Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 41/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33-9 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 10 poz 65
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi W. T. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 3310 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania W. T. (zwanego dalej "skarżącym") od uchwały Nr [...] z dnia [...] września 2011 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w B. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską, utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 2011 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w B., zwana dalej “komisją egzaminacyjną", stwierdziła, że skarżący otrzymawszy 99 punktów, uzyskał negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską. Zgodnie z art. 339 ust. 3 ustawy o radcach prawnych, pozytywny wynik z egzaminu wstępnego uzyskuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów.

Pismem z dnia 10 października 2011 r. skarżący złożył odwołanie od ww. uchwały z dnia [...] września 2011 r., wnosząc o jej uchylenie, uznanie dodatkowych dwóch punktów oraz ponowne ustalenie wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską. W uzasadnieniu odwołania skarżący zakwestionował dwa pytania nr 46 i nr 72 i wywodził, iż zostały one sformułowane wadliwie i niezgodnie z przepisem art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. W jego ocenie, w pytaniu nr 46 żadna z przedstawionych propozycji odpowiedzi na nie zawiera poprawnej odpowiedzi, natomiast pytanie nr 72 posiada zbyt ogólną konstrukcję, a w konsekwencji posiada nieodpowiednio sformułowane propozycje odpowiedzi.

Minister Sprawiedliwości rozpatrując odwołanie skarżącego, wskazał na wstępie, że zgodnie z art. 3310 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, po przeprowadzeniu egzaminu wstępnego na aplikację radcowską komisja kwalifikacyjna ustala wynik kandydata w drodze uchwały i doręcza jej odpis kandydatowi i Ministrowi Sprawiedliwości.

W myśl art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Stosownie do art. 339 ust. 3 ustawy o radcach prawnych, wynik pozytywny z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. Stosownie do art. 33 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, aplikantem radcowskim może być osoba, która – po spełnieniu pozostałych warunków – uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego.

Minister Sprawiedliwości, realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 k.p.a. – ponownie merytorycznie rozpatrzył i rozstrzygnął całokształt sprawy i ponownie ocenił wszystkie zebrane dowody dotyczące egzaminu (w tym także zestaw pytań testowych), jak i przebieg samego egzaminu.

Działając w tym trybie, organ II instancji ustalił, że egzamin, którego skarżący był uczestnikiem, przeprowadzony został zgodnie z wymogami cytowanej wyżej ustawy i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 czerwca 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej oraz przeprowadzania egzaminu wstępnego (Dz. U. Nr 91, poz. 749).

Z przebiegu egzaminu sporządzono protokół podpisany przez członków komisji kwalifikacyjnej. Protokół nie wskazuje, aby w trakcie egzaminu wystąpiły nieprawidłowości mogące mieć wpływ na wynik egzaminu skarżącej.

Minister Sprawiedliwości stwierdził, że wszystkie pytania egzaminacyjne były sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna prawidłowa odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu. Organ uznał, że test egzaminacyjny spełniał kryteria z art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.

Minister Sprawiedliwości wyjaśnił, że w odniesieniu do wykazu prawidłowych odpowiedzi, stanowiącego dla komisji kwalifikacyjnej wzorzec do ustalenia wyniku egzaminu, że co do odpowiedzi na pytanie nr 30 omyłkowo wskazana została jako prawidłowa odpowiedź "C", podczas gdy prawidłową jest odpowiedź "A".

Niezależnie od wskazanej wadliwości wykazu prawidłowych odpowiedzi, Minister Sprawiedliwości ocenił, że samo pytanie nr 30 w teście zostało sformułowane prawidłowo i jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna odpowiedź poprawna ("A"), oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu.

Minister Sprawiedliwości, rozpatrując sprawę, ponownie poddał

analizie kartę odpowiedzi, sprawdzając raz jeszcze udzielone przez skarżącego odpowiedzi na poszczególne pytania.

Z analizy wynikało, że skarżący udzielił na pytanie nr 30

odpowiedzi "B", która jest odpowiedzią nieprawidłową, słusznie zatem nie otrzymał za to pytanie punktu.

Ponowne przeliczenie udzielonych przez skarżącego odpowiedzi

na pytania testowe pozwołiło stwierdzić, że komisja egzaminacyjna uchwale podjętej w dniu [...] września 2011 r. prawidłowo ustaliła liczbę punktów, uzyskanych przez skarżącego, a omyłka w wykazie prawidłowych odpowiedzi do zestawu pytań testowych, co do pytania nr 30, w przypadku skarżącego nie ma znaczenia.

Minister Sprawiedliwości nie podzielił zarzutów skarżącego dotyczących zakwestionowanych pytań nr 46 i 72.

Pytanie nr 46 brzmiało:

"Zgodnie z Kodeksem cywilnym, przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej nie może żądać rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez tę osobę przed ubezwłasnowolnieniem, jeżeli darowizna ze względu na wartość świadczenia i brak uzasadnionych pobudek jest nadmierna, po upływie:

A. sześciu miesięcy od jej wykonania,

B. roku od jej wykonania,

C. dwóch lat od jej wykonania".

Prawidłową odpowiedzią na to pytanie była odpowiedź "C" oparta na

art. 901 k.c., który stanowi: § 1. Przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej może żądać rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez tę osobę przed ubezwłasnowolnieniem, jeżeli darowizna ze względu na wartość świadczenia i brak uzasadnionych pobudek jest nadmierna.

§ 2. Rozwiązania umowy darowizny nie można żądać po upływie dwóch lat od jej wykonani".

Skarżący udzielił na to pytanie odpowiedzi "A".

Minister Sparwiedliwości wskazał, iz skarżący zarzucił, że pytanie nr 46 zostało sformułowane w sposób błędny pownieważ żadna z odpowiedzi nie może byż uznana za prawidłową. Podniósł, iż system polskiego prawa cywilnego odróżnia od umów rozporządzających umowy zobowiązujące. Zdaniem skarżącego regulacja w art. 901 § 1 k.c. wyraźnie rozróżnia darowiznę dokonaną (ale jeszcze niewykonaną) od darowizny wykonanej. Z kolei dwuletni termin żądania rozwiązania umowy darowizny, o którym mowa w art. 901 § 2 k.c. odnosi się wyłącznie do umowy już wykonanej, co potwierdza sformułowanie ustawowe “od jej wykonania". Skarżący powołując się na wykładnię semantyczną i językową, wywodził, że przedmiotowe pytanie dotyczyło wyłącznie umowy darowizny zawartej (dokonanej), ale jeszcze nie “skonsumowanej" (wykonanej), z tych względów odpowiedź “C", powołana w kluczu jako prawidłowa, jak i dwie pozostałe odpowiedzi są błędne.

Minister Sprawiedliwości uznał zarzuty skarżącego za chybione.

Wbrew twierdzeniu strony, norma zawarta w art. 901 § 1 k.c. nie zasadza się na podziale umów na dokonane i wykonane, a służy ochronie osób przed podejmowaniem pochopnych decyzji, pomimo podjęcia tych decyzji. Chroni te osoby, bez względu na to, czy umowa została jedynie wyłącznie zawarta, czy też została już wykonana. Mechanizm ujęty w przepisie art. 901 k.c. został przewidziany przez ustawodawcę po to, by ze względu na szczególny charakter umowy darowizny, na mocy której darczyńca dokonuje nieodpłatnego rzoporządzenia składnikami, chronić określone podmioty przed lekkomyślnym i nierozważnym dokonywaniem czynności z powodu wieku, choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego, czy też innego rodzaju zaburzeń psychicznych, które sprawiają, że osoby te nie są w stanie racjonalnie kierować swoim postępowaniem. Nie zmienia to faktu, że prawo przedstawiciela do rozwiązania umowy darowizny jest ograniczone, zarówno w przypadku umowy jedynie dokonanej, jak i już wykonanej.

Minister Sprawiedliwości przyznał rację skarżącemu, który przywołując komentarze doktryny, podniósł, że w przypadku darowizny dokonanej (niewykonanej), przedstawiciel ubezwłasnowolnionego darczyńcy może skutecznie wystąpić o rozwiązanie umowy darowizny, tak długo, jak długo skutecznie obdarowany może domagać się jej wykonania (S. Rejman (w:) Komentarz, t. II, 1972, s. 1751). Przy czym wówczas, występując do sądu z żądaniem rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez określoną osobę, należy posłużyć się przepisami ogólnymi dotyczącymi przedawnienia roszczeń, a nie regulacją ujętą w art. 901 § 2 k.c. Termin określony w tym ostatnim przepisie ma zastosowanie jedynie do darowizny już wykonanej.

Organ wskazał, iż istota pytania polegała na tym, aby spośród opisanych przypadków dotyczących umowy darowizny dokonanej przez osobę ubezwłasnowolnioną, a przed jej ubezwłasnowolnieniem, wskazać wyłącznie prawidłowy termin zawity wynikający wprost z przepisu, po upływie którego nie można żądać rozwiązania umowy już wykonanej. Podkreślił, że treść pytania wraz z propozycjami jednej z odpowiedzi stanowi jedną całość i niedopuszczalne jest czytanie treści samego pytania bez propozycji odpowiedzi. Treść pytania wraz z propozycją jednej z odpowiedzi winna stanowić zdanie prawdziwe, który to warunek w przedmiotowym pytaniu został spełniony.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 901 § 2 k.c., z żądaniem rozwiązania umowy nie można wystapić po upływie dwóch lat od jej wykonania. Upływ tego terminu powoduje wygaśnięcie wspomnianego uprawnienia. Treść tego przepisu ponad wszelką wątpliwość wskazuje, że termin dwuletni dotyczy umów już wykonanych, natomiast nie budzi żadnych wątpliwości, że opisane przepisem art. 901 § 1 k.c. prawo przysługuje przedstawicielowi także w odniesieniu do umów niewykonanych (dokonanych). Nie zmienia to faktu, że pytanie w połączeniu z prawidłową odpowiedzią dotyczyło umowy wykonanej.

W konkluzji Minister Sprawiedliwości uznał, że treść w połączeniu z odpowiedzią jest jasna i oczywista. Chodziło o wskazanie, kiedy nastąpi upływ terminu w przypadku umowy darowizny już wykonanej. Prawidłowa odpowiedż “C" znajduje swoje oparcie w art. 901 § 2 k.c. Należało wskazać prawidłowy termin, po którym nie można żądać rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez osobę ubezwłasnowolnioną, a jednocześnie dostrzec, że odpowiedzi dotyczą wyłącznie umowy wykonanej. Określenie zawarte w każdej odpowiedzi “od jej wykonania" jest jednoznaczne, czytelne i nie powinno budzić jakichkolwiek wątpliwości.

Kolejne zakwestionowane pytanie nr 72 brzmiało:

"Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, prokurator może zaskarżyć:

A. każde orzeczenie sądowe, od którego służy środek odwoławczy,

B. tylko takie orzeczenie sądowe, które zostało wydane w sprawie, w której prokurator brał udział w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonego orzeczenia,

C. tylko takie orzeczenie sądowe, które zostało wydane w sprawie o roszczenie majątkowe".

Prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź “A", oparta na art. 60 § 2 k.p.c.

Art. 60 k.p.c. stanowi: “§ 1. Prokurator może wstąpić do postępowania w każdym jego stadium. Prokurator nie jest związany z żadną ze stron. Może on składać oświadczenia i zgłaszać wnioski, jakie uzna za celowe, oraz przytaczać fakty i dowody na ich potwierdzenie. Od chwili, kiedy prokurator zgłosił udział w postępowaniu, należy mu doręczać pisma procesowe, zawiadomienia o terminach i posiedzeniach oraz orzeczenia sądowe.

§ 2. Prokurator może zaskarżyć każde orzeczenie sądowe, od którego służy środek odwoławczy. Terminy do zaskarżenia orzeczeń sądowych, ustanowione dla stron, wiążą również prokuratora".

Skarżący udzielił odpowiedzi “B", w odwołaniu przyznał, że co do zasady prokurator może zaskarżyć każde orzeczenie sądowe, to istnieje wyjątek, polegający na tym, że prokurator nie może wnieść apelacji od wyroku oddalającego powództwo o rozwód lub separację, gdy nie wniosła tego żądania żadna ze stron.

Minister Sprawiedliwości uznał zarzuty skarżącego za chybione, bowiem jego wywód dotyczy wyjątku i odbiega od istoty pytania. Z treści pytania wynika jasno i w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości, że chodzi o zasadę, którą ustawodawca przewidział w art. 60 § 2 k.p.c. Skoro jest to zasada, od której ustawodawca nie przewidział żadnych wyjątków to jedyną prawidłową odpowiedzią jest odpowiedź “A".

Organ odwoławczy zauważył, że żadna ze wskazanych odpowiedzi nie przewiduje wyjątku związanego z brakiem legitymacji czynnej po stronie prokuratora do złożenia środka zaskarżenia w przypadku, gdy sąd oddali powództwo o orzeczenie rozwiązania małżeństwa przez rozwód albo, gdy sąd oddali powództwo o orzeczenie separacji i w obu przypadkach żadne z małżonków nie wniesie środka zaskarżenia. Istotnie pytanie nie przewiduje wyjątku tylko zasady. Ponadto, wyjątek na który powołuje się skarżący nie wynika z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Reasumując, organ stwierdził, że pytanie nr 72 zostało zredagowane prawidłowo a skarżący w odwołaniu rozszerza stan faktyczny przedstawiony w pytaniu i wprowadza dodatkowe założenie, którego nie ma w pytaniu.

Nadto, Minister Sprawiedliwości wyjaśnił, że decyzja dotycząca ustalenia wyniku egzaminu wstępnego nie jest decyzją uznaniową, w której Minister Sprawiedliwości ma możliwość wyboru i swobodnej oceny, jaki wynik kandydata może uznać za pozytywny. Ustawa w art. 339 ust. 3 jednoznacznie przesądza, że pozytywny wynik uzyskuje kandydat, który otrzymał co najmniej 100 punktów. Przyjęcie zatem przez Ministra Sprawiedliwości w decyzji, że kandydat uzyskał wynik pozytywny możliwe jest tylko wówczas, jeśli po analizie rozwiązanego przez kandydata testu można ustalić, że uzyskał on 100 punktów, co w niniejszej sprawie nie ma miejsca.

Pismem z dnia 5 grudnia 2011 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] listopada 2011 r., wnosząc o jej uchylenie oraz wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 6 k.p.a poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego i podjęcie swobodnej decyzji,

- art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności postępowania,

- art. 8 k.p.a. poprzez działanie nie budujące zaufania do organów Państwa, mając na względzie uzasadnienie zawarte w decyzji organu II instancji,

- art. 77 k.p.a. poprzez wadliwe odniesienie się do przepisów prawa, znanych organowi administracji publicznej z urzędu,

- art. 80 k.p.a. poprzez jego nieodpowiednie zastosowanie,

- art. 107 k.p.a poprzez jego nieopdpowiednie zastosowanie,

- art. 339 ustawy o radcach prawnych poprzez uznanie za prawidłowe, wadliwie skonstruowanych pytań nr 46 i 72, zawartych w teście na aplikację radcowską.

W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył zarzuty co do wadliwości skonstruowania pytania nr 46 i 72. Na potwierdzenie swojej oceny zacytował wybrane fragmenty z uzasadnień Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż test egzaminacyjny nie może zawierać pytań obejmujących kwestie sporne w doktrynie jak i w orzecznictwie, czy też pytań, na których udzielenie jednej prawidłowej odpowiedzi uzależnione jest od przyjęcia dodatkowych założeń niewynikających z treści pytania. Nie można również formułować pytań, na które odpowiedź będzie uzależniona od przyjęcia dodatkowych założeń pominiętych lub nieprecyzyjne wyrażonych w pytaniach.

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi.

Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej nazywanej "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych powyżej kryteriów Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Minister Sprawiedliwości, rozpoznając odwołanie od uchwały komisji egzaminacyjnej ocenia kwestię wyniku przeprowadzonego egzaminu i bada, czy wynik ten został ustalony prawidłowo. Prawidłowe zaś ustalenie wyniku egzaminu zależy od prawidłowości sformułowania pytań egzaminacyjnych i odpowiedzi w kluczu, prawidłowości odpowiedzi wskazanych przez kandydata oraz prawidłowości zastosowanych procedur egzaminacyjnych. Kwestia oceny merytorycznej poprawności pytań i odpowiedzi wskazanych jako prawidłowe w kluczu testowym jest istotnym zadaniem tego organu na tym etapie postępowania. Od tej oceny zależy rzetelność ustalenia wyniku egzaminu kandydata i zgodność z prawem decyzji w tym względzie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2008 r. sygn. akt II GSK 473/07).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podnieść, że zaskarżona decyzja czyni zadość wszystkim z wymienionych warunków prawidłowego ustalenia wyniku egzaminu, a w konsekwencji odpowiada obowiązującemu prawu.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy zebrał i rozważył wszelkie istotne w sprawie okoliczności, a uzasadnienie decyzji zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 107 § 3 kpa. Postępowanie przed organami I jak i II instancji zostało w niniejszej sprawie przeprowadzone zgodnie z wymaganiami ustawowymi (ustawy o radcach prawnych), a także w zgodzie z wymaganiami kodeksu postępowania administracyjnego.

Minister Sprawiedliwości w sposób drobiazgowy wyjaśnił, dlaczego nie uwzględnił stanowiska skarżącego, a przytoczona argumentacja nie nasuwa zastrzeżeń Sądu.

Zgodnie z art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa.

Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Natomiast art. 339 ust. 3 ustawy stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów, stosownie zaś do art. 33 ust. 2 ustawy, aplikantem radcowskim może być osoba, która uzyskała pozytywny wynik z egzaminu wstępnego.

Minister Sprawiedliwości w związku z podjętymi czynnościami kontrolnymi wychwycił omyłkowe wskazanie w wykazie prawidłowych odpowiedzi stanowiącym dla komisji kwalifikacyjnej wzorzec do ustalenia wyniku egzaminu odnośnie pytania nr 30 jako prawidłowej odpowiedzi "C", podczas gdy prawidłową była odpowiedź "A".

Analiza karty odpowiedzi skarżącego wykazała, że udzielił on nieprawidłowej odpowiedzi na pytanie nr 30, zaznaczając odpowiedź "B", zatem omyłka we wzorcu w przypadku skarżącego nie ma znaczenia.

W odwołaniu od ww. uchwały, jak również w skardze wniesionej do Sądu skarżący podważył sformułowanie pytania nr 46, które, w ocenie Sądu, spełniało wymogi określone w art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.

Pytanie nr 46 w brzmieniu:

"Zgodnie z Kodeksem cywilnym, przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej nie może żądać rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez tę osobę przed ubezwłasnowolnieniem, jeżeli darowizna ze względu na wartość świadczenia i brak uzasadnionych pobudek jest nadmierna, po upływie:

A. sześciu miesięcy od jej wykonania,

B. roku od jej wykonania,

C. dwóch lat od jej wykonania",

wymagało udzielenia jako poprawnej odpowiedzi wskazanej w pkt "C" (skarżący zakreślił odpowiedź "A"). Odpowiedź na to pytanie opierała się na treści art. 901 k.c., zgodnie z którym (§ 1)

Przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej może żądać rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez tę osobę przed ubezwłasnowolnieniem, jeżeli darowizna ze względu na wartość świadczenia i brak uzasadnionych pobudek jest nadmierna.

§ 2. Rozwiązania umowy darowizny nie można żądać po upływie dwóch lat od jej wykonani".

Treść pytania w połączeniu z odpowiedzią “C" stanowią niemal dosłownie odzwierciedlenie treści art. 901 k.c. Nie można zatem uznać, że pytanie to wraz z odpowiedzią “C" nie tworzyły zdania prawdziwego, a zarazem jedynej w świetle przepisu, poprawnej odpowiedzi. Sąd zgadza się z oceną organu, że treść pytania w połączeniu z odpowiedzią jest jasna i oczywista. Chodziło o wskazanie, kiedy nastąpi upływ terminu w przypadku umowy darowizny już wykonanej. Określenie zawarte w każdej odpowiedzi "od jej wykonania" jest jednoznaczne, czytelne i nie powinno budzić jakichkolwiek wątpliwości.

W związku z powyższym, w ocenie Sądu, teza skarżącego o nieprawidłowej konstrukcji pytania nr 46 jest zupełnie bezzasadna, gdyż poprawna odpowiedź "C" wraz z treścią pytania znajdują swoje uzasadnienie w treści przepisu art. 901 k.c., który zdającym egzamin wstępny na aplikację radcowską winien być znany.

Należy podkreślić, że pytanie nieprawidłowo sformułowane to takie, na które żadna z zaproponowanych odpowiedzi nie stanowi zdania prawdziwego, gdy więcej niż jedna z odpowiedzi jest odpowiedzią prawdziwą, a także takie, na które odpowiedź nie wynika expressis verbis z przepisów prawa, a jedynie z poglądów doktryny i orzecznictwa. W rozpatrywanej sprawie żadna z tych wad nie wystąpiła, albowiem, jak wskazano powyżej, połączenie pytania wraz z odpowiedzią stanowiło logiczną całość, znajdującą swoje uzasadnienie w treści przepisu art. 901 k.c.

Kolejne zakwestionowane pytanie nr 72 brzmiało:

"Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, prokurator może zaskarżyć:

A. każde orzeczenie sądowe, od którego służy środek odwoławczy,

B. tylko takie orzeczenie sądowe, które zostało wydane w sprawie, w której prokurator brał udział w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonego orzeczenia,

C. tylko takie orzeczenie sądowe, które zostało wydane w sprawie o roszczenie majątkowe".

wymagało udzielenia prawidłowej odpowiedzi wskazanej w “A", (skarżący zakreślił odpowiedź "B") wynika z treści art. 60 § 2 k.p.c., stanowiącego, że prokurator może zaskarżyć każde orzeczenie sądowe, od którego służy środek odwoławczy. Terminy do zaskarżenia orzeczeń sądowych, ustanowione dla stron, wiążą również prokuratora.

Pytanie to wraz z treścią prawidłowej odpowiedzi “A" stanowi niemal dosłowne odzwierciedlenie treści tego przepisu. Skarżący stawia zarzut wadliwości sformułowania tego pytania i wskazuje, iż pytanie to może wprowadzać zdających w błąd z uwagi na wyjątek polegający na tym, że prokurator nie może wnieść apelacji od wyroku oddalającego powództwo o rozwód lub separację, gdy nie wniosła tego żądania żadna ze stron.

W ocenie Sądu zarzut ten jest niezasadny. Z treści pytania wynika jasno i w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości, że chodzi o zasadę, którą ustawodawca przewidział w art. 60 § 2 k.p.c. Skoro jest to zasada, od której ustawodawca nie przewidział żadnych wyjątków to jedyną prawidłową odpowiedzią jest odpowiedź “A". Aby prawidłowo odpowiedzieć na omawiane pytanie nie należało czynić dodatkowych założeń. Pytanie zostało sformułowane w sposób jednoznaczny i tylko jedna odpowiedź jest odpowiedzią prawidłową.

Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd uznał, że pytania konkursowe zakwestionowane przez skarżącego oparte były na przepisach wchodzących w zakres egzaminu i zostały sformułowane w sposób poprawny, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna poprawna odpowiedź. W ocenie Sądu nie uległ zmianie sposób konstruowania pytań, ani też reguły ich oceny. Minister Sprawiedliwości w sposób wystarczający na potrzeby rozpoznawanej sprawy i nie budzący wątpliwości natury procesowej przedstawił swoje argumenty, wskazując konkretne przepisy, z których wynikała prawidłowa odpowiedź. Organowi nie można postawić zarzutu, na co wskazano we wstępie, że załatwił sprawę z naruszeniem norm procesowych. Minister Sprawiedliwości swoje stanowisko szczegółowo uzasadnił, wyjaśnił przesłanki swojego działania, a przytoczona w tym zakresie argumentacja nie nasuwa istotnych zastrzeżeń.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.