Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1561/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 1561/06 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 stycznia 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Gach, Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk, Asesor WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2007r., sprawy ze skargi E. S.A. w K., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 28 lipca 2006r Nr [...], w przedmiocie interpretacji co do sposobu i zakresu stosowania prawa podatkowego, I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych)


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] marca 2006 r. spółka E. S.A w K. zwróciła się do Urzędu Skarbowego w Krakowie o udzielenie interpretacji z zakresu stosowania przepisów prawa podatkowego.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż podatnik jest stroną Ponadzakładowego Układu Zbiorowego pracy dla Pracowników Przemysłu z dnia [...].05.1993 r. W dniu [...].10.2005 r. zawarto protokół dodatkowy nr 14 do tego układu, który został wpisany do rejestru Ponadzakładowych Układów Zbiorowych Pracy przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Powołany protokół nr 14 przyznawał pracownikom, którzy są objęci ww. układem szereg uprawnień. Jednocześnie zgodnie z pkt. 7 załącznika nr 6 byli pracownicy podatnika, obecnie emeryci i renciści oraz osoby pobierające zasiłki i świadczenia przed emerytalne, którzy, przed dniem przejścia na emeryturę lub rentę korzystali z energii elektrycznej na zasadach w nim określonych, są od dnia 1.01. 2006 r. uprawnieni do ekwiwalentu pieniężnego w określonej wysokości uzależnionej od ceny energii elektrycznej według ogólnie obowiązującej dla gospodarstw domowych taryfy. Realizując powyższe zapisy pracodawca był obowiązany wypłacać stosowny ekwiwalent emerytom i rencistom poprzednio u niego zatrudnionym. Zdaniem podatnika ekwiwalent wypłacony emerytom i rencistom na podstawie powołanych wyżej postanowień załącznika nr 6 do Ponadzakładowego Układu Zbiorowego pracy stanowi Koszt uzyskania przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] maja 2006r. nr [...] uznał, iż stanowisko E. S.A nie jest prawidłowe i w uzasadnieniu postanowienia przedstawił własne stanowisko w przedmiotowej sprawie.

Zgodnie bowiem z na art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 powołanej ustawy. Oznacza to, że poniesione wydatki mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, jeżeli mają lub mogą mieć wpływ na wysokość osiągniętego przychodu. Organ I instancji stwierdził, że taka relacja w opisanej przez Stronę sytuacji nie występuje.

W zażaleniu z dnia [...] maja 2006r. znak: [...] na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2006r. nr [...] Strona zarzuciła po pierwsze rażące naruszenie przepisów prawa proceduralnego poprzez naruszenie zasad postępowania podatkowego, określonych w art. 121 i art. 124 Ordynacji podatkowej, po drugie rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną interpretację przepisu art. 15 oraz art. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, co miało wpływ na proces subsumpcji zaprezentowanego we wniosku o udzielenie interpretacji stanu faktycznego.

Dyrektor Izby Skarbowej po zapoznaniu się z całością materiałów zebranych w sprawie oraz w wyniku przeanalizowania argumentów zawartych w zażaleniu Strony, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych oraz o przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa uznał, iż zawarte w niniejszym postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego stanowisko jest prawidłowe.

Zwrócił bowiem uwagę, że organ I instancji słusznie zauważył, że wydatków, o których mowa we wniosku tzn. wypłaconego ekwiwalentu za energię elektryczną emerytom i rencistom na mocy Układu... i załączników do niego nie można utożsamiać z wydatkami pracowniczymi.

Odpowiadając dalej na zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną interpretację przepisu art. 15 oraz art. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych organ odwoławczy zauważył, że w myśl art. 15 ust. 1 powołanej ustawy kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu uzyskania przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy. Dlatego też kosztami uzyskania przychodów nie są koszty wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy ale niezależnie od tego każdy wydatek, który nie jest wprost wyłączony z kosztów uzyskania przychodów na zasadzie powyższego przepisu, powinien być oceniany w kontekście jego związku z przychodem, o czym jest mowa w art. 15 ust. 1 powołanej ustawy.

Opisany przez Stronę wydatek nie stanowi kosztu uzyskania przychodu, biorąc pod uwagę treść przepisu art. 15 ust. 1 wymienionej ustawy podatkowej, albowiem nie wykazuje związku z przychodem Strony, na co zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Powołanie się przez Stronę na treść art. 16 ust. 1 pkt 45, 55, 59 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych należy uznać za nietrafne, albowiem powyższe unormowania zawierają enumeratywne wyliczenie wydatków, które nie stanowią kosztów uzyskania przychodów i dotyczą konkretnych odrębnych zagadnień.

Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie art 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zdaniem Skarżącego wydatki poczynione przez Skarżącego w związku z wypłatą byłym pracownikom ekwiwalentu na zasadach przewidzianych w Układzie... stanowią świadczenie w oczywisty sposób związane z zatrudnieniem beneficjenta ekwiwalentu u skarżącego. Źródłem obowiązku wypłaty wspominanych świadczeń jest układ, stanowiący obowiązujące u skarżącego prawo pracy w rozumieniu przepisu art. 9 kodeksu pracy. Bez znaczenia jest natomiast okoliczność, iż wypłata ekwiwalentu następuje już po ustaniu zatrudnienia. Podobny związek z faktem zatrudnienia, które nie jest kontynuowane, wykazują odprawy wypłacane na podstawie szczególnych przepisów prawa pracy. Wziąwszy zatem charakter omawianych świadczeń, oraz wynikający z prawa pracy obowiązek ich spełnienia, jak również cel Układu przyjąć należy, że wydatek czyniony przez skarżącego w związku z wypłatą przedmiotowego ekwiwalentu pozostaje związany z działalnością skarżącego. Podniesiono ponadto, iż źródłem przychodów jest spokojne i niezakłócone świadczenie pracy przez pracowników skarżącego. Stanowiący przedmiot kontrowersji ekwiwalent ma na celu zarówno zabezpieczenie socjalne pracowników, a tym samym ochronę źródła przychodów. Obowiązek zapłaty ekwiwalentu wypływający z zapisów ponadzakładowego układu zbiorowego pracy stanowi jeden z warunków uzyskania konsensusu pomiędzy pracownikami a pracodawcami. Konflikt pomiędzy stronami Układu, który mógłby sie przejawiać choćby w postaci sporu zbiorowego zakłóciłby spokojne świadczenie pracy przez pracowników na rzecz skarżącego i w oczywisty sposób stanowiłby zagrożenie dla tego źródła przychodu skarżącego.

Swoje stanowisko Skarżący poparł pismem Ministerstwa Finansów z dnia [...].08.2006 r. nr [...], w którym jednoznacznie stwierdzono, iż wydatki wynikające z realizacji Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy będące ekwiwalentem pieniężnym z tytułu ulgowej odpłatności za energię elektryczną stanowią koszt uzyskania przychodu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie Wojewódzki Sąd administracyjny w Krakowie stwierdza, iż sprawa będąca przedmiotem skargi dotyczy pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, a zatem rozstrzygnięcie należy oprzeć na przedstawionych przez Skarżącą stanie faktycznym sprawy zgodnie z treścią art. 14a § 2 ustawy Ordynacja podatkowa.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia problemu czy ekwiwalent wypłacony emerytom i rencistom na podstawie postanowień Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy stanowi koszt uzyskania przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2000 r., Nr 54, póz. 654 ze zm.) kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 cyt. ustawy.

Ustawodawca posługuje się zwrotem prawnym "wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodu". Istotne jest sformułowanie "w celu". Świadczy ono o tym, że ustawodawca przypisuje temu określeniu cechę świadomego, zamierzonego, przemyślanego i logicznego działania podatnika podporządkowanego osiągnięciu przychodów.

Ważne jest zatem to by przy ponoszeniu wydatków wylegitymować się działaniem "celowym", które jest zbieżne z pojęciem działania "racjonalnego". Przy kwalifikowaniu wydatku jako kosztu uzyskania przychodów decyduje przede wszystkim jego przeznaczenie (celowość) a nie wyłącznie skuteczność. Przychód podatkowy jest bowiem celem, ku któremu zmierzają działania podjęte przez podatnika (ponoszone wydatki) i nie może być traktowany jako ich bezwarunkowe następstwo.

Wyraźnie trzeba podkreślić, że wystąpienie następstwa (przychodu) jako przesłanki sine qua non kwalifikującej wydatek do kosztów nie wynika wprost z przepisów ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych, a jest często nadinterpretacją prawną dokonywaną przez organy podatkowe. Dlatego należy odnieść się krytycznie do tych rozstrzygnięć organów podatkowych, które jedynie na tej podstawie, że nie został osiągnięty przychód, a bez należytej oceny obiektywnych współzależności między zastosowanym przez podatnika środkiem (wydatkami) a oczekiwanymi następstwami, nie uznają za koszt poniesionych w tym celu wydatków.

Przechodząc do analizy wydatków zaprezentowanych w niniejszej sprawie podkreślenia wymaga fakt, iż są to wydatki do których poniesienia podatnik został zobowiązany w ramach realizacji Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Przemysłu. Układ ten zgodnie z art. 9 Kodeksu pracy stanowi źródło prawa pracy, do którego przestrzegania podatnik jest zobowiązany.

A zatem przestrzeganie tego układu jest jednym z elementów funkcjonowania podatnika jako przedsiębiorcy i pracodawcy. Wydatki związane z realizacją Układu są wydatkami mającymi na celu osiągnięcie przychodu i związane z są utrzymaniem źródła przychodu. Wydatkom tym nie można postawić zarzutu nieracjonalności tym bardziej, iż są one wymuszone postanowieniami prawa pracy. Wydatki te pomimo tego, iż częściowo dotyczą osób nie będących już pracownikami podatnika to jednak wynegocjonowane zostały w ramach porozumień pracowniczych i związane są generalnie rzecz ujmując z kosztami pracy.

Ponadto wydatki te nie zostały zaliczone do katalogu wydatków, nie zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów wymienionych w art. 16 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

A zatem wydatki związane z wypłatą ekwiwalentu pieniężnego pracownikom oraz emerytom i rencistom na podstawie Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy stanowią koszty uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowaniu orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.