Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1395/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6255 Pozwolenia i urządzenia radiowe
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Sygn. akt VI SA/Wa 1395 /04       W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rejestracji odbiorników i ustalenia opłaty za używanie nie zarejestrowanych odbiorników telewizyjnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Generalnego Poczty Polskiej z dnia [...] kwietnia 2004 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.


UZASADNIENIE

W dniu [...] marca 2004 r. w Pensjonacie "M." w M. stanowiącym własność B. K. przeprowadzono kontrolę wykonania obowiązku rejestracji odbiornika telewizyjnego. Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół, w którym zapisano, iż ujawniono w lokalu 11 sztuk telewizorów marki Machum i 1 sztukę wieży stereofonicznej marki Mach. Kontrolę przeprowadzono w obecności świadka – S. N., która odmówiła podpisania protokołu. W protokole zapisano, iż uruchomienia odbiornika dokonał pracownik gospodarczy (bez wskazania imienia i nazwiska). Kontrolujący stwierdzili, iż okres użytkowania odbiornika w lokalu wynosi minimum 2 miesiące.

Dyrektor Generalny Poczty Polskiej na podstawie art. 51 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tekst jedn. Dz. U z 2001 r. Nr 101, poz. 1114 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 339 z późn. zm.) z decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. nakazał rejestrację odbiorników oraz w oparciu o art. 49 ust. 2 ustawy o radiofonii i telewizji ustalił opłatę za używanie nie zarejestrowanych odbiorników w wysokości 4.620 złotych. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w wyniku kontroli ujawniono w lokalu Pensjonatu "M." 1 szt. wieży marki Mash oraz 11 szt. odbiorników telewizyjnych marki Magnum. W trakcie kontroli dwa odbiorniki grały, natomiast po uruchomieniu pozostałych przez pracownika gospodarczego stwierdzono natychmiastowy odbiór programu. Obecna przy kontroli Pani S. N. nie okazała żadnego dokumentu potwierdzającego rejestrację odbiorników i odmówiła podpisania protokołu. Po sprawdzeniu w ewidencji opłat RTV stwierdzono, że dnia [...] marca 2002 r. dokonano rejestracji jednego odbiornika radiowego i telewizyjnego na w/w firmę.

Od tej decyzji Pan B. K. złożył odwołanie, w którym kwestionował ustalenia dokonane w trakcie kontroli odnośnie ujawnienia 11 odbiorników marki Magnum i uruchomienia 10 odbiorników przez pracownika gospodarczego. Podnosił, iż pracownik gospodarczy nie miał dostępu do urządzanych 10 pokoi gościnnych. Zarzucał nieścisłości w opisie: odbiornik TV jest marki Samsung a nie Magnum, wieża jest marki Panasonic a nie Mash. Świadek uczestnicząca w kontroli odmówiła podpisania protokołu ponieważ zawarte w nim stwierdzenia nie odpowiadały stanowi faktycznemu. Podkreślał, iż kontroli dokonano podczas jego nieobecności a jej ustalenia oparto na rozmowie z osobą wykonującą zlecone prace gospodarcze, kontrolujący byli informowani, że właściciel jest w drodze do pensjonatu i udostępni wszystkie pomieszczenia i dokumenty.

W aktach sprawy zawarta jest notatka służbowa kontrolujących, z której wynika, iż wiedzę o istnieniu 9 odbiorników uzyskali na podstawie oświadczenia osoby oprowadzającej oraz na podstawie oświadczenia Pani S. N. Stwierdzenie autentyczności oświadczenia było niemożliwe do potwierdzenia, gdyż osoba oprowadzająca po ośrodku po skontaktowaniu się z właścicielem odmówiła dostępu do pomieszczeń. Notatkę kontrolerzy zakończyli wnioskiem o nakazanie przeprowadzenia powtórnej kontroli innemu zespołowi kontrolerów w celu wyeliminowania wątpliwości i ustalenia stanu faktycznego.

Minister Infrastruktury na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 ustawy 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U z 2001 r. Nr 101, poz. 1114 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Generalnego Poczty Polskiej. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w wyniku kontroli przeprowadzonej [...] marca 2004 r. stwierdzono użytkowanie 11 sztuk odbiorników telewizyjnych, z których tylko jeden był zarejestrowany. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych wynika z art. 48 ust. 1 i 4 oraz art. 49 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji. W myśl art. 48 ust. 2 w/w ustawy zachodzi domniemanie, iż osoba, która posiada odbiornik w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Odbiorniki znajdujące się w Pensjonacie "M.", których ilość i działanie potwierdzono w protokole spełniają kryterium określone w domniemaniu zawartym w art. 48 ust. 2 w/w ustawy. Protokół nie został podpisany przez osobę obecną podczas kontroli ale przyczyną odmowy podpisu nie była niezgodność dokumentu ze stanem faktycznym. Organ zwrócił uwagę na uchybienia formalne w dokumentacji sprawy: niewłaściwe wskazanie na 2 stronie protokołu miejsca publikacji rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych, brak uzasadnienia prawnego decyzji I instancji, brak wskazania podstawy prawnej dla wyliczenia nałożonej opłaty ale uznał, iż nie mają wpływu na treść decyzji.

Decyzję tę zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan B. K. wnosząc o jej unieważnienie. W skardze zarzucał nieuwzględnienie wyjaśnień złożonych w trakcie postępowania odwoławczego. Podniósł, iż zawarte w protokole z kontroli ustalenia nie odpowiadają prawdzie i stanowi faktycznemu. Zarzucił, iż nieprawdziwe jest twierdzenie o posiadaniu przez pensjonat 11 sztuk odbiorników telewizyjnych, kontrolerzy nie wskazali ich marek, numerów ewidencyjnych i seryjnych. Protokół został sporządzony niedbale pomylono marki odbiorników, odbierający jeden telewizor nie jest podłączony do anteny zbiorczej lecz do anteny indywidualnej. Kontrolujący nie pouczyli osoby obecnej podczas kontroli o prawie wniesienia zastrzeżeń do protokołu. Na rozprawie podniósł, iż protokół otrzymał łącznie z decyzją.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Przedmiotem rozpoznania jest skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie związane z kontrolą zarejestrowania odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych podlega ogólnym przepisom procedury administracyjnej zawartych między innymi w przepisach art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 7 kpa organ administracji publicznej powinien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (art.75 § 1). W myśl art. 77 § 1 organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80). Okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba, że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2. Z kolei zgodnie z art. 107 § 3 uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Zdaniem Sądu organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył wyżej wymienione przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji wydając decyzję o nakazaniu rejestracji odbiorników i ustaleniu opłaty za ich używanie oparł się wyłącznie o protokół sporządzony z przeprowadzonej kontroli. W myśl art. 68 kpa protokół sporządza się tak, aby z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. Protokół odczytuje się wszystkim osobom obecnym, biorącym udział w czynności urzędowej, które powinny następnie protokół podpisać. Odmowę lub brak podpisu którejkolwiek osoby należy omówić w protokole.

Sporządzony protokół nie spełnia wyżej wskazanych wymogów. Ma rację skarżący zarzucając niedbalstwo w sporządzeniu protokołu. Z protokołu jak i z później sporządzonej notatki służbowej kontrolerów wynika, iż podstawowe stwierdzenia o ilości posiadanych odbiorników, kontrolerzy uzyskali na podstawie oświadczenia nie wskazanej z imienia i nazwiska osoby - pracownika gospodarczego. Kontrolerzy odbiorników nie widzieli, nie mogli zatem stwierdzić, iż są one w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór a tylko stwierdzenie takiego stanu pozwalało zastosować domniemanie, o jakim mowa w art. ust. 48 ust. 2 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o radiofonii i telewizji i nałożenie opłaty w wysokości trzydziestokrotności miesięcznej opłaty abonamentowej. Oświadczenia kontrolerów, zawarte w notatce służbowej, o potwierdzeniu tego faktu przez osobę obecną podczas kontroli nie mogło stanowić udowodnienia okoliczności faktycznej, skoro strona neguje fakt posiadania niezarejestrowanych odbiorników.

Protokół przed wydaniem decyzji nie został dostarczony stronie przez co uniemożliwiono jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Stanowiło to naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu zawartej w art. 10 kpa.

O brakach w ustaleniach faktycznych świadczy notatka służbowa, w której sami kontrolerzy wnosili o przeprowadzenie powtórnej kontroli w celu wyeliminowania wątpliwości i ustalenia stanu faktycznego.

Minister Infrastruktury jako organ odwoławczy powyższych uchybień organu I instancji nie usunął utrzymując zaskarżoną decyzję. Stwierdził brak uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji ale uznał, iż nie miało to wpływu na jej treść.

Mając to wszystko na uwadze, Sąd uwzględnił skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.

Na zasadzie art. 152 ww. ustawy Sąd stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.