Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 16/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1 pkt 32 lit a
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 31 października 2012 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodu uzyskanego od sprzedaży nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w G. na rzecz strony skarżącej kwotę 1574 (jeden tysiąc pięćset siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

ZASKARŻONĄ DO SĄDU DECYZJĄ DYREKTOR IZBY SKARBOWEJ DZIAŁAJĄC NA PODSTAWIE:

• ART. 10 UST. 1 PKT 8 LIT. A), ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) I E), ART. 28 USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R. O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH (DZ. U. Z 2012 R., POZ. 749), - ZWANEJ DALEJ U.P.D.F.,

• ART. 233 § 1 PKT 1 USTAWY Z DNIA 29 SIERPNIA 1997 R. ORDYNACJA PODATKOWA (DZ. U. Z 2012 R., NR 749), - ZWANEJ DALEJ O.P.,

PO ROZPATRZENIU ODWOŁANIA PANI J. W. OD DECYZJI NACZELNIKA URZĘDU SKARBOWEGO Z DNIA 14 SIERPNIA 2012 R., OKREŚLAJĄCEJ PODATNICZCE WYSOKOŚĆ ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO

W ZRYCZAŁTOWANYM PODATKU DOCHODOWYM OD PRZYCHODU UZYSKANEGO ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI DOKONANEJ W DNIU 30 KWIETNIA 2007 R., W KWOCIE 8.906,00 ZŁ ORAZ ODMAWIAJĄCEJ STWIERDZENIA NADPŁATY W ZRYCZAŁTOWANYM PODATKU DOCHODOWYM OD PRZYCHODU UZYSKANEGO ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI DOKONANEJ W DNIU 30 KWIETNIA

2007 R.,

UTRZYMAŁ W MOCY DECYZJĘ ORGANU PIERWSZEJ INSTANCJI.

PODSTAWĄ POWYŻSZEGO ROZSTRZYGNIĘCIA, BYŁ NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY:

W OPARCIU O POSIADANE DOKUMENTY NACZELNIK URZĘDU SKARBOWEGO USTALIŁ, ŻE W DNIU 30 KWIETNIA 2007 R., NA MOCY UMOWY SPRZEDAŻY ZAWARTEJ W FORMIE AKTU NOTARIALNEGO REP. A NR [...] PANI J. W. DOKONAŁA WRAZ Z MAŁŻONKIEM ODPŁATNEGO ZBYCIA DZIAŁKI NR [...] OBSZARU 766 M2 POŁOŻONEJ W C., ZABUDOWANEJ DOMEM MIESZKALNYM ZA ŁĄCZNA KWOTĘ 183.000,00 ZŁ.

PRZEDMIOTOWĄ NIERUCHOMOŚĆ MAŁŻONKOWIE NABYLI W 2002 R.

ZGODNIE Z OBOWIĄZUJĄCYMI PRZEPISAMI W WYNIKU SPRZEDAŻY PRZEDMIOTOWEJ NIERUCHOMOŚCI PODATNICZKA UZYSKAŁA - NA PODSTAWIE PRZEPISU ART. 10 UST. 1 PKT 8 LIT. A) USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R., O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH - PRZYCHÓD PODLEGAJĄCY OPODATKOWANIU W FORMIE RYCZAŁTU W WYSOKOŚCI 10% UZYSKANEGO PRZYCHODU (ART. 28 UST. 2 USTAWY), GDYŻ ZBYCIE PRZEDMIOTOWEJ DZIAŁKI NASTĄPIŁO PRZED UPŁYWEM PIĘCIU LAT, LICZĄC OD KOŃCA ROKU KALENDARZOWEGO, W KTÓRYM NASTĄPIŁO JEJ NABYCIE.

PANI J. W. SKORZYSTAŁA JEDNAK Z UPRAWNIEŃ WYNIKAJĄCYCH Z ART. 28 UST. 2A CYTOWANEJ USTAWY I W DNIU 16 MAJA 2007 R. ZŁOŻYŁA OŚWIADCZENIE O PRZEZNACZENIU ŚRODKÓW FINANSOWYCH UZYSKANYCH Z POWYŻSZEJ TRANSAKCJI NA CELE OKREŚLONE W TREŚCI ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH, CZYM ZAKWALIFIKOWAŁA UZYSKANY PRZYCHÓD DO ZWOLNIENIA Z OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM.

W DNIU 29 KWIETNIA 2009 R., PODATNICZKA (WRAZ Z MĘŻEM) PRZEKAZAŁA ZA POŚREDNICTWEM URZĘDU POCZTOWEGO ZESTAWIENIE KSEROKOPII 167 SZT. FAKTUR DOKUMENTUJĄCYCH WYDATKI ZWIĄZANE Z BUDOWĄ BUDYNKU MIESZKALNEGO ORAZ KSEROKOPIE POTWIERDZEŃ W ILOŚCI 10 SZT. OPERACJI DOKONANYCH NA RACHUNKU BANKOWYM.

NASTĘPNIE W DNIU 13 LIPCA 2010 R. PANI J. W. PRZEDŁOŻYŁA KSEROKOPIĘ DECYZJI Z DNIA 17 WRZEŚNIA 2007 R., NR [...] ZATWIERDZAJĄCEJ PROJEKT BUDOWLANY I WYRAŻAJĄCEJ POZWOLENIE DLA PANA K. W. (MĘŻA PODATNICZKI) NA BUDOWĘ BUDYNKU JEDNORODZINNEGO WOLNOSTOJĄCEGO NA TERENIE DZIAŁEK [...] I [...] W MIEJSCOWOŚCI C. GMINA Ż. ORAZ KSEROKOPIĘ AKTU NOTARIALNEGO Z DNIA 12 MARCA 2007 R., REP. A NR [...] STANOWIĄCEGO PRZEDWSTĘPNĄ UMOWĘ SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI STANOWIĄCEJ DZIAŁKĘ NR [...] POŁOŻONEJ W C. C. B., GMINA Ż., PO CZYM W DNIU 16 LIPCA 2010 R., PODATNICZKA ZŁOŻYŁA DEKLARACJĘ OSIĄGNIĘTYCH PRZYCHODACH Z ODPŁATNEGO ZBYCIA NIERUCHOMOŚCI LUB PRAW MAJĄTKOWYCH OBJĘTYCH ZRYCZAŁTOWANYM PODATKIEM DOCHODOWYM (PIT-23), W KTÓREJ WYKAZAŁA ZRYCZAŁTOWANY PODATEK DOCHODOWY NA POZIOMIE 8.906,00 ZŁ.

W ZWIĄZKU ZE ZŁOŻENIEM W DNIU 21 CZERWCA 2012 R. PRZEZ PANIĄ J. W. KOREKTY DEKLARACJI PIT-23, W KTÓREJ WYKAZANO, ŻE ZRYCZAŁTOWANY PODATEK DOCHODOWY OD PRZYCHODÓW UZYSKANYCH ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI NIE WYSTĄPIŁ, JAK RÓWNIEŻ WNIOSKU O STWIERDZENIE NADPŁATY, W DNIU 27 CZERWCA 2012 R., ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI WEZWAŁ PODATNICZKĘ DO DOSTARCZENIA AKTU NOTARIALNEGO STWIERDZAJĄCEGO NABYCIE DZIAŁEK NR [...] ORAZ [...], ORAZ W DNIU 5 LIPCA 2012 R., DO PRZEDŁOŻENIA DOKUMENTU STWIERDZAJĄCEGO ODRĘBNOŚĆ DZIAŁKI NR [...].

W WYNIKU ANALIZY ZGROMADZONEGO W SPRAWIE MATERIAŁU DOWODOWEGO ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI USTALIŁ, ŻE PANI J. W. NIE SPEŁNIŁA WARUNKÓW KONIECZNYCH DO ZWOLNIENIA PRZEWIDZIANEGO W TREŚCI ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A), PONIEWAŻ ŚRODKI PIENIĘŻNE UZYSKANE Z PRZEDMIOTOWEJ SPRZEDAŻY W PRZYPADAJĄCEJ NA NIĄ KWOCIE, PRZEZNACZYŁA W CAŁOŚCI NA BUDOWĘ BUDYNKU MIESZKALNEGO USYTUOWANEGO NA GRUNCIE NALEŻĄCYM DO MAJĄTKU ODRĘBNEGO JEJ MAŁŻONKA (DZIAŁKI NR [...], [...] POŁOŻONE W C.).

W ZWIĄZKU POWYŻSZYM DECYZJĄ Z DNIA 14 SIERPNIA 2012 R. NACZELNIK URZĘDU SKARBOWEGO OKREŚLIŁ PANI J. W. ZOBOWIĄZANIE PODATKOWE W ZRYCZAŁTOWANYM PODATKU DOCHODOWYM OD PRZYCHODU UZYSKANEGO ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI DOKONANEJ W DNIU 30 KWIETNIA 2007 R. W KWOCIE 8.906,00 ZŁ ORAZ ODMÓWIŁ STWIERDZENIA NADPŁATY W ZRYCZAŁTOWANYM PODATKU DOCHODOWYM OD PRZYCHODU UZYSKANEGO ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI DOKONANEJ W DNIU 30 KWIETNIA 2007 R.

OD POWYŻSZEJ DECYZJI PODATNICZKA ODWOŁAŁA SIĘ W PIŚMIE Z DNIA 31 SIERPNIA 2012 R., W KTÓRYM WNIOSŁA O UCHYLENIE PRZEDMIOTOWEJ DECYZJI.

W UZASADNIENIU STRONA WSKAZAŁA, ŻE W WYDANEJ DECYZJI NACZELNIK URZĘDU SKARBOWEGO POTWIERDZA FAKT, ŻE PRZYCHÓD ZOSTAŁ WYDATKOWANY NA BUDOWĘ BUDYNKU MIESZKALNEGO POŁOŻONEGO NA DZIAŁKACH NR [...] ORAZ [...] W C., KTÓRE MĄŻ PODATNICZKI K. W. OTRZYMAŁ W DNIU 7 MAJA 1996 ROKU AKTEM NOTARIALNYM REP. A NR [...], A JEDNOCZEŚNIE UZNAŁ, ŻE NIE MOŻE SKORZYSTAĆ ZE ZWOLNIENIA O KTÓRYM MOWA W ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH. STRONA WSKAZAŁA, ŻE NA POTWIERDZENIE PREZENTOWANEGO STANOWISKA ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI PRZYWOŁAŁ MIN. WYROK NSA Z DNIA 1 GRUDNIA 2010 R., SYGN. AKT II FSK 1312/09, KTÓRY - W OCENIE PANI J. W. - DOTYCZY INNEGO STANU FAKTYCZNEGO I NIE ROZSTRZYGA W SPRAWIE DOTYCZĄCEJ WYDATKOWANIA ŚRODKÓW W RAMACH WSPÓLNOŚCI MAJĄTKOWEJ MAŁŻEŃSKIEJ.

ZDANIEM STRONY ODRĘBNOŚĆ MAJĄTKOWA GRUNTU, NA KTÓRYM ZNAJDUJE SIĘ ZABUDOWANY BUDYNEK MIESZKALNY, NIE POZBAWIA JEJ MOŻLIWOŚCI SKORZYSTANIA Z ULGI, O KTÓREJ MOWA W ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH W SYTUACJI GDY, DOKONAŁA NAKŁADÓW NA BUDOWĘ BUDYNKU MIESZKALNEGO, KTÓRY WCHODZI W SKŁAD WSPÓLNEGO Z MAŁŻONKIEM MAJĄTKU. W OCENIE ODWOŁUJĄCEJ SIĘ STANOWISKO TAKIE ZOSTAŁO WIELOKROTNIE POTWIERDZONE W WYROKACH ZARÓWNO WOJEWÓDZKICH SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH (MIN. W WYROKU Z DNIA 12 LUTEGO 2008 R. SYGN. AKT I SA/LU 729/07, Z DNIA 17 LISTOPADA 2009 R., SYGN. AKT I SA/GD 497/09; Z DNIA 20 WRZEŚNIA 2011 R., SYGN. AKT I SA/GD 529/11 JAK RÓWNIEŻ NACZELNEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO (Z DNIA 6 LISTOPADA 2009 R., SYGN. AKT II FSK 963/08).

DYREKTOR IZBY SKARBOWEJ PO PRZEANALIZOWANIU STANU FAKTYCZNEGO I PRAWNEGO SPRAWY NIE PODZIELIŁ ZARZUTÓW ODWOŁANIA I ZASKARŻONĄ DECYZJĘ UTRZYMAŁ W MOCY.

ORGAN ODWOŁAWCZY STWIERDZA, ŻE PODSTAWOWĄ OKOLICZNOŚCIĄ DECYDUJĄCĄ O ZASTOSOWANIU ZWOLNIENIA, O KTÓRYM MOWA W CYTOWANYM ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R., O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH - JEST PRZEZNACZENIE UZYSKANYCH PRZEZ PANIĄ J. W. PRZYCHODÓW ZE SPRZEDAŻY POSIADANEJ NIE DŁUŻEJ NIŻ 5 LAT NIERUCHOMOŚCI W TERMINIE (TJ. DWÓCH LAT OD DNIA SPRZEDAŻY) I NA CELE OKREŚLONE W TYM PRZEPISIE (TJ. W TYM PRZYPADKU NA BUDOWĘ WŁASNEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO).

O ILE W NINIEJSZEJ SPRAWIE POZA SPOREM POZOSTAJE FAKT, ŻE:

• W DNIU 30 KWIETNIA 2007 R. PAŃSTWO J. I K. W. DOKONALI SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI STANOWIĄCEJ DZIAŁKĘ NR [...] OBSZARU 766 M2 ZA KWOTĘ 183.300,00 ZŁ, KTÓREJ BYLI WSPÓŁWŁAŚCICIELAMI KRÓCEJ NIŻ 5 LAT,

• ŚRODKI PIENIĘŻNE UZYSKANE ZE SPRZEDAŻY PRZEDMIOTOWEJ NIERUCHOMOŚCI POŁOŻONEJ W C. WYDATKOWANE BYŁY PRZEZ MAŁŻONKÓW W OKRESIE DWÓCH LAT OD DATY JEJ ZBYCIA; PANI J. W. PRZEDŁOŻYŁA BOWIEM W TRAKCIE PROWADZONEGO PRZEZ ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI POSTĘPOWANIA ZESTAWIENIE FAKTUR (W ZAŁĄCZENIU KSEROKOPIE) DOKUMENTUJĄCYCH PONIESIONE W LATACH 2007-2009 WYDATKI NA BUDOWĘ BUDYNKU MIESZKALNEGO POŁOŻONEGO NA DZIAŁKACH [...] I [...] ZNAJDUJĄCYCH SIĘ W C., TO JEDNAK - W OCENIE ORGANU ODWOŁAWCZEGO - NIE MOŻNA PRZYJĄĆ, ŻE ŚRODKI PIENIĘŻNE UZYSKANE PRZEZ PANIĄ J. W. ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI, ZOSTAŁY WYDATKOWANE NA BUDOWĘ WŁASNEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO, SKORO Z BEZSPORNYCH USTALEŃ WYNIKA, ŻE WŁAŚCICIELEM DZIAŁEK O NUMERACH [...] I [...], NA KTÓRYCH PAŃSTWO J. I K. W. ZA ŚRODKI UZYSKANE ZE SPRZEDAŻY ZABUDOWANEJ DZIAŁKI NR [...] WYBUDOWALI BUDYNEK MIESZKALNY - BYŁ JEDYNIE PAN K. W.

ORGAN ODWOŁAWCZY PRZYWOŁUJĄC TREŚĆ ART. 46 § 1 ORAZ ART. 48 USTAWY Z DNIA 23 KWIETNIA 1964 R. KODEKS CYWILNY (DZ. U. Z 1964 R., NR 16, POZ. 93 Z PÓŹN. ZM.), STWIERDZA, ŻE GRUNTY STANOWIĄCE ODRĘBNY PRZEDMIOT WŁASNOŚCI SĄ Z NATURY SWEJ NIERUCHOMOŚCIAMI, BUDYNKI NATOMIAST TRWALE Z GRUNTEM ZWIĄZANE SĄ CZĘŚCIĄ SKŁADOWĄ NIERUCHOMOŚCI.

WŁASNOŚĆ NIERUCHOMOŚCI GRUNTOWEJ ROZCIĄGA SIĘ TYM SAMYM NA BUDYNKI, KTÓRE STAŁY SIĘ CZĘŚCIĄ SKŁADOWĄ NIERUCHOMOŚCI.

ZATEM - ZDANIEM ORGANU - WŁAŚCICIELEM BUDYNKU WZNIESIONEGO NA GRUNCIE, JEST - CO DO ZASADY - WŁAŚCICIEL GRUNTU, NA KTÓRYM BUDYNEK ZOSTAŁ WYBUDOWANY.

POWYŻSZE POTWIERDZA RÓWNIEŻ ORZECZNICTWO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO (POR. WYROK Z DNIA 20 KWIETNIA 2011 R., SYGN. AKT I SA/BD 136/11), CZY TEŻ SĄDU NAJWYŻSZEGO PREZENTUJĄCEGO STANOWISKO, ŻE NIE POWSTAJE NA RZECZ WSPÓŁMAŁŻONKA WSPÓŁWŁASNOŚĆ DOMU WZNIESIONEGO PRZEZ OBOJGA MAŁŻONKÓW W CZASIE TRWANIA WSPÓŁWŁASNOŚCI USTAWOWEJ NA GRUNCIE, DO KTÓREGO PRAWO WŁASNOŚCI PRZYSŁUGIWAŁO WYŁĄCZNIE JEDNEMU MAŁŻONKOWI (POR. ORZECZENIA SN Z DNIA 6 PAŹDZIERNIKA 2004 R., SYGN.. AKT II CK 47/04).

REASUMUJĄC, ORGAN ODWOŁAWCZY STWIERDZA, ŻE W NINIEJSZEJ SPRAWIE NIE MOŻNA UZNAĆ, IŻ PANI J. W. ŚRODKI PIENIĘŻNE UZYSKANE ZE SPRZEDAŻY DZIAŁKI NR [...] POŁOŻONEJ W C. WYDATKOWAŁA NA BUDOWĘ WŁASNEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO, PRZEZ CO NIE SPEŁNIAJĄ ONE WSKAZANYCH PRZEZ USTAWODAWCĘ WARUNKÓW DO ZWOLNIENIA Z OPODATKOWANIA PODATKIEM DOCHODOWYM.

W SKARDZE DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W GDAŃSKU NA POWYŻSZĄ DECYZJĘ, SKARŻĄCA ZARZUCIŁA:

• NARUSZENIE PRAWA MATERIALNEGO POPRZEZ BŁĘDNĄ WYKŁADNIĘ ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R., O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH (...) POPRZEZ JEGO BŁĘDNĄ WYKŁADNIĘ OGRANICZAJĄCĄ SIĘ WYŁĄCZNIE DO WYKŁADNI GRAMATYCZNEJ Z POMINIĘCIEM INNYCH METOD WYKŁADNI, W TYM REGUŁ WYKŁADNI CELOWOŚCIOWEJ, CO PROWADZI DO ZAPRZECZENIA CELOM WPROWADZENIA TEGO PRZEPISU I INTENCJOM USTAWODAWCY,

• NARUSZENIE PRAWA PROCESOWEGO POPRZEZ BEZPODSTAWNE ZASTOSOWANIE ART. 233 §1 PKT 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ, BOWIEM DOKONANIE PRAWIDŁOWEJ WYKŁADNI PRAWA MATERIALNEGO I JEGO SUBSUMPCJI WINNO PROWADZIĆ DO ZASTOSOWANIA ART. 233 §1 PKT 2 TEJ USTAWY.

W UZASADNIENIU SKARŻĄCA PODNIOSŁA, ŻE ORGANY PODATKOWE KWESTIONUJĄC PRAWO PODATNICZKI DO ULGI PODATKOWEJ WYNIKAJĄCEJ Z ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH OGRANICZYŁY SIĘ JEDYNIE DO WYKŁADNI GRAMATYCZNEJ. W PRZEKONANIU STRONY SKARŻĄCEJ TEGO RODZAJU INTERPRETACJA JEST NIEDOPUSZCZALNA W OKOLICZNOŚCIACH NINIEJSZEJ SPRAWY. ZDANIEM PODATNICZKI WPRAWDZIE W ORZECZNICTWIE SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH DOMINUJE STANOWISKO WSKAZUJĄCE NA PRYMAT WYKŁADNI JĘZYKOWEJ JEDNAKŻE WSKAZAĆ NALEŻY, ŻE ZASADA TA NIE JEST BEZWZGLĘDNĄ.

W TREŚCI WNIESIONEJ SKARGI PODATNICZKA POWOŁAŁA SIĘ NA ORZECZENIA SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH STWIERDZAJĄC PRZY TYM, ŻE WPRAWDZIE NIE ODNOSZĄ SIĘ DO NINIEJSZEJ SPRAWY, JEDNAK POTWIERDZAJĄ KONIECZNOŚĆ PRZEPROWADZENIA NIE TYLKO WYKŁADNI GRAMATYCZNEJ, JĘZYKOWEJ CZY SYSTEMOWEJ ALE RÓWNIEŻ (I NADE WSZYSTKO) WYKŁADNI CELOWOŚCIOWEJ.

CYTOWANE PRZEZ SKARŻĄCĄ W TREŚCI SKARGI FRAGMENTY UZASADNIENIA WYROKÓW WSKAZUJĄ NA MOŻLIWOŚĆ PRZYJĘCIA, ŻE NA GRUNCIE PRAWA PODATKOWEGO PRZYZNAĆ NALEŻY PIERWSZEŃSTWO ZASADZIE WYKŁADNI GRAMATYCZNEJ (JĘZYKOWEJ) JEDNAKŻE ISTNIEJE MOŻLIWOŚĆ ODSTĘPSTWA OD JĘZYKOWEGO SENSU INTERPRETOWANIA PRZEPISU GDY GODZI W CEL INSTYTUCJI PRAWNEJ (PODWAŻA RATIO LEGIS PRZEPISU), GDY POMIJA OCZYWISTY BŁĄD LEGISLACYJNY ORAZ GDY PROWADZI DO SPRZECZNOŚCI Z FUNDAMENTALNYMI WARTOŚCIAMI KONSTYTUCYJNYMI.

STRONA POWOŁUJĄC SIĘ NA TREŚĆ WYROKU WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO Z DNIA 20 WRZEŚNIA 2011 R., SYGN. AKT I SA/GD 529/11 WSKAZAŁA, IŻ SĄD W NINIEJSZYM ORZECZENIU PRZYJĄŁ, ŻE WYKŁADNIA GRAMATYCZNE - JĘZYKOWA JEST TYLKO JEDNYM Z POWSZECHNIE PRZYJMOWANYCH W ROZUMOWANIU PRAWNICZYM SPOSOBÓW WYKŁADNI, A WNIOSKI Z NIEJ PŁYNĄCE MOGĄ BYĆ RÓWNIEŻ CZĘSTO MYLĄCE I PROWADZIĆ DO REZULTATÓW MERYTORYCZNIE BŁĘDNYCH, NIEZGODNYCH Z RZECZYWISTYMI INTENCJAMI USTAWODAWCY, A CZASAMI NAWET DO REZULTATÓW NIESPRAWIEDLIWYCH I KRZYWDZĄCYCH STRONĘ POSTĘPOWANIA.

W OCENIE STRONY SKARŻĄCEJ ZASADNICZYMI PRZESŁANKAMI ZASTOSOWANIA ZWOLNIENIA PODATKOWEGO, SĄ: WYDATKOWANIE KWOTY UZYSKANEJ Z OKREŚLONEGO ŹRÓDŁA, WŁAŚCIWE PRZEZNACZENIE ŚRODKÓW (ZACHOWANIE CELU) ORAZ TERMIN DOKONANIA TYCH CZYNNOŚCI. MARGINALNE NATOMIAST ZNACZENIE MA OKOLICZNOŚĆ, CZY WYDATKOWANIA DOKONAŁ PODATNIK, CZY MAŁŻONEK. ZASTOSOWANY PRZEPIS - JAK PODAJE STRONA - KONCENTRUJE SIĘ ZATEM NA WARUNKACH PRZEDMIOTOWYCH, A NIE PODMIOTOWYCH, NIE PRECYZUJE KTO MA WYDATKOWAĆ I EWENTUALNIE NA KOGO MA BYĆ WYDATKOWANY PRZYCHÓD UZYSKANY ZE SPRZEDAŻY. CELEM WYDATKOWANIA MA BYĆ NATOMIAST ZASPOKOJENIE WŁASNYCH POTRZEB MIESZKANIOWYCH (KWESTIA PRAWA WŁASNOŚCI, CZY ROZLICZEŃ POMIĘDZY MAŁŻONKAMI POZOSTAJE POZA ZAKRESEM ZAINTERESOWAŃ USTAWODAWCY).

W OCENIE PODATNICZKI SKORO WIĘC UZYSKANY ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI PRZYCHÓD ZOSTAŁ WYDATKOWANY PRZEZ NIĄ I JEJ MĘŻA NA BUDOWĘ WŁASNEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO, W KTÓRYM OBOJE ZAMIESZKUJĄ, TO TYM SAMYM ZREALIZOWANA ZOSTAŁA PODSTAWOWA PRZESŁANKA UPRAWNIAJĄCA SKARŻĄCĄ DO ULGI PODATKOWEJ.

PANI J. W. WSKAZAŁA, ŻE PREZENTOWANY W SKARDZE POGLĄD NIE JEST ODOSOBNIONY, A KSZTAŁTUJĄCA SIĘ LINIA ORZECZNICZA ZDECYDOWANIE ODCHODZI OD GRAMATYCZNEJ WYKŁADNI TEGO PRZEPISU STOSUJĄC WYKŁADNIĘ UWZGLĘDNIAJĄCĄ CEL WPROWADZENIA TEGO PRZEPISU I ZAMIAR USTAWODAWCY.

W ODPOWIEDZI NA SKARGĘ DYREKTOR IZBY SKARBOWEJ NIE ZNAJDUJĄ PODSTAW DO UWZGLĘDNIENIA SKARGI, PODTRZYMAŁ SWOJE DOTYCHCZASOWE STANOWISKO ZAWARTE W ZASKARŻONEJ DECYZJI I WNIÓSŁ O ODDALENIE SKARGI.

WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE:

SKARGA ZASŁUGUJE NA UWZGLĘDNIENIE, ALBOWIEM ZASKARŻONA DO SĄDU DECYZJA NARUSZA PRZEPISY PRAWA MATERIALNEGO PRZEZ BŁĘDNĄ ICH WYKŁADNIĘ.

W NINIEJSZEJ SPRAWIE POZA SPOREM POZOSTAJE FAKT, ŻE:

• W DNIU 30 KWIETNIA 2007 R. PAŃSTWO J. I K. W. DOKONALI SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI STANOWIĄCEJ DZIAŁKĘ NR [...] OBSZARU 766 M² ZA KWOTĘ 183.300,00 ZŁ, KTÓREJ BYLI WSPÓŁWŁAŚCICIELAMI KRÓCEJ NIŻ 5 LAT,

• ŚRODKI PIENIĘŻNE UZYSKANE ZE SPRZEDAŻY PRZEDMIOTOWEJ NIERUCHOMOŚCI POŁOŻONEJ W C. WYDATKOWANE BYŁY PRZEZ MAŁŻONKÓW W OKRESIE DWÓCH LAT OD DATY JEJ ZBYCIA; PANI J. W. PRZEDŁOŻYŁA BOWIEM W TRAKCIE PROWADZONEGO PRZEZ ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI POSTĘPOWANIA ZESTAWIENIE FAKTUR (W ZAŁĄCZENIU KSEROKOPIE) DOKUMENTUJĄCYCH PONIESIONE W LATACH 2007-2009 WYDATKI NA BUDOWĘ BUDYNKU MIESZKALNEGO POŁOŻONEGO NA DZIAŁKACH [...] I [...] ZNAJDUJĄCYCH SIĘ W C.

KWESTIĄ SPORNĄ JEST NATOMIAST TO, CZY WYDATKI PONIESIONE ZE ŚRODKÓW PRZYPADAJĄCYCH NA PANIĄ J. W. (TJ. W WYSOKOŚCI ½ Z KWOTY 183.000,00 ZŁ) MOŻNA BYŁO UZNAĆ ZA WYDATKI, O KTÓRYCH MOWA W TREŚCI ART. 21 UST. 1 PKT 32 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH, W SYTUACJI GDY GRUNT, NA KTÓRYM MAŁŻONKOWIE W. BUDOWALI WSPÓLNIE BUDYNEK MIESZKALNY, NALEŻAŁ JEDYNIE DO PANA K. W.

ROZSTRZYGAJĄC O POWYŻSZYM W PIERWSZEJ KOLEJNOŚCI ZAZNACZYĆ NALEŻY, ŻE ZGODNIE Z ZASADĄ PRZYJĘTĄ W ORZECZNICTWIE SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH, JAK I DOKTRYNIE PRAWA PODATKOWEGO, ULGI PODATKOWE SĄ WYJĄTKIEM OD ZASADY RÓWNOŚCI I POWSZECHNOŚCI OPODATKOWANIA.

TAK WIĘC PRZEPISY STANOWIĄCE O ULGACH WINNY BYĆ INTERPRETOWANE ŚCIŚLE; NIEDOPUSZCZALNA JEST ICH INTERPRETACJA ROZSZERZAJĄCA.

PODSTAWOWĄ OKOLICZNOŚCIĄ DECYDUJĄCĄ O ZASTOSOWANIU ZWOLNIENIA, O KTÓRYM MOWA W CYTOWANYM ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R., O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH - JEST PRZEZNACZENIE UZYSKANYCH PRZEZ PANIĄ J. W. PRZYCHODÓW ZE SPRZEDAŻY POSIADANEJ NIE DŁUŻEJ NIŻ 5 LAT NIERUCHOMOŚCI W TERMINIE (TJ. DWÓCH LAT OD DNIA SPRZEDAŻY) I NA CELE OKREŚLONE W TYM PRZEPISIE (TJ. W TYM PRZYPADKU NA BUDOWĘ WŁASNEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO).

W OCENIE ORGANU ODWOŁAWCZEGO W NINIEJSZEJ SPRAWIE NIE MOŻNA PRZYJĄĆ - JAK CHCE TEGO SKARŻĄCA, - ŻE ŚRODKI PIENIĘŻNE UZYSKANE PRZEZ PANIĄ J. W. ZE SPRZEDAŻY NIERUCHOMOŚCI, ZOSTAŁY WYDATKOWANE NA BUDOWĘ WŁASNEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO, SKORO OCZYWISTYM JEST, ŻE WŁAŚCICIELEM DZIAŁEK O NUMERACH [...] I [...], NA KTÓRYCH PAŃSTWO J. I K. W. ZA ŚRODKI UZYSKANE ZE SPRZEDAŻY ZABUDOWANEJ DZIAŁKI NR [...] WYBUDOWALI BUDYNEK MIESZKALNY - BYŁ JEDYNIE PAN K. W.

Z POWYŻSZYM POGLĄDEM W OKOLICZNOŚCIACH ROZPOZNAWANEJ SPRAWY JEDNAKŻE NIE SPOSÓB SIĘ ZGODZIĆ.

ZA NACZELNYM SĄDEM ADMINISTRACYJNYM POWTÓRZYĆ NALEŻY POGLĄD WYRAŻONY CHOCIAŻBY W WYROKU Z DNIA 6 LISTOPADA 2009 R., SYGN. AKT II FSK 963/08, ŻE ART. 10 UST. 1 PKT 8 CYTOWANEJ USTAWY MIAŁ W SWYM ZAŁOŻENIU PRZECIWDZIAŁAĆ ZACHOWANIOM O CHARAKTERZE SPEKULACYJNYM. TEN ASPEKT POWODUJE, ŻE W OBECNYCH WARUNKACH GOSPODARCZYCH JEST ON PRZEPISEM ANACHRONICZNYM. CO WIĘCEJ, WPROWADZA SWOISTEGO RODZAJU PODWÓJNE OPODATKOWANIE; CHODZI BOWIEM O DOCHÓD UZYSKANY ZE SPRZEDAŻY RZECZY I PRAW NABYTYCH ZA WCZEŚNIEJ JUŻ OPODATKOWANE DOCHODY PODATNIKA.

TA OKOLICZNOŚĆ NAKAZUJE ŚCISŁĄ WYKŁADNIĘ TEGO PRZEPISU.

DODATKOWYM ELEMENTEM, KTÓRY W TEJ SPRAWIE WYSTĄPIŁ, JEST OKOLICZNOŚĆ, ŻE PRZYCHÓD MAŁŻONKÓW UZYSKANY ZE SPRZEDAŻY WW. NIERUCHOMOŚCI WCHODZIŁ W SKŁAD ICH MAJĄTKU NA ZASADACH USTAWOWEJ WSPÓLNOŚCI MAJĄTKOWEJ MAŁŻEŃSKIEJ (WSPÓŁWŁASNOŚĆ ŁĄCZNA). ODRĘBNE OPODATKOWANIE OBOJGA MAŁŻONKÓW NIE ZMIENIA CHARAKTERU TEGO MAJĄTKU. OZNACZA TO, ŻE W SYTUACJI GDY TYLKO JEDEN Z MAŁŻONKÓW WYDAJE WSPÓLNE ŚRODKI NA CEL OKREŚLONY W OMAWIANYM PRZEPISIE, TO SĄ TO RÓWNIEŻ WYDATKI DRUGIEGO MAŁŻONKA.

WYKŁADNIA PRZEPISÓW PODATKOWYCH ODWOŁUJĄCA SIĘ DO ICH AUTONOMII NIE MOŻE PROWADZIĆ DO PODWAŻENIA RUDYMENTARNYCH ZASAD MAŁŻEŃSKIEGO USTROJU MAJĄTKOWEGO OKREŚLONYCH W KODEKSIE RODZINNYM I OPIEKUŃCZYM. BYŁOBY TO NIE DO POGODZENIA Z KONSTYTUCYJNIE ZAGWARANTOWANĄ (ART. 18 USTAWY ZASADNICZEJ) OCHRONĄ MAŁŻEŃSTWA. DLATEGO TEŻ, MIMO BRAKU WYRAŹNEGO ODESŁANIA DO PRAWA RODZINNEGO NALEŻY DOSTRZEGAĆ RÓŻNICĘ MIĘDZY OPODATKOWANIEM "ZWYKŁEGO" DOCHODU OSOBY FIZYCZNEJ OD OPODATKOWANIA DOCHODU WCHODZĄCEGO W SKŁAD MIENIA DOROBKOWEGO.

Z NIEKWESTIONOWANYCH W SPRAWIE USTALEŃ FAKTYCZNYCH WYNIKA, ŻE PRZYCHÓD MAŁŻONKÓW UZYSKANY ZE SPRZEDAŻY WW. NIERUCHOMOŚCI ZOSTAŁ PRZEZ NICH WYDANY NA:

- BUDOWĘ DOMU MIESZKALNEGO NA NIERUCHOMOŚCI MĘŻA PODATNICZKI.

REASUMUJĄC STWIERDZIĆ ZATEM NALEŻY, KIERUJĄC SIĘ WYKŁADNIĄ CELOWOŚCIOWĄ JEŻELI MAŁŻONKOWIE DLA ZASPOKOJENIA WŁASNYCH POTRZEB MIESZKANIOWYCH WSPÓLNIE PODEJMUJĄ INWESTYCJE OKREŚLONE W ART. 21 UST. 1 PKT 32 LIT. A) TIRET 4 U.P.D.O.F., NA GRUNCIE BĄDŹ W BUDYNKU STANOWIĄCYM MAJĄTEK ODRĘBNY JEDNEGO Z NICH, KTÓRE SĄ FINANSOWANE Z DOCHODU UZYSKANEGO Z ODPŁATNEGO ZBYCIA WSPÓLNEJ RZECZY LUB PRAWA WYMIENIONYCH W ART. 10 UST. 1 PKT 8 TEJ USTAWY, TO WOLNY OD PODATKU DOCHODOWEGO JEST PRZYCHÓD UZYSKANY Z TEJ SPRZEDAŻY PRZEZ KAŻDEGO Z MAŁŻONKÓW.

Z TYCH PRZYCZYN NA MOCY ART. 145 § 1 PKT 1 LIT. A) USTAWY Z DNIA 30 SIERPNIA 2002 R. - PRAWO O POSTĘPOWANIU PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI (DZ. U. NR 153, POZ. 1270 ZE ZM.), ORZECZONO JAK W WYROKU.