Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1770/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski / spr. / WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2012 r. sprawy ze skargi R.D. na decyzję Wojewody z dnia 9 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu


UZASADNIENIE

[....] Sp. z o. o. w K. złożyła w dniu 19 sierpnia 2010 r. do organu administracji architektoniczno-budowlanej I. instancji wniosek o pozwolenie na budowę zamierzenia budowlanego pod nazwą: "przebudowa, nadbudowa i rozbudowa kamienic położonych przy ul. [....] z pozostawieniem ścian frontowych i częściową ich przebudową - projektowanym wjazdem do garażu, z przeznaczeniem na cele mieszkalno-usługowe (usługi w parterze) wraz z wjazdem z działki [....] (....), garażem podziemnym i instalacjami wewnętrznymi (wod.-kan., gaz., c.o., wentylacji i klimatyzacji) oraz infrastrukturą techniczną (kotłownia gazowa) na działce nr nr [....] obręb [....] przy ul. [....] w K". Do wniosku udzielenie pozwolenia na budowę zostało dołączone oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz projekt budowlany wykonany przez osoby posiadające stosowne uprawnienia i należące do właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzone zaświadczeniami o przynależności do tej izby.

Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone stronom za wyjątkiem D.D. i R.S..

Postanowieniem z dnia 22 października 2010 r. Prezydent Miasta K. zawiesił postępowanie w sprawie na wniosek inwestora, celem wyjaśnienia spornych kwestii.

Opinią kominiarską z dnia 20 stycznia 2011 r. określono obowiązek wykonania czynności celem zapewnienia prawidłowego działania urządzeń kominowych w budynku przy ul. [....] , w związku z koniecznością zlikwidowania efektu tzw. fali odbitej od przeszkody, która mogłaby się pojawić wraz z nadbudową budynków przy ul. [....] W związku z tym inwestor zwrócił się o podjecie zawieszonego postępowania i Prezydent Miasta K. postanowieniem z dnia 2 maja 2011 r. postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę podjął.

Zażalenie na to postanowienie wniósł R.D. i zażalenie to wpłynęło do organu I. instancji w dniu 18 maja 2011 r.

Decyzją z tego samego dnia, tj. 18 maja 2011 r. znak: [....] Prezydent Miasta K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla [....] sp. z o.o. w K. dla zamierzenia budowlanego: "Przebudowa, nadbudowa i rozbudowa kamienic położonych przy ul. [....] z pozostawieniem ścian frontowych i częściową ich przebudową - projektowany wjazd do garażu, z przeznaczeniem na cele mieszkalno-usługowe (usługi w parterze) wraz z wjazdem z działki [....] (....), garażem podziemnym i instalacjami wewnętrznymi (wod.-kan., gaz., c.o., wentylacji i klimatyzacji) oraz infrastrukturą techniczną (kotłownia gazowa) na działce nr nr [....] obręb [....] przy ul. [....] w K".

Organ administracji architektoniczno-budowlanej I. instancji określił obszar oddziaływania obiektu, jako teren obejmujący działki nr nr [....] obręb [....] . Wskazał również, że o przebiegu toczącego się postępowania były powiadamiane, ustalone przez organ I instancji, strony postępowania.

Wskazano, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę został złożony w terminie ważności decyzji Prezydenta Miasta K. o ustaleniu warunków zabudowy Nr [....] z dnia 30 lipca 2009 r. znak: [....] , która stała się ostateczna na mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 listopada 2009 r. znak: [....] umarzającej postępowanie odwoławcze. Ponadto do akt sprawy dołączono postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia 12 marca 2010 r. znak: [....] o wyjaśnieniu wątpliwości co do treści decyzji.

Inwestor złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie objętym niniejszą inwestycją.

Stwierdzono, że projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami decyzji o ustaleniu warunków zabudowy oraz obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania miejscowego, a także z wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.

Do akt sprawy dołączono postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia 5 lutego 2010 r. znak: [....] dotyczące wyrażenia zgody na odstępstwo od przepisów określonych w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) umożliwiające wykonanie ścian bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanej budowie budynku mieszkalno-usługowego na działkach budowlanych nr ew. [....] przy ul. [....] w K. : bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi nr ew. [....] (dla kondygnacji powyżej parteru) oraz bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi nr nr [....] (dla kondygnacji parteru). Projekt budowlany jest kompletny i posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Projektant (a także sprawdzający) do projektu budowlanego dołączył oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projekt został sporządzony przez osobę uprawnioną.

Podano, że postanowieniem z dnia 20 października 2010 r. nałożono na inwestora obowiązek odniesienia się do tych uwag i wniosków oraz ewentualnego uzupełnienia projektu budowlanego we wskazanym przez stronę zakresie. W dniu 22 października 2010 r. na wniosek pełnomocnika działającego z ramienia inwestora postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zawieszone.

W dniu 18 kwietnia 2011 r. pełnomocnik inwestora wniósł o podjęcie przedmiotowego postępowania. Do powyższego wniosku dołączono: opinię nr [....] z dnia 20 stycznia 2011 r. sporządzoną przez posiadającego wymagane uprawnienia mistrza kominiarskiego T.K. wydaną w celu zapewnienia prawidłowego działania urządzeń domowych, spalinowych i wentylacyjnych w budynku ul. Kościuszki 64 w wyniku nadbudowy budynków Kraków ul. Kościuszki nr 60, 62. W związku z powyższą opinią pełnomocnik inwestora poinformował organ, że w budynku przy ul. [....] na wszystkich przewodach kominowych położonych w odległości do 10 metrów od ściany szczytowej nadbudowywanego budynku nr [....] zostały zamontowane nasady kominowe typu Rotowent i Turbowent zapewniające prawidłowe działanie urządzeń dymowych, spalinowych i wentylacyjnych w budynku nr [....] . Nasady te eliminują niebezpieczeństwo następstw ewentualnego powstania fali odbitej od przeszkody w postaci nadbudowywanej ściany szczytowej budynku nr [....].

W odniesieniu do braku ściany szczytowej w budynku nr 64 od strony budynku nr [....] dokonano zmiany projektu budowlanego polegające na zachowaniu ściany szczytowej budynku nr [....] od strony budynku [....] . W projekcie budowlanym wprowadzono zmiany polegające na: wrysowaniu na czerwono ściany szczytowej budynku koniecznej do zachowania oraz korekcie powierzchni i kubatury projektowanego budynku. Ponadto do projektu konstrukcyjnego dołączono suplement (strony 131a-131c) dotyczący zabezpieczenia ściany szczytowej kamienicy ul. [....] poprzez: pozostawienie części ścian podłużnych (środkowej i od strony podwórka) w formie "szkarp", które wraz ze ścianą frontową usztywnią przedmiotową ścianę na siły poziome; usztywnienie ściany szczytowej (po wykonaniu płyty fundamentowej w części środkowej nowego budynku) stalowymi ceownikami od strony posesji [....] ; wprowadzenie zastrzałów ukośnych z rur stalowych podpierających pozostawioną ścianę szczytową w dwóch poziomach: nad stropem parteru i nad stropem l piętra - zastrzały te opierać się będą na płycie fundamentowej oraz na ścianie za pośrednictwem stalowych ceowników usztywniających. W następnym etapie - zgodnie z uzupełnionym projektem konstrukcyjnym - usunięte zostaną "szkarpy" usztywniające i wykonane zostaną roboty żelbetowe na posesji Kościuszki [....] ; usunięcie stalowych zastrzałów będzie możliwe po wykonaniu konstrukcji żelbetowej budynku [....] wraz z nową ścianą szczytową od strony zachodniej. Jednocześnie w wyżej opisanym zakresie uzupełniona została ekspertyza konstrukcyjna dotycząca oddziaływania przedmiotowego zamierzenia budowlanego na sąsiednia zabudowę. Do ekspertyzy tej dołączono suplement (2 ostatnie strony).

Od powyższej decyzji odwołanie w dniu 8 czerwca 2011 r. złożył uczestnik R.D. , działający przez pełnomocnika K.D. . Argumenty podniesione w odwołaniu dotyczyły wpływu planowanej inwestycji na "substancję budynku przy ul. [....] "; braku kontroli prawidłowości funkcjonowania ciągów kominowych w budynku przy ul. [....] , wątpliwości co do dokonanych ocen oraz zgodności z przepisami wykonanej przebudowy kominów w kamienicy sąsiadującej z terenem inwestycji; wydania przez organ I. instancji decyzji, pomimo zaskarżenia postanowienia o podjęciu postępowania do organu II. instancji.

Po rozpoznaniu zażalenia na postanowienie o podjęciu postępowania, Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 10 czerwca 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania.

Decyzją z dnia 9 września 2011r. znak: [....] Wojewoda [....] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 K.p.a. oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 18 maja 2011 r. znak: [....] .

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że kontrola prawidłowości wydanej decyzji w postępowaniu odwoławczym odnosi się do badania jej zgodności z przepisami prawa.

W ramach prowadzonego postępowania wyjaśniającego przed organem odwoławczym pozyskano opinię kominiarską nr [....] z dnia 25 lipca 2011 r. opracowaną przez mistrza kominiarskiego T.O. dotyczącą prawidłowości działania ciągów kominowych w budynku nr [....] . Jak wynika z akt sprawy pomimo wielokrotnych prób i starań kontrolą nie objęto mieszkań nr [....] z powodu braku dostępu. Informacja o kontroli wywieszona została na 7 dni przed planowaną czynnością.

Stwierdzono, że projekt zagospodarowania terenu stanowiący część projektu budowlanego, wykonany został na kopii aktualnej mapy sytuacyjno-wysokościowej dla celów projektowych, przyjętej do zasobów geodezyjnych. Projekt budowlany posiada wymagane oświadczenia, uzgodnienia i opinie. W projekcie określona została II kategoria geotechniczna obiektu, przy prostych warunkach gruntowych (karta nr 8 projektu budowlanego). Do projektu budowlanego załączono informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz oświadczenie o prawidłowości wykonania projektu budowlanego. Przedmiotowa inwestycja nie należy do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dlatego też nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Projekt budowlany uzgodniony został bez zastrzeżeń przez rzeczoznawców do spraw: sanitarno-higienicznych, bezpieczeństwa i higieny pracy w dniu 17 sierpnia 2010 r. Projekt budowlany (rys. parteru) jak i projekt zagospodarowania terenu został uzgodniony bez uwag przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych w dniu 13 sierpnia 2010 r.

Do projektu budowlanego (dokumenty formalnoprawne) załączone zostały: warunki Zakładu Energetycznego [....] z 26 lipca 2010 r., w zakresie wykonania przyłączenia obiektu do sieci energii elektrycznej (karta 11); oświadczenia i warunki dotyczące przyłączenia obiektu do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji (karta 12); warunki przyłączenia obiektu do sieci gazowej [....] Spółki Gazownictwa z 14 maja 2010 r. (karta 9, 10); oświadczenia i uzgodnienia Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. , dotyczące połączenia działki objętej inwestycją z drogą publiczną tj. ul. [....] (karta 27-38). Wjazd zaprojektowany został z działki nr [....] obręb [....] .

Lokalizacja projektowanego budynku o funkcji mieszkalno-usługowej została ustalona w decyzji o warunkach zabudowy jako kontynuacja funkcji zabudowy na działkach sąsiednich.

Podano, że projektowana lokalizacja budynku jest zgodna z liniami zabudowy wyznaczonymi decyzją o ustaleniu warunków zabudowy jako nieulegająca zmianie od strony ul. [....] (tj. jako przedłużenie linii zabudowy) oraz z zachowaniem dwóch linii zabudowy od strony rzeki [....] : - jako przedłużenie południowej elewacji budynku nr [....] na dz. nr [....] (dla kondygnacji powyżej parteru - działka nr...), - w odległości 10 metrów od granicy z dz. nr [....] (dla kondygnacji parteru).

W projekcie budowlanym spełnione zostały warunki dotyczące wskaźnika powierzchni zabudowy - powierzchnia zabudowy wynosi 798,7 m2 (pow. działek nr...., 340 wynosi 1141 m2) zatem nie przekracza określonej decyzją ustalającą warunki zabudowy do 70 % powierzchni terenu oraz wymaganej powierzchni biologicznie czynnej o wielkości nie mniejszej niż 25% - wg. projektu budowlanego 324,66 m2 powierzchni na terenie stanowi powierzchnię biologicznie czynną. Spełniony został wymóg zrealizowania wymaganej ilości miejsc postojowych dla samochodów, zaprojektowano 24 miejsca postojowe w parkingu podziemnym w ilości wystarczającej dla zamierzonej funkcji budynku. Zaprojektowany został płaski dach budynku. Wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej wynosi 18 metrów zgodnie z decyzją ustalającą warunki zabudowy. Wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej (elewacji od strony ul....), określona została w wymaganiach tej decyzji wg punktu 1.1. d, "do 18 m". Budynek objęty projektem został usytuowany na działkach nr nr: [....] , w następujących odległościach od granic działek sąsiednich: przy granicy działek nr nr [....] od strony wschodniej oraz przy granicy działki nr [....] od strony zachodniej.

Postanowieniem Prezydenta Miasta K. z 5 lutego 2010 r. wyrażona została zgoda na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, umożliwiając lokalizację ścian bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi nr nr [....] dla kondygnacji powyżej parteru oraz bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi nr nr [....] dla kondygnacji parteru.

Posadowienie obiektu z podpiwniczeniem przy granicy działek uwzględnia bliskość budynków sąsiednich, zgodnie z projektem budowlanym (część konstrukcyjna) zaprojektowane zostało (opis projektu budowlanego karta 67, 68) "wykonanie palisady z pali wierconych" dla zabezpieczenia zarówno terenu sąsiedniego, istniejących obiektów jak i wykopu w celu zabezpieczenia osuwania gruntu (rys. 518-1, 518-2 - rzut fundamentów). Zatwierdzony projekt budowlany w części konstrukcyjnej (wykonanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia w specjalności konstrukcyjnej i należącą do właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzone zaświadczeniem) zawiera opracowanie i rozwiązania dotyczące ścian fundamentowych budynku, opracowanie to w części konstrukcyjnej wykonane zostało z uwzględnieniem wyników opracowania geologiczno-inżynierskiego. W projekcie budowlanym określony został sposób prowadzenia robót budowlanych, w tym robót ziemnych. Zawiera on również informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, z określeniem kolejności robót budowlanych i zabezpieczających. Do projektu budowlanego załączono oświadczenie o poprawności wykonania i sprawdzeniu projektu budowlanego. Inwestor jest zobowiązany zarówno decyzją, jak i rozwiązaniami zawartymi w zatwierdzonym projekcie budowlanym, do prawidłowego oraz zgodnego z przepisami prawa budowlanego prowadzenia robót budowlanych.

Wojewoda podniósł, że nie znajdują uzasadnienia argumenty odwołującego się, dotyczące braku analizy wpływu planowanej inwestycji na "substancję budynku przy ul. [....]". Do akt sprawy zgodnie z § 206 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie załączone zostało opracowanie zatytułowane: "Ekspertyza Konstrukcyjna dotycząca oddziaływania budynku wznoszonego przy ul. [....] w K. na sąsiednią zabudowę", w której opisany został stan techniczny oraz sposób zabezpieczenia ściany szczytowej kamienicy przy ul. [....] . Projekt budowlany w sposób prawidłowy uwzględnia wymogi powyższej ekspertyzy.

W odniesieniu do argumentu dotyczącego braku kontroli prawidłowości funkcjonowania przewodów kominowych oraz informacji o wykonaniu montażu nasad kominowych w budynku skarżącego (bez jego wiedzy - jako samowola budowlana) wyjaśniono, że argument ten nie znajduje uzasadnienia w przedmiotowej sprawie. Za stan techniczny obiektu odpowiada jego właściciel. Ponadto z załączonych dokumentów i opinii wynika, iż nasady kominowe są prawidłowo zamontowane i pozwalają na prawidłowe funkcjonowanie przewodów kominowych a projektowana inwestycja nie spowoduje zakłócenia ich funkcjonowania.

Podnoszona w odwołaniu kwestia dotycząca wydania przez organ I. instancji w dniu 18 maja 2011 r. zaskarżonej decyzji, pomimo wniesienia w dniu 16 maja 2011 r. zażalenia na postanowienie z dnia 2 maja 2011 r. o podjęciu zawieszonego postępowania, również nie daje podstaw do uchylenia decyzji (postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez organ II. instancji). Podjęcie bowiem przez organ I. instancji zawieszonego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę inwestycji było uzasadnione, a wydanie decyzji nastąpiło prawidłowo, bowiem zgodnie z art. 143 K.p.a. wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia.

Skargę na decyzję Wojewody [....] z dnia 9 września 2011 r. znak: [....] , utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 18 maja 2011 r. znak: [....] , zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, złożył w dniu 18 października 2011 r. R.D. , zastępowany przez pełnomocnika K.D.

Zakwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, które to naruszenie polegało na nie zawieszeniu z urzędu przez organ administracji postępowania odwoławczego wbrew dyspozycji przepisu art. 97 § 1 pkt 4, a także:

- niewłaściwą interpretację przepisu art. 143 K.p.a. polegającą na przyjęciu przez organ II instancji, że powołany przepis uprawniał organ I instancji do wydania decyzji merytorycznie kończącej postępowanie w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę mimo, że skarżący złożył w terminie zażalenie na postanowienie organu I instancji o podjęciu zawieszonego postępowania, które do chwili wydania decyzji nie zostało rozpoznane przez organ odwoławczy;

- naruszenie opisanej w art. 7 K.p.a. zasady praworządności poprzez niepodjęcie przez organ odwoławczy czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, polegające na zaniechaniu uzyskania przez organ odwoławczy informacji z Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącej legalności dokonanej przebudowy kominów budynku przy ul. [....] w K. , koniecznej dla zapewnienia prawidłowego ich funkcjonowania po przeprowadzeniu inwestycji na działkach zabudowanych budynkami nr [....] przy ul. K. w K. - mimo posiadania przez organ odwoławczy informacji o mającej miejsce samowoli budowlanej;

- brak merytorycznego odniesienia się przez organ II instancji do podniesionego w odwołaniu od decyzji zarzutu skarżącego dotyczącego braku przeprowadzenia zalecanej w opinii kontroli prawidłowości funkcjonowania przewodów kominowych.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że pomimo złożenia zażalenia na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania, organy rozpoznawały sprawę merytorycznie. Należało zaś w pierwszej kolejności rozpoznać kwestię zasadności podjęcia zawieszonego postępowania, a potem sprawę rozpoznawać merytorycznie. W przeciwnym razie zacierają się różnice pomiędzy postanowieniami na które przysługują odrębne zażalenia i takie, które nie podlegają odrębnego zaskarżeniu.

Wskazał, że miała miejsce nielegalna przebudowa kominów na budynku nr [....] przy ul. [....] , a ustalenie, czy rzeczywiście ta przebudowa została wykonana w warunkach samowoli budowlanej ma istotne znaczenie w sprawie. Warunkiem wydania decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego było wykonanie prac opisanych w opinii kominiarskiej z 20 stycznia 2011 r. Ponieważ przebudowa tych kominów rzeczywiście miała miejsce, ale z naruszeniem Prawa budowlanego trudno zaakceptować, aby z takiego naruszenia prawa inwestor mógł dla siebie wywodzić korzystne skutki prawne. Samowola budowlana stanowi przestępstwo. W związku z prowadzenie odrębnego postępowania dotyczącego samowolnej przebudowy kominów na budynku nr [....] przy ul. [....] w K. , organy obu instancji (a zwłaszcza organ odwoławczy) powinny zawiesić postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [....] wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie widząc podstaw do jej zmiany z powodu argumentacji zawartej w treści skargi.

Podniesiono, że analiza akt zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wykazała, że inwestor spełnił wszelkie wymogi określone w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, z późn. zm.) oraz w przepisach wykonawczych do ustawy, celem uzyskania pozwolenia na budowę dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego braku kontroli prawidłowości funkcjonowania przewodów kominowych zauważono, że inwestor pozyskał opinię kominiarską nr [....] z dnia 20 stycznia 2011 r. opracowaną przez rzeczoznawcę sądowego, mistrza kominiarskiego, mgr inż. T.K. określającą zamontowanie na przewodach kominowych budynku przy ul. [....] stosownych nasad jako sposób dla zlikwidowania efektu fali odbitej od przeszkody w postaci nadbudowanej ściany budynku sąsiedniego nr [....] . W kwietniu 2011 roku, w porozumieniu i za zgodą 70 % właścicieli [....] w ramach nieprzekraczających zwykłego zarządu zamontowano określone w opinii nasady kominowe w ramach bieżącej konserwacji kominów; montaż został wykonany przez firmę specjalistyczną. Prawidłowość wykonanych prac potwierdza opinia kominiarska nr [....] z dnia 14 kwietnia 2011 r. opracowana przez mistrza kominiarskiego T.O.

W ramach prowadzonego postępowania wyjaśniającego przed organem odwoławczym pozyskano opinię kominiarską nr [....] z dnia 25 lipca 2011 r. opracowaną przez mistrza kominiarskiego T.O. dotyczącą prawidłowości działania ciągów kominowych w budynku nr [....] . Jak wynika z akt sprawy pomimo wielokrotnych prób i starań kontrolą nie objęto mieszkań nr [....] z powodu braku dostępu. Informacja wywieszona była 7 dni przed planowaną kontrolą.

Mając na uwadze powyższe stwierdzono, że skarżący nie może skutecznie powoływać się na negatywne okoliczności (które zresztą sam wygenerował) nie umożliwiając sprawdzenia drożności ciągów kominowych lokali będących własnością jego mocodawcy.

Odnośnie popełnienia ewentualnej samowoli budowlanej, strona przeciwna do skarżącej zwróciła uwagę Sądu na to, iż doniesienie skarżącego dotyczące ewentualnej samowoli budowlanej nosi znamiona donosu na siebie samego.

Zamontowanie nasad na kominach budynku [....] czyni zadość warunkom niezbędnym do wybudowania podwyższonej ściany budynku projektowanego [....] . Zgodnie z deklaracjami zgodności oznakowania wyrobów budowlanych znakiem CE nr [....] oraz [....] nasady zabezpieczają przed odwrotnym przepływem powietrza i zwiększają strumień powietrza wywiewanego w okresach występowania wiatru. Ponadto nasady zostały prawidłowo zamontowane przez specjalistyczną firmę na podstawie opinii kominiarskiej, której nawet zaleceń nie kwestionuje sam skarżący.

Ponieważ nie potwierdziły się zarzuty skargi, w tym również te dotyczące naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., bowiem w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, wbrew temu, co twierdzi skarżący, stan kominów wyposażonych w nasady spełniał wymagania określone prawem wobec projektowanej nadbudowy ściany posesji Nr [....] , nie mógł tym samym stanowić zagadnienia wstępnego, o którym mówi wyżej cytowany wcześniej art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., a inwestor spełnił wymagania określone w treści art. 32 ust. 4 oraz 35 ust. 1 Prawo budowlanego, organ nie mógł odmówić wydania pozwolenia na budowę.

W oparciu o powyższe Wojewoda wniósł jak na wstępie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznanej sprawę nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi. Oznacza to zarazem, że obowiązkiem Sądu jest z urzędu zbadanie prawidłowości prowadzonego postępowania, niezależnie od tego, jakie zarzuty zawarte są w skardze.

Częściowo zarzuty skargi nie mogą odnieść zamierzonego przez skarżącego skutku. Skarżący bowiem w istocie zarzuca organom administracji nie przestrzeganie pewnych czynności, które warunkują dalsze podejmowane działania. Skarżący podnosi, że w sytuacji zawieszenia postępowania administracyjnego z powodu – jak to wynika z analizy sprawy – konieczności wykonania określonych czynności na przewodach kominowych na budynku nr [....] w K. przy ul. [....] – główne postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowanego nie powinno być podejmowane dopóki nie zostanie ustalona legalność prac wykonanych na kominach budynku nr [....] .

Dalej skarżący zarzuca, że organ I. instancji po stwierdzeniu, że prace dotyczące zapewnienia prawidłowego ciągu kominów w budynku nr [....] w związku z projektowaną budową (co do zatwierdzenia projektu budowlanego dotyczy się główne postępowanie) zostały wykonane, zamiast dalej zawiesić postępowanie celem ustalenia, czy prace te zostały wykonane legalnie – podjął zawieszone postępowanie główne. Skutkiem tego, jak podnosi skarżący, mimo wniesienia zażalenia na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania, organ I. instancji rozpoznał sprawę główną merytorycznie a organ odwoławczy rozpoznał odwołanie od głównej sprawy, w ogóle nie zawieszając postępowanie z uwagi na wniesione zażalenie na postanowienie w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania.

W ocenie sądu istniała zasadnicza wątpliwość, czy z tego tytułu (tzn. wykonania robót budowlanych na kominach w budynku nr....) dopuszczalne było w ogóle zawieszanie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego dla zamierzenia budowlanego pod nazwą: "przebudowa, nadbudowa i rozbudowa kamienic położonych przy ul. [....] z pozostawieniem ścian frontowych i częściową ich przebudową - projektowany wjazd do garażu, z przeznaczeniem na cele mieszkalno-usługowe (usługi w parterze) wraz z wjazdem z działki [....] (....), garażem podziemnym i instalacjami wewnętrznymi (wod.-kan., gaz., c.o., wentylacji i klimatyzacji) oraz infrastrukturą techniczną (kotłownia gazowa) na działce nr nr [....] przy ul. [....] w K". W ocenie Sądu nie miało to w tej sprawie znaczenia prejudycjalnego. Rozstrzygniecie sprawy objętej wnioskiem inwestora nie zależało od wykonania określonych robót na kominach sąsiedniego budynku. Tym samym wątpliwym było samo zawieszanie postępowania. Wątpliwym było również zawieszenie postępowania na podstawie art. 98 § 1 K.p.a., które wymaga nie tylko wniosku strony żądającej wszczęcia postępowania, ale i braku sprzeciwu pozostałych stron, które należy powiadomić o takim wniosku. Tym samym podjęcie zawieszonego w tej sprawie postępowania nie można oceniać jako naruszenia prawa. Zawieszenie postępowania jest bowiem instytucją, która powinna być stosowana z dużą ostrożnością, odsuwa ona bowiem w czasie załatwienie sprawy. Sąd w tej sprawie nie bada jednak postanowień podjętych w zakresie zawieszenia i podjęcia zawieszonego postępowania, ponieważ nie na takie postanowienia wniesiono skargę. Tym niemniej z uwagi na to, że główne zarzuty skargi i jej uzasadnienie dotyczą właśnie niezasadności (niedopuszczalności w ocenie skarżącego) podjęcia zawieszonego postępowania, Sąd do tego stanowiska musiał się odnieść.

Instytucja zawieszenia postępowania ma charakter formalny i służy ona zapewnieniu prawidłowości poszczególnych etapów postępowania administracyjnego. Tym samym Sąd rozpoznając skargę na decyzję podjętą w postępowaniu głównym może badać, czy zaistniały w sprawie (lub nie zaistniały) podstawy do zawieszenia postępowania, a mimo to organ nie skorzystał z tej instytucji. Dokonując tej oceny Sąd stanął na stanowisku, że w tej sprawie, na podstawie zgromadzonych akt administracyjnych, przesłanka do zawieszenia postępowania nie zaistniała.

Tym samym rozpoznanie sprawy głównej pod podjęciu zawieszonego postępowania było działaniem – z formalnego punktu widzenia – prawidłowym.

Rację ma jednak skarżący podnosząc, że w sytuacji, w której na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania wniesione zostało zażalenie, obowiązkiem organu winno być wstrzymanie się z rozpoznaniem sprawy do chwili zakończenia postępowania zażaleniowego. Nie ulega wątpliwości, że ta kolejność została w tej sprawie naruszona. Nie była to jednak istotna wada postępowania, skoro nie było podstaw do samego zawieszania postępowania głównego. Gdyby jednak rzeczywiście takie podstawy istniały, wówczas wydanie decyzji merytorycznej zanim zakończone zostałoby postępowanie w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania – mogłoby być ocenione jako istota wada.

Rację ma skarżący podnosząc, że decyzja organu odwoławczego powinna uzasadniać, dlaczego argumenty odwołującego nie są zasadne. Wprawdzie zaskarżona decyzja skrótowo odnosi się do stanowiska odwołującego, ale Sąd potwierdza, że jest ono bardzo ogólne i skrótowe i tym samym nie spełnia warunków z art. 107 § 3 K.p.a.

Zasadny jest kolejny zarzut skargi, zgodnie z którym organy administracji naruszyły art. 7 K.p.a. (zasadę praworządności) poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Sam zarzut skarżącego w tym zakresie jest trafny, ale jego uzasadnienie już nie. Skarżący bowiem podnosi, że naruszenie owego interesu należy upatrywać w zaniechaniu uzyskania przez organ odwoławczy informacji od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. dotyczącej legalności dokonanej przebudowy kominów budynku przy ul. [....] w K. , koniecznej dla zapewnienia prawidłowego ich funkcjonowania po przeprowadzeniu inwestycji na działkach zabudowanych budynkami nr [....] przy ul. [....] w K. - mimo posiadania przez organ odwoławczy informacji o mającej miejsce samowoli budowlanej. W sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego, nie można uzależniać wydania decyzji od ustalenia, czy na nieruchomości sąsiedniej prace budowlane zostały wykonane w warunkach zgodnych z prawem, czy też jako tzw. samowola budowlana. Zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w przypadku spełnienia przez inwestora wymagań określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie jest w szczególności dopuszczalnym uzależnianie udzielania pozwolenia na budowę od spełnienia przesłanek, nie wymaganych odrębnymi przepisami prawa. Taką przesłanką byłoby uzależnienie wydania pozwolenia na budowę od oceny, czy prace budowlane na kominach sąsiedniego budynku zostały przeprowadzone legalnie.

Tym niemniej zarzut naruszenia zasady praworządności ma swoje uzasadnienie. Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W tej sprawie nie wiadomo, na jakiej podstawie zostały wyznaczone strony postępowania. Jedynie z decyzji organu I instancji wynika, że obszar oddziaływania inwestycji obejmuje nieruchomości stanowiące działki nr nr [....] . Nie wiadomo jednak, kto jest właścicielem tych działek (poza terenem inwestycji – działkami nr nr......). W aktach sprawy dość arbitralnie organ I. instancji przyjął krąg stron. Po raz pierwszy pojawia się krąg stron na karcie nr 19 akt administracyjnych organu I. instancji. Nie ma w szczególności wypisów z ewidencji gruntów lub innych dokumentów, pozwalających sprawdzić, czy rzeczywiście tak przyjęty krąg stron jest prawidłowy. Istotniejszą jednak wadą jest nieprawidłowe doręczenie pism i decyzji nawet do tak określonego kręgu stron. Wśród stron znajduje się bowiem D.D. i R.S. , ale tym osobom ani razu nie doręczono skutecznie jakiegokolwiek pisma. Osoby te nie brały więc w ogóle udziału w postępowaniu. Brak zapewnienia stronie udziału w postępowaniu bez jej winy, przy ustaleniu, że rzeczywiście jest to strona postępowania, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i Sąd taką przesłankę musi uwzględnić z urzędu. To jest właśnie podstawowa przesłanka uzasadniająca uchylenie obu decyzji wydanych w tej sprawie, mianowicie brak zapewnienia udziału w postępowaniu D.D. i R.S. , które to osoby organy uznawały za strony.

Sąd również zauważa inne uchybienia, które samodzielnie nie uzasadniałyby uchylenia decyzji, ale w związku z jej uchyleniem z innego powodu winny być przedmiotem uzupełniającego postępowania wyjaśniającego. Zatwierdzony projekt budowlany zawiera na niektórych kartach (np. na kartach nr nr 7, 8, 11, 19-22, 24 . itd.) odręczne dopiski zawierające datę ich naniesienia oraz parafę podpisu najczęściej bez pieczęci osoby, które je naniosła. Powstaje w związku z tym wątpliwość, czy te wszystkie ręczne dopiski zostały dokonane przez osobę uprawnioną. Same uzupełnienia projektu budowlanego powinny mieć charakter zupełnie wyjątkowy, a z tak dokonanych uzupełnień winno wyraźnie wynikać, kto je dokonał.

Następnie projekt zagospodarowania terenu nie zawiera symbolu projektowanego zjazdu na drogę publiczną z garażu (symbol pustego w środku trójkąta). Również projekt zagospodarowania terenu winien być o ten element uzupełniony, tak jak i naniesione na nim poprawki powinny być opatrzone pieczęcią.

Tym samym Sąd uchylił obie wydane w tej sprawie decyzje. Wykazane bowiem naruszenia prawa stanowiły podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. Sad uchylił obie decyzje.

Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. ponownie prowadząc postępowanie należy zwrócić się do inwestora lub jego pełnomocnika o uzupełnienie projektu budowlanego o czytelną informację o tym, kto dokonał uzupełnienia treści tego projektu wraz z pieczęcią uprawnionej osoby. Należy przestrzegać zasady, aby w ten sposób została zaopatrzona w nazwisko i pieczęć każdy uzupełniony ręcznie fragment. Obowiązkiem organu jest również precyzyjne ustalenie kręgu stron i zapewnienie im możliwości brania czynnego udziału w postępowaniu.

Nie orzeczono o przyznaniu kosztów postępowania wobec braku stosownego wniosku. O wstrzymaniu wykonywania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 P.p.s.a.