Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 449/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2009-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1
journal: Dz.U. 1992 nr 21 poz 86
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zasady opodatkowania.
article: art. 193 par. 6
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2009r. sprawy ze skargi C. Spółka z.o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Kielcach z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości straty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006r. 1. Oddala skargę. 2. Pobiera od C[...] Spółka z.o.o. w Kielcach na rzecz Skarbu Państwa ( Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) 33 zł. ( trzydzieści trzy zł.) tytułem brakującego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

ISA/Ke 449/08

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]. nr. [...].Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy Decyzję Naczelnika Ś. Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...].. nr. [...].w sprawie określenia straty w kwocie 13.365,65 zł dla "C." sp. z o.o. w K. w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006 rok.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Skarbowej w K. ustalił że w złożonym w dniu 22.03.2007r., zeznaniu ostatecznym (CIT-8)

o wysokości poniesionej straty za rok podatkowy 2006 "C." sp. z o.o.

wykazała:

-przychody: 25.511,50 zł

- koszty uzyskania przychodów: 51.122,62 zł

-stratę: 25.611,12 zł

W toku kontroli przeprowadzonej przez Ś. Urząd Skarbowy w K. ustalono zawyżenie przez Spółkę kosztów uzyskania przychodów o kwotę 12.245,47 zł poprzez nieuprawnione zaliczenie do nich wydatków na:

zakup paliwa do samochodów osobowych w łącznej kwocie 3.362,55 zł,

podróże służbowe Wiceprezesa Spółki w łącznej kwocie 7.980,42 zł,

pobyt Pana G. P. w hotelu "P. Z. R." K. ul. M. [...]., w łącznej kwocie 902,50 zł.

łącznej kwocie 902,50 zł.

Na podstawie powyższych ustaleń, po przeprowadzeniu postępowania podatkowego Naczelnik Ś. Urzędu Skarbowego w K. wydał decyzję Nr [...].z dnia [...].. w sprawie określenia Spółce, w trybie przepisu art. 24 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 z późn. zm.), straty dla celów podatkowych za 2006r. w wys. 13.365,65 zł.

W odwołaniu z dnia 30 kwietnia 2008r. od w.wym. decyzji Naczelnika Ś. Urzędu Skarbowego w K. Spółka zarzuciła błędną wykładnię przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w zakresie, w jakim zakwestionowano wydatki na: 1. koszty eksploatacji samochodu używanego na podstawie umowy najmu, ponieważ przedstawiona została ewidencja przebiegu, a nieporozumienia dotyczące wyjaśnień niektórych faktów wynikały z utrudnionego dostępu podatnika do dokumentacji Spółki,

2. pokrycie kosztów podróży służbowych Prezesa Zarządu - poprzez pominięcie przy rozstrzyganiu tej sprawy powszechnie stosowanych zwyczajów, w których mieści się m.in. zwrot kosztów podróży odbywanych w interesie Spółki.

Do pozostałych ustaleń zawartych w zaskarżonej decyzji nie wniesiono zastrzeżeń.

W wyniku rozpatrzenia odwołania organ II instancji ustalił co następuje:

Jak wynika z akt sprawy Spółka C. zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów wydatki na podróże służbowe Wiceprezesa Zarządu - Pana P. Z.do W., N. i Z., w łącznej kwocie 7.980,42 zł. Wydatki te zostały udokumentowane następującymi dowodami: poleceniami wyjazdu, które nie były podpisane przez osobę reprezentującą zakład

pracy,

fakturami za usługi noclegowe i gastronomiczne wystawione przez Ośrodek Szkoleniowo-Wypoczynkowy "D." w Z., "H. z. P." w miejscowości O. w A., H."W." w W., "F.-H." w miejscowości W.,

fakturami za usługi gastronomiczne wystawionymi przez punkty gastronomiczne w Z., w K. i we W., fakturami VAT dotyczącymi zakupu paliwa wystawionymi przez stacje benzynowe w K., w C. oraz w C.,

rachunkami za opłaty parkingowe za postój na parkingach strzeżonych w K., Wiedniu i Weissenburg,

fakturami i paragonami fiskalnymi dotyczącymi opłat za przejazd autostradą w P., C. i W.,

paragonami fiskalnymi za przejazdy taksówkami w K.,

paragonem fiskalnym dotyczącym zakupu na stacji benzynowej w A. płynu do szyb samochodowych za kwotę 7,10 EURO.

W myśl przepisu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku

dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 54 poz. 654 z późn. zm.) kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 tej ustawy.

Powyższy przepis uzależnia możliwość uznania danego wydatku za koszt uzyskania przychodów od istnienia w konkretnym przypadku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy poniesieniem wydatku a uzyskaniem przychodów. Aby określony koszt można było uznać za koszt uzyskania przychodów, między tym kosztem a przychodem musi istnieć związek. Chodzi tu o związek tego typu, że poniesienie kosztu ma wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodu lub zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów. Jest zatem zasadą że podatnik może odliczyć od przychodów tylko te koszty ich uzyskania, które miały bezpośredni związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, zaś ich poniesienie miało lub mogło mieć wpływ na wysokość osiągniętego przychodu. O zaliczeniu wydatków do kosztów uzyskania przychodów decydują więc dwie przesłanki:

związek z prowadzoną działalnością gospodarczą

wpływ na wielkość osiągniętego przychodu.

Naczelnik Ś. Urzędu Skarbowego w K. dwukrotnie (pismo z dnia 10.08.2007r. znak: KP/51/42/07 oraz pismo z dnia 22.08.2007r. znak: KP/51/46/07) wezwał Spółkę do wyjaśnienia celu powyższych wydatków oraz do przedłożenia dowodów potwierdzających związek tych kosztów z ewentualnymi przychodami w roku 2006 bądź z możliwością osiągnięcia przychodów w przyszłości. W odpowiedzi na pierwsze wezwanie pełnomocnik Spółki wyjaśnił, że wyjazdy służbowe do W. były związane z uzgodnieniami dotyczącymi możliwości zakupu używanych maszyn służących do produkcji oraz ewentualnej koncepcji rozwiązań architektonicznych hali, w której maszyny te miałyby być wykorzystane. Wyjazd służbowy do N. związany był z koniecznością udziału w targach gdzie prezentowane były m.in. technologie opomiarowania i systemy sterowania budynkiem, natomiast w Z. - jak twierdzi Pełnomocnik Spółki - odbywało się spotkanie z zarządem właściciela spółki C., oraz zapoznanie się z możliwościami zastosowania technologii drewnianej.

W odpowiedzi na powtórne wezwanie, pismem z dnia 21.09.2007r. pełnomocnik Spółki poinformował natomiast, że uprawdopodobniono już związek poniesionych wydatków z tytułu podróży służbowych z przychodami, które będzie osiągać Spółka. Wskazał również, że nie zawarto podczas tych wyjazdów jeszcze żadnych kontraktów. Podniósł także, że we wszelkich przedsięwzięciach gospodarczych zawarcie kontraktu następuje po szeregu spotkań i uzgodnień warunków. Powyższe stwierdzenia dotyczące związku kosztów podróży P. Z. z przychodami Spółki nie zostały w żaden sposób przez Spółkę udokumentowane. Nie przedstawiono żadnych dowodów na potwierdzenie celowości poniesionych wydatków ani na związek kosztów podróży z działalnością Spółki. Dowodami takimi mogłyby być przykładowo: kopie zawartych kontraktów bądź wstępnych ustaleń lub innych dokumentów sporządzanych podczas negocjacji, dowody świadczące o prowadzeniu korespondencji w sprawach omawianych w trakcie spotkań osobistych we W. i w Z., materiały przywiezione z targów w N., plany, rysunki, szkice, zestawienia danych technicznych sporządzone podczas konsultacji architektonicznych.

W toku postępowania przed organem pierwszej instancji nie przedstawiono zatem żadnych dowodów na potwierdzenie ogólnikowych wyjaśnień dotyczących związku powyższych wydatków z przychodami Spółki. Ponadto, według wyjaśnień pełnomocnika celem wyjazdu służbowego do N. był udział w targach technologii opomiarowania i systemów sterowania budynkiem. Natomiast jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy faktury nr 78/2006 z dnia 22.05.2006r. wystawionej przez "I.-K." A. Z. za projekt systemu sterowania: część I kompleksu produkcyjno-administracyjnego w B. za kwotę 12.000,00 zł, już przed tym wyjazdem został przez zleceniobiorcę opracowany projekt tych instalacji dla planowanej hali Spółki w B.. Natomiast w dniu 12.06.2006r. (kilka dni po wyjeździe Pana P. Z. do N.) Przedsiębiorstwo "I.-K." A. Z. wystawiło fakturę za wykonanie projektu systemu sterowania drugiej części kompleksu produkcyjno-administracyjnego. Jak z powyższego wynika Spółka miała już w tym okresie opracowany projekt własnego systemu, dopasowanego do swoich indywidualnych potrzeb.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należy uznać, że w przedmiotowej sprawie nie wykazano związku wyjazdów Pana P. Z. z działalnością gospodarczą Spółki, a to na Podatniku jako stronie postępowania podatkowego, ciążył obowiązek wykazania okoliczności, z których wynikają korzystne dla Podatnika skutki prawne.

Przepisy Ordynacji podatkowej nie zawierają co prawda regulacji związanej z ciężarem dowodu, jednak zgodnie z przyjętą (zarówno w doktrynie,

jak i w orzecznictwie) zasadą, w postępowaniu tym stosuje się odpowiednio zasady i reguły dowodzenia obowiązujące w prawie cywilnym. Zgodnie z przepisem art. 6 Kodeksu cywilnego "Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne", (wyrok NSA - Ośr. Zam. w Warszawie z dnia 15.11.2000r. sygn.: III SA 2431/99).

Ponieważ koszty uzyskania przychodów pomniejszają przychód i w rezultacie mają (korzystny dla podatnika) wpływ na wysokość podatku, to na podatniku spoczywa ciężar wykazania ich związku z prowadzona działalnością gospodarczą (np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16.12.2005r. sygn.IIFSK 100/05).

Na szczególne wymagania dowodowe wobec podatnika chcącego wykazać związek wydatków na wyjazdy służbowe z prowadzoną działalnością wskazuje m.in. wyrok Naczelnego Sąd Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku stwierdzając, że "do zaakceptowania stanowiska podatnika nie jest wystarczające ogólnikowe powoływanie się przez stronę na prowadzenie negocjacji, które nie 9 zakończyły się zawarciem kontraktu. Nie sposób założyć, że strona ograniczyła się do kontaktów osobistych z przedstawicielami kontrahenta zagranicznego, a nie zachowała żadnej korespondencji, faxów, rachunków telefonicznych, ofert, umowy przedwstępnej itp. W tym stanie rzeczy samo twierdzenie [...] o prowadzeniu negocjacji, które miały przynieść efekt w postaci kontraktu [...] nie jest wystarczające" (wyrok z dnia 20.03.1998r. sygn. I SA/Gd 828/96). W przedmiotowej sprawie żadnego z dowodów wymienionych przykładowo w tym wyroku nie przedłożono.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 7 grudnia 2005r. sygn. II FSK 10/05 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "[...] w świetle art. 15 ust 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. nie można na organy nakładać nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających związek przyczynowy pomiędzy oznaczonymi wydatkami a uzyskanym przychodem. Jeżeli dowodów w tym zakresie nie dostarczył sam podatnik, a organ podatkowy stwierdził określone nieścisłości, to podatnik ponosi negatywne konsekwencje własnej bierności"

W przedmiotowej sprawie podatnik, będący profesjonalnym uczestnikiem obrotu, był dwukrotnie wzywany przez organ podatkowy pierwszej instancji do przedstawienia dowodów na udokumentowanie związku poniesionych wydatków z uzyskiwanym przychodem, jednakże nie przedłożył żadnych dokumentów, poprzestając na lakonicznych, ogólnikowych wyjaśnieniach.

Ustosunkowując się do zawartego w odwołaniu zarzutu, że decyzja w tej części pomija konieczność stosowania się do ogólnie przyjętych zwyczajów biznesowych, zgodnie z którymi powszechnie stosowaną praktyką jest zwrot członkom zarządu nie pobierającym wynagrodzenia kosztów ich podróży służbowych, tak, aby nie musieli oni pokrywać tych kosztów z własnych środków, organ wyjaśnił, że jakkolwiek podmioty stosunków gospodarczych mogą dowolnie i na swobodnie określonych warunkach kształtować łączące je stosunki zobowiązaniowe, to ocena ich zgodności z prawem podatkowym należy do organów podatkowych.

Ustawodawca wyraźnie wiąże koszty uzyskania przychodów z celem ich poniesienia, jakim jest osiąganie przychodu. Cel ten winien być wyraźnie widoczny, a poniesione wydatki powinny go bezpośrednio realizować lub co najmniej zakładać go jako realny. Tak więc, aby podatnik mógł określony wydatek zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów dla celów podatkowych, to winien wykazać bezpośredni związek tego wydatku z prowadzoną działalnością gospodarczą, oraz, że jego poniesienie miało lub mogło mieć wpływ na wysokość osiągniętego przychodu.

W przedmiotowej sprawie Spółka takiego związku nie udowodniła. Ponadto zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 38 powołanej wyżej ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków związanych z dokonywaniem jednostronnych świadczeń na rzecz udziałowców (akcjonariuszy) lub członków spółdzielni nie będących pracownikami w rozumieniu odrębnych przepisów (...).

Jak wynika z akt sprawy Pan P. Z. nie był w 2006r. pracownikiem Spółki C., nie zawarto z nim również żadnej umowy stanowiącej podstawę do zwrotu kosztów podróży służbowych.

Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku pochodowym od osób prawnych nie są kosztem uzyskania przychodu wydatki związane z dokonywaniem jednostronnych świadczeń na rzecz udziałowców niebędących pracownikami w rozumieniu odrębnych przepisów. A contr ario należy przyjąć, że kosztem uzyskania przychodów są tylko te wydatki, ponoszone na rzecz udziałowców, członków zarządu, niebędących pracownikami spółki, które wynikają ze świadczeń dwustronnych i które mają związek z uzyskaniem przychodów. Zatem kosztem uzyskania przychodów są wydatki ponoszone przez spółkę jako ekwiwalent świadczeń takiego udziałowca - członka zarządu na rzecz spółki, np. z tytułu umów zlecenia czy o dzieło, o ile umowy te związane są z czynnościami, które mogą mieć wpływ na przychody spółki.

Nie stanowi natomiast ekwiwalentu takich wydatków, zwrot kosztów podróży służbowej, skoro strony nie uregulowały tego w formie umownej. W tej sytuacji, na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 38 wydatki te nie mogą stanowić kosztu uzyskania przychodów

Ustosunkowując się do kwestii zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na zakup paliwa do samochodu osobowego nie stanowiącego własności Spółki Dyrektor Izby Skarbowej w K. podniósł, że z akt sprawy wynika, że C. Sp. z o.o. zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów wydatki z powyższego tytułu w łącznej kwocie 3.362,55zł.

Zgodnie z przepisem art. 16 ust. 1 pkt 51 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, nie uważa się za koszt uzyskania przychodów wydatków, z zastrzeżeniem pkt 30, z tytułu kosztów używania, dla potrzeb działalności gospodarczej, samochodów osobowych niestanowiących składników majątku podatnika - w części przekraczającej kwotę wynikającą z pomnożenia liczby kilometrów faktycznego przebiegu pojazdu dla celów podatnika oraz stawki za jeden kilometr przebiegu, określonej w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra; jednocześnie, przepis ten stanowi, że w celu ustalenia liczby kilometrów faktycznego przebiegu, podatnik jest obowiązany prowadzić ewidencję przebiegu pojazdu.

Niezbędne elementy tej ewidencji określa przepis art. 16 ust. 5 w/w ustawy, stanowiąc, że winna ona zawierać co najmniej następujące dane: nazwisko, imię i adres zamieszkania osoby używającej pojazdu, numer rejestracyjny pojazdu i pojemność silnika, kolejny numer wpisu, datę i cel wyjazdu, opis trasy (skąd - dokąd), liczbę faktycznie przejechanych kilometrów, stawkę za jeden kilometr przebiegu, kwotę wynikającą z przemnożenia liczby faktycznie# kolejny numer wpisu, datę i cel wyjazdu, opis trasy (skąd - dokąd), liczbę faktycznie przejechanych kilometrów, stawkę za jeden kilometr przebiegu, kwotę wynikającą z przemnożenia liczby faktycznie przejechanych kilometrów i stawki za jeden kilometr przebiegu oraz podpis podatnika (pracodawcy) i jego dane.

Z treści tego przepisu jednoznacznie wynika, że w razie braku tej ewidencji, wydatki z tytułu używania samochodów nie mogą być zaliczane do kosztów uzyskania przychodów.

W przedmiotowej sprawie przedstawiona przez Podatnika ewidencja przebiegu pojazdu nie spełnia wymienionych wyżej wymagań art. 16 ust. 5 ustawy podatkowej - nie zawiera bowiem następujących elementów:

nazwiska, imienia i adresu osoby używającej pojazd,

numeru rejestracyjnego pojazdu i pojemności silnika.

W piśmie z dnia 16.08.2007r. pełnomocnik Spółki poinformował, że paliwo było kupowane do samochodu marki O. A. o numerze rejestracyjnym [...].Następnie zmienił wyjaśnienia, twierdząc, że paliwo zużyto do eksploatacji samochodu marki P. [...]. nr rej.: [...].wynajętego na potrzeby Spółki z firmy "R. M.". Fakt udzielenia błędnej odpowiedzi w poprzednim piśmie pełnomocnik tłumaczył tym, że podczas jej udzielania brak było dostępu do dokumentacji podatkowej Spółki.

Ponieważ Spółka w przedmiotowej sprawie nie dopełniła obowiązków w zakresie prawidłowego udokumentowania poniesionych wydatków na paliwo do samochodu osobowego nie będącego jej własnością, nie może skorzystać z prawa do zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów.

Nie zostały bowiem spełnione wymogi art. 16 ust. 1 pkt 51 i art. 16 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, które nakazują prowadzenie ewidencji przebiegu pojazdu i uzależniają uznanie tych wydatków za koszt podatkowy od prawidłowego prowadzenia ewidencji.

Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że brak ewidencji przebiegu pojazdu lub jej prowadzenie niezgodnie z ustalonymi wymaganiami powoduje brak możliwości zaliczenia wydatków na używanie tego pojazdu do kosztów uzyskania przychodów.

Zgodnie z wyrokiem NSA Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dn. 12.02.200Ir. sygn.: I SA/Wr 708/98, "o możliwości zaliczenia przez podatnika kosztów, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 51 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do kosztów uzyskania przychodów decyduje nie to, że podatnik faktycznie poniósł tego typu koszty, ale to, czy wydatki zostały przez podatnika udokumentowane zgodnie z wymaganiami obowiązujących przepisów prawnych oraz to, czy ich wysokość mieści się w prawem określonych granicach.

Prawidłowość zajętego w tym zakresie stanowiska potwierdza również wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 1997r. sygn. akt: III RN 20/97 (opubl. OSNAP 1997/21/414.

Dyrektor Izby Skarbowej w K. podzielił również pozostałe ustalenia zawarte w decyzji organu pierwszej instancji, do których nie wniesiono w odwołaniu.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie Spółka z o.o. "C." w K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi nie odnosząc się wprost do przepisów prawa podniosła, że zakwestionowane przez organ wydatki miały związek z prowadzoną działalnością gospodarczą co oznacza , że stanowiły koszty uzyskania przychodów dla Spółki. Przygotowanie projektu rozbudowy zakładu produkcyjnego wiązało się z koniecznością wielu konsultacji, wyjazdów i spotkań nie dokumentowanych zgodnie z panującym zwyczajem. Ustalenia dokonane podczas tych spotkań również nie były dokumentowane. W spotkaniach z przedstawicielami strony włoskiej uczestniczyła tłumaczka. Zdaniem Spółki koniecznym dla jej funkcjonowania był również wyjazd wiceprezesa na targi do Niemiec gdyż brak wiedzy jaką tam zdobył naraziłby Spółkę na straty.

Brak wyjaśnień żądanych przez organ Spółka uzasadniła brakiem kompetencji urzędników skarbowych do jej merytorycznego zrozumienia.

W uzupełnieniu skargi w piśmie z dnia 16.III.2009r. Spółka zarzuciła dodatkowo brak protokołu badania ksiąg podatkowych a co za tym idzie podniosła, że nie zakwestionowano rzetelności prowadzonych ksiąg co stanowiło naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr. 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie rozstrzygnięcie naruszające prawo w sposób omówiony w dyspozycji art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr. 153 poz. 1270 ze zm.).

Zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Punktem wyjścia dla rozstrzygnięcia przedmiotowego sporu jest definicja kosztów uzyskania przychodów zawarta w ustawie z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U.Nr. 106, poz. 482 z 1993r. ze zm. zwana dalej ustawą p.d.o.p.).

Zgodnie z art. 15 ust. 1 tej ustawy kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w jej art. 16 ust.1. Oznacza to, że podatnik podatku dochodowego od osób prawnych może zaliczyć w ciężar kosztów wszelkie faktycznie poniesione wydatki, które mają lub mogły mieć bezpośredni wpływ na wielkość osiągniętego przychodu, z wyłączeniem wydatków wyliczonych enumeratywnie w art. 16 ust. 1.Poniesienie wydatku jak to wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w sprawie ISA/Bk 19/04 – LEX nr. 205505 nie może być ukierunkowane na osiągnięcie przez podatnika także innych, niezwiązanych z przychodem celów. Nie może więc pozostawać bez związku ze źródłem przychodów i nie może być zbędny. Oznacza to ,że nie może też mieć charakteru wydatku osobistego podmiotu zarządzającego jak w tym wypadku spółką.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że kwestionowane wydatki tyczyły podróży osób zarządzających skarżącą Spółką . Oznacza to , że tylko one a co za tym idzie skarżąca Spółka dysponowały wiedzą czy były to wydatki celowe dla osiągnięcia przychodu czy też miały charakter osobisty bądź mieszany. W sytuacji gdy tylko podatnik dysponuje potrzebną wiedzą tylko on może korzystne dla siebie fakty wykazać. W razie sporu z organem podatkowym to na podatniku będzie zatem ciążył obowiązek udowodnienia tych faktów. Taki rozkład ciężaru dowodu powoduje, że zachowania jest zasada prawdy obiektywnej skoro organ samodzielnie nie jest w stanie ustalić faktów potrzebnych do wyjaśnienia sprawy. To, że podatnik winien udowodnić tak wydatek jak i jego związek z przychodem nie budzi sporu, tak w doktrynie prawa podatkowego (patrz dostępne na rynku komentarze do ustawy Ordynacja podatkowa) jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych (np. ISA/Łd 672/05, ISA/Ka 2121/98, iSA/Rz 406/98 , IIISA 2843/02 - dostępne w bazie LEX).

Prawidłowo zatem organ zakwestionował sporne wydatki skoro Spółka mimo kilku wezwań nie udokumentowała związku tychże wydatków z przychodem podnosząc, że nie posiada stosownych dokumentów.

W tym miejscu wskazać trzeba , że niezasadny jest zarzut naruszenia art. 193 § 6 Ordynacji podatkowej. W orzeczeniu z dnia 21 lutego 2007r. IIFSk 307/06 LEX nr. 307529 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że " Zakwestionowanie określonego wydatku jako kosztu uzyskania przychodów może zostać przeprowadzone bez wykorzystania podstawy prawnej i trybu z art. 193 Ordynacji podatkowej , który odnosi się do stanu faktycznego nierzetelności ksiąg podatkowych będącej zasadniczą przyczyną oszacowania podstaw opodatkowania, nie normuje natomiast (udowodnienia ) związku danego wydatku z celem uzyskania przychodu w roku podatkowym."

Skoro zatem w sprawie niniejszej sporem nie była objęta okoliczność poniesienia wydatku a jedynie udowodnienia jego związku z przychodem to zarzut nie mógł odnieść skutku procesowego.

Nie ma racji organ o ile mówi, że wiceprezesowi Spółki nie będącemu jej pracownikiem na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy p.d.o.p. nie przysługuje zwrot wydatków podróży służbowych , bowiem jak to wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu IIFSK 429/06 Lex 230685 , w tym przypadku nie są to jednostronne świadczenia na rzecz udziałowca, ale wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą ,które stanowią koszt podatkowy o ile zostaną poniesione w celu osiągnięcia przychodów i zostaną właściwie udokumentowane.

Skoro na co zwracał uwagę organ, związku tych wydatków z przychodem skarżąca nie wykazała to z tego jedynie powodu nie mogły zostać zaliczone po stronie kosztów.

Prawidłowe też są ustalenia organu wyłączające z kosztów uzyskania przychodów wydatki na zakup paliwa do samochodu osobowego. Nie jest w sprawie sporne, że wydatki te nie były należycie ewidencjonowane. W przywołanym przez organ orzeczeniu Sądu Najwyższego IIIRN 20/97 Sąd ten stwierdził, że o możliwości zaliczenia przez podatnika kosztów o jakich mowa w art. 16 ust. 1 pkt 30 oraz pkt 51 ustawy p.d.o.p. do kosztów uzyskania przychodów decyduje to , czy wydatki takie zostały przez podatnika udokumentowanie zgodnie z wymaganiami obowiązujących przepisów prawnych oraz to czy ich wysokość mieści się w prawem określonych granicach. Podobne stanowisko zaprezentowały sądy administracyjne np. w dostępnych w bazie LEX orzeczeniach : ISA/Lu 186/08, ISA/Sz 1896/97, i SA/Gd 443/98.

Skoro zatem organ w oparciu o prawidłowo przeprowadzone postępowanie dokonał prawidłowej wykładni wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.