Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 82/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2018-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 40 § 2, art. 44, art. 58§1 i §2, art. 129 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło (sprawozdawca) sędzia WSA Przemysław Krzykowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 marca 2018 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

P.B. (dalej jako strona, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Z uzasadnienia powołanego rozstrzygnięcia wynika, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia "[...]"r. odmówił przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016. Stosownie do otrzymanego przez Biuro Powiatowe ARiMR zwrotnego potwierdzenia odbioru, przedmiotowa decyzja w dniu 31 marca 2017 r. z powodu niemożności doręczenia jej adresatowi (pełnomocnikowi strony) została pozostawiona w Urzędzie Pocztowym na okres 14 dni do dyspozycji adresata. Z powodu niepodjęcia w terminie 7 dni przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 11 kwietnia 2017 r. Z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie zwrócono ją do nadawcy w dniu 18 kwietnia 2017 r. W dniu 10.07.2017 r. skarżący , za pośrednictwem pełnomocnika wniósł do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR za pośrednictwem Kierownika Biura Powiatowego ARiMR odwołanie od decyzji z dnia "[...]"z 3 załącznikami, oraz prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji. Skarżący w uzasadnieniu swojej prośby wskazał, iż pełnomocnik strony nie został należycie poinformowany o fakcie wydania decyzji, gdyż nie posiada on na swojej posesji skrzynki oddawczej, a jak wynika z adnotacji zamieszczonej na "odwrocie awiz" to właśnie w niej doręczyciel pozostawił zawiadomienie o przesyłce.

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR powołał treść art. 40 § 2, art. 44, art. 58§1 i §2, art. 129 § 1 i 2ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) dalej – kpa i wskazał, że we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania pełnomocnik strony wskazał, iż 4 lipca 2017 r. uzyskał w BP ARiMR informację, iż stronie wydano decyzję o odmowie przyznania płatności w dniu "[...]"r. Przyjęto, że dnia 4 lipca 2017 r. ustała przyczyna uchybienia terminu. Zatem strona w wymaganym ustawowym terminie 7 dni, złożyła wniosek o przywrócenie terminu na złożenie odwołania, jednocześnie dopełniając czynności, dla której określony był termin (złożyła odwołanie wraz z załącznikami).

Organ odwoławczy podał, że stosownie do otrzymanego przez Biuro Powiatowe ARiMR zwrotnego potwierdzenia odbioru, zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki wraz z możliwością jej odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. W związku z zarzutami strony, iż D. K. takiej skrzynki w ogóle nie posiada, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR na zasadzie określonej w art. 136 § 1 kpa zlecił Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego w kwestii faktycznego sposobu pozostawienia zawiadomienia o nieodebranej przesyłce. W wyniku powyższego otrzymano pismo Poczty Polskiej S.A. z dnia 18 października 2017 r. z którego wynika, że na podstawie wyjaśnień listonosza ustalono, iż zarówno zawiadomienie, jak i zawiadomienie powtórne dotyczące przedmiotowej przesyłki umieścił on, z powodu braku skrzynki oddawczej, w widocznym miejscu na bramie wjazdowej. W w/w piśmie poinformowano również, że błędna informacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru była spowodowana najprawdopodobniej pośpiechem. Mając na względzie powyższe, organ odwoławczy uznał, że w omawianym przypadku mamy do czynienia z doręczeniem zastępczym, stwarzającym domniemanie doręczenia, co zostało przewidziane w cytowanym wcześniej art. 44 § 1 kpa. Jako datę doręczenia decyzji wydanej w dniu "[...]"r. przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2016 należy więc przyjąć dzień 14 kwietnia 2017 r.

W ocenie organu odwoławczego skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy strony. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazano, że uchybienie terminu spowodowane było brakiem wiedzy o przesyłce. Brak skrzynki oddawczej, można uznać za pewnego rodzaju zaniedbanie, które w omawianym przypadku miało negatywny wpływ na przebieg toczącego się postępowania. Zaznaczono ponadto, że pełnomocnik strony, mógł wskazać inny adres do korespondencji, gdyż jak wynika z akt sprawy zwrot przesyłki z decyzją, z powodu nie podjęcia jej w terminie określonym na zawiadomieniu, nie jest jednostkowym przypadkiem i dotyczył również wezwania do złożenia wyjaśnień z dnia 24 lutego 2017 r.

Wskazano również, iż organ, do którego wniesiono prośbę o przywrócenie terminu nie prowadzi postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia przyczyn uchybienia terminu, a jedynie poddaje ocenie argumenty i dowody (jeśli takie zostały przedłożone) przedstawione przez stronę postępowania na okoliczność wykazania, że uchybienie terminu było przez nią niezawinione. Organ odwoławczy zaznaczył, że wniesienie odwołania powinno nastąpić w terminie 14 dni, od dnia doręczenia decyzji (14 kwietnia 2017 r.), zatem w przedmiotowej sprawie skarżący mógł wnieść odwołanie do dnia 28 kwietnia 2017 r.

Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona zarzuciła naruszenie interesu prawnego strony skarżącej poprzez przyjęcie przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, iż brak jest podstaw do przywrócenia terminu i nierozpoznanie sprawy w pełnym zakresie tj. nieprzesłuchanie na okoliczności podane w odwołaniu świadka w osobie E. K. pełnomocnika P. B. – D. K.. Podniesiono, że w trakcie postępowania Agencja ograniczyła się tylko do wysłania pisma do poczty celem wyjaśnienia okoliczności doręczania pisma z dnia 24 lutego 2017 roku i decyzji z dnia "[...]"roku. Agencja pominęła zaproponowane dowody przesłuchania świadka i pełnomocnika strony. W ocenie skarżącego wyjaśnienie poczty, które zdaniem Agencji jest wystarczające do odmowy przywrócenia terminu, jest samo w sobie sprzeczne. Treść zawiadomienia poczty o pozostawieniu przesyłki zawiera zapis "pozostawiono w skrzynce oddawczej", który to zapis nie jest zgodny z rzeczywistym stanem sprawy, bowiem pełnomocnik strony nie posiadał skrzynki oddawczej. Powoływanie się obecnie przez Agencję na błędną informację o pozostawieniu do odbioru spowodowaną pośpiechem pracownika nie jest niczym udokumentowane, tak jak nie jest udokumentowane zostawienie jakiegokolwiek awiza na posesji pełnomocnika. Podkreślono, że jako jedyny dowód podano wyjaśnienie listonosza, który był zobowiązany do doręczenia przesyłki. Decyzję odmowną podjęto tylko na podstawie pisma poczty, opierającego się jedynie na wyjaśnieniu listonosza, który miał dostarczyć przesyłkę. Zdaniem skarżącego to wyjaśnienie nie jest obiektywne, gdyż zobowiązany był do jej doręczenia, czego nie uczynił.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skargę należało uznać za zasadną.

Wątpliwości w sprawie dotyczą prawidłowości doręczenia decyzji, a wręcz ustalenia czy do doręczenia przesyłki w ogóle doszło. Doręczenie jednolicie kwalifikowane jest zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie jako czynność materialno-techniczna, z której dokonaniem związane są określone skutki prawne. Przepisy ordynacji podatkowej o doręczeniach, podobnie jak i przepisy innych ustaw procesowych, mają charakter gwarancyjny. Oznacza to, że organ ma obowiązek przestrzegać ich z urzędu, a strona nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbań organu podatkowego lub podmiotu dokonującego doręczeń. W przypadku zaś błędnego doręczenia czynność ta musi być uznana za bezskuteczną. Tylko bowiem doręczenie dokonane zgodnie z przepisami prawa powoduje skuteczność decyzji podejmowanych przez organ.

Pisma doręcza się stronie, a gdy ma ona ustanowionego pełnomocnika – temu pełnomocnikowi. W przypadku nieobecności adresata obowiązkiem doręczyciela jest dostarczenie pisma osobom wymienionym w przepisach art. 43 k.p.a. w przewidzianej w nim kolejności, a więc najpierw dorosłemu domownikowi, jeśli nie ma takiej możliwości, pismo powinno być doręczone sąsiadowi, a ta niemożność dopiero winna skutkować doręczeniem dozorcy domu(...). W razie zaś niemożności takiego doręczenia pisma przechowywane jest ono przez okres 14 dni w placówce pocztowej albo w urzędzie właściwej gminy zgodnie z dyspozycja przepisów art. 44 k.p.a. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru (...) umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata (...) bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Dopiero spełnienie tych warunków daje podstawę do uznania dręczenia za dokonane w upływem ostatniego dnia okresu o którym mowa w art. 44 § 1 k.p.a.

Doręczyciel doręczający sporną przesyłkę w niniejszej sprawie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma zamieścił adnotację, że z powodu niemożności doręczenia pisma adresatowi przesyłkę pozostawiono na 14 dni w Urzędzie Pocztowym, a informację o tym i możliwości odbioru przesyłki umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. ( przesyłka k- 37 akt administracyjnych). W postepowaniu odwoławczym skarżący zakwestionował te okoliczności wskazując, że teka skrzynka oddawcza nie istniała.

W postępowaniu dowodowym ustalono, że "wyjaśnienia listonosza wskazują, iż na potwierdzeniach odbioru przesyłek najprawdopodobniej w pośpiechu umieścił błędne informacje o pozostawieniu zawiadomień w skrzynce oddawczej adresata". (pismo Poczty Polskiej S.A. k-75 akt administracyjnych).

Podkreślić należy, że w takiej sytuacji nie było podstaw do uznania skutecznego doręczenia przesyłki. Bezsprzecznie osoba doręczająca pismo powinna uczynić adnotację w dokumencie potwierdzenia odbioru o niemożności doręczenia przesyłki i pozostawić zawiadomienie o miejscu przechowywania przesyłki i możliwości jej odbioru. Miejsce pozostawienia zawiadomienia powinno wyraźnie wynikać z dokumentu potwierdzenia odbioru.

Brak pewności co do tego miejsca wyklucza możliwość przyjęcia fikcji prawnej doręczenia.

W orzecznictwie zwraca się uwagę, że brak adnotacji lub błędna adnotacja na zwróconej przesyłce, zamieszczona na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru, o miejscu umieszczenia awiza oznacza, że w tym zakresie dokument ten nie ma waloru dokumentu urzędowego, a tym samym nie korzysta z domniemania iż stanowi dowód tego, co zostało w tym dokumencie urzędowo stwierdzone. Tym samym błędnie przyjęto, że decyzja została skarżącemu prawidłowo doręczona, a co za tym idzie upłynął termin do złożenia odwodnia od tej decyzji.

Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni poczynione wywody i oceny prawne w zakresie interpretacji i stosowania wskazanych przepisów prawa, dokona ponownej analizy okoliczności sprawy i wyda rozstrzygnięcie dokonując odpowiednich ustaleń faktycznych i prawnych aktualizujących stan sprawy. Przede wszystkim zaś ustali czy rozpoczął bieg termin do złożenia odwołania od decyzji z dnia 29 marca 2017r., a jeżeli rozpoczął to od kiedy i kiedy nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji skarżącemu.

Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi orzeczono jak w wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi.