Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1682/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2007-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 7 lutego 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Lubiński (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 lutego 2007 roku przy udziale - sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

Sąd ustalił, że pismem z dnia 1 stycznia 2003 roku A. S. współwłaścicielka nieruchomości położonej przy ulicy A 10 a w O. wniosła o wyłączenie z opodatkowania podatkiem od nieruchomości następujących obiektów budowlanych: komórki drewnianej bez fundamentów, garażu drewnianego bez fundamentów i wiaty drewnianej bez fundamentów. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniła, że wymienione obiekty nie są trwale związane z gruntem, nie posiadają fundamentów oraz nie są wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, w związku z czym nie podlegają opodatkowaniu.

W dniu 10 lutego 2003 roku A. S. złożyła informację o nieruchomościach za 2003 rok, w której zgłosiła do opodatkowania: 58 m² budynków mieszkalnych 411,46 m² pozostałych gruntów.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Burmistrz Miasta O. ustalił wysokość zobowiązania podatkowego za 2003 rok dla powyższej nieruchomości, przyjmując do opodatkowania 92 m² budynków mieszkalnych, 59 m² budynków pozostałych, 886 m² gruntów pozostałych i 40,5 m² garaży.

W dniach [...] i [...] przeprowadzono oględziny nieruchomości, w wyniku których decyzją z dnia [...] Nr [...] organ I instancji na podstawie art. 254 §1 Ordynacji podatkowej dokonał zmiany decyzji z dnia [...] w ten sposób, że opodatkował 97,22 m² budynków mieszkalnych ,42,20 m² budynków pozostałych ,886,00 m² gruntów pozostałych i 27,87 m² garaży.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na skutek wniesienia odwołania przez A. S., uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że brak było podstaw do zastosowania art. 254 Ordynacji podatkowej, skoro nie wystąpiły żadne okoliczności które miałyby wpływ na zmianę ustalonego już podatku. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że ustalenie podatku powinno nastąpić w oparciu o informacje o nieruchomościach złożone przez wszystkich współwłaścicieli nieruchomości.

Na podstawie takich informacji Burmistrz Miasta O. decyzją z dnia [...] Nr [...] ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 rok na kwotę 350, 30 złotych.

W wyniku rozpoznania odwołania A. S. i L. P. decyzja ta została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...], z uwagi na naruszenie przepisów procedury podatkowej o kontroli podatkowej i wznowieniu postępowania.

W kolejnej decyzji nr [...] w dniu [...] Burmistrz Miasta O. uchylił swą ostateczną decyzję z dnia [...] w części dotyczącej opodatkowania budynków i w tym zakresie ustalił wysokość zobowiązania podatkowego na kwotę 247, 93 złotych.

Wobec tego, że decyzję tę skierowano tylko do jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] Nr [...] uchyliło decyzją z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Burmistrz Miasta O. decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił własną decyzję ostateczną z dnia [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2003 rok w części dotyczącej opodatkowania budynków i ustalił wymiar podatku za 2003 rok od nieruchomości położonej przy ul. A 10 w wysokości 247,93, przyjmując do opodatkowania 105,37 m² budynków mieszkalnych, 42,20m² budynków pozostałych i 5,50 m² garaży. W uzasadnieniu organ administracji wskazał, że postępowanie zostało wznowione w skutek wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych, istniejących w dniu wydania pierwotnej decyzji, a nieznanych organowi. Mianowicie w ocenie organu I instancji nastąpiła zmiana powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych z 92 m² na łącznie 105,37 m², ponadto zmniejszeniu uległa powierzchnia do opodatkowania w związku z niższym niż 2,2 m poziomem kondygnacji garażu oraz powierzchnia użytkowa pozostałych budynków z uwagi na wykluczenie z opodatkowania części obiektów nie posiadających fundamentów .

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła A. S., żądając stwierdzenia jej nieważności, bądź jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji A. S. zarzuciła :

- rażące naruszenie art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania mimo istnienia przesłanek obligatoryjnego zawieszenia tego postępowania ,

-rażące naruszenie art. 209 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji mimo że przepisy prawa uzależniają jej wydanie od zajęcia stanowiska przez inny organ,

- naruszenie zasad postępowania podatkowego przez obrazę art. 122 Ordynacji podatkowej

- rażące naruszenie art. 210§ 4 Ordynacji podatkowej przez lakoniczne uzasadnienie decyzji

- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 77 i 80 kpa.

W uzasadnieniu odwołania A. S. stwierdziła, że uzasadnienie decyzji nie zawiera ustalenia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, ani też przesłanek, którymi organ kierował się przy wydawaniu decyzji. Poza tym w ocenie odwołującej się decyzja została wydana mimo nie rozstrzygnięcia kwestii wstępnej jaką jest samowola budowlana w postaci garażu wybudowanego na wspólnym gruncie przez jedną ze współwłaścicielek.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w jego ocenie nie budzi wątpliwości tryb oraz przesłanki wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy stwierdził, że zobowiązanie podatkowe zostało ustalone w oparciu o deklaracje podatkowe, które stanowią dowody w postępowaniu podatkowym. Organ odwoławczy stwierdził, że wprawdzie znajdujące się w aktach sprawy informacje o nieruchomościach złożone przez poszczególne wspólniczki zawierają odmienne oświadczenia to rozbieżność ta w ocenie organu wynika z podania przez podatniczki przedmiotu opodatkowania stosownie do sposobu korzystania z nieruchomości. W ocenie organu administracji, nie ma potrzeby żądania od podatniczek złożenia identycznych deklaracji podatkowych z uwagi na solidarność zobowiązania podatkowego. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia przepisów o zawieszeniu postępowania, o trybie współdziałania organów, zasady prawdy obiektywnej i przepisów dotyczących uzasadnienia. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego brak jest w sprawie zagadnienia wstępnego, od którego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd zależałoby rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji. Za takie bowiem zdaniem organu odwoławczego, nie można uznać kwestii samowoli budowlanej polegającej na wybudowaniu garażu na wspólnym gruncie przez jedną ze współwłaścicielek. Fakt ten w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie ma znaczenia dla opodatkowania takiego budynku. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że niezasadny jest zarzut A. S. dotyczący braku wskazania faktów istotnych dla rozstrzygnięcia i przesłanek wydanej decyzji, gdyż organ I instancji przedstawił wyniki i motywy wznowionego postępowania oraz przyczyny ustalenia zobowiązania podatkowego w niższej kwocie.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła A. S.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacji podatkowej oraz art. 2 ust 1 pkt 2, art. 3 ust 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 2 "a" i "e") ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi skarżąca powtórzyła argumenty zawarte w uzasadnieniu odwołania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 7 lutego 2007 roku pełnomocnik skarżącej stwierdził, że nie zgadza się z wysokością ustalonych podatków z uwagi na błędne uwzględnienie przez organ podatkowy w opodatkowaniu powierzchni garażu, który został wniesiony bez pozwolenia na budowę. W odniesieniu do tej kwestii pełnomocnik skarżącej wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego poprzez dołączenie akt sprawy o sygnaturze II S.A./Łd 1802/99, zakończonej przed sądem administracyjnym oraz dokumentów Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz akt sprawy dotyczących samowoli budowlanej. Pełnomocnik skarżącej na rozprawie nie zakwestionował podstawy opodatkowania wynikającej z zaskarżonej decyzji a która została przeniesiona przez organ z informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych za rok 2003, złożonej przez współwłaścicieli. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej potwierdził, że wielkość powierzchni wyrażona w metrach kwadratowych, zawarta w decyzji pokrywa się z ilością wskazaną w deklaracjach złożonych przez współwłaścicieli.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, zważył co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych: Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.: dalej ppsa), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które wymagałyby jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji brany jest pod uwagę stan prawny, który miał zastosowanie w chwili wydawania decyzji.

Sprawa będąca przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia wszczęta została podaniem Pani A. S. z dnia 3 lutego 2003 roku, w którym wniosła o wyłączenie opodatkowania podatkiem od nieruchomości obiektów budowlanych z uwagi na brak fundamentów.

Podanie zostało załatwione decyzją z dnia [...] Nr [...], w której ustalono wymiar podatku od nieruchomości na rok 2003 w kwocie 589,90 zł.

Wymieniona decyzja została wyeliminowana przez Burmistrza Miasta O. w następstwie postępowania wznowieniowego. Uznać należy za zasadne wzruszenie decyzji ostatecznej Burmistrza na podstawie art. 240 § 1 pkt5 Ordynacji podatkowej z uwagi na ujawnienia się okoliczności faktycznych nie znanych organowi a dotyczących istnienia innych współwłaścicieli nieruchomości, tym bardziej, że decyzja zapadła w trakcie tego postępowania była dla strony korzystniejsza.

Stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Nie budzi wątpliwości fakt, iż wysokość podatku od nieruchomości została ustalona na podstawie złożonych informacji o nieruchomościach i obiektach przez współwłaścicieli nieruchomości położonej przy ul. A 10 tj. A. S., L. P. i E. P.

Podkreślenia wymaga, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano, iż podatek od nieruchomości ma charakter majątkowy w tym znaczeniu, że opodatkowaniu podlega samo posiadanie przedmiotu objętego opodatkowaniem. Okoliczność, że przedmiot opodatkowania został wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę nie może wpływu na zakres obowiązku w podatku od nieruchomości. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych w żadnym przepisie nie uzależnia obowiązku podatkowego, czy też wysokości zobowiązania w tym podatku od istnienia pozwolenia na budowę budynku, jego stanu technicznego, zakresu jego wykorzystania.

Analiza treści skargi prowadzić może do wniosku, iż skarżąca nie neguje tej zasady. Na podkreślenie zasługuje fakt, iż skarżąca nie kwestionuje, wynikających z treści decyzji wielkości powierzchni budynków objętych opodatkowaniem, ani ustalonego w oparciu o tak przyjęte wielkości wysokości podatku. Jednakże uważa, że do czasu ostatecznego załatwienia sprawy pozwolenia na użytkowanie obiektu (garażu) wzniesionego przez jednego ze współwłaścicieli, sprawa powinna zostać zawieszona w oparciu o przepis art. 201 § 1 w zw. z art. 209 § 1 Ordynacji podatkowej. Pogląd taki nie znajduje żadnego uzasadnienia w treści tych przepisów.

Art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej zawiera obligatoryjne przesłanki zawieszenia postępowania. W pkt2 tego przepisu, rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji uzależnione zostało od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Chodzi więc o zagadnienie prejudycjalne, z którym mamy do czynienia, gdy rozstrzygnięcie sprawy podatkowej uzależnione jest od rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego w drodze orzeczenia, tj. wyroku, postępowania, decyzji czy ugody sądowej. Pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, zaś ocena tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2001 roku, Sygn. Akt III S.A. 32/00, POP 2002, nr 2, poz. 37).

Z powyższego wynika, iż kwestia braku pozwolenia na budowę i istnienia w związku z powyższym samowoli budowlanej oraz toczące się w tej sprawie odrębne postępowanie administracyjne, nie ma żadnego wpływu na obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, ponieważ swoim zakresem obejmuje on wszystkie budynki, nawet te, które wzniesiono bez pozwolenia na budowę.

Nie można także podzielić zarzutu strony skarżącej dotyczącego naruszenia art. 209 § 1 Ordynacji podatkowej. Stosownie do jego treści, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ, w tym wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie, decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ.

Przepis ten zawiera regulację procesową instytucji współdziałania organów administracji publicznej przy wydawaniu decyzji podatkowych, natomiast podstawą prawną współdziałania zawsze będzie przepis prawa materialnego.

Z konkretnego przepisu prawa materialnego musi wynikać obowiązek uzyskania przez organ załatwiający sprawę stanowiska innego organu, które w takim wypadku stanowi niezbędną przesłankę rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji podatkowej.

W niniejszej sprawie na istnienie takiego przepisu prawa materialnego nie wskazała strona skarżąca, jak również jego istnienia nie dopatrzył się Sąd.

Rozpoznając niniejszą sprawę należało także zwrócić uwagę na fakt, iż organy podatkowe ustaliły wysokość podatku od nieruchomości na podstawie danych złożonych przez każdego ze współwłaścicieli nieruchomości na trzech drukach stosownych deklaracji, bowiem w myśl art. 3 pkt 5 przez pojęcie deklaracji rozumie się również zeznania, wykazy oraz informacje.

Stosownie do treści art. 21 § 5 Ordynacji podatkowej, który stanowił podstawę prawną wydania decyzji, jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, wysokość zobowiązania podatkowego, o którym mowa w § 1 pkt 2, ustala się zgodnie z danymi zawartymi w deklaracji.

Jednakże w praktyce współwłaściciele dzielą pomiędzy sobą kwotę podatku w oparciu o przypadający im udział we współwłasności i z reguły jeden z nich opłaca podatek od całej nieruchomości. Organy podatkowe wymierzają podatek osobom fizycznym w kwocie ogólnej decyzji, adresowanej do wszystkich współwłaścicieli. Dlatego też skoro organ podatkowy ustalił podatek zgodnie z danymi zawartymi w kilku deklaracjach, ale dotyczących jednej nieruchomości i w wysokości zgodnej z obowiązującymi przepisami prawa, to nie można mówić o naruszeniu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ppsa.

Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.