Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 734/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1 ust 2 pkt 2, art. 92a ust 1, art. 93, art. 14a,
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.
article: par 3 i 4
journal: Dz.U. 2007 nr 159 poz 1128
law: Rozporzadzenie Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart  kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.), Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] r., Nr[...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 4 pkt 22 lit. h i lit. s, art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6, art. 92b ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414), lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, § 3, § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. Nr 159, poz. 1128), art. 23a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o systemie tachografów cyfrowych (Dz. U. Nr 180, poz. 1494 ze zm.), art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i WE (2135/98), jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.Urz. UE L 102 z 11.04.2006 r.), utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] zł na N. z tytułu naruszenia obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego – za każdy pojazd.

Powyższa decyzja organu odwoławczego zapadła w następującym stanie faktycznym.

W dniu 24 stycznia 2014 r. w miejscowości M. , droga krajowa nr [...], zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki [...] o nr rejestracyjnym [...] (wraz z naczepą o nr rejestracyjnym [... ].należący do przedsiębiorcy M. a będący w dyspozycji prawnej przedsiębiorcy N. którym kierował R. U. W dniu kontroli, pojazdem wykonywano międzynarodowy transport drogowy z Polski do Norwegii. Na podstawie danych pobranych z tachografu cyfrowego stwierdzono, że przedsiębiorca nie dopełnił obowiązku pobierania danych z urządzenia rejestrującego (tachografu). Ostatnie dane pobrano z tachografu cyfrowego, zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe, dnia 12.10.2013 r. tj. 103 dni temu. Stosownie do § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, dane z tachografu cyfrowego podmiot pobiera, co najmniej raz na 90 dni.

Decyzją z dnia [...] r., Nr[...] , Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, nałożył na N. karę pieniężną w wysokości [...] zł, w związku ze stwierdzonym naruszeniem obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego.

N. wniosła odwołanie od powyższej decyzji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego domagając się jej uchylenia oraz ponownego przeanalizowania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Skarżąca zarzuciła decyzji organu I instancji:

- naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwe zastosowanie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym,

- rażące naruszenie art. 7 Konstytucji RP w związku z art. 6 K.p.a. poprzez "porzucenie obowiązku działania na podstawie i w granicach prawa",

- naruszenie art. 7 K.p.a. poprzez "porzucenie obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego", a w szczególności zawarcie w decyzji okoliczności niesprawdzonych w trakcie postępowania,

- naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. poprzez "porzucenie obowiązku zgromadzenia pełnego, obiektywnego i rzetelnego materiału dowodowego w sprawie",

- naruszenie art. 75 § 1 K.p.a. poprzez zebranie dowodów wbrew obowiązującym normom prawnym.

Zdaniem skarżącej, w niniejszej sprawie ma zastosowanie rozporządzenie Komisji (UE) Nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców. Zgodnie z pkt 3 preambuły do niniejszego rozporządzenia, określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. W ocenie skarżącej, oznacza to, że okresy odpoczynku czy urlopu, a także inne okresy wolne od pracy, udokumentowane przy pomocy zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu, zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, nie zaliczają się do rozliczania 90-dniowego terminu na ponowne sczytanie pamięci tachografu cyfrowego. Analizując dane z tachografu zainstalowanego w ciągniku siodłowym [...] o nr rej. [...] , skarżąca stwierdziła, że w dniu kontroli upłynęło 74 dni zarejestrowanej działalności, wobec czego nie nastąpiło przekroczenie wspomnianego wyżej terminu.

Zdaniem skarżącej, pozostaje kwestią niesporną, że kontrola zasad stosowania przez kierowcę norm wynikających z rozporządzenia 561/2006 oraz 3821/85 powinna obejmować wyłącznie 29 dni aktywności kierowcy.

Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r., Nr [...] , Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] r.

W uzasadnieniu tej decyzji, organ odwoławczy cytując § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2010 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych z dnia 23 sierpnia 2007 r., podniósł, że konsekwencją rozwiązań zawartych w tym przepisie jest treść lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego karą pieniężną w wysokości [...] zł za każdy pojazd. W toku kontroli ustalono, że strona postępowania uchybiła terminowi wczytania danych z urządzenia rejestrującego w odniesieniu do pojazdu o nr rej. [...] wobec czego zdaniem organu odwoławczego, kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ wskazał, że rozporządzenie Komisji nr 581/2010 określa maksymalne okresy wczytywania danych. Obowiązujący natomiast art. 10 ust. 5 lit. a ppkt ii) rozporządzenia nr 561/2006 (WE) daje Państwom Członkowskim kompetencję do określenia częstotliwości pobierania danych ze wskazaniem, że dopuszczalne jest określenie krótszych terminów wczytywania danych. Przepisy rozporządzenia nr 581/2006 miałyby zastosowanie jedynie wtedy gdyby Państwo Członkowskie określiło dłuższe okresy sczytywania danych, wówczas obowiązywałyby okresy maksymalne określone przez Komisję.

W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki wyłączające odpowiedzialność przewoźnika w rozumieniu art. 92c ustawy o transporcie drogowym, bowiem taka sytuacja miałaby miejsce tylko wówczas gdyby nie miał on wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć ewentualnie gdyby za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, bądź też gdyby od dnia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Zdaniem wspomnianego organu, na gruncie niniejszej sprawy przepisy te nie znajdą zastosowania. Przedsiębiorca miał bowiem wpływ na powstanie naruszenia, któremu zapobiegłby gdyby we właściwym terminie dokonał sczytania danych cyfrowych z tachografu. Nie było także przesłanek wyłączających odpowiedzialność przewoźnika, w rozumieniu art. 92b ustawy o transporcie drogowym. Wspomniany przepis nie może znaleźć zastosowania w przypadku naruszeń z grupy 6 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Analiza przepisu prowadzi do wniosku, że znajdzie on zastosowanie wyłącznie w tych sprawach administracyjnych, w których wykryto i stwierdzono naruszenia przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw i okresów odpoczynku, natomiast nie znajdzie zastosowania w sprawach związanych z użytkowaniem urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym.

N. wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie w całości i zwrot poniesionych przez stronę kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji, zarzuciła:

- naruszenie zasad określonych w art. 6 K.p.a. poprzez pominięcie w rozstrzygnięciu przepisów rozporządzenia Komisji (UE) 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, określających maksymalne okresy na wczytanie danych;

- prowadzenie postępowania administracyjnego z naruszeniem art. 7 K.p.a. poprzez obrazę zasady supremacji prawa UE nad prawem krajowym,

- naruszenie zasad kontroli drogowej poprzez przekroczenie jej zakresu określonego w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 2 września 2009 roku w sprawie kontroli przewozu drogowego (Dz. U. 145 poz. 1184 z 2009 roku).

W treści uzasadnienia skarżąca podniosła, że zasady obsługi i eksploatacji urządzeń rejestrujących - tachografów są ustalone w przepisach rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym. Zgodnie zaś z art. 15 ust. 7 wskazanego rozporządzenia kontrola okresów aktywności oraz zasad używania urządzeń rejestrujących powinna obejmować okres maksymalnie do 28 dni wstecz przed kontrolą drogową. W konsekwencji powyższego jeśli organ określił, że ostatni odczyt pamięci z tachografu cyfrowego został sporządzony 103 dni przed kontrolą drogową, jednoznacznie dokonał kontroli danych zawartych na karcie za okres przekraczający granice czasowe określone w ww przepisie. Powyższe stanowi naruszenie zasad określonych w art. 6 K.p.a. i działanie wbrew obowiązującym w danym zakresie materialnoprawnym przepisom.

W ocenie skarżącej, podstawowy zarzut w niniejszej sprawie opiera się na fakcie nieuwzględniania przez organ odwoławczy zasad supremacji prawa UE nad prawem krajowym. Mianowicie organy obu instancji dokonując oceny i analizy niniejszej sprawy powołują się wyłącznie na przepisy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 roku w sprawie częstotliwości pobierania a danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. z 2007 roku nr 159, poz. 1128 ze zmianami) a pomijają fakt, że w tym samym zakresie obowiązuje rozporządzenie komisji (UE) 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców określające maksymalne okresy na wczytanie danych. Zgodnie natomiast z pkt (3) preambuły do tego rozporządzenia określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. Inaczej ujmując, okresy odpoczynku czy urlopu, a także inne okresy wolne od pracy, udokumentowane przy pomocy zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu, zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o czasie pracy kierowców, nie zaliczają się do rozliczenia wyżej wspomnianego 28-dniowego terminu na ponowne sczytanie karty kierowcy. Organ wydaje się celowo pominął w swoim uzasadnieniu fakt, że zgodnie z art. 10 ust. 5 lit. c powołanego rozporządzenia Komisji, może zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 24 ust. 2, określić maksymalny okres, w którym zgodnie z lit. a) ppkt i) należy wczytać odpowiednie dane. Oznacza to, że do czasu określenia przez Komisję terminów odczytu danych z karty kierowcy stosuje się przepisy krajowe; w przypadku opublikowania rozporządzenia, stosuje się wyłącznie przepisy tego aktu.

Jak wynika z przywołanego przez organ uzasadnienia prawnego, pierwotny obowiązek odczytu danych wynika z przepisów rozporządzenia 3821/85. Z kolei to rozporządzenie zgodnie z jego art. 3 ust. 1 wiąże w przypadku, gdy pojazd (kierowca) realizuje przewóz zgodnie z przepisami rozporządzenia (WE) 561/2006. W momencie, kiedy kierowca korzysta z czasu wolnego (niezależnie od przyczyn typu urlop, chorobowe itp.) nie podlega pod rozporządzenia nr 561/2006 oraz 3821/85, ponieważ nie realizuje w tych dniach przewozu (-ów) drogowego (-ych). W stosunku do kierowcy, który nie realizuje przewozu drogowego w rozumieniu art. 4 lit. a) rozporządzenia 561/2006, nie można stosować przepisów rozporządzenia 3821/85, co wynika wprost z art. 3 ust. 1 tegoż rozporządzenia.

Zdaniem skarżącej, rozporządzenie krajowe w sprawie okresów dot. odczytu danych z karty kierowcy oraz rozporządzenie 581/2010 nie są ze sobą sprzeczne - jak stara się dowieść organ odwoławczy. Wręcz przeciwnie - w swojej istocie są identyczne a różni je wyłącznie jeden szczegół: w rozporządzeniu 581/2010 wykazano w preambule, że do terminów dot. odczytu karty i tachografu stosuje się wyłącznie dni z zarejestrowaną aktywnością, co jest zresztą oczywiste w rozumieniu wyżej przywołanych norm prawnych. Postanowienia rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 roku w sprawie częstotliwości pobierania a danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych oraz rozporządzenie komisji (UE) 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców są ze sobą komplementarne i zgodne; jednak rozporządzenie UE doprecyzowuje jedynie zasady obliczania terminu na sczytanie danych z jednostki transportowej bądź karty kierowcy, czego w krajowym rozporządzeniu nie uregulowano.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

W piśmie procesowym z dnia 8 grudnia 2014 r. skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organu odwoławczego, podnosząc m.in., że w pkt 3 preambuły do rozporządzenia nr 581/2010, prawodawca unijny wskazał, iż dla celów ustalenia terminów wczytywania danych z tachografu cyfrowego, przyjmuje się wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. Zdaniem skarżącej, pojęcie "dni zarejestrowanej działalności" oznacza dni, w których pojazd był używany do przewozu drogowego w rozumieniu przepisów art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006 (WE). Przyjęcie innej konkluzji prowadziłoby do absurdów w postaci obowiązku odczytywania danych z pojazdu np. niewykorzystywanego przez dłuższy czas do przewozów drogowych z uwagi na awarię.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

W oparciu o przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270; zwanej dalej "P.p.s.a.") sądowa kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w § 2 tego przepisu sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) zaskarżone orzeczenie podlega wówczas wyeliminowaniu z obrotu prawnego, sąd administracyjny nie ma natomiast kompetencji do merytorycznego orzekania w sprawie.

Rozpatrując sprawę, w kontekście wymienionych wyżej przesłanek, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów prawa procesowego lub materialnego.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 października 2013 r. stanowią przepisy ustawy o transporcie drogowym z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414 ze zm.), wprowadzającej m.in. sankcje za naruszenie warunków wykonywania transportu drogowego. Przepis art. 1 ust. 2 pkt 2 powołanej wyżej ustawy określa m.in. odpowiedzialność podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem oraz innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym - za naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego ujawnione w wyniku kontroli.

W myśl art. 92a ust.1 powołanej ustawy, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6).

Obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej wymierzenia kary administracyjnej z tytułu naruszenia przepisów, o jakich mowa w art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wynika wprost z tego przepisu i art. 93 ustawy. Przy ustaleniu odpowiedzialności przewoźnika znajdują zastosowanie zasady i reguły postępowania przewidziane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, także w części dotyczącej postępowania dowodowego. W sprawach administracyjnych mających za przedmiot wymierzenie administracyjnej kary z tytułu naruszenia przepisów o jakich mowa w art. 92a ust.1 ustawy o transporcie drogowym, działania organu nakierowane są na ustalenie, czy istotnie doszło do naruszeń prawa skutkujących sankcją administracyjną.

Zaskarżoną decyzją nałożono na stronę skarżącą karę pieniężną za naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego. Kara ta, zgodnie z art. 92a ust. 1, 6 i 7 powołanej ustawy w związku z lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do tej ustawy wyniosła [...] zł.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.UE.L2006.102.1), przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85:

i) zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego;

ii) zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.

Z kolei w myśl art. 10 ust. 5 lit. b tego rozporządzenia, do celów niniejszego ustępu pojęcie "wczytywanie danych" jest rozumiane zgodnie z definicją określoną w załączniku IB, rozdział I lit. s) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85.

Komisja może, zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 24 ust. 2, określić maksymalny okres, w którym zgodnie z lit. a) ppkt i) należy wczytać odpowiednie dane (art. 10 ust. 5 lit. c).

Przedsiębiorca wykonujący przewozy drogowe objęte przepisami rozporządzenia nr 561/2006 powinien zapewnić wczytywanie danych zarówno z pamięci tachografu cyfrowego, jak i kart kierowców z częstotliwością określoną w § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. nr 159, poz. 1128 z późn. zm.). Dane z tachografu cyfrowego przedsiębiorca powinien pobierać (wczytywać) z częstotliwością co najmniej raz na 90 dni lub natychmiast w trzech następujących przypadkach: przed trwałym bądź okresowym przekazaniem pojazdu innemu przedsiębiorcy, w sytuacji wadliwego funkcjonowania bądź uszkodzenia tachografu cyfrowego, umożliwiających jednakże pobranie zarejestrowanych w nim danych oraz w przypadku wycofania pojazdu z tachografem cyfrowym z użytkowania. Przedsiębiorca powinien również pobrać dane z tachografu cyfrowego na każde żądanie uprawnionego organu kontrolnego. Ponadto dane z tachografu cyfrowego mogą być pobierane częściej niż co 90 dni, tak aby uniknąć zagrożenia utraty danych związanych z prowadzeniem pojazdu wykonującego przewóz drogowy.

Poza przepisami rozporządzenia w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, stanowiącymi część krajowego porządku prawnego, kwestię częstotliwości wczytywania danych z tachografu cyfrowego oraz karty kierowcy reguluje rozporządzenie Komisji Europejskiej nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz. Urz. UE L 168 z 02.07.2010). Rozporządzenie nr 581/2010 zostało wydane na mocy delegacji do określenia maksymalnego okresu wczytywania danych, ustanowionej w art. 10 ust. 5 lit. c rozporządzenia nr 561/2006, tj. zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 24 rozporządzenia nr 561/2006.

Zgodnie z postanowieniami zawartymi w preambule do rozporządzenia Komisji (UE) z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców nr 581/2010 (Dz.U.UE.L.2010.168.16), obowiązek regularnego wczytywania danych zarejestrowanych przez tachograf cyfrowy i na karcie kierowcy jest niezbędny dla skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorcę przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku, ustanowionych rozporządzeniem nr 561/2006. Określenie maksymalnego okresu na wczytanie odpowiednich danych z tachografu i karty kierowcy pozwoli bowiem na ściślejsze ujednolicenie warunków działalności przedsiębiorców wykonujących przewozy drogowe w całej Unii Europejskiej. Aby zmniejszyć obciążenie administracyjne przedsiębiorstw transportowych, Komisja Europejska zdefiniowała w art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 581/2010 pojęcie "odpowiednich danych", które podlegają obowiązkowi wczytywania. Przez "odpowiednie dane" należy zatem rozumieć wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości.

Stosownie do art. 1 ust. 3 rozporządzenia nr 581/2010 maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie może przekroczyć 90 dni – w przypadku danych z jednostki pojazdowej i 28 dni – w przypadku danych z karty kierowcy.

W preambule wskazano ponadto, że określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności.

Z powyższego zapisu, skarżąca wywiodła, że podczas kontroli drogowej w dniu 24 stycznia 2014 r. błędnie ustalono okres 104 dni od poprzedniego wczytania danych z tachografu cyfrowego bowiem nie pominięto w wyliczeniu: okresów urlopów, odpoczynku i innych dni wolnych od pracy. Zdaniem skarżącej, takich dni nie zalicza się do rozliczenia 90-dniowego terminu na ponowne wczytanie pamięci tachografu cyfrowego bowiem nie są to dni "zarejestrowanej działalności’.

W ocenie Sądu z takim stanowiskiem skarżącej nie sposób jednak się zgodzić. Przepisy ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (na którą powołuje się skarżąca), nie posługują się pojęciem "zarejestrowanej działalności". Używa się w nich jedynie określeń "przewozy drogowe", "praca" czy "transport drogowy", które jednak nie mogą być utożsamiane z pojęciem "zarejestrowanej działalności". W dniu kontroli, pojazdem znajdującym się w dyspozycji skarżącej, wykonywany był międzynarodowy transport drogowy - oznaczający w myśl art. 4 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym – podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wykonywanie działalności w rozumieniu tego przepisu nie może być utożsamiane z wykonywaniem pracy przez kierowcę wykonującego dany przewóz, a do takiego rozumienia pojęcia "zarejestrowanej działalności" sprowadza się argumentacja zaprezentowana przez skarżącą. Przewoźnik drogowy może co prawda zawiesić wykonywanie transportu drogowego jednak wiąże się to z licznymi obowiązkami określonymi w art. 14 a ustawy o transporcie drogowym.

Zgodnie z tym przepisem, przewoźnik drogowy może zawiesić, w całości albo w części wykonywanie transportu drogowego na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy (ust. 1). Przewoźnik drogowy zawieszający wykonywanie transportu drogowego jest obowiązany w terminie 14 dni od dnia, w którym rozpoczęty został okres zawieszenia:

1) zawiadomić organ, który udzielił licencji o zawieszeniu wykonywania transportu drogowego; w zawiadomieniu podaje się:

a) okres, na który zawieszono wykonywanie transportu drogowego,

b) liczbę wypisów z licencji odpowiadającą liczbie pojazdów samochodowych, którymi zaprzestano wykonywania przewozów drogowych - w przypadku częściowego zawieszenia wykonywania transportu drogowego;

2) zwrócić do organu, który udzielił licencji:

a) wszystkie wypisy z licencji - w przypadku zawieszenia wykonywania transportu drogowego w całości,

b) wypisy z licencji odpowiadające liczbie pojazdów samochodowych, którymi zaprzestano wykonywania przewozów drogowych - w przypadku częściowego zawieszenia wykonywania transportu drogowego,

c) licencję - w przypadku zawieszenia wykonywania transportu drogowego taksówką (ust. 2).

Organ, który udzielił licencji, wydaje z urzędu zwróconą licencję lub wypisy w terminie 7 dni przed upływem okresu, na jaki zostało zawieszone wykonywanie transportu drogowego (ust. 3).

Jeżeli wykonywanie transportu drogowego zostało zawieszone na okres przekraczający 3 miesiące, organ który udzielił licencji dokonuje, w terminie 14 dni od dnia spełnienia wymagań, o których mowa w ust. 2, zwrotu części opłaty wniesionej za wydanie licencji i wypisów z licencji z zastrzeżeniem ust. 5, proporcjonalnie do:

1) okresu zawieszenia wykonywania transportu drogowego;

2) liczby zawieszonych wypisów z licencji (ust. 4).

W świetle powyższych uregulowań, zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że czasowe niewykonywanie pracy przez kierowcę zatrudnionego przez danego przewoźnika, nie oznacza przerwy w wykonywaniu jego działalności (zwłaszcza, że może on zatrudniać większą ilość pracowników, którzy w danym momencie będą wykonywali przewozy), a zatem, sposób w jaki został wyliczony okres od ostatniego wczytania danych z tachografu należy uznać za prawidłowy. Co za tym idzie, przyjęcie przez organy obu instancji, że doszło do przekroczenia przewidzianego przepisami 90-dniowego okresu na wczytanie tych danych także jest prawidłowe.

O ile można zgodzić się ze skarżącą, że w preambule do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 zawarto nieco bardziej szczegółowe określenie maksymalnych okresów na wczytanie danych niż w rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (bowiem dodatkowo wskazano na konieczność uwzględnienia dni zarejestrowanej działalności), o tyle – z przyczyn o jakich była mowa powyżej - nie sposób zgodzić się z jej interpretacją pojęcia "zarejestrowanej działalności". Należy przy tym podkreślić, że fakt określenia w preambule maksymalnego okresu na wczytanie danych nie oznacza, że Państwa Członkowskie nie mogą określać terminów krótszych – zgodnie z art. 10 ust. 5 lit. a rozporządzenia nr 561/2006. Gdyby tak było, zbytecznym byłoby bowiem użycie w rozporządzeniu nr 581/2010 - określenia "maksymalny" w odniesieniu do przewidzianego w nim okresu na wczytanie danych.

Za nietrafny, w ocenie Sądu, należy także uznać argument skarżącej dotyczący braku możliwości przeprowadzenia kontroli w zakresie przestrzegania obowiązku wczytywania danych z tachografu z zachowaniem okresów przewidzianych przepisami (tj. okresów 90-dniowych) z uwagi na treść przepisów art. 15 ust. 7 lit. b i c rozporządzenia nr 3821/85.

W myśl wymienionych powyżej przepisów, jeśli kierowca prowadzi pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem IB, kierowca musi być w stanie okazać, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych:

i) kartę kierowcy, której jest posiadaczem;

ii) wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego tygodnia oraz poprzednich 15 dni zgodnie z wymaganiami niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006 oraz

iii) wykresówki odpowiadające okresowi, o którym mowa w poprzednim akapicie, w trakcie którego prowadził on pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem I.

Jednakże po dniu 1 stycznia 2008 r. okresy, o których mowa w ppkt. ii), obejmują bieżący dzień i poprzednie 28 dni (art. 15 ust. 7 lit. b).

Upoważniony funkcjonariusz służb kontrolnych może sprawdzić przestrzeganie przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006, analizując wykresówki, wyświetlone lub wydrukowane dane zapisane przez urządzenie rejestrujące lub przez kartę kierowcy, lub, jeśli ich brak, analizując wszelkie inne dokumenty pomocnicze, usprawiedliwiające nieprzestrzeganie przepisów, takie jak określone w art. 16 ust. 2 i 3 (art. 15 ust. 7 lit. c).

Jak wynika z treści powyższych przepisów, wymieniają one szczegółowo – co kierowca obowiązany jest okazać w trakcie kontroli, przy czym wymieniają wykresówki, wydruki, zapisy odręczne z okresu obejmującego 28 dni. Powyższe nie ma jednak znaczenia w niniejszej sprawie bowiem kontrolujący nie stwierdzili naruszenia przepisów w tym zakresie. W tym wypadku nie chodzi bowiem o brak tego typu zapisków czy wydruków. Zarzut dotyczy jedynie niedopełnienia obowiązku wczytania danych w przewidzianym przepisami terminie. Choć skarżąca powołała się na treść przepisu art. 15 ust. 7 lit. c wymienionego powyżej rozporządzenia, to jednak nie zwróciła uwagi na tę jego cześć, z której wynika, że funkcjonariusz służb kontrolnych może sprawdzać przestrzeganie przepisów rozporządzenia, analizując także dane zapisane przez urządzenie rejestrujące.

Zdaniem Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie także argument skarżącej dotyczący naruszenia zasad kontroli drogowej poprzez przekroczenie jej zakresu określonego w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 2 września 2009 r. w sprawie kontroli przewozu drogowego (Dz. U. nr 145, poz. 1184). Należy bowiem podkreślić, że zawarte w załączniku nr 5 do tego rozporządzenia (część A i B) wykazy są jedynie wykazami podstawowych elementów objętych kontrolą drogową oraz kontrolą w przedsiębiorstwie, a zatem nie zawierają szczegółowego wyliczenia tychże elementów. Ponadto w pkt 3 części B (dotyczącej kontroli w przedsiębiorstwie) ujęte zostały dane pobrane z tachografu oraz dokumentacja potwierdzająca fakt prowadzenia lub nieprowadzenia pojazdu, tymczasem w trakcie kontroli uzyskano jedynie informację dotyczącą daty ostatniego wczytania danych z tachografu nie zaś samych danych z tego urządzenia.

Na marginesie należy jedynie zauważyć, że nawet gdyby kontrolę przeprowadzono z naruszeniem tych przepisów, to zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

- naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),

- inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Zdaniem Sądu żaden z tych przypadków w niniejszej sprawie nie zachodzi jednak. Nawet gdyby przyjąć, że odczytanie danych z tachografu powinno odbyć się w przedsiębiorstwie a nie w trakcie kontroli drogowej, to nie zmieniłoby to wyniku sprawy ponieważ przeprowadzenie w tym dniu kontroli w przedsiębiorstwie także wykazałoby przekroczenie maksymalnego okresu na wczytanie danych z tachografu.

W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł w niniejszej sprawie przesłanek wymienionych w art. 145 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powodujących konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, w szczególności naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skoro przewóz drogowy wykonywany był przez skarżącą z naruszeniem przepisów prawa, to zaskarżoną decyzją prawidłowo nałożono na skarżącą karę przewidzianą ustawą. Regulacje z art. 92 ustawy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że w razie stwierdzenia naruszenia, uprawniony organ obowiązany jest do nałożenia na podmiot wykonujący przewóz odpowiedniej kary pieniężnej w drodze decyzji administracyjnej. Podkreślić również należy, że organy obu instancji wyczerpująco zbadały też wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą i nie naruszyły przepisów procedury administracyjnej, w tym w szczególności art. 7 K.p.a. Wykazały ponadto, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 92 b i 92 c ustawy o transporcie drogowym, uzasadniające niewszczynanie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, ewentualnie umorzenie postępowania już wszczętego.

Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.