Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 909/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 156  par. 1  pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie: Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Miernik Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2009 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego T.B. wykonującego zawód w spółce cywilnej B. Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych w W. przy ulicy [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku D. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] stwierdzającej nieważność decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania D. S. zaliczki alimentacyjnej - utrzymało w mocy wskazaną decyzję własną z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...].

Przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. postanowieniem z dnia

[...] stycznia 2008 r. wszczęło z urzędu postępowanie nadzorcze w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M.

nr [...] z dnia [...] października 2006 r. w przedmiocie przyznania D. S. zaliczki alimentacyjnej w wysokości 170 zł miesięcznie, na okres od

1 września 2006 r. do 31 sierpnia 2007 r.

Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M. w uzasadnieniu wskazanej wyżej decyzji podniósł, iż ze złożonego wniosku oraz z załączonych dokumentów wynika, że D. S. spełnia warunki do otrzymania zaliczki alimentacyjnej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] stwierdziło nieważność decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] października 2006r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86 poz. 732 z późno zm.).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. w uzasadnieniu decyzji z dnia

[...] lutego 2008 r., podniosło, że zgodnie z art. 7 ust. 2 powołanej ustawy z dnia

22 kwietnia 2005 r. zaliczka alimentacyjna przysługuje, jeżeli dochód miesięczny rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kryterium dochodowego wynoszącego kwotę 583 zł. Przy czym, dochód ten oznacza dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzający okres zasiłkowy, a w przypadku uzyskania przez członka rodziny dochodu, prawo do zaliczki alimentacyjnej ustala się na podstawie dochodu powiększonego o uzyskany dochód.

Organ wskazał, że jest bezsporne, iż D. S. otrzymała zalegle alimenty w sierpniu 2006 r. w wysokości [...] zł i we wrześniu 2006 r. w wysokości [...] zł., a kwota wyegzekwowanych alimentów w wysokości [...] zł przyznanych wyłącznie dla D. S., wynika także z zaświadczenia Komornika przy Sądzie Rejonowym w Z. z dnia 6 września 2006 r.

Organ podniósł, iż poza sporem także pozostaje okoliczność, że stan osobowy rodziny obejmuje dwie osoby wnioskodawczynię D. S. oraz jej matkę W. S.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wskazało, że wyliczony dochód na osobę w dwuosobowej rodzinie wynosił kwotę [...] zł.

Zdaniem organu, biorąc pod uwagę, że kwota wyegzekwowanych alimentów za okres od września 2006 do sierpnia 2007 wyniosła ogólną sumę [...] zł, to w każdym miesiącu okresu zasiłkowego dochód dwuosobowej rodziny wnioskodawczyni także przekraczał ustawowe kryterium dochodu na członka rodziny wynoszące 583 zł.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. po rozpatrzeniu wniosku D. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lutego 2008 r. - utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2008 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r., wskazało, ze Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M. w decyzji z dnia [...] października 2006 r. w sposób rażący, tj. oczywisty naruszył obowiązujący w dacie jej wydania przepis 7 ust.2 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.

Zdaniem organu naruszenie wskazanego przepisu polegało na tym ,że dochód w dwuosobowej rodzinie obejmującej W. S. i D. S. przekraczał kwotę 583 zł w przeliczeniu na osobę i to zarówno w dacie wydania przedmiotowej decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M., jak również w każdym miesiącu okresu zasiłkowego, którego dotyczyła ta decyzja.

Organ podniósł, że przy wydaniu decyzji z dnia [...] października 2006 r. przyznającej D. S. zaliczkę alimentacyjną, przy ustaleniu dochodu rodziny, Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M., nie uwzględnił wyegzekwowanej kwoty zaległych świadczeń alimentacyjnych na rzecz córki D. S. w wysokości [...] zł, a przekazanej zainteresowanej w sierpniu 2006 r.

Organ wskazał, że do miesięcznego dochodu rodziny skarżącej, który wyniósł za 2005 rok kwotę [...] zł, Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M., powinien doliczyć począwszy od września 2006 r. wyegzekwowaną miesięczną kwotę dochodu, tj. [...] zł.

Organ wskazał, ze podczas trwania egzekucji komorniczej w okresie od dnia 1 września 2006 r. do 31 sierpnia 2007 r. wyegzekwowane zostały kwoty alimentów należnych D. S. odpowiednio od [...] zł do [...] zł miesięcznie.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. kwoty te także powinny być wliczone do dochodu rodziny jako dochód uzyskany za okres, którego dotyczyła przedmiotowa decyzja Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] października 2006 r.

Organ wskazał, po dokonanym wyliczeniu, że zarówno w dacie podjęcia przedmiotowej decyzji o przyznaniu zaliczki alimentacyjnej jak i w każdym miesiącu okresu zasiłkowego objętego tą decyzją, średni miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie skarżącej przekraczał kwotę 583 zł kryterium dochodowego, uprawniającego do przyznania zaliczki alimentacyjnej.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w O. z dnia

[...] kwietnia 2008 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła D.S. nie zgadzając się z jej treścią oraz uzasadnieniem, wskazując na trudną sytuację materialną swojej rodziny oraz na problemy zdrowotne.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wnosiło o jej oddalenie w całości podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.

Celem instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (orzeczenia administracyjnego) jest eliminacja z obrotu prawnego decyzji administracyjnej (orzeczenia administracyjnego) obarczonej ciężkimi wadami wymienionymi w art. 156

§ 1 k.p.a.

Postępowanie nadzorcze prowadzone w oparciu o art. 156-158 k.p.a. podlega takim samym regułom procesowym jak postępowanie zwykłe z tym, że odmienny jest przedmiot obu postępowań. W postępowaniu zwykłym organ zmierza do wyjaśnienia stanu faktycznego i rozstrzyga merytorycznie sprawę, zaś w postępowaniu nadzorczym przedmiotem jest decyzja (z reguły ostateczna) i ustalenie, czy została ona wydana z wadami, o których mówi art. 156 § 1 k.p.a.

Wady decyzji wyliczone w art. 156 § 1 pkt 1-6 mają one charakter materialnoprawny, a ich istota polega na tym, że wady te tkwią w samej decyzji.

Stosownie do art. 18 powołanej ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy o świadczeniach rodzinnych.

Stosownie do art. 3 pkt. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z dnia 30 grudnia 2003 r.) dochód rodziny - oznacza przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.

Natomiast okres zasiłkowy stosownie do art. 3 pkt. 10 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych to okres od dnia 1 września do dnia 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego, na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych.

Z kolei stosownie do § 18 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia

2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z dnia 15 czerwca 2005 r.) w przypadku uzyskania przez członka rodziny dochodu po roku, z którego dochody stanowią podstawę do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych, do dochodu rodziny dodaje się miesięczną kwotę dochodu uzyskanego przez członka rodziny, o ile dochód ten osoba otrzymuje w dniu ustalania prawa do świadczeń rodzinnych.

Mając na uwadze wskazane wyżej przepisy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. nie wykazało, że decyzja Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] października 2006 r. wydana została z rażącym naruszeniem art. 7 ust. 2 powołanej ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, czyli organ nie wykazał, że istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M.

Wskazany wyżej art. 7 ust. 2 stanowi, że zaliczka alimentacyjna przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 583 zł.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego decyzją Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] października 2006 r., przyznana została zaliczka alimentacyjna w sytuacji, gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę został przekroczony o kwotę 583 zł.

Jednakże jak wskazano wyżej organ nie wykazał, ze kryterium dochodowe na osobę w rodzinie skarżącej zostało przekroczone.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. w uzasadnieniu decyzji podniosło, ze dochód rodziny skarżącej, za 2005 rok wyniósł miesięcznie [...] zł. Jednocześnie organ wskazał, że Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M., nie doliczył wyegzekwowanych miesięcznych kwot dochodu w sierpniu 2006 r. w wysokości [...] zł i we wrześniu 2006 r. w wysokości [...] zł. Jednocześnie zdaniem organu kwoty wyegzekwowane podczas trwania egzekucji komorniczej w okresie od dnia 1 września 2006 r. do 31 sierpnia 2007 r. w wysokości od [...] zł do [...] zł miesięcznie, powinny być wliczone do dochodu rodziny jako dochód uzyskany za okres, którego dotyczyła przedmiotowa decyzja Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] października 2006 r.

Na wstępie stwierdzić należy, że zarzut przekroczenia kryterium dochodowego w okresie zasiłkowym jest całkowicie bezzasadny.

Przy stosowaniu przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie można kierować się faktami, które miały miejsce po wydaniu decyzji poddawanej ocenie, gdyż to nie one decydują o tym czy doszło do rażącego naruszenia prawa.

Nieważność decyzji poddawanej ocenie musi istnieć już w dacie orzekania o niej, a nie dopiero od tej daty.

Organ dokonując oceny decyzji w oparciu o art. 156 § 1 bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny z daty jej wydania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. przede wszystkim nie wykazało, że decyzja Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia

[...] października 2006 r. wydana została z rażącym naruszeniem art. 7 ust. 2 powołanej ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej na datę jej wydania.

Przytoczone przez organ argumenty nie uzasadniają tej tezy. Organ nie wyjaśnił w jaki sposób doszedł do takiego wniosku, chociażby w oparciu o matematyczne wyliczenie.

Nie wskazał o jaką kwotę jego zdaniem przekroczone zostało kryterium dochodowe, a tym samym dlaczego doszło do rażącego naruszenia art. 7 ust. 2 powołanej ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.

W przedmiotowej sprawie organ nie uzasadnił w pełni przyczyn rozstrzygnięcia.

Organy orzekające w tym przedmiocie przeprowadziły postępowanie z naruszeniem art. 7 i 77 § 1, 107 kpa, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - z mocy przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit c w związku z art. 152 oraz 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.