Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 706/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Pirogowicz WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rozwoju decyzją z [...] lutego 2020 r. nr [...] - po rozpatrzeniu odwołania J. M. - utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. nr [...], w przedmiocie nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę wojewódzką.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wnioskiem z [...] listopada 2016 r. Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] wystąpił do Wojewody [...] o stwierdzenie nabycia z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Województwo [...], prawa własności nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...], o pow. [...] ha, zajętej pod drogę publiczną wojewódzka Nr [...] relacji [...] - [...].

Po rozpoznaniu tego wniosku Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2017 r. nr [...], stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Województwo [...] własności nieruchomości zajętej pod drogę wojewódzką nr [...] relacji [...] -[...] , położoną w jednostce ewidencyjnej [...], obrębie [...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącą w dniu [...] grudnia 1998 r. własność J. M..

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), dalej jako "ustawa", nie ustala trybu w jakim ma nastąpić określenie granic nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, a zatem to organ prowadzący postępowanie winien ocenić, czy dana nieruchomość lub jej część w dacie [...] grudnia 1998 r. znajdowała się w pasie drogi publicznej.

Na potwierdzenie przesłanki zajęcia w dacie [...] grudnia 1998 r. działki nr [...] pod drogę publiczną, organ przyjął jako dowód: oświadczenie Z-cy Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] listopada 2016 r., który wskazał, że nieruchomość ta stanowiąc pobocze, zjazdy i rowy przydrożne, na dzień [...] grudnia 1998 r. położona była w granicach pasa drogi publicznej krajowej nr [...] o przebiegu [...] -[...] oraz mapę zasadniczą sporządzoną przez uprawnionego geodetę, który zamieścił na niej adnotację, iż stanowi ona załącznik do wydania decyzji w trybie art. 73 ustawy. Organ podał, że również z poglądowych ortofotomap z lat [...], [...] i [...] zamieszczonych w serwisie Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] (http://mapy.orsip.pl/imap/) wynika, iż przebieg drogi nr [...], na wysokości ww. działki nie uległ zmianie we wskazanym okresie. Z porównania ortofotomap ze znajdującą się w aktach mapą zasadniczą wynika, że w dniu [...] grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła część drogi publicznej. Zdaniem Wojewody, powyższe dowody łącznie obrazują i potwierdzają zajęcie działki nr [...] pod drogę publiczną według stanu na dzień [...] grudnia 1998 r. Pozostałe strony postępowania nie złożyły natomiast innych wniosków dowodowych, ani innych dowodów na podważenie wiarygodności tych dokumentów.

Organ ustalił następnie, iż przedmiotowa działka stanowiąca w dniu [...] grudnia 1998 r. część drogi krajowej nr [...] o przebiegu [...] -[...], wymienionej w uchwale Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. nr [...] w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z 14 lutego 1986 r. Nr 3, poz. 16), z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się częścią drogi wojewódzkiej [...] nr [...] o tym samym przebiegu.

W dniu [...] grudnia 1998 r. Skarb Państwa za pośrednictwem Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych wykonywał faktyczne władztwo nad przedmiotową nieruchomością - co wynika z oświadczenia Z-cy Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...], który wskazał, że do [...] grudnia 1998 r. droga nr [...], w tym przedmiotowa nieruchomość była utrzymywana i remontowana przez zarządcę tej drogi, tj. Dyrekcję Okręgową Dróg Publicznych w [...] - poprzednika prawnego Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] (zgodnie z art. 103 ust. 4 i 5 ustawy), jak również z oświadczenia Dyrektora Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału w [...] z [...] listopada 2014 r., który wskazał, że Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w [...], pełniąc funkcję zarządu drogi krajowej nr [...] do [...] stycznia 1999 r. sprawowała władztwo publiczne, w rozumieniu art. 73 ust. 1 ustawy, nad działkami położonymi powiecie [...], gminie [...], obrębie [...], w pasie drogowym drogi krajowej nr [...] (obecnie wojewódzkiej nr [...]). Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych, a w jej imieniu właściwy Rejon Dróg, w stosunku do drogi nr [...] wykonywała obowiązki wynikające z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (wówczas Dz.U. z 1985 r. Nr 14, poz. 60 ze zm.), w tym czynności w zakresie budowy, przebudowy i utrzymania polegającego m.in. na koszeniu poboczy.

Organ zauważył, iż zgodnie z orzecznictwem sądowo-administracyjnym takie oświadczenie zarządcy drogi jest niekwestionowanym dowodem potwierdzającym sprawowanie władztwa publicznoprawnego. Publiczny charakter ww. nieruchomości zajętej pod drogę, potwierdza również znajdująca się w aktach sprawy mapa zasadnicza, która wskazuje, że droga [...] nr [...] jest drogą powszechnie dostępną, z której korzystać mogą wszyscy w sposób odpowiadający korzystaniu z drogi publicznej. Na koniec wskazał, iż zgodnie z zapisami księgi wieczystej prowadzonej m.in. dla działki nr [...], prawo jej własności w dniu [...] grudnia 1998 r. przysługiwało J. M.. W dziale [...] tej księgi wpisane jest ograniczone prawo rzeczowe, tj. służebność drogi na rzecz każdoczesnych właścicieli działki nr [...] (obecnie małż. B. i K. S. oraz A. S.) i działki nr [...] (obecnie małż. A. i M. C.).

Mając na uwadze powyższe Wojewoda [...] uznał, że w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki wynikające z art. 73 ustawy.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. M. wskazał, iż nie udzielił zgody na zajęcie przedmiotowej nieruchomości pod pobocze, jak również nie otrzymał z tego tytułu żadnej zapłaty.

Minister Inwestycji i Rozwoju decyzją nr [...].([...]) z [...] lutego 2018 r. - działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. - uchylił zaskarżoną decyzję z [...] marca 2017 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazał, że art. 73 ust. 1 ustawy ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu [...] grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy istnieniu publicznego władztwa nad nieruchomością.

Jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] grudnia 1998 r. oraz obecnie właścicielem działki nr [...] jest J. M. - zgodnie z umową przekazania gospodarstwa rolnego z [...] grudnia 1988 r., akt notarialny Rep. [...] nr [...]. Zatem w dniu [...] grudnia 1998 r. nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa bądź jednostki samorządu terytorialnego.

Ponadto w dziale [...] księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości wpisano ograniczone prawo rzeczowe - służebność drogi na rzecz każdoczesnego właściciela działek objętych księgami wieczystymi: [...] (właściciele D. K. i D. K.); [...] (właściciele M. K. i B. K.); [...] (właściciele B. S., K. S. i A. S.); [...] (właściciele A. C. i M. C.); [...] (właściciel J. K.).

W tej sytuacji Wojewoda bez żadnego uzasadnienia wskazał jako strony postępowania jedynie B. S., K. S., A. S., A. C. i M. C. - pomijając pozostałe osoby, którym przysługuje na przedmiotowej nieruchomości służebność drogi.

Minister zauważył dalej, że kolejną przesłanką zastosowania art. 73 ust. 1 ustawy jest zajętość danej nieruchomości pod drogę publiczną.

Z akt sprawy wynika, iż droga nr [...] relacji [...] -[...] ujęta została w załączniku nr [...] do rozporządzenia Rady Ministrów z 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz.U. Nr 160, poz. 1071), tj. w wykazie dróg wojewódzkich. Przestrzenny zasięg działania art. 73 ust. 1 ustawy w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z [...] grudnia 1998 r. do definicji pasa drogowego (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] grudnia 1998 r.), jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. Powyższy przepis art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, pojęcie drogi utożsamiał z pojęciem pasa drogowego: "droga lub pas drogowy - wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu". O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dniu [...] grudnia 1998 r., bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym.

Minister zauważył, że w aktach sprawy znajduje się sporządzona w dniu [...] maja 2016 r. przez geodetę uprawnionego inż. I. F., mapa wpisana do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2016 r. pod numerem [...]. Z powyższej mapy wynika, iż działka nr [...] znajduje się w pasie drogowym [...] [...] - jednak brak jest adnotacji, czy stan na niej uwidoczniony obrazuje nieruchomość na dzień [...] grudnia 1998 r., czy też stan aktualny, bądź dopiero projektowany. Znajdujące się natomiast w aktach sprawy wydruki z portalu http://mapy.geoportal.gov.pl ukazujące zdjęcia fragmentu drogi [...] [...] według stanu z maja 2013 r., również nie mogą być uznane za dowód zajęcia nieruchomości pod drogę w dniu [...] grudnia 1998 r. Z kolei ortofotomapy potwierdzają jedynie, że przebieg drogi na przestrzeni lat [...] -[...] nie uległ zmianie, jednakże nie sposób na ich podstawie (w szczególności na podstawie ortofotomapy z 1996 r.) stwierdzić stanu zagospodarowania nieruchomości.

W tej sytuacji, organ pierwszej instancji w ponownie prowadzonym postępowaniu powinien wyjaśnić, jaki był stan faktyczny działki nr [...] o pow. [...] ha, a poczynione ustalenia powinny znaleźć odzwierciedlenie w odpowiedniej dokumentacji geodezyjnej, potwierdzonej przez biegłego geodetę, przedstawiającej przebieg drogi publicznej przez działkę nr [...] zgodnie ze stanem na dzień [...] grudnia 1998 r.

Ponadto w sprawie nie udowodniono również władztwa publicznoprawnego nad nieruchomością.

Dla jego udowodnienia należy bowiem wykazać wykonywanie prac związanych m.in. z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem. Do środków dowodowych stanowiących podstawę do wykazania spełnienia bądź nie przesłanki władztwa publicznego, zaliczyć można w szczególności: umowy obejmujące okres [...] grudnia 1998 r. dotyczące urządzenia, utrzymania lub modernizacji konkretnej drogi; dokumenty finansowe związane z wykonaniem ww. prac zlecanych przez zarządcę drogi (np. rachunki i faktury); umowy ubezpieczenia dróg publicznych zawarte przed dniem [...] grudnia 1998 r. i obejmujące rzeczoną datę; dokumentację powykonawczą w tym protokoły zdawczo-odbiorcze inwestycji; metryki drogi wskazujące na prowadzenie robót w okresie obejmującym [...] grudnia 1998 r.; dowód z oświadczeń osób, którymi mogą być pracownicy firm świadczących usługi w zakresie modernizacji, utrzymania i ochrony dróg, z których wynikać będzie zakres prowadzonych na nieruchomości prac na dzień [...] grudnia 1998 r.; dowód z oświadczeń właścicieli nieruchomości zajętej pod drogę oraz właścicieli nieruchomości sąsiednich; pozwolenie na budowę; zgoda na zajęcie pasa drogowego (art. 40 ustawy o drogach publicznych), rozliczenia finansowe z tytułu budowy urządzeń infrastruktury technicznej.

W niniejszej sprawie jedynymi dokumentami, na których oparto wydaną decyzję, było oświadczenie p.o. Dyrektora Oddziału w [...] Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z [...] listopada 2014 r., wskazujące że Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w [...], pełniąc funkcję zarządu drogi krajowej [...] do [...] stycznia 1999 r. sprawowała władztwo publiczne nad działkami położonymi w pasie drogowym aktualnej drogi wojewódzkiej nr [...], w tym podejmowała czynności, tj. budowa, przebudowa, utrzymanie (koszenie poboczy, oznakowanie, poprawa nawierzchni itp.) oraz oświadczenie Z-cy Dyrektora ds. inwestycji kluczowych Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] listopada 2016 r., wskazujące że droga nr [...] była utrzymywana i remontowana do [...] grudnia 1998 r. przez Dyrekcję Okręgową Dróg Publicznych.

Minister podkreślił, iż oświadczenie zarządcy drogi może stanowić dowód na władanie nieruchomością przez podmiot publicznoprawny, w sytuacji braku jakichkolwiek innych dokumentów fakt ten potwierdzających, przy czym z oświadczenia tego winno jednoznacznie wynikać w jakim okresie i jakie konkretnie czynności były podejmowane w ramach tego władania. Załączone do akt sprawy oświadczenie z [...] listopada 2014 r. nie wskazuje w jakim okresie i jakie czynności były podejmowane w ramach władania nieruchomością. Wobec braku dokumentów potwierdzających zajętość nieruchomości pod drogę, nie jest możliwa prawidłowa ocena, czy władanie sprawowane na drodze nr [...] obejmowało również działkę nr [...].

W tej sytuacji uznał, że kwestia zajęcia bądź nie ww. działki w dniu [...] grudnia 1998 r. pod drogę publiczną wymaga dodatkowego wyjaśnienia. Zdaniem Ministra, nieudowodnienie tej kwestii przez organ pierwszej instancji, a także niezapewnienie udziału w sprawie wszystkich stron postępowania spowodowało, że decyzja z [...] marca 2017 r. została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Sprzeciw od powyższej decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] lutego 2018 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Województwo [...] żądając jej uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych, zarzucając organowi:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 73 ustawy polegającego na nieuzasadnionym żądaniu przez organ odwoławczy uwzględnienia dodatkowych stron w postępowaniu oraz kwestionowanie przedstawionego środka dowodowego w postaci mapy sporządzonej przez uprawnionego geodetę;

2. niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego, wobec nieprawidłowego zastosowania przepisów postępowania w sprawie prowadzonej przez organ odwoławczy, tj. art. 77 i art. 80 K.p.a.;

3. naruszenie przepisów postępowania, poprzez błędne zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a. wskutek czego zaskarżoną decyzją uchylono decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. i przekazano temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Po rozpoznaniu sprzeciwu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 469/18, uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] lutego 2018 r. nr [...] ([...]-[...]) - uznając, że decyzja ta została wydana z naruszeniem art. 73 ust. 1 ustawy oraz art. 138 § 2 K.p.a.

W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy nieruchomości pozostające w dniu [...] grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Powołany przepis określa przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntów. Przesłanki te to: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu [...] grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości.

Przy czym należy podkreślić, że przesłanki określone w powołanym przepisie muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości na podstawie tego przepisu.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że działka nr [...] o pow. [...] ha stanowiła w dniu [...] grudnia 1998 r. własność J. M. (zgodnie z umową przekazania gospodarstwa rolnego z [...] grudnia 1988 r., Rep. [...] nr [...]).

Oznacza to, iż jedna z przesłanek określonych w art. 73 ust. 1 ustawy została spełniona, gdyż właścicielem nieruchomości w powołanej dacie nie był ani Skarb Państwa ani też jednostka samorządu terytorialnego.

Badając kolejną przesłankę, to jest zajętość przedmiotowej nieruchomości pod drogę, w pierwszej kolejności wskazać należy, że ustawa - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z powyższym, należy w tym względzie odnieść się do ustawy o drogach publicznych. W rozumieniu art. 1 tej ustawy, za drogę publiczną może być uznana droga spełniająca dwa wymienione w tym przepisie warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg. Po drugie zaś, z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że zawarte w art. 73 ust. 1 ustawy sformułowanie – nieruchomości zajęte pod drogi publiczne, oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed dniem 1 stycznia 1999 r.

Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, iż zaistniały przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy, umożliwiające wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Województwo [...] prawa własności przedmiotowej nieruchomości, jako zajętej pod drogę publiczną wojewódzką nr [...] relacji [...] -[...].

Zgodnie z uchwałą Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 1985 r. nr [...] w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych, droga nr [...] stanowiła drogę krajową, która na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz.U. nr 160, poz. 1071) i załącznika nr [...] do rozporządzenia została zaliczona do kategorii dróg wojewódzkich.

Przedmiotowa działka w dniu [...] grudnia 1998 r. znajdowała się w pasie drogi publicznej - co potwierdza przedłożona przez Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] mapa z [...] maja 2016 r., z naniesioną adnotacją, że stanowi ona "załącznik do wydania decyzji w trybie ustawy z dnia [...].10.1998 r. art. 73 Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną".

W tej sytuacji błędne jest stanowisko organu odwoławczego, iż sam brak zapisu, że mapa ta obrazuje przebieg pasa drogowego na dzień [...] grudnia 1998 r., dyskwalifikuje wartość dowodową tego dokumentu - skoro została ona sporządzona na potrzeby postępowania prowadzonego w trybie art. 73 ustawy. Mapę tę wykonano ponadto, jak wynika z jej treści, w wyniku prac geodezyjnych i kartograficznych, których realizacja zawiera operat techniczny wpisany do ewidencji materiałów państwowych z zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jak trafnie zauważyło skarżące Województwo, mapa ta została sporządzona przez uprawnionego geodetę, na podstawie dostępnej dokumentacji. W tej sytuacji nie ma żadnych powodów dla odmowy dania jej wiary. Jak ponadto trafnie zauważa skarżący, w aktach sprawy brak jest innych dokumentów urzędowych lub innych dowodów mogących podważyć ustalenia dokonane przez geodetę w oparciu o dokumentację z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przedmiotowa mapa przedstawia linię przebiegu pasa drogowego wraz z linią przebiegu granic działki ewidencyjnej zajętej pod drogę publiczną nr [...].

Należy podkreślić, że mimo tego, że przedmiotowa mapa została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2016 r., to jednak miała ona na celu odzwierciedlenie granic drogi publicznej istniejącej w dniu [...] grudnia 1998 r. w oparciu o dokumentację z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zatem twierdzenie organu drugiej instancji o niewystarczalności przedmiotowego dowodu do wykazania faktu zajęcia działki pod drogę publiczną Sąd uznał za niezasadne.

Zajętość przedmiotowej działki pod ww. drogę publiczną (pobocze, zjazdy, rowy przydrożne) w dacie [...] grudnia 1998 r. potwierdza również znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie Z-cy Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] listopada 2016 r. Zauważyć trzeba, że zakres przestrzennego zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną nie musi być, wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, wykazany przy pomocy dokumentów geodezyjnych precyzujących jej granice. W ocenie Sądu, można to czynić korzystając także z innych źródeł dowodowych niż dokumenty geodezyjne. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, przestrzenne granice "zajęcia pod drogę" były wyznaczane w sposób faktyczny (a nie prawny), przez usytuowanie na gruncie wszystkich urządzeń mieszczących się w pasie drogowym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2911/12). Podkreślić trzeba, że zgodnie z art. 4 ustawy o drogach publicznych, w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] grudnia 1998 r., droga lub pas drogowy to wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu.

Odnosząc się z kolei do zaistnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego na przedmiotowej działce, należy wskazać, że pojęcia "władania" nieruchomością w rozumieniu art. 73 ustawy nie należy utożsamiać z instytucją posiadania. Dla spełnienia przesłanki władztwa w rozumieniu art. 73 ustawy istotne jest jedynie to, aby jednostka samorządu terytorialnego, przez swoje jednostki organizacyjne wykonywała faktyczne czynności w doniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną związane z utrzymaniem jej nawierzchni, zapewnieniem przejezdności naprawami, remontami itp., a nie posiadaniem nieruchomości w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. Z tego powodu, czynności dokonywane na drodze przez Skarb Państwa czy jednostkę samorządową nie musiały uzyskiwać wcześniejszej akceptacji właściciela gruntu, który nawet nie musiał o tych czynnościach być powiadamiany. Działania takie mogły nawet mieć miejsce wbrew jego woli, nie wyłączały również aktywności właściciela nieruchomości. Przy czym, co należy podkreślić w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym istnieje domniemanie, że zarządca drogi rzeczywiście wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych.

Nie można mieć zatem wątpliwości, że władztwo publicznoprawne nad działką nr [...] zostało wykazane. Skoro bowiem działka ta znajdowała się w pasie drogi publicznej, pozostającej we władaniu województwa, nie sposób jest uznać, aby władztwo publicznoprawne nie rozciągało się również na tę działkę.

W niniejszej sprawie fakt sprawowania przez Województwo [...] władztwa nad drogą w dniu [...] grudnia 1998 r. potwierdza ponadto oświadczenie Zastępcy Dyrektora ds. inwestycji kluczowych Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] , z którego wynika, że poprzednik prawny Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] - Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w [...] - pełniąc funkcję zarządcy drogi krajowej nr [...] do dnia [...] grudnia 1998 r. wykonywała wszelkie obowiązki dla przedmiotowego odcinka drogi wynikające z ustawy o drogach publicznych. Jednocześnie, w ww. oświadczeniu zawarto informację, że drogę przejęto protokołem zdawczo-odbiorczym jako obiekt budowlany, nie przejęto dokumentów dotyczących ponoszonych nakładów i kosztów, które zgodnie z właściwymi przepisami pozostały u inwestora (poprzednika prawnego - zarządcy drogi krajowej) a po upływie określonego czasu zostały zlikwidowane.

Powyższy stan faktyczny potwierdza również drugie oświadczenie znajdujące się w aktach sprawy, a mianowicie złożone na podstawie art. 75 § 2 K.p.a. pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania, oświadczenia Dyrektora Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału w [...] z [...] listopada 2014 r., który wskazał, że Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w [...], pełniąc funkcję zarządu drogi krajowej nr [...] do [...] stycznia 1999 r. sprawowała władztwo publiczne, w rozumieniu art. 73 ust. 1 ustawy, nad działkami położonymi powiecie [...], gminie [...], obrębie [...], w pasie drogowym drogi krajowej nr [...] (obecnie wojewódzkiej nr [...]). Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych, a w jej imieniu właściwy Rejon Dróg, w stosunku do drogi nr [...] wykonywała obowiązki wynikające z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, w tym czynności w zakresie m.in. budowy, przebudowy i utrzymania polegającego na: zwalczaniu śliskości zimowej powierzchni asfaltowej, koszeniu poboczy, odnowach nawierzchni, oznakowaniu pionowym i poziomym. W oświadczeniu tym wskazano jednocześnie, iż okres przechowywania dokumentów finansowych dotyczących wydania nakładów na budowę, przebudowę i utrzymanie drogi krajowej nr [...] wynosił 5 lat, dlatego nie można ich przedłożyć jako potwierdzenie władania przedmiotowym pasem drogowym.

W ocenie Sądu, choć ww. oświadczenia nie są szczególnym środkiem dowodowym, to jednak okoliczności faktyczne w nich stwierdzone mogą być przedmiotem dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych itd., dopiero wówczas, jeżeli prawdziwość tych oświadczeń budzi wątpliwości. Oświadczenie składane w postępowaniu administracyjnym korzysta bowiem z domniemania prawdziwości, jeżeli nie jest oczywiście sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi administracyjnemu z urzędu. Innymi słowy mówiąc, organ może poprzestać na odebraniu oświadczenia, jeżeli to oświadczenie "nie budzi w ocenie organu wątpliwości, co do jego zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2742/12).

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie organ drugiej instancji - nie wykazując występowania uzasadnionych wątpliwości co do zgodności ww. oświadczeń Z-cy Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] oraz Dyrektora Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału w [...] z rzeczywistym stanem rzeczy - zakwestionował je jako dowód w istocie jedynie na tej podstawie, że oświadczenia te stanowiły jedyny dowód istnienia wskazanych w nich okoliczności.

W tej sytuacji zupełnie bezzasadne jest domaganie się przez organ drugiej instancji wskazania konkretnych czynności i dat ich wykonania władztwa w odniesieniu do ww. nieruchomości, popartego stosownymi dokumentami, takimi jak np. umowy obejmujące okres [...] grudnia 1998 r., czy też rachunki i faktury za wykonanie prac dotyczących urządzenia, utrzymania lub modernizacji konkretnej drogi zlecanych przez zarządcę drogi, itp. Zważyć trzeba bowiem na okoliczność, iż od [...] grudnia 1998 r. do dnia wydania zaskarżonej decyzji upłynęło prawie 20 lat. Upływ czasu uniemożliwia w praktyce odtworzenie wskazanych przez organ okoliczności, a poza tym okres przechowywania wymienionych dokumentów księgowych wynosi pięć lat. Przy czym, jak trafnie wskazało skarżące Województwo, żaden przepis prawa nie wymaga aby faktyczne władztwo nad przejmowaną w trybie art. art. 73 ust. 1 ustawy nieruchomością dokumentowane było w taki sposób, jak wskazał to organ odwoławczy.

Ponadto nie można zaakceptować w okolicznościach rozpoznawanej sprawy stanowiska organu odwoławczego, odnośnie konieczności uwzględnienia jako strony postępowania właścicieli działek sąsiednich, na których rzecz na przedmiotowej działce ustanowiono służebność drogi. Fakt korzystania z przedmiotowej nieruchomości jako drogi, nie przesądza o istnieniu po ich stronie interesu prawnego, uzasadniającego występowanie w sprawie w charakterze strony w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Województwo [...] własności przedmiotowej nieruchomości. Interes prawny dający legitymację strony jest kategorią prawnomaterialną co oznacza, że źródła tego interesu należy poszukiwać w przepisach prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie przepisem tym jest art. 73 ust. 1 ustawy. Stąd też, w ocenie Sądu, prawa takiego nie można wywodzić, z przysługującej danemu podmiotowi służebności drogi koniecznej, bowiem prawo to jest ustanawiane na prawie własności nieruchomości obciążonej, jako stosunek prawny między każdoczesnym właścicielem nieruchomości władnącej, a każdoczesnym właścicielem nieruchomości obciążonej. Zmiana właściciela nieruchomości obciążonej nie ma wpływu na uprawnienie właściciela nieruchomości władnącej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OSK 671/05 i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 stycznia 2005 r. sygn. akt I SA 2365/03).

Podsumowując Sąd stwierdził, że sporna nieruchomość stanowiła w dniu [...] grudnia 1998 r. własność osoby fizycznej oraz zajęta była w tej dacie pod drogę publiczną i pozostawała we władaniu publicznoprawnym, zatem - stosownie do art. 73 ust. 1 ustawy stała się ona z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością województwa, na terenie którego jest położona.

Z powyższych względów Sąd uznał, że Minister Infrastruktury i Rozwoju zaskarżoną decyzją naruszył art. 73 ust. 1 ustawy oraz art. 138 § 2 K.p.a., dlatego też uchylił tę decyzję nakazując mu - przy ponownym rozpoznaniu odwołania J. M. od decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. - uwzględnienie rozważań zaprezentowanych w niniejszym uzasadnieniu.

Po ponownym rozpoznaniu odwołania skarżącego Minister Rozwoju decyzją z [...] lutego 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. nr [...], w przedmiocie nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę wojewódzką.

Na wstępie uzasadnienia podniósł, że zgodnie z art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) dalej jako p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Artykuł 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r. sygn. akt I GSK 1591/11; wszystkie orzeczenia dostępne na: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Na podstawie art.170 p.p.s.a, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Następnie stwierdził, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), dalej jako "ustawa", nieruchomości pozostające w dniu [...] grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Podniósł, że w dniu [...] grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość nie stanowiła własności ani Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego - gdyż w dniu [...] grudnia 1998 r. jak i obecnie, właścicielem tej nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...] jest J. M..

Dodał, iż kwestia ustalenia kręgu podmiotów mających przymiot strony w niniejszym postępowaniu była przedmiotem analizy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z [...] kwietnia 2018 r. W wyroku tym - wiążącym organ administracji - Sąd jednoznacznie wskazał, że nie można zaakceptować stanowiska organu odwoławczego, odnośnie konieczności uwzględnienia jako strony postępowania właścicieli działek sąsiednich, na rzecz których na przedmiotowej działce ustanowiono służebność drogi.

Ponadto niewątpliwy jest fakt, iż przedmiotowa nieruchomość w dniu [...] grudnia 1998 r. była zajęta pod drogę publiczną (nr [...] o przebiegi [...] - [...]), co ustalił na podstawie:

- uchwały Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. Nr 192 w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z 14 lutego 1986 r. Nr 3, poz. 16), na mocy której droga nr [...] została zaliczona do kategorii wojewódzkiej,

- rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. Nr 160, poz. 1071) i załącznika nr 2 na mocy których droga nr [...] została zaliczona do kategorii dróg wojewódzkich,

- mapy stanowiącej załącznik do wydania decyzji w trybie ww. art. 73 ustawy, przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2016 r., z której wynika, iż działka nr [...] znajduje się w pasie drogowym [...] [...].

Minister podkreślił, że - zdaniem Sądu - ww. mapa mimo tego, iż została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2016 r., to jednak miała ona na celu odzwierciedlenie granic drogi publicznej istniejącej w dniu [...] grudnia 1998 r. i w tej sytuacji nie ma żadnych podstaw dla odmowy dania jej wiary.

Również w dniu [...] grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość pozostawała we władaniu publicznym, o czym świadczy:

- oświadczenie p.o. Dyrektora Oddziału w [...] Generalnej Dyrekcji Dróg krajowych i Autostrad z [...] listopada 2014 r., wskazujące, że Dyrekcja Okręgowa dróg Publicznych w [...], pełniąc funkcję zarządu drogi krajowej nr [...] do [...] stycznia 1999 r. sprawowała władztwo publiczne nad działkami położonymi w pasie drogowym aktualnej drogi wojewódzkiej nr [...], w tym podejmowała czynności takie jak: budowa, przebudowa, utrzymanie (koszenie poboczy, oznakowanie, poprawa nawierzchni itp.),

- oświadczenie Zastępcy Dyrektora ds. inwestycji kluczowych Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] listopada 2016 r., wskazujące, iż droga nr [...] była utrzymywana i remontowana do dnia [...] grudnia 1998 r. przez Dyrekcję Okręgową Dróg Publicznych.

Minister zauważył, że w ocenie Sądu, organ może poprzestać na odebraniu oświadczenia, jeżeli to oświadczenie "nie budzi w ocenie organu wątpliwości, co do jego zasadności z rzeczywistym stanem rzeczy". W związku z tym stwierdził, iż nie można mieć wątpliwości, że władztwo publicznoprawne nad działką nr [...] zostało wykazane. Skoro bowiem działka ta znajdowała się w pasie drogi publicznej, pozostającej we władaniu województwa, nie sposób jest uznać, aby władztwo publicznoprawne nie rozciągało się również na tę działkę.

Podsumowując uznał, że przesłanki określone w art. 73 ustawy zostały spełnione - zatem należało utrzymać w mocy rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego.

J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając powyższą decyzję w całości i zarzucając jej:

- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci:

• obrazy art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nie zebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie,

• art. 138 § 1 pkt 1, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a. polegające na błędnym utrzymaniu decyzji

organu I instancji oraz na wadliwym sporządzeniu uzasadnienia zaskarżonej decyzji i nienależytym wyjaśnieniu przez organ przesłanek decyzji,

- naruszenie prawa materialnego a to:

• art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,

• Art. 64 Konstytucji poprzez jego niezastosowanie.

Mając na względzie powyższe wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji z powodu wskazanego naruszenia, które miało istotny wpływ na wynik postępowania oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi przedstawił swoje argumenty stwierdzając, że stanowisko organów administracji w kwestii wykazania zajęcia działki nr [...] pod drogę publiczną, jak również władztwa publicznoprawnego - jest niewystarczająco poparte ustaleniami faktycznymi.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Rozwoju z [...] lutego 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. w przedmiocie nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę wojewódzką.

Wskazać należy, że zaskarżona decyzja Ministra Rozwoju zapadła w ponownie prowadzonym postępowaniu - po uprzednim uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 3 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 469/18, decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] lutego 2018 r. - a więc w warunkach związania organu II instancji zawartymi w ww. wyroku wskazaniami co do dalszego postępowania i sformułowaną w nim oceną prawną.

Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Podkreślić należy, iż powołany przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący - co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci na przykład braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

W konsekwencji - zapadłym w sprawie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 469/18 - związany był zarówno Minister Rozwoju przy ponownym wydawaniu decyzji w sprawie, jak i obecnie orzekający Sąd.

Dokonując oceny legalności aktu administracyjnego wydanego na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy w wyniku uchylenia poprzedniej decyzji, Sąd nie może zatem pominąć kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne co do dalszego postępowania, zawarte w poprzednim wyroku. Związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu cytowanego powyżej art. 153 p.p.s.a. oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (por. wyrok NSA z 6 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 2617/11).

Powyższe oznacza zatem, że na obecnym etapie postępowania, rozstrzygające znaczenie dla sprawy ma ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, zawarte w powołanym wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie z 3 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 469/18.

W wyroku tym Sąd stwierdził, iż przedmiotowa nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], stanowiła w dniu [...] grudnia 1998 r. własność osoby fizycznej oraz zajęta była w tej dacie pod drogę publiczną i pozostawała we władaniu publicznoprawnym, zatem - stosownie do art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) - stała się ona z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością województwa, na terenie którego jest położona.

Wobec powyższego uznał, że decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju (którą uchylił on decyzję organu I instancji stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia1999r. przez Województwo [...] własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]) naruszyła ww. art. 73 ust. 1 ustawy oraz art. 138 § 2 k.p.a., dlatego też uchylił tę decyzję nakazując organowi - przy ponownym rozpoznaniu odwołania J. M. od decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. - uwzględnienie rozważań zaprezentowanych w uzasadnieniu Sądu.

W ocenie Sądu rozpoznającego obecnie niniejszą sprawę, zaskarżona decyzja Ministra Rozwoju z [...] lutego 2020 r. w pełni uwzględnia ocenę prawną i wskazania wyrażone w powołanym wyżej wyroku WSA.

Organ w zaskarżonej decyzji ponownie przeanalizował akta sprawy pod kątem spełnienia przesłanek z art. 73 ustawy - prawidłowo ustalając, że zostały spełnione wszystkie przesłanki z tego art., gdyż przedmiotowa nieruchomość w dniu [...] grudnia 1998 r.:

1) nie stanowiła własności, ani Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego - bowiem właścicielem tej nieruchomości był J. M.,

2) była zajęta pod drogę publiczną nr [...] - o czym świadczą: uchwała Rady Ministrów z 2 grudnia 1985 r. Nr 192 w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych, rozporządzenie Rady Ministrów z 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich oraz mapa, z której wynika, iż działka nr [...] znajduje się w pasie drogowym [...] [...],

3) pozostawała we władaniu publicznym - co wynika z oświadczenia p.o. Dyrektora Oddziału w [...] Generalnej Dyrekcji Dróg krajowych i Autostrad z [...] listopada 2014 r. oraz oświadczenia Zastępcy Dyrektora ds. inwestycji kluczowych Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] listopada 2016 r.

W tej sytuacji Sąd podzielił stanowisko Ministra Rozwoju, że decyzja Wojewody [...] z [...] marca 2017 r. stwierdzająca nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Województwo [...] własności nieruchomości zajętej pod drogę wojewódzką nr [...] relacji [...] -[...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącą w dniu [...] grudnia 1998 r. własność J. M. - jest zgodna z prawem, zaś zarzut skargi są całkowicie niezasadne.

Ponownie rozpatrując sprawę Minister Rozwoju uwzględnił stanowisko zaprezentowane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 469/18 i zastosował się do oceny prawnej i wskazań zawartych w tym wyroku. W sposób wyczerpujący i wszechstronny rozważył zgromadzony materiał dowodowy, szczegółowo wyjaśnił motywy, jakimi się kierował przy rozstrzyganiu sprawy oraz przekonująco uzasadnił swoją decyzję zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. - zyskując całkowitą aprobatę Sądu.

Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.