Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 529/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-07-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana
oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak (spr.) WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant: Anna Pałasz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2012 r. sprawy ze skargi S.R. i innych , na decyzję Wojewody [....] z dnia 31 stycznia 2012 r., nr [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. oddala skargę S.R.


UZASADNIENIE

Starosta W. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz art. 104 kpa - po rozpatrzeniu wniosku z dnia 16 marca 2011r. - zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi (wod-kan, c.o., elektryczną, gazową, teletechniczną) o powierzchni zabudowy 621,94 m2, powierzchni użytkowej 2.040,63 m2 i kubaturze 19.935,66 m3. Pozwoleniem objęto też budowę przyłączy wody wraz z hydrofornią, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej oraz drenażu, rozbiórkę i budowę sieci energetycznej, budowę oświetlenia ulicznego oraz budowę elementów małej architektury, miejsc postojowych, drogi wewnętrznej, chodników, muru oporowego na działkach nr [...] ,[...] [...] [...] w miejscowości W.

W uzasadnieniu Starosta wskazał, że Gmina W. wystąpiła z wnioskiem w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi (wod.-kan., co, gaz, enn), przyłączami (wodociągowym, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej), oświetleniem terenu, przebudową sieci elektroenergetycznej, elementami małej architektury, miejscami postojowymi oraz drogą wewnętrzną na działce nr [...] przy ul.[...] w W. Następnie wniosek został uzupełniony w dniu 28 kwietnia 2011r. i objęto nim budowę drenażu, muru oporowego, hydroforni, chodnika, rozbiórkę i budowę sieci energetycznej, budowę instalacji teletechnicznej oraz działek nr [...] ,[...] [...] położonych w miejscowości W. Po sprawdzeniu przedłożonych dokumentów i projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011r. wydanym na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego i art. 77 § 1 kpa nałożono na inwestora obowiązek usunięcia wskazanych w nim nieprawidłowości. Następnie postanowieniem z dnia 30 maja 2011r. zawieszono przedmiotowe postępowanie na wniosek inwestora, a podjęto je w dniu 15 czerwca 2011r. Starosta wskazał, że ostatecznie sprecyzowany wniosek o pozwolenie na budowę obejmował "Budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi (wod-kan., c.o., elektryczną, gazową, teletechniczną), drenażu, przyłączy: (wody wraz z hydrofornią, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej), rozbiórkę i budowę sieci energetycznej, budowę oświetlenia ulicznego, budowę elementów małej architektury, miejsc postojowych, drogi wewnętrznej, chodników, muru oporowego na działkach nr [...] ,[...] [...] [...] w miejscowości W.

Inwestycja została usytuowana na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w W. (centrum i śródmieście), zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w W. z dnia 14 marca 2008r. opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] oznaczonym na rysunku planu symbolami 1/MW1 - tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, 1/ZPi - tereny zieleni urządzonej o charakterze izolacyjnym, 1/KDZ - tereny dróg i ulic publicznych klasy Z. W § 20 ust. 8 planu, ustalającym zasady obsługi obszaru w zakresie infrastruktury technicznej, zawarto zapis, iż w granicach całego obszaru dopuszcza się lokalizowanie niewyznaczonych na rysunku planu obiektów, urządzeń i sieci infrastruktury technicznej niezbędnych dla obsługi mieszkańców Gminy w zakresie m.in. zaopatrzenia w wodę (w tym zbiorników wody, hydroforni). Jako dowód Starosta przyjął stanowisko Kierownika Wydziału Planowania Przestrzennego Urzędu Miejskiego w W. z dnia 24 maja 2011r., z którego wynika, iż lokalizacja obiektu zaopatrzenia w wodę (hydroforni) jest zgodna z zapisami ww. planu zagospodarowania przestrzennego. Starosta stwierdził też, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany został wykonany oraz sprawdzony przez osoby legitymujące się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi oraz aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego oraz posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Projekt budowlany został zaopiniowany bez uwag pod względem przepisów przeciwpożarowych przez rzeczoznawcę do spraw przeciwpożarowych oraz zaopiniowany bez zastrzeżeń pod względem zgodności z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz wymaganiami ergonomii przez rzeczoznawcę do spraw bezpieczeństwa i higieny pracy. Projektant, a także sprawdzający do projektu budowlanego dołączyli oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, zaś inwestor złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie objętym decyzją.

Starosta podkreślił, że stronom postępowania zapewniono możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym oraz z dokumentacją przedłożoną przez inwestora i w tym przedmiocie wniesienia ewentualnych uwag i zastrzeżeń. Swoje uwagi i zastrzeżenia wnieśli mieszkańcy bloku nr [...] i [...] przy ul. [...] w W. a do wniesionych uwag organ ustosunkował się w piśmie z 6 lipca 2011r., które zostało przesłane stronom postępowania administracyjnego, natomiast pozostałe osoby podpisane pod pismem z dnia 28 czerwca 2011 zostały wezwane do wykazania, iż posiadają przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Starosta wyjaśnił ponadto, że inwestycja nie wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000, ponieważ nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko i znajduje się poza wyznaczonymi obszarami Natura 2000.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli Al. i J.D. oraz mieszkańcy bloku nr [...] i [...] przy ul. [...] w W. , będący stronami postępowania, czyli A.W. M i A.G. , J.i S. M. , M. i B. P. , H. i K. W. , , B. i B.J. , I.G. M.G. M.O. , R.K. B.Z. J.K. B. i A.P. C. i J.K. , , J.H. , A. i A.W. oraz M.P.

A. i J.D. zarzucili, że projektowany budynek nie jest dostosowany architektonicznie do istniejącej zabudowy, podnosząc, że trzyklatkowy budynek czterokondygnacyjny powinien być oddalony o więcej niż osiemnaście metrów od istniejącego już budynku, zwłaszcza, że inwestor zrezygnował z budowy drugiego budynku i dysponuje wystarczającą powierzchnią na swojej działce.

Natomiast mieszkańcy bloków nr [...] i [...] przy ul. [...] w W. podnieśli, że § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) stanowi, że odległość, o której mowa w ust. 2 pkt 1, mierzona od przesłanianych okien pomieszczeń mieszkalnych w budynkach wielorodzinnych i pomieszczeń przeznaczonych do zbiorowego pobytu dzieci, nie może być mniejsza niż 20 m. Odwołujący się zarzucili, że zaprojektowanie budynku wielorodzinnego w odległości 18,01 m od istniejącego budynku wielorodzinnego nie spełnia tego warunku, zaś w bardzo istotnej kwestii nasłonecznienia organ się nie wypowiedział. Wskazali, że w projekcie zagospodarowania działki nr [...] podana została odległość między budynkami: istniejącym (blok Nr [...]) a projektowanym - 18,01 m liczona między najbliżej położonymi punktami ścian budynków, tj. nie tak jak to jest określone § 13 rozporządzenia. Zdaniem odwołujących się nic nie stoi na przeszkodzie, aby projektowany budynek wielorodzinny został przesunięty w głąb działki o nr [...] i tym samym odsunięty od istniejącej zabudowy.

Wojewoda i decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 kpa oraz art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu Wojewoda przedstawił przebieg postępowania w sprawie i stwierdził, że strony miały zapewniony czynny udział w tym postępowaniu, podkreślając, że pismem z dnia 28 czerwca 2011 r. mieszkańcy bloku nr [...] i [...] przy ul. [...] wnieśli protest przeciw projektowanemu zagospodarowaniu terenu, na które to pismo organ I instancji udzielił odpowiedzi pismem z dnia 6 lipca 2011 r. W toku postępowania odwoławczego zlecono organowi I instancji w trybie art. 136 kpa przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie oraz rozpoznano kolejne pisma mieszkańców bloków [...] i [...] przy ul. [...]. Wojewoda wskazał, że w dniu 18 stycznia 2012 r. projektant poprawił i uzupełnił projekt budowlany oraz złożył wyjaśnienia w trybie art. 20 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w zakresie opracowanej linijki słońca, podpisane również przez sprawdzającego projekt budowlany. Zdaniem Wojewody, dokonane poprawki i uzupełnienia w projekcie budowlanym w egzemplarzu pn.: Zagospodarowanie i Architektura - miały jedynie znaczenie doprecyzowania i wyjaśnienia rysunków projektu, a nie stanowiły żadnych istotnych zmian w tym projekcie. Dlatego nie było celowym dodatkowe zawiadamianie stron o możliwości zapoznania się z aktami w trybie art. 10 kpa.

W ocenie Wojewody planowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, inwestor złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowane, zaś projekt zagospodarowania terenu jest zgodnym z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi i posiada wymagane opinie i uzgodnienia, a także nie narusza wymagań w zakresie ochrony środowiska. Zdaniem Wojewody, projekt budowlany jest kompletny, posiada wymagane opinie i uzgodnienia, zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia, o których mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego i sporządzony został przez osoby legitymujące się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi, zaś projektanci dołączyli oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Wojewoda stwierdził, że projekt zagospodarowania terenu nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skoro zaś planowana inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, to zostały spełnione wszystkie wymogi przewidziane przez przepisy art. 32 ust. 1 i 4 oraz art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego.

Odnośnie zarzutów zawartych w odwołaniach Wojewoda wyjaśnił, że decyzja w sprawie szczegółowej lokalizacji budynku na działce inwestycyjnej należy do inwestora, a Wojewoda sprawdza jedynie poprawność przyjętej lokalizacji budynku pod względem obowiązujących przepisów prawa. Wojewoda wskazał, że zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m. Stosownie do § 13 ust. 2 tego przepisu, wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części. Z projektu budowlanego (k. [...]) wynika, że wysokość przesłaniania wynosi 16,13 m, a najmniejsza odległość między budynkiem istniejącym nr [...] a budynkiem projektowanym wynosi 17,64 m, a więc projektowany budynek usytuowany jest w odległości większej niż wysokość przesłaniania, i w polu między ramionami kąta 60°. wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia najbardziej przesłanianego usytuowanego na parterze w północno - wschodniej części budynku, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania, a więc w odległości 16,13 m, co łącznie oznacza, że spełniona jest dyspozycja § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Natomiast zgodnie z § 60 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 800-1600, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 700-1700. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia. W ocenie Wojewody z rysunków i wyjaśnień zawartych w projekcie budowlanym (k. [...]) oraz wykresu linijki słońca (rys. nr [...’) wynika, że po wybudowaniu projektowanego budynku, w mieszkaniu wielopokojowym usytuowanym na parterze w północno - wschodniej części budynku, pokój z oknem od strony wschodniej posiadał będzie wymagany czas nasłonecznienia 3 godziny w dniach równonocy w godzinach: 830-1130, ponieważ pokój ten będzie zacieniany przez projektowany budynek w godzinach: 700-830. Dlatego Wojewoda nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji Starosty.

Skargę na decyzję Wojewody wnieśli S.R. ,A.G. , J.D. R.K. K.W. B.P. A.W. J.M/, M.G. I.G. T.O. B.Z. , J.K. , J.H. A.P. K.K. J.K. Z.Ł. , , I.H. , M.O. , B.P. ,D.P, M.K. . Zdaniem skarżących, Starosta w wyniku wezwania Wojewody jedynie uzupełnił i poprawił formalne braki postępowania, lecz nie ustosunkował się do części uwag i zarzutów podnoszonych odwołaniu. Skarżący zakwestionowali usytuowanie projektowanego budynku na działce, domagając się, by został on oddalony na wolną część działki nr [...] Ponadto skarżący zakwestionowali ustalenia organów dotyczące wpływu projektowanego budynku na nasłonecznienie mieszkania wielopokojowego usytuowanego na parterze w północno - wschodniej części budynku sąsiadującego. Według symulacji komputerowej – przedstawionej przez skarżących - wyżej wymieniony pokój będzie posiadał nasłonecznienie w godzinach 850-1045 w dniu 21 marca i 830-1030 w dniu 21 września, czyli nasłonecznienie wynosi odpowiednio 1 godzina 55 minut i 2 godziny a nie, jak wykazano w projekcie budowlanym dla tego pomieszczenia, 3 godziny.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Sąd, uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa.

Skarga skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji z powodów przedstawionych poniżej.

Na wstępie trzeba wyjaśnić, że rozpoczęcie robót budowlanych jest wprawdzie w większości przypadków obwarowane spełnieniem odpowiednich wymogów określonych w przepisach prawa, lecz nie zmienia to tego, iż istniejące w polskim systemie prawnym prawo zabudowy ma charakter wolnościowy. Oznacza to, że zasadą jest, iż jednostka ma prawo zabudowania nieruchomości, którą dysponuje, zaś ograniczenia tego prawa powinny jasno wynikać z przepisów ustawowych oraz wydanych na ich podstawie przepisów o niższej randze. Znajduje to potwierdzenie w art. 4 Prawa budowlanego, który stanowi, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Dlatego też niezasadny jest zarzut skargi, iż projektowany przez inwestora budynek powinien być przesunięty w głąb działki nr [...] ponieważ istnieje taka techniczna możliwość, gdyż działka ta nie jest w tamtej części zabudowana. To inwestor decyduje, jak chce usytuować planowany budynek na działce, którą dysponuje. Dlatego nie można domagać się od inwestora "przesuwania budynku na niezabudowaną część działki". Oczywiście nie oznacza to, że sposób, w jaki inwestor zamierza ulokować projektowany budynek na działce, nie podlega ocenie organów architektoniczno – budowlanych pod względem zgodności takiego usytuowania z przepisami prawa, w tym także przepisami techniczno – budowlanymi.

W kontrolowanym postępowaniu inwestor wnioskował o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi (wod-kan., c.o., elektryczną, gazową, teletechniczną), drenażu, przyłączy: (wody wraz z hydrofornią, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej), rozbiórkę i budowę sieci energetycznej, budowę oświetlenia ulicznego, budowę elementów małej architektury, miejsc postojowych, drogi wewnętrznej, chodników, muru oporowego na działkach nr [...] ,[...] [...] ,[...] w miejscowości W. . Niewątpliwie na wykonanie tego rodzaju zamierzenia budowlanego konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Prawo budowlane w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 określa wymogi, które inwestor powinien spełnić, by uzyskać pozwolenie na budowę, a z treści art. 35 ust. 4 wynika, że spełnienie tych wymogów obliguje organy administracji architektoniczno – budowlanej do wydania inwestorowi decyzji o pozwoleniu na budowę. Oczywistym jest, że organy prowadzące postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę zobowiązane są do wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających znaczenie dla stwierdzenia, czy zachodzą przesłanki do udzielenia inwestorowi pozwolenia na budowę. Obowiązek taki wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego zawartych w art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Odnośnie kontrolowanego postępowania koniecznym jest również zwrócenie uwagi na inną podstawową zasadę postępowania administracyjnego, a mianowicie zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu. Stosowanie do art. 10 kpa organ administracji obowiązany jest do zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium tego postępowania, przy czym przepis ten wskazuje jedynie na uprawnienie strony, a nie na istnienie obowiązku. Szczególnego wyrazu nabiera zasada ta, przy uwzględnieniu zasady praworządności ściśle z dyrektywą czuwania przez organ administracji nad interesem strony i innych osób biorących udział w postępowaniu. Oznacza to, iż zasada czynnego udziału strony w postępowaniu przejawiać się będzie m.in. w obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania, prawa strony dostępu do akt sprawy, prawa do zgłaszania dowodów, obowiązku zawiadamiania strony o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodów, prawa strony do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W aspekcie tego ostatniego szczególnie istotna jest okoliczność, iż obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest pouczenie strony o prawie do zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, wynikającego z prawa do wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych w sprawie dowodów. Ma to uwiarygodniać przyjętą okoliczność faktyczną, aby strona mogła się wypowiedzieć, co do określonego dowodu (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2001 r. sygn. II SA 1095/00, Lex nr 53441).

Analiza akt administracyjnych oraz treść skargi wskazują, że najbardziej sporną kwestią w kontrolowanym postępowaniu było to, czy przedmiotowe zamierzenie budowlane spełnia wymóg określony w art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. "c" Prawa budowlanego. Przepis ten nakazuje organom sprawdzenie, czy przedłożony do zatwierdzenia projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami techniczno – budowlanymi. Niewątpliwie tego rodzaju przepisy zawiera powoływane już wyżej rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z § 13 ust. 1 tego rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń. Przywołany przepis stanowi, że wymaganie to uznaje się za spełnione, jeżeli:

1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:

a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,

b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,

2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.

Z treści przytoczonego przepisu, a także § 57 i 60 rozporządzenia jednoznacznie wynika, że organ, który ma rozstrzygnąć w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jest zobowiązany do zbadania, czy przy realizacji planowanego zamierzenia budowlanego nie dojdzie do naruszenia wymogów dotyczących dostępu naturalnego światła do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Oczywistym jest, że organ powinien zbadać zarówno to, czy wymogi te będą spełnione odnośnie pomieszczeń w obiekcie, którego dotyczy pozwolenie na budowę, jak również to, czy realizacja planowanego zamierzenia budowlanego nie doprowadzi do tego, że wymogi co do dostępu naturalnego światła do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi zostaną naruszone w budynkach sąsiadujących z realizowaną inwestycją.

Skoro w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym spór dotyczył nasłonecznienia pomieszczeń w budynku sąsiednim do projektowanego, szczególnego znaczenia nabiera opisanej wyżej zasady zapewnienia czynnego udziału stron w każdym stadium postępowania właśnie w odniesieniu do spornej kwestii. Organy winny dołożyć szczególnych starań, by strony mogły w odpowiednim czasie zapoznać się z dokonywanymi w tym zakresie ustaleniami organów oraz treścią wpływających do akt sprawy dokumentów. Tylko wtedy bowiem strony będą miały realną możliwość przedstawienia swojego stanowiska wobec zgromadzonych dowodów, a w rezultacie organ będzie mógł rozstrzygnąć istotne dla wyniku postępowania kwestie, dysponując argumentami przedstawionymi przez wszystkie strony. Tymczasem w ocenie Sądu w kontrolowanym postępowaniu, właśnie co do spornej kwestii nasłonecznienia pomieszczeń w budynku sąsiadującym do projektowanego, nie zapewniono stronom czynnego udziału w postępowaniu. Z akt organu II instancji (k. [...]) oraz projektu budowlanego (k.[...]) wynika bowiem, że zgłaszane w toku postępowania przez strony zastrzeżenia dotyczące obliczenia tzw. linijki słońca zostały rozstrzygnięte na podstawie uzupełnień i poprawek projektanta złożonych do akt w dniu 18 stycznia 2012 r. Podkreślić trzeba, że tych uzupełnień i poprawek nie można uznać za mało istotne, ponieważ pierwotna treść wyjaśnień projektanta (k. [...] projektu) nasuwała wątpliwości (również organu odwoławczego k. [...] akt adm. II inst.), czy analiza linijki słońca była dokonywana w stanie istniejącym przed zrealizowaniem projektowanego budynku, czy też uwzględniała stan, który powstanie po zrealizowaniu projektowanego budynku. Tego rodzaju zastrzeżenia wnosiły strony postępowania i właśnie tego dotyczyło uzupełnienie projektu dokonane 18 stycznia 2012 r., kiedy to projektant oświadczył wyraźnie, że sporządzona analiza linijki słońca uwzględnia zmiany spowodowane wzniesieniem projektowanego budynku. Z tym istotnym stanowiskiem projektanta strony nie miały możliwości zapoznać się przed wydaniem decyzji przez Wojewodę. Ta okoliczność nie ulega wątpliwości, gdyż akta sprawy nie wskazują na to, by organ odwoławczy zawiadamiał strony o uzupełnieniu materiału dowodowego, a ponadto niewielki odstęp czasowy pomiędzy dokonanym przez projektanta uzupełnieniem (18 stycznia 2012r.), a dniem wydania decyzji przez Wojewodę (31 stycznia 2012r.) nie dawał stronom możliwości na właściwe zapoznanie się oraz odniesienie do nowych istotnych materiałów dowodowych. Dlatego też zasadnie podniesiono w skardze, że stanowiło to naruszenie przepisów postępowania, a skarżący dopiero po wydaniu zaskarżonej decyzji (w lutym 2012 r.) mieli możliwość ustosunkowania się do uzupełnionego projektu, co uczynili przedstawiając dokument pt. "Analiza nasłonecznienia mieszkania nr [...] w bloku nr [...]przy ul. [...] w W. ..." sporządzony przez mgr inż. arch. S.B. i mgr inż. arch. A.K . Wnioski wypływające z tego dokumentu są odmienne od stanowiska projektanta w tym zakresie.

Te okoliczności w ocenie Sądu przemawiają za tym, że w kontrolowanym postępowaniu miało miejsce takie naruszenie art. 10 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik spraw, m.in. przez brak możliwości złożenia ww. dokumentu w postępowaniu administracyjnym i ustosunkowaniu się do odmiennej oceny nasłonecznienia przez organ administracyjny. Dlatego przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Wojewoda zobowiązany będzie do usunięcia wytkniętego naruszenia, wyjaśnienia spornej kwestii nasłonecznienia przy użyciu wszelkich dostępnych środków dowodowych i na tej podstawie wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w punkcie I sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ppsa.

W związku z uwzględnieniem skargi Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana w całości na podstawie art. 152 ppsa.

Natomiast skarga S.R. została oddalona na podstawie art. 151 ppsa, ponieważ skarżący ten nie wykazał interesu prawnego we wniesieniu skargi. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych wypisu z rejestru gruntów nie wynika, aby S.R. był współwłaścicielem działki sąsiadującej z działką inwestora, a skarżący nie przedłożył na tą okoliczność żadnego dowodu z dokumentu.