Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 155/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nadzór budowlany
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 i pkt 5, art. 145, art. 151 par. 1 pkt 1, art. 146 par. 2, art. 145 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 134, art. 135, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

SENTENCJA

Dnia 30 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2017 roku sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej A na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz strony skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej A kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...], znak [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., po rozpatrzeniu zażalenia członków Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18, utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...]. nr [...], znak: [...].

Jak wynika z akt sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...], nr [...], znak: [...], na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2010 r, nr 243, poz. 1623 z późn.zm.) – dalej w skrócie "P.b", zobowiązał Wspólnotę Mieszkaniową nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 do przedłożenia oceny technicznej dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych przy utwardzeniu terenu na nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 (dz. nr ewid. 200, 34/8 i 37/18), w terminie do dnia 31 lipca 2011 r. Na powyższe postanowienie nie zostało wniesione zażalenie przez żadną ze stron postępowania.

Pismem z dnia 10 maja 2014 r. (data wpływu do organu I instancji – 11 lipca 2016 r.) Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej zwrócił się do PINB w P. z prośbą o ponowną analizę przedmiotowej sprawy w związku z faktem, iż zgodnie z oświadczeniem T.B. i C.P. utwardzenie terenu zostało wykonane w terminie nie później niż w okresie letnim w 2005 r., a nie jak twierdzi S.Z. w latach 2006-2007.

Następnie pismem z dnia 24 lipca 2014 r. Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej,

w związku z nowymi okolicznościami dowodowymi zawartymi w piśmie z dnia 10 maja 2014 r., wniósł o uchylenie postanowienia z dnia [...] oraz wstrzymanie biegu terminu wykonania i uchylenie postanowienia z dnia [...] o kosztach postępowania.

W dniu 3 listopada 2014 r. skierował do PINB w P. kolejne pismo,

w którym podniósł, że złożona sytuacja prawna tej sprawy i wniesiony przez Zarząd wniosek z dnia 24 lipca 2014 r. mają odzwierciedlenie w art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. oraz art. 145 § 2 k.p.a.

Pismem z dnia 5 października 2015 r. Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej przedmiotowej nieruchomości poinformował, że o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania dowiedział się w dniu 1 lipca 2014 r.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...], znak: [...] w P. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego własnym ostatecznym postanowieniem z dnia [...]r., które następnie zostało uchylone postanowieniem [...]WINB z dnia [...]., a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Następnie PINB postanowieniem z dnia [...] nr [...]wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej własnym ostatecznym postanowieniem z dnia [...]

W wyniku wznowienia postępowania, PINB postanowieniem z dnia [...], nr [...], znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku członków Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18, ostatecznie sprecyzowanego w dniu 3 listopada 2014 r. i 15 października 2015 r. (data wpływu pism do organu I instancji), o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego postanowieniem PINB z dnia [...] odmówił uchylenia ostatecznego postanowienia z dnia [...].

Od powyższego postanowienia w ustawowo zakreślonym terminie zażalenie wnieśli członkowie zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej

w P. przy ul. A nr 18, nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem.

Powołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...][...]WINB, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 146 § 2 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Motywując podjęte rozstrzygnięcie organ przywołał regulacje art. 145 § 1, art. 145a § 1, art. 151 § 1 i 2, art. 126 k.p.a. oraz wyjaśnił, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową polegającą na stworzeniu prawnych możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i ponownego wydania rozstrzygnięcia w sprawie zakończonej już wydaniem decyzji ostatecznej.

Dalej [...]WINB wskazał, że w związku ze złożeniem przez członków Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18, wniosku o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. oraz art. 145 § 2 k.p.a., postępowania administracyjnego zakończonego postanowieniem PINB w P.

z dnia [...]., organ I instancji postanowieniem z dnia [...] wznowił powyższe postępowanie administracyjne.

Dalej [...]WINB wskazał, że zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 443) do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie tej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Następnie organ II instancji przywołał regulacje art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 5, art. 30 ust. 1 pkt 2 P.b. i wskazał, że zgodnie z oświadczeniem S. Z. z dnia 22 listopada 2010 r. i 7 października 2016 r. inwestorami przedmiotowego utwardzenia byli: S.Z., R. Z., S. Z. i C.P. . Inwestorzy nie legitymowali się stosownym zgłoszeniem, ani też pozwoleniem na budowę. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego sporne utwardzenie zostało wykonane na przełomie 2005-2007 roku.

Prowadząc postępowanie PINB postanowieniem z dnia [...]., wydanym na podstawie art. 81c ust 2 P.b., zobowiązał Wspólnotę Mieszkaniową nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 do przedłożenia oceny technicznej dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych przy utwardzeniu terenu na nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 (dz. nr ewid. 200, 34/8 i 37/18), w terminie do dnia 31 lipca 2011 r. Obowiązek wynikający z powyższego rozstrzygnięcia nie został przez zobowiązanych wykonany prawidłowo, bowiem mimo trzykrotnego przedłożenia wymaganej oceny technicznej nie spełniała ona wymogów określonych powyższym postanowieniem i naruszała przepisy planu zagospodarowania przestrzennego miasta P.

Organ II instancji przypomniał, że przedmiotowe roboty budowlane związane

z utwardzeniem terenu prowadzone były od kwietnia 2005 r. Ponadto zostały wykonane po uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego (decyzja PINB w P. nr [...]z dnia [...]) oraz zrealizowane były bez dokonania zgłoszenia we właściwym organie administracji architektoniczno-budowlanej, o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 5 P.b.

W takiej sytuacji konieczne jest przeprowadzenie przez organy nadzoru budowlanego postępowania naprawczego.

Następnie [...] WINB odwołał się do treści art. 81c ust. 2 P.b. i stwierdził, że w związku z tym, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane bez zgłoszenia powstała uzasadniona wątpliwość co do jakości ich wykonania. Zatem PINB słusznie postanowieniem z dnia 6 czerwca 2011 r. zobowiązał Wspólnotę Mieszkaniową nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 do przedłożenia

w zakreślonym terminie oceny technicznej dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych przy utwardzeniu terenu.

Według [...]WINB stanowisko strony dotyczące zastosowania przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zawarte w zażaleniu nie miało wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe, nie narusza prawa i nie może tym samym zostać uchylone. W tej sytuacji należało, korzystając z unormowania zawartego w art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmówić uchylenia dotychczasowej decyzji ze względu na brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a.

W skardze na powyższe postanowienie złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 reprezentowana przez adwokata P.K.K. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych oraz przeprowadzenie dowodu z treści dokumentów, na okoliczność istnienia decyzji o pozwoleniu na budowę obejmującego również utwardzenia terenów przy nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18, prawidłowości wykonanych robót i zgodności wykonanej inwestycji z wnioskiem strony i pozwoleniem na budowę. Autor skargi podniósł zarzuty dotyczące naruszenia przepisów:

1. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez odmowę wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem z [...] pomimo, iż w sprawie zachodzą istotne okoliczności istniejące w chwili wydania rzeczonego postanowienia, a nieznane wówczas organowi w postaci decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...]z dnia [...]. oraz kolejnych decyzji Starosty Powiatowego w P. dotyczące przedmiotowej inwestycji,2. art. 77 § 1 i 4 k.p.a. poprzez uchylenie się od obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności przez brak uwzględnienia decyzji Starosty Powiatowego w P. o pozwoleniu na budowę nr [...]z dnia [...]. oraz kolejnych decyzji Starosty Powiatowego w P. dotyczącej przedmiotowej inwestycji, podczas gdy dokumenty te winny zostać wzięte pod uwagę przez organ z urzędu;

3. art. 7 k.p.a. poprzez uchylenie się od obowiązku podjęcia z urzędu wszystkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w konsekwencji czego organ pominął przy rozstrzygnięciu sprawy słuszny interes strony oraz interes społeczny;

4. art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która

w niniejszej sprawie przybrała postać oceny dowolnej, w szczególności przez:

a) błędne przyjęcie, iż wykonane przez Wspólnotę utwardzenie terenu na nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 jest samowolą budowlaną, podczas gdy przedmiotowe prace były objęte decyzją o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...]oraz kolejnymi decyzjami Starosty Powiatowego w P. dotyczącymi przedmiotowej inwestycji;

b) błędne uznanie, że strona wykonała nieprawidłowo obowiązek nałożony przez organ na mocy postanowienia z dnia [...]., podczas gdy strona trzykrotnie zleciła profesjonalnemu podmiotowi, posiadającemu stosowne uprawnienia, wykonanie oceny technicznej wykonanego utwardzenia terenu, które zgodnie z zapewnieniem przyjmującego zlecenie zostało wykonane zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej;

5. art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez uchylenie się od obowiązku wyjaśnienia skarżącej zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy, w szczególności poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób niezrozumiały, chaotyczny, a także brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej,

6. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do władzy publicznej;

7. art. 81c ust. 2 P.b. przez to, że organ nie wykazał, jakie uzasadnione wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego miały miejsce w niniejszej sprawie.

Odpowiadając na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonego postanowienia.

Na rozprawie w dniu 30 maja 2017 r. pełnomocnik strony skarżącej poparł skargę. Członek zarządu J. Ł. poparł skargę.

Następnie sąd postanowił oddalić wniosek dowodowy zawarty w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn, aniżeli w niej podniesione.

Według art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd bada więc, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przeprowadzona w rozpoznawanej sprawie kontrola legalności zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. o odmowie uchylenia ostatecznego postanowienia PINB z dnia [...] dowiodła, że zostały one podjęte z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa, które mogło mieć decydujący wpływ na wynik sprawy, wobec czego nie mogły się one ostać w obrocie prawnym.

Tytułem wstępu wskazać trzeba, że wspomniane wyżej rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały wydane w wyniku wznowienia, mocą postanowienia PINB z dnia [...] postępowania administracyjnego zakończonego ostatecznym postanowieniem tego organu z dnia [...] Wniosek o wznowienie postępowania został oparty przez Wspólnotę Mieszkaniową nieruchomości położonej w P. przy ul. A nr 18 na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. oraz art. 145 § 2 k.p.a. Nie jest wobec tego trafne twierdzenie pełnomocnika strony skarżącej zawarte w treści zarzutu skargi sformułowanego w punkcie 1, jakoby organ odmówił wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem z dnia [...].

Wznowienie postępowania administracyjnego jest obok postępowania

o stwierdzenie nieważności decyzji (postanowienia) jednym z trybów nadzwyczajnych weryfikacji decyzji (postanowień) ostatecznych. Oba tryby są wobec siebie niekonkurencyjne, co oznacza, że dla uruchomienia każdego z nich ustawodawca przewidział inny katalog przesłanek ustawowych. W rezultacie więc przesłanki wznowienia postępowania, określone w przepisach art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a., art. 145a § 1 k.p.a., art. 145b § 1 k.p.a. nie mogą skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji administracyjnej (postanowienia) i odwrotnie przesłanki stwierdzenia nieważności nie mogą prowadzić do wznowienia postępowania. Wznowienie postępowania może nastąpić z urzędu lub na żądanie strony, z tym że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję (postanowienie) w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.). Jednakże termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia, które następnie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.). Z kolei odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 149 § 3 i 4 k.p.a.).

W świetle przytoczonych wyżej przepisów zasadny jest - w ocenie sądu - wniosek, że rozważane postępowanie składa się w zasadzie z dwóch etapów. W ramach pierwszego etapu, który można określić mianem "wstępnego", organ bada wyłącznie kwestie dopuszczalności wznowienia postępowania w kontekście podmiotowym, przedmiotowym, a nadto ustala, czy podanie o wznowienie postępowania zostało złożone w ustawowym terminie. Badając aspekt podmiotowy organ administracyjny winien zatem ustalić, czy podanie pochodzi od strony. Oceniając natomiast aspekt przedmiotowy, organ bada, czy decyzja (postanowienie), której dotyczy żądanie wszczęcia postępowania posiada przymiot ostateczności i nadal funkcjonuje w obrocie prawnym, a nadto czy w podaniu o wznowienie postępowania wskazano jedną z podstaw wznowienia przewidzianych w przepisach art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a., art. 145a bądź art. 145b k.p.a. Pozytywna ocena wspomnianych przesłanek, które - co trzeba podkreślić - muszą być spełnione łącznie, nakłada na właściwy organ obowiązek wydania postanowienia o wznowieniu postępowania, natomiast negatywna ocena którejkolwiek z nich obliguje go do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Wspomniane postanowienie otwiera drugi etap postępowania wznowieniowego tzw. "postępowanie właściwe", którego celem jest przeprowadzenie postępowania, co do oceny przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Powinno się ono zakończyć wydaniem jednego z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 151 § 1 k.p.a.

Mianowicie organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której:

1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo

2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 k.p.a.).

W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 k.p.a.).

A zatem, postępowanie toczące się na skutek wniosku o wznowienie jest postępowaniem odrębnym od zwykłego postępowania administracyjnego i nie stanowi prostej kontynuacji, niejako w kolejnej instancji, postępowania zakończonego ostateczną decyzją lub postanowieniem.

Analiza akt sprawy w świetle obowiązujących przepisów prawa oraz poczynionych wyżej uwag natury ogólnej dowodzi, że wydane w sprawie postanowienia organów obu instancji zostały podjęte z naruszeniem art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 146 § 2 k.p.a. w zw. z art. 149 § 2 k.p.a., które mogło w istotnym stopniu rzutować na wynik sprawy.

Otóż, wobec faktu, że wniosek o wznowienie postępowania został oparty na przesłankach wymienionych w: art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., w myśl którego dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., stanowiącego, że wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję oraz art. 145 § 2 k.p.a., w rozumieniu którego z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, podstawowym obowiązkiem PINB oraz [...]WINB w toku właściwego postępowania wznowieniowego, było skoncentrowanie się na ustaleniu w oparciu o zebrany materiał dowodowy, czy w realiach tej konkretnej sprawy wspomniane przesłanki wznowienia rzeczywiście wystąpiły, czy też - zdaniem organów - nie wystąpiły.

W przypadku powołania przez stronę przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. dla oceny jej zaistnienia konieczne jest łączne wystąpienie trzech warunków: po pierwsze, w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie administracyjnej miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu; po drugie, sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, chyba że wystąpią okoliczności przewidziane w art. 145 § 2 k.p.a. i po trzecie fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Jeśli zatem któryś z tych warunków nie wystąpi, nie sposób mówić o zaistnieniu podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Celem wznowionego postępowania prowadzonego z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest wykazanie istnienia związku między dowodami, które okazały się fałszywe, a istotnymi dla sprawy okolicznościami faktycznymi. Przy czym fałszerstwo dowodu musi być bezsporne, pewne, nie może budzić jakichkolwiek wątpliwości, a do stwierdzenia tego faktu nie trzeba dysponować specjalistyczną wiedzą z danego zakresu ani prowadzić postępowania wyjaśniającego w tej sprawie. Powyższy pogląd został ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Dla przykładu warto tu wskazać na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 18 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 678/12 (Lex nr 1374799), 1 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 1119/16 (Lex nr 2170753), 27 października 2016 r. sygn. akt I OSK 1663/16 (Lex nr 2167995) oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Łodzi z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 871/14 (Lex nr 1635172), Lublinie z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Lu 243/12 (Lex nr 1697871).

Natomiast wskazanie przez stronę przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wiąże się z koniecznością ustalenia przez organ, czy w realiach tej konkretnej sprawy, po wydaniu ostatecznego postanowienia ujawniły się nowe dowody bądź nowe okoliczności. Następnie rzeczą organu jest zbadanie, czy istniały one wcześniej, a więc w dacie wydania postanowienia ostatecznego, lecz dla niego są nowymi dowodami tylko dlatego, że nie były mu znane wcześniej i wreszcie organ powinien stwierdzić, czy te nowe dowody lub nowe okoliczności mają istotne znaczenie dla sprawy, w takim sensie, że ich istnienie lub brak bezpośrednio rzutowały na treść rozstrzygnięcia.

W judykaturze zgodnie przyjmuje się, że nie stanowi żadnej nowej okoliczności faktycznej (dowodów) odmienna niż w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności (dowodów). Nie ma znaczenia, czy ujawnione okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów. Nieprawidłowości

w przeprowadzonym przez organ postępowaniu dowodowym nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (por. np.: wyroki NSA z dnia: 4 grudnia 2014 r. sygn. akt II OSK 1200/13 (Lex nr 1646229), 7 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 755/13 – Lex nr 2121054, 19 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 768/11 – Lex nr 1252179).

W tej sprawie ewidentnie oba organy orzekające motywując podjęte rozstrzygnięcia, pomimo uprzedniego wyjaśnienia istoty postępowania wznowieniowego, przesłanek wznowienia oraz rozważenia okoliczności związanych

z zachowaniem terminu do wznowienia postępowania, co mogłoby sugerować zrozumienie istoty rozważanego postępowania, skupiły się wyłącznie na ponownej merytorycznej ocenie wystąpienia przesłanek z art. 81c ust. 2 P.b. i zasadności wydania postanowienia w tym trybie. Próżno poszukiwać tu choćby jednego zdania

o wystąpieniu bądź niewystąpieniu przesłanek wznowieniowych na gruncie rozpoznawanej sprawy. Nie wiadomo wobec tego, jakie to nowe dowody, na których podstawie PINB ustalił istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe i czy strona dysponuje w tym wypadku ostatecznym orzeczeniem sądu lub innego uprawnionego organu stwierdzającym owo fałszerstwo. Do wniosku o wznowienie postępowania takie orzeczenie sądu nie zostało przedłożone, zresztą uzasadnione wątpliwości na gruncie tej sprawy budzi powołanie przez Wspólnotę przesłanki z art. 145 § 2 k.p.a. Brak jest wreszcie jakiejkolwiek oceny, czy, a jeśli tak, to jakie to nowe dowody bądź nowe okoliczności wyszły na jaw po wydaniu ostatecznego postanowienia PINB z dnia [...]., które miały decydujący wpływ na wynik sprawy, które istniały w dacie jego podjęcia, lecz dotychczas PINB nie były znane.

Takie działanie PINB jak i [...]WINB jest niewątpliwie niedopuszczalne, jako że ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem z dnia [...]. byłoby prawnie dopuszczalne, dopiero po niebudzącym wątpliwości stwierdzeniu, że w tej sprawie rzeczywiście wystąpiły okoliczności,

o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. Co więcej, organ II instancji w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia powołał art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., pomimo tego, że nie stanowił on przesłanki wznowienia przedmiotowego postępowania. Wobec bezspornego naruszenia norm art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 149 § 2 k.p.a. i art. 146 § 2 k.p.a., art. 16 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. sąd zobligowany był uchylić postanowienia organów obu instancji.

Odnosząc się w następnej kolejności do zarzutów skargi sąd stwierdził, iż nie znajdują one oparcia w zebranym materiale dowodowym sprawy i w znacznej mierze wynikają z niezrozumienia istoty postępowania wznowieniowego. Mianowicie zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. i błędnego uznania, że strona wykonała nieprawidłowo obowiązek nałożony nań postanowieniem nie ma istotnego znaczenia w niniejszym postępowaniu. Zarzut ten mógłby zostać podniesiony na dalszym etapie postępowania, a nie obecnie, co wynika wyraźnie z istoty postanowienia wydawanego w trybie art. 81c ust. 2 P.b., które ma charakter dowodowy. Przedmiotem niniejszego postępowania, czego wyraźnie nie dostrzega pełnomocnik strony skarżącej - nie jest ocena, czy strona wykonała prawidłowo obowiązek wynikający z postanowienia PINB z dnia [...].

Zauważyć w tym miejscu trzeba, że z treści skargi oraz pism Wspólnoty można wywnioskować, iż traktuje ona rzeczone postępowanie jako kolejną instancję właściwego postępowania administracyjnego. W świetle akt sprawy niespornym jest, że strona nie skorzystała z prawnej możliwości zaskarżenia postanowienia PINB z dnia [...]., wobec czego wynikają z niego dla strony ściśle określone konsekwencje i będą one występowały dopóty dopóki rzeczone rozstrzygnięcie PINB nie zostanie wzruszone w jednym z trybów nadzwyczajnych. Poza tym z akt sprawy wynika, że Wspólnota dąży do uznania wykonanego utwardzenia terenu jako zrealizowanego nie w warunkach samowoli budowlanej, a na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, choć z istotnymi (lub nieistotnymi) odstępstwami od udzielonego pozwolenia na budowę, tak aby uniknąć legalizacji utwardzenia terenu przy zastosowaniu regulacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 2006 r., przewidującego większą powierzchnię biologicznie czynną. Nie przesądzając jednak ostatecznego wyniku postępowania podkreślić trzeba, że kwestia ewentualnego wdrożenia właściwego trybu naprawczego będzie miała miejsce dopiero na kolejnym etapie postępowania administracyjnego i nie podlega ona badaniu w toku postępowania wznowieniowego. Chybione zatem pozostają zarzuty dotyczące naruszenia art. 77 § 1i 4 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 81c ust. 2 P.b.

Na marginesie poczynionych wyżej rozważań wyjaśnić trzeba, że sąd działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. oddalił wniosek dowodowy zawarty w skardze, ponieważ dokumenty, o których mowa w skardze, znajdują się w aktach administracyjnych sprawy niniejszej, są zatem znane tutejszemu sądowi i organom administracyjnym, a ponadto na obecnym etapie postępowanie nie wnoszą nic nowego do sprawy.

Kontynuując postępowanie wznowieniowe PINB zobligowany będzie uwzględnić poczynione wyżej rozważania i w pierwszej kolejności skupić swoją uwagę na ocenie, czy przesłanki wznowienia postępowania przywołane przez Wspólnotę faktycznie wystąpiły na gruncie rozpoznawanej sprawy. Negatywna ocena tego zagadnienia, które powinno zostać należycie przeanalizowane w motywach podjętego rozstrzygnięcia powinna zakończyć się wydaniem postanowienia na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Dopiero pozytywna ocena wystąpienia przesłanek wznowieniowych otwiera organowi drogę do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostatecznym postanowieniem.

Mając powyższe na względzie sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134 i art. 135 p.p.s.a.

O kosztach postępowania należnych stronie skarżącej od organu orzeczono

w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Na zasądzoną kwotę 697 zł składają się: 200 zł - wpis sądowy od skargi, 17 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa, 480 zł – koszty zastępstwa procesowego.

IB