Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 747/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c art. 135,200,205
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anita Wielopolska Sędziowie Sędzia WSA Joanna Borkowska Sędzia WSA Anna Sękowska (spr.) Protokolant Referent Agnieszka Szymańczak po rozpoznaniu na rozprawie 10 września 2021 r. sprawy ze skargi Zakładu Górniczego [...] spółka jawna z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia obowiązku uiszczenia opłat rocznych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z [...] czerwca 2020 r. znak [...]; II. zasądza od Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych na rzecz Zakładu Górniczego [...] spółka jawna z siedzibą w [...] kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z [...] marca 2021 r., Nr [...], Dyrektor Generalny Lasów Państwowych orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z [...] czerwca 2020 r. Nr [...], w przedmiocie wygaśnięcia od 2021 roku obowiązku uiszczenia opłat rocznych, określonych w decyzji z [...] października 2007 r., znak: [...], zmienionej decyzją znak: [...] z [...] lutego 2014 r., w związku z rekultywacją gruntów o pow. 0,7660 ha, stanowiących część działki nr [...] obr. [...], gmina [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Dyrektor RDLP w [...] decyzją z [...] października 2007 r. Nr [...], zezwolił na wyłączenie z produkcji leśnej 0,8600 ha wchodzących w skład działki [...], obręb [...], gmina [...], w celu eksploatacji kruszywa naturalnego. W decyzji ustalono termin pierwszej opłaty rocznej począwszy od roku 2008 r. Następnie w związku z rekultywacją gruntów o powierzchni 0,0940 ha, dyrektor RDLP w [...], decyzją z [...] lutego 2014 r. Nr [...], stwierdził wygaśnięcie obowiązku uiszczania części opłat od 2014 r. Decyzją z [...] stycznia 2020 r. Nr [...], Starosta [...] uznał za zakończoną rekultywację w kierunku leśnym części działki nr ewid. [...] obręb [...]. W następstwie rekultywacji w kierunku leśnym części działki nr ewid. [...], Dyrektor RDLP w [...], decyzją z [...] czerwca 2020 r., Nr [...], działając z urzędu, stwierdził wygaśnięcie obowiązku uiszczania opłat rocznych (od 2021 r.), w zakresie pow. 0,7660 ha.

Firma "[...]" W. M., K. M. sp. j. (uznana przez Dyrektora RDLP za stronę), reprezentowana przez r. pr. A. C., w dniu [...] czerwca 2020 r. złożyła odwołanie od przedmiotowej decyzji do Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie jej organowi pierwszej instancji do ponownego rozstrzygnięcia.

Dyrektor Generalny Lasów Państwowych, wskazaną na wstępie decyzją, orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z [...] czerwca 2020 r. Nr [...].

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że podmiot, do którego została skierowana decyzja, jest stroną postępowania. Powołując się na treść art. 12 ust. 3 i 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych organ wyjaśnił, iż każdorazowe zbycie gruntów, w stosunku do których istnieje obowiązek uiszczania opłaty za wyłączenie z produkcji m. in. leśnej, powoduje przejście tego obowiązku na nabywcę, niezależnie od jego woli, z mocy prawa. W niniejszej sprawie doszło właśnie do takiego przejścia obowiązku na następcę prawnego, bowiem aktem notarialnym z [...] grudnia 2015 r., Nr. Rep [...], W. M. nabył od [...] S.A. w [...] zorganizowaną część przedsiębiorstwa [...] S.A., obejmującą [...] "[...]", wraz z wszelkimi prawami i obciążeniami wynikającymi zarówno z koncesji Nr [...] na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]" oraz prawami i obowiązkami wynikającymi z innych niż koncesja decyzji administracyjnych, w tym decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z [...] października 2007 r., nr [...], zmienionej decyzją z [...] lutego 2014 r. nr [...] o wyłączeniu części działki [...] z produkcji leśnej. Zdaniem organu decyzja ta, wydana w związku z udzieloną przedsiębiorstwu koncesją, zezwalała na wyłączenie z produkcji leśnej wskazanych w nich gruntów i była nieodłącznym elementem tego przedsiębiorstwa, którego zbycie nastąpiło w dniu [...] grudnia 2015 r. Dalej organ wyjaśnił, że o istnieniu obowiązków wynikających z powyższej decyzji nabywca przedsiębiorstwa wiedział, zostały one bowiem wyraźnie wskazane w treści aktu notarialnego. Oznacza to, że z chwilą nabycia przedsiębiorstwa jego nabywca wstąpił, z mocy art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w obowiązki strony, na której ciążyła konieczność uiszczania opłaty rocznej z tytułu wyłączenia. Przejście tych obowiązków na nowy podmiot następuje z mocy prawa, nie zachodzi zatem potrzeba wydawania nowych decyzji w tym zakresie. Organ przyznał, że w niniejszej sprawie nie doszło oczywiście do zbycia gruntów objętych decyzją, jednak zezwolenie na wyłączenie z produkcji związane było ściśle i nierozerwalnie z koncesją na wydobycie kruszywa, zaś wszelkie prawa i obowiązki wynikające z tejże koncesji przeszły na nabywcę, o czym także mowa jest w akcie notarialnym z [...] grudnia 2015 r. Skoro zatem decyzja o zezwoleniu na wyłączenie gruntów z produkcji była nieoderwalną częścią zbywanego przedsiębiorstwa (z uwagi na udzieloną mu koncesję), to z chwilą nabycia tego przedsiębiorstwa przez nowy podmiot, stał się on zobowiązanym do wykonania obowiązku z tej decyzji wynikającego. Zdaniem organu słuszność jego stanowiska potwierdza także decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] maja 2020 r., Nr Rep. [...], którą przekazano spółce wszelkie obowiązki wynikające z decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2010 r., Nr [...], dotyczącej rekultywacji i zagospodarowania gruntów po eksploracji kruszywa piaskowo-żwirowego ze złoża "[...]".

Skargę na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z [...] marca 2021 r., Nr [...], wniosła spółka Zakład [...] "[...]" M. Spółka Jawna, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.

Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

art. 28 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez skierowanie decyzji do podmiotu nie będącego stroną postępowania i obowiązków ustalonych decyzją o wyłączeniu gruntu z produkcji leśnej;

art. 162 § 1 pkt 1 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez uznanie, że zachodzą podstawy do wygaszenia obowiązku uiszczania opłat rocznych w związku z wyłączeniem gruntów z produkcji leśnej, albowiem leży to w interesie skarżących, którzy jednak nie byli stroną postępowania o wyłączenie gruntów leśnych z produkcji, ani nie uiszczali z tego tytułu opłat rocznych, co w ocenie skarżącego ma stworzyć podstawy do obciążenia tymi opłatami za lata ubiegłe, a obowiązek ten spoczywa spółce [...] S.A. w [...], który zarówno wyłączył grunty z produkcji leśnej jak i je zrekultywował w 2020 r.;

art. naruszenie art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, polegające na błędnym uznaniu, że za nabycie gruntów leśnych wyłączonych z produkcji w rozumieniu rzeczonego przepisu i przeniesienie obowiązku uiszczania opłat rocznych, przyjąć należy sytuację związaną z przeniesieniem koncesji górniczej, choć ta nie obejmuje działki gruntu objętej obowiązkiem uiszczania opłat rocznych;

naruszenie art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, polegający na błędnym uznaniu, że przejęcie obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów leśnych z produkcji, może odbyć się bez uzyskania tytułu prawnego do nieruchomości tj. bez nabycia praw do gruntów;

naruszenie art. 36 ust. 1 i 3 ustawy Prawo górnicze i geodezyjne, polegające na błędnym przyjęciu, iż nabycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa - zakładu górniczego, jest równoznaczne z przejęciem w ramach koncesji obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów leśnych z produkcji dotyczących działek, nie objętych koncesją, bez uzyskania tytułu prawnego do nieruchomości, w sytuacji kiedy grunt ten nie były użytkowany w produkcji górniczej, zaś sama procedura przejścia obowiązku uiszczania opłat rocznych regulowana jest konkurencyjnymi przepisami ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych;

naruszenie art. 36 ust. 1 ustawy Prawo górnicze i geodezyjne, polegające na błędnym przyjęciu, iż w przypadku przeniesienia koncesji górniczej z mocy prawa na nowego koncesjonariusza przechodzi obowiązek ponoszenia opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji leśnej, choć nie jest to prawo związane z wykonywaniem koncesji górniczej;

art. 7 i 77 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, polegający na błędnych ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że skarżący był uprawnionymi do wykonywania decyzji o wyłączeniu z produkcji leśnej działki nr [...] obręb [...], gm. [...], choć ani oni ani spadkodawca W. M. ani jego następcy prawni nie przejęli praw i zobowiązań w trybie określonym w art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, albowiem nie dokonali nabycia ww. nieruchomości, ani nie dokonali przekształcenia ww. gruntów na cele nieleśne;

art. 7 i 77 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez pominięcie okoliczności, jakie wynikają z decyzji o zmianie koncesji nr [...] z [...] lutego 2017 r. znak: [...] wydanej przez Marszałka Województwa [...], decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] maja 2020r. znak Rep. [...], oraz decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2020 r., znak: [...] o uznaniu za zakończoną rekultywację w kierunku leśnym działki nr [...] zrealizowanej przez [...] S. A. w [...] (następca prawny [...] S. A.), których ustalenia faktyczne wprost wskazują jako podmiot zobowiązany do uiszczania opłat rocznych za wyłączenie gruntów leśnych z produkcji - działki nr [...],[...] S. A. w [...].

Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z [...] marca 2021 r., Nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych z [...] czerwca 2020 r., Nr [...] oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżący rozwinął zarzuty postawione w skardze, wyjaśniając, że stosownie do postanowień art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w razie zbycia gruntów wyłączonych z produkcji, obowiązek uiszczania opłat rocznych przechodzi na nabywcę. Zbywający jest obowiązany uprzedzić o tym nabywcę.

Przyjęta w kodeksie cywilnym konstrukcja umowy przeniesienia własności polega na wyposażeniu każdej umowy obligacyjnej: sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub innej umowy zobowiązującej do przeniesienia własności rzeczy, w skutek rzeczowy przenoszący własność. Oznacza to, że każda tego rodzaju umowa nie tylko zobowiązuje do przeniesienia własności (skutek zobowiązujący), ale i własność tę od razu przenosi na nabywcę (skutek rzeczowy).

Takiego skutku prawno - rzeczowego w odniesieniu do działki nr [...] obręb [...], gm. [...], w przywołanym powyżej akcie notarialnym z [...] grudnia 2015 r., doszukać się nie sposób. Rzeczona nieruchomość nigdy nie przeszła we władanie Spółki, a działka stanowi własność Skarbu Państwa - Lasów Państwowych.

Nieprawidłowe jest stanowisko, że z samego faktu przystąpienia do aktu notarialnego, obejmującego zorganizowaną część przedsiębiorstwa [...] S.A. w [...] i deklaracji wstąpienia w ogół obowiązków związanych z koncesją górniczą nr [...] oraz prawami i obowiązkami wynikającymi z innych niż koncesja decyzji, powstał skutek o jakim mowa w art. 36 ust. 1 ustawy Prawo górnicze i geodezyjne.

Nadto skarżący wyjaśnił, że [...] S.A. jako następca prawny [...] S.A. w [...] przeprowadził prace rekultywacyjne po eksploatacji kruszywa piaskowo-żwirowego ze złoża "[...]" obejmującego tereny po zakończonej działalności górniczej, na działce [...]. Tym samym jedynie ten podmiot był zobligowany do ponoszenia opłat rocznych za wyłączenie gruntów z produkcji leśnej.

Nadto skarżący podkreślił, że decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] maja 2020 r. Nr Rep. [...] przeniesiono na odwołującą obowiązki rekultywacji z wyłączeniem działki nr [...]. Wynika to również z tej okoliczności, że Spółka żadnym swym działaniem nie powodowała utraty albo ograniczenia wartości użytkowej gruntów, ani też nie dokonała ich wyłączenia z produkcji leśnej.

Konkludując skarżący stwierdził, że uznanie za stronę w sprawie wygaszenia decyzji [...] W. M., K. M. Sp. j., aktualnie po zmianie nazwy [...] M. sp. jawna w [...] jest nieprawidłowe.

Skarżący podkreślił, że rzeczony akt notarialny nie obejmował działki gruntu nr [...] położonej w obrębie [...], gm. [...], podobnie jak i koncesja nie obejmowała działki o nr ewidencyjnym [...], obręb [...].

Tymczasem przeniesienie koncesji górniczej, mogło dotyczyć jedynie ogółu praw nią określonych, wśród nich nie było jakiegokolwiek stosunku prawnego dotyczącego działki o nr ewidencyjnym [...], obręb [...].

Dodatkowo, zdaniem skarżącego, mylne jest stanowisko organów egzekucyjnych i wierzyciela, jakoby z samego faktu przeniesienia koncesji, dochodziło do przeniesienia praw i obowiązków wynikających z decyzji zezwalających na wyłączenie gruntów leśnych z produkcji w tym ponoszenia opłat rocznych. Decyzje te nie są ściśle związane z wykonywaniem działalności górniczej, lecz stanowią swoistego rodzaju rekompensatę za gospodarcze korzystanie ze środowiska naturalnego, a zasady przeniesienia praw i zobowiązań ustalone zostały w konkurencyjnym trybie określonym w art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Dopiero spełnienie przesłanek z art. 12 ust. 4 cyt. ustawy daje podstawę do ustalenia przejścia obowiązku uiszczana opłat rocznych na inny podmiot niż wskazany w decyzji o wyłączeniu z produkcji leśnej. W sprawie brak podstaw do przyjęcia, że spełnione zostały warunki z art. 12 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, albowiem poprzednicy prawni skarżącego nie nabyli działki gruntu [...], nie uiszczali z tego tytułu opłat rocznych ani nie byli do tego zobowiązani urzędowym dokumentem, a wydanie koncesji nie było warunkowane wydaniem decyzji ustalających opłaty roczne za wyłączenie z produkcji leśnej.

Przy czym organy obu instancji, błędnie założyły, że przeniesienie koncesji górniczej, jest równoznaczne z przejęciem w ramach koncesji obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów leśnych z produkcji dotyczących działek, nie objętych koncesją, choć procedura przejścia obowiązku uiszczania opłat rocznych regulowana jest konkurencyjnymi przepisami ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu, z uwagi na stwierdzone przez Sąd uchybienia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.).

Zdaniem Sądu bowiem w sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne, w szczególności nie wyjaśniono czy działka ewid. nr [...], położona w gminie [...], obręb [...] została nabyta przez skarżącego.

Istota sporu sprowadza się do tego czy skarżący: [...] M. Spółka Jawna mógł być adresatem decyzji orzekającej o wygaśnięciu obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów leśnych stanowiących część działki ewid. [...], położonej w gminie [...], obręb [...] z produkcji leśnej. Organ uważa, że skarżący jako następca prawny [...] W. M., który w 2015 r. nabył zorganizowaną część przedsiębiorstwa [...] wraz koncesją na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]" oraz prawami i obowiązkami wynikającymi z decyzji o wyłączeniu tejże działki z produkcji leśnej, jest adresatem decyzji wygaszającej obowiązek ponoszenia opłat.

Skarżący zaś twierdzi, że nie powinien być adresatem decyzji wygaszającej obowiązek ponoszenia opłat, bowiem jego poprzednik prawny nigdy nie nabył własności działki [...]. Skarżący stoi na stanowisku, że pomimo wejścia w ogół obowiązków związanych z koncesją górniczą nr [...], nie nabył własności działki, bowiem nie była ona objęta aktem notarialnym nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa przez poprzednika prawnego. Skarżący twierdzi, że przeniesienie koncesji mogło dotyczyć jedynie ogółu praw nią określonych, a w nich brak było jakiegokolwiek stosunku prawnego dotyczącego przedmiotowej działki. Przy tym jak wynika ze skargi, skarżący uważa, że wyłącznie nabycie własności działki [...] prowadziłoby do powstania po jego stronie obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji leśnej.

Rozpatrując tak zakreślony spór, Sąd doszedł do przekonania, że istotne dla sprawy okoliczności nie zostały ustalone, co uniemożliwia pozostawienie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w obrocie prawnym, czyniąc zasadnymi zarzuty naruszenia art. 7 i 77 k.p.a.

Nie ulega wątpliwości, że stroną decyzji orzekającej o wygaszeniu obowiązku ponoszenia opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji leśnej jest podmiot, który był zobowiązany do ponoszenia tych opłat. Przy tym, z przepisów ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (jedn. tekst Dz. U z 2021, poz. 1326, dalej w skrócie: "u.o.g.r.l.") wynika, że zobowiązanym do ponoszenia tych opłat, jest podmiot, który podjął faktycznie działania polegające na realnej zmianie przeznaczenia gruntów na inne niż leśne (art. 12 ust. 1 zdanie 2 ww. ustawy). Chodzi zatem o podmiot, który z tego wyłączenia korzysta, podejmując działania polegające na innym niż leśne (rolne) użytkowaniu wyłączonych z produkcji leśnej (rolnej) gruntów. Zobowiązanym do ponoszenia opłaty jest ten kto faktycznie korzysta z wyłączenia (por. wyrok WSA z Lublina z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Lu 986/17, LEX 2495523, wyrok WSA z Rzeszowa z 10 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Rz 372/21, LEX nr 3189011).

Za takim przyjęciem konstrukcji obciążenia opłatą z tytułu wyłączenia gruntów przemawia zdanie drugie art. 12 ust. 1 u.o.g.r.l., w myśl którego

osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne, przy czym obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji, ale także zawarta w tej ustawie definicja pojęcia "wyłączenie gruntów z produkcji", rozumianego jako rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowanie gruntów, a więc odnosząca się również do faktycznego użytkowania gruntów (art. 4 pkt 11 u.o.g.r.l.).

W sytuacji jednak, gdy grunty wyłączone z produkcji stają się przedmiotem obrotu, rodzi się pytanie kto jest zobowiązany do ponoszenia opłat rocznych. Ustawodawca reguluje tę kwestię, wskazując w art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l., że w razie zbycia gruntów wyłączonych z produkcji, obowiązek uiszczania opłat rocznych przechodzi na nabywcę.

W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że podziela stanowisko organu wyrażone zarówno na rozprawie, jak i w odpowiedzi na skargę, że na gruncie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych ze zbyciem gruntów mamy do czynienia w każdym przypadku zmiany podmiotu władającego gruntem na podstawie tytułów wskazanych w art. 4 pkt 4 u.o.g.r.l. Nie tylko zatem nabycie prawa własności gruntu wyłączonego z produkcji leśnej przesądza o powstaniu obowiązku ponoszenia opłat rocznych z tytułu ich wyłączenia. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 4 u.o.g.r.l. ilekroć w ustawie jest mowa o właścicielu, rozumie się przez to również posiadacza samoistnego, zarządcę lub użytkownika, użytkownika wieczystego i dzierżawcę. Uznanie zatem w rozpoznanej sprawie, że skarżący jako następca prawny podmiotu, który nabył zorganizowaną część przedsiębiorstwa tj. [...], zobowiązany był do ponoszenia opłat z tytułu wyłączenia z produkcji leśnej części działki nr ewid. [...], położonej w gminie [...], obręb [...], wymagało ustalenia, że w skarżący legitymował się jednym z wyżej wymienionych tytułów prawnych do tej nieruchomości, tj. własność, posiadanie samoistne, zarząd, użytkowanie, użytkowanie wieczyste lub dzierżawa. Takich ustaleń jednak zabrakło. Zdaniem Sądu w oparciu o zgromadzone akta sprawy nie można ani jednoznacznie stwierdzić, że skarżący nabył przedmiotową nieruchomości w rozumieniu art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l., ani że jej nie nabył.

Nie ulega bowiem wątpliwości, że poprzednik prawny skarżącego w ramach umowy sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa [...], nabył prawa i obowiązki wynikające z koncesji nr [...] na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża [...] (§ 1 pkt 20 aktu notarialnego z [...] grudnia 2015 r., Rep. [...] nr [...]), albowiem zorganizowana część przedsiębiorstwa obejmowała właśnie te prawa i obowiązki. Jednakże nie przesądza to o nabyciu jakichkolwiek praw do działki [...], obręb [...], gmina [...]. Koncesja nr [...] wprost bowiem działki tej nie wymienia. Jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy koncesji nr [...] z [...] stycznia 1993 r., dotyczy ona wydobywania kruszywa naturalnego ze złoża "[...]", położonego na terenach wsi: [...],[...],[...],[...] w gminach [...] i [...], objętego obszarem górniczym "[...]" o powierzchni 2 559 624 m2, utworzonym Zarządzeniem Nr [...] Ministra Budownictwa, Gospodarki Przestrzennej i Komunalnej z [...] października 1986 r. Jednocześnie z wniosku [...] Sp. z o.o. nr [...], złożonego do RDLP w [...][...] października 2007 r. wynika, że działka [...] (obręb [...], gmina [...]) przeznaczona jest w planie miejscowym pod eksploatację kruszywa i zalega na niej złoże kruszywa naturalnego "[...]". Powyższe może wskazywać, że rzeczona działka objęta była koncesją [...]. W konsekwencji zaś może wskazywać, że poprzednik prawny skarżącego nabył prawa do tej nieruchomości. Jednakże okoliczności te muszą być ustalone przez organ, gdyż nie jest rolą Sądu ani czynienie ustaleń, ani wydawanie wyroków w oparciu o domniemania. Organ zatem ponownie rozpatrując sprawę zgromadzi wszelkie dostępne materiały źródłowe, które umożliwią ustalenie jakie działki ewidencyjne objęte zostały koncesją [...]. Organ powinien między innymi zweryfikować dokumenty koncesyjne, jak również dokumenty planistyczne dotyczące złoża kruszywa naturalnego "[...]", ale także wszelkie inne dostępne dokumenty wykazujące podstawę do dysponowania tą działką przez pierwotnego przedsiębiorcę, któremu została udzielona koncesja, jak i poprzednika prawnego skarżącego.

Dodać należy, że z akt sprawy wynika, że [...] Sp. z o. o. posiadały działkę nr ewid,. [...] gmina [...], obręb [...] na podstawie umowy dzierżawy z [...] grudnia 2006 r. zawartej z Nadleśnictwem [...], zaś z § 1 pkt 23 ww. aktu notarialnego z [...] grudnia 2015 r. wynika, że zorganizowana część przedsiębiorstwa [...] obejmowała również prawa i obowiązki wynikające z umów cywilnoprawnych zawartych w związku z funkcjonowaniem [...], w tym umowy najmu nieruchomości zawartej ze Skarbem Państwa Państwowym Gospodarstwem Leśnym Lasy Państwowe – Nadleśnictwo [...]. Organ winien również zbadać ten wątek, celem wyjaśnienia czy doszło do nabycia ewentualnych praw (i jakich) do omawianej nieruchomości przez poprzednika prawnego skarżącego.

Sąd natomiast nie podziela twierdzeń organu jakoby decyzja SKO w [...] z [...] maja 2020 r. Nr Rep [...] przekazywała poprzednikowi prawnemu skarżącego prawa i obowiązku wynikające z decyzji dotyczącej rekultywacji i zagospodarowania gruntów po eksploatacji kruszywa ze złoża "[...]" odniesieniu do działki [...]. W sentencji tej decyzji działka ta nie została wymieniona. Jest o niej mowa co prawda w uzasadnieniu, ale sentencja działki tej nie wymienia.

Sąd również nie podziela stanowiska, że już samo nabycie (w drodze nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa) praw i obowiązków z decyzji wyłączających działkę [...] z produkcji leśnej, przesądza o powstaniu po stronie nabywcy obowiązku ponoszenia opłat z tytułu wyłączenia. Same decyzje o wyłączeniu gruntu z produkcji nie rodzą obowiązku ponoszenia opłaty rocznej. Jak była o tym mowa powyżej obowiązek taki rodzi dopiero podjęcie faktycznych działań polegających na nieleśnym użytkowaniu gruntu. Jedynie ustalenie, że poprzednik skarżącego nabył prawo do działki [...] (już przez podjęcie faktycznych działań wyłączonej z produkcji leśnej) w ramach umowy sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa, umożliwi stwierdzenie że obowiązek ponoszenia opłat przeszedł na skarżącego.

Sąd nie podziela także twierdzeń pełnomocnika skarżącego, iż adresatem decyzji wygaszającej obowiązek ponoszenia opłat jest podmiot, który dokonał rekultywacji gruntu. Stanowisko takie stoi w sprzeczności z brzmieniem art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l., który obowiązek ponoszenia opłat (w konsekwencji podmiot będący stroną decyzji o wygaszeniu obowiązku ich ponoszenia) wiąże z podmiotem, który nabył grunt wyłączony (faktycznie) z produkcji leśnej (rolnej), a nie z tym kto rzeczywiście dokonał rekultywacji tego gruntu.

Mając na uwadze wyżej zawarte rozważania, w rezultacie stwierdzonych naruszeń, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania (na które złożyły się: 200 zł - wpis sądowy, 480 zł - koszty zastępstwa procesowego oraz 17 zł - opłata od pełnomocnictwa) Sąd orzekł w punkcie II wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.)