Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1794/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7,77 par 1, 80 kpa w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Pr. budowlanego w zw. z par 36 war. techn.
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego E. M.kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2016r. nr [...] Wojewoda [...], po rozpoznaniu odwołania E. M. i Z.W. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi Z. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym zlokalizowanym na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., w Dzielnicy [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ wskazał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r., nr [...] uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2011r. Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, doszło bowiem do naruszenia art. 28 kpa w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz naruszenia art. 10 § 1 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt: VII SA/Wa 2398/11 uchylił powyższą decyzję wskazując, iż nie podziela stanowiska organu odwoławczego, że to organy miały obowiązek doprowadzenia w drodze odpowiednich postępowań do ustalenia spadkobierców osób, które mają przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę oraz, że prowadzenie postępowania z udziałem Z. W.i skierowanie do niej decyzji organu I instancji czyniło zadość obowiązkowi ustalenia stron postępowania i nie stanowiło naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 30 stycznia 2014r. II OSK 2077/12 oddalił skargę kasacyjną E. M..

Ponownie rozpoznając odwołanie Wojewoda zlecił organowi I instancji przeprowadzanie dodatkowego postępowania dowodowego w celu m.in. wyjaśnienia w zakresie zjazdu z ul. [...] oraz przyłączy. W piśmie z dnia [...] października 2014r. Z. B. oświadczyła, że prace dotyczące przyłączy energetycznego, wody, kanalizacyjnego oraz zjazdu do garażu zamierza realizować na podstawie decyzji z dnia [...] lutego 2011 r., Nr [...].

Po analizie dokumentacji, Wojewoda [...] uznał, że zakres projektu zagospodarowania terenu jest szerszy niż określony we wniosku, bo obejmuje realizację przyłączy. Przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2016r. Z. B. złożyła cztery egzemplarze projektu budowlanego. W projekcie zagospodarowania terenu naniesiono poprawki opatrzone datą, podpisem i pieczęcią projektanta, wskazujące, że ww. przyłącza pozostają poza zakresem opracowania.

Do pisma z dnia [...] kwietnia 2016r. inwestor dołączył oświadczenia projektanta oraz sprawdzającego o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Dalej organ odwoławczy, powołując się na art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i dokumentację, stwierdził, że wszystkie wymagania zostały spełnione i nie stwierdzono innych naruszeń. Zaznaczył, że inwestor usunął rozbieżności pomiędzy zakresem wniosku o pozwolenie a projektem zagospodarowania terenu. Oświadczenie, że przyłącza zamierza realizować w tym postepowaniu utraciło zatem moc prawną.

Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego wydania pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego w sytuacji braku możliwości przyłączenia budynku do miejskiej sieci kanalizacyjnej organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z opinią Wydziału Ochrony Środowiska dla Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...] jako rozwiązanie tymczasowe, do czasu przyłączenia do kanalizacji miejskiej zastosowano żelbetowy zbiornik szczelny bezodpływowy. Zgodnie z projektem zagospodarowania terenu zbiornik taki znajduje się na działce inwestycyjnej. Natomiast budowa stałego przyłącza kanalizacyjnego do sieci miejskiej znajduje się poza zakresem tej inwestycji.

Odpowiadając na zarzut sprzeczności inwestycji z zasadami dobrego sąsiedztwa oraz naruszenia ładu przestrzennego wyszczególnionego w art. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ odwoławczy stwierdził, że ww. przepis stanowi definicję ustawową pojęcia "ład przestrzenny" i sam w sobie nie stanowi normy prawnej mającej zastosowanie w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Wyjaśnił także, że z racji przyjętych w tej definicji uwarunkowań jest to pojęcie wysoce ocenne. Przepis ten ma zastosowanie przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy. Podkreślił, że organ architektoniczno-budowlany jest związany decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2007 r. Nr [...] o warunkach zabudowy.

Co do zarzutu sprzeczności budowy nowego kanału ściekowego w ul. [...] z interesem publicznym stwierdził, że kwestia ta nie jest przedmiotem tego postępowania. Nie dopatrzył się też niezgodności z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich.

Skargę na opisaną decyzję złożył E. M. i wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego tj.:

a. § 34 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r.w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690) poprzez jego niezastosowanie i:

- wydanie decyzji udzielającej pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego wraz z tymczasowym zbiornikiem na nieczystości ciekłe w sytuacji, gdy nieruchomość przy ul. [...], posiada dostęp do sieci kanalizacyjnej, co zgodnie z przywołanym przepisem wyłącza możliwość usytuowania zbiornika na nieczystości płynne,

- wydanie decyzji udzielającej pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego wraz z tymczasowym zbiornikiem na nieczystości ciekłe w sytuacji, gdy organ nie dokonał weryfikacji, czy nieruchomość nie jest narażona na zalewanie wodami opadowymi, bądź czy nie znajduje się na obszarze podlegających szczególnej ochronie środowiska do czego zobowiązuje go przywołany przepis, co zgodnie z ww. przepisem wyłącza możliwość budowy zbiornika na nieczystości płynne,

- wydanie decyzji udzielającej pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego wraz z tymczasowym zbiornikiem na nieczystości płynne podczas, gdy przepisy powszechnie obowiązującego prawa w szczególności § 34 cyt. rozporządzenia nie przewiduje możliwości budowy takiej tymczasowej konstrukcji,

b. § 36 ust, 1 pkt 1) i 2) Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690) poprzez jego niezastosowanie skutkujące:

- wydaniem pozwolenia m budowę w sytuacji, gdy nie jest możliwe spełnienie dla konstrukcji zbiornika na nieczystości płynne warunków wynikających z ww. przepisu tj. usytuowania zbiornika oraz jego pokryw bądź wylotów odpowietrzających w odległości nie mniejszej niż 15 m od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi,

c) art. 35 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji bez weryfikacji czy projekt budowlany spełnia warunki techniczno-budowlane oraz brak wezwania inwestora do usunięcia nieprawidłowości

2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.

a) art. 138 §1 pkt 1 kpa w zw. z art. 77 § 1 i art. 84 § 1 w zw. art. 11 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy organ nie wyjaśnił istotnych okoliczności, a w szczególności nieprzeprowadzenie z urzędu opinii biegłego do spraw akustyki w celu wyjaśnienia, czy inwestycja z uwagi na bliskość lotniska nie spowoduje odbicia fal dźwiękowych w kierunku nieruchomości sąsiednich w tym skarżącego, a więc czy nie spotęguje dochodzących z lotniska hałasów,

b) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i § 2 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się w braku wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego, skutkujące:

- brakiem ustaleń co do rzeczywistego stanu nieruchomości, jej położenia, a w szczególności wpływu projektowanej zabudowy na nieruchomości sąsiednie, poprzez zakłócenie ładu przestrzennego istniejącego sąsiedztwie planowanej inwestycji, która otoczona jest domami jednorodzinnymi,

- brakiem zbadania wpływu budowy tymczasowego zbiornika na nieczystości płynne na nieruchomości sąsiednie, braku ustalenia czy budowa zbiornika na nieczystości płynne nie spowoduje, że wydobywające się z niego nieprzyjemne zapachy przez urządzenia odpowietrzające nie będą się przenosiły na nieruchomości sąsiednie zakłócając bądź też uniemożliwiając korzystanie z nieruchomości sąsiednich,

- braku ustalenia, czy zbiornik na nieczystości płynne o pojemności 10 m³ zapewnieni niezakłócony odbiór nieczystości z budynku wielorodzinnego,

- braku ustalenia przewidywanej częstości odbioru nieczystości płynnych przez profesjonalny podmiot oraz jego wpływu na nieruchomości sąsiednie,

- utrzymaniem w mocy decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy nie ustalono czy inwestor zawarł umowę na opróżnianie zbiornika na nieczystości płynne,

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej ppsa, uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego orzeczenia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

W świetle powołanych kryteriów skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek większości z jej zarzutów nie można było podzielić.

Na wstępie przypomnieć należy, że uprawnienia kontrolne organu architektoniczno-budowlanego w sprawie pozwolenia na budowę zostały ograniczone wyłącznie do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu albo decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawo budowlane). Organ nie posiada zatem kompetencji do badania zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi lub innymi przepisami prawa, poza przepisami określającymi wymogi ochrony środowiska. Sprawdzanie zgodności projektu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało bowiem ograniczone wyłącznie do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawo budowlane). Za zgodność z prawem projektu architektoniczno-budowlanego przepisy przewidują odpowiedzialność projektantów. Z tej przyczyny, w powyższym zakresie organ bada, czy projektant złożył stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy).

W niniejszej sprawie takie oświadczenia zostały złożone przez inwestora przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2016r. oraz znajdują się w projekcie budowlanym.

W świetle treści ww. przepisów organ architektoniczno budowlany nie miał zatem kompetencji do weryfikacji, czy projekt budowlany spełnia warunki techniczno – budowlane jak tego domagał się skarżący. W konsekwencji nie było również podstaw prawnych do żądania wyjaśnienia, czy projektowana inwestycja z uwagi na bliskość lotniska nie spowoduje odbicia fal dźwiękowych, w kierunku m.in. nieruchomości skarżącego.

Słuszne jest ponadto stanowisko Wojewody [...], że organ architektoniczno-budowlany był związany decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2007 r. Nr [...] o warunkach zabudowy. Zgodnie bowiem z art. 55 u.p.z.p. znajdującym odpowiednie zastosowanie - poprzez art. 64 ust. 1 u.p.z.p. - do decyzji o warunkach zabudowy, decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Związanie to oznacza nie tylko obowiązek organu budowlanego wynikający z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego tj. sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji określonych w tym przepisie, ale także zakaz postępowania wbrew wszystkim wymogom określonym w tej decyzji. Ustalenie tych warunków w decyzji polega nie tylko na określeniu parametrów samego obiektu, ale na ustaleniu innych warunków i zasad, które powinna spełniać planowana inwestycja. Wynika to z funkcji decyzji o warunkach zabudowy, która polega na określeniu dopuszczalności lokalizacji danego zamierzenia inwestycyjnego z punktu widzenia przepisów prawa, oraz na wskazaniu warunków i zasad, którym inwestycja powinna odpowiadać. Organ wydający pozwolenie na budowę nie może zatem weryfikować treści decyzji o warunkach zabudowy i nie wolno mu postąpić wbrew jej ustaleniom (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 września 2005 r. sygn. akt IV SA/Wa 79/05 LEX 192928).

W związku z powyższym zarzuty skargi dotyczące zakłócenia ładu przestrzennego istniejącego w sąsiedztwie działki inwestycyjnej nie mogły być podnoszone w postępowaniu o wydanie pozwolenia budowlanego.

Niemniej, skoro, jak wyjaśniono powyżej, obowiązkiem właściwych organów było sprawdzenie zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi, a inwestor zrezygnował z realizacji przyłączy wodnego, energetycznego i kanalizacyjnego (o czym świadczą stosowne adnotacje i podpisy projektantów na projekcie zagospodarowania działki) ograniczając się w tej ostatniej kwestii do zbiornika na nieczystości ciekłe, to okoliczności te winny być rzetelnie sprawdzone i wyjaśnione, przed wydaniem pozwolenia budowlanego.

Wprawdzie organ odwoławczy wskazał, co znajduje potwierdzenie w opinii Wydziału Ochrony Środowiska dla Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 2008r., że do czasu zbudowania stałego przyłącza kanalizacyjnego do sieci miejskiej zastosowano szczelny zbiornik żelbetowy bezodpływowy, który znajduje się na działce inwestycyjnej (w projekcie zagospodarowania działki w pkt. 6 zaznaczono istniejące szambo do likwidacji), to jednak nie zbadał, czy usytuowanie tego zbiornika odpowiada warunkom określonym w § 36 ust. 1 cyt. rozporządzenia, zgodnie z którym odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, dołów ustępów nieskanalizowanych o liczbie miejsc nie większej niż 4 i podobnych urządzeń sanitarno-gospodarczych o pojemności do 10 m3 powinna wynosić co najmniej: 1) od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz do magazynów produktów spożywczych - 15 m; 2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 7,5 m. Tymczasem już z pobieżnej analizy projektu zagospodarowania działki (str. 76 projektu budowlanego) wynika, że odległości te nie zostały zachowane.

Organ naruszył zatem przepisy postepowania administracyjnego, o których mowa w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 36 ust. 1 pkt 1 i 2 cyt. rozporządzenia, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Rzeczą Wojewody [...] przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zatem przeprowadzenie postępowanie z uwzględnieniem stanowiska Sądu.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. 2 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji.

O kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a