Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1371/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i orzeczenia organów I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 188
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie sędzia NSA Grzegorz Czerwiński sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Armińska po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/Gd 867/13 w sprawie ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych 1. uchylić zaskarżony wyrok oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r. nr [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz P. S.A. z siedzibą w W. kwotę 750 (siedemset pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 6 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/Gd 867/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę [..] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy:

Wnioskiem z dnia 26 czerwca 2013 r. [...] S.A. z siedzibą w W. wystąpiło o udostępnienie danych o pełnoletnich osobach zameldowanych w lokalu nr [...] przy ul. [...] w G., w okresie od sierpnia 2011 r. do chwili obecnej. W uzasadnieniu wniosku podano, że w lokalu - po śmierci B.G. w lipcu 2011 r. - zużywane było paliwo gazowe przez osoby tam zamieszkujące, a zatem doszło do zawarcia umowy per facta concludentia. W związku z tym spółka ma zamiar skierować sprawę o zapłatę należności za pobrane paliwo gazowe wobec osób pełnoletnich, zameldowanych pod wskazanym adresem. Do wniosku dołączono kopię faktury VAT z dnia [...] listopada 2012 r. wystawionej na B.G..

Decyzją z dnia [..] lipca 2013 r., nr [...] Prezydent Miasta [..] działając na podstawie art. 44i ust. 5 w związku z art. 44h ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) - orzekł o odmowie udostępnienia spółce wskazanych wyżej danych z ewidencji ludności, wskazując w uzasadnieniu, że spółka nie wykazała interesu prawnego w otrzymaniu danych osób zameldowanych w lokalu, a ewentualne ich udostępnienie mogłoby spowodować naruszenie dóbr osobistych, zwłaszcza, że ewidencja ludności gromadzi dane o osobach zameldowanych pod określonym adresem, a nie faktycznie tam zamieszkujących. Okoliczność, że po śmierci B.G. do lokalu nadal dostarczane było paliwo gazowe nie świadczy o interesie prawnym w uzyskaniu danych z ewidencji ludności.

Po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. z siedzibą w W., Wojewoda [...] decyzją z dnia [..] września 2013 r., nr [...] orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że popiera stanowisko organu I instancji, jednak z innych względów niż podano to w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Wojewoda [...] podkreślił, że umowa o dostarczanie paliwa gazowego do lokalu zawarta z B.G. nie została rozwiązana, ale wygasła z chwilą jej śmierci. Prawo do żądania uiszczenia zaległych należności za pobieranie paliwa gazowego dostarczanego do lokalu przysługuje wierzycielowi, w przypadku gdy zawarta jest umowa o dostarczanie paliwa od odbiorcy (strony tej umowy). Stosownie zaś do art. 922 § 1 kc, w przypadku śmierci takiej osoby, w jej prawa i obowiązki wchodzą jej spadkobiercy (ustawowi i testamentowi) i to na nich przechodzą wszystkie prawa i obowiązki majątkowe zmarłego, a co za tym idzie także ewentualne zadłużenie z tytułu poboru paliwa gazowego.

Zdaniem organu odwoławczego Spółka błędnie przyjęła, że wszystkie osoby zameldowane od sierpnia 2011 r. w lokalu nr [..] przy ul. [...] w G. są zobowiązane do zapłaty za dostarczone paliwo gazowe dostarczane do tego lokalu. Tym samym nie uwiarygodniła stanu faktycznego dającego podstawę do wniesienia powództwa cywilnego. Wskazanie zamiaru wystąpienia z powództwem o zapłatę w sytuacji, gdy do zapłaty zobowiązani są spadkobiercy, nie uzasadnia żądania udostępnienia danych wszystkich osób zameldowanych w lokalu. Brak jest jakichkolwiek wskazówek, że osoby zamieszkujące w tym lokalu są jednocześnie spadkobiercami wyżej wymienionej.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku [...] S.A. z siedzibą w W., reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżonej decyzji zarzuciło:

1/ błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez przyjęcie, że skarżącą łączył stosunek prawny ze spadkobiercami zmarłej B.G., podczas gdy przedmiotowy stosunek zobowiązaniowy wygasł w chwili jej śmierci, a skarżącą łączył odrębny stosunek umowny z osobami mieszkającymi w lokalu położonym w G. przy ul. [...] w okresie od sierpnia 2011 r.;

2/ dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na błędnym przyjęciu, że:

- skarżącą łączył stosunek prawny ze spadkobiercami B.G.,

- żądanie udostępnienia wnioskowanych przez skarżącą danych osobowych nie jest uzasadnione, gdyż wskutek obowiązującej umowy zobowiązanymi do zapłaty winni być spadkobiercy B.G.,

- nie wszystkie osoby, o których udostępnienie danych osobowych wnioskowała skarżąca są zobowiązane do zapłaty za dostarczone paliwo gazowe, gdyż nie wszystkie są spadkobiercami, w sytuacji gdy skarżąca nie wnioskowała o udostępnienie danych osobowych spadkobierców zmarłej, a jedynie o dane osób będących stroną umowy - mieszkających od sierpnia 2011 r. w ww. lokalu,

- roszczenia skarżącej powstałe po zgonie B.G. obciążają jej spadkobierców, w sytuacji gdy wierzytelności przysługujące skarżącej powstały na skutek umowy zawartej z osobami zameldowanymi od sierpnia 2011 r. w lokalu, co wyklucza możliwość ich zaliczenia do długów spadkowych;

3/ naruszenie prawa procesowego, tj.:

- art. 7 kpa w zw. z art. 44h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez nienależyte wyjaśnienie całości stanu faktycznego sprawy, na skutek czego jej załatwienie nie uwzględniło interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, czym naruszono zasadę prawdy obiektywnej poprzez pominięcie okoliczności faktycznych wskazujących na posiadanie przez skarżącą interesu prawnego w uzyskaniu danych,

- art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i błędne przyjęcie, że skarżąca jest stroną umowy sprzedaży paliwa gazowego zawartej ze spadkobiercami B.G., a nie z osobami zamieszkującymi w lokalu,

- art. 535 kc w zw. z art. 555 kc w zw. z art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne poprzez jego niezastosowanie i błędne przyjęcie, że skarżąca jest stroną umowy sprzedaży paliwa gazowego obowiązującej obecnie pomiędzy skarżącą a spadkobiercami, a nie z osobami zamieszkującymi w lokalu,

- art. 45 ust. 1 w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez niewłaściwy sposób załatwienia sprawy, który uniemożliwił wytoczenie powództwa przeciwko osobom zameldowanym w lokalu, tym samym skarżąca została pozbawiona prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy przez sąd,

- art. 8 kpa poprzez wydanie decyzji administracyjnej, której sentencja pozostaje w sprzeczności z uprzednimi działaniami organ pierwszej instancji w podobnych sprawach,

- art. 107 § 3 kpa polegające na sporządzeniu uzasadnienia, które jest wewnętrznie sprzeczne i nie wyjaśnia odpowiednio motywów zaskarżonej decyzji i nie odnosi się do zarzutów zgłoszonych w toku postępowania,

- art. 922 § 1 kc polegające na jego nieprawidłowym zastosowaniu i uznaniu, że roszczenia skarżącej obciążają spadkobierców, w sytuacji gdy wierzytelności te powstały na skutek umowy zawartej z osobami zameldowanymi w lokalu i powstały po zgonie B.G..

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt III SA/Gd 867/13 na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej: ppsa, oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w myśl art. 44h ust. 2 pkt 1 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych dane ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i unieważnionych dowodów osobistych są udostępniane osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny.

Sąd uznał, że skoro przesłanką udostępnienia danych osobowych jest wykazanie interesu prawnego, to niezbędne jest przedłożenie przez wnioskodawcę dowodów świadczących o istnieniu interesu prawnego w domaganiu się udostępnienia danych osobowych.

Powołując się na orzecznictwo sądowe, Sąd I instancji wywiódł, że wykazanie interesu prawnego w żądaniu uzyskania danych osobowych ma polegać na wskazaniu okoliczności, które w świetle przepisów prawa materialnego kreują ten interes prawny, a nie na wskazaniu wprost przepisu, o interesie prawnym mogłyby świadczyć takie okoliczności, w których sytuacja prawna danego podmiotu byłaby zależna od danej osoby, i dlatego jej odnalezienie wymagałoby uzyskania jej adresu, a więc innymi słowy gdyby dany podmiot nie mógł zrealizować swoich uprawnień lub nie mógł poddać się prawnie określonym obowiązkom, bez udziału osoby, której dane adresowe służyłyby jej odnalezieniu (np. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2011 r. sygn. akt II OSK 180/10, wyrok NSA z dnia 5 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 95/08).

Sąd wskazał, że żądanie udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych zostało uzasadnione przez skarżącą koniecznością dochodzenia roszczeń w postępowaniu sądowym od pełnoletnich osób, zameldowanych w przedmiotowym lokalu po śmierci B.G. w dniu [...] lipca 2011 r., które uchylają się od zapłaty za zużyte paliwo gazowe. Brak uiszczenia zapłaty skarżącą wykazała kopią faktury VAT mającą stanowić jednocześnie potwierdzenie pobierania (dostarczenia) paliwa gazowego w przedmiotowym lokalu.

Sąd I instancji wskazał, że art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1059 ze zm.) stanowi, że dostarczanie paliw gazowych lub energii odbywa się, po uprzednim przyłączeniu do sieci, (...) na podstawie umowy sprzedaży (...). W ustawie nie zastrzeżono formy, w jakiej umowa ma być zawarta, zatem forma ta jest dowolna. Tym samym w świetle przepisów ustawy Prawo energetyczne dostawca oraz odbiorcy usług mogą wyrazić wolę zawarcia umowy o dostarczanie paliw gazowych w dowolnej formie, w tym także przez czynności dorozumiane.

Skarżąca Spółka twierdzi, że łączyła ją umowa z B.G. na dostarczanie paliwa gazowego. Na tej podstawie dostarczane było paliwo gazowe do lokalu położonego w G. przy ul. [...]. Przedmiotowy stosunek zobowiązaniowy wygasł w chwili jej śmierci, a skarżącą Spółkę łączy odrębny stosunek umowny z osobami mieszkającymi w lokalu położonym w G. przy ul. [...] w okresie od sierpnia 2011 r. (po śmierci B.G. umowa na dostarczanie paliwa gazowego została zawarta z osobami tam zameldowanymi w sposób dorozumiany). Zgodnie z art. 555 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kc, przepisy o sprzedaży rzeczy stosuje się odpowiednio do sprzedaży energii, art. 535 kc stanowi, że przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę. Skarżąca spełniła świadczenie w postaci dostawy paliwa gazowego, a zatem jej interes prawny może wynikać z powołanego wyżej art. 535 kc dającego roszczenie skarżącej o zapłatę z tytułu dostawy gazu.

Zdaniem Sądu rozważenia wymagało zatem, czy zamieszkanie (zameldowanie) danych osób pod przedmiotowym adresem może być uznane za okoliczność, która w świetle istniejącego w sprawie stanu faktycznego i przepisów prawa materialnego kreuje interes prawny skarżącej spółki czyli roszczenie o zapłatę z tytułu dostawy paliwa gazowego. W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu żądanych danych. Zobowiązanie wynikające z umowy dotyczącej dostawy (sprzedaży) paliwa gazowego nie ma charakteru ściśle osobistego, wobec czego nie mogło wygasnąć na skutek śmierci B.G., wówczas w przypadku śmierci odbiorcy (strony umowy), w jego prawa i obowiązki wchodzą jego spadkobiercy i to na nich przechodzą wszystkie prawa i obowiązki majątkowe zmarłego, a co za tym idzie także ewentualne zadłużenie z tytułu poboru paliwa gazowego pobieranego na podstawie obowiązującej umowy.

Zdaniem Sądu skarżąca ma roszczenie o zapłatę do spadkobierców B.G., a w żadnym wypadku nie wykazała, że osoby zamieszkujące po jej śmierci pod wskazanym adresem są jej spadkobiercami (następcami prawnymi), ponadto nie można przyjąć, że skarżąca ma roszczenie o zapłatę do wszystkich (pełnoletnich) osób zameldowanych pod wskazanym adresem, gdyż z samego faktu zameldowania tamże danej osoby nie wynika, że ta właśnie osoba w określonym okresie przebywała pod wskazanym adresem i pobierała paliwo gazowe.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w imieniu [...] S.A. z siedzibą w W. profesjonalny pełnomocnik, zarzucając zaskarżonemu wyrokowi:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

- naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ppsa poprzez ich niezastosowanie oraz art. 151 ppsa poprzez jego bezpodstawne zastosowanie i oddalenie skargi skarżącej, które skutkowało nieprawidłowym pominięciem przez Sąd I instancji naruszeń przepisów, jakich w toku postepowania dopuściły się organy administracji obu instancji, tj. naruszeniu art. 7 kpa w zw. z art. 44h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, art. 28 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 80 kpa, art. 535 kc w zw. z art. 555 kc w zw. z art. 3 pkt 13 ustawy Prawo energetyczne, art. 922 § 1 kc w zw. z art. 3531 w zw. z 44h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych polegających na ich niezastosowaniu, które skutkowało brakiem wyczerpującego rozpatrzenia sprawy pod względem faktycznym i merytorycznym, nieprawidłowym ustaleniem i oceną stanu faktycznego oraz przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów oraz błędnym przyjęciem przez Prezydenta Miasta [...] i Wojewodę [...], że skarżącą łączyła umowa na dostarczanie paliwa gazowego ze spadkobiercami B.G., a tym samym żądanie udostępnienia wnioskodawcach przez skarżącą danych osobowych nie jest uzasadnione oraz, że nie wszystkie osoby, o których udostępnienie danych osobowych wnioskowała skarżąca są zobowiązane do zapłaty za dostarczone paliwo gazowe;

- naruszenie art. 3 § 1 ppsa w zw. z art. 2 ppsa, w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ppsa oraz art. 151 ppsa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, którego skutkiem był brak dokonania kontroli działalności organu administracji pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i przyjęciem za prawidłowy wynik ustaleń dokonany przez Wojewodę [...], w sytuacji gdy rozstrzygnięcie organu wydane zostało w sposób niezgodny z prawem materialnym i przekroczeniem reguł kompetencji organu administracji publicznej, gdyż organ nieprawidłowo dokonał oceny czy umowa, której stroną była skarżąca wygasła i podejmował ustalenia wobec kogo skarżącej przysługują ewentualne roszczenia o zapłatę należności za paliwo gazowe, co miało istotny wpływ na wynik sprawy ponieważ doprowadziło do błędnego uznania, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu danych osób zameldowanych w lokalu przy ul. [...], a żądanie skarżącej winno być ograniczone wyłącznie do uzyskania danych osobowych spadkobierców B.G..

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

- art. 44h ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w zw. z art. 555 kc w zw. z art. 3 pkt 13 ustawy Prawo energetyczne w zw. z art. 3531 kc poprzez ich błędną wykładnię skutkującą błędnym przyjęciem, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu wnioskowanych danych, podczas gdy do wykazania interesu prawnego wystarczające jest wskazanie normy prawnej, które może mieć wpływ na sytuację prawną wnioskodawcy, tym bardziej, że wskazane przez skarżącą roszczenie, którego skarżąca zamierza dochodzić od osób zameldowanych w ww. lokalu wynika z treści zawartej na zasadzie czynności dorozumianych umowy, której stroną są osoby, o których dane wnioskowano, co nie zostało przez Sąd I instancji uwzględnione,

- art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. art. 44h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w zw. z art. 28 kpa poprzez ich niezastosowanie i pozbawianie skarżącej prawa do dochodzenia na drodze cywilnej roszczeń o zapłatę przysługującej jej od osób faktycznie mieszkających w ww. lokalu z tytułu pobranego przez nich paliwa gazowego, podczas gdy właściwe zastosowanie powyższych norm prawnych prowadziłoby do wydania skarżącej żądanych danych, od których uzyskania zależy prawo skarżącej do sprawiedliwego rozpoznania sprawy przez właściwy sąd powszechny,

- art. 922 § 1 kc w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w zw. z art. 555 kc w zw. z art. 3 pkt 13 ustawy Prawo energetyczne w zw. z art. 3531 w zw. z art. art. 44h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w zw. z art. 77 § 1 ppsa i art. 80 ppsa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że skarżąca nie udowodniła przysługującego jej interesu prawnego w uzyskaniu wnioskowanych danych, a przepis art. 922 kc daje podstawę do przyjęcia, że roszczenia skarżącej powstałe po śmierci B. G. obciążają jej spadkobierców, podczas gdy skarżąca uprawdopodobniła swój interes prawny i faktyczny w uzyskaniu wnioskowanych danych osobowych oraz jednoznacznie wykazała, że umowa zawarta z B.G. wygasała z chwilą jej śmierci, a wierzytelności za zużyte paliwo gazowe przysługują skarżącej Spółce od osób mieszkających w ww. lokalu gdyż powstały na skutek zawarcia nowej umowy zawartej z nimi na zasadzie per facta concludentia.

Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik [...] S.A. z siedzibą w W. wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku;

2. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny, tj. uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r. oraz decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2013 r.;

3. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny, tj. uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r.;

4. zasądzenie od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania. W sprawie będącej przedmiotem skargi kasacyjnej nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, zatem istnieją formalne podstawy do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna zawiera uzasadnione podstawy, choć nie wszystkie jej zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Podstawę rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie stanowił art. 44 h ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993), zgodnie z którym dane ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i unieważnionych dowodów osobistych mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym - jeżeli wykażą w tym interes prawny. O tym, czy w konkretnej sprawie wnioskodawca ma interes prawny decydują przepisy prawa materialnego.

Żądanie udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych zostało uzasadnione przez skarżącą - [...] S.A z siedzibą w W. - koniecznością dochodzenia roszczeń w postępowaniu sądowym od pełnoletnich osób, zameldowanych w lokalu położonym w G., przy ul. [...], po śmierci B.G. w dniu [...] lipca 2011 r., które uchylają się od zapłaty za zużyte paliwo gazowe.

Podobne rodzajowo sprawy były już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 374/13, sygn. akt II OSK 375/13 oraz sygn. akt II OSK 376/13). Rozważania zawarte w uzasadnieniach powyższych wyroków, Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela i aprobuje.

W ocenie Sądu skoro przesłanką udostępnienia danych osobowych jest wykazanie interesu prawnego, to uznać należy, że niezbędne jest przedłożenie przez wnioskodawcę dowodów świadczących o istnieniu interesu prawnego w domaganiu się udostępnienia danych osobowych. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 180/10 stwierdził, że wykazanie interesu prawnego w żądaniu uzyskania danych osobowych, ma polegać na wskazaniu okoliczności, które w świetle przepisów prawa materialnego kreują ten interes prawny, a nie na wskazaniu wprost przepisu. W sytuacji, gdy dany podmiot nie może realizować swoich uprawnień - tutaj wynikających ze stosunku zobowiązaniowego - bez udziału osoby, której dane służyłyby jej odnalezieniu, można mówić o istnieniu okoliczności świadczących o istnieniu interesu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 95/08).

Stojąc na takim stanowisku należy stwierdzić, że skarżąca Spółka składając wniosek o udostępnienie danych winna była wykazać z jakim powództwem cywilnym chce wystąpić i uwiarygodnić co najmniej stan faktyczny, który daje jej legitymację do jego wniesienia. Analizując pod tym kątem wniosek skarżącej, Sąd stwierdził, że skarżąca Spółka wykazała interes prawny w uzyskaniu danych osobowych.

Żądanie udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych zostało uzasadnione przez skarżącą koniecznością dochodzenia roszczeń w postępowaniu sądowym i egzekucyjnym od odbiorców uchylających się od zapłaty za zużyte paliwo gazowe, co wykazywano m.in. dowodem w postaci kopii faktury VAT z dnia 2 listopada 2012 r.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrażonym również we wcześniej przytoczonych orzeczeniach wydanych w tożsamym stanie faktycznym), wnioskodawca ubiegający się o udostępnienie danych ze zbiorów meldunkowych ma interes prawny w uzyskaniu danych ze zbiorów meldunkowych osoby, przeciwko której wytoczył powództwo przed sądem powszechnym, ale także kiedy zamierza z takim pozwem wystąpić.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka wywodziła ten interes prawny z treści art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r., poz. 1059 ze zm.). Z przepisu tego wynika, że użyte w ustawie określenie odbiorca oznacza, każdego kto otrzymuje lub pobiera paliwa lub energię na podstawie umowy z przedsiębiorstwem energetycznym.

Zdaniem zaś Sądu I instancji uprawnienie takie przysługuje skarżącej Spółce wobec następców prawnych B.G.. Nie świadczy to jednak o braku interesu prawnego skarżącej spółki w uzyskaniu danych odnoszących się do osób zameldowanych w lokalu położonym w G., przy ul. [...].

Skarżąca Spółka powołuje się na zawarcie umowy per facta concludentia pomiędzy korzystającymi z paliwa gazowego a Spółką, ocena zaś czy w świetle art. 60 kc do zawarcia takiej umowy doszło pozostaje poza zakresem sądownictwa administracyjnego, a należy do właściwości sądów powszechnych. Natomiast wykazanie przez stronę skarżącą kasacyjnie, iż istnieją wierzytelności z tytułu dostawy paliwa gazowego, które ona zamierza dochodzić od osób będących odbiorcami paliwa gazowego, które jej zdaniem zawarły umowę cywilną świadczy o wykazaniu interesu prawnego spółki do udostępnienia jej danych ze zbiorów meldunkowych.

Nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 922 § 1 kc. Przepis ten stanowi, że "prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej" i nie dotyczą on faktycznie kwestii związanych z interesem prawnym dotyczącym uzyskania danych ze zbiorów meldunkowych dotyczących osób zameldowanych w tym lokalu.

Mając na względzie powyższe rozważania w oparciu o art. 188 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, jak i decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2012 r.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 ppsa i art. 205 § 2 ppsa w związku z § 14 ust. 2 pkt 1c i pkt 2a rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 490).