Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 201/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 61a par. 1, art. 28
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Maciej Busz WSA Józef Maleszewski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu [...] maja 2018 r. sprawy ze skargi A. S., A. W., E. W., M. B., E. R., P. Ł. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego solidarnie na rzecz skarżących A. S., A. W., E. W., M. B., E. R., P. Ł. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A. S. kwotę 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 4. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego A. W. kwotę 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 5. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej E. W. kwotę 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 6. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. B. kwotę 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 7. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej E. R. kwotę 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 8. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego P. Ł. kwotę 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] listopada 2017 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynęło żądanie A. S., A. W., E. W., M. B., E. R. i P. Ł., zastępowanych przez pełnomocnika, z żądaniem przeprowadzenia kontroli i wszczęcia stosownego postępowania w sprawie legalności robót budowlanych prowadzonych na działkach nr [...], [...], [...], [...] położonych w [...]. Pełnomocnik napisał, że na ww. sąsiednich działkach od jakiegoś czasu prowadzone są roboty budowlane, a dopiero [...] listopada 2017 r. została wydana decyzja o warunkach zabudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, na wniosek A. i M. R.. Decyzja ta została doręczona wszystkim Wnioskodawcom i nie jest ostateczna.

Postanowieniem z [...] grudnia 2017 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], wskazując na art. 61a § 1 oraz art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23; obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm., dalej jako K.p.a.), odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego. Uzasadniając napisał, że po otrzymaniu wniosku wezwał Wnioskodawców do wyjaśnienia i udowodnienia jakiego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy żądanie. W odpowiedzi pełnomocnik poinformował, że interes prawny Wnioskodawców wywodzi z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 z późn. zm., dalej jako P.b.).

PINB napisał, że określenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie badania legalności robót budowlanych, o której mowa we wniosku, powinno odbyć się na podstawie art. 28 K.p.a., zgodnie z którym stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z materiału dowodowego w niniejszej sprawie wynika, że A. S. i E. W. są współwłaścicielami nieruchomości nr [...], A. W. i P. Ł. są współwłaścicielami nieruchomości o nr [...], M. B. jest właścicielem nieruchomości o nr [...], a E. R. jest właścicielem nieruchomości o nr [...], położonych w [...] przy ul. [...]. Nieruchomości te nie graniczą z działkami wskazanymi we wniosku, nr [...], [...], [...], [...]. Fakt lokalizacji działek nr [...], [...], [...], [...] w niedalekim sąsiedztwie, nie uzasadnia, w ocenie PINB, okoliczności przyznania statusu strony postępowania w sprawie legalności robót budowlanych. Sąsiednie usytuowanie działek nie jest równoznaczne z oddziaływaniem ewentualnych obiektów usytuowanych na jednej działce na nieruchomość sąsiednią. Sam fakt nawet bezpośredniego graniczenia z działką inwestycyjną nie przesądza o byciu stroną. Wnioskodawcy nie wykazali, aby roboty budowlane opisane we wniosku spowodowały naruszenie warunków korzystania z ich nieruchomości.

W zażaleniu na opisane postanowienie pełnomocnik Wnioskodawców napisał, że PINB nie sprecyzował, jakie konkretnie roboty budowlane zostały samowolnie wykonane, co stwierdził w czasie kontroli. Skoro Wnioskodawcy nie wiedzą, jakie roboty budowlane zostały wykonane na sąsiednich nieruchomościach, a organ nie chce ich ujawnić, to zdanie pełnomocnika jest oczywistym, że nie jest możliwe merytoryczne odniesienie się do owej samowoli. Sąsiedzi nie mogą ocenić tego, czy nielegalne roboty mogą na nich oddziaływać, skoro nie wiedzą jakie one są - stąd tak ważne jest, ażeby w postępowaniu naprawczym brali udział właściciele sąsiedniej nieruchomości, którzy tylko w ten sposób mogą mieć wpływ na poprawność działania inwestora, a nade wszystko nadzoru budowlanego. Dalej pełnomocnik stwierdził, że do posiadania legitymacji procesowej nie jest konieczne ustalenie "naruszania i ograniczania praw"; wystarczy tylko sama możliwość takiego oddziaływania. Organ zobowiązany jest do badania interesu prawnego w każdym indywidualnym przypadku. Zależy to od stopnia oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie. Takiego badania PINB w ogóle nie przeprowadził. Zdaniem pełnomocnika, w sytuacji gdy inwestor realizuje proces budowlany niezgodnie z przepisami, sąsiadom przysługuje legitymacja procesowa strony. Interes prawny Wnioskodawców został naruszony już przez sam fakt wykonywania robót budowlanych w warunkach samowoli. Organ ma prawo odmówić wszczęcia postępowania, bez przeprowadzania postępowania wyjaśniającego, gdy w sposób oczywisty wynika, iż sytuacja podmiotu wnoszącego żądanie wskazuje na brak interesu prawnego. Merytoryczne badanie interesu prawnego może bowiem nastąpić dopiero po doręczeniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 K.p.a.). Nadto pełnomocnik zaznaczył, że w postępowaniu dotyczącym warunków zabudowy na działkach, na których dokonano samowoli budowlanej Wnioskodawcy występują jako strony.

Postanowieniem z [...] stycznia 2018 r. nr [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazując na art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając napisał, że instytucja odmowy wszczęcia postępowania została uregulowana przez ustawodawcę w art. 61a K.p.a. Zgodnie z treścią art. 61a § 1 K.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. WWINB stwierdził, że ustawodawca nie skonkretyzował, co należy rozumieć przez wyrażenie "inne uzasadnione przyczyny". Dalej WWINB napisał, że PINB odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego ze względu na wystąpienie drugiej przesłanki zawartej w art. 61 §1 k.p.a. - związane z "innymi uzasadnionymi okolicznościami" - tj. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie. W dniu [...] grudnia 2017 r. organ I instancji z urzędu wszczął postępowanie administracyjne w sprawie legalności wykonania robót na działce nr [...] oraz [...]. Nadto WWINB podkreślił, że z mapy pozyskanej ze strony urzędu miasta [...] wynika, iż działki będące własnością Wnioskodawców są oddzielone działką nr [...] (której szerokość wynosi ponad 50m), od działek na których wykonywane są roboty budowlane (wedle decyzji o warunkach zabudowy na ww. działkach przewidziano budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem). W związku z powyższym nie ma bezpośredniego oddziaływania na działki Wnioskodawców. Stroną procesu inwestycyjnego jest właściciel sąsiedniej nieruchomości, która bezpośrednio sąsiaduje z działkami na których są prowadzone ewentualne prace budowlane. Jednakże to organ administracji ustala krąg stron postępowania, na podstawie art. 28 K.p.a. WWINB podkreślił, że Wnioskodawcy nie wykazali, aby inwestycja spowodowała naruszenie warunków korzystania z ich nieruchomości. Również ewentualna inwestycja w żaden sposób nie ogranicza sposobu korzystania z nieruchomości należących do Wnioskodawców.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. S., A. W., E. W., M. B., E. R. oraz P. Ł., zastępowani przez zawodowego pełnomocnika, wnieśli o (1.) uwzględnienie skargi przez WWINB w trybie autokontroli poprzez uchylenie własnego postanowienia i wydanie nowego orzeczenia, (2.) uchylenie postanowienia WWINB oraz poprzedzającego go postanowienia PINB przez Sąd w przypadku nieuwzględnienia skargi w trybie autokontroli, (3.) zasądzenie od WWINB na rzecz skarżących kosztów postępowania [wynagrodzenia pełnomocnika - 480 zł (stawka minimalna), kosztów sądowych - wpisu 100 zł, kosztów udzielonego pełnomocnictwa - opłaty skarbowej 17 zł].

Pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 61a § 1 w zw. z art. 28 K.p.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie; zdaniem pełnomocnika organy nadzoru budowlanego obu instancji popełniły błąd subsumcji niewłaściwie uznając, że stan faktyczny przyjęty w sprawie upoważnia do odmowy wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy jest akurat odwrotnie - postępowanie powinno zostać wszczęte na żądanie Skarżących, gdyż w postępowaniu naprawczym (legalizującym samowolę budowlaną) posiadają legitymację procesową; powinni mieć zapewnioną możliwość sprawdzenia - poprzez udział w postępowaniu naprawczym - czy ich prawa nie zostaną naruszone dopuszczeniem do kontynuowania - realizacji - samowolnie rozpoczętej inwestycji.

Uzasadniając skargę pełnomocnik napisał w szczególności, że PINB odmówił wszczęcia postępowania, gdyż uznał, że skarżący nie posiadają legitymacji do działania w sprawie, a zatem wskazał na pierwszą przesłankę z art. 61a § 1 K.p.a. Natomiast WWINB stwierdził, że PINB odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego ze względu na wystąpienie drugiej przesłanki zawartej w art. 61a § 1 K.p.a. - związane z "innymi uzasadnionymi okolicznościami" - tj. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie. Zdaniem pełnomocnika pozostaje niewyjaśniona kwestia tego, która przesłanka w istocie stanowiła podstawę odmowy wszczęcia postępowania i chociażby z tego powodu przedmiotowa sprawa powinna podlegać ponownemu rozpoznaniu. Dalej pełnomocnik podkreślił, że art. 61a § 1 K.p.a. powinien mieć zastosowanie tylko wtedy, gdy brak przymiotu strony jest oczywisty i nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w kwestii weryfikacji legitymacji materialnoprawnej osoby żądającej przeprowadzenia postępowania. Skarżący mają prawo wiedzieć, jaką zabudowę będą musieli znosić.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, iż złożona w sprawie niniejszej skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Od dnia 15 sierpnia 2015 r. obowiązuje bowiem regulacja art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.), zgodnie z którą sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Oznacza to, że w obecnym stanie prawnym, w przypadku skarg na postanowienie, skierowanie ich do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 P.p.s.a. polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Przechodząc do oceny zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że nie może się ono ostać w obrocie prawnym, choć nie wszystkie zarzuty skargi można podzielić.

Sąd podziela zarzut skargi dotyczący rozbieżności organów obu instancji co do przesłanek odmowy postępowania. Zgodnie z art. 61a § 1 K.p.a., który to przepis był zresztą cytowany przez organy obu instancji, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z kolei stroną jest każdy kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 K.p.a.).

Z uzasadnienia postanowienia organu I instancji wynika jednoznacznie, że PINB odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego, bowiem uznał, że żadne z pośród Wnioskodawców nie ma interesu prawnego. Z kolei organ wyższego stopnia napisał, że PINB odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na wstąpienie drugiej przesłanki z art. 61a § 1 K.p.a. - ze względu na to, że w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy, albo w sprawie takiej zapadło rozstrzygnięcie. WWINB wskazał, że w dniu [...] grudnia 2017 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie legalności wykonania robót na działce nr [...] oraz [...].

Z treści art. 61a § 1 K.p.a. wynika obowiązek organu do przeprowadzenia wstępnej analizy wniosku pod kątem ewentualnego wystąpienia okoliczności uniemożliwiających merytoryczne rozpatrzenie podania. Na wstępnym etapie rozpoznania wniosku organ administracji przeprowadza badanie pod kątem istnienia przesłanek formalnoprawnych, warunkujących jego dopuszczalność. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w kontekście zastosowania art. 61a § 1 k.p.a., ugruntowane jest stanowisko, że żądanie osoby nie wszczyna postępowania administracyjnego tylko wówczas, gdy żądanie wszczęcia zostało zgłoszone przez podmiot oczywiście nieuprawniony, tzn. gdy z podania w sposób oczywisty wynika, że wnoszący składa je nie w swojej sprawie. W każdym innym przypadku zatem, kiedy brak interesu prawnego wnoszącego żądanie wszczęcia postępowania nie jest tak oczywisty, budzi wątpliwości bądź wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, organ nie powinien odmawiać wszczęcia postępowania, ale kontynuować je i dopiero w jego trakcie ustalić status prawny żądającego wszczęcia postępowania. W przypadku ustalenia, iż wnoszący żądanie wszczęcia postępowania jest stroną, postępowanie powinno się zakończyć wydaniem decyzji co do istoty (art. 104 k.p.a.), a w przypadku braku przymiotu strony - umorzeniem postępowania stosownie do art. 105 § 1 K.p.a. (por. wyrok NSA z 29 listopada 2017 r., II OSK 337/17 i wymienione tam orzecznictwo tego Sądu; CBOSA). Zacytowany pogląd skład orzekający w pełni podziela. Co za tym idzie Sąd podziela kolejny zarzut skargi, że organy administracji, i to obu instancji, przeprowadziły badanie czy każde z Wnioskodawców ma interes prawny. Badanie to zostało jednak przeprowadzone poza postępowaniem, do czego brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych. I tak, organ II instancji, po bezpodstawnym stwierdzeniu jakoby PINB odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na wstąpienie drugiej przesłanki z art. 61a § 1 K.p.a., przeanalizował położenie działek każdego z Wnioskodawców względem działek na których mają być wykonywane roboty budowlane. Posłużył się do tego mapą umieszczoną na stronie urzędu miasta [...] i wywiódł, że "nie ma bezpośredniego oddziaływania na działki wnioskodawców". Z kolei organ I instancji ocenił, z powołaniem się na materiał dowodowy sprawy, że nieruchomości Wnioskodawców nie graniczą z działkami opisanymi we wniosku, pozostając w "niedalekim sąsiedztwie" jak i "znacznej odległości", że brak podstaw aby stwierdzić, że ewentualna inwestycja w jakikolwiek sposób ogranicza możliwość korzystania przez Wnioskodawców z ich nieruchomości.

Sąd podkreśla, że PINB, po otrzymaniu wniosku o wszczęcie postępowania, przeprowadził kontrolę robót budowlanych, zgromadził materiał dowodowy w postaci zdjęć oraz wypisów z rejestru gruntów, zarówno działek wskazanych we wniosku jak i działek należących do Wnioskodawców, po czym odmówił wszczęcia postępowania. Słusznie wskazano w skardze, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. w sytuacji, gdy kwestia przymiotu strony nie jest oczywista, a jej wyjaśnienie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, stanowi naruszenie tego przepisu. WWINB jak i PINB takiego wyjaśnienia dokonały poza postępowaniem, chociaż brak ku temu podstawy prawnej. Z opisanego powodu Sąd uchylił zaskarżone postanowienie.

Dalej Sąd stwierdza, że WWINB słusznie zwrócił uwagę na wszczęte z urzędu przez PINB postępowanie dotyczące legalności robót budowlanych na działkach nr [...] i [...]. Sąd zauważa jednak, że organ wyższego stopnia nie wyjaśnił tej kwestii tzn. nie wykazał, że ma miejsce tożsamość spraw lub taką tożsamość wykluczył. Nie budzi wątpliwości, że przepis art. 61a § 1 K.p.a. stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego m.in. w sytuacji, gdy kierowane do organu administracji publicznej żądanie dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej lub w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy (por. np. wyrok NSA z [...] grudnia 2017 r., I OSK [...]; CBOSA). Wniosek Skarżących dotyczy działek nr 3757/, [...], [...], [...], podczas gdy z zawiadomienia o wszczęciu postępowania (k. 10 akt organu I instancji) wynika, że PINB wszczął z urzędu postępowanie w sprawie legalności wykonania robót na działkach nr [...], [...]. Z akt sprawy nie wynika w sposób jednoznaczny, czy roboty budowlane są prowadzone tylko na dwóch działkach spośród czterech działek wskazanych we wniosku, czy też na działkach wskazanych we wniosku są realizowane różne roboty budowlane, w tym roboty budowlane objęte przedmiotowym postępowaniem które zostało wszczęte z urzędu. Innymi słowy nie ma pewności, czy postępowanie prowadzone z urzędu dotyczy dokładnie tych samych robót budowlanych, które zostały opisane we wniosku. Sąd podkreśla wynikający z art. 133 § 1 P.p.s.a. obowiązek wydania wyroku "na podstawie akt sprawy".

Sąd wyjaśnia, że nie uchylił postanowienia organu I instancji, ponieważ możliwa jest sytuacja, że rozstrzygnięcie PINB o odmowie wszczęcia postępowania z wniosku Skarżących, mimo że uzasadnione wadliwymi argumentami, jest zgodne z prawem. Znaczenie może mieć ten fakt, że w dacie rozstrzygania zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania toczyło się już postępowanie wszczęte z urzędu. WWINB powinien był jednoznacznie stwierdzić, czy postępowanie wszczęte z urzędu i żądanie Skarżących dotyczą tego samego przedmiotu. W razie stwierdzenia, że występuje tożsamość przedmiotu toczącego się postępowania z przedmiotem wskazanym we wniosku Skarżących, należało utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie, ale z innym uzasadnieniem. W takiej sytuacji organ powinien stwierdzić, że skoro toczy się postępowanie, to nie może zostać wszczęte drugie postępowanie dotyczące tego samego przedmiotu.

Jako że z zażalenia oraz skargi wynika determinacja Skarżących do uzyskania przymiotu stron postępowania Sąd zaznacza, że prawidłowe i wyczerpujące określenie kręgu stron postępowania jest jednym z obowiązków organu administracji. Gdyby zatem okazało się, że postępowanie z wniosku Skarżących nie może zostać wszczęte, bowiem toczy się już postępowanie wszczęte z urzędu i dotyczącego tego samego przedmiotu, to każdy podmiot, w tym każdy ze Skarżących, może zażądać od organu administracji dopuszczenia do udziału w postępowaniu toczącym się z urzędu.

Sąd nie podziela natomiast wywodów skargi dotyczących sprawdzenia, poprzez udział w postępowaniu, czy prawa Skarżących zostaną naruszone w razie realizacji robót na działkach wskazanych we wniosku. Dopiero wykazanie, że dana osoba posiada interes prawny, pozwala na udział w postępowaniu. Interes prawny jest oparty na przepisach prawa materialnego. Tylko więc wykazanie, że osoba żądająca uznania jej za stronę powołuje się na swój interes oparty na konkretnej normie prawa materialnego pozwala na przyjęcie, iż ma ona interes prawny w toczącym się postępowaniu. Dana osoba ma interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy sytuacją prawną tej osoby a przedmiotem postępowania istnieje – uzasadnione treścią normy prawa materialnego – realne, rzeczywiste powiązanie. Z konstrukcji interesu prawnego wynika, że nawet jeżeli roboty budowlane czy wręcz cały proces budowlany są prowadzone bez podstawy prawnej, to podmiot legitymujący się jedynie interesem faktycznym, nie uzyska z tego powodu interesu prawnego.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach orzeczono jak w punktach 2 i 3 sentencji wyroku, na postawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. W myśl pierwszego z wymienionych przepisów, w razie uwzględnienia skargi skarżącemu przysługuje od organu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z kolei zgodnie z art. 205 § 2 P.p.s.a., niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez radcę prawnego obejmują także jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez Sąd osobistego stawiennictwa strony. Przepisami odrębnymi, o których mowa wyżej, są przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2015 r., poz. 1804 ze zm.). W myśl § 15 tegoż rozporządzenia:

1. Opłaty stanowiące podstawę zasądzania kosztów zastępstwa ustala się z uwzględnieniem stawek minimalnych określonych w rozdziałach 2-4.

2. Opłatę w sprawach niewymagających przeprowadzenia rozprawy ustala się w wysokości równej stawce minimalnej.

3. Opłatę w sprawach wymagających przeprowadzenia rozprawy ustala się w wysokości przewyższającej stawkę minimalną, która nie może przekroczyć sześciokrotności tej stawki, ani wartości przedmiotu sprawy, jeśli uzasadnia to:

1) niezbędny nakład pracy radcy prawnego, w szczególności poświęcony czas na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczba stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjęte w sprawie, w tym czynności podjęte w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu;

2) wartość przedmiotu sprawy;

3) wkład pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie;

4) rodzaj i zawiłość sprawy, w szczególności tryb i czas prowadzenia sprawy, obszerność zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów, o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.

Mając na względzie powyższe, Sąd określił wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej wedle stawek minimalnych, uznając, że w okolicznościach niniejszej sprawy wynagrodzenie w takiej wysokości będzie adekwatne. W rezultacie na zasądzoną kwotę kosztów postępowania składa się wynagrodzenie pełnomocnika reprezentującego Skarżących, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) wyżej powołanego rozporządzenia i zasądzone solidarnie (480 zł) oraz zwrot wpisu i opłaty od pełnomocnictwa, po 117 zł na rzecz każdego ze Skarżących.