Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 740/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-08-01 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Przyznano prawo pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2, art. 245 par. 3, art. 258 par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 1 sierpnia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 1 sierpnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w opłacie paliwowej za miesiąc listopad 2012 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w opłacie paliwowej za miesiąc listopad 2012 roku. W skardze strona zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

W złożonym na urzędowym formularzu PPPr oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej jest sprzedaż hurtowa paliw i produktów ropopochodnych. Wskazała przy tym, iż wysokość jej kapitału zakładowego stanowi kwotę 567,11 zł. Wartość środków trwałych wynosi "zero". Wysokość zysku za ostatni rok obrotowy według bilansu zamyka się kwotą 30.221,95 zł. Skarżąca oświadczyła również, iż stan trzech posiadanych przez nią rachunków bankowych wynosi odpowiednio: 146,11 zł (bank A), 292,41 zł (bank B) i 128,59 zł (bank C).

W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że za zwolnieniem od kosztów sądowych przemawia okoliczność, iż Spółka stała się niewypłacalna. Zgodnie z aktualnym bilansem, sporządzonym ma dzień 26 marca 2014 r., jej zobowiązania przekroczyły wartość posiadanego majątku. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że posiada zaległość w podatku akcyzowym wynikającą z decyzji podatkowej, w której określono zobowiązanie w łącznej wysokości 7.477.537 zł za poszczególne miesiące od lipca 2012 roku do czerwca 2013 roku. Posiada również zaległość w opłacie paliwowej wynikającą z decyzji organu celnego w łącznej wysokości 1.041.814,20 zł, za okresy od lipca 2012 roku do czerwca 2013 roku. Ponadto skarżąca wskazała, że nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań wobec B., C., D. Sp. z o.o., K. M. P. oraz Skarbu Państwa. Zobowiązania te wynikają z umów zawartych w ramach prowadzenia działalności gospodarczej, która polega na sprzedaży hurtowej paliw i produktów ropopochodnych. Ogólna suma zobowiązań wymagalnych na dzień 15 kwietnia 2014 roku wynosi 8.933,714,3 zł. Wierzyciele żądają spełnienia swoich należności. W związku z niewypłacalnością Spółki w dniu 26 marca 2014 roku został złożony do Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. [...] Wydział Gospodarczy wniosek o ogłoszenie upadłości. Został on przyjęty i podlega rozpoznaniu przez Sąd. Sąd ten postanowieniem z dnia [...] roku zabezpieczył majątek Spółki przez ustanowienie tymczasowego nadzorcy sądowego. Do wniosku skarżąca załączyła dokumenty dotyczące opisanej we wniosku sytuacji majątkowej.

Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2014 roku wezwano skarżącą do przedstawienia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków i lokat bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, złożenia odpisu aktualnego rachunku zysków i strat Spółki, wskazania źródła i kwoty środków przeznaczanych miesięcznie na finansowanie bieżącej działalności Spółki oraz nadesłania zeznania podatkowego Spółki za 2013 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Ponadto zarządzeniem z dnia 21 lipca 2014 roku wezwano skarżącą do przedstawienia odpisu aktualnej opinii o stanie przedsiębiorstwa i prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, sporządzanej przez tymczasowego nadzorcę sądowego, zgodnie z wymogami określonymi w postanowieniu Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. z dnia [...] roku, sygn. akt [...], w terminie 5 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.

W dniu 30 lipca 2014 roku wpłynęła do Sądu jedynie opinia o stanie przedsiębiorstwa i prowadzonej działalności gospodarczej, sporządzona przez tymczasowego nadzorcę sądowego.

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:

Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.".

Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).

Podkreślić należy także, iż w świetle wskazanego powyżej art. 246 § 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania osobie prawnej, w tym także spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, prawa pomocy ma charakter uznaniowy. Oznacza to zatem, że nawet jeżeli zostałby spełniona przesłanka braku środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, Referendarz sądowy nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać jej prawo pomocy, gdy uzna, że zachodzi taka potrzeba z uwagi na konieczność zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu. Jednocześnie wskazać należy, że strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania (tj. kosztów sądowych i wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika) i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku powinna uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż przedmiotem działalności gospodarczej skarżącej jest sprzedaż hurtowa paliw i produktów ropopochodnych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 567,11 zł. Wartość środków trwałych stanowi kwotę 0 zł. Wysokość zysku za ostatni rok obrotowy wynosi 30.221,95 zł. Saldo rachunków bankowych skarżącej wynosi odpowiednio: 146,11 zł, 292,41 zł i 128,59 zł. Przy czym skarżąca, mimo wezwania, nie nadesłała dodatkowych dokumentów źródłowych, w tym choćby wyciągów z posiadanych rachunków bankowych i odpisu zeznania podatkowego za 2013 rok, nie przedstawiła także informacji o źródle i kwocie środków przeznaczanych miesięcznie na finansowanie jej bieżącej działalności. Analiza oświadczeń zawartych w nadesłanej opinii sporządzonej przez tymczasowego nadzorcę sądowego, zgodnie z wymogami określonymi w postanowieniu Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. z dnia [...] roku, pozwala jednak uznać, że powyższe dane dotyczące sytuacji majątkowej skarżącej w znaczącym zakresie znajdują potwierdzenie w tejże opinii.

W szczególności z nadesłanej opinii o stanie przedsiębiorstwa A. z o.o. w Ł. wynika, że na dzień 25 kwietnia 2014 roku skarżąca nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej i nie zatrudniała żadnego pracownika. Nie posiadała także żadnego majątku w postaci środków trwałych. Jedyny jej majątek stanowią należności w kwocie łącznej 445.775,55 zł. Jej dłużnikami są głównie stacje benzynowe (19 podmiotów). Możliwość odzyskania tych należności, w ocenie nadzorcy, dotyczyć może ok. 50% ogółu należności, przy czym kilku istotnych dłużników jest objętych czynnościami prowadzonymi przez UOP i policję. Jednocześnie z opinii nadzorcy wynika, że spośród wszystkich kont bankowych, które są w dyspozycji skarżącej, saldo dodatnie wykazuje jedynie rachunek w banku E. w kwocie 390,34 zł (stan na dzień 16.04.2014 roku). Ponadto nadzorca podkreślił, że w dniu 26 marca 2014 roku Dyrektor Izby Celnej w Ł. przesłał zawiadomienia o zajęciu wierzytelności wnioskodawcy we wszystkich bankach prowadzących rachunki wnioskodawcy. Kwota zajęcia wynosi 1.224.292,90 zł i dotyczy 6 banków: banku C, banku A., banku B., banku D., banku E. oraz banku F. Na majątku skarżącej nie dokonano innych zabezpieczeń rzeczowych ani osobistych. Wierzycielami skarżącej jest pięć podmiotów, z czego zobowiązania wymagalne wobec czterech z nich opiewają na łączną kwotę 169.859,18 zł, piąty - Skarb Państwa jest wierzycielem na kwotę 8.519.351,20 zł. Nadto toczą się inne postępowania administracyjne na rzecz Skarbu Państwa dotyczące zobowiązań skarżącej z tytułu podatku VAT na łączną kwotę 6.966.225 zł oraz z tytułu podatku akcyzowego na kwotę 1.591.608 zł. Na dzień 25 kwietnia 2014 roku skarżąca nie dysponowała żadnymi wolnymi środkami ani na rachunkach bankowych, ani w gotówce.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności oraz fakt, iż przed tutejszym Sądem zawisło 12 spraw ze skarg Spółki, w których łączna wysokość wpisu sądowego przekracza kwotę 20.480 zł, należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i

art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.

J.B.