Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 360/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 120, art. 122, art. 187 par 1, art. 191, art.233 par 1pkt 1, art. 239, art. 239a, art. 239 b
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz (spr.) WSA Waldemar Michaldo Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 maja 2018 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wielobranżowego V. Sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 7 lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. (dalej: NUS, organ I instancji) postanowieniem z dnia 27 października 2017 r. nr [...] nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. (dalej: N[...]US) wydanej w stosunku do Przedsiębiorstwa Wielobranżowego V. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: Spółka, Skarżąca), nr [...] z dnia 29 marca 2017 r. określającej:

1) za lipiec 2012 roku:

- nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w wysokości [...] zł,

- nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie [...]zł,

- podatek do zapłaty z tytułu wystawionych faktur VAT (art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm.; dalej: u.p.t.u.) w kwocie [...]zł;

2) za sierpień 2012 roku:

- nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w wysokości [...] zł,

- nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie [...]zł,

- podatek do zapłaty z tytułu wystawionych faktur VAT (art. 108 ust. 1 u.p.t.u.) w kwocie [...]zł;

3) za wrzesień 2012 roku:

- zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł,

- podatek do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT (art. 108 ust. 1 u.p.t.u.) w kwocie [...]zł;

4) za październik 2012 roku:

- zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł,

- podatek do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT (art. 108 ust. 1 u.p.t.u.) w kwocie [...]zł;

5) za listopad 2012 roku:

- zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł,

- podatek do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT (art. 108 ust. 1 u.p.t.u.) w kwocie [...]zł;

6) za grudzień 2012 roku:

- nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w wysokości [...] zł,

- zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł,

- podatek do zapłaty z tytułu wystawionych faktur VAT (art. 108 ust. 1 u.p.t.u.) w kwocie [...]zł.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Spółka wniosła do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. (dalej: DIAS, organ II instancji) zażalenie z dnia 10 listopada 2017 r., zaskarżając je w całości. Przedmiotowemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie:

1. art. 239b § 1 pkt 2 w zw. z art. 239b § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 800; dalej: O.p.), poprzez ich błędne zastosowanie w sytuacji braku uprawdopodobnienia okoliczności, iż zobowiązanie nie zostanie wykonane;

2. art. 187 § 1 i § 3 O.p. i art. 191 O.p., poprzez wskazanie okoliczności mających popierać twierdzenia organu, a które w rzeczywistości nie polegają na prawdzie.

DIAS postanowieniem z dnia 7 lutego 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie NUS.

Uzasadniając postanowienie DIAS w pierwszej kolejności przywołał treść art. 239a i art. 239b O.p., a także art. 70 § 1 i § 6 oraz art. 70c O.p., wskazując na konieczność rozważenia możliwości przedawnienia zobowiązań podatkowych. W tej kwestii DIAS wskazał, że termin płatności zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, wrzesień, październik i listopad 2012 roku przypadał odpowiednio na 27 sierpnia 2012 r., 25 września 2012 r., 25 października 2012 r., 26 listopada 2012 r., oraz 27 grudnia 2012 r., zatem zgodnie z art. 70 § 1 O.p. ich termin przedawnienia upływał z dniem 31 grudnia 2017 r. Termin płatności zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. przypadał na 25 stycznia 2013 r. zatem zgodnie z ww. przepisem termin przedawnienia przedmiotowego zobowiązania upływa z dniem 31 grudnia 2018. Dalej DIAS stwierdził, że bieg terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania został zawieszony, zgodnie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., z dniem 13 października 2017 r. (tj. z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego wiążącego się z niewykonaniem zobowiązań podatkowych), o którym Spółka i pełnomocnik Spółki zostali zawiadomieni pismem z dnia 18 października 2017 r. Postępowanie w sprawie o podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego wiążącego się z niewykonaniem zobowiązań podatkowych, nie zostało zakończone (pismo z dnia 8 stycznia 2018 r.) Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest w dalszym ciągu zawieszony w związku z trwającym postępowaniem karno-skarbowym. W konsekwencji DIAS stwierdził, że przedmiotowe zobowiązania nie uległy przedawnieniu.

Dalej DIAS stwierdził, że organ I instancji, nadając decyzji N[...]US rygor natychmiastowej wykonalności prawidłowo wskazał na zaistnienie przesłanki z art. 239b § 1 pkt 2 O.p., tj. okoliczności, że "strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia" oraz na okoliczność, że istnieje prawdopodobieństwo, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (§ 2 ww. przepisu). Organ II instancji podniósł, że w zaskarżonym postanowieniu organ I instancji wskazał, że z bilansu za 2016 r. wynika, iż na koniec 2015 r. oraz na koniec 2016 r. Spółka nie posiadała środków trwałych, w tym gruntów (w tym prawa użytkowania wieczystego gruntu), budynków, lokali, obiektów inżynierii lądowej i wodnej, urządzeń technicznych i maszyn oraz innych środków trwałych. DIAS zgodził się z NUS, iż Spółka nie posiada majątku trwałego, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia.

DIAS przedstawił tabelę z zeznaniami podatkowymi [...] Spółki za lata 2012-2016, z której wynika, że Spółka osiągnęła zysk w wysokości: w 2012 r. – [...] zł, w 2013 r. – [...] zł, w 2014 r. – [...] zł, w 2015 r. – [...] zł, a w 2016 r. odnotowała stratę w wysokości [...] zł. W związku z powyższym DIAS stwierdził, iż stan środków finansowych będących do dyspozycji Spółki wg sporządzonego sprawozdania finansowego za 2016 rok, brak jakiegokolwiek majątku oraz malejący z roku na rok dochód (za 2016 r. strata) Spółki stanowi uzasadniony argument uprawdopodobnienia, iż wykonanie przez Spółkę zobowiązania podatkowego określonego w decyzji N[...]US z dnia 29 marca 2017 r. jest zagrożone.

Dalej DIAS zwrócił także uwagę, że w przedmiotowej sprawie nie bez znaczenia pozostaje także fakt zawieszenia przez Spółkę działalności gospodarczej od dnia 1 stycznia 2017 r., co znajduje swoje odzwierciedlenie w rejestrze KRS ww. Spółki. W okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej Spółka nie osiąga przychodów z tytułu jej prowadzenia, co stanowi dodatkowy argument uprawdopodobnienia, iż realizacja zaległych zobowiązań ciążących na Spółce jest zagrożona.

DIAS zauważył także, że Spółka posiada również zaległości na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z tytułu w podatku VAT za okres od stycznia do sierpnia 2013 roku w łącznej wysokości [...] zł (plus należne odsetki za zwłokę) oraz na rzecz N[...]US z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2013 r. oraz podatku dochodowego od osób prawnych za 2015 r. w łącznej wysokości [...] zł (plus należne odsetki).

DIAS zgodził się z organem I instancji, iż wysokość zobowiązania podatkowego za okres od lipca do grudnia 2012 roku wynikającego z zaskarżonej decyzji wynoszącego łącznie [...] zł w zestawieniu z zaległymi zobowiązaniami Spółki oraz okolicznościami ich powstania może stanowić argument przemawiający za tym, że istnieje prawdopodobieństwo, iż zaległości wynikające z decyzji N[...]US z dnia 29 marca 2017 r. nie zostaną przez Spółkę uregulowane.

Mając powyższe na uwadze DIAS uznał zarzut naruszenia art. 239b § 1 pkt 2 w zw. z art. 239b § 2 za chybiony.

Dodatkowo DIAS zauważył również, iż akta sprawy potwierdzają, iż pismem z dnia 30 stycznia 2015 r. Spółka złożyła wyjaśnienia na piśmie do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K., Biuro w N. S., w którym Spółka wskazała, iż "majątek posiadany przez Spółkę V. to środki trwałe w postaci laptopa (wartość w cenie zakupu netto [...] zł) oraz kapitał pochodzący z kapitału zakładowego (5 tys. zł), oraz zysku z lat ubiegłych i roku bieżącego. Nieruchomości spółka nie posiada. W działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę V. w zakresie obrotu olejem rzepakowym oraz świadczenia usług transportowych wykorzystywana była baza techniczno-magazynowa należąca lub postawiona do dyspozycji kontrahentów Spółki. Do transportu oleju rzepakowego wykorzystywane były środki transportu należące do kontrahentów Spółki, którym zlecano wykonanie usług transportowych, to samo dotyczy usług transportowych wykonywanych przez spółkę."

Mając powyższe na uwadze DIAS stwierdził, iż NUS prawidłowo zastosował przesłankę do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej określonej w art. 239b § 1 pkt 2 O.p., ponieważ Spółka nie posiada żadnego majątku. Tym samym dokonywanie przez organ wyjaśnień na temat "czemu składniki majątkowe nie wystarczą na pokrycie zobowiązania w przyszłości" - jak podnosi Spółka w zażaleniu - jest bezzasadne. Jak wskazują zgromadzone w tym zakresie akta sprawy oraz zaskarżone postanowienie Spółka nie posiada żadnego majątku.

Wywiedziony przez Spółę kontrargument dotyczącym posiadania znacznych środków pieniężnych w kasie i na rachunkach oraz w kapitale zapasowym (całość w sumie rzędu [...] zł), które zdaniem Spółki pozwolą na zaspokojenie zobowiązań podatkowych - zdaniem DIAS, również nie zasługuje na uwzględnienie. Poparciem powyższego jest fakt, iż wysokość zobowiązań podatkowych, która jest znana Spółce, określonych w decyzji N[...]US, wynosi [...] zł, przy założeniu Spółki, iż posiada środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych oraz w kapitale zapasowym w znacznej wysokości, pozwoliłyby na uregulowanie ciążących na Spółce zobowiązań podatkowych wynikających z ww. decyzji. Jednak Spółka zawiesiła swoją działalność od dnia 1 stycznia 2017 r., argumentując to trwającym sporem z organami skarbowymi. Dodatkowo DIAS zauważył, iż skoro zdaniem Spółki posiada ona znaczne środki pieniężne w kasie i na rachunkach, to zdaniem DIAS Spółka nie posiadałaby zaległości podatkowych w łącznej wysokości [...] zł na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. oraz na rzecz N[...]US z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do kwietnia oraz od czerwca do października 2013 roku oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2015 rok. Nie bez znaczenia pozostaje również fakt, iż w bilansie Spółka wykazała również należności krótkoterminowe w łącznej wysokości [...] zł.

DIAS zauważył, że zebrane w toku niniejszego postępowania dokumenty obrazujące zarówno stan majątkowy Spółki, jak i wielkość obciążających ją zobowiązań oraz fakt zawieszenia przez Spółkę działalności gospodarczej dają podstawę do uprawdopodobnienia, iż zobowiązanie wynikające z ww. decyzji nie zostanie przez Spółkę wykonane.

Ponadto DIAS podniósł, że Spółka nie wskazała żadnego majątku, a na którym mogłaby być ustanowiona hipoteka lub zastaw skarbowy na rzecz zobowiązania podatkowego określonego w ww. decyzji, co może stanowić o jego braku.

Odnosząc się do zarzutu Spółki, tj. jakoby "organ przesądzał, iż w decyzjach tych zostało "udowodnione uczestnictwo spółki "Przedsiębiorstwo Wielobranżowe V. Sp. z o.o. w oszustwie podatkowym" DIAS wyjaśnił, iż w zaskarżonym postanowieniu organ I instancji uprawdopodobniając, iż zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, powołał jedynie ustalenia i wnioski przywołane przez N[...]US w decyzji z dnia 29 marca 2017 r., a nie jako okoliczność obciążającą Spółkę. Zainicjowanie postępowania odwoławczego dot. ww. decyzji jest jedną dostępną dla podatnika drogą zakwestionowania rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji i w chwili obecnej jest przedmiotem odrębnego postępowania prowadzonego przed DIAS.

Spółka nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie art. 239b § 2 O.p. przez przyjęcie, że w sprawie wystąpiły przesłanki nadania nieostatecznej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, podczas gdy wszechstronna i wyczerpująca analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do przeciwnych wniosków.

W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że jakkolwiek DIAS wykazał, że Skarżąca nie jest właścicielem nieruchomości, na których można ustanowić hipotekę przymusową, a wartość ruchomości, których jest właścicielem nie pozwala na zaspokojenie, będącego wierzycielem, organu podatkowego, a zatem przesłankę z art. 239b § 1 pkt 2 O.p., to w ocenie Skarżącej występują znaczne braki w materialne dowodowym uzasadniającym przyjęcie, że spełniona została przesłanka z art. 239b § 2 O.p. Zdaniem Skarżącej brak majątku, z którego możliwa jest zapłata podatku określonego decyzją, na gruncie art. 239b § 2 O.p. winien być rozważany także z uwzględnieniem dochodów Skarżącej - również w latach poprzednich. Dodatkowo fakt zawieszenia działalności pozostaje bez znaczenia w niniejszej sprawie, bowiem Skarżąca została zmuszona do tego rodzaju działania przez organy podatkowe. Spółka nie była w stanie przewidzieć na jakich zasadach należy prowadzić działalność gospodarczą, by nie narazić się na zarzut ze strony kontrolujących. Zdaniem Skarżącej, nie jest także prawidłowe argumentowanie nadania nieostatecznej decyzji klauzuli natychmiastowej wykonalności ustaleniami wynikającymi z tej bądź innych nieostatecznych decyzji, a także przywoływanie ich treści dla uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania w przyszłości.

Skarżąca wskazała, że organ zarzuca jej złą wolę ze względu na to, że złożyła odwołania oraz nie wykonała zobowiązań z decyzji nieostatecznych. Skarżąca twierdzi, że od autonomicznego osądu Skarżącej zależy wykonanie bądź nie zobowiązań z decyzji nieostatecznych oraz złożenie środków zaskarżenia, a fakty te nie mają żadnego znaczenia dla uprawdopodobnienia z art. 239b § 2 O.p.

Kolejno Skarżąca wskazała, iż organy obu instancji w niniejszej sprawie nie powinny dokonywać dowolnej oceny materiału dowodowego, tylko oprzeć się w całości na jego ustaleniach i dokonać prawidłowej subsumpcji. Dalej Skarżąca stwierdziła, że organ nie wykazał, czemu dochody z lat 2012-2015 nie będą wystarczające do pokrycia zobowiązania w przyszłości. Według Skarżącej można wysunąć wniosek przeciwny, co wynika z faktu, że w latach 2012-2016 Spółka uzyskała dochody w sumie rzędu ok. 4 mln zł. Skarżąca stwierdziła, że bez znaczenia pozostaje w tej sprawie treść wyjaśnień Skarżącej z dnia 30 stycznia 2015 r., gdyż jak wynika z ksiąg, Spółka posiadała inne niż wskazane tam środki pieniężne, w szczególności chociażby pod koniec 2015 roku.

W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

Zgodnie z treścią art. 134 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie DIAS i poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie naruszają prawa, a zarzuty skargi są bezzasadne.

Zgodnie z treścią art. 239a O.p. decyzja nieostateczna nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Przedmiotem sporu między stronami jest kwestia zastosowania przez organy podatkowe wobec Skarżącej rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 239b § 1 pkt 2 oraz § 2 O.p. Należy podkreślić, że argumentacja zażalenia i skargi skoncentrowana była na zakwestionowaniu, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239b § 2).

Na wstępie trzeba wskazać, że zgodnie z art. 239b § 1 O.p. decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy: 1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub 2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub 3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub 4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.

Stosownie zaś do treści art. 239b § 2 O.p. przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Analiza przepisu art. 239b O.p. wskazuje, że muszą zostać spełnione kumulatywnie (łącznie) dwie przesłanki, aby można było nadać decyzji nieostatecznej rygor natychmiastowej wykonalności: 1) musi zaistnieć co najmniej jeden z czterech warunków określonych w § 1 art. 239b O.p.; 2) organ podatkowy musi uprawdopodobnić, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239b § 2 O.p.).

Przesłanki określone w art. 239b § 1 pkt 1- 4 O.p. mają charakter fakultatywny i rozłączny, zaś przewidziane w treści art. 239b § 2 O.p. uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane należy rozumieć jako obiektywny stan wiedzy, w świetle której istnienie faktu (w tym przypadku niewykonanie zobowiązania) jest wysoce prawdopodobne. Warto bowiem przypomnieć, że w doktrynie prawa podatkowego podkreśla się, że z uprawdopodobnieniem wiąże się ustalenie jakiegoś faktu w oparciu o wiarygodne środki dowodowe, pozwalające na przekonanie się przez organ podatkowy o zgodności danych faktów z rzeczywistością.

Uprawdopodobnienie wystąpienia danej okoliczności oznacza wykazanie, iż zachodzi duże prawdopodobieństwo zmaterializowania się jej. W związku z przyjętym przez ustawodawcę sformułowaniem "uprawdopodobni" należy uznać, że ustawodawca nie wymaga od organu podatkowego wykazania okoliczności za pomocą przewidzianych przepisami procedury dowodów, a rygory uznania jego twierdzeń są złagodzone i odformalizowane. Uprawdopodobnienie jest bowiem surogatem dowodu i nie oznacza konieczności udowodnienia danej okoliczności. Sprowadza się zaś do uzyskania przekonania o istnieniu określonych okoliczności faktycznych w nieskrępowanym regułami dowodowymi procesie myślowym.

Stąd też przesłanka uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania (art. 239b § 2 O.p.) nie może być utożsamiana z udowodnieniem tej okoliczności, a jedynie sprowadza się do wykazania stosowną argumentacją istnienia uzasadnionej obawy, przypuszczenia, że zobowiązanie to nie zostanie wykonane, i np. wygaśnie wskutek upływu terminu przedawnienia (por. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt I FSK 1307/12, WSA w Warszawie z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 441/15 (wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W rozpoznawanej sprawie organ I instancji należycie wykazał, a organ odwoławczy słusznie zaaprobował, że decyzja z dnia 29 marca 2017 r., której nadano rygor, miała status decyzji nieostatecznej (wniesiono w terminie odwołanie, a organ odwoławczy nie zdążył go rozpoznać). Nie budziło również wątpliwości, że decyzja ta nakładała na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Organ I instancji udowodnił też, że zaistniała okoliczność, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 2 O.p. Organ zgodnie z art. 239b § 2 O.p. uprawdopodobnił również w sposób nie budzący wątpliwości, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Zatem w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji trafnie oparły swoje rozstrzygnięcia na przesłance z art. 239b § 1 pkt 2 O.p., która wystąpiła w sprawie, co zostało w postanowieniach szczegółowo uzasadnione, a Sąd uznając argumenty organów za prawidłowe w pełni je akceptuje.

Odnośnie wykazania przesłanki z art. 239b § 1 pkt 2 O.p. organy jednoznacznie wskazały, że Spółka nie posiadała majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Zauważyć należy, że dla stwierdzenia wystąpienia okoliczności, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 2 O.p., organ podatkowy nie ma obowiązku wykazywać tego, jakimi składnikami majątkowymi podatnik dysponuje. Wystarczające jest, że wykaże, iż podatnik nie posiada takiego majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Postępowanie dowodowe nie musi więc prowadzić do dokładnego ustalenia stanu majątkowego i ujawnienia wszystkich posiadanych przez podatnika składników majątkowych, zwłaszcza w sytuacji, gdy sam podatnik nie wykazał żadnych należących do niego składników majątku. Ciężar poszukiwania takiego dowodu obciąża podatnika, gdyż jedynie wówczas możliwe będzie przeprowadzenie dowodu przeciwstawnego przez organ podatkowy (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1156/10).

Z kolei odnośnie przesłanki z art. 239b § 2 O.p. zdaniem Sądu, organy trafnie wskazały, że posiadane zaległości zarówno publicznoprawne i cywilnoprawne, w zestawieniu z malejącymi dochodami w latach 2012 – 2016 r. (wykazanie straty za 2016 r. w kwocie [...]zł), brakiem jakiegokolwiek majątku, a także faktem zawieszenia przez Spółkę działalności, uprawdopodobniają że Skarżąca nie wywiąże się z obowiązku uiszczenia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług określonych w decyzji. W tym kontekście niesłuszny jest zarzut Skarżącej, że organy oceniając majątek Spółki wzięły pod uwagę tylko poniesioną przez Spółkę stratę w roku 2016, a nie wzięły pod uwagę dochodów z lat ubiegłych. Z postanowień zarówno organu I jak i II instancji wynika, że organy wzięły pod uwagę dochody/stratę z lat 2012-2016 i zauważyły, że występuje stała tendencja spadkowa w osiąganiu dochodów przez Spółkę. Organy spojrzały więc na sytuację Skarżącej w kontekście kilku lat działalności Spółki, a nie tylko roku 2016. Za to Skarżąca powołując się na dochody Spółki w wysokości około 4 mln zł, zsumowała wprost dochody Spółki z lat 2012-2015 r., nie odnosząc się do aktualnej sytuacji finansowej Spółki, która to sytuacja, z punktu widzenia wykonania decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, jest najistotniejsza.

Zupełnie nieprzekonywujące dla Sądu jest także twierdzenie Skarżącej, że zawieszenie działalności pozostaje bez znaczenia w niniejszej sprawie, bowiem Skarżąca została zmuszona do tego rodzaju działania przez organy podatkowe przez to, że nie była w stanie przewidzieć na jakich zasadach należy prowadzić działalność gospodarczą, by nie narazić się na zarzut ze strony kontrolujących. Sąd wskazuje, że organy podatkowe zgodnie z art. 120 O.p. działają na podstawie przepisów prawa, więc niezrozumiały jest zarzut braku przewidywalności działań organów podatkowych.

Z kolei zarzut przyjęcia przez organy złej woli Skarżącej ze względu na to, że złożyła odwołania oraz nie wykonała zobowiązań z decyzji nieostatecznych jest zupełnie irrelewantny w kontekście przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej określonych w art. 239b § 1 i 2 O.p. Należy tylko wskazać, że istotą nadania rygoru natychmiastowej wykonalności jest właśnie zabezpieczenie wykonania nieostatecznej decyzji, w którym to postępowaniu jednakowoż nie przesądza się o akceptacji lub jej braku samego wynikającego z niej rozstrzygnięcia organu I instancji.

Organy podatkowe wypełniły wynikający z art. 122 O.p. obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy zgodnie z zasadą prawdy materialnej. Zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy sprawy, zgodnie z art. 187 § 1 O.p. Oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w dyspozycji art. 122, z zasad postępowania dowodowego - art. 187 § 1 O.p., jak też z zasady swobodnej oceny dowodów unormowanej w art. 191 O.p. Dlatego też Sąd ustalony przez organy stan faktyczny przyjął za podstawę rozstrzygnięcia w sprawie. W związku z powyższym Sąd uznał za niezasadny zarzut podniesiony w uzasadnieniu skargi o braku wystarczających dowodów do przyjęcia uprawdopodobnienia, że Skarżąca nie ureguluje zobowiązań.

Analiza zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji implikuje stwierdzenie, że zawierają one uzasadnienia faktyczne, w których wskazano fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz uzasadnienie prawne. Każdy z organów wyjaśnił podstawę prawną postanowienia i przytoczył mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa.

Organ II instancji wyczerpująco odniósł się też do zarzutów zażalenia. Przytoczył również adekwatne orzeczenia sądów administracyjnych na poparcie swoich tez i wniosków. Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 O.p., a okoliczności sprawy stanowią modelowy wręcz przykład sytuacji, w której zachodzą przesłanki orzeczenia rygoru natychmiastowej wykonalności.

Podsumowując, zarzuty skargi okazały się bezzasadne, a nadto w toku kontroli sądowoadministracyjnej dokonywanej w granicach sprawy, Sąd nie stwierdził z urzędu, aby zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji naruszały przepisy prawa materialnego, jak i proceduralnego.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.