Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 274/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-08-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędziowie WSA Beata Machcińska (spr.), Bożena Suleja-Klimczyk, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi A sp. z o. o. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie podatku od nieruchomości za 2017 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A sp. z o.o. w B. (dalej: "podatniczka", "skarżąca" lub "spółka") jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej (dalej: "organ odwoławczy" lub "Kolegium") z dnia [...] nr [...] odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania na decyzję Burmistrza Miasta W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości podatku od nieruchomości za rok 2017 (dalej również: "Decyzja").

Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Decyzją, Burmistrz Miasta W., na podstawie art. 207 § 1 w zw. z art. 21 § 3 i § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) następnie powołanej w skrócie: o.p., art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ze zm.) oraz uchwały Nr XXXI/465/2013 Rady Miasta Wisła z dnia 31 października 2013 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, od budynków, budowli i gruntów oraz wprowadzenia zwolnień w podatku (t.j. Dz. Urz. Woj. Śl. z 2017 r., poz. 145), określił spółce wysokość podatku od nieruchomości za rok 2017 w wysokości [...] zł według następującego wyliczenia:

- budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2, według stawki 22,60 zł/m2, co daje [...]zł,

- budynki związane z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, zajęte przez podmioty udzielające tych świadczeń o powierzchni [...]m2, według stawki 4,61 zł/m2, co daje [...]zł,

- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...]m2, według stawki 0,89 zł/m2, co daje [...]zł,

- budowle o wartości [...]zł, stawka podatku wynosiła 2% wartości tychże budowli, co daje [...]zł.

2. W odwołaniu od Decyzji złożonym w dniu 11 września 2017 r. (data nadania) spółka, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła o jej uchylenie i zażądała orzeczenia co do istoty sprawy w sposób zgodny z jej żądaniem albo przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.

Podniosła zarzut naruszenia:

a) art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 716 - dalej jako: "u.p.o.l.") – poprzez zastosowanie tej regulacji w sprawie i naliczenie podatku przy przyjęciu stawki opodatkowania 22,60 zł/m2, czyli stawki dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - podczas gdy z okoliczności sprawy w sposób jednoznaczny należało przyjąć za podstawę opodatkowania całości kompleksu B stawkę preferencyjną określoną w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy dla budynków związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, zajętych przez podmioty udzielające tych świadczeń (4,61 zł/m2);

b) naruszenie art. 120 o.p., art. 121 § 1 i 2 o.p. poprzez brak działania organu podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz brak działania na postawie przepisów prawa - bowiem żaden z przepisów ustawy podatkowej nie daje podstaw do przyjęcia, iż w razie zbiegu podstaw prawnych i faktycznych do zastosowania dwóch różnych stawek podatku od nieruchomości, pierwszeństwo ma posiadać stawka najwyższa i najmniej korzystna dla podatnika;

c) naruszenie art. 122 o.p. i 187 § 1 o.p. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie oraz niedostateczną ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów, w szczególności poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż część obiektu - mimo że jest również wykorzystywana dla potrzeb hotelowych - nie może zostać uznana za związaną z udzieleniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu ustawy, podczas gdy pokoje hotelowe przystosowane są dla potrzeb osób niepełnosprawnych i pozostają funkcjonalnie nieodłącznie związane z częścią rehabilitacyjną ośrodka, a jednocześnie nie zostało przez organ wyjaśnione, czy przeznaczenie części obiektu pod działalność hotelarską pozostaje działalnością przeważającą nad tą związaną ze świadczeniem usług zdrowotnych.

3. W piśmie z dnia 29 września 2017 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od Decyzji.

4. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...]organ odwoławczy, działając na podstawie art. 1, 2, 17, 18, 21 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1659 z późn. zm.) oraz art. 163 § 2 o.p., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

W uzasadnieniu Kolegium odnotowało, że skarżąca w dniu 17 stycznia 2017 r. złożyła w organie podatkowym deklarację na podatek od nieruchomości na rok 2017, w którym w pozycji C.3 wskazała jako adres do korespondencji: W. ul. [...]. Dalej Kolegium zwróciło uwagę, że podany przez spółkę adres do korespondencji w toku całego postępowania nie był przez nią kwestionowany.

Kolegium podkreśliło, że osią sporu w niniejszej sprawie jest ocena, czy K. K., która w dniu 25 sierpnia 2017 r. poświadczyła swoim podpisem odbiór Decyzji, była osobą upoważnioną w rozumieniu art. 151 o.p. do odbioru korespondencji w imieniu spółki. Organ odwoławczy wskazał, że podatniczka jest podmiotem profesjonalnym, prowadzącym działalność gospodarczą w formie spółki prawa handlowego, ponadto skierowana do spółki Decyzja była efektem prowadzonego postępowania, a także była kolejną z serii korespondencją wysyłaną na podany adres przez spółkę.

W świetle powyższych uwag, Kolegium wyraziło pogląd, iż doręczenie osobie znajdującej się w siedzibie profesjonalnego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą i podejmującej się odbioru korespondencji w toku prowadzonego już postępowania na adres wskazany jako adres do doręczeń winno zostać uznane jako skuteczne.

5. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach spółka, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

Podniosła zarzut naruszenia:

a) art. 162 § 1 o.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz nieuzasadnione przyjęcie, iż skarżąca w postępowaniu podatkowym nie wypełniła swoim zachowaniem przesłanki należytej staranności, podnoszonej w orzecznictwie sądów administracyjnych jako kluczowy element przy ocenie ponoszenia winy przy uchybieniu terminu procesowego;

b) art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa wyrażające się w brakiem dążenia przez organ administracyjny do podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz należytego załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, jak również wyrażające się w brakiem wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie;

c) art. 8 kpa - poprzez postępowanie organu administracji skutkujące utratą zaufania obywatela do Państwa i jego organów.

W uzasadnieniu swego stanowiska podkreśliła, że osoba nieuprawniona do odbioru tego typu korespondencji podjęła Decyzję w dniu [...], którą przekazała osobie uprawnionej do reprezentacji w dniu 28 sierpnia 2018 r., jednocześnie wprowadzając ją w błąd co do faktycznej daty otrzymania decyzji od doręczyciela. W ocenie skarżącej, nie powinno w sprawie budzić wątpliwości, iż podatnik - w sensie organu uprawnionego do reprezentowania i prowadzenia spraw spółki - nie ponosi winy w przedmiotowym uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.

Zdaniem skarżącej, nie sposób nie zgodzić się z tezą, wedle której przyczyną niedochowania terminu w przedmiotowej sprawie było zdarzenie, którego podatnik nie wywołał i któremu w istocie - działając w oparciu o relację zaufania w stosunkach pracowniczych - nie mógł zapobiec.

Skarżąca przyznała, że jedynym możliwym zastrzeżeniem ze strony Kolegium mógłby być fakt, iż czynność, dla której został określony termin, została dopełniona wcześniej, aniżeli sam wniosek o przywrócenie terminu. Jednakże analizując stan faktyczny sprawy, zasadnie dojść można do wniosku, że spełnienie tego warunku pozostawało niemożliwe z uwagi na rodzaj przyczyny uchybienia terminowi. Ponadto skarżąca wskazała, że ustawodawca - konstruując opisaną przesłankę - miał przede wszystkim na celu to, aby podatnik nie zwlekał z dopełnieniem czynności w stosunku do złożonego wniosku, w przedmiotowej zaś sprawie czynność została dokonana przed wnioskiem.

Zaakcentowała, że wniosek - złożony w dniu 29 września 2017 r. - spełnia powyższy warunek, bowiem przyczyna uchybienia (w tej sytuacji ustanie pozostawania przez podatnika w błędzie) stała się stronie wiadoma (a tym samym w istocie ustała) w dniu zapoznania się z odpowiedzią Burmistrza Miasta W. na złożone w sprawie podatkowej odwołanie.

6. W odpowiedzi Kolegium stwierdziło, że skarga nie jest zasadna i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia [...], złożonym w dniu 29 września 2017 r., skarżąca podniosła, iż Decyzja została skutecznie doręczona spółce w dniu 28 sierpnia 2017 r., dlatego odwołanie – złożone w dniu 11 września 2017 r. za pośrednictwem operatora pocztowego - należy uznać za wniesione w ustawowym terminie. Skarżąca argumentowała, iż Decyzja nie została doręczona w dniu 25 sierpnia 2017 r., gdyż spółka nie wskazała, iż adresem do doręczeń w postępowaniu podatkowym jest W., ul. [...]. Ponadto osoba, która odebrała Decyzję, nie była do tego upoważniona - uczyniła to wbrew posiadanym uprawnieniom.

Z ostrożności procesowej skarżąca podkreśliła, iż ewentualne uchybienie terminu do wniesienia odwołania wyniosłoby jedynie trzy dni, a samowolne podjęcie korespondencji przez osobę do tego nieupoważnioną należy postrzegać w kategoriach niezawinionych przez spółkę.

W myśl art. 162 § 1 o.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (art. 162 § 2 o.p.).

Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne (art. 162 § 3 o.p.).

Przepisy § 1-3 stosuje się do terminów procesowych (art. 162 § 4 o.p.).

Bezsporną okolicznością jest złożenie przez skarżącą wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od Decyzji w terminie określonym w art. 162 § 2 O.p., jak również dopełnienie czynności, dla której był określony termin, tj. wniesienia odwołania od Decyzji.

Sporne natomiast jest, czy spółka uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania do Decyzji nastąpiło bez jej winy.

Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że powyższa przesłanka przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od Decyzji nie została przez spółkę spełniona. Organ prawidłowo zastosował art. 162 § 1 o.p.

Z akt sprawy wynika, że w złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości za 2017 r., w poz. C.3 spółka ujawniła adres do korespondencji: W., ul. [...]. Pod adresem tym, w obiekcie o nazwie B, spółka prowadzi działalność gospodarczą – min. świadczy usługi zdrowotne.

Na adres ten, organ pierwszej instancji wysyłał m.in. wezwania do złożenia wyjaśnień i korekty deklaracji na podatek od nieruchomości za 2017 r. (k. 18 i 24 akt administracyjnych, teczka nr 2), postanowienie informujące o terminie załatwienia sprawy dotyczącej określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2017 r. (k. 14 akt administracyjnych, teczka nr 1), postanowienie o przeprowadzeniu dowodu z oględzin nieruchomości położonej w W., przy ul. [...] (k. 15 akt administracyjnych, teczka nr 1), postanowienie o wyznaczeniu spółce siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego w sprawie (k. 9 administracyjnych, teczka nr 1). Co więcej, odbiór ostatniego z wymienionych powyżej dokumentów potwierdziła K. K., podpisując czytelnie potwierdzenie odbioru i przybijając pieczęć z danymi spółki – pieczęć, którą spółka posługiwała się w prowadzonej działalności gospodarczej, w tym przy złożeniu deklaracji na podatek od nieruchomości na 2017 r. (k. 4 (teczka nr 1), k.19 (teczka Kolegium) i k. 28 (teczka nr 2) akt administracyjnych).

Skarżąca w toku postępowania nie kwestionowała skuteczności doręczenia jej ww. dokumentów, w tym faktu doręczenia ich na wskazany przez spółkę adres do korespondencji, który jest jednocześnie adresem prowadzenia działalności gospodarczej.

Należy podkreślić, iż obowiązkiem skarżącej, będącej osobą prawną, jest takie zorganizowanie odbioru pism, by dokonywała tego osoba upoważniona (zob. wyrok NSA z dnia z dnia 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt I FSK 1665/15, LEX nr 2294072). W sprawie, pracownik skarżącej p. K. K., zatrudniona na stanowisku recepcjonisty, odebrała Decyzję w dniu 25 sierpnia 2018 r., umieszczając na dowodzie doręczenia pieczątkę spółki i wraz ze swoim podpisem. Z takiego działania pracownika można było domniemywać, że jest on uprawniony do odbioru korespondencji kierowanej do spółki, w tym również Decyzji. Sąd podziela pogląd NSA w Warszawie, że nie ma znaczenia, jaki konkretnie zakres prac przewidziano w umowie dla danego pracownika (tu K. K.), skoro odebrał korespondencję, posługiwał się pieczęcią spółki i nie oświadczył doręczającemu, że przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jego obowiązków (zob. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 17 maja 2006 r., sygn. akt I FSK 1208/05, CBOSA). Dlatego przedstawiony przez skarżącą dowód w postaci zakresu obowiązków, uprawnień i odpowiedzialności p. K. K. jest dla sprawy irelewantny. Za osobę uprawnioną do odbioru pism można uznać każdą osobę, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Kr 232/16, CBOSA).

W świetle powyższych wywodów należy uznać, iż skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania od Decyzji nastąpiło bez jej winy. Podkreślić bowiem należy, że podniesiona w skardze okoliczność niezachowania przez pracownicę należytej staranności, tj. przekazanie Decyzji osobie upoważnionej do reprezentowania spółki dopiero w poniedziałek 28 sierpnia 2018 r. oraz wprowadzenie jej w błąd co do faktycznej daty otrzymania Decyzji, pociąga również konsekwencje dla spółki, w której jest zatrudniona. Skarżąca ponosi bowiem odpowiedzialność za działania lub zaniechania swoich pracowników. Powyższa teza znalazła odzwierciedlenie w licznych orzeczeniach, zarówno sądów administracyjnych, jak i Sądu Najwyższego (zob. postanowienie NSA z dnia 17 maja 2005 r., sygn. akt I FSK 1208/05 i powołanie przezeń orzeczenia, CBOSA).

Odnosząc się do zarzutów skargi, wyjaśnić również należy, że w sprawie nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, a przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę.

Przez wzgląd na powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) skargę oddalił.