Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 207/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 107 par. 3, art. 80, art. 11, art. 197 par. 3,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 21 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 31 ust. 5, art. 32 pkt 3, art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
journal: Dz.U. 2007 nr 168 poz 1181
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania  kontroli na miejscu i wizytacji w miejscu w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
article: ust. 1 par. 1, par. 4, par. 5, ust. 3,
journal: Dz.U. 2010 nr 39 poz 211
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm
article: art. 17 ust. 1 pkt 2 lit. b
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
journal: Dz.U.UE.L 2005 nr 277 poz 1 art. 50a i 51
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz  Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 30 poz 16 art. 5, art. 6, załącznik I i II, art. 34 ust. 2,
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla  rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr  1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchyla
article: par. 2 ust. 1 pkt 3, par. 3 pkt 1, par. 7 pkt 3
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Maciej Guziński, Sędzia WSA Marcin Miemiec, Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 6 września 2013 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych kosztów postępowania; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) we W. - po rozpatrzeniu odwołania skarżącego J. K. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T., nr [...] z dnia [...] r. o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej za [...] rok w pomniejszonej wysokości z sankcjami wieloletnimi – na mocy art. 138 § 1 pkt k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w części (w pkt 1) oraz orzekając co do istoty (w pkt 2 i 3) - odmówił przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji pakietu 3 – "Ekstensywne trwałe użytki zielone", wariant 3.1.2 – "Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach natura 2000" oraz z tytułu realizacji pakietu 5 "Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000", wariant 5.4 "Łąki trzęślicowe i selernicowe", nadto nałożył sankcje trzyletnie. W pozostałym zakresie dotyczącym pakietu 3, wariantu 3.1.1. oraz pakietu 4, wariantu 4.6 – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ drugiej instancji przywołał unormowania rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objęty Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz.427 ze zm.). Dalej przedstawił przebieg postępowania podając między innymi, że po przeprowadzeniu w dniu [...]r. wizytacji terenowej, w aspekcie kwalifikalności powierzchni, w jej wyniku ustalono nieprawidłowości na działce rolnej nr [...], co odzwierciedlono w notatce odpowiednio przeszkolonych i posiadających należytą wiedzę z zakresu rolnictwa i geodezji inspektorów terenowych oraz w dokumentacji fotograficznej. W ocenie organu odwoławczego kontrola ta została wykonana prawidłowo a weryfikacja dokumentacji zdjęciowej potwierdza słuszność ustaleń dokonanych przez inspektorów. W notatce służbowej bowiem, dotyczącej określenia sposobu użytkowania spornej działki, inspektorzy wpisali informację, że na całym obszarze działki stwierdzono zadrzewienia i zakrzaczenia oraz chwasty. Potwierdza to dokumentacja fotograficzna. Fotografie zostały wykonane w różnych miejscach działki, tak aby przedstawić najdokładniej sytuację na kontrolowanym areale. Roślinność widoczna na zdjęciach to głównie zwarte zachwaszczenie nawłocią oraz drzewa zarówno występujące pojedynczo jak i w kępach. Według ustaleń inspektorów, obszary zajęte przez chwasty oraz odrosty drzew o dużym przyroście rocznym stanowią zwarte pokrycie działki, tym samym nie można uznać by przedmiotowa działka była użytkowana w 2012 roku jako łąka trwała.

Organ następnie wskazał, że ustalenie w odniesieniu do wariantów 3.1.2 i 5.4, iż procentowa różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną we wniosku na wymienionej działce a stwierdzoną podczas kontroli przekracza 50 % skutkuje odmową przyznania płatności oraz nałożeniem sankcji - na podstawie art. 16 ust. 5 zdanie trzecie i ust. 7 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25, z 28.01.2011, str. 8).

W skardze skarżący ponowił zarzuty formułowane na etapie postępowania odwoławczego. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie norm art. 7 i 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. Wskazując, że organ winien był przeprowadzić ponowną lustrację działki nie zgodził się z twierdzeniami, że zakrzaczenia, zadrzewienia oraz zachwaszczenie występują na całym obszarze działki. W jego ocenie nie potwierdza tego dokumentacja fotograficzna i przyrodniczo–siedliskowa, opracowana przez doradcę rolnośrodowiskowego. Nadto z planu rolnośrodowiskowego wynika obowiązek zachowania kęp drzew i krzewów jako elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, tworzących ostoje dzikiej przyrody. Inspektorzy, uznając łąkę trzęślicową za zbiorowisko chwastów zakwestionowali wiedzę eksperta przyrodniczego. Późne terminy koszenia łąk trzęślicowych sprzyjają rozwojowi roślin inwazyjnych, w szczególności nawłoci, ale terminy te nie zostały przekroczone. Zdaniem skarżącego, jedynie niewykonanie koszenia w terminie może skutkować nałożeniem sankcji.

W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej w skrócie – "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy administracji rolnej.

Skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 p.p.s.a.).

Biorąc pod uwagę przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja, w sprawie odmowy przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowych oraz nałożenia sankcji - nie mogła być utrzymana w obrocie prawnym albowiem narusza prawo procesowe i materialne w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

W kwestii dostrzeżonych przez Sąd uchybień natury procesowej, wypada zauważyć, że niewadliwe rozpatrzenie wniosku strony wymaga przede wszystkim poprawnego, nie budzącego wątpliwości ustalenia przez organy administracji publicznej wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego konkretnej sprawy, niezbędnych do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia, na podstawie tych przepisów prawa, które w sprawie znajdują zastosowanie. Zdaniem Składu orzekającego, postępowanie wyjaśniające przeprowadzone w rozpoznawanym przypadku nie doprowadziło do ustaleń odpowiadających temu standardowi, a także uzasadnienie decyzji nie odpowiada w pełni wymogom prawa, tzn. unormowaniu zawartemu w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W świetle tego przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organach administracji rolnej także w świetle art. 21 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz. U. z 2007 r. nr 64, poz. 427 ze zm.). Przepis ten, jak i zacytowany wcześniej art. 197 § 3 K.p.a., pozostają w korelacji z normą art. 80 K.p.a. statuującego zasadę swobodnej oceny dowodów. Ocena ta, by nie była uznana za dowolną, winna opierać się na wszechstronnym rozważeniu całokształtu zebranego materiału dowodowego, czemu należy dać wyraz w uzasadnieniu decyzji. Ogólnie ujmując, polega to na przedstawieniu sposobu myślenia, argumentowaniu przy ocenie dowodów i jednym z jej elementów winno być ustosunkowanie się do twierdzeń i zarzutów strony podnoszonych w trakcie toczącego się postępowania. Pominięcie ich milczeniem przez organ nie przystaje do reguł poprawności procesowej, stanowiąc o naruszeniu norm prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Prawidłowo zredagowane, pod względem merytorycznym i prawnym, uzasadnienie decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na podstawie art. 107 § 3 k.p.a. Mocą przywołanej zasady organ jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Uzasadnienie decyzji winno być elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności rozstrzygnięcia. Zasada przekonywania nie zostanie zaś zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia, nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy lub nie przedstawi w sposób wyczerpujący wykładni stosowanych przepisów prawa (wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. IV SA/Wr 268/11 z dnia 2012-04-03, LEX nr 1146142).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że z ogólnego areału zgłoszonego do płatności rolnośrodowiskowej przez skarżącego, w pakietach – 3 "Ekstensywne trwałe użytki zielone", wariant 3.1.2 ("Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach natura 2000") oraz pakiet 5 "Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000", wariant 5.4 ("Łąki trzęślicowe i selernicowe") - organ zakwestionował obszar działki [...]jako pokrytej drzewami i zakrzywieniami oraz chwastami, uznając, że nie jest na niej prowadzona działalność rolnicza.

Okoliczności te oparto na ustaleniach stwierdzonych w czasie kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego, odzwierciedlonej notatką służbową oraz fotografiami. Tak wskazane źródła dokonanych ustaleń nie są jednak przekonujące w świetle materiałów dowodowych, na tle dodatkowo niepełnej, nie odpowiadającej wymaganiom przepisów art. 107 § 3 i art. 80 K.p.a. oceny zebranego materiału dowodowego, dokonanej w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz wobec braku ustosunkowania się do twierdzeń skarżącego. Należy bowiem zaznaczyć, że skarżący kwestionował ustalenia inspektorów w odwołaniu. W szczególności podnosił, że liczba drzew na hektar nie przekracza 50 sztuk, służy przy tym utrzymaniu różnorodności biologicznej terenu. Kontrola miała miejsce podczas okresu cechującego się bujnym wzrostem roślin (występujących nawet do 35 gatunków na 1 m2), stanowiących według eksperta przyrodniczego naturalne zbiorowisko zmiennowilgotnych łąk trzęślicowych z licznymi gatunkami wskaźnikowymi, które, zdaniem skarżącego, niesłusznie zostały uznane przez inspektorów za chwasty. Data kontroli ([...]) nie uwzględnia terminów koszenia przypadających od 15 września do 31 października. Z kolei zakrzaczenia sprowadzają się do niewielkich pojedynczych stanowisk dzikiej róży i głogu oraz dwóch stanowisk tarniny na obrzeżach działki. Zachowanie ich pozwala na utrzymanie miejsc potencjalnego bytowania motyla z gatunku barczatka kataks, który jest przedmiotem ochrony obszaru Natura 2000 "[...]".

Analogiczną argumentację ponowił w skardze do Sądu. Organ wszakże w ogóle nie ustosunkował się do powyższych twierdzeń skarżącego, ograniczając się zasadniczo do konstatacji, że ustalenia kontroli są prawidłowe i zostały dokonane przez odpowiednio przygotowanych inspektorów.

Jak wnosić jednak należy z analizy nadesłanych akt administracyjnych, ustalenia organu zostały poczynione w formie niezgodnej z wymogami ustawowymi, tj. z przywołaną wyżej ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (art. 31 ust. 5) oraz z wydanym na podstawie art. 32 pkt 3 tej ustawy rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. (Dz.U. z 2007 r. Nr 168, poz.1181 ze zm.), przewidującymi sporządzanie raportu dla dokumentowania tego rodzaju czynności kontroli. W jego miejsce spisano notatkę służbową. Nawet gdyby przyjąć, że samo niedochowanie formy zastrzeżonej dla tej czynności procesowej nie miałoby wpływu na wynik rozstrzygnięcia, to oceniając walor dowodowy zarówno notatki jak i materiału fotograficznego trzeba zauważyć, że treść notatki jest lakoniczna, w istocie jednozdaniowa, cyt: "W trakcie kontroli stwierdzono na całym obszarze działki ewidencyjnej wieloletnie zadrzewienia, zakrzaczenia oraz chwasty, teren niekwalifikujący się do płatności". Brak w niej zatem szczegółowego opisu zastanego stanu faktycznego spornej działki. Dokumentacja fotograficzna również budzi wątpliwości, gdyż również nie zawiera opisu poza wskazaniem daty, numeru danego zdjęcia oraz oznaczenia działek. Co więcej, tenże materiał nie został poddany analizie w toku prowadzonego później postępowania. W rezultacie ogólnikowe stwierdzenia (zawarte w notatce oraz w uzasadnieniu decyzji), bez wyjaśnienia zastrzeżeń formułowanych przez skarżącego – przy jednoczesnym braku np. zaznaczenia przez kontrolujących lub organ, na załączonych na płycie CD fotografiach działek, w którym miejscu faktycznie przebiega granica działki, by uniknąć zarzutu, że uwidoczniają one także działki sąsiednie, bądź stanowią ujęcia fragmentaryczne, brak ich porównania z załączonymi mapkami graficznymi działek, nie zamieszczenie dokładnego opisu stanu działek, przykładowo - liczby drzew, oceny występującej roślinności, jej gatunków oraz obszaru występowania, nieodniesienie się do obowiązujących skarżącego terminów koszenia etc., powoduje istnienie uzasadnionych wątpliwości co do wiarygodności ostatecznie przyjętych ustaleń faktycznych i nie poddaje się kontroli Sądu. Powinnością organu było zweryfikowanie zarzutów skarżącego, czego nie uczyniono. Jakkolwiek w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że dokonał analizy materiałów kontrolnych, to jednak jej nie przedstawił, ograniczając się do konkluzji o zadrzewieniu, zakrzaczeniu i zachwaszczeniu. Tymczasem nie jest to zabieg wystarczający dla uznania prawidłowości stanu faktycznego oraz poprawności uzasadnienia decyzji, a w konsekwencji – prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia.

W tym kontekście należy również podnieść brak rozważań w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, czy w sytuacji skarżącego mają zastosowanie przepisy prawa materialnego to znaczy dotyczące minimalnych norm, wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r. Nr 39, poz. 211). W § 1 ust. 1 tego rozporządzenia określono przypadki, w których uznaje się, że grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami i dotyczy to również (pkt 2 lit. a i b) łąk i pastwisk zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania - płatności dla obszarów NATURA 2000 oraz związanych z wdrażaniem Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz programu rolnośrodowiskowego. Według § 4 - grunty rolne, o których mowa w § 1, nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami, z wyjątkiem:

1) drzew i krzewów:

a) niepodlegających wycięciu zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

b) mających znaczenie dla ochrony wód i gleb,

c) niewpływających na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną;

2) gruntów, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 2-4 oraz ust. 3, które mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, jeżeli drzewa te i krzewy nie wpływają na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną, a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar. (Godzi się tu zauważyć, że skarżący zarzucał, że liczba drzew nie przekracza 50 sztuk na hektar.)

Z kolei zgodnie z § 5 – powierzchnię gruntów rolnych, na której znajdują się:

1) oczka wodne, w rozumieniu przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych, o łącznej powierzchni mniejszej niż 100 m2 w obrębie działki rolnej,

2) rowy, nieutwardzone drogi dojazdowe wydzielone w obrębie działek rolnych, pasy zadrzewień, żywopłoty, ściany tarasów, których szerokość w obrębie działki rolnej nie przekracza 2 m i które nie stanowią odrębnej działki ewidencyjnej - uznaje się za utrzymywaną zgodnie z normami.

W ocenie sądu wymieniony akt prawny znajduje zastosowanie w sprawie albowiem został wydany na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 i Nr 214, poz. 1349, z 2009 r. Nr 20, poz. 105 oraz z 2010 r. Nr 36, poz. 197). Zważyć zaś trzeba, że na mocy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 33, poz. 262 ze zm.; zwane dalej w skrócie "rozporządzeniem rolnośrodowiskowym"), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz.427 ze zm.) rozporządzenie rolnośrodowiskowe w § 2 ust.1 pkt 3 stanowi o jednym z warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej rolnikowi, jeżeli ten realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (UE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.) obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie między innymi z planem działalności rolnośrodowiskowej, przy czym podstawowymi wymaganiami, o których mowa w zacytowanym § 2 ust. 1 pkt 3, są wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (§ 3 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego). Zatem stąd wywieść należy, że normodawca w tym miejscu odwołuje się do norm określonych w przepisach prawa unijnego i krajowego, dotyczących wsparcia bezpośredniego, czyli także do uregulowań aktów podustawowych, wydanych w ramach delegacji zawartej w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, a także do wymogów danego planu rolnośrodowiskowego, który notabene w niniejszej sprawie w ogóle nie był przedmiotem oceny organu, chociaż zawiera w części szczegółowej wskazanie wymogów, jakie rolnik powinien przestrzegać w ramach poszczególnych pakietów i wariantów, oraz informacje niezbędne do prawidłowej realizacji tych pakietów i wariantów (załącznik nr 1 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego) .

Wprowadzenie minimalnych norm przez ustawodawcę krajowego wynika z unormowań prawa Unii Europejskiej. Z brzmienia bowiem przepisów art. 50a i 51 przywołanego w § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego rozporządzenia Rady (UE) nr 1698/2005 wynika, że państwa członkowskie określają wykaz podstawowych wymogów w zakresie zarządzania oraz wykaz zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, których beneficjent ma przestrzegać a mają one odpowiadać wymogom zamieszczonym w art. 5 i 6 oraz w załączniku II i III rozporządzenia RADY (UE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1290/2005, (UE) nr 247/2006, (UE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (UE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE z 2009 L 30 s. 16). Także w rozporządzeniu Komisji (UE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (UE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U.UE z 2009 r. Nr L 316, s. 65) - w przepisie art. 34 "Określanie powierzchni", w ust. 4, między innymi postanowiono, że bez uszczerbku dla przepisów art. 34 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 73/2009, działka rolna, na której znajdują się drzewa, uważana jest za obszar kwalifikowalny do celów systemów pomocy obszarowej, pod warunkiem że działalność rolnicza lub planowana produkcja może odbywać się w podobny sposób jak na działkach bez drzew na podobnej powierzchni.

W powyższym świetle, rzeczą organu w ponownym postępowaniu będzie – poza usunięciem opisanych wyżej uchybień proceduralnych związanych z obowiązkiem zebrania pełnego materiału dowodowego i dokonania jego wszechstronnej, wyczerpującej oceny w aspekcie zarzutów skarżącego sformułowanych w odwołaniu, odnoszących się do rzetelnego odzwierciedlenia stanu faktycznego (w tym również co do gatunków roślin, obszaru jaki zajmują, wyjaśnienia czy są charakterystyczne dla łąk trzęślicowych, wymaganych terminów koszenia), czemu należy dać wyraz w uzasadnieniu decyzji stosownie do art. 107 § 3 K.p.a. – także rozpatrzenie sprawy w kontekście pozostałych norm prawa materialnego, to znaczy § 4 i § 5 powołanego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych norm, z uwzględnieniem posiadanego przez skarżącego planu rolnośrodowiskowego oraz dokumentacji przyrodniczej (§ 2 ust.1 pkt 3 i § 7 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego).

Z przytoczonych powodów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Orzeczenie o kosztach (punkt II) znajduje uzasadnienie w art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie zamieszczone w punkcie III wyroku wynika natomiast z konieczności uwzględnienia przez Sąd dyspozycji art. 152 p.p.s.a.