Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 14/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 44,  art. 129 par. 2,  art. 134
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia NSA Halina Kremis (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 marca 2016 r. sprawy ze skargi K.J. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 134 kpa i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j: Dz. U. z 2013 r., poz.1409 ze zm.), po zapoznaniu się z odwołaniem K.J. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r., Nr [...] ([...]), którą zatwierdzono projekt budowlany i wydano - na rzecz A. Spółki z o.o. SKA z siedzibą we W. - pozwolenie na budowę dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu przy ul. [...]. we W. (dz. nr 32, AM-25, obręb O.), Wojewoda D. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Na uzasadnienie organ wskazał, że opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] r., Nr [...] Prezydent W. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] we W. (dz. nr 32, AM-25, obręb O.).

To rozstrzygnięcie zakwestionował K.J. składając odwołanie osobiście w siedzibie organu pierwszej instancji w dniu 26 sierpnia 2015 r.

W wyniku analizy akt sprawy wojewoda stwierdził, że nie mógł rozpatrzyć merytorycznie odwołania, jako że wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu zaskarżenia pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia. Zgodnie z przepisem art. 129 § 2 kpa, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Stosownie do przepisu art. 57 § 1 kpa, przy obliczaniu terminu do złożenia odwołania nie uwzględnia się dnia, w którym nastąpiło doręczenie decyzji, a upływ ostatniego z czternastu dni uważa się za koniec terminu.

Jak wynika z akt sprawy, kwestionowane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zostało doręczone K.J. w trybie art. 44 Kpa (fikcja doręczenia). Zgodnie z tą regulacją w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany wart. 42 i 43 operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego (§ l). Przy czym zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § l, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). Ponadto w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). W konsekwencji doręczenie uważa się za dokonane dopiero z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (tj. 14 dni), a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4).

Analiza akt sprawy pozwala uznać, że odwołującemu się nie doręczono decyzji do rąk własnych (art. 42 Kpa), bądź też w formie doręczenia zastępczego (art. 43 Kpa). Przy tym wyjaśnić należy, że przesyłka z decyzją organu pierwszej instancji została skierowana na adres, który K.J. również wskazuje w obecnie złożonym odwołaniu.

Znajdujący się w aktach organu pierwszej instancji niedoręczony egzemplarz decyzji pozwala również przyjąć, że zostały spełnione przesłanki warunkujące przyjęcie fikcji doręczenia pisma na podstawie art. 44 Kpa w dniu 10 sierpnia 2015 r. (tj. po 14 dniach przechowywania pisma w placówce pocztowej liczonych od daty pierwszej nieudanej próby doręczenia przesyłki w dniu 27 lipca 2015 r.). Tym samym, składając odwołanie w dniu 26 sierpnia 2015 r. strona uchybiła - przewidzianemu w przytoczonym wcześniej art. 129 § 2 Kpa - terminowi do dokonania czynności procesowej wniesienia odwołania, gdyż ten upłynął dwa dni wcześniej, w dniu 24 sierpnia 2015 r. (poniedziałek).

Organ podkreśla, że odwołanie wniesione z uchybieniem powołanego czternastodniowego terminu oznacza, że. czynność procesowa jego wniesienia jest prawnie bezskuteczna, zaś organ wyższego stopnia obowiązany jest, w myśl art. 134 Kpa, stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

W skardze na ostateczne postanowienie działający w imieniu K.J. (dalej zwanego również "Skarżącym"), pełnomocnicnik, na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 oraz art. 50 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej .ppsa") zaskarżył w całości postanowienie Wojewody D., stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniu temu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie: 1) art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, że decyzja Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] we W., została skarżącemu doręczona skutecznie w dniu 10 sierpnia 2015 r., podczas gdy nie zaistniały kumulatywne przesłanki warunkujące uznanie doręczenia zastępczego za dokonane prawidłowo, albowiem zarówno pierwsze zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce operatora publicznego, jak i zawiadomienie powtórne, zostały opatrzone datą 27 lipca 2015 r., 2) art. 134 § 1 pkt 1 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że odwołanie od decyzji Prezydenta W. zostało wniesione po upływie terminu do jego wniesienia w sytuacji, gdy doręczenie decyzji nie może być uznane za skuteczne z uwagi na brak rzetelnego udokumentowania dokonania wszystkich czynności doręczyciela przewidzianych przez art. 44 Kpa oraz brak powtórnego zawiadomienia Skarżącego o pozostawieniu decyzji w placówce operatora publicznego, 3) art. 6, 7 i 77 Kpa poprzez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, polegające na nie dokonaniu przez organ II instancji analizy, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki uzależniające zaistnienie fikcji doręczenia przewidziane wart. 44 Kpa, a w szczególności nie zbadanie, czy powtórne zawiadomienie skarżącego o pozostawieniu przesyłki w placówce operatora publicznego, zostało dokonane w sposób prawidłowy.

Wskazując na dostrzeżone uchybienia strona skarżąca wnosi o: 1) przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów - zawiadomienia skarżącego przez doręczyciela z dnia 27 lipca 2015 r. i powtórnego zawiadomienia skarżącego z dnia 27 lipca 2015 r. na okoliczność daty zawiadomienia skarżącego o pozostawieniu przesyłki w placówce operatora pocztowego, 2) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Wojewody D. z dnia [...] r., za zasądzeniem na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Na uzasadnienie strona skarżąca wskazuje, że Prezydent W., decyzją nr [...] z dnia [...] r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla spółki pod firmą: A. sp. z o.o. SKA z siedzibą we W. dla inwestycji obejmującej budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem ternu przy ul. [...] we W. (dalej jako: "decyzja Prezydenta W."). W dniu 26 sierpnia 2015 r., skarżący złożył w siedzibie organu I instancji odwołanie od decyzji. Pismem z dnia 7 września 2015 r. organ I instancji, nie znajdując podstaw do zmiany zakwestionowanej przez skarżącego decyzji, przekazał odwołanie organowi II instancji, zawiadamiając jednocześnie skarżącego o złożeniu odwołania w terminie.

Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], Wojewoda D. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ II instancji wskazał, że zostały spełnione przesłanki warunkujące zaistnienie fikcji doręczenia pisma na podstawie art. 44 Kpa, albowiem po raz pierwszy operator pocztowy próbował doręczyć skarżącemu pismo w dniu 27 lipca 2015 r., zaś przesyłka po 14 dniach przechowywania w placówce pocztowej nie została przez skarżącego odebrana, co każe przyjąć doręczenie za dokonane w dniu - 10 sierpnia 2015 r. Tym samym w dniu 24 sierpnia 2015 r. minął termin na wniesienie przez skarżącego odwołania od decyzji Prezydenta W.. Odwołanie skarżącego zostało złożone dwa dni później.

Zdaniem strony skarżącej z rozstrzygnięciem organu II instancji nie sposób jednakże się zgodzić.

Wojewoda D. nieprawidłowo ocenił, że ziściły się przesłanki warunkujące zaistnienie fikcji doręczenia pisma na podstawie art. 44 Kpa. Zgodnie z tym przepisem: art. 44 § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany wart. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.

W piśmiennictwie i judykaturze bezsporne jest, że zastosowanie instytucji doręczenia zastępczego z art. 44 kpa wymaga kumulatywnego spełnienia kilku przesłanek. Pierwszą z przesłanek jest niemożność doręczenia pisma w sposób określony wart. 42 kpa, a następnie wart. 43 kpa. Drugą z przesłanek jest pozostawienie pisma na przechowanie przez okres 14 dni danego operatora pocztowego, w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego, albo też w urzędzie właściwej gminy (miasta), w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta), upoważnioną osobę lub organ. Trzecią przesłanką jest zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, odpowiednio w placówce pocztowej albo w urzędzie właściwej gminy (miasta). Czwartą przesłanką jest, w przypadku niepodjęcia przez adresata przesyłki we wskazanym terminie, pozostawienie powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dnia od daty pierwszego zawiadomienia (zob. szerzej: wyr. WSA w Szczecinie z 14.1.2009 r., II SA/SZ 623/08, Legalis; post. NSA z 21.12.2004 r., OZ 823/04, Legalis; wyr. WSA w Szczecinie z 10.2.2010 r., II SA/SZ 1262/09, Legalis; wyr. NSA z 21.12.2000 r., II SA 2333/00, Legalis; wyr. NSA z 14.5.2010 r., II OSK 835/09, Legalis; wyr. WSA w Warszawie z 6.7.2011 r., vm SAlWA 168/11, Legalis; post. WSA w Warszawie z 8.6.2011 r., VI SA/WA917/11, Legalis; wyr. NSA z 31.1.2012 r., II OSK 2170/10, Legalis; wyr. NSA z 17.7.2013 r., II FSK 2028/12, http: // orzeczenia. nsa. gov. pljdoc/ 487F1AB7AA;cyt.za: P. Wajda, Komentarz do art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, M. Wierzbowski, A. Wiktorowska(red.), Legalis 2015).

Jakkolwiek skarżący nie kwestionuje przesłanek statuowanych przez § 1 i 2 art. 44 kpa, to nie zgadza się z tym, że powtórne zawiadomienie zostało dokonane przez operatora pocztowego prawidłowo. Zarówno bowiem pierwsze, jak i powtórne awizo, które pozostawiono u skarżącego, zostały opatrzone tą samą datą - 27 lipca 2015 r. Ponadto doręczyciel nie wskazał na żadnym z zawiadomień godziny próby doręczenia przesyłki i miejscowości zamieszkania skarżącego, co każe przyjąć, że powtórne zawiadomienie zostało dokonane przedwcześnie, zaś oba zawiadomienia nie zawierają elementów istotnych dla przyjęcia skuteczności doręczenia. W wyroku WSA w Warszawie z dnia z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt: VIII SA/Wa 1041/13, trafnie zauważono, że pisma nie można uznać za doręczone w rozumieniu art. 44 § 4 k.p.a., w sytuacji, gdy powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki zawierającej to pismo zostanie pozostawione adresatowi w miejscu, o którym mowa w § 2 (oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata) przed upływem terminu przewidzianego na podjęcie przesyłki, określonego w pierwszym zawiadomieniu o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej, czyli przed upływem siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia pierwszego zawiadomienia. Taki wniosek wynika z analizy zawiadomień pozostawionych przez operatora pocztowego u skarżącego. Dopiero na kopercie z przesyłką (w aktach sprawy) odnotowano, że powtórne zawiadomienie miało miejsce w dniu 4 sierpnia 2015 r., przy czym nie wynika to z przedkładanych przez skarżącego zawiadomień, z których oba, tj. zawiadomienie oraz zawiadomienie powtórne są z daty 27.07.2015 r. Na marginesie skarżący podnosi, że o istnieniu decyzji Prezydenta W. dowiedział się dopiero w dniu 26 sierpnia 2015 r., po powrocie z urlopu, kiedy to dzwoniąc do Wydziału Architektury i Budownictwa, uzyskał informację, że "decyzja w dniu dzisiejszym uostateczni się", co poczytał jako ostatni dzień terminu do wniesienia odwołania. W tym samym dniu stawił się w siedzibie organu I instancji, składając odwołanie i to właśnie od tej daty - wobec uznania, że nie zaistniała fikcja doręczenia z dniem 10 sierpnia 2015 r. - powinien biec termin na wniesienie odwołania. Tak też najprawdopodobniej przyjął organ I instancji, informując w piśmie przekazującym odwołanie do organu II instancji, iż odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie.

Z uregulowania art. 44 kpa wynika, że skuteczność tego sposobu doręczania pism uzależniona została od bezwzględnego zachowania wymogów określonych w tym przepisie. Dlatego też zasady i procedury odnoszące się do stosowania instytucji doręczenia zastępczego powinny być przestrzegane ściśle. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, iż nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia (tak wyr. NSA z 31.5.2012 r., I OSK 2105/11, Legalis; por. także wyr. WSA w Olsztynie z 8.3.2012 r., I SA/OL 796/10, Legalis; wyr. NSA z 31.1.2012 r., II OSK 2170/10, Legalis). O fakcie złożenia przesyłki na określony czas w placówce pocztowej musi być dokonana stosowna adnotacja doręczyciela na dowodzie doręczenia przesyłki. Samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowego i daty, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione wart. 44 kpa Bezwarunkowo konieczna jest wyraźna adnotacja, że doręczyciel zawiadomił adresata o przesyłce w sposób określony wart. 44 kpa (tak NSA w postanowieniu z dnia 4 kwietnia 2012 r. II OSK 695/12, Legalis).

Jak wynika z uzasadnienia zarzutu nr 1, nie sposób uznać, że doręczenie przesyłki skarżącemu, zostało dokonane skutecznie i że spełniły się przesłanki warunkujące przyjęcie fikcji doręczenia. Tym samym Organ II instancji bezpodstawnie zastosował przepis art. 134 Kpa stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego. Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Organ II instancji zaniechał wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, albowiem nie poczynił analizy, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące spełnienie się fikcji doręczenia przewidziane wart. 44 kpa, w szczególności, czy powtórne zawiadomienie skarżącego o pozostawieniu przesyłki w placówce operatora publicznego, zostało dokonane w sposób prawidłowy. Wojewoda D. skoncentrował się bowiem na kwestii, kiedy została podjęta pierwsza próba doręczenia przesyłki, kiedy doręczenie - na mocy art. 44 kpa - można uznać za skuteczne i kiedy mijał termin do wniesienia odwołania. Tymczasem w orzecznictwie słusznie zauważa się, że stwierdzenie przez organ II instancji uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 Kpa powinno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, czy skarżący przekroczył termin określony w przepisach. Brak takich wyjaśnień skutkuje naruszeniem norm art. 7 i art. 77 Kpa, co w konsekwencji prowadzi do uchylenia postanowienia (wyr. NSA z 11.5.1994 r., SA/GD 2813/93, Wspólnota 1994, Nr 39, s. 14).

Skarżący wyjaśnia, że potrzeba przeprowadzenia uzupełniającego dowodu z dokumentów - zawiadomienia skarżącego z dnia 27 lipca 2015 r. i powtórnego zawiadomienia skarżącego z dnia 27 lipca 2015 r. zaistniała na etapie wnoszenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, albowiem dopiero postanowienie organu II instancji wskazuje, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Skarżący, kwestionując to rozstrzygnięcie, zobowiązany jest udowodnić brak przesłanek do przyjęcia fikcji doręczenia. Nadto przeprowadzenie wnioskowanego przez skarżącego dowodu jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Skarżącego obie decyzje, jak również postanowienie organu I instancji wydano z naruszeniem prawa, co uzasadnia ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki sąd administracyjny zważył:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że nie jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi wyeliminowanie go z obrotu prawnego.

Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania – jest zatem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Jeśli wnoszący odwołanie złoży je z uchybieniem terminu, wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania (art. 134 k.p.a.). Pamiętać bowiem trzeba, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a..

Przenosząc dotychczasowe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy podnieść, iż wojewoda uznał, iż strona uchybiła ustawowemu terminowi do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wskazał bowiem, iż doszło do przewidzianego w art. 44 k.p.a. tzw. doręczenia zastępczego. Domniemanie doręczenia stronom decyzji pierwszoinstancyjnej stanowi konsekwencję nie podjęcia przez strony kierowanych do nich przesyłek pomimo ich dwukrotnego awizowania. Przepisy dotyczące procedury doręczania pism w postępowaniu administracyjnym zostały uregulowane m.in. w art. 44 k.p.a. Zgodnie z brzmieniem art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; (...). Stosownie do postanowień art. 44 § 2 k.p.a. zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Na podstawie art. 44 § 3 k.p.a. w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).

Z przytoczonych przepisów wynika, że dla skutecznego doręczenia stronie pisma procesowego w trybie art. 44 k.p.a. konieczne jest, aby operator pocztowy przesyłkę przechowywał przez 14 dni w swojej placówce, przy czym o tym fakcie powinien powiadomić adresata (pozostawiając awizo). W razie niepodjęcia pisma w ciągu 7 dni, operator pozostawia kolejne awizo z informacją o terminie odbioru przesyłki. Zgodnie z wprowadzoną przez ustawodawcę fikcją doręczenia pismo uważa się za doręczone po upływie 14 dni od dnia pozostawienia pierwszego awiza (pismo organ pozostawia w aktach sprawy).

Odnosząc poczynione przez sąd uwagi do okoliczności rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki skierowanej na adres skarżącego wskazano, że z powodu niemożności doręczenia przesyłki (adresata nie zastano), pozostawiono ją do dyspozycji adresata na okres 14 dni w placówce pocztowej POK Inpost [...] W., ul. [...], a zawiadomienie umieszczono w oddawczej skrzynce adresata. Z adnotacji na kopercie wynika nadto, że adresata nie zastano 27 lipca 2015 r. i w tym dniu po raz pierwszy przesyłkę awizowano. Kolejna pieczęć na kopercie wskazuje, że przesyłkę awizowano powtórnie dnia 4 sierpnia 2015 r. i wobec niepodjęcia jej w terminie, 12 sierpnia 2015 r. przesyłkę zwrócono do nadawcy. Wskazane okoliczności potwierdzają także uwierzytelnione kopie zawiadomień, umieszczonych w skrzynce oddawczej skarżącego, przedłożone do akt sądowych przez pełnomocnika strony skarżącej. Lektura tych dokumentów wskazuje jednoznacznie, że zgodnie z treścią ZAWIADOMIENIA: "doręczyciel InPostu w dniu 27.07. nie zastał osoby upoważnionej do odbioru przesyłki i poinformował, że przesyłkę można odebrać w Punkcie Obsługi Klienta POK Inpost [...] W., ul. [...] (.......). Ponadto poinformowano stronę, że termin odbioru awizowanej przesyłki upływa w dniu 10 sierpnia. Na drugiej stronie tego dokumentu zamieszczona jest dalsza informacja dla klienta, z której wynika (między innymi), że przesyłki powinny być odebrane przez adresata, pełnomocnika lub inną osobę uprawnioną do odbioru w POK w terminie 14 dni. Termin 14 dni liczy się od dnia wystawienia pierwszego zawiadomienia. W przypadku nie podjęcia przesyłki w obowiązującym terminie, przesyłka będzie zwrócona do nadawcy. Dalej powiedzieć trzeba, że dołączona do akt przez pełnomocnika skarżącego kopia ZAWIADOMIENIA POWTÓRNEGO (k. 11 akt sądowych) wskazuje, że tym powiadomieniem poinformowano stronę ponownie, że doręczyciel w dniu 27 lipca nie zastał osoby uprawnionej do odbioru przesyłki i że przesyłkę można odebrać POK Inpost [...] W., ul. [...] poniedziałek-piątek 10-19 oraz że termin odbioru przesyłki upływa 10.08.

Wobec takich okoliczności organ odwoławczy był uprawniony aby uznać, iż przesyłkę z decyzją Prezydenta W. skutecznie doręczono skarżącemu w trybie zastępczym. Podkreślenia wymaga, że dla stwierdzenia skuteczności opartego na domniemaniu doręczenia pisma w trybie art. 44 § 3 k.p.a konieczne jest, w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawienie powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Zarówno adnotacja na kopercie (pieczęć z datą awizowano powtórnie w dniu 4 sierpnia), jak i data końcowa terminu odbioru przesyłki - 10 sierpnia wskazują jednoznacznie, że operator pocztowy awizował przesyłkę dwukrotnie (czyli zgodnie z wymogami ustawowymi) i ostatecznie właściwie także określił krańcową datę odbioru przesyłki przez skarżącego na 10 sierpnia (14 dni od wystawienia pierwszego zawiadomienia). Reasumując, zdaniem sądu, termin do złożenia odwołania upłynął po upływie 14 dni od ostatecznej daty odbioru przesyłki, czyli 24 sierpnia. W konsekwencji odwołanie złożone po upływie tego terminie było spóźnione.

Reasumując wskazać dalej trzeba, że rozważania sądu ograniczały się tylko do problematyki dotyczącej wydania zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przeprowadzona przez sąd we wskazanym zakresie i według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że odpowiada ono przepisom prawa.

W myśl art. 127 § 2 kpa odwołanie wnoszone jest do organu wyższego stopnia, bądź innego organu odwoławczego przewidzianego w ustawie, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie decyzji - art. 129 § 2 kpa. Zachowanie ustawowego terminu z art. 129 § 2 kpa jest warunkiem skuteczności wniesienia odwołania. Procesowy skutek prawny, w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania wywołuje czynność doręczenie decyzji organu I instancji. Dla zachowania terminu i skuteczności wniesienia odwołania nie ma zatem znaczenia to, czy adresat zapoznał się z treścią doręczonej decyzji. Istotne jest jedynie to, czy decyzja została doręczona w jednym z ustawowych trybów i czy w konsekwencji tego upłynął już termin do wniesienia odwołania. Należy jeszcze raz podkreślić, że w przypadku uchybienia terminu określonego w art. 129 § 2 kpa ustawodawca zobligował organ odwoławczy do wydania postanowienia o uchybieniu terminu, na podstawie art. 134 Kpa Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 Kpa. Dokonując, zatem, oceny legalności zaskarżonego postanowienia z uwzględnieniem przedstawionych dotychczas rozważań, dostrzec należy, że w niniejszej sprawie decyzja organu I instancji, od której wniesione zostało odwołanie, doręczona została skarżącemu w trybie art. 44 Kpa, tj. pismo pozostawiono na okres 14 dni w placówce pocztowej, informując skarżącego dwukrotnie o możliwości jego odbioru.

Odnosząc się zaś do zarzutów skargi powiedzieć przyjdzie, że za pomyłkę należy uznać wskazanie w skardze, że "zarówno pierwsze jak i drugie zawiadomienie zostało opatrzone datą 27 lipca". Zawiadomienie (ani pierwsze ani powtórne) nie zostały opatrzone żadną datą. Faktem zaś jest że tę datę podają one jako datę graniczną odbioru przesyłki, ale w tym zakresie sąd w niniejszym składzie podziela pogląd, że dla wyniku postepowania ta okoliczność niczego nie zmienia. Trzeba jeszcze dodać, że ustawa nie przewiduje obowiązku zaopatrzenia zawiadomienia datą. Ustawa zobowiązuje doręczyciela do zawiadomienia adresata o terminie odbioru przesyłki i konsekwencjach nieodebrania jej w wyznaczonym terminie (art. 44 § 1 pkt 1 w zw. z art. 44 § 3 i 4 kpa) i z tego obowiązku operator pocztowy się wywiązał. Podnoszone w skardze dalsze zarzuty, że ustnie poinformowano stronę w organie pierwszej instancji, że decyzja uostateczni się w dniu 26 sierpnia pozostają bez wpływu na wynik kontrolowanego postepowania. Mogłyby mieć ewentualny wpływ na wynik postepowania o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, ale nie to jest przedmiotem oceny przez sąd. Jeśli chodzi o pismo InPostu z dnia 20 stycznia 2016 r., to (zdaniem sądu w niniejszym składzie) w tej sprawie nie wnosi ono nowych okoliczności, które miałyby wpływ na wynik sprawy. Z pisma wynika bowiem jedynie, że firma nie jest w stanie udokumentować powtórnego awizo przesyłki o numerze jak na kopercie, ale jak wynika z adnotacji na kopercie nastąpiło to w dniu 4 sierpnia, natomiast adresat stosownie do treści § 3. Art. 44 kpa ma być zawiadomiony w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, przez powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Sama zaś strona uwierzytelnione kopie tych dokumentów dołączyła do akt sądowych.

Reasumując, wobec bezzasadności skargi podlegała ona oddaleniu, po myśli art. 151 ppsa.