Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 644/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 140 aa ust. 1-3, art. 140 ab ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 7 i art. 77 oraz art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: "k.p.a."), art. 64 ust. 1 i 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1, 3 i 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b), ust. 2 ustawy

z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137; dalej: "p.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U.

z 2013 r. poz. 260; dalej: "u.d.p."), § 3 i § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 951) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji", "WITD") z dnia [...] października 2013 r. nr [...] nadkładającej na P.S. (dalej: "skarżący") karę pieniężną w wysokości [...] złotych.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] sierpnia 2013 r. w miejscowości S. na drodze krajowej nr 7 inspektorzy inspekcji transportu drogowego zatrzymali do kontroli zespół pojazdów składający się z trzyosiowego samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wraz z dwuosiową przyczepą marki [...] o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował P. A., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem szamba betonowego, w imieniu skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: P. S. PPHIU "[...]". Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r.

Decyzją z dnia [...] października 2013 r. organ I instancji działając na podstawie art. 140 aa ust. 1 – 3, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b) p.r.d. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%. W trakcie kontroli stwierdzono, iż nacisk podwójnej osi napędowej pojazdu wynosił 19,45 t i przekraczał dopuszczalną normę o 0,45 t, a masa całkowita zespołu pojazdów wynosiła 45,6 t i przekraczała dopuszczalną masę całkowitą o 5,6 t.

Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżący odwołał się od wskazanego rozstrzygnięcia organu I instancji. Uzasadniając podniósł m.in., iż stan faktyczny ustalony w protokole kontroli wyklucza konieczność wymagania dla realizowanego przewozu zezwolenia kategorii VII. Zauważył, iż pojazd podczas kontroli drogowej spełniał parametry przewidziane dla okazanego wówczas zezwolenia kategorii VI, które w jego ocenie uprawniało do wykonywania przejazdu kontrolowanym pojazdem. Ponadto skarżący zwrócił uwagę, iż podczas kontroli nie dokonano pomiarów długości, wysokości i szerokości pojazdu, co powoduje brak możliwości rzetelnego zakwalifikowania wymaganego zezwolenia. W jego ocenie organ I instancji naruszył art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 81 k.p.a., a użyte do pomiarów wagi typu SAW 10C nie zapewniają możliwości przeprowadzenia pomiarów masy całkowitej, co podano

w instrukcji, świadectwie homologacji tych wag. Skarżący zwrócił także uwagę na kwestię nazwy organu, który wydał zaskarżoną decyzję oraz kwestię odpowiedzialności kierowcy za stwierdzone naruszenia. Jednocześnie wskazał, iż podczas kontroli zaszły okoliczności wyłączające jego odpowiedzialność określone w art. 140 aa ust. 4 pkt 1 p.r.d., gdyż nie miał wpływu na powstanie naruszenia, ponieważ na skutek pomyłki załadowano niewłaściwy ładunek. Skarżący wniósł zatem o uchylenie decyzji organu

I instancji jako wydanej z rażącymi błędami merytorycznymi oraz z naruszeniem przepisów prawa materialnego.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję WITD. Uzasadniając GITD wskazał, iż w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów, stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm:

- nacisk 19,45 t na podwójnej osi napędowej pojazdu (po odjęciu błędu w wysokości

2 % zaokrąglonych do 0,1 w górę) – przekroczenie o 0,45 t, (przekroczenie dopuszczalnej normy o 2,37 %);

- masa całkowita zespołu pojazdów 45,6 t (po odjęciu błędu w wysokości 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę dla każdej osi) - przekroczenie dmc o 5,6 t (przekroczenie dopuszczalnej normy o 14 %);

- podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Przedstawił ramy materialno-prawne niniejszego postępowania, przywołując brzmienie art. 2 ust. 35 a, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 p.r.d., § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz § 5 ust 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r.

w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, art. 41 ust. 1 i ust. 3 u.d.p. Organ odwoławczy uznał, iż w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do p.r.d. jest wydawane na przejazd pojazdu po wyznaczonej trasie wskazanej w zezwoleniu:

a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych

w kategoriach I-VI;

b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

Powtórzył, iż podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość większą niż 10 % i nie większą niż 20 %, dlatego stosownie do treści art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b p.r.d. wymierzono karę pieniężną w wysokości [...] złotych.

GITD wyjaśnił, iż ustalając kategorię zezwolenia, którą powinna legitymować się strona postępowania, kieruje się następującymi kryteriami. Po pierwsze, rodzajem drogi na której stwierdzono nienormatywność pojazdu. Eliminowane są te kategorie zezwoleń, które nie mogłyby zostać przyznane na przejazd po drodze, na której stwierdzono naruszenie. Po drugie, rodzajem parametrów normatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju nie mogą być przekroczone, co oznacza, że w tym zakresie muszą być normatywne. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem "nie większe od dopuszczalnych". Organ zatem bada, spośród kategorii zezwoleń odpowiadającej drodze, na której stwierdzono naruszenie, parametry normatywne pojazdu, eliminując następnie te kategorie zezwoleń, które nie spełniają tego rodzaju warunków. Po trzecie, organ kieruje się rodzajem parametrów nienormatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju mogą zostać przekroczone, ale jedynie do górnej granicy określonej przepisami prawa. Kolejną czynnością jest zatem zakwalifikowanie przekroczonego parametru do kategorii zezwolenia, dla której możliwe byłoby jego uzyskanie i które nie przekraczałoby maksymalnych, ściśle określonych wielkości dla danej kategorii zezwolenia. Jeżeli pomimo tego nie jest możliwe ustalenie kategorii zezwolenia od I do VI, to kwalifikacja stwierdzonego naruszenia jest dokonywana w oparciu o zezwolenie kategorii VII. Jeżeli zatem kontrolowany pojazd nie spełnia warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI, to wówczas możliwa jest kwalifikacja prawna stwierdzonego naruszenia jedynie

w oparciu o brak zezwolenia kategorii VII. Zezwolenie na tę kategorię wydaje się bowiem, gdy przekroczono wielkości dopuszczalnych odstępstw określonych

w zezwoleniach kategorii I - VI.

GITD wyjaśnił, iż w trakcie kontroli stwierdzono przekroczenie m.in. nacisku podwójnej osi napędowej zespołu pojazdów. Tym samym oś ta przekraczała dopuszczalny nacisk na wszystkich drogach, także tych o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. W związku z powyższym, w przedmiotowym stanie faktycznym, zezwolenie kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego było niewystarczające do przejazdu kontrolowanym zespołem pojazdów. Nadto organ odwoławczy wskazał, iż miejsce ważenia legitymuje się protokołem z pomiaru równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów z dnia [...] listopada 2012 r., który zatwierdza stanowisko do ważenia pojazdów. Pojazd został zważony jednokrotnie, przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C, które legitymowały się

w chwili kontroli ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w K.. Kierowca nie wnosił o ponowne ważenie.

Organ odwoławczy podniósł, iż organ I instancji w protokole kontroli nr [...] błędnie wskazał, iż zespół pojazdów posiadał trzy osie pojedyncze nienapędowe oraz jedną oś podwójną nienapędową. Z uwagi jednak, iż zespół pojazdów nie może posiadać wyłącznie osi nienapędowych, powyższe GITD uznał za omyłkę pisarską. Nadto zauważył, iż w załączniku do protokołu kontroli prawidłowo wskazano, iż doszło do przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu.

Odnosząc się do argumentacji skarżącego, iż w trakcie kontroli nie dokonano pomiaru wysokości, długości i szerokości kontrolowanego pojazdu, organ odwoławczy wskazał, iż w protokole kontroli z dnia [...] sierpnia 2013 r. wskazano jedynie przekroczenie dopuszczalnego nacisku podwójnej osi napędowej oraz dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów, a ponadto wpisano, iż wysokości, długości

i szerokości zespołu pojazdów były w normie. GITD zauważył, iż protokół kontroli, jako podstawowy dowód w sprawie, sporządzony przez organ kontrolny, ale przy współudziale kontrolowanego, z zapewnieniem możliwości przedstawienia przez kontrolowanego własnej wizji zdarzeń, jest w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. dokumentem urzędowym. Nadto wskazał, iż obecny w trakcie kontroli kierowca nie wniósł żadnych uwag do protokołu kontroli i podpisał go bez zastrzeżeń. Tym samym, GITD uznał zarzut skarżącego za nieuzasadniony.

Organ odwoławczy wskazał, iż strona nie może przenieść odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie na kierowcę. Zauważył, iż zgodnie z art. 140aa ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd, a w przepisie tym nie wskazano kierowcy jako podmiotu odpowiedzialnego za stwierdzone naruszenia. GITD podkreślił, iż odpowiedzialność przewoźnika jest niezależna od ewentualnej odpowiedzialność wykroczeniowej kierowcy. Za nieuzasadnione uznał zatem argumenty strony, iż

w przedmiotowym przypadku odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie powinien

w drodze mandatu karnego ponieść wyłącznie kierowca.

GITD podniósł także, iż procedura ważenia przebiegała prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych urządzeń i w miejscu do tego przeznaczonym, a wyniki uzyskane

w trakcie ważenia nie budzą wątpliwości. Obowiązujące normy nakładają obowiązek przestrzegania norm w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu, a ich naruszenie skutkuje nałożeniem kar pieniężnych. Dlatego, w ocenie GITD, brak jest podstaw do uznania, iż ważenie za pomocą wag do pomiarów statycznych zostało przeprowadzone nieprawidłowo.

GITD wskazał, iż nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Skarżący nie dostarczył także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jego odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 p.r.d. Nadto nie znajduje zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d., gdyż przewożono szamba betonowe, które nie stanowią materiału sypkiego, ani drewna w rozumieniu ustawy Prawo o ruchu drogowym. Jednocześnie zauważył, iż podmiot wykonując przejazd powinien mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd jest wykonywany. Następnie powinien wystąpić

o stosowne zezwolenie, a jeżeli przepis prawa stoi na przeszkodzie w jego uzyskaniu powinien rozważyć zmianę sposobu przejazdu, aby nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe. Zgodnie natomiast z 64 ust. 1 p.r.d. już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. A zatem podmiot wykonujący przejazd, przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem normatywnym. Nie kto inny bowiem, ale właśnie podmiot wykonujący przejazd jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenia tych regulacji.

Organ odwoławczy wskazał, iż skarżący w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawił dowodów wskazujących, iż dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, jak i nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Dlatego też nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. To podmiot wykonujący przejazd przecież decyduje

o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przejazdu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy wykonującego transport, jak i innych uczestników ruchu. Dopracowanie się sprawnego systemu załadunku pojazdów, w którym powinien uczestniczyć zarówno załadowca, jak

i podmiot wykonujący przejazd tak, by nie przekraczane były normy wymagane przepisami o drogach publicznych, leży niewątpliwie w interesie podmiotu wykonującego przejazd. Normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej.

Konkludując GITD stwierdził, iż wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego naruszenia, tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, było okolicznością, na którą skarżący miał wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem.

W skardze na powyższą decyzję, skarżący wniósł o jej uchylenie w całości,

a w konsekwencji uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia [...] października 2013 r. Wydanym rozstrzygnięciom zarzucił naruszenie:

- art. 2 Konstytucji RP oraz art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez ugruntowanie stanu niezgodnego z prawem leżącego u podstaw wydania decyzji przez organ I instancji;

- niewłaściwe przyporządkowanie stanu faktycznego do normy materialnej art. 140ab ust. 1 pkt. 3 lit. a p.r.d. zawierającej sankcję administracyjną;

- niesprawdzenie oraz nieprzeprowadzenie postępowania w zakresie długości, wysokości i szerokości kontrolowanego pojazdu powodujące niemożność nałożenia kary administracyjnej na podstawie któregokolwiek z przypadków określonych w art. 140 ab ust. 1 p.r.d.;

- zastosowanie kary braku zezwolenia kategorii VII w sytuacji przekroczenia norm osi podwójnej napędowej, którego przedmiotowe zezwolenie nie dotyczy;

- bezpodstawne niezastosowanie zapisu art. 140aa ust. 4 pkt. 1 lit. a i b p.r.d.;

- naruszenie art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia stanu faktycznego w zakresie odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia;

- art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie dowodów w postaci złożonych przez stronę wyjaśnień i wniosków oraz art. 123 § 1 k.p.a. poprzez niewydanie żadnego postanowienia o niedopuszczalności wskazanego dowodu z dokumentu;

- naruszenie przepisów o właściwości.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2013 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] złotych.

Podstawę materialnoprawną nałożenia na skarżącego kary pieniężnej stanowił art. 140 aa ust 1-3 p.r.d., zgodnie z którym za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną

w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Z kolei w ust. 3 pkt 2 cyt. przepisu przewidziano, iż karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na:

1. podmiot wykonujący przejazd;

2. podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym,

a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1.

Zgodnie z definicją pojazdu nienormatywnego, zawartą w art. 2 ust. 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Mając na uwadze konstrukcję cytowanego przepisu stwierdzić należy, iż możliwość nałożenia na dany podmiot kary pieniężnej poprzedzać musi ustalenie, czy spełnia on przesłanki umożliwiające zakwalifikowanie go jako jednego z wymienionych enumeratywnie adresatów cytowanej normy prawnej. Następną dopiero kwestią jest konieczność wykazania, że okoliczności sprawy i dowody przypisane temu podmiotowi jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

Jak stanowi przepis art. 64 ust. 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ,

a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;

2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa

w pkt 1;

3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego przez pilota, w przypadku gdy pojazd przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości:

a) długość - 23 m,

b) szerokość - 3,2 m,

c) wysokość - 4,5 m,

d) rzeczywista masa całkowita - 60 t;

4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.

Nadto zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II (ust. 2 ww. art. 64). Natomiast wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (ust. 3 art. 64). Stosownie zaś do ust. 4 art. 64 kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo wypis z zezwolenia w przypadku zezwolenia kategorii I.

Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 u.d.p. po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t,

z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tej ustawy. W przepisie tym znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu: dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (pkt 1); dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (pkt 2) – mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061) określa, że droga krajowa nr 7 w miejscowości S. (po której poruszał się kontrolowany pojazd) została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 11,5 t.

Zgodnie natomiast z § 5 ust 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego, wyposażenia, nacisk osi nie może przekraczać w przypadku podwójnej osi napędowej, przy i odległości (d) między osiami, składowymi pomiędzy 1,3 m a 1,8 m (1,3 < d < 1,8) - 18 ton, albo 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5c, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony. Ponadto stosownie do treści § 3 ust 1 pkt 2 lit. b) ww. rozporządzenia dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku trzyosiowego pojazdu samochodowego

i dwuosiowej przyczepy 40 ton.

W myśl art. 140aa ust. 1 i 2 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej, którą wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi. Zasady ustalania tej kary szczegółowo określa art. 140ab p.r.d. uzależniając jej wysokość w pkt od 1 do 3 od kategorii zezwolenia, którym nie legitymował się podmiot wykonujący przejazd pojazdem nienormatywnym.

W rozpoznawanej sprawie – organy inspekcji drogowej ustaliły, że pojazd skarżącego przekraczał parametry w zakresie dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu oraz przekroczył dopuszczalną masę całkowitą. W trakcie kontroli stwierdzono bowiem naruszenie dopuszczalnych norm w postaci: nacisku

19,45 t na podwójnej osi napędowej pojazdu – tj. przekroczono dopuszczalny nacisk

o 0,45 t; rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów 45,6 t – tj. przekroczenie dmc

o 5,6 t. Nadto pojazd nie posiadał zezwolenia kategorii VII. Kierowca kontrolowanego pojazdu uczestniczący w kontroli nie zakwestionował sposobu przeprowadzonego ważenia oraz podpisał protokół kontroli bez zastrzeżeń.

Organ administracji przeprowadził obszerne wyjaśnienia co do rozumienia kategorii zezwoleń i co do ich znaczenia dla orzekanych kar pieniężnych za przejazd pojazdem nienormatywnym. Wyjaśnił zatem z jakich powodów zakwalifikowano do nałożenia kary pieniężnej przejazd do kategorii VII (art. 140ab ust. 1 pkt 3 ustawy). Otóż, norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, a zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Nadto w kontrolowanej sprawie przewożono ładunek

w postaci szamba betonowego, a zatem okazane zezwolenie kategorii VI (które zezwalało na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, który spełnia wymogi w zakresie masy, nacisków, wymiarów określone w lp. 6 załącznika nr 1 do ustawy Prawo o ruchu drogowym) nie uprawniało podmiotu wykonującego przejazd do przewozu takiego ładunku. Powyższe ustalenia tj. przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość większą niż 10% i nie większą niż 20% uprawniały organy inspekcji drogowej do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w kwocie [...] złotych stosownie do art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit b) p.r.d., obok stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podzielił stanowiska skarżącego, co do dochowania przez przewoźnika należytej staranności i braku wpływu na stwierdzone naruszenie. Organ administracji odnosząc się do argumentacji skarżącego zasadnie uznał brak podstaw do zwolnienia skarżącego

z odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Przepis ten

w zakresie wskazanym w jego ust. 4 pkt 2 nie mógł mieć zastosowania w sprawie, gdyż przewożony ładunek (szambo betonowe) nie był drewnem, ani ładunkiem sypkim.

Wobec natomiast ustaleń organów inspekcji drogowej brak było także podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d. – okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych

z przejazdem, nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Należy zauważyć, iż nie wystarczy jedynie zakwestionować swojej odpowiedzialności oraz oświadczyć, iż dochowało się należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz, że nie miało się wpływu na powstanie naruszenia. Z konstrukcji ww. przepisu wynika, iż to skarżący powinien udowodnić okoliczności na poparcie twierdzeń przywołanych w toku postępowania administracyjnego. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, a podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby prowadzona działalność gospodarcza była wykonywana zgodnie z przepisami prawa (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 378/13, z dnia 6 lutego 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 2165/12 oraz z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 604/13).

W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę – organy administracji drogowej słusznie przyjęły, że skarżący nie dostarczył takich dowodów

z których wynikałoby wyłączenie jego odpowiedzialności za brak zezwolenia w oparciu o regulację art. 140 aa ust. 4 p.r.d. Podmiot wykonujący przejazd posiadając wiedzę na temat ładunku, który podjął się przetransportować, powinien był podjąć kroki celem takiego załadunku, aby pojazd po wykonaniu czynności załadunkowych był normatywnym. Natomiast sposób doboru określonych środków (stworzenia własnych procedur załadunku, szczegółowa organizacja pracy, ustalenie trasy przejazdu) jest kwestią indywidualną podmiotu wykonującego tenże przejazd.

Za niezasadną Sąd uznał argumentację skarżącego, iż wagi użyte podczas kontroli nie mogły być wykorzystywane do wyznaczenia dmc. Należy zauważyć, iż – jak wskazał organ odwoławczy – do pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów zastosowano przenośne wagi do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr fabrycznych CH 953130 i CH 953344, które legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji. Natomiast zastosowany przez organy inspekcji drogowej sposób ważenia (przy pomocy dwóch wag, gdzie wyniki pomiarów poszczególnych osi są sumowane, w wyniku czego otrzymuje się naciski na osiach wielokrotnych oraz masę całkowitą pojazdu) jest zgodny z instrukcją producenta.

W niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że organy w toku postępowania zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie

z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach,

w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.