Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1018/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 64 par. 1 pkt 4,  art. 64 par. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędziowie WSA Adam Nita (spr.), Anna Tyszkiewicz - Ziętek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W zaskarżonym postanowieniu z [...] r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (zwany dalej Organem odwoławczym lub Organem II instancji) orzekał w przedmiocie zażalenia na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. (w dalszej części tego uzasadnienia, określanego mianem Organu egzekucyjnego, Organu I instancji lub Naczelnika Urzędu Skarbowego) z [...] r., nr [...]. W tym rozstrzygnięciu nieostatecznym Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekł o obciążeniu Prezydenta Miasta C. (zwanego dalej Wierzycielem, Stroną lub Skarżącym) kosztami egzekucyjnymi w kwocie [...] zł. Powstały one w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec Z. P. (dalej określanego jako Dłużnik lub Zobowiązany), na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] r. nr [...].

Organ odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienie w całości i orzekł o obciążeniu Wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec Dłużnika, w wysokości [...] zł. Złożyła się na nie opłata manipulacyjna w kwocie [...] zł oraz koszty egzekucyjne za zajęcie rachunku bankowego dokonanego zawiadomieniem z [...] r., w wysokości [...] zł.

Postanowienie ostateczne Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zapadło w następującym stanie faktycznym. Naczelnik Urzędu Skarbowego, prowadził postępowanie egzekucyjne wobec Zobowiązanego. Jego podstawą był tytuł wykonawczy wystawiony przez Stronę, obejmujący nieuregulowane przez Dłużnika świadczenia z pieczy zastępczej, w kwocie należności głównej w wysokości [...] zł. W trakcie tej procedury, zawiadomieniem z [...] r. Organ egzekucyjny zajął rachunek bankowy Dłużnika w Banku A S.A. W odpowiedzi na tę czynność, w piśmie z [...] r. bank poinformował Organ I instancji, że nie może być zrealizowane zajęcie wspomnianego rachunku bankowego, ponieważ saldo zajętych rachunków wynosi [...] zł.

Z kolei, zawiadomieniem z [...] r., Organ egzekucyjny zajął rachunek bankowy Zobowiązanego w B S.A. W reakcji na to, jeszcze tego samego dnia wspomniany bank poinformował Naczelnika Urzędu Skarbowego, że nie może zostać zrealizowane zajęcie tego rachunku bankowego. Na przeszkodzie dokonaniu tej czynności stoi bowiem saldo zajętych rachunków, które wynosi [...] zł.

W związku z dokonaniem przedstawionych czynności egzekucyjnych, naliczono opłaty, stanowiące koszty egzekucyjne. Stało się to w oparciu o stawki określone w art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438, z późn. zm.- zwanej dalej u.p.e.a.). Następnie, na Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie egzekucyjne, a postanowienie w tym względzie stało się ostateczne wobec jego niezaskarżenia przez Wierzyciela. W dalszej kolejności, Organ egzekucyjny zawiadomił Stronę o wysokości pozostałych do uregulowania kosztów postępowania egzekucyjnego, wynoszących łącznie [...] zł. Na wniosek Wierzyciela, Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie o obciążeniu Strony kosztami postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Zobowiązanego, w łącznej kwocie [...] zł. Orzeczenie to zostało zaskarżone przez Stronę. W swoim zażaleniu wniosła ona o:

1) uchylenie postanowienia nieostatecznego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Organowi I instancji;

2) zmianę zaskarżonego postanowienia i jego uchylenie w zakresie ustalonej opłaty egzekucyjnej za zajęcie rachunku bankowego oraz ustalenie opłaty manipulacyjnej w wysokości 1,40 zł za każdą dokonaną czynność zajęcia rachunku bankowego, dla każdego z tytułów wykonawczych;

3) przyznanie od organu skarbowego na rzecz wierzyciela kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 i § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 z poźn. zm.).

Jednocześnie, zarzuciła ona zaskarżonemu postanowieniu:

1) naruszenie art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. - poprzez jego zastosowanie przy wyliczaniu wysokości kosztów egzekucyjnych w przedmiotowym postępowaniu. Jak wyartykułował Wierzyciel, stało się tak pomimo uznania jego niezgodności z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny, wyrokiem z 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14. Ponadto, w przekonaniu Strony, Organ egzekucyjny nie zastosował się do wskazówek interpretacyjnych wynikających z tego orzeczenia, dotyczących sposobu ustalania kosztów postępowania egzekucyjnego podczas, gdy ustalenie opłaty egzekucyjnej za zajęcie rachunku bankowego dłużnika jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy zajęcie to okazało się skuteczne (na rachunku dłużnika znajdowały się jakiekolwiek środki pieniężne), natomiast w przedmiotowej sprawie zajęcie to było bezskuteczne i organ egzekucyjny w jego wyniku nie wyegzekwował żadnej kwoty;

2) naruszenie art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 64 § 6 u.p.e.a. Zdaniem Strony stało się tak poprzez niezastosowanie tego przepisu przy obliczaniu wysokości opłaty manipulacyjnej. Także w tym kontekście wyartykułowano treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r. sygn. SK 31/14. Zdaniem Strony , Naczelnik Urzędu Skarbowego nie zastosował się do wskazówek interpretacyjnych wynikających ze wspomnianego orzeczenia w zakresie sposobu ustalania opłaty manipulacyjnej. Powinien on bowiem ustalić wysokość opłaty manipulacyjnej adekwatnie do poziomu skomplikowania podejmowanych przez siebie czynności oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych. W szczególności zwrócono uwagę na fakt, że zajęcia rachunku bankowego Dłużnika, od której ustalono opłatę organ egzekucyjny dokonał jedną czynnością, tego samego dnia, w stosunku do wszystkich tytułów wykonawczych stanowiących podstawę do prowadzenia egzekucji.

Jak wiadomo, Organ odwoławczy orzekł reformatoryjnie – uchylił zaskarżone postanowienie i w jego miejsce wprowadził nowe rozstrzygnięcie w sprawie, tj. orzekł o obciążeniu Wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Dłużnika. Ich wysokość wyniosła [...] zł., a złożyła się na nią opłata manipulacyjna w kwocie [...] zł oraz koszty egzekucyjne za zajęcie rachunku bankowego, dokonane zawiadomieniem z [...] r., w wysokości [...] zł. Organ II instancji dokonał przy tym zaokrąglenia należności pieniężnej z tytułu kosztów egzekucyjnych do pełnych dziesiątek groszy, zgodnie z art. 27a § 1 i § 2 u.p.e.a. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyartykułował, że nie było skuteczne zajęcie wierzytelności pieniężnej z rachunku bankowego w A S.A. ponieważ nie było tam żadnych środków. Istniała natomiast podstawa do obciążenia Strony kosztami zajęcia wierzytelności Zobowiązanego na rachunku bankowym w B S.A. Z informacji uzyskanej od tego podmiotu wynika bowiem, że na koncie Dłużnika znajdowały się środki finansowe w kwocie [...] zł. W przekonaniu Organu odwoławczego, ustalenie wysokości opłaty w proporcji do maksymalnej wysokości kosztów zajęcia nieruchomości (por. art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a.) jest dopuszczalnym mechanizmem, wykorzystywanym w płaszczyźnie stosowania prawa administracyjnego, służącym wypełnieniu luki spowodowanej brakiem ustawowego określenia najwyższej możliwej wysokości opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego (por. art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a.). Jego wdrożenie jest zaś konieczne przez wzgląd na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14.

Jeżeli chodzi o opłatę manipulacyjną, Organ II instancji podniósł, że obciążenie nią nie zależy od skuteczności egzekucji. Jednocześnie wskazał on, iż także w tym przypadku, wobec nieokreślenia w art. 64 § 6 u.p.e.a. maksymalnej wysokości wspomnianego zobowiązania, w świetle powoływanego już wyroku Trybunału Konstytucyjnego zasadne i zgodne z prawem jest miarkowanie wysokości opłaty manipulacyjnej na analogicznych zasadach, na jakich dokonano tego w odniesieniu do opłaty za zajęcie rachunku bankowego Dłużnika w B S.A.

W kontekście zarówno opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, jak i w odniesieniu do opłaty manipulacyjnej wyartykułowano też, że zgodnie z art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a., za zajęcie nieruchomości należne są koszty w wysokości 8 % kwoty egzekwowanej, nie więcej jednak niż 34.200 zł. Tym samym, według stawki 1 % określonej w art. 64 § 6 u.p.e.a., dla opłaty manipulacyjnej wynosi ona maksymalnie, przy przyjęciu proporcjonalnej, jak przy zajęciu nieruchomości, górnej granicy opłaty - 4.275,00 zł. Natomiast stosując stawkę 5% , w myśl art. w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. właściwą dla zajęcia wierzytelności, wysokość kosztów egzekucyjnych należnych za taką czynność wynosiłaby [...] zł. Jak podkreślił Organ odwoławczy, ustalone przez niego opłaty mieszczą się w tych granicach kwotowych (opłata manipulacyjna – [...] zł., a opłata za zajęcie wierzytelności - [...] zł.).

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zwrócił wreszcie uwagę na to, że nie ma podstaw prawnych wniosek Strony o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa wg norm przepisanych. Ani w przepisach regulujących postępowanie administracyjne, ani w powoływanym przez Wierzyciela rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie nie przewiduje się bowiem opłat za czynności adwokackie w postępowaniu administracyjnym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesiono o uchylenie

zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w oraz poprzedzającego je postanowienia Urzędu Skarbowego i – jak to ujęto - przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Organowi I instancji. Ponadto, Wierzyciel wystąpił o zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie, Strona zarzuciła Organowi II instancji:

1) naruszenie art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. - poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i obciążenie Wierzyciela opłatą egzekucyjną za zajęcie rachunku Dłużnika w B S.A. i uznanie, że do zajęcia tego doszło z uwagi na fakt, iż w chwili zajęcia na rachunku Zobowiązanego znajdowały się środki pieniężne w kwocie [...] zł. Tymczasem, jak podkreślił Skarżący, zgodnie z informacją przekazaną przez wspomniany bank, do zajęcia rachunku bankowego nie doszło z uwagi na znikomą kwotę, jaka znajdowała się na rachunku Dłużnika. Tym samym, zdaniem Strony nie miało miejsca faktyczne zajęcie rachunku bankowego Zobowiązanego, w rozumieniu art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a,, a w konsekwencji nie było podstaw do obciążania Wierzyciela kosztami egzekucyjnymi z tego tytułu (zajęcie rachunku było całkowicie bezskuteczne);

2) naruszenie art. 7, art. 8 oraz art. 190 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 64 § 6 u.p.e.a. - poprzez jego zastosowanie przy wyliczaniu wysokości opłaty manipulacyjnej, pomimo uznania jego niezgodności z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny, wyrokiem z 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14. Skarżący wytknął ponadto Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej niezastosowanie się do wskazówek interpretacyjnych, wynikających ze wspomnianego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w zakresie sposobu ustalania opłaty manipulacyjnej. Zdaniem Strony, wysokość opłaty manipulacyjnej należało ustalać adekwatnie do poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez Organ egzekucyjny oraz nakładu jego pracy podczas egzekwowaniu należności publicznoprawnych, w szczególności mając na względzie to, że zajęcia rachunku bankowego Dłużnika, od którego ustalono opłatę Organ I instancji dokonał jedną czynnością, tego samego dnia, w stosunku do wszystkich tytułów wykonawczych, stanowiących podstawę do prowadzenia egzekucji. Tym samym, w ocenie Skarżącego nie było uzasadnione przyznanie Organowi egzekucyjnemu opiaty manipulacyjnej w maksymalnej możliwej wysokości, odpowiadającej 1% egzekwowanego roszczenia.

W odpowiedzi na te zarzuty, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał całe swoje dotychczasowe zapatrywanie i wniósł o oddalenie skargi. Wspomniany podmiot wskazał przy tym, że Trybunał Konstytucyjny nie podważył zasadności naliczania kosztów egzekucyjnych za czynności egzekucyjne dokonane przez organ egzekucyjny. W ocenie Organu odwoławczego Trybunał Konstytucyjny wskazał jedynie na konieczność określenia granicy ustalonych kosztów stosownie do pracochłonności i kosztowności czynności, z którymi się wiązały działania administracji. Powtórzono też wcześniej już formułowane tezy, że skoro na jednym z rachunków bankowych Dłużnika znajdowały się środki, to zasadne było obciążenie Wierzyciela opłatą za zajęcie tej wierzytelności. Stawki kosztów egzekucyjnych przyjęte przez Organ egzekucyjny nie powodują zaś zerwania związku między świadczeniem Naczelnika Urzędu Skarbowego, a wysokością opłat ponoszonych za dokonane czynności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga jest zasadna, chociaż nie ze wszystkich powodów w niej wskazanych. Zgodnie z art. 64c § 1 u.p.e.a., co do zasady koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego. Jeżeli natomiast należności te nie mogą być ściągnięte od wspomnianego podmiotu, pokrywa je wierzyciel (por. art. 64c § 4 u.p.e.a.). Taka właśnie sytuacja zaistniała w analizowanym stanie faktycznym. Ponadto, normatywnym punktem odniesienia dla rozważań Sądu w przedmiotowej sprawie jest art. 64 § 1 pkt 4, a także art. 64 § 6 u.p.e.a. W przepisach tych ustawodawca wskazał na sposób kalkulowania wysokości opłat egzekucyjnych za zajęcie wierzytelności pieniężnych innych niż ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego, z wynagrodzenia za pracę lub innych praw majątkowych (art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a) oraz opłaty manipulacyjnej z tytułu zwrotu wydatków za wszystkie czynności manipulacyjne związane ze stosowaniem środków egzekucyjnych (art. 64 § 6 u.p.e.a.). Metoda ustalania wysokości obydwu tych należności została zaś ukształtowana w ten sposób, że ustawodawca posłużył się stawką procentową odnoszoną do kwoty egzekwowanej, która jednak nie może skutkować ustaleniem niższej opłaty niż minimalna wartość tej należności, kwotowo wyrażona w odniesieniu do poszczególnych egzekwowanych wartości, w art. 64 u.p.e.a.

Odnosząc się do regulacji prawnej zawartej w art. 64 § 1 pkt 4 oraz w art. 64 § 6 u.p.e.a., Trybunał Konstytucyjny w wielokrotnie już powoływanym wyroku w sprawie o sygn. akt SK 31/14 orzekł, że przepisy te tracą moc w takim zakresie, w jakim nie określają maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne (dot. art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a.) lub nie określają maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej (dot. art. 64 § 6 u.p.e.a.). Wobec braku nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dokonanej przez wzgląd na taką, a nie inną treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego, stosowanie się do dyspozycji tego judykatu spowodowało konieczność takiego określenia wysokości kosztów egzekucyjnych przez organy stosujące ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, aby nie można im było zarzucić naruszenia standardów określonych we wspomnianym wyroku Trybunału Konstytucyjnego, wydanym w sprawie SK 31/14. W ten sposób, wobec zaniechania ustawodawcy, na administrację spadła powinność swoistego, dokonanego w płaszczyźnie stosowania prawa administracyjnego, orzeczniczego wypełnienia luki spowodowanej brakiem regulacji prawnej, tak aby w konkretnym przypadku ustalenie kosztów egzekucyjnych odbyło się z uwzględnieniem dyrektyw zawartych w wyroku w sprawie SK 31/14.

Opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zależy od skuteczności tej czynności. Dzieje się tak, ponieważ w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. ustawodawca wyraźnie uczynił zajęcie wierzytelności, a nie rachunku bankowego warunkiem obciążenia podmiotu zobowiązanego kosztami tej czynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 lipca 2020 r., sygn. akt I GSK 836/20, por. także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 4 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Op 216/20). Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy (por. w szczególności tytuły wykonawcze, wystawione przez wierzyciela i zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego – k. 1 - 4, k. 9 - 12 oraz k. 23 – 26 akt administracyjnych), egzekwowanym zobowiązaniem była kwota [...] zł. (należność główna). Tymczasem na zajętym rachunku bankowym w B S.A. znajdowały się zaledwie [...] zł. W związku z tym, w piśmie z [...] r., wspomniany bank zawiadomił Organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji zajęcia – braku środków (por. k. 31 akt administracyjnych). Tym samym, nie została spełniona ustawowa przesłanka ustalenia opłaty za zajęcie wierzytelności, ukształtowana w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Z tego właśnie powodu postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zostało uchylone.

Jeżeli natomiast chodzi o opłatę manipulacyjną, która obciążono Stronę, w tym zakresie sytuacja przedstawia się nieco inaczej. Obowiązek jej uiszczenia powstaje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Jeżeli zaś pierwszą czynnością egzekucyjną jest zajęcie wierzytelności pieniężnej lub innego prawa majątkowego u dłużnika zajętej wierzytelności, powinność zapłaty opłaty manipulacyjnej powstaje równocześnie z obowiązkiem uiszczenia opłaty za zajęcie (por. art. 64 § 10 u.p.e.a.). Tym samym, obciążenie opłatą manipulacyjną nie jest uzależnione od skuteczności działań podjętych przez administrację. Jedynym warunkiem powstania obowiązku uiszczenia tej należności jest bowiem doręczenie zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 października 2007 r., sygn. akt II FSK 1148/06, por. także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 20 maja 2020 r., sygn. akt II SA/Go 173/20). To zaś ponad wszelką wątpliwość miało miejsce (por. k. 29 – 30 akt administracyjnych).

W tym kontekście należy zauważyć, że z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14 nie wynika, iż wysokość opłaty manipulacyjnej zawsze musi odpowiadać wartości nakładu pracy organu egzekucyjnego albo faktycznie poniesionym przez niego wydatkom. Za niesprzeczne z Konstytucją RP w judykacie tym uznano bowiem stosunkowe określenie wysokości opłaty. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, ustawodawca powinien ustalić górną kwotę opłaty, ponieważ w odniesieniu do należności o znacznej wartości brak takiej górnej granicy może powodować całkowite wręcz zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego, a wysokością opłat ponoszonych za dokonanie tych czynności. Jeżeli natomiast taka sytuacja nie występuje, gdyż naliczona opłata manipulacyjna, nie realizuje w nadmiernym stopniu funkcji represyjnej i spełnia standard określony w wyroku Trybunału, nie można zarzucić organowi naruszenia art. 64 § 6 u.p.e.a.

W przekonaniu Sądu o takim zerwaniu więzi pomiędzy aktywnością Organu egzekucyjnego oraz wysokością opłaty manipulacyjnej nie sposób mówić w przedmiotowej sprawie. Jak bowiem wyartykułował Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, zgodnie z art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a., za zajęcie nieruchomości należne są koszty w wysokości 8 % kwoty egzekwowanej, nie więcej jednak niż 34.200 zł. Tym samym, według stawki 1 % określonej w art. 64 § 6 u.p.e.a. dla opłaty manipulacyjnej wynosi ona maksymalnie (przy przyjęciu proporcjonalnej, jak przy zajęciu nieruchomości, górnej granicy opłaty) 4.275,00 zł. Tymczasem należność ta, ustalona przez Organ odwoławczy, wyniosła [...] zł.

Jednocześnie godzi się podkreślić, że metoda proporcjonalnego naliczania kosztów egzekucyjnych (opłaty manipulacyjnej) jest akceptowana przez Naczelny Sąd Administracyjny. W jego przekonaniu, w ten sposób są realizowane wskazania Trybunału Konstytucyjnego w zakresie uwzględnienia racjonalnej zależności pomiędzy rzeczywistymi kosztami postępowania egzekucyjnego a egzekwowanymi kwotami. Ponadto metoda ta pozwala na oparcie się przez organy egzekucyjne na obiektywnych kryteriach, mających niewątpliwe podstawy prawne w art. 64 § 6 u.p.e.a. oraz umożliwia kontrolę zastosowania tych wskaźników zarówno zobowiązanym, jak i sądom administracyjnym (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 lutego 2019 r., sygn. akt II FSK 2094/18, z 24 maja 2019 r., sygn. akt II FSK 407/1 oraz z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt II FSK 2549/17). Dlatego, w przedmiotowej sprawie, Sąd nie zakwestionował zasadności obciążenia Wierzyciela opłatą manipulacyjną w wysokości przyjętej przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Zastrzeżenia Sądu wzbudziło natomiast i to było przyczyną uchylenia decyzji ostatecznej, ustalenie Skarżącemu opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Doszło do niego bowiem pomimo, że ta aktywność Organu egzekucyjnego okazała się nieskuteczna. Wskazaną okoliczność Dyrektor Izby Administracji Skarbowej powinien wziąć pod uwagę ponownie orzekając w sprawie.

W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. Stało się tak na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). O kosztach postępowania, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Na zasądzoną kwotę w wysokości 580 zł. złożył się wpis od skargi uiszczony przez Stronę, w kwocie 100 zł. oraz wynagrodzenie pełnomocnika (adwokata) ustanowionego w sprawie, w wysokości 480 zł. O wysokości wynagrodzenia pełnomocnika Sąd orzekł na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U z 2015 r., poz. 1800).