studium wykonalności), oceniający odrzucił wniosek za niespełnienie kryterium nr 8.

Zdaniem skarżącej eksperci zarówno przy ocenie merytorycznej wniosku jak i później rozpatrując protest od wyników nie potrafili odczytać z załączonych dokumentów jaki jest stan faktyczny posiadanych przez Wspólnotę środków finansowych (rachunek bieżący 16.183,23 zł oraz lokata bankowa 18 tys. zł). Podkreślono, że Wspólnota może w każdej chwili podjąć uchwałę o zwiększeniu lub obniżeniu stawki na fundusz remontowy, w zależności od potrzeb w danym roku finansowym. Wskazała, że zabezpieczone środki w kwocie 84.183,23 zł przewyższającą zapotrzebowanie: 50 tys. zł z kredytu, na rachunku bieżącym wykazano 16.183,23 zł, a na lokacie bankowej 18 tys. zł

Należy wskazać, ze dofinansowanie dokonuje się na podstawie umowy cywilnoprawnej. Udział własny WM w realizacji zadania inwestycyjnego może być dokonany w drodze kredytu termomodernizacyjnego. Zaciągnięty kredyt może być spłacany środkami pochodzącymi z odpisu wpłat na fundusz remontowy. Kredyt zostanie zaciągnięty celem pokrycia należności za remont przez właścicieli, którzy nie dokonali wpłat gotówkowych. Stosownie to treści art. 17 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ( Dz.U.2019.737 t.j. z dnia 2019.04.19) "za zobowiązania dotyczące nieruchomości wspólnej odpowiada wspólnota mieszkaniowa bez ograniczeń, a każdy właściciel lokalu - w części odpowiadającej jego udziałowi w tej nieruchomości". Zgodnie z art. 22 ust. 2. u.w.l, do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie przewidzianej prawem. Nie ulega wątpliwości, że zaciągnięcie kredytu termomodernizacyjnego jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd i do jej zawarcia wymagana jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności.

To nie stan faktyczny zaistniały w chwili złożenia wniosku o dofinansowanie i nie stan faktyczny istniejący w chwili oceny merytorycznej projektu przesądza o jego dofinansowaniu. W tym względzie miarodajne jest natomiast to, co ma miejsce w chwili podpisania umowy o dofinansowanie projektu, czy w momencie wydawania decyzji o dofinansowaniu projektu.

W wyroku z 23 marca 2018 r., sygn. akt I GSK 159/18 NSA wskazał, że na etapie poprzedzającym zawarcie umowy lub wydania decyzji, właściwa instytucja musi ponownie sprawdzić spełnienie wszystkich kryteriów (warunków) konkursowych, na podstawie których wydano pozytywną ocenę i dokonano wyboru danego projektu do dofinansowania. Skoro więc definitywne przyznanie dofinansowania następuje w drodze zawarcia umowy o dofinansowanie lub wydania decyzji o dofinansowanie projektu, to (zatwierdzonej) liście projektów wybranych do dofinansowania - czyli innymi słowy wyborowi projektów - można nadać jedynie walor deklaratoryjny, podobnie jak i samej informacji o pozytywnej ocenie projektu.

W konsekwencji powyższych ustaleń faktycznych i rozważań prawnych nie można uznać, że WM nie spełniła warunków finansowania na etapie wyboru projektu. Zadeklarowała bowiem źródło pokrycia wkładu własnego. Takim źródłem może być wkład własny (pieniężny) lub kredyt termomodernizacyjny. Organ rozpatrując wniosek nie uwzględnił stanu faktycznego, przedstawionego przez stronę skarżącą. Organ zarzucił, że strony skarżącej nie stać na sfinansowanie udziału własnego. Zanegował on twierdzenia WM odnośnie danych dotyczących funduszu remontowego. Taka analiza pozostaje w opozycji do przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. Odpisy na fundusz remontowy są ustalane corocznie w planie finansowym WM na dany rok. Pominął w swych rozważaniach fakt przedłożenia przez WM umowy kredytowej.

Na tym etapie konkursu wystarczającym dokumentem jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na zaciągnięcie kredytu termomodernizacyjnego. Ma rację strona skarżąca, że IZ nie miała prawa wymagać przed rozstrzygnięciem wyniku konkursu przedstawienia promesy kredytowej. Miała prawo tak postąpić przed podpisaniem umowy o dofinansowanie. Bank dokonuje bowiem oceny zdolności kredytowej po uzyskaniu informacji, że kredytobiorca znajduje się liście projektów wybranych do dofinansowania. Ta okoliczność ma podstawowe znaczenie przy ocenie zdolności kredytowej. Natomiast IZ dokonała oceny zdolności kredytowej, do czego nie miała prawa. Z faktu, że mogła żądać promesy kredytowej przed zawarciem umowy o dofinansowanie wynika, że oceny zdolności kredytowej dokonuje bank kredytujący, a nie IZ. Skarżąca w skardze zasadnie podniosła, że promesę kredytową, zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku, obowiązkowo należy dostarczyć przed podpisaniem umowy o dofinansowanie. Nie uwzględniła bowiem ona specyfiki funkcjonowania WM, obowiązków właścicieli, które wynikają z ustawy, istoty funkcjonowania i tworzenia funduszu remontowego oraz okoliczności, które wynikają ze stanu faktycznego sprawy. Domagał się bowiem przedłożenia promesy kredytowej niezgodnie z wymogami konkursu. Skarżąca zasadnie podniosła, że na etapie oceny merytorycznej została poproszona o przedłożenie promesy kredytowej, która jest wymaganym załącznikiem w przypadku przedsiębiorców, a nie wspólnot, co wynika z instrukcji wypełniania załączników. Niemniej zgodnie z instrukcją, jeżeli promesa nie została dołączona, dokument należy obowiązkowo dostarczyć przed podpisaniem umowy.

Konkludując należy stwierdzić, że organ dokonując oceny projektu nie uwzględnił specyfiki funkcjonowania WM, obowiązków właścicieli, które wynikają z ustawy, istoty funkcjonowania i tworzenia funduszu remontowego oraz okoliczności, które wynikają ze stanu faktycznego sprawy. Ponadto nie uwzględnił tego, że promesę kredytową należy obowiązkowo dostarczyć przed podpisaniem umowy, a nie w trakcie oceny merytorycznej projektu.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej orzekł, jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ winien uwzględnić okoliczności wynikające z analizy prawnej i faktycznej, które zostały przedstawione w uzasadnieniu wyroku.