Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 464/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2009-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 145 par. 1 pkt 1 lit c, art. 153, art. 170, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 34 par. 1a
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 15 grudnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2009 roku sprawy ze skargi A. i P. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutu przedawnienia z uwagi na jego niedopuszczalność 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [... Nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów uiszczonego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 464/09

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] oddalił zarzut w zakresie przedawnienia obowiązku, zgłoszony przez A i P C, z uwagi na jego niedopuszczalność. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż w dniu [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wydał decyzję w przedmiocie zabezpieczenia majątku Państwa Ai P C z tytułu przewidywanej zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999 wraz z odsetkami w łącznej wysokości 29.093,30zł. W dniu [...]r. organ egzekucyjny wystawił zarządzenie zabezpieczenia, a zawiadomieniem z dnia 22 listopada 2005r. dokonał zajęcia zabezpieczającego prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego u dłużnika zajętej wierzytelności, tj. ZUS O/Ł. Decyzję o zabezpieczeniu, zarządzenie zabezpieczenia oraz zawiadomienie o zajęciu strona otrzymała w dniu 8 grudnia 2005r., natomiast ZUS potwierdził odbiór zawiadomienia o zajęciu w dniu 24 listopada 2005r. Organ wskazał, iż jednocześnie decyzją z dnia [...]r. Nr [...]określone zostało zobowiązanie A i P C w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok w wysokości 16.927,80zł. Decyzja ta doręczona została stronie w dniu 14 grudnia 2005r. Natomiast w dniu 16 grudnia 2005r. wierzyciel, działając na podstawie art. 154 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wystawił tytuł wykonawczy Nr [...] obejmujący zaległość w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok i zawiadomieniem z dnia 19 grudnia 2005r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. O powyższym ZUS Oddział w Ł. został zawiadomiony w dniu 22 grudnia 2005r., natomiast strona postępowania w dniu 5 stycznia 2006r.

Organ podniósł, iż w piśmie z dnia [...]r. zobowiązani złożyli zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne podnosząc:

- brak powiadomienia przez organ egzekucyjny o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w egzekucyjne,

- przedawnienie zobowiązania podatkowego objętego tytułem wykonawczym z uwagi na doręczenie zobowiązanym odpisu tytułu wykonawczego w dniu 5 stycznia 2006r.,

- wystawienie tytułu wykonawczego tylko na jednego z małżonków, co narusza art. 27c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Odnosząc się do zarzutu przedawnienia organ egzekucyjny wskazał, że zarzut ten został również podniesiony przez stronę w odrębnym postępowaniu sądowym. Strona wniosła bowiem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...]r. w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, podnosząc jednocześnie zarzut przedawnienia. Postępowanie przed sądem nie zostało jak dotąd zakończone. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wskazał, iż skoro ocena przedawnienia jest przedmiotem odrębnego postępowania, to nie może być merytorycznie rozpatrzona w postępowaniu wszczętym w trybie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Zgodnie bowiem z art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeśli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. W tej sytuacji, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] (będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym) podniósł, iż zobligowany jest do oddalenia zarzutu strony wniesionego w trybie art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ze względu na jego niedopuszczalność. Organ poinformował jednocześnie, że pozostałe zarzuty zostaną rozpatrzone odrębnym postanowieniem.

W zażaleniu z dnia [...]r. A C i P C wskazali, że rzeczywiście w dniu 3 kwietnia 2006r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r., jednak zarzut przedawnienia podniesiony został przez nich wyłącznie w kontekście wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd odrzucił ten wniosek, a zatem w ich ocenie kwestia przedawnienia nie jest przedmiotem zaskarżenia i WSA nie będzie jej rozważał. Dodatkowo, postanowieniem z dnia 9 stycznia 2007r. WSA w Łodzi zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] (sygn. akt I SA/Łd 790/06), co oznacza, że Sąd uznał, iż postępowanie administracyjno-sądowe w sprawie zgłoszonych zarzutów na postępowanie egzekucyjne winno zostać zakończone przed rozpoznaniem sprawy I SA/Łd 790/06. W ocenie wnoszących zażalenie, działanie organu polegające na stwierdzeniu niedopuszczalności zarzutu przedawnienia sprzeczne jest z postanowieniem Sądu dotyczącym zawieszenia postępowania w sprawie I SA/Łd 790/06. Dodatkowo skarżący zauważyli, że zarzut przedawnienia nie doczekał się rozstrzygnięcia przez organy podatkowe przez ponad trzy lata.

Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ wskazał, iż zasadniczy wpływ na treść rozstrzygnięcia wywarł fakt braku możliwości merytorycznej oceny przez organ egzekucyjny wystąpienia okoliczności przedawnienia, gdyż jak wynika z materiału dowodowego zarzut ten stał się przedmiotem analizy w odrębnym postępowaniu. Państwo A i P C. podnieśli bowiem zarzut przedawnienia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wniesionej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. Bezsprzecznie zatem zdaniem organu, kwestia oceny czy ww. zobowiązanie uległo przedawnieniu, stała się przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu, które pozostaje w toku przed sądem, co oznacza, że zastosowanie ma art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Powołany przepis nakłada na wierzyciela obowiązek ustalenia, czy zgłoszone przez zobowiązanego zarzuty są lub były przedmiotem rozpatrywania/rozpatrzenia w innym postępowaniu. Zdaniem organu, wobec takiego brzmienia przepisu, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] zobligowany był do stwierdzenia niedopuszczalności wniesionego przez stronę zarzutu przedawnienia.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. C i P C wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Podnieśli, że w wyroku z dnia 27 listopada 2007r. w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1186/07 WSA w Łodzi wskazał na konieczność odniesienia się przez organ egzekucyjny do zgłoszonego przez nich zarzutu przedawnienia. Organ nie robiąc tego, naruszył w ich ocenie art. 7, 77, 80 i 107 k.p.a. Podkreślili, że nie jest zgodny z prawdą fakt podniesienia przez nich zarzutu przedawnienia w skardze do WSA z dnia 3 kwietnia 2006r. – sygn. akt I SA/Łd 790/06. Ponadto, nie może organ twierdzić, że zarzut przedawnienia jest rozpatrywany w odrębnym postępowaniu sądowym, skoro w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 790/06 Sąd zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia zarzutu przedawnienia przez organy egzekucyjne. Sprawa I SA/Łd 790/06 jest do tej pory zawieszona z uwagi na nierozstrzygnięcie przez organy egzekucyjne zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego za rok 1999. Skarżący podkreślili, iż zarzut przedawnienia jest rozpatrywany przez organy od ponad trzech lat. Dodatkowo, obszernie przedstawili swoje stanowisko w przedmiocie przedawnienia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok z uwagi na doręczenie im tytułu wykonawczego jak i zawiadomienia o zajęciu egzekucyjnym z dnia 19 grudnia 2005r. po upływie okresu przedawnienia, tj. w dniu 5 stycznia 2006r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (vide. T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy).

W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, a powyższe uchybienia mogły mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie organu egzekucyjnego o oddaleniu zgłoszonego przez A.C. i P C zarzutu przedawnienia obowiązku z uwagi na jego niedopuszczalność. Jako podstawę prawną do podjęcia takiego rozstrzygnięcia organy wskazały art. 34 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 229 poz. 1954 ze zm.), zgodnie z którym, jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. Organy obu instancji uznały, iż wobec zgłoszenia przez skarżących zarzutu przedawnienia w skardze z dnia 3 kwietnia 2006r. - wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, brzmienie cytowanego wyżej przepisu uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenia zarzutu przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...].

Zdaniem sądu, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, takie stanowisko nie może być uznane za prawidłowe.

Przede wszystkim należy podnieść, iż prawomocnym wyrokiem z dnia 27 listopada 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [....]r. w przedmiocie nieuwzględnienia zarzutów: przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym [...], bezprawnego wystosowania powiadomienia o zajęciu prawa majątkowego oraz wystawienia ww. tytułu wykonawczego na jednego z małżonków (sygn. akt I SA/Łd 1186/07). Oceniając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że narusza ono przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd doszedł bowiem do przekonania, że uzasadnienie rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. nie odpowiada wymogom art. 107 k.p.a., gdyż organ wydając postanowienie nie odniósł się merytorycznie do podnoszonych przez stronę zarzutów lecz powołał się na uzasadnienie zawarte w innym akcie, wyeliminowanym w ramach kontroli sądowoadministracyjnej z obrotu prawnego. W ocenie Sądu, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi z naruszeniem zasad postępowania nie odniósł się do zarzutu przedawnienia i bezprawnego powiadomienia o zajęciu prawa majątkowego, bezzasadnie przyjmując, że w tym zakresie jest związany stanowiskiem wierzyciela, będącego jednocześnie organem egzekucyjnym.

Nie ulega wątpliwości, iż zgodnie z art. zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia, a w myśl art. 170 tej ustawy, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zatem punktem wyjścia do oceny prawidłowości podjęcia przez organ zaskarżonego obecnie do Sądu orzeczenia, winny być uwagi i zalecenia zawarte w powołanym wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 listopada 2007 roku. Zdaniem sądu rozpoznającego obecnie sprawę, wydając postanowienie o niedopuszczalności zarzutu przedawnienia objętego tytułem wykonawczym nr [...] z pominięciem merytorycznego ustosunkowania się do treści tego zarzutu, organy egzekucyjne obu instancji nie wykonały zalecenia Sądu zawartego w orzeczeniu z dnia 27 listopada 2007r. Odstąpiły bowiem od merytorycznego odniesienia się do zarzutu przedawnienia, powołując się na fakt zgłoszenia przez skarżących tego zarzutu w skardze z dnia 3 kwietnia 2006r. - wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999 (sprawa zawisła pod sygn. akt I SA/Łd 790/06). Organy egzekucyjne pominęły jednak fakt, iż Sąd, wydając w dniu 27 listopada 2007r. wyrok w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1186/07 dysponował z urzędu wiedzą, że przed tym samym sądem zawisła sprawa skarżących o sygn. akt I SA/Łd 790/06, w której postanowieniem z dnia 9 stycznia 2007r. Sąd zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne (wszczęte skargą na decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego skarżących w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999) do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie zgłoszonego w ramach prowadzonej egzekucji administracyjnej zarzutu przedawnienia obowiązku podatkowego. Należy zatem przyjąć, iż Sąd orzekając w sprawie I SA/Łd 1186/07 i zlecając organom merytoryczne ustosunkowanie się do zarzutu przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym [...], uwzględnił w swojej ocenie fakt, iż postępowanie sądowe w sprawie I SA/Łd 790/06 zostało zawieszone, a merytoryczne odniesienie się przez organ egzekucyjny do zarzutu przedawnienia nie naruszy przepisów prawa i wpłynie na szybsze zakończenie zarówno postępowania toczącego się w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne, jak i postępowania dotyczącego decyzji wymiarowej. Z powyższych względów, odstąpienie przez organ egzekucyjny od merytorycznego odniesienia się do zgłoszonego przez skarżących zarzutu przedawnienia, narusza zdaniem sądu, cytowany wyżej art. 153 i 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Ponadto, skoro organ nie wniósł zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 stycznia 2007r. w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 790/06 o zawieszeniu postępowania sądowoadministracyjnego, wszczętego skargą na decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego skarżących w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie zgłoszonego w ramach prowadzonej egzekucji administracyjnej zarzutu przedawnienia tego obowiązku, w istocie zgodził się ze stanowiskiem, iż pierwszoplanowe znaczenie dla zakończenia postępowań toczących się z udziałem A. C i P C ma kwestia merytorycznego rozstrzygnięcia zgłoszonego przez nich zarzutu przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...]. Zatem odstępując obecnie od merytorycznego ustosunkowania do tego zarzutu działa w sposób naruszający zasady ekonomiki procesowej.

Należy zwrócić także uwagę, iż z brzmienia art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, iż organ stwierdza niedopuszczalność wniesionego zarzutu jedynie wtedy, gdy zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym. Tymczasem, w niniejszej sprawie trudno jest uznać, że zarzut przedawnienia jest faktycznie przedmiotem oceny w postępowaniu toczącym się ze skargi A. C i P. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, skoro postępowanie sądowe w tej sprawie zostało zawieszone. Zawieszenie postępowania oznacza bowiem wstrzymanie jego przebiegu, co wiąże się z zatrzymaniem wszystkich czynności procesowych.

Niemniej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma również w ocenie sądu okoliczność, iż zarzut przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...] został zgłoszony przez skarżących w piśmie z dnia [...]r., natomiast, wskazywany przez organy jako przeszkoda do merytorycznego rozpatrzenia tego zarzutu, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia[...]r z uwagi na jej przedawnienie, w skardze z dnia 3 kwietnia 2006r. A zatem w chwili zgłoszenia przez skarżących zarzutu przedawnienia w postępowaniu egzekucyjnym nie było żadnych przeszkód faktycznych i prawnych do jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Zresztą, fakt wniesienia przez skarżących zarzutu przedawnienia w skardze z dnia 3 kwietnia 2006r. nie stanowił do tej pory przeszkody w merytorycznym orzekaniu przez organy w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne – vide: uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (spr. o sygn. akt I SA/Łd 1186/07) postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. nr [...] oraz postanowienia je poprzedzające. W orzecznictwie administracyjnym podkreśla się, iż intencją ustawodawcy w dyspozycji art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji było, aby orzeczenie w przedmiocie niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu zapewniało zachowanie zasady niekonkurencyjności środków prawnych, bowiem kwestia sporna, która powstała na tle interpretacji przepisów prawa nie może podlegać merytorycznemu rozpoznaniu w dwóch odrębnych postępowaniach administracyjnych czy też sądowych. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem zarzut przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...] w chwili jego wniesienia przez skarżących nie podlegał merytorycznemu rozpatrzeniu w żadnym innym postępowaniu administracyjnym lub sądowym, nie jest także rozpatrywany przez sąd w chwili obecnej, skoro postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 790/06 jest zawieszone.

Abstrahując od stwierdzonych wyżej uchybień organów egzekucyjnych orzekających w niniejszej sprawie, należy uznać, iż organ I instancji błędnie stwierdził niedopuszczalność zgłoszonego zarzutu przedawnienia na podstawie cytowanego uprzednio art. 34 § 1a ustawy z 17 czerwca 1966r. Z wymienionego przepisu wynika bowiem, iż postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu może wydać jedynie wierzyciel. Regulacja zawarta w tym przepisie dotyczy zatem sytuacji, gdy wierzyciel zajmuje stanowisko co do zgłoszonego zarzutu. Bezprzedmiotowe jest natomiast wydawanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w przypadku gdy wierzycielem jest Skarb Państwa reprezentowany przez naczelnika urzędu skarbowego. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 czerwca 2007r. w spr. I FPS 4/06 (ONSA i WSA nr 5 z 2007r. poz. 112). W sytuacji zatem gdy kompetencje wierzyciela i organu egzekucyjnego skupione są w jednym podmiocie (tzn. przez naczelnika urzędu skarbowego) to bezprzedmiotowe jest wydawanie przez wierzyciela wszelkich postanowień w zakresie zgłoszonych zarzutów - a więc zarówno w oparciu o przepis art. 34 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966r. jak i w oparciu o przepis art. 34 § 1a tej ustawy (por. m.in. wyrok WSA w Łodzi z dnia 17.07.2007r. w spr. o sygn. akt I SA/ŁD 158/07, wyrok WSA w Łodzi z dnia 04.09.2009r. w spr. o sygn. akt III SA/Łd 199/09 oraz wyrok WAS w Gliwicach z dnia 13.10.2009r. w spr. o sygn. akt III SA/Gl 699/09).

Nie ulega wątpliwości, iż w rozpoznawanej sprawie organem egzekucyjnym i wierzycielem jest ten sam organ, tzn. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...]. Organ I instancji będąc jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym nie był więc uprawniony do wydawania postanowienia na podstawie art. 34 § 1a ustawy z 17 czerwca 1966r., gdyż uprawnienie do wydania takiego postanowienia przysługuje wierzycielowi tylko wówczas gdy jest on innym podmiotem niż organ egzekucyjny. Organ I instancji wydając postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu uchybił zatem przepisowi art. 34 § 1a ustawy z 17 czerwca 1966r.

Powyższe naruszenia przepisów uzasadniały w ocenie Sądu uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go orzeczenia organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.

Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji winny uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku i merytorycznie rozpoznać zgłoszony przez skarżących w piśmie z dnia [...]r. zarzut przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...].

D.T.