Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 614/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2015-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b, art. 99 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
article: art. 130
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant St. insp. sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 lutego 2015 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 30 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiot zaskarżenia w niniejszym postępowaniu stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 30 maja 2014 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 19 grudnia 2014 r. w przedmiocie skierowania S. R. na badanie psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami.

Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.

Wnioskiem z dnia 14 października 2013 r., nr [...], [...] Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 99 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. nr 30, poz. 151 ze zm.), zwrócił się do Prezydenta Miasta Opola o skierowanie S. R. na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu. Swój wniosek uzasadnił okolicznością, iż S. R. w okresie od 19 października 2012 r. do 4 października 2013 r. wielokrotnie naruszyła przepisy ruchu drogowego, za które otrzymała łącznie 26 punktów.

W związku z powyższym wnioskiem, pismem z dnia 30 października 2013 r. Prezydent Miasta Opola zawiadomił S. R. o wszczęciu postępowania w sprawie.

Ustosunkowując się do zawiadomienia organu, pismem z dnia 15 listopada 2013 r. S. R., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o umorzenie postępowania w sprawie z uwagi na fakt, iż w dniu 8 października 2013 r. odbyła szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, skutkujące zmniejszeniem o 6 liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zauważyła, iż w § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, przewidziano wprawdzie, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24, to jednak, jej zdaniem, w świetle stanowiska wyrażonego w orzecznictwie sądów administracyjnych, przytoczony przepis rozporządzenia nie wprowadza wyjątku od zasady wyrażonej w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Powołała się na orzeczenie WSA w Gliwicach, w którym Sąd stwierdził, że przepis ustawy zezwala jedynie na określenie w rozporządzeniu wykonawczym liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia, a nie określania okoliczności, w jakich odbycie takiego szkolenia może skutkować zmniejszeniem liczby uzyskanych punktów.

Decyzją z dnia 19 grudnia 2013 r., nr [...], Prezydent Miasta Opola, działając na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, skierował S. R., posiadającą uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B, na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że decyzja o skierowaniu na badania psychologiczne przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami została wydana w związku z przekroczeniem przez kierowcę liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

Nie godząc się z powyższą decyzją S. R., pismem z dnia 4 stycznia 2014 r., wniosła odwołanie. Zarzuciła decyzji pierwszoinstancyjnej naruszenie: art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym poprzez jego błędną wykładnie i uznanie, że odbycie szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym nie skutkuje zmniejszeniem liczb punktów przypisanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego w przypadku wcześniejszego przekroczenia limitu 24 punktów. Wskazując na powyższe zarzuty, domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszoinstancyjnemu. W uzasadnieniu odwołania opisała stan faktyczny sprawy i stwierdziła, że zaskarżona decyzja jest błędna, gdyż narusza powołane przepisy prawa, z uwagi na fakt, iż w dniu 8 października 2013 r. odbyła szkolenie w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w [...], dzięki któremu liczba posiadanych punktów karnych powinna ulec zmniejszeniu o 6 punktów. Dodała, że odbycie szkolenia zostało na mocy § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, potwierdzone zaświadczeniem nr [...] z dnia 8 października 2013 r., które przesłała do wiadomości Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...]. Podniosła również, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, iż § 8 ust. 6 rozporządzenia nie wprowadza wyjątku od zasady wyrażonej w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Taką wykładnię zastosował m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09, akcentując, iż skoro przepis art. 130 ust. 3 ww. ustawy określa kategorycznie jako zasadę, że odbycie określonego szkolenia powoduje zmniejszenie ilości punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego i wskazuje tylko jeden wyjątek - dotyczący kierowcy o stażu liczonym od daty uzyskania prawa jazdy, krótszym niż 1 rok - to należy uznać, że wprowadzenie jakiegokolwiek wyjątku od tej zasady wymagałoby istnienia przepisów rangi ustawowej, a takich nie ma. Podała, że stanowisko to zostało podzielone i rozwinięte w wyroku WSA w Gliwach z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 28/12 (winno być sygn. akt II SA/Gl 26/12- dopisek Sądu).

W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu opisaną na wstępie decyzją z dnia 30 maja 2014 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego. Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium na wstępie odwołało się do treści art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami wyjaśniając, iż w przypadku przekroczenia przez kierowcę liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Podkreśliło, że kwestię "punktów karnych" za naruszenia przepisów ruchu drogowego reguluje art. 130 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, który zgodnie z art. 139 ustawy o kierujących pojazdami obowiązuje do 3 stycznia 2016 r. oraz wydane na jego podstawie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Akcentowało Kolegium, że kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w art. 130 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to jednak kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy (art. 130 ust. 3 tej ustawy). Zaakcentowało również, iż z treści § 8 ust. 6 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. wynika, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem, dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Oznacza to, że odbycie szkolenia po przekroczeniu 24 punktów nie powoduje zmniejszenia punktów. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy Kolegium stwierdziło, iż w sprawie poza sporem jest, że odwołująca posiada uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B oraz, że w okresie od 19 października 2012 r. do 4 października 2013 r. otrzymała łącznie liczbę 26 punktów za wielokrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego, skutkiem czego Komendant Wojewódzki Policji w [...], wnioskiem z 14 października 2013 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta Opola o skierowanie jej na badanie psychologiczne. Nie budził również wątpliwości fakt, że w dniu 8 października 2013 r. odwołująca odbyła szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Kwestią sporną pozostało natomiast, czy w stosunku do strony, która odbyła szkolenie w trybie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zachodzi okoliczność uzasadniająca zmniejszenie liczby otrzymanych przez nią punktów karnych, co powoduje, że nie zostaną spełnione przesłanki do skierowania jej na badania psychologiczne. Przedstawiając swoje stanowisko w sprawie, Kolegium stwierdziło, iż z treści nin. § 8 ust. 6 rozporządzenia wyraźnie wynika, że nie jest dopuszczalne zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego na skutek uczestnictwa w szkoleniu w sytuacji, gdy odbycie szkolenia nastąpiło już po przekroczeniu 24 punktów wpisanych do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Zatem, z dobrodziejstwa zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze szkolenia obytego na własny koszt, zdaniem Kolegium, może skorzystać tylko wyłącznie kierowca, który przed rozpoczęciem szkolenia dopuścił się naruszeń, za które suma przypisanych mu punktów karnych nie przekroczyła 24, a orzecznictwo sądowoadministracyjne w tej kwestii pozostaje jednolite. W tym zakresie Kolegium odwołało się do wyroku NSA z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1279/12, w którym wyrażono pogląd, że w przypadku, gdy kierujący pojazdem w ciągu roku - licząc od daty pierwszego wykroczenia - uzyska więcej niż 24 punkty, a więc przekroczy liczbę 24 punktów, nie ma do niego zastosowania norma wynikająca z art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Odbycie szkolenia nie może spowodować cofnięcia faktu, że został przez kierującego przekroczony limit 24 punktów. Reasumując Kolegium stwierdziło, iż odbycie przez S. R. szkolenia w dniu 8 października 2013 r., w sytuacji gdy już 4 października 2013 r. przekroczyła limit 24 punktów wpisanych do ewidencji za naruszenie przepisów ruchu drogowego, stanowiło przesłankę wydania przez Prezydenta Miasta Opola decyzji o skierowaniu jej na badanie psychologiczne w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy w związku z przekroczeniem dopuszczalnej liczby punktów.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wniosła S. R. nadal reprezentowana przez pełnomocnika, domagając się: a) uchylenia skarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Opola, b) określenia, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana oraz c) zasądzenia od organu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto na zasadzie art. 106 § 3 P.p.s.a. wniosła o dopuszczenie w poczet materiału dowodowego pisma Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 31 października 2014 r. kierowanego do Ministra Spraw Wewnętrznych na okoliczność jego treści. Na zasadzie art. 61 § 2 i 3 P.p.s.a. domagała się o wstrzymania wykonania wydanych w sprawie decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu skargi powtórzyła zarzuty i argumentację przedstawione w piśmie z dnia 15 listopada 2013 r. oraz w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W szczególności podniosła, że wydanie decyzji w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne, w sytuacji gdy przepisy obowiązujące nie wprowadzają wyjątku od zasady wyrażonej w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jest sprzeczne z prawem. Dodatkowo zauważyła, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje stanowisko, że przepisy ustawy zezwalają jedynie na określenie w rozporządzeniu wykonawczym liczby punktów podlegających odjęciu po odbyciu szkolenia, nie określają zaś okoliczności, w jakich odbycie takiego szkolenia może skutkować zmniejszeniem liczby uzyskanych punktów. Dodała, iż stanowisko to podzielił również Rzecznik Praw Obywatelskich w piśmie z dnia 31 października 2014 r. W ocenie Rzecznika, przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, gdyż ustawa Prawo o ruchu drogowym nie upoważniała Ministra Spraw Wewnętrznych do określenia w drodze rozporządzenia przypadków, w których odbycie szkolenia nie skutkuje zmniejszeniem liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował.

Przeprowadzone w tym trybie badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie można organom administracji publicznej skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 30 maja 2014 r., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 19 grudnia 2013 r. o skierowaniu S. R. na badania psychologiczne w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, w związku z otrzymaniem przez nią 26 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowił przepis art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (Dz. U. nr 30, poz. 151 ze zm. - zwanej dalej ustawą o kierujących pojazdami). Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.

Stosownie do art. 82 ust.1 pkt 4 lit. b powyższej ustawy, badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem silnikowym, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Redakcja tego przepisu wskazuje na to, że wprowadza on kategoryczny obowiązek skierowania kierowcy na badanie psychologiczne, w przypadku stwierdzenia, że na skutek dokonanych naruszeń przepisów ruchu drogowego, suma przypisanych za te naruszenia punktów karnych w prowadzonej przez Policję ewidencji przekroczyła 24. Innymi słowy, organ właściwy w sprawie skierowania na badania psychologiczne, w przypadku stwierdzenia przekroczenia przez kierowcę liczby 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, zobowiązany jest skierować osobę uprawnioną do kierowania pojazdem na badanie psychologiczne. Literalne brzmienie przepisu dowodzi, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany, a organ nie działa w ramach tzw. uznania administracyjnego.

Dodać należy, iż ustawa o kierujących pojazdami, jak wynika to z jej art. 139 pkt 3 weszła w życie, w zakresie przepisu art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b, w dniu 19 stycznia 2013 r. Z akt sprawy wynika, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 30 października 2013 r. a więc pod rządem nowej ustawy. Jednakże z mocy art. 136 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, który stanowi: "W stosunku do osób, które dopuściły się naruszeń przepisów ruchu drogowego przed dniem wejścia w życie ustawy i naruszenia te skutkowały przekroczeniem liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, stosuje się tryb postępowania oraz skutki według stanu prawnego na dzień popełnienia naruszenia powodującego przekroczenie dopuszczalnej liczby punktów. W tym celu Policja może przetwarzać dane zgromadzone w trybie art. 130 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.- zwanej dalej ustawą Prawo o ruchu drogowym).

Lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji dowodzi, że czyniąc ustalenia faktyczne i dokonując ocen prawnych, w ramach postępowania, którego podstawę materialnoprawną stanowił wyżej wskazany art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, Kolegium brało pod rozwagę, stosownie do art. 136 ust. 1 tej ustawy, art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym co do trybu postępowania i skutków naruszeń. Art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym daje bowiem Policji uprawnienie do przetwarzania danych zgromadzonych w trybie tego przepisu, a zatem zastosowany w niniejszej sprawie tryb postępowania i tok rozumowania był zgodny z prawem. W sprawie bezsporne jest, że S. R. w okresie od dnia 19 października 2012 r. do dnia 4 października 2013 r. otrzymała łącznie 26 punktów karnych za wielokrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego. W następstwie powyższego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] pismem z dnia 14 października 2013 r., zwrócił się do Prezydenta Miasta Opola o skierowanie skarżącej na badania psychologiczne, po czym organ I instancji w dniu 19 grudnia 2013 r. wydał decyzję o skierowaniu skarżącej na badania psychologiczne. Nie budzi również wątpliwości fakt odbycia przez skarżącą w dniu 8 października 2013 r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Istota sporu w niniejszej sprawie nie dotyczyła zatem faktów popełnienia poszczególnych naruszeń, gdyż tych skarżąca nie kwestionuje, a i Sąd nie znalazł podstaw by podważyć zaskarżoną decyzję w tym zakresie. Z treści odwołania i skargi wynika natomiast, że w sprawie kwestią sporną pozostaje zagadnienie związane z okresem, w jakim istnieje możliwość zmniejszenia liczby punktów karnych otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W związku z powyższym wskazać należy, iż z treści art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika, że Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty (art. 130 ust. 2 tej ustawy).

Stosownie natomiast do art. 130 ust. 3 ww. ustawy kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, przy czym nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy.

Wskazać należy także, iż Minister Spraw Wewnętrznych, działając na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wydał w dniu 25 kwietnia 2012 r. rozporządzenie w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488 - zwane dalej rozporządzeniem z 2012 r.), które weszło w życie w dniu 9 czerwca 2012 r. Uchyliło ono poprzednio obowiązujące rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. W § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. prawodawca stwierdził, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Analogicznie brzmiał § 8 ust. 6 poprzednio obowiązującego rozporządzenia z 2002 r.

Rozpatrując kwestię możliwości zmniejszenia ilości punktów na skutek odbycia szkolenia, należy mieć na względzie, treść art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. Z treści powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że dopiero odbycie szkolenia jest przesłanką zmniejszenia liczby punktów ujawnionych w ewidencji. Decydująca i prawnie doniosła jest zatem wyłącznie data przeprowadzenia szkolenia. Tym samym całkowicie pozbawiony znaczenia prawnego jest wskazywany przez skarżącą fakt, że w dniu 8 października 2013 r., czyli przed wydaniem decyzji przez Prezydenta Miasta Opola 19 grudnia 2013 r., odbyła szkolenie zmniejszające liczbę otrzymanych punktów karnych. Jak bowiem wynika z akt sprawy, w dacie odbywania szkolenia skarżąca miała przekroczone 24 punkty, tak więc nie mogła skorzystać z dobrodziejstwa art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W nawiązaniu do argumentacji podniesionej w skardze Sąd pragnie zauważyć nadto, iż na tle przepisów art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. zapadały orzeczenia sądów administracyjnych, które dokonywały różnej ich interpretacji. W niektórych wyrokach wskazywano na możliwość przekroczenia delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy, a nawet na niezgodność § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. z ustawą. Tak w powołanym przez skarżącą wyroku z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 26/12 WSA w Gliwicach – dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednakże, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie podziela stanowiska wyrażonego w powołanym orzeczeniu, wobec jednolitej linii orzeczniczej prezentowanej od 2012 r. w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Wskazać bowiem należy, iż w odniesieniu do aspektu przekroczenia delegacji ustawowej do wydania § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r., zarówno rozporządzenie z 2002 r., jak też z 2012 r., wydane zostały w celu dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów o ruchu drogowym oraz zapobiegania wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. Ustawodawca zawarł zatem wyraźne wskazania treściowe, wyznaczające kierunek unormowań delegowanych do rozporządzenia. Pierwszy cel osiągany jest poprzez samo nałożenie obowiązku poddania kierowcy wielokrotnie naruszającego przepisy ruchu drogowego określonym procedurom weryfikacyjnym (tak w zakresie praktycznych umiejętności prowadzenia pojazdów, jak też posiadanych ku temu predyspozycji psychologicznych), drugi natomiast poprzez eliminację z grona uprawnionych do kierowania pojazdami tych kierowców, którzy przeszli ww. procedury weryfikacyjne ze skutkiem negatywnym. W ocenie Sądu, kwestionowany przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. niewątpliwie realizuje wytyczne ustawodawcy, co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego (por. wyroki NSA: z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1203/11 – dostępny na ww. stronie internetowej CBOSA oraz z dnia 22 marca 2011 r., sygn. I OSK 723/10, LEX nr 990279 i powołane tam orzeczenia). Prezentowane były też zdania przeciwne (np. wyrok NSA z 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09, LEX nr 706215 oraz wyrok WSA w Gdańsku z 20 maja 2009 r., sygn. akt III SA/Gd 167/09, LEX nr 547550). Ostatecznie kwestię tę przesadził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OSK 280/13, w którym stwierdził, iż "istniejąca w orzecznictwie rozbieżności co do oceny zgodności przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jaka ujawniła się w wyrokach z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 885/09 oraz z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt. I OSK 275/10 ma znaczenie historyczne". W ocenie NSA " Incydentalny pogląd zawarty w wyroku z dnia 15 lipca 2010 r., wobec utrwalonego w późniejszych orzeczeniach jednolitego stanowiska, utracił znaczenie. Ocena, przyjęta w wyroku z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 275/10, że § 8 ust. 6 powołanego rozporządzenia jest zgodny z delegacją ustawową, w późniejszych licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie budziła żadnych wątpliwości (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 723/10, z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1991/11, z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 763/12, z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1690/12 i z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt 2057/12)".

Na gruncie rozpoznawanej sprawy dostrzec również trzeba, że kwestia ewentualnego przekroczenia granic upoważnienia ustawowego przy wydaniu powyższego rozporządzenia nie ma decydującego znaczenia. Odczytanie samych tylko uregulowań ustawy Prawo o ruchu drogowym, tj. powołanych wyżej art. 130 ust. 1, 2 i 3 w kontekście art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b, wskazuje, że po uzyskaniu 24 punktów karnych kierowca powinien podlegać badaniu pod kątem psychologicznych predyspozycji do kierowania pojazdami. Natomiast, aby dobrowolne odbycie przez niego szkolenia mogło spowodować zmniejszenie liczby posiadanych punktów, musi się odbyć przed przekroczeniem dopuszczalnej ilości punktów. Niewątpliwie, szkolenie jest przez kierowców odbywane w celu zmniejszenia liczby punktów. Jak już wywiedziono wyżej, odbycie szkolenia jest podstawą do usunięcia punktów z ewidencji. W tej samej jednostce redakcyjnej, tj. art. 130 ustawy, poświęconym instytucji ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i punktów za te naruszenia, ustawodawca zawarł zarówno regulację dotyczącą usuwania punktów z ewidencji po upływie rocznego okresu (ust. 2 ustawy), jak i regulację dotycząca możliwości obniżenia liczby punktów (ust. 3 ustawy). Z uwagi na przyjętą redakcję, przepisów tych nie można interpretować w oderwaniu od siebie, ale we wzajemnej łączności. Jednocześnie ustawodawca wprowadził zasadę, że przekroczenie w ciągu roku określonego limitu wynoszącego – w zależności od daty uzyskania prawa jazdy – 24 punkty albo 20 punktów, skutkuje wszczęciem postępowań administracyjnych mających zweryfikować predyspozycje i kwalifikacje kierowców. Do tych postępowań należy także skierowanie na badanie psychologiczne określone w art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. Nie mają one charakteru represyjnego, lecz prewencyjny. Unormowanie zawarte w art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uniemożliwiające usunięcie punktów z ewidencji w sytuacji przekroczenia w okresie roku ustalonego ich limitu, wpływa na interpretację art. 130 ust. 3 ww. ustawy, dotyczącego zmniejszenia liczby punktów w wyniku odbycia szkolenia. Prowadzi to do wniosku, że poddając się szkoleniu kierowca nie może doprowadzić do odliczenia punktów, jeśli ich liczba w ciągu roku od daty popełnienia pierwszego, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przekroczyła dopuszczalną górną granicę. Szkolenie nie jest już bowiem skuteczne, gdyż nie może zniweczyć stanu faktycznego zaistniałego na skutek przekroczenia określonego ustawowo limitu punktów. W tym stanie faktycznym nie jest już możliwe usunięcie punktów z ewidencji na skutek upływu czasu, otwiera się natomiast możliwość oraz obowiązek wdrożenia przez odpowiednie organy procedur weryfikujących i sprawdzających. Przyjęcie przeciwnego stanowiska prowadziłoby do zaistnienia niemożliwej do zaakceptowania sytuacji, w której poprzez permanentne odbywanie szkoleń, kierowcy uporczywie naruszający przepisy ruchu drogowego mogliby nadal w tym ruchu uczestniczyć, podczas gdy celem rozwiązań przyjętych przez ustawodawcę jest w miarę szybka identyfikacja takich osób i poddanie ich weryfikacji. Regulacja z § 8 ust. 6 rozporządzenia w istocie zawiera zatem postanowienia korelujące z postawieniami ustawy.

Reasumując stwierdzić należy, iż zmniejszenie w trybie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy przed rozpoczęciem takiego szkolenia przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła sumy 24, wniosek taki jest niezależny od treści § 8 ust. 6 rozporządzenia z 2012 r. Skoro, jak wynika z okoliczności sprawy, skarżąca w okresie od 19 października 2012 r. do 4 października 2013 r. wielokrotnie naruszała przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym, za co otrzymała łącznie 26 punktów, a szkolenie w zakresie zmniejszenia liczby punktów ukończyła w dniu 8 października 2013 r. - czyli po przekroczeniu sumy 24 punktów, to Prezydent Miasta Opola zobowiązany był do wydania decyzji o skierowaniu strony na badania psychologiczne.

Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności faktyczne i rozważania prawne, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.