Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 256/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-05-31 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego
Powołane przepisy: article: art. 246 par 1 pkt 2 w zw z art. 260 par 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Maja Chodacka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 maja 2016 r. wniosku wniosku A.C. o zwolnienie od opłaty sądowej od skargi w sprawie ze skargi A. C/ na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika wykonania zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 r. p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Kr 256/16


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie działając na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2, w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), oddalił wniosek skarżącej AC o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty sądowej od skargi.

Z uzasadnienia ww. postanowienia wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z synem J.C., ur. 1997 r. i córką P.C., ur. 1994 r., którzy pozostają na jej utrzymaniu. Ich miesięczny dochód wynosi 11.004,16 zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę skarżącej w wysokości 2.504,16 zł oraz dochód z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, w wysokości 8.500 zł. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi mieszkanie o powierzchni 54 m² we współwłasności z dziećmi, działka rolna o powierzchni 0,3394 ha oraz samochód osobowy Seat Altea, rok produkcji 2006. Skarżąca nie dysponuje zasobami w postaci oszczędności, papierów wartościowych, czy wierzytelności.

W toku rozpatrywania wniosku skarżąca zmieniła wysokość uzyskiwanego dochodu wskazując, że z wynagrodzenia za pracę uzyskuje dochód w wysokości 1.853 zł, a z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej dochód w wysokości 4.455 zł (łącznie 6.308 zł). Skarżąca nie wykazała też mieszkania jako składnika jej majątku.

Wskazano, iż skarżąca jest zatrudniona w Hucie [...] T.W. Sp. z o.o. na stanowisku asystent ds. fakturowania sprzedaży, a jej miesięczny dochód za miesiąc luty 2016 roku wyniósł 1.853 zł. Skarżąca prowadzi też działalność gospodarczą (regon 122750867). W roku 2014 ze stosunku pracy skarżąca osiągnęła dochód w wysokości 26.448,91 zł, a z prowadzonej działalności gospodarczej przychód w wysokości 1.321.776,35 zł przy kosztach jego uzyskania 1.123.440,37 zł, co dało dochód 198.335,98 zł. Za 2015 rok dochód strony ze stosunku pracy wyniósł 28.381,14 zł. Podstawa opodatkowania z tytułu dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju z tytułu prowadzonej przez stronę działalności gospodarczej w 4 kwartale 2015 roku wyniosła 18.000 zł, a wartość netto nabytych towarów i usług 5.271 zł.

Określając miesięczne wydatki wnioskodawczyni wskazano na kwotę 8.125 zł, na którą składa się: czynsz za mieszkanie 580 zł, internet 78 zł, telefony 598 zł, gaz 30 zł, prąd 131 zł, rata kredytu w BZ WBK 453 zł, rata kredytu na samochód 296 zł, wyżywienie 1.000 zł, ubranie 300 zł, edukacja dzieci 1.200 zł, utrzymanie samochodu 150 zł, ubezpieczenia 109 zł, rata kredytu w Banku PKO BP ok. 3.200 zł.

Wskazano też, że skarżąca posiada trzy rachunki bankowe firmowe: w ING Banku Śląskim (saldo na 31.03.2016 r. 0 zł), PKO BP (saldo na 31.03.2016 r. -48,66 zł) i Credit Agricole (saldo na 03.04.2016 r. 62,08 zł) oraz cztery rachunki prywatne: w ING Banku Śląskim (saldo na 31.03.2016 r. 60,87 zł i drugiego rachunku na dzień 16.03 2016 r. 126,33 zł), PKO BP (saldo na 31.03.2016 r. 63,18 zł) i BZ WBK (saldo na 18.02.2016 r. -11,76 zł).

Rozpatrując wniosek referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (uwzględniając konieczność uiszczenia przez skarżącą wpisu w czterech sprawach), stwierdził, że skarżąca jest w stanie uiścić kwotę 2000 zł (4 x 500zł) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania jej i rodziny. W ocenie referendarza sądowego sytuacja materialna skarżącej nie nosi znamion ubóstwa, czy biedy. Wnioskodawczyni ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, posiada także majątek w postaci działki rolnej o areale 0,3394 ha oraz samochód osobowego Seat Altea rok produkcji 2006. Ponadto wskazano, że wnioskodawczyni osiąga dochody z dwóch źródeł – z wynagrodzenia za pracę oraz prowadzonej działalności gospodarczej, a wysokość dochodów z tych źródeł została określona na kwotę 6.308 zł miesięcznie. Referendarz uznał też, że uzyskiwany dochód pozwala na pokrycie koniecznych wydatków, które określił na kwotę 3350 zł. Określając zobowiązania skarżącej z tytułu spłacanych kredytów na kwotę 3949 zł referendarz uznał, że należności te nie mogą mieć pierwszeństwa przed zobowiązaniami wobec Skarbu Państwa. Orzekający dokonał także analizy przepływu środków na koncie firmowy dochodząc i uznał, że po dniu złożenia wniosku o prawo pomocy skarżąca dysponowała środkami finansowymi, z których mogła poczynić oszczędności na pokrycie kosztów sądowych związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym.

W sprzeciwie od powyższego postanowienia skarżąca zarzuciła nieprawidłową ocenę zebranych dowodów, co doprowadziło do nieuprawnionego przyjęcia, że jest ona w stanie uiścić należną opłatę sądową we wszystkich czterech sprawach. Skarżąca podniosła, że jakkolwiek jej dochody zostały określone na kwotę 11 000 zł, to jednak kwota ta jest przeznacza w znacznej części na utrzymanie siebie i rodziny. Zwrócono też uwagę, że część uzyskiwanego dochodu pochodzi z działalności gospodarczej, więc w chwili obecnej dochody mogą być dużo niższe i nie przekraczać łącznie z dochodami z tytułu umowy o pracę 8000 zł. Jednocześnie podkreślono, że sam referendarz ustalił miesięczne wydatki skarżącej na kwotę 8 125 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 260 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.

W myśl przepisu art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Orzekający w sprawie Sąd doszedł do przekonania, że referendarz sądowy zasadnie przyjął, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać bowiem trzeba, że zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez wnoszącego skargę (art. 199 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Instytucja prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i znajduje zastosowanie w stosunku do osób będących w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby ubogie, bez stałego źródła dochodu i bez majątku, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko ich podstawowe potrzeby życiowe.

W rozpoznawanej sprawie przedstawiona przez skarżącą sytuacja materialna nie pozwala zaliczyć jej wraz z rodziną do osób rzeczywiście ubogich. Sąd w pełni podziela rozważania referendarza sądowego (poprzedzone wnikliwą i szczegółową analizą przedstawionych dokumentów), które w konkluzji prowadzą do wniosku, że skarżąca jest w stanie wygospodarować środki pieniężne na poniesienie kosztów zainicjowanego postępowania, zarówno w niniejszej sprawie, jak i w trzech pozostałych. Obrazuje to zdaniem Sądu zwłaszcza przeprowadzona przez referendarza sądowego analiza przepływu środków na koncie firmowym skarżącej po dniu złożenia wniosku o udzielenie prawa pomocy, z której wynika, że dysponowała środkami koniecznymi na pokrycie kosztów wpisu od skarg.

Właściwie zdaniem Sądu referendarz sądowy wyeliminował z wydatków koniecznego utrzymania skarżącej, należności za telefony, internet, czy też utrzymanie samochodu. Wydatki te nie służą bowiem zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych. Zdaniem Sądu referendarz sądowy słusznie przyjął też, że zobowiązania skarżącej z tytułu należności cywilnoprawnych nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Stanowisko takie zostało ugruntowanego w orzecznictwie sądowo – administracyjnym ( por. postanowienie NSA z dnia 19 maja 2016 r., sygn. akt II FZ 226/16).

Sąd nie podziela argumentacji zawartej w sprzeciwie. Podkreślenia wymaga, że wbrew temu co podniesiono w sprzeciwie referendarz sądowy jako dochód skarżącej przyjął kwotę 6308 zł, natomiast wydatki w kwocie 8125 zł została wskazana przez referendarza jako arytmetyczna suma z danych wskazanych przez skarżąca. Z przyczyn wskazanych w powyższych rozważaniach, nie wszystkie z wydatków wskazanych przez skarżącą zostały uwzględnione. Nie może być skuteczna również argumentacja zawarta w sprzeciwie możliwym zmniejszeniu dochodów skarżącej w przyszłości. Zdolność skarżącej do pokrycia opłaty sądowej jest oceniana bowiem na chwilę obecną, natomiast każde pogorszenie jej sytuacji materialnej będzie ją uprawniać do składania kolejnych wniosków o prawo pomocy.

Reasumując, posiadanie przez skarżącą stałego dochodu zarówno z tytułu wynagrodzenia za pracę, jak i z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz własność nieruchomości gruntowych w zestawieniu z jej koniecznymi wydatkami uzasadniania przyjęcie stanowiska, że skarżąca może samodzielnie partycypować w kosztach postępowania w zakresie wpisu od skargi w niniejszej sprawie, jak i w pozostałych trzech sprawach zainicjowanych przed tut. Sądem.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z 260 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.