Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 44/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości
Powołane przepisy: article: art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 lutego 2018 r. sprawy ze skargi A.S. i skargi M. S. na postanowienie D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów pisemnej opinii biegłego z zakresu fizykochemii oraz obciążenie tymi kosztami I. uchyla postanowienie w całości; II. zasądza od D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. na rzecz A. S. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. zasądza od D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. na rzecz M. S. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] XII 2015 r., nr [...], D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 III 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1412 dalej p.i.s.) oraz art 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013, poz. 267 ze zm. dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia stron A. S. i M. S. utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] IV 2015 r., nr [...], Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. (dalej organ I instancji) działając na podstawie art 12 ust 1 p.i.s. jak również art 263 § 1 oraz art 264 k.p.a. w związku z art. 27c ust. 4 p.i.s. i ustawy z dnia 29 VII 2005 r o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012 r. poz. 124 dalej ustawa) w sprawie ustalenia wysokość kosztów pisemnej opinii biegłego z zakresu fizykochemii, przeprowadzonej na okoliczność ustalenia składu chemicznego oraz sposobu oddziaływania na organizm ludzki zatrzymanych produktów, na kwotę 1845 zł i kwotą tą obciążył strony postępowania w następujących częściach – A. S. kwotą 922,50 zł; a M. S. kwotą 922,50 zł;

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że w związku ze stwierdzonym przez ten organ wprowadzaniem do obrotu do dnia 14 VIII 2012r w lokalu - w salonie gier G. C. przy ul [...] w O. środków zastępczych w dniu 20 IV 2015 r. działając na podstawie art 12 ust 1 oraz 7c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku z art. 44c ustawy wydał decyzję nr [...], którą zakazał wprowadzania do obrotu i nakazał wycofanie z obrotu oraz zniszczenie produktów uznanych za środki zastępcze Kapsel, Kapsel Max, Śruba.

W toku postępowania poprzedzającego wydanie tej decyzji wystąpiono do biegłego z zakresu fizykochemii na okoliczność ustalenia składu chemicznego oraz sposobu oddziaływania na organizm ludzki zatrzymanych produktów podejrzewanych o posiadanie cech środków zastępczych. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wystąpił o przebadanie tych produktów dnia 16 VIII 2012 r do Narodowego Instytutu Leków w W.

W wyniku tych badań (protokół badań z dnia 18 IX 2012 r., NI-1021-12 ustalono, że w tych produktach m.in. zidentyfikowano: Substancje kontrolowane przez ustawę o przeciwdziałaniu narkomanii JWH-122 oraz analogi strukturalne substancji wymienionych u załącznikach do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii: etkatynon, AM-220L JWH-022, 2-DPMP. Zgodnie z opinią biegłego wszystkie te substancje wykazują działanie psychoaktywne i produkty je zawierające mogą być zaklasyfikowane jako środki zastępcze oraz mogą stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, spełniając tym samym ustawową definicję środka zastępczego określoną w art 4 pkt 27 ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii. Jako środek zastępczy rozumie się substancję pochodzenia naturalnego lub syntetycznego w każdym stanie fizycznym lub produkt, roślinę, grzyba lub ich część, zawierające taką substancję, używane zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych, do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów".

Wskazano dalej, że zgodnie z art 27 c ust 4 p.i.s. w związku z art. 44 c ustawy koszty takich badań, w wyniku których stwierdzono, że zatrzymane produkty są środkami zastępczymi ponosi strona postępowania. Stosownie natomiast do treści art. 263 § 1 k.p. a. koszty opinii biegłych zaliczane są do kosztów postępowania, a zgodnie z art. 264 § 1 k.p.a. wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia ustala postanowieniem organ administracji publicznej prowadzący postępowanie.

Jednocześnie wyjaśniono, że wysokość kwoty wynika z dołączonej do akt kopii faktury VAT z dnia 21 IX 2012r., nr [...] za wykonanie badań. Natomiast termin zapłaty kosztów postępowania ustalony został zgodnie z art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej.

Wskazane w postanowieniu obie strony postępowania złożyły w ustawowym terminie tożsamo brzmiące zażalenia na to postanowienie. W zażaleniach zarzucono naruszenie: art. 104 § 1 i 2 k.p.a., polegające na braku wydania indywidualnego postanowienia dotyczącego strony, w oparciu o indywidualne i konkretne okoliczności dotyczące tej osoby, a zamiast tego zbiorcze potraktowanie sprawy związanej z przeprowadzoną kontrolą co skutkowało wydaniem wadliwego postanowienia, nie uwzględniającego indywidulanych aspektów sprawy; art. 107 § 3 k.p.a., polegającą na braku należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego wydanego postanowienia; art. 7, 11 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. i 107 § 1 k.p.a., polegające na wadliwej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do niesłusznego ustalenia, że strona wprowadzała w okresie do dnia 14 VIII 2012 r. do obrotu w lokalu przy ul [...] w O. produkty zagrażające życiu lub zdrowiu ludzi, a tym samym do błędnego ustalenia, że koszty opinii biegłego powinna ponosić strona skarżąca; art. 264 § 1 k.p.a. polegające na błędnym określeniu terminu uiszczenia obciążających stronę kosztów opinii biegłego, który upływa przed terminem na złożenie odwołania od decyzji zakazującej wprowadzania do obrotu określonych produktów, z którą postanowienie o kosztach jest związane, co tym samym pozbawia stronę możliwości kwestionowania postanowienia co do zasady, oraz art. 264 § 1 k.p.a. w zw. z art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej, polegającą na powołaniu się przy wyznaczaniu terminu uiszczenia obciążających stronę kosztów opinii biegłego na przepisy prawa podatkowego, które nie mogą mieć zastosowania w sprawie przed Państwową Inspekcją Sanitarną, w szczególności, że art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi o terminie płatności podatku, a koszty opinii biegłego nie sposób uznać za obciążanie równoważne z obciążeniem podatkowym.

Postanowieniem z dnia [...] XII 2015 r., nr [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 p.i.s oraz art. 138 § 1 pkt.1 w zw. z art. 144 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia stron utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] IV 2015 r., nr [...] organu I instancji.

Odpowiadając na zarzut strony dotyczący naruszenia art. 104 § 1 i 2 k.p.a. polegający na braku wydania indywidualnego postanowienia wobec poszczególnych stron, w oparciu o indywidualne i konkretne okoliczności dotyczące poszczególnych osób, należy zauważyć, że organ I instancji na podstawie całości zebranego materiału prawidłowo uznał, że zarówno A. S., jak i M. S. byli odpowiedzialni za łamanie zakazu wprowadzania do obrotu środków zastępczych. Mając powyższe na uwadze, każda ze stron została obciążona połową kosztów, jakie organ poniósł w związku z koniecznością przeprowadzenia badań mających na celu ustalenie składu jakościowego kwestionowanych produktów.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji przytoczył prawidłową podstawę prawną. Jednocześnie wskazał, że uzasadnienie decyzji zawiera uzasadnienie faktyczne, które w wystarczający sposób tłumaczy podstawę faktyczną decyzji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7, art. 11, art. 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. stwierdzono, że ustalenie podmiotów wprowadzających do obrotu środki zastępcze nie jest materią postanowienia o kosztach postępowania. Ustalenie takie następuje na etapie wydawania decyzji - w tym przypadku decyzji z art. 27 c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zw. z art. 44 c ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz z art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Organ I instancji w dniu 20 III 2015r. wydał decyzję nr 93/15 wymierzającą M. S. i A. S. kary pieniężne w wysokości 50.000 zł za wprowadzanie w okresie do dnia 14 VIII 2012r. do obrotu w lokalu przy ul. [...] w O. środków zastępczych w postaci następujących produktów: Kapsel, Kapsel Max, Śruba oraz umarzającą postępowanie administracyjne w części dotyczącej firmy [...] Sp. z o.o. wszczęte dnia 16 IV 2013 r. w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych. Organ II instancji po przeanalizowaniu całości akt sprawy wydał decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji .

Z kolei organ II instancji decyzją z dnia 20 IV 2015r nr 123/15 zakazał wprowadzania do obrotu, a także nakazał wycofanie z obrotu produktów: Kapsel, Kapsel Max, Śruba i zniszczenie ww. produktów na koszt adresatów niniejszej decyzji. Organ odwoławczy na skutek odwołania wydał decyzję nr 1689 /15 uchylającą w części dotyczącej nakazania zniszczenia na koszt stron postępowania produktów Kapsel, Kapsel max, Śruba i w tej części umorzył postępowanie I instancji, w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W konsekwencji organ wywiódł, że skoro w obu wyżej przywołanych ostatecznych decyzjach za strony postępowania, wprowadzające do obrotu środki zastępcze, uznano A. S. i M. S. to ustalenie to jest wiążące na etapie wydawania postanowienia w sprawie kosztów postępowania, albowiem postanowienie to jest procesową konsekwencją orzeczenia kończącego postępowanie administracyjne.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 264 § 1 k.p.a. wskazano, że zgodnie z tym przepisem- jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustalił w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Należy mieć jednak na uwadze, iż postanowienie wykonalne jest z chwilą wydania, o czym mówi art. 143 k.p.a., zgodnie z którym wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia, jednakże organ administracji publicznej, który wydał postanowienie może wstrzymać jego wykonanie, gdy uzna to za uzasadnione. Nie sposób, zatem twierdzić, że organ I instancji nie był władny do określenia terminu płatności począwszy od dnia doręczenia postanowienia.

Wskazano dalej, że treść postanowienia zgodnie z art. 246 k.p.a. winna obejmować w rozstrzygnięciu cztery oznaczone w przepisie elementy, wymagające łącznego ustalenia. Są nimi: a) wysokość kosztów; b) osoby zobowiązane do ich poniesienia; c) termin ich uiszczenia oraz d) sposób ich uiszczenia. Nadto określając termin zapłaty kosztów postępowania nie sposób jednak abstrahować w tym zakresie od przepisów innych aktów prawnych. Zgodnie natomiast z art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 VIII 1997 r. Ordynacji podatkowej jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III (dotyczącego zobowiązań podatkowych) stosuje się również do opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne niż wymienione w § 1 pkt 1 organy. Takimi niepodatkowymi należnościami budżetu państwa są natomiast także koszty postępowania administracyjnego ustalane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej jako organy administracji rządowej. Tym samym terminy płatności kosztów postępowania powinny być ustalane zgodnie z odpowiednio stosowanym art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej - a zatem jako termin 14 dni od dnia doręczenia postanowienia ustalającego wysokość kosztów postępowania.

A. S. i M. S. wnieśli jednobrzmiące skargi na powyższe postanowienie.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji i określenie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości oraz ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W skardze poza ponowieniem zarzutów odwołania strony podniosły zarzut naruszenia:

- art. 4 pkt 27 i art. 52 ustawy przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że strona skarżąca wprowadzała do obrotu środki zastępcze w rozumieniu powołanych przepisów ;

- art. 8, art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a i art. 75 k.p.a. oraz art. 7 i 75 § 1 k.p.a. i art. 86 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 i 2 k.p.a. przez brak ustosunkowania się w uzasadnieniu postanowienia do argumentów strony skarżącej podnoszonych w toku postępowania przed organami obu instancji dot. błędnych ustaleń faktycznych, tj. uznania, że strona znajdowała się w posiadaniu ujawnionych środków zastępczych, a następnie wprowadzała je do obrotu oraz polegającą na niesłusznym uznaniu, że materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, mimo nie przeprowadzenia szeregu dowodów oraz oparcia się na hipotezach i domysłach, a także polegające na nieprzeprowadzeniu zgłaszanych przez stronę skarżącą dowodów mimo ich istotnego znaczenia dla wyjaśnienia sprawy, w tym dowodu z przesłuchania strony oraz uzupełniającego przesłuchania świadków A. K. i A. R. w charakterze świadków, z całkowicie nieuzasadnioną argumentacją, co pozbawiło stronę prawa do przedstawienia swojego stanowiska w sprawie i doprowadziło w konsekwencji do wydania wadliwego postanowienia ;

- oraz 264 § 1 k.p.a. polegającą na łącznym obciążeniu dwóch stron postępowania administracyjnego, całością kosztów opinii biegłego.

W uzasadnieniach skarg skarżący przedstawili obszerną argumentację na poparcie przedstawionych zarzutów, sprowadzającą się do konkluzji, że wytwórcą i podmiotem wprowadzającym ujawnione środki zastępcze do obrotu jest z pewnością firma [...], od której Spółka z o.o. [...] zakupiła te środki. Nadto wyrażono przypuszczenie, że być może taką odpowiedzialność winna ponosić wskazana spółka, z pewnością jednak nie mogą za to odpowiadać ani A. S. ani M. S., który podnajął część lokalu spółce [...].

W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Odnosząc się do zarzutów skarg wskazał, że ustalenie podmiotów wprowadzających do obrotu środki zastępcze nie jest materią postanowienia o kosztach postępowania. Ustalenie takie następuje na etapie wydawania decyzji – w tym przypadku decyzji z art. 27 c ust. 6 p.i.s. w zw. z art. 44 c oraz art. 52 a ustawy. Ponadto wskazano, że wbrew zarzutom, skarżący mieli zapewniony udział w przedmiotowym postępowaniu oraz możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów jednak z tego nie skorzystali. Zgodnie bowiem z art. 10 § 1 k.p.a. informowani byli zawiadomieniem z dnia 29 X 2015r. o zakończeniu zbierania materiału dowodowego w sprawie, natomiast zawiadomieniami z dnia 12 czerwca 2014r., 30 lipca 2014 r. i 27 sierpnia 2014 r. o wyznaczonym terminie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków. Wbrew zarzutom skarżących, A. K. i A. R. zostały przesłuchane w charakterze świadków. Do przesłuchania doszło w dniu 27 VI 2014 r. Zarówno z treści wezwania (pismo z dnia 12 VI 2014r.) jak i z treści protokołu przesłuchania świadka (prot. z dnia 27 VI 2014r.) jednoznacznie wynika, że dowód z przesłuchania świadków następuje w toku prowadzonego postępowania administracyjnego w przedmiocie obciążenia opłatą za przeprowadzone badania składu jakościowego produktów Kapsel Max, Śruba oraz Kapsel.

Wyrokiem z 13 VII 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 63/16, tutejszy Sąd oddalił skargę A. S..

Wyrokiem z 13 VII 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 64/16, tutejszy Sąd oddalił skargę M. S..

Wyrokiem z 7 XI 2017 r., sygn. akt II OSK 2778/16, Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej A. S., uchylił wyrok tutejszego Sądu z 13 VII 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 63/16 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił przy tym jeden z zarzutów skargi kasacyjnej i stwierdził, że organy nie dokonały dostatecznych ustaleń w zakresie stron postępowania, a tym samym podmiotów zobowiązanych do poniesienia kosztów postępowania. Sąd II instancji zwrócił uwagę, że Sąd I instancji potwierdzając legalność zaskarżonego postanowienia nakładającego na stronę skarżącą obowiązek pokrycia kosztów opinii przeprowadzonej na okoliczność ustalenia składu chemicznego oraz sposobu oddziaływania na organizm ludzki produktów wprowadzanych do obrotu, wskazał wyłącznie na fakt obciążenia tym obowiązkiem stron postępowania, tj. adresatów decyzji nakazującej wycofanie z obrotu tych produktów. Powyższą konstatację w okolicznościach niniejszej sprawy uznać wypada za wadliwą bowiem skarżąca i M. S. nie byli w toku postępowania administracyjnego jedynymi podmiotami, wobec których orzeczono obowiązek wycofania z obrotu produktów zastępczych wprowadzanych do obrotu w lokalu przy ul. [...] w O. w sierpniu 2012r. Na powyższe okoliczności zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznając skargi skarżącej i M. S., wniesione na decyzję zakazującą ww. osobom wprowadzania do obrotu przedmiotowych środków zastępczych (vide: wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 8 września 2016r. sygn. akt IV SA/Wr 61/16, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uchylając powyższą decyzję – z uwagi na niedostateczne wyjaśnienie tego kto jest odpowiedzialny za wprowadzanie przedmiotowych produktów do obrotu, a tym samym kto jest adresatem obowiązków, o których mowa w art. 44c ustawy – Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał na potrzebę dokonania przez organ jednoznacznych ustaleń w tym zakresie, a w szczególności wyjaśnienia czy poza skarżącą i M.S. są jeszcze inne podmioty, które organ uznaje odpowiedzialnymi za wprowadzanie do obrotu przedmiotowych środków zastępczych. Powyższe okoliczności jasno wskazują na istotne wątpliwości tyczące tego kto jest stroną postępowania w sprawie wprowadzania do obrotu środków zastępczych, co nie pozwala uznać prawidłowości konkluzji zaskarżonego wyroku, iż to skarżąca i M. S. – jako strony postępowania – winni ponieść koszty przeprowadzonych ocen i badań, o których mowa w art. 27c ust. 4 u.p.i.s. Natomiast prawomocne uchylenie ww. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzji nakładającej na skarżącą i M. S. obowiązki, o których mowa w art. 44c ustawy, zupełnie deprecjonuje zapatrywanie Sądu I instancji o tym, iż brak jest wątpliwości co do tego, że to skarżąca winna być obciążona kosztami, o których mowa w art. 27c ust. 4 u.p.i.s. Sąd II instancji stwierdził również, że jakkolwiek wypada zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że obciążenie kosztami przeprowadzonych ocen i badań w trybie art. 27c ust. 4 u.p.i.s. jest jedynie refleksem uznania określonego podmiotu za stronę postępowania w sprawie, o której mowa w art. 27c ust. 1 u.p.i.s., to jednak nie zwalnia to Sądu z obowiązku weryfikacji tego czy obowiązek ów nałożony jest na prawidłowo oznaczoną stronę postępowania. Dyspozycja art. 27c ust. 4 u.p.i.s. nie pozostawia w tym zakresie wątpliwości. Natomiast zaniechanie wszechstronnego rozważenia tej kwestii przez Sąd I instancji w zaskarżonym kasacyjnie wyroku, w sytuacji gdy jednocześnie przed tym Sądem zawisła także sprawa legalności decyzji nakazującej skarżącej i M. S. – w trybie art. 44c ustawy – wycofanie z obrotu środków zastępczych, która to sprawa nie została rozstrzygnięta do czasu wydania kontrolowanego aktualnie orzeczenia, stwarza niebezpieczeństwo formułowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym różnych ocen co do tego, kto jest stroną konkretnego postępowania administracyjnego.

Wyrokiem z 7 XI 2017 r., sygn. akt II OSK 2779/16, Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej M. S., uchylił wyrok tutejszego Sądu z 13 VII 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 64/16 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W motywach wyroku Sąd II instancji wyjaśnił, że zaskarżony wyrok wydano z naruszeniem art. 111 § 1 P.p.s.a. Sąd II instancji zauważył bowiem, że z okoliczności niniejszej sprawy wynika, iż przed Sądem I instancji, poza niniejszą sprawą, wszczętą skargą M. S. na ww. postanowienie D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] XII 2015r. nr [...], toczyło się także postępowanie ze skargi A. S. na ów akt, a sprawa ta została zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wr 63/16, a zatem postępowanie w tej sprawie wszczęte zostało wcześniej niż w sprawie ze skargi M. S.. Obie sprawy nie zastały połączone ze sobą, zaś w dniu 13 VII 2016r. w sprawie ze skargi A. S. wydany został wyrok oddalający skargę. Tymczasem zakres sprawy administracyjnej zakreślony zaskarżonym postanowieniem wskazuje na istnienie wspólnego obowiązku A.S. i M. S. tyczącego poniesienia kosztów opinii biegłego, obciążającego oboje skarżących w częściach równych. Wniesienie w takiej sytuacji przez skarżących odrębnych skarg na ten sam akt uzasadniało zarządzenie połączenia tych spraw w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia (art. 111 § 1 K.p.a.). Zaniechanie Sądu I instancji w powyższym zakresie, wbrew wyraźnemu obowiązkowi ustawy i prowadzenie dwóch odrębnych postępowań sądowoadministracyjnych, pomimo jednego zakresu sprawy administracyjnej wyznaczonej zarówno tym samym kręgiem stron postępowania, jak i tożsamością sprawy pod względem przedmiotowym, prowadzi do konkluzji o istnieniu stanu uprzedniej zawisłości niniejszej sprawy (lis pendens), o którym mowa w art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a., co samodzielnie uzasadnia uchylenie zaskarżonego wyroku (art. 186 P.p.s.a.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, postanowieniem z dnia 7 II 2018 r. (sygn. akt IV SA/Wr 49/18), połączył sprawę ze skargi M. S. ze sprawą ze skargi A. S. do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt IV SA/Wr 44/18.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skargi zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa.

Nie ulega wątpliwości, że organ administracji publicznej w ramach postępowania administracyjnego zobowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, co expressis verbis wynika z art. 77 § 1 K.p.a. Obowiązek ten służy realizacji – wynikającej z art. 7 K.p.a. - zasady prawdy obiektywnej, nakazującej organowi podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Dotyczy to w takim samym zakresie elementów przedmiotowych jak i podmiotowych sprawy administracyjnej. Wszelkie zaś dowody istotnych okoliczności sprawy muszą zostać utrwalone w aktach. Tylko pod takim warunkiem możliwa jest weryfikacja zupełności i prawidłowości ustaleń organu.

Mając powyższe na względzie, oraz wiążące w sprawie wskazania wyroku Sądu II instancji z dnia 7 XI 2017 r., sygn. akt II OSK 2778/16, stwierdzić należy, że materiał dowodowy zgormadzony w aktach administracyjnych jest niewystarczający do uznania, że organ prawidłowo określił zakres podmiotowy obowiązku poniesienia kosztów. Skoro bowiem prawomocnie uchylono decyzję nakładającą na skarżących obowiązki, o których mowa w art. 44c ustawy i to właśnie z przyczyn podmiotowych, to nie sposób na obecnym etapie rozstrzygnąć, jakie podmioty są zobowiązane do poniesienia kosztów związanych z tamtą sprawą. Ani zaś z akt administracyjnych, ani też z okoliczności znanych Sądowi z urzędu nie wynika, czy organ rozstrzygnął już ostatecznie sprawę nałożenia obowiązków z art. 44c ustawy. Skoro tak, to postanowienie w sprawie kosztów postępowania uznać należy co najmniej za przedwczesne, bowiem brak na obecnym etapie dowodów wskazujących jednoznacznie, że to właśnie na skarżących spoczywa obowiązek poniesienia kosztów.

Jak wynika z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. z naruszeniem art. 77 § 1 K.p.a., Sąd orzekł na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c P.p.s.a.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., uwzględniając poniesione przez skarżących celowe koszty w kwocie po 597 zł, na które składają się: wpisy od skarg (2x100 zł), koszty zastępstwa procesowego (2x480 zł), opłata skarbowa od udzielonych pełnomocnictw (2x17 zł).