Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SAB/Go 26/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2015-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Rada Pielęgniarek i Położnych
Treść wyniku: Umorzono postępowanie w zakresie bezczynności
Powołane przepisy: article: art. 3 § 2 pkt 8, art. 25 § 3, art.32, art. 161 § 1 pkt 3, art. 149 § 1, § 2, art. 161 § 1 pkt 3, art. 200, art. 206
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, pkt 3, pkt 4, art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1-2, art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 2, art. 16 ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 8 ust. 1, art. 30 pkt 4, art. 36, art. 55 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1991 nr 41 poz 178
law: Ustawa z dnia 19 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych.
article: art. 35, art. 37
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na bezczynność Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] r., II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości i zasądza od Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Dnia 18 lutego 2015 r., działając w imieniu Stowarzyszenia [...], powołując się na regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej, N.R. wystąpił do Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych drogą elektroniczną o udzielenie Stowarzyszeniu - w formie przesłania pocztą elektroniczną lub tradycyjną - informacji publicznej o terminach i miejscach posiedzeń Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych w bieżącym roku kalendarzowym.

Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. Przewodnicząca Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych zwróciła się do Stowarzyszenia o ponowne przesłanie pisma z dnia [...] lutego 2015 r. pocztą tradycyjną wraz z niezbędnymi pieczęciami urzędowymi.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r., nadanym w urzędzie pocztowym w dniu następnym – profesjonalny pełnomocnik Stowarzyszenia wniósł za pośrednictwem Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na bezczynność tego podmiotu, polegającą na nieudzielaniu odpowiedzi na wniosek z [...] lutego 2015 r.

Domagając się zobowiązania skarżonego podmiotu do rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego br. oraz zasądzenia na rzecz Stowarzyszenia kosztów postępowania w kwocie łącznej 361,2 zł wywodził, iż na wskazany wniosek odpowiedź nie została udzielona, a skarżony organ jedynie wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Zdaniem pełnomocnika Stowarzyszenia, żądana informacja jako informacja o sprawach publicznych ma charakter informacji publicznej w rozumieniu art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, zaś skarżony podmiot jest, w rozumieniu przepisu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, organem zobowiązanym na zasadach i w trybie wskazanej ustawy do udzielenia informacji jako jednostka organizacyjna wykonująca zadania publiczne w obszarze rozstrzygania o odpowiedzialności dyscyplinarnej, co potwierdza orzecznictwo sądowe powołane w skardze. Zdaniem pełnomocnika skarżącego, żądanie przez skarżony organ uzupełnienia wniosku o "niezbędne pieczęcie urzędowe" nie znajduje podstawy prawnej, gdyż na etapie jego złożenia wniosek taki nie wszczyna postępowania administracyjnego, wobec czego może przybrać on każdą formę o ile wynika z niego w sposób dostatecznie jasny, co jest jego przedmiotem.

W nadesłanej 12 maja 2015 r. odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia [...] maja 2015r., Przewodnicząca Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych, potwierdzając okoliczności złożenia wniosku z dnia [...] lutego 2015 r. i dokonania wezwania o usunięcie jego braków formalnych, wniosła o umorzenie postępowania i nieobciążanie kosztami postępowania.

Wskazała, iż po wezwaniu o uzupełnienie wniosku z [...] lutego Stowarzyszenie nie złożyło ponownego wniosku ani nie prowadziło dalszej korespondencji z sądem dyscyplinarnym. Wskazała, iż skierowana do sądu administracyjnego skarga Stowarzyszenia do sądu dyscyplinarnego wpłynęła w dniu 27 kwietnia, zaś pismem z dnia [...] maja 2015r. Okręgowy Sąd Pielęgniarek i Położnych udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia [...] lutego 2015r., co wynikało z faktu, iż Okręgowy Sąd nie kwestionował uprawnień skarżącego do uzyskania informacji publicznej. Wskazując na fakt udzielenia informacji publicznej wniosła o umorzenie postępowania, a ze względu na okoliczność, że członkowie sądu pełnią swe funkcje przez okres kadencji i społecznie oraz, że sąd nie jest samodzielną jednostką organizacyjną, bowiem jego obsługę administracyjno-biurową zapewnia Okręgowa Izba Pielęgniarek i Położnych, o nieobciążanie go kosztami postępowania.

Do odpowiedzi dołączony został odpis pisma Przewodniczącej Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] maja 2015 r. ( znak [...]) do skarżącego Stowarzyszenia z informacją, iż na dzień jego sporządzenia terminy i miejsca posiedzeń organu w bieżącym roku nie są wyznaczone, jak też dowód nadania na adres Stowarzyszenia listu poleconego w tym samym dniu.

Stowarzyszenie wezwane - w związku z treścią odpowiedzi na skargę - przez Sąd do wskazania aktualnego stanowiska w sprawie nie zajęło stanowiska.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm. – powoływanej jako ppsa), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje m.in. rozpatrywanie skarg na bezczynność organów. W takich przypadkach, kontroli sądowej poddawana jest kwestia braku aktu lub niedokonania czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie.

Przedmiotem kontroli legalności w niniejszej sprawie pozostawała ocena zaistnienia zaskarżalnej bezczynności, zarzucanej przez skarżące Stowarzyszenie Okręgowemu Sądowi Pielęgniarek i Położnych w udzieleniu informacji żądanej wnioskiem z dnia [...] lutego 2015 r.

Przy tak zdefiniowanym przedmiocie zaskarżenia oceny wymagało w pierwszej kolejności czy skarga jest dopuszczalna, a jeżeli spełnia ona wymogi formalne, to czy żądana informacja ma charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., Nr 782 ze zm.; powoływanej dalej jako: ustawa o dip), czy wskazany w skardze podmiot na podstawie przepisów ustawy o dip i ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych ( Dz. U. z 2011 nr 174, poz. 1038 ze zm., powoływanej jako ustawa o spp ) pozostaje zobowiązany do jej udzielenia oraz, czy na dzień orzekania przez sąd administracyjny pozostaje on w bezczynności.

Odnośnie dopuszczalności wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wskazać należy, iż skarga taka nie musi być poprzedzona ani wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, ani zażaleniem złożonym w trybie art. 37 § 1 Kpa ( vide: wyrok NSA z 24 maja 2006 r., I OSK 601/05, postanowienie NSA z dnia 16 lipca 2013 r., I OSK 722/13; baza orzeczeń nsa gov.pl ).

Stosownie do art. 32 ppsa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Według art. 25 § 3 ppsa zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Natomiast w odniesieniu do kwestii udzielenia informacji publicznej, to zobowiązanym w tym przedmiocie może być każdy podmiot wykonujący funkcje z zakresu administracji publicznej jak i dysponujący majątkiem publicznym. W konsekwencji więc każdy podmiot, który wykonuje zadania publiczne, może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego ( vide: wyrok NSA z dnia 26 lutego 2014 r. I OSK 2356/13, baza orzeczeń nsa.gov.pl ). Pozwala to z kolei na wyprowadzenie zdolności sądowej podmiotu, nawet gdy funkcjonuje on w ramach struktury organizacyjnej podmiotu posiadającego osobowość prawną, jeżeli z mocy prawa wyposażony jest w kompetencje władcze służące realizacji zadań o charakterze publicznym.

Przepisem, dopuszczającym prawą możliwość nałożenia na dany podmiot obowiązków w rozumieniu zacytowanego przepisu art. 25 § 3 psa jest art. 4 ustawy o dip, zawierający katalog podmiotów obowiązanych do udostępniania informacji publicznej. Pozostają nimi w szczególności: organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1); organy samorządów gospodarczych i zawodowych (art. 4 ust. 1 pkt 2); podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa (art. 4 ust. 1 pkt 3); podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (art. 4 ust. 1 pkt 4); podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (art. 4 ust. 1 pkt 5); reprezentatywne organizacje związkowe i pracodawców (art. 4 ust. 2). Wspólnym mianownikiem tych podmiotów jest to, że wykonują one zadania publiczne, choć niekoniecznie sprawują władzę publiczną, które to pojęcia rozróżnia sam ustawodawca (art. 4 ust. 1 in principio ustawy o dip).

Analiza przepisów ustawy o spp nie pozostawia wątpliwości, iż sądy pielęgniarek i położnych są jednostkami organizacyjnymi samorządu zawodowego tych grup zawodowych, zajmującymi się prowadzeniem spraw dyscyplinarnych związanych z odpowiedzialnością zawodową tych grup. Stosownie do art. 55 ust 1 i 2 ustawy o spp do orzekania w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej powołane są w pierwszej instancji – okręgowe sądy, a w drugiej instancji – Naczelny Sąd. Zgodnie z treścią art. 30 pkt 4 tej ustawy okręgowy zjazd jako najwyższy organ ( art. 27 ustawy ) okręgowej izby pielęgniarek i położnych wybiera m.in. przewodniczącego okręgowego sądu i jego pozostałych członków, zaś sam okręgowy sąd wybiera zastępców przewodniczącego tego sądu ( art. 34 ). W myśl przepisów art. 7 ustawy pkt 4 o spp sąd okręgowy jest kadencyjnym ( art. 8 ust. 1 ) organem okręgowej izby, przy czym jego zadania określone są w art. 34 ustawy. Z powyższego wynika, że sądownictwo dyscyplinarne samorządu pielęgniarek i położnych zostało organizacyjnie wyodrębnione w ramach okręgowej izby pielęgniarek i położnych. Analiza przepisów rozdziału 5 – Organy okręgowej izby i rozdziału 6 – Odpowiedzialność zawodowa wskazuje, iż okręgowy sąd ( dyscyplinarny sąd I instancji ), realizując powierzone mu zadania publiczne związane z rozpatrywaniem spraw z zakresu odpowiedzialności zawodowej wniesionych przez okręgowego rzecznika, funkcjonuje jako podmiot niezależny od okręgowej rady i innych organów okręgowej izby pielęgniarek i położnych. Uregulowane w rozdziale 6 ustawy o spp postępowanie dyscyplinarne wobec tych grup zawodowych określa zasady odpowiedzialności zawodowej za naruszenie zasad etyki zawodowej lub przepisów dotyczących wykonywania zawodu tj. za przewinienia zawodowe ( art. 36 ustawy o spp ). Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że postępowanie związane z wymierzeniem odpowiedzialności za te uchybienia, ustawa pozostawiła samorządowemu sądownictwu dyscyplinarnemu. Wyposażenie okręgowego sądu w kompetencje władcze poprzez decydowanie o możliwości wykonywania zawodu pielęgniarki i położnej, ustalenie przez ustawodawcę sposobu powoływania i odwoływania kadencyjnych członków tego sądu, wybierania jego przewodniczącego i członków pozwala stwierdzić, że sąd ten wykonuje zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o dip. W konsekwencji więc przyjąć należy, że okręgowy sąd ( reprezentowany w stosunkach zewnętrznych przez przewodniczącego ), z mocy art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dip, jest stosownie do art. 32 w zw. z art. 25 § 3 i art. 26 § 1 ppsa organem mającym zdolność sądową i procesową, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego.

Odnośnie zaś pojęcia informacji publicznej to stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy o dip informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych. W art. 6 ustawy ustawodawca zamieścił przykładowy wykaz (katalog) informacji i dokumentów, które stanowią informacje publiczną. Wyszczególnienie to nie jest wyliczeniem wyczerpującym (zamkniętym), lecz ma charakter przykładowy, niepełny. Świadczy o powyższym użyte przez ustawodawcę sformułowanie "w szczególności". Art. 6 ust. 1 ustawy ustala zatem jedynie w sposób przykładowy zakres przedmiotowy pojęcia informacji publicznej. O zakwalifikowaniu określonej informacji do udostępnienia decyduje treść i charakter żądanej informacji. Przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest więc spełnienie przez nią kryterium przedmiotowego i stąd też decydującymi są treść i charakter konkretnej informacji. Zważywszy na omówiony już charakter zadań okręgowego sądu pielęgniarek i położnych nie może budzić wątpliwości, iż informacja o jakiej udzielenie zwróciło się skarżące stowarzyszenie wnioskiem z dnia [...] lutego 2015 r. stanowiła informację publiczną nieprzetworzoną. Pozostaje ona bowiem bezpośrednio w zakresie zadań publicznych realizowanych przez samorządowe sądownictwo dyscyplinarne grup zawodowych pielęgniarek i położnych.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dip udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy. Ustawa nie przewiduje żadnej szczególnej formy dla wniosku o udzielenie informacji publicznej, może zatem być on złożony w formie elektronicznej, co oznacza w konsekwencji, że nie musi spełniać wymogów formalnych podania w rozumieniu art. 63 Kpa.

Udostępnienie informacji publicznej następuje w drodze czynności materialno-technicznej. Forma decyzji przewidziana została w art. 16 ust. 1 ustawy o dip jedynie dla odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy o dip. Mając na uwadze powyższe regulacje przyjąć należy, że bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej występuje wtedy, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, nie podejmuje w terminie - wskazanym w art. 13 ustawy - odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia. Podkreślić przy tym trzeba, że nie jest możliwe postawienie danemu podmiotowi zarzutu bezczynności w sytuacji gdy nie jest on organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej jak i wtedy gdy żądana informacja nie ma charakteru publicznego.

Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący dla możliwości orzekania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy administracyjnej pozostaje stan sprawy z momentu orzekania przez sąd administracyjny. Fakt podjęcia przez organ do tego momentu aktu kończącego postępowanie administracyjne ( wydanie decyzji ) dokonania czynności, stwierdzenia uprawnienia czy obowiązku, czyni postępowanie sądowe w sprawie bezczynności bezprzedmiotowym w tym zakresie. Specyfiką postępowania wywołanego tą skargą jest bowiem, odmiennie niż w postępowaniu ze skargi na działanie organu, uwzględnianie przez sąd stanu faktycznego z daty wyrokowania.

W ocenie Sądu w okolicznościach sprawy nie ma wątpliwości, iż wnioskowana informacja publiczna została już stronie skarżącej udzielona w zakresie realizującym wniosek z dnia [...] lutego 2015 r. Nastąpiło to pismem Przewodniczącej Okręgowego Sądu Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] maja 2015 r., zatem już po skutecznym wniesieniu skargi na bezczynność do sądu administracyjnego.

W przedmiotowej sprawie nie występuje zatem w dacie orzekania przez sąd bezczynność organu, albowiem wniosek strony skarżącej został załatwiony przez fakt dokonania czynności materialno-technicznej udzielenia informacji publicznej. W konsekwencji więc zachodziły podstawy do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie dotyczącym zobowiązania strony skarżonej do załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej ze względu na bezprzedmiotowość orzekania. Nie można bowiem zobowiązać organu do załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej gdy w momencie orzekania przez sąd wniosek taki został już załatwiony udzieleniem informacji, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do dokonania wskazanej czynności. Z tych przyczyn postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do załatwienia wniosku stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie przepisu art. 161 § 1 pkt 3 ppsa , o czym Sąd orzekł w pkt I wyroku.

Zauważyć jednakże należy, że aktualnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtowane zostało jako dominujące stanowisko, zgodnie z którym wydanie przez organ decyzji lub podjęcie przez organ czynności po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie zwalnia wojewódzkiego sądu administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ppsa w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 zd. drugie ppsa) oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu stosownie do art. 149 § 2 ppsa. ( vide: postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12; postanowienie NSA z 18 września 2012 r., II OSK 1953/12; postanowienie NSA z 17 października 2012 r., I OSK 2443/12; wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12 – baza orzeczeń nsa. gov.pl). Uwzględnienie skargi w takim przypadku polega bowiem także na rozstrzygnięciu czy bezczynność lub przewlekłość w prowadzeniu postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i ewentualnym wymierzeniu grzywny stosownie do art. 149 § 2 ppsa.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 3 września 2013 r. II OSK 981/13 ( vide: baza orzeczeń nsa.gov.pl) NSA stwierdził, że wprowadzone zmiany w procedurze administracyjnej i sądowoadministracyjnej poszerzyły system środków mających zapewnić bardziej skuteczną ochroną przed negatywnymi następstwami związanymi z nieterminowym załatwianiem spraw które powiązane zostały systemowo ze środkami prawnymi funkcjonującymi na gruncie prawa cywilnego. W konsekwencji przyjmuje się, że przepis art. 149 ppsa w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu czy dokonania czynności w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim § 1 art. 149 ppsa wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Wydanie więc przez organ decyzji czy dokonanie czynności matrialno-technicznej po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa ( vide: postanowienie NSA II OSK 1360/12; postanowienie NSA z 13 listopada 2012 r., I OSK 2626/12 baza orzeczeń nsa,gov.pl). Jako trafne należy uznać stanowisko, że unormowanie art. 149 § 1 zdanie pierwsze i zdanie drugie ppsa zawiera odrębne od siebie podstawy orzekania uzależnione od stanu faktycznego sprawy. Stwierdzenie zatem, że bezczynność lub przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie ma charakteru akcesoryjnego w stosunku do rozstrzygnięcia sądu zobowiązującego organ do podjęcia określonego działania ( vide: wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12, wyrok NSA z 15 stycznia 2013 r., II OSK 2390/12 baza orzeczeń nsa.gov.pl).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że wprawdzie wynikający z ustawy o dip termin udzielenia informacji publicznej został przekroczony przez skarżony organ to brak podstaw do uznania, iż zaistniała bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Należy bowiem zauważyć, że skarżony organ zareagował bezzwłocznie na wniosek z [...] lutego, kierując do strony skarżącej pismo z dnia [...] lutego 2015 r. Żądanej informacji publicznej udzielił zaś po 8 dniach od wpływu skargi. Tym samym zaistniała bezczynność i przekroczenie terminu 14 dni w udzieleniu informacji publicznej, nie było wynikiem działania nacechowanego złą wolą. Wynikała jedynie z wadliwej interpretacji przepisów ustawy o dip w zakresie wymogów formalnych, jakie powinien spełniać - dla skuteczności jego wniesienia - wniosek o udzielenie informacji publicznej i została usunięta działaniem własnym organu.

Rezultatem dokonanej przez Sąd oceny działań skarżonego organu było stwierdzenie w pkt II wyroku, iż zaistniała bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

W zakresie rozstrzygnięcia o kosztach i odnosząc się do wniosku skarżonego organu o nieobciążanie go kosztami postępowania sądowego wskazać należy, że stosownie do art. 200 ppsa, w razie uwzględnienia skargi przez sąd I instancji, skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W kontekście rozstrzygnięcia zawartego w pkt I wyroku stwierdzić należy, że wprawdzie sąd umorzył postępowanie w zakresie opisanym w tym punkcie, uwzględniając skargę w części wskazanej w pkt II wyroku, to należy mieć na uwadze, że działanie organu dokonane po wniesieniu skargi na jego bezczynność, które ową bezczynność usuwa, należy oceniać i kwalifikować jako działanie samokontrolne ( vide: art. 201 § 1 ppsa ) skutkujące zaistnieniem przesłanki bezprzedmiotowości postępowania, ale jednocześnie gwarantującej stronie skarżącej zwrot poniesionych kosztów postępowania. Przegraną stroną procesu jest bowiem organ, który - w wyniku wniesienia skargi przez stronę - usunął stan niezgodności z prawem. W konsekwencji zachodziły podstawy do przyjęcia, iż skarga została uwzględniona w całości.

Stosownie natomiast do przepisu art. 206 ppsa ( w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 60 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz.U. z 2015 r. , poz. 658 ) obowiązującego od 15 sierpnia 2015 r. i mającego zastosowanie do postępowań wszczętych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej ( vide art. 2 ustawy nowelizującej ) "sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu".

Analiza cytowanego przepisu prowadzi do wniosku, iż na jego podstawie sąd administracyjny działa w sposób uznaniowy, dokonując na tle konkretnej sprawy oceny, czy występują w niej szczególnie uzasadnione względy pozwalające na odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów w całości lub w części. W piśmiennictwie to rozwiązanie, wzorowane na art. 102 Kpc, określane jest jako zasada słuszności (zob. H. Knysiak-Molczyk (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., 2004, s. 383–384). Stosując powołany przepis sąd powinien uwzględnić całokształt okoliczności konkretnej sprawy, biorąc pod uwagę zarówno fakty związane z przebiegiem postępowania, jak i fakty spoza postępowania, w szczególności odnoszące się do stanu majątkowego oraz specyfiki i statusu prawnego organu.

W ocenie Sądu, okoliczności podniesione już przy ocenie charakteru zaistniałej bezczynności jak i specyfika materii oraz trudności jakie nasuwa stosowanie ustawy o udostępnianiu informacji publicznej jak też okoliczność, iż reprezentowany przez Przewodniczącą Okręgowy Sąd Pielęgniarek i Położnych, składa się z członków rekrutujących się z grup zawodowych nie związanych z profesjonalnym stosowaniem prawa, pozwala na przyjęcie, iż zachodzi uzasadniony przypadek pozwalający odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości i zasądzić je jedynie w połowie. Dodatkowo okolicznością przemawiającą za takim rozstrzygnięciem pozostaje fakt, iż sąd okręgowy pozostaje w strukturach samorządu zawodowego pielęgniarek i położnych ( okręgowej izby) którego działalność jest zasadniczo finansowana ze składek członkowskich.

Z tych przyczyn Sąd, odstępując od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w pełnej wysokości zasądził od skarżonego organu na rzecz strony skarżącej kwotę 180 zł tytułem zwrotu części kosztów postępowania.