Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 193/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2016-07-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6551
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1, 3,
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: art. 140 w zw. z art. 107 § 3, art. 8,
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 ust. 4,
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 80 ust. 3,
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 5 ust. 2,
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.
journal: Dz.U.UE.L 2001 nr 327 poz 11 art. 49,
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych syystemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2016 r. sprawy ze skargi H. Ś. na decyzję Dyrektora Ś.Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Ke 193/16

Uzasadnienie

1.1.Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] po rozpoznaniu odwołania H. Ś. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z dnia [...] r. Nr [...] o ustaleniu H. Ś. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 97 084,82 zł.

1.2.W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 12 lipca 2007 r. H. Ś. złożyła do Biura Powiatowego ARiMR w K. wniosek o przyznanie jej renty strukturalne. Jako następczynię prawną wskazała swoją córkę J. K.. Przedłożyła zaświadczenie Placówki Terenowej KRUS w K., z którego wynikało, że J. K. podlegała nieprzerwanie ubezpieczeniu społecznemu rolników w pełnym zakresie jako domownik rolnika od 1 lutego 2004 r.

1.3.W dniu 25 marca 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. wydał decyzję, mocą której przyznał H. Ś. rentę strukturalną, której wysokość była następnie waloryzowana.

1.4.W dniu 11 września 2008 r. KRUS wydał dwie decyzje dotyczące J. K.: znak [...], [...] stwierdzającą ustanie ubezpieczenia społecznego rolników w okresie od 1 kwietnia 2004 r. do 3 maja 2007 r. oraz w okresie od 1 października 2007 r. do 22 stycznia 2008 r., znak PT-400-923/2008, NKP 7100/6 stwierdzającą ustanie ubezpieczenia społecznego rolników w okresie od 23 stycznia 2008 r. do 10 marca 2008 r. i w okresie od 1 października 2008 r.

1.5.Postanowieniem z 4 marca 2009 r. Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania H. Ś. renty strukturalnej zakończone ostateczną decyzją Dyrektora z dnia [...] r., a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] opartą m.in. na art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., uchylił decyzję Dyrektora Ś. Oddziału 2 ARiMR w K. z dnia [...] r. i odmówił przyznania renty strukturalnej .

Po rozpatrzeniu odwołania H. Ś. decyzją z dnia 4 listopada 2009 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. z dnia [...] r. mocą, której uchylona została decyzja wspomnianego Dyrektora Oddziału z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. w sprawie przyznania H. Ś. renty strukturalnej.

Od powyższej decyzji H. Ś. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 2 czerwca 2015 roku w sprawi V SA/Wa 28/15 skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku stwierdził, że w przedmiotowej sprawie organ wznowił postępowanie z urzędu mając na względzie okoliczność, że po wydaniu decyzji ostatecznej o przyznaniu H. Ś. renty strukturalnej, organ powziął wiadomość, że zostały wydane decyzje przez Prezesa KRUS dotyczące ubezpieczenia społecznego rolników w odniesieniu do J. K., w których wskazano zmieniony okres jej ubezpieczenia, która to okoliczność miała bezpośrednie znaczenie dla oceny spełniania przez nią kwalifikacji do przejęcia gospodarstwa rolnego jako następca prawny osoby ubiegającej się o rentę strukturalną. Sąd ocenił jako bezzasadny zarzut dotyczący nieprawidłowej oceny posiadania przez J. K. kwalifikacji koniecznych do zostania następcą prawnym rolnika i przejęcia gospodarstwa rolnego ponieważ w świetle zgromadzonego materiału dowodowego ( w tym wyjaśnień strony z 23 września 2009 r. na które powołał się organ, których wprawdzie nie ma w aktach, ale którym skarżąca w żaden sposób nie zaprzeczyła) wynikało, że do dnia złożenia wniosku o rentę strukturalną udokumentowany staż pracy J. K. wynosił niewiele ponad 4 miesiące tj. luty, marzec, maj i czerwiec 2007 r. ( wniosek złożony 12 lipca 2007 r.). Okoliczność rzeczywistego stażu pracy J. K. wynikała zarówno z zaświadczenia, na które powołał się organ jak również z 2 decyzji z [...] r. Sąd rozstrzygnął, że wobec niespełnienia warunków dotyczących przejęcia gospodarstwa rolnego przez następcę prawnego, co było okolicznością faktyczną stanowiącą przesłankę rozstrzygnięcia, o czym organ dowiedział się na skutek wydania decyzji przez KRUS w dniu 11 września 2008 r. odnoszących się do okresu czasu sprzed 12 lipca 2007 r., brak było podstaw do wydania decyzji o przyznaniu skarżącej renty strukturalnej. Zmiana dotycząca okresu ubezpieczenia następcy prawnego, jest nową okolicznością faktyczną, która istniała w dacie wydania decyzji ostatecznej ( bo jest to okoliczność obiektywnie istniejąca) , o której organ nie wiedział, zatem stanowi przesłankę wznowienia o jakiej jest mowa w treści art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

1.6. Następnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str. 18, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t.44, str. 242, z późn. zm.), art. 80 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. L 316 z 02.12.2009 r., str. 65) oraz art. 5 ust 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr . 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzania Rady (WE) Nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE Nr L 25, str. 8 z 28.1.2011 z późn. zm.), zaistniała konieczność ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 173, z późn. zm.), pomoc i pomoc techniczna, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych, chyba że przepisy, o których mowa w art. 1 pkt 1, lub przepisy ustawy stanowią inaczej. (...) Właściwość i tryb ustalania kwot pomocy i pomocy technicznej, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości, określają przepisy o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa: 1. ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej. 2. Właściwym w sprawie ustalania kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. decyzją Nr [...] z dnia [...] r. ustalił Pani H. Ś. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 97 084,82 zł.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji wskazano, że kwestie przedawnienia w zakresie ustalenia w drodze decyzji administracyjnej kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków regulują odpowiednie przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. (dla płatności zrealizowanych za lata 2008 - 2009), rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. (dla płatności zrealizowanych za roku 2010) oraz rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. (dla płatności zrealizowanych od roku 2011). Organ uznał, że w przedmiotowej sprawie, nie znajduje zastosowania art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. oraz art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r, zgodnie z którymi: "obowiązek zwrotu określony w ust. 1 nie ma zastosowania jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Jednakże w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności."

Istotnym w niniejszej sprawie staje się, że ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności jest wynikiem wyjścia na jaw nowych okoliczności nieznanych Kierownikowi Biura Powiatowego ARIMR w K. w dniu wydania decyzji Nr [...]. Organ pierwszej instancji wydając decyzję o przyznaniu stronie renty strukturalnej dysponował zaświadczeniem Placówki Terenowej KRUS w K.wydanych w oparciu o decyzje KRUS z dnia 24 lipca 2007 r. o okresie podlegania przez J. K. ubezpieczeniu społecznym rolników, jak również świadectwem dojrzałości i świadectwem otrzymania przez nią tytułu zawodowego rolnika, co potwierdzało posiadanie przez nią kwalifikacji zawodowych do objęcia gospodarstwa rolnego jako następcy prawnego rolnika. Okoliczność stażu pracy była jednak inna, czego dowodzi zaświadczenie KRUS oparte na ostatecznych decyzjach KRUS z dnia 11 września 2008 r. Z treści tego dokumentu wynika, że przed złożeniem wniosku przez stronę, Pani J. K. posiadała tylko 4-miesieczny staż pracy w rolnictwie, a ponowna weryfikacja sprawy wynikała z otrzymania przez KRUS informacji z ZUS dotyczącej zatrudnienia i pobierania zasiłku dla bezrobotnych przez J. K.. Powyższe stanowi podstawę, że nie można mówić o błędach organów, a o danych nieodpowiadających rzeczywistości wskazanych przez wnioskodawcę wraz z wnioskiem o przyznanie płatności. Organ podkreślił, że skoro osoba przejmująca gospodarstwo rolne była córką wnioskodawcy to należy uznać że H. Ś. w dniu złożenia wniosku o przyznanie renty strukturalnej posiadała wiedzę o faktycznym przebiegu zatrudnienia swej córki w okresie objętym wnioskiem, czego nie ujawniła. Zatem postępowanie w sprawie ustalenia w niniejszej sprawie kwoty nienależnie pobranych płatności jest wynikiem tego, że wnioskodawca nie wykazał należytej rzetelności. Stwierdził również, że skarżącej znane jest od roku 2009 uzasadnienie decyzji Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. Nr [...] oraz decyzji Prezesa ARiMR nr 5/09 z dnia 4 listopada 2009 r. Zatem należy przyjąć, że miała ona świadomości otrzymywania renty strukturalnej wyłącznie na skutek nie zakończonego postępowania sądowego w sprawie prawa do renty strukturalnej. Skarga do sądu administracyjnego została wniesiona przez stronę, a nie organ i z tego względu obowiązkiem H. Ś. należało wykazanie zainteresowania przewlekłym prowadzeniem postępowania skargowego.

Zatem jeżeli nawet przyjąć, że wypłata renty strukturalnej oraz decyzje o zmianie wysokości renty strukturalnej po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji Nr 0238-2008- 015066 nastąpiły w wyniku błędu organu, to z pewnością Pani H. Ś. mogła ten błąd wykryć i z tego względu zapis art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. oraz art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie.

W ocenie organu w przedmiotowej sprawie, nie znajduje także zastosowania art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004. w myśl którego: "obowiązek zwrotu, określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat." W ocenie organu działanie H. Ś. nie nosiło znamion "działania w dobrej wierze".

W rozpatrywanej sprawie dobra wiara strony, o której mowa w 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, nie wynika z dokumentacji dostępnej organowi. H. Ś. przystępując do uczestnictwa w programie renty strukturalne winna była przedłożyć dowody zgodnie z istniejącym stanem faktycznym. Składając wniosek o przyznanie renty strukturalnej podpisała oświadczenie, że; podane we wniosku dane są zgodne z prawdą; znane mi są zasady przyznawania i wypłaty rent strukturalnych.

Należy uznać że strona posiadała wiedze, że jej córka w okresie 3 lat przed złożeniem podlegała ubezpieczeniu w ZUS a nie KRUS, a zatem mała świadomość, że informacje złożone wraz z wnioskiem o przyznanie renty strukturalnej nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi faktycznemu. Natomiast skoro postępowanie skargowe prowadzone było na podstawie skargi wniesionej przez Panią H. Ś. to do jej obowiązku należało wykazanie zainteresowania terminowością jej rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że strona nie działała w dobrej wierze. Dlatego w stosunku do pobranych przez Stronę i przypadających do zwrotu płatności z tytułu renty strukturalnej zastosowanie ma dziesięcioletni okres przedawnienia liczony od daty wypłaty, który to okres jeszcze nie minął.

Dla płatności zrealizowanych z budżetu wspólnotowego za lata 2010-2015, zgodnie z treścią art. 3 ust.l rozporządzenia Rady (WE. EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz.U. UE L nr 312 poz.l ze zm.), okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1. Zasady sektorowe mogą jednak wprowadzić okres krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata. W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu. Przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo. Upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu, w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary.

W niniejszej sprawie datą dopuszczenia się nieprawidłowości o której mowa w wymienionym przepisie jest data złożenia wniosku o przyznanie płatności zawierającego niezgodne z prawdą informacje a początkowy bieg terminu przedawnienia biegnie od dnia 21 czerwca 2015 r. - tj. od dnia uprawomocnienia się wyroku WSA w Warszawie w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 28/15. Zaskarżoną decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. Nr 0238-00000190616/15 doręczono Pani H. Ś. w dniu 16 listopada 2015 r. - przed upływem czteroletniego okresu przedawnienia.

Art. 28a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. stanowi, że w przypadku określonym w art. 33 ust, 7 rozporządzenia (WE) nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz. Urz. UE L 209 z dnia 11 sierpnia 2005 r., s. 1 z pózn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem (WE) Nr 1290/2005, odstępuje się od ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności, jeżeli kwota, o której mowa w art. 5a rozporządzenia Komisji Europejskiej (WE) Nr 885/2006 z dnia 21 czerwca 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1290/2005 w zakresie akredytacji agencji płatniczych i innych jednostek, jak również rozliczenia rachunków EFRG i EFRROW (Dz. Urz. UE L 171 z 23.06.2006, str. 90, z pózn. zm,), nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 883/2006 z dnia 21 czerwca 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 w odniesieniu do prowadzenia kont przez agencje płatnicze, deklaracji wydatków i dochodów oraz warunków zwrotu wydatków w ramach EFRG i EFRROW (Dz. Urz. UE L 171 z 23.06.2006, str. 1, z późń. zm.). W rozpatrywanej sprawie, kwota nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 97 084,82 zł przekracza kwotę stanowiącą równowartości 100 euro, przeliczoną na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 883/2006. Tym samym w odniesieniu do w/w płatności nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.

Organ podkreślił, że w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki. Stosownie do art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 937/2012 z dnia 12 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenia (WE) Nr 1122/2009 oraz (UE) Nr 65/2011, w odniesieniu do metody naliczania odpowiednich odsetek od nienależnych płatności do odzyskania od beneficjentów systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników ustanowionych rozporządzeniem Rady (WE) Nr 73/2009, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich ustanowionego rozporządzeniem Rady Nr 1698/2005 Oraz wsparcia sektora wina ustanowionego rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1234/2007 (Dz. Urz. L Nr 280 z 13.10.2012, str. 2), zwanego dalej rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) Nr 937/2012, w odniesieniu do decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności wydawanych od dnia 16 października 2012 r., odsetki nalicza się za okres między terminem zwrotu płatności przez rolnika wyznaczonym w nakazie odzyskania środków, który nie może przekraczać 60 dni, a datą zwrotu lub odliczenia.

Na podstawie art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji, do należności z tytułu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności ustalonych niniejszą decyzją stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.), zwanej dalej Ordynacją podatkową z wyjątkiem przepisów dotyczących umarzania należności, odraczania płatności, rozkładania płatności na raty oraz zaokrąglania należności, z tym, że termin, o którym mowa w art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej, wynosi 60 dni. Zgodnie z art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Stosownie natomiast do art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej, od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 54 Ordynacji podatkowej, naliczane są odsetki za zwłokę. Natomiast art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej stanowi, że odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku. Zgodnie z art. 56 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8%. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, stawkę odsetek za zwłokę w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". Stawka odsetek za zwłokę od zalęgłości podatkowych, poczynając od dnia 5 marca 2015 r. wynosi 8,00% - i może ulec zmianie.

2.1.H. Ś. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K..

2.2.Zaskarżając powyższą decyzję w całości zarzuciła jej:

1. naruszenie art. 140 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez brak odniesienia się do zarzutu odwołania wskazującego na naruszenie wydaną przez organ I instancji decyzją art. 8 k.p.a. zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa w powiązaniu z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego wyrażoną w art.2 Konstytucji RP poprzez zobligowanie do zwrotu świadczenia, pomimo wydania przez organ Agencji na przestrzeni lat 2009-2014 szeregu decyzji o zmianie renty strukturalnej;

2 . błędne ustalenie , iż skarżąca nie działała w dobrej wierze , nie zaistniał błąd po stronie organu a tym samym , iż nie nastąpiło naruszenie art.73 ust.4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 i art.80 ust.3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 podczas gdy zapadały kolejne decyzje o zmianie wysokości renty strukturalnej, a błąd nie mógł być wykryty przez rolniczkę, której skarga od decyzji odmawiającej przyznania renty strukturalnej nie była rozpoznawana przez blisko 6 lat i która w dobrej wierze miała prawo przypuszczać, że skoro otrzymuje decyzje o waloryzacji renty nawiązujące do decyzji o przyznaniu jej renty strukturalnej, to jest to efektem uwzględnienia jej skargi;

3. naruszenie art. 6, 7, 9, 12 k.p.a. przez przyjęcie w zaskarżonej decyzji, że to skarżąca miała obowiązek zainteresować się terminowością rozstrzygnięcia, a nie czyniąc tego nie działała w dobrej wierze, podczas gdy to nie obywatel a organ administracji ma działać wnikliwie i szybko, niezwłocznie załatwiać sprawy, wyczerpująco informować o okolicznościach prawnych i faktycznych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków, podejmować niezbędne czynności.

2.3.Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i nakazanie w uwzględnieniu odwołania od odstąpienia od nakładania na Panią H. Ś. obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności.

2.4.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje.

3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2014.1647) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. 2016.718) określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

3.2. Skarga nie jest zasadna. Sąd nie dopatrzył się aby doszło do naruszenia przepisów postępowania czy też prawa materialnego.

3.3. Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 173, z późn. zm.), pomoc i pomoc techniczna, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych, chyba że przepisy, o których mowa w art. 1 pkt 1, lub przepisy ustawy stanowią inaczej. (...) Właściwość i tryb ustalania kwot pomocy i pomocy technicznej, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości, określają przepisy o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Poza sporem w niniejszej sprawie jest fakt, że decyzją z dnia 4 listopada 2009 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. z dnia [...] r. mocą, której uchylona została decyzja wspomnianego Dyrektora Oddziału z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. w sprawie przyznania H. Ś. renty strukturalnej. Od powyższej decyzji H. Ś. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 2 czerwca 2015 roku w sprawi V SA/Wa 28/15 skargę oddalił.

Całkowicie zatem zasadne jest ustalenie organu, że renta strukturalna wypłacona skarżącej została pobrana nienależnie.

3.4. Bezzasadny jest zarzut skarżącej , że doszło do naruszenia przez organ art. 140 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez brak odniesienia się do zarzutu odwołania wskazującego na naruszenie wydaną przez organ I instancji decyzją art. 8 k.p.a. zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa w powiązaniu z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego wyrażoną w art.2 Konstytucji RP poprzez zobligowanie do zwrotu świadczenia, pomimo wydania przez organ Agencji na przestrzeni lat 2009-2014 szeregu decyzji o zmianie renty strukturalnej.

Jak słusznie w tym zakresie wskazywał organ, skarżącej od roku 2009 było znane uzasadnienie decyzji Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. Nr [...]oraz decyzji Prezesa ARiMR nr 5/09 z dnia 4 listopada 2009 r. Zatem należy przyjąć, że miała ona świadomości otrzymywania renty strukturalnej wyłącznie na skutek nie zakończonego postępowania sądowego w sprawie prawa do renty strukturalnej. Skarga do sądu administracyjnego została wniesiona przez stronę, a nie organ i z tego względu obowiązkiem Pani H. Ś. należało wykazanie zainteresowania przewlekłym prowadzeniem postępowania skargowego. Zatem jeżeli nawet przyjąć, że wypłata renty strukturalnej oraz decyzje o zmianie wysokości renty strukturalnej po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji Nr 0238-2008- 015066 nastąpiły w wyniku błędu organu, to z pewnością Pani H. Ś. mogła ten błąd wykryć i z tego względu zapis art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r, oraz art. 5 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie.

3.5.Bezzasadny jest zarzut, braku przyjęcia przez organ działania skarżącej w dobrej wierze. Trafnie organ uznał, że , nie znajduje także zastosowania art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004. Zgodnie z treścią którego: "obowiązek zwrotu, określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat." W ocenie organu działanie H. Ś. nie nosiło znamion "działania w dobrej wierze". H. Ś. przystępując do uczestnictwa w programie renty strukturalne winna była przedłożyć dowody zgodnie z istniejącym stanem faktycznym. Składając wniosek o przyznanie renty strukturalnej podpisała oświadczenie, że podane we wniosku dane są zgodne z prawdą; znane mi są zasady przyznawania i wypłaty rent strukturalnych. Skarżąca jako matka J. K. posiadała wiedze, że jej córka w okresie 3 lat przed złożeniem podlegała ubezpieczeniu w ZUS a nie KRUS, a zatem mała świadomość, że informacje złożone wraz z wnioskiem o przyznanie renty strukturalnej nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi faktycznemu. Zwłaszcza , że powyższa okoliczność, związana z okresem ubezpieczenia w KRUS przez córkę skarżącej jest okolicznością o znaczeniu przesądzającym dla otrzymania prawa do renty strukturalnej. Nie sposób przyjąć, że okoliczność ta nie była przedmiotem analizy przez skarżącą i wyjaśnień z córką. Jak zasadnie przywołał organ w wyroku z dnia 19 stycznia 2012 r. Sygn. Akt II GKS 1365/11 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził co następuje: Dokonując wykładni art. 49 rozporządzenia nr 2419/2001 należy cały czas mieć na względzie, że zasadą jest zwrot nienależnie pobranych płatności. (...) Dla powstania obowiązku zwrotu nienależnej płatności nie jest potrzebne wykazywanie przez organ, że płatność została uzyskana w złej wierze, konieczne jest natomiast wykazanie, że płatność była nienależna, bowiem warunki do jej uzyskania nie zostały zachowane. Bezwzględny obowiązek zwrotu nienależnej płatności został złagodzony poprzez wprowadzenie ograniczenia czasowego dla jego realizacji. Jak stanowi art. 49 ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 2419/2001, obowiązek ten ustaje, jeżeli między datą nienależnej płatności a powiadomieniem o tym, że była ona nienależna, upłynęło więcej niż 10 lat. Jest to swoisty okres przedawnienia żądania zwrotu. Z art. 49 ust. 5 akapit 2 omawianego rozporządzenia wynika wyjątek od zasady 10-letniego przedawnienia obowiązku zwrotu nienależnej płatności. W drodze wyjątku okres ten został skrócony do 4 lat, jeżeli beneficjent, który dostał nienależne świadczenie działał w dobrej wierze. W świetle treści art. 49 rozporządzenia nr 2419/2001 brak jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że warunkiem przyjęcia 10-letniego okresu przedawnienia jest udowodnienie złej wiary beneficjenta, z uwagi na fakt, iż zła wiara nie jest objęta domniemaniem. Pamiętać należy, że choć zła i dobra wiara należą do pojęć powszechnie przyjętych w europejskich systemach prawa cywilnego, nie oznacza to przeniesienia na grunt uregulowań pomocowych dla rolnictwa wszystkich zasad prawa cywilnego. Przeciwnie, systemy pomocowe wypracowały własne zasady i jedną z nich jest zasada zwrotu nienależnych płatności. Wszelkie jej ograniczenia, a do ograniczeń należy zaliczyć przedawnienie obowiązku zwrotu, muszą być interpretowane ściśle. Zatem 10-letni okres przedawnienia nie wymaga udowodnienia złej wiary, a krótki - 4-łetni okres przedawnienia ustanowiony dla tych rolników, którzy pobrali nienależne płatności w dobrej wierze nie może być objęty domniemaniem, lecz musi zostać wykazany. Uznać należy, że o ile dobra wiara rolnika nie wynika wprost z dokumentacji dostępnej organowi, to jej wykazanie należy do beneficjenta.(...) Przyjąć należy jako zasadę, że kwestia dobrej wiary rozumianej jako błędne, subiektywne, ale usprawiedliwione okolicznościami przekonanie o zgodności postępowania z obowiązującym prawem, musi być w każdej sprawie badana indywidualnie. Jest oczywiste, że to beneficjent musi wykazać, iż okoliczności sprawy usprawiedliwiały jego błąd" (Centrala Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych — www.nsa.gov.pl).

3.6. W ocenie sądu zarzuty formułowane w pkt.3 części 2.2. pozostają poza związkiem z rozstrzyganą kwestią w niniejszej sprawie.

3.7. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalił.