Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 817/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 50-51, art. 48
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art.7, art. 77, art. 80, art. 8, art. 107, art. 6, art. 16,
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Protokolant Sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2022 r. sprawy ze skargi T. T. oraz J. T. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 18 sierpnia 2021 r., znak: ZOA-XIV.7721.21.2021 Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania T. T. i J. T., utrzymał w mocy od decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Biała Podlaska z dnia 15.06.2021 r., znak: PINB.SIO.7355/3/2020, nakazującą inwestorowi J. T. i T. T. wykonanie rozbiórki ściany grubości 24 cm i wymiarach: długości 4,40 m i wysokości 3,98 m wraz z fundamentem, usytuowanej w granicy pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...], zrealizowanej w ramach rozbudowy i nadbudowy budynku handlowo-usługowego, zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w B. P., w związku z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie rozbudowanej części obiektu do stanu zgodnego z prawem oraz decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU o stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08 w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ściany w granicy z działką o nr ewid.[...] oraz dachu pomiędzy tą ścianą a budynkiem.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 30.04.2008 r. została wydana przez Prezydenta Miasta Biała Podlaska decyzja Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę J. i T. T. polegającego na nadbudowie i rozbudowie budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego w B. P. przy ul. [...] na działce o nr ewid. [...] - zgodnie z projektem zagospodarowania działki i projektem budowlanym.

Decyzją z dnia 9.11.2016 r. znak: IF-VII.7840.5.23.2016.MK Wojewoda Lubelski stwierdził nieważność ww. decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. Nr 117/08. Po rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 3.01.2017 r. znak: DOA.7110.1141.2016.KAL uchylił w całości ww. decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 9.11.2016 r. i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20.12.2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 478/17 uchylił zaskarżoną decyzję GINB z dnia 3.01.2017 r.

W związku z ww. wyrokiem, po ponownym rozpoznaniu-sprawy, GINB decyzją ostateczną z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU uchylił ww. decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 9.11.2016 r. znak: IF-VII.7840.5.23.2016.MK i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08 w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ściany w granicy z działką o nr ewid.[...] oraz dachu pomiędzy tą ścianą a budynkiem, w pozostałej części odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z 30.04.2008 r. nr 117/08. W uzasadnieniu ww. decyzji GINB stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08 w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ściany w granicy z działką o nr ewid.[...] oraz dachu opartego na tej ścianie i na rozbudowywanym i nadbudowywanym budynku została wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 12 ust. 1 pkt 2 (który stanowi o konieczności sytuowania w odległości 3 m od granicy z sąsiednią działką w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy) i § 12 ust 5 (według którego okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej, po których mowa w ust. 1, o więcej niż 0,8 m) rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 - według stanu prawnego na dzień [...] r., tj. dnia zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę).

Wyrokiem z dnia 25.04.2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 2473/18 WSA w Warszawie oddalił skargę na ww. decyzję GINB z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU. Powyższy wyrok stał się prawomocny od dnia 28.05.2019 r.

Nadto Wojewoda Lubelski decyzją ostateczną z dnia 2.04.2020 r. znak: IF-VII.7840.5.68.2019.MD utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 21.10.2019 r. znak: UAB.6740.237.2019.ETW4, odmawiającą zmiany decyzji z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-l35/08, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na nadbudowę i rozbudowę budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w B. P. w zakresie architektury i konstrukcji przedmiotowego obiektu, tj. wykonania ściany wraz z zadaszeniem przy granicy działki nr ewid.[...] WSA w Lublinie wyrokiem z dnia 19.11.2020 r. sygn. akt II SA/Lu 326/20 oddalił skargę państwa J. i T. T. na ww. decyzję ostateczną Wojewody Lubelskiego z dnia 2.04.2020 r.

W dniu 7.01.2020 r. do PINB Miasta Biała Podlaska wpłynął wniosek K. Ż. i B. Ż. dotyczący nakazania "rozbiórki samowoli budowlanej w osi granicy działek [...] i [...] dokonanej przez inwestorów J. i T. T. oraz przywrócenie stanu ogrodzenia sprzed rozpoczęcia samowoli budowlanej niezgodnej z decyzją o warunkach zabudowy nr Ua.EBY.III-7331-311/07 z dnia 09.01.2008 r. oraz mapą do celów projektowych".

Działając na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. PINB Miasta Biała Podlaska wszczął postępowanie administracyjne z wniosku państwa B. i K. Ż. w sprawie nakazania rozbiórki ściany usytuowanej w granicy pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...] realizowanej w ramach rozbudowy i nadbudowy budynku handlowo-usługowego, zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w B. P., w związku z decyzją GINB z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.114L2016.RTU.

W dniu 21.02.2020 r. w przedmiotowej sprawie zostały przeprowadzone przez PINB Miasta Biała Podlaska oględziny z ustaleń. Z treści sporządzonego protokołu oględzin wynika, że w dniu oględzin stwierdzono, że inwestorzy: J. i T. T. w ramach udzielonego pozwolenia na budowę decyzją z dnia 30.04.2008 r. znak: Ua.DM.IV-7353-135/08 wykonali m.in. ścianę w granicy działki o nr ewid.[...] o długości 4,40 m i wysokości od powierzchni utwardzonej - 3,98 m. Przedmiotowa ściana składa się ze ściany żelbetowej o wysokości 1,06 m od powierzchni utwardzonej oraz trzech trzpieni żelbetowych. Przestrzeń między trzpieniami żelbetowymi wypełniona jest bloczkami z betonu komórkowego i jest zwieńczona w górnej części wieńcem żelbetowym. Grubość ściany wynosi 24 cm.

Z zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08 projektu budowlanego (opis techniczny projektu - strona 3) wynika, że na działce nr ewid. [...] w B. P. istniał parterowy, podpiwniczony budynek usługowy z wielospadowym dachem. Przedmiotowy projekt budowlany zakładał rozbudowę ww. budynku poprzez dobudowę od strony wschodniej oraz nadbudowę. W części parteru wydzielone zostało pomieszczenie usługowe na handel artykułami chemicznymi, natomiast piwnica, piętro i użytkowe poddasze zostały przeznaczone na część mieszkalną. Część ściany południowej projektowanej rozbudowy została zaprojektowana w odległości 3,00 m od granicy z działką nr [...]. Jak wynika z części rysunkowej zatwierdzonego projektu budowlanego (rzut parteru - rysunek nr [...] oraz przekrój A-A - rysunek 9) w granicy z działką nr [...] zaprojektowano ścianę o długości 573 cm i wysokości ok. 263 cm będącą podstawą dla dachu, który z drugiej strony ma opierać się na powstającym budynku, stanowiąc jego część.

Z uwagi na powyższe Powiatowy Inspektor Nadzoru. Budowlanego Miasta Biała Podlaska, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 Prawa budowlanego, nakazał inwestorowi: J. T. i T. T. wykonanie rozbiórki ściany grubości 24 cm i wymiarach: długości 4,40 m i wysokości 3,98 m wraz z fundamentem, usytuowanej w granicy pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...].

W wyniku odwołania wniesionego przez T. T. i J. T. w sprawie orzekał Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie, który decyzją z dnia 18 sierpnia 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie nakazujące wykonanie rozbiórki ściany grubości wraz z fundamentem, usytuowanej w granicy pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...], zrealizowanej w ramach rozbudowy i nadbudowy budynku handlowo-usługowego, zlokalizowanego na działce nr ewid. [...].[...] położonej przy ul. [...] w B. P..

Organ odwoławczy przytoczył w uzasadnieniu decyzji ustalenia dokonane w sprawie przez organ I instancji, wyjaśniając przy tym, że w sprawie miały przepisy Prawa budowlanego obowiązujące przed wejściem w życie ustawy z dnia 13.02.2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471).

Organ podniósł, że biorąc pod uwagę ww. decyzję ostateczną GINB z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU, a także prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 25.04.2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 2473/18 oddalający skargę na ww. decyzję GINB z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU, a także ustalenia dokonane przez PINB Miasta Biała Podlaska podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 21.02.2020 r., które potwierdziły naruszenie przepisów techniczno-budowlanych stwierdzić należy, iż organ nadzoru budowlanego był zobligowany do przeprowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 51 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji) w celu doprowadzenia przedmiotowej inwestycji do zgodności z prawem.

Organ stwierdził również, że w sprawie zaistniała przesłanka z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji), która spowodowała, iż organ nadzoru budowlanego był zobligowany do zastosowania przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji).

Organ, odwołując się do treści art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, wyjaśnił, że istotą postępowania, o którym mowa w art. -51 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji) jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, co należy rozumieć jako stan, w którym wykonane roboty budowlane nie będą pozostawały w kolizji z przepisami prawa, a w szczególności z przepisami Prawa budowlanego.

Jak zauważył Inspektor Nadzoru Budowlanego w sprawie organ zbadał czy nie zachodzi konieczność zastosowania trybu art. 51 ust. 1 pkt 1 bądź pkt 2 Prawa budowlanego w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego.

W sytuacji gdy roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem zastosowanie znajduje art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji), wówczas organ nakazuje zaniechanie dalszych robót (co w stosunku do prac już wykonanych raczej nie znajduje zastosowania), rozbiórkę obiektu lub doprowadzenie do stanu poprzedniego. W takiej sytuacji wydana decyzja kończy postępowanie legalizacyjne w sposób negatywny. Jeżeli natomiast możliwe jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, wówczas organ wydaje decyzję w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji), nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, jeżeli konieczność taka zachodzi. Następnie w oparciu o przepis art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ww. nowelizacji) organ orzeka o wykonaniu obowiązku, albo w przypadku jego niewykonania, nakazuje rozbiórkę obiektu lub jego części lub doprowadzenie do stanu poprzedniego (w odniesieniu do prac już wykonanych przewidziane w przepisie rozstrzygnięcie o nakazie zaniechania dalszych robót nie znajduje uzasadnienia).

Natomiast w sytuacji ustalenia przez organ, w wyniku wszczętego postępowania administracyjnego w sprawie wykonanych robót budowlanych, że są one zgodne ze standardami i nie zachodzi konieczność wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, brak jest przesłanek do kontynuowania postępowania naprawczego i z tego względu organ uprawniony jest do zakończenia wszczętego postępowania w sprawie poprzez wydanie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego decyzji o odmowie nałożenia na inwestora obowiązków wymienionych tym przepisem.

Organ, analizując treść art. 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stwierdził, że w sprawie słusznie ustalił organ I instancji, że brak jest możliwości usytuowania rozbudowy obiektu w granicy z działką nr ewid.[...], gdyż przesłanki wymienione wyżej nie zostały spełnione.

Dodatkowo organ wskazał, iż jak wynika z przepisu § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej, o których mowa w ust. I o więcej niż 0,8 m.

Zważywszy na wymienione powyżej okoliczności w ocenie organu należało stwierdzić, że określone w zatwierdzonym projekcie budowlanym usytuowanie rozbudowanej części obiektu, tj. ściany w granicy z działką nr ewid.[...] oraz zadaszenia stanowi naruszenie § 12 ust. 1 pkt 2, a także § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia, co skutkuje zastosowaniem przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Wymienione względy skutkujące naruszenie ww. przepisów techniczno-budowlanych, które nie mogą być zaaprobowane przez organ nadzoru budowlanego powodują, iż wynikła kwestia dokonania przez inwestorów odstępstwa w trakcie realizacji robót w zakresie zmiany długości przedmiotowej ściany w granicy między działkami nr [...] i [...] w B. P. oraz zwiększenia jej wysokości nie ma znaczenia.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że istotą postępowania odwoławczego, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a., jest ponowne rozpatrzenie sprawy w pełnym zakresie przez organ odwoławczy. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji, jak i ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy. Zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą, wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. Wbrew zarzutom podnoszonym w odwołaniach ustalenia dokonane przez PINB Miasta Biała Podlaska, a także dokonana przez organ I instancji ocena zgromadzonego materiału dowodowego w oparciu, o który zostało wydane w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcie nie nastąpiło z naruszeniem przepisów określonych w k.p.a. PINB Miasta Biała Podlaska był uprawniony do zastosowania przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 (wobec zakończenia robót budowlanych) Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem w życie ww. nowelizacji) wobec stwierdzonych naruszeń przepisów prawa.

Jak podniósł organ stwierdzone przez PINB Miasta Biała Podlaska naruszenie przepisów prawa, a także biorąc pod uwagę ww. decyzję ostateczną GINB z dnia 30.08.2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU, a także prawomocny ww. wyrok WSA w Warszawie z dnia 25.04.2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 2473/18 powodują, iż fakt prowadzonego i niezakończonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie postępowania dotyczącego kwestii wydania pozwolenia na zmianę decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08 w zakresie architektury i konstrukcji ściany i zadaszenia przy granicy działki nr ewid.[...] z uwagi na wyrok WSA w Lublinie z dnia 19.11.2020 r. sygn. akt II SA/Lu 326/20 oddalający skargę J. i T. T. na ww. decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 2.04.2020 r. znak: IF-VII.7840.5.68.2019.MD nie mają dla przedmiotowego rozstrzygnięcia znaczenia, a w związku z tym nie zachodzi okoliczność do zastosowania przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Podkreślić także należy, iż według art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego - istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Decyzję taka inwestor jest uprawniony uzyskać przed wykonaniem zamierzanych zmian, a nie już po ich wykonaniu. Zakres rozstrzygnięcia w tej sprawie dotyczy robót budowlanych już wykonanych. Wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 9 ust. 3 Prawa budowlanego - w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7, jednak dokonuje się tego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

Końcowo organ wskazał, że decyzja dotycząca udzielenia pozwolenia na dokończenie budowy kontenera chłodniczego z dnia 7.07.1994 r. znak: NB.VI-7351/1/22/94 nie jest powiązana z przedmiotowym postępowaniem i nie ma związku z decyzją Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30.04.2008 r. nr 117/08, czy też inne kwestie nie mają wpływu na wydane rozstrzygnięcie.

Decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie została zaskarżona przez J. T. i T. T. (dalej także jako: "skarżący" lub "inwestorzy") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

W skardze decyzji zarzucono:

1) naruszenia przepisów postępowania, tj.: art. 7, art. 12, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej: k.p.a.) - poprzez niezebranie i nierozważenie całego materiału dowodowego, dowolną ocenę materiału dowodowego, a w konsekwencji niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy - które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało:

a) błędnym przekonaniem organu - które nie poddawał weryfikacji na żadnym etapie postępowania - że ściana ogniowa została wybudowana na podstawie decyzji z 08-VI-1993r. i 07-VII-1994r. podczas gdy powołane decyzje stanowią o ścianie przeciwpożarowej przylegającej do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce,

b) brakiem ustaleń treści, czy nawet pomijaniem pozostałych decyzji istotnych z punktu widzenia Skarżących, tj.:

• decyzja nr. 17/93 z dnia 08-VI-1993r.

o Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji z dnia 21-V-1993r.

o Decyzja o wskazaniach lokalizacyjnych z dnia 30-III-1993r.

• decyzja nr. 22/94 z dnia 28-11- 1994r.

o Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji z dnia 08-VI-1994r.

o Wskazania lokalizacyjne z dnia 28-II-1994r.

• decyzja zamienna nr 129/12 z dnia 28-V-2012 r.

potwierdzających dwuetapowość inwestycji oraz charakter inwestycji przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z funkcją towarzyszącą gospodarczo-garażową, bez podawania przyczyn odmówienia wiarygodności tym dokumentom;

c) pominięciem istotnych dla sprawy dokumentów bez podawania przyczyn odmówienia wiarygodności tym dokumentom - w postaci:

• pisma T. T. z dnia [...] października 2019 r. skierowanego do Urzędu Miasta Białą Podlaska dotyczącego postanowienia nr. UAB.6740.237.2019.ETW4, w którego uzasadnieniu dokładnie opisany jest ten stan rzeczy,

• odpowiedzi Lubelskiego Urzędu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 03 czerwca 2020 roku na skargę małżonków T. do WSA (znak: [...]), z których wynika, że inwestycja Skarżących stanowiła zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z funkcją towarzyszącą gospodarczo-garażowo-usługową;

d) błędnym przekonaniem organu - które nie poddawał weryfikacji na żadnym etapie postępowania - że na przedmiotowej działce jest możliwe zachowanie odległości, o których mowa w § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia z 2002 r;

e) błędnym przekonaniem organu - które nie poddawał weryfikacji na żadnym etapie postępowania - że na sąsiedniej działce bezpośrednio przy granicy nie istnieje budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych, co dopuszczało sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy tej granicy, przylegającej do istniejącej ściany, o których mowa w § 12 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia z 2002r (według stanu z dnia 30/04/2008r);

f) brakiem ustaleń w zakresie zobowiązywania Skarżącego T. T. przez pracowników administracyjnych w Urzędzie Miasta Biała Podlaska w 2008 r. do poprawiania dokumentacji o ściankę ogniową do otworu windy i kontenera usytuowanych bezpośrednio po granicy, jak również w 2012 r. do poprawienia dokumentacji o ścianki ogniowe dotyczące zamiany poddasza nieużytkowego na użytkowe - co przyczyniło się do konieczności zmiany prac budowlanych w sposób odpowiadającym wytycznym urzędnikom Urzędu Miasta;

2) wymienione działania/zaniechania doprowadziły do naruszenia art. 8 § 1 KPA, tj. zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, poprzez bezpodstawne wydanie przez organ orzeczenia uniemożliwiającego realizację praw nabytych jednostki;

3) naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. § 330 pkt 1) rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1065, ze zm. - dalej "Rozporządzenie z 2002r") - przez uznanie, że w zaistniałym stanie faktycznym należy stosować warunki usytuowania budynku oraz rodzaj zabudowy określone w powołanym rozporządzeniu, pomimo wydania w dniu 07 lipca 1994 roku przez Kierownika Urzędu Rejonowego w Białej Podlaskiej decyzji o udzieleniu pozwolenia na dokończenie budowy kontenera chłodniczego (znak: NB.VI-7351/1/22/94) posadowionego na granicy działki, a inwestycja ta była realizowana za bezterminową zgodą właściciela działki sąsiedniej numer ewidencyjny 2327;

4) naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia z 2002r. - przez błędne uznanie, że szerokość działki jest mierzona wyłącznie wzdłuż granicy sąsiadującej z ulicą nawet w sytuacji, gdy działka me ma regularnego kształtu;

5) naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. § 12 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia z 2002r. w brzmieniu obowiązującym z dniu 30/04/2008r przez błędne przyjęcie, że w ówczesnym stanie faktycznym możliwym było zachowanie odległości jak w § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia z 2002 r.;

6) naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. § 12 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia z 2002r. w brzmieniu obowiązującym z dniu 30/04/2008r przez błędne przyjęcie, że na sąsiedniej działce bezpośrednio przy granicy nie istnieje budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych, co dopuszczało sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy tej granicy, przylegającej do istniejącej ściany.

Wskazując na takie zarzuty wniesiono o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżących od organu zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, jego zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie postanowienia następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Skarga w sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygając w sprawie organ nie naruszył także przepisów prawa materialnego.

Już w tym miejscu należy podkreślić, że ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji znajdują potwierdzenie w niewadliwie zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, wobec czego materiał ten należało uznać za wystarczający do podjęcia prawidłowej i zgodnej z prawem decyzji w przedmiocie nakazania rozbiórki części obiektu budowlanego.

Organ administracji dokonał także właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, jak też prawidłowo zastosował normy prawne do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

W myśl przepisu art. 7 k.p.a., organ administracji podejmuje wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zaś zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności. Ocena dowodów powinna być dokonana na podstawie całego zebranego materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.).

Organ administracyjny jest więc zobowiązany na podstawie przytoczonych przepisów do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas może ocenić, czy dana okoliczność została wyjaśniona i udowodniona.

W rozpoznawanej sprawie organ administracji nie naruszył wskazanych reguł postępowania. Organ zebrał wyczerpująco cały materiał dowodowy, rozważył go i poddał ocenie, zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustalił dokładnie stan faktyczny i wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, mając na względzie treść mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa.

Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ wziął pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i dowody zgromadzone w aktach sprawy, w tym także te związane z sytuacją prawną i faktyczną inwestorów oraz wykonanej przez nich, w ramach rozbudowy i nadbudowy budynku handlowo-usługowego, ściany usytuowanej w granicy pomiędzy działkami oznaczonymi w ewidencji gruntów nr [...] i [...]

Ustalenia organu w tym zakresie nie budzą zastrzeżeń. Ustalenia te wynikają bowiem z przeprowadzonych w sprawie i wskazanych w uzasadnieniu decyzji dowodów. Większość dowodów, które stanowiły podstawę ustaleń dokonanych w sprawie, to dowody w postaci dokumentów urzędowych, których prawdziwość w żaden sposób nie została podważona.

Podkreślić należy również, że także sami skarżący nie wskazują takich środków dowodowych, które będąc pominięte przez organ, miałyby znaczenie dla ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Żaden z przywoływanych przez skarżących, czy to w odwołaniu, czy w skardze, dokumentów nie podważa ustaleń faktycznych leżących u podstaw nakazanej rozbiórki.

Organ nie naruszył także dyspozycji art. 6 k.p.a.

Zasada legalizmu (praworządności) oznacza, że organ musi działać na podstawie i w granicach prawa.

W sprawie organ działał na podstawie przepisów obowiązującego prawa.

Nie ma podstaw do podzielenia zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wymagane powyższym przepisem, co umożliwia przeprowadzenie kontroli sądowej wydanego przez organ rozstrzygnięcia. W motywach zaskarżonej decyzji organ odwoławczy rzeczowo i z poszanowaniem reguł określonych w art. 107 § 3 k.p.a. wyjaśnił przesłanki natury faktycznej i prawnej podjętego rozstrzygnięcia.

Brak jest również podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego.

Prawnomaterialną podstawę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie stanowiły przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. - dalej jako: "prawo budowlane" lub "p.b."), przy czym z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie i niezakończenie go przed dniem 19 września 2020 r., w sprawie przepisy prawa budowlanego stosować należało w brzmieniu dotychczasowym (art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471).

Zaskarżoną decyzją Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie utrzymał w mocy decyzję nakazującą inwestorowi - J. T. i T. T. wykonanie rozbiórki ściany gr. 24 cm i wymiarach: długości 4,40m i wysokości 3,98m wraz z fundamentem, usytuowanej w granicy pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...] zrealizowanej w ramach rozbudowy i nadbudowy budynku handlowo-usługowego, zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w B. P., w związku z naruszeniem przepisów techniczno - budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie rozbudowanej części obiektu do stanu zgodnego z prawem oraz decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 sierpnia 2018 r. znak: DOA.7110.1141.2016.RTU o stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08 w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ściany w granicy z działką o nr ewid.[...] oraz dachu pomiędzy tą ścianą a budynkiem.

Zasadnicza część zarzutów i wywodów skargi koncentruje się na próbie wykazania legalności wykonania spornej ściany poprzez odwołanie się do wieloetapowego charakteru inwestycji realizowanych na działce inwestorów nr [...], w tym sugerowaniu, że legalność pobudowania ściany wynika z innych aktów architektoniczno-budowlanych niż decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08.

Stanowisko takie uznać należy za całkowicie chybione z tej przyczyny, że pozostaje ono w sprzeczności z dowodami zgromadzonymi w sprawie, w tym także treścią ostatecznych decyzji administracyjnych oraz orzeczeń sądowych.

Po pierwsze należy wskazać, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika w sposób jednoznaczny, że sporna ściana, usytuowana na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...], jest ścianą wykonaną w ramach robót budowlanych realizowanych na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę J. i T. T. polegającego na nadbudowie i rozbudowie budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego w B. P. przy ul. [...] na działce o nr ewid. [...] - zgodnie z projektem zagospodarowania działki i projektem budowlanym opracowanym przez mgr inż. arch. H. D..

Wniosek taki wywieść należy przede wszystkim z zapisów zawartych w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., który stanowił podstawę udzielonego pozwolenia na nadbudowę i rozbudowę budynku.

Z treści przedstawionego wówczas przez skarżących projektu budowlanego, w tym w szczególności z projektu zagospodarowania terenu, rzutu parteru oraz przekroju A-A (akta administracyjne - projekt budowlany k.18, 21 i 26) wynika, że sporna ścina stanowiła element robót budowlanych przewidzianych do wykonania w projekcie budowlanym w ramach inwestycji polegającej na nadbudowie i rozbudowie przez J. T. i T. T. budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego w B. P. przy ul. [...] na działce o nr ewid. [...], będąc przy tym podstawą dla dachu, który z drugiej strony miał opierać się na powstającym budynku, stanowiąc część nadbudowywanego i rozbudowywanego budynku.

Po drugie okoliczność ta została już przesądzona w decyzji, która stanowiła impuls i podstawę do wydania obecnie zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 sierpnia 2018 r., znak: DOA.7110.1141.2016.RTU.

Decyzją tą stwierdzono bowiem nieważność decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08 w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ściany w granicy z działką o nr ewid. [...] oraz dachu pomiędzy tą ścianą a budynkiem.

Decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 sierpnia 2018 r. dotyczyła wprost spornej ściany usytuowanej na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...], na wykonanie której udzielono pozwolenia decyzją Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08.

Z uzasadnienia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika także jednoznacznie, że u podstaw stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. w części dotyczącej spornej ściany legło stwierdzenie, że decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08 w części dotyczącej ściany w granicy z działką o nr ewid.[...] i dachu opartego na tejże ścianie i powstającym budynku, rażąco narusza podstawowe przepisy określające usytuowanie budynków poprzez zaprojektowanie ściany niezgodnie z § 12 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz w konsekwencji naruszenie art. 35 ust. 1 prawa budowlanego.

Decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 sierpnia 2018 r. jest ostateczna w związku z czym wiążę ona jej adresatów i kształtuje sytuację prawną skarżących w niniejszej sprawie.

Decyzją tą oraz wynikającymi z niej konsekwencjami związane były także organy w niniejszym postępowaniu, zwłaszcza z uwagi na to, że dotyczyła ona tych samych stron oraz robót budowlanych.

Z art. 16 § 1 k.p.a. wywieść należy, że ostateczna decyzja organów administracji publicznej korzysta z domniemania legalności i dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym, dopóty organ, podobnie zresztą jak i sąd administracyjny, zobowiązany jest do jej uwzględnienia przy wydawaniu swojego rozstrzygnięcia.

W taki też sam sposób oceniać należało w sprawie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2473/18, którym oddalono skargę J. T. i T. T. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 sierpnia 2018 r.

Warto także wskazać, że już we w pierwszym orzeczeniu wydanym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 478/17 uchylił wcześniejszą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji, stwierdzono, że sporna ściana z zadaszeniem - poprzez jej powiązanie z budynkiem nawet tylko wspornikami - stanowi jego część.

Już więc z tego względu prawidłowo organy przyjęły, że sporna ściana, usytuowana na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...], jest ścianą wykonaną w ramach robót budowlanych realizowanych na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę J. i T. T. polegającego na nadbudowie i rozbudowie budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego w B. P. przy ul. [...] na działce o nr ewid. [...].

Po drugie wniosek taki uzasadnia również to, że wbrew odmiennym wywodom i sugestiom skarżących, z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, by sporna ściana została wykonana w ramach robót budowlanych wykonywanych na podstawie innych aktów architektoniczno-budowlanych niż decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08.

Z akt sprawy wynika bowiem, że te inne akty architektoniczno-budowlane dotyczą innych robót budowlanych lub obiektów niż sporna ściana usytuowana na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...].

Z przedstawionych przez skarżących innych aktów architektoniczno-budowlanych, z których część została złożona już w postępowaniu administracyjnym (k. 42-52, 67-71 akt administracyjnych), a część w postępowaniu sądowym (k. 9-16 akt sądowych), wynika, że te inne roboty budowlane realizowane przez skarżących dotyczyły przede wszystkim budowy pawilonu handlowego oraz kontenera chłodniczego.

Z dokumentów tych nie wynika w żaden sposób, by w ramach tych inwestycji zezwolono na realizacje i faktycznie wykonano sporną ścianę usytuowana na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...].

Przeciwnie z dokumentów dotyczących budowy kontenera chłodniczego wynika wręcz, że inwestycja ta polegała jedynie na posadowieniu kontenera na gruncie, a nie na budowie ściany oddzielającej kontener od nieruchomości sąsiedniej.

Wskazuje na to przykładowo treść przedstawionych przez skarżących map oraz decyzji z dnia 28 lutego 1994 r. i 8 czerwca 1994 r., z których wynika, że inwestycja ta polegać miała na ustawieniu kontenera po granicy. Współgra z tym także treść oświadczenia właściciela nieruchomości sąsiedniej z dnia 21 marca 1994 r. (k.44 akt administracyjnego), którego istotą jest zezwolenie na ustawienie kontenera chłodni bezpośrednio przy granicy, a nie zezwolenie na wybudowanie ściany w takim miejscu.

Również z dokumentów dotyczących budowy pawilonu handlowego nie wynika by w jakimkolwiek stopniu dotyczyły one wykonania spornej ściany usytuowanej przy granicy z działką nr [...].

Jeżeli chodzi o treści decyzji z dnia 28 maja 2012 r. (k.48 akt administracyjnego; k. 16 akt sądowych) to wprawdzie istotnie mowa jest w niej o wykonaniu ściany oddzielenia przeciwpożarowego, jednakże dotyczy to ściany od strony działki nr [...], a nie od strony działki nr [...]. Decyzja ta dotyczy zatem wykonania innej ściany niż ściana będące przedmiotem postępowania w sprawie.

Z tych też względów przyjąć należało, że sporna ściana, usytuowana na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...], jest ścianą wykonaną w ramach robót budowlanych realizowanych na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę J. i T. T. polegającego na nadbudowie i rozbudowie budynku handlowo-usługowego zlokalizowanego w B. P. przy ul. [...] na działce o nr ewid. [...].

Sytuacja, w której już po uzyskaniu pozwolenia na budowę i wykonaniu robót budowlanych stwierdzona została nieważność decyzji udzielającej pozwolenia na budowę uprawniła organy do wszczęcia tzw. postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 prawa budowlanego.

Podzielić należy bowiem, utrwalone już w tym względzie orzecznictwo sądowe, które wskazuje, że w przypadku, gdy obiekt budowlany został wykonany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, przed stwierdzeniem jej nieważności, podstawą orzekania w sprawie powinny być przepisy art. 50-51 p.b., nie zaś art. 48 p.b.

Prawidłowo zatem w sprawie organy zastosowały tryb postępowania naprawczego z art. 50-51 prawa budowlanego.

Prawidłowo także w realiach faktycznych sprawy organy nakazały inwestorom rozbiórkę spornej ściany na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 prawa budowlanego.

W myśl art. 51 ust. 7 p.b. przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

Nałożenie na inwestorów obowiązków z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 p.b. uprawnione jest wtedy, gdy roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

Hipotezą art. 51 ust. 7 p.b. objęta jest zatem również sytuacja określona w art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., a więc sytuacja, w której roboty budowlane zostały wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach, przy czym pod pojęciem sprzeczności z przepisami, o której mowa w tym artykule rozumieć należy także sprzeczność z przepisami techniczno-budowlanymi.

Art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. upoważnia organ nadzoru budowlanego do nałożenia na inwestora nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części.

Oczywiście, również i w przypadku zaistnienia wadliwości, o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., w pierwszej kolejności rozważyć należy możność doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Możliwość taka istnieje jednak tylko wtedy, gdy ze względu na charakter zaistniałej samowoli budowlanej, wykonane wadliwie roboty budowlane mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem.

W realiach przedmiotowej sprawy wadliwość, której dopuścili się skarżący wykonującą sporną ścianę bezpośrednio przy granicy z nieruchomością sąsiednią, jest tego rodzaju, że nie mogła zostać ona wyeliminowana a sporna część obiektu doprowadzona do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych.

Inwestorzy wykonując sporną ścianę, stanowiącą część realizowanej inwestycji polegającej na nadbudowie i rozbudowie budynku handlowo-usługowego, bezpośrednio przy granicy z nieruchomością sąsiednią, naruszyli przepisy techniczno-budowlane dotyczące sytuowania nieruchomości, tj. § 12 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm. - dalej jako: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych budynków" lub "r.w.t.b.u.").

To, że w realiach faktycznych sprawy nie istnieje możliwość sytuowania spornej ściany bezpośrednio przy granicy z działką nr [...] przesądzone zostało w istocie już w ostatecznej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 sierpnia 2018 r., znak: DOA.7110.1141.2016.RTU, którą stwierdzono nieważność decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08 w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ściany w granicy z działką o nr ewid.[...] oraz dachu pomiędzy tą ścianą i budynkiem.

Gdyby bowiem istniała taka możliwość organ nie mógłby przyjąć, że udzielenie pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego, który dopuszcza taką możliwość, stanowi rażące naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1pkt 2 k.p.a.

Niezależnie od powyższego podzielić należy wyrażone w sprawie przez organy stanowisko, że sytuowanie spornej ściany bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią było i jest sprzeczne z dyspozycją § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynków.

Po pierwsze nie została w tym przypadku zachowana odległość 3 m od granicy, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 r.w.t.b.u.

Po drugie w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania wyjątek z § 12 ust. 2 r.w.t.b.u. albowiem na tym terenie brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Po trzecie z przeprowadzonych w sprawie oględzin oraz złożonych map, w tym map projektowych i projektu zagospodarowania terenu, nie wynika, by sporna ścianą przylegała do ściany innego obiektu zlokalizowanego na działce nr [...], co wyklucza możność zastosowania w sprawie § 12 ust. 3 r.w.t.b.u.

Po czwarte możność zastosowania w sprawie § 12 ust. 4 r.w.t.b.u. wyklucza to, że istniejącej na działce nr [...] zabudowy nie można uznać za zabudowę jednorodzinną lub zagrodową.

Charakter zabudowy zrealizowanej na działce nr [...] przesądziła w zasadniczym stopniu decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 30 kwietnia 2008 r. Nr 117/08, znak: Ua.DM.IV-7353-135/08, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę polegającego na nadbudowie i rozbudowie budynku handlowo-usługowego.

Decyzja ta określiła zatem przeznaczenie i sposób użytkowania przedmiotowego budynku, który zakwalifikowany został jako budynek handlowo-usługowy z częścią mieszkalną.

Pomimo więc istnienia części mieszkalnej budynku fakt kwalifikowania jego innej części jako budynku handlowo-usługowego uniemożliwia zaliczenie budynku do zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej, o której mowa w § 12 ust. 4 r.w.t.b.u.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, że w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania przepis § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t.b.u. z tego podstawowego względu, że szerokość działki nr [...] wynosi więcej niż 16 m.

Skarżący błędnie interpretują pojęcie szerokości działki albowiem rozumieć należy je jako wymiar boku działki od strony frontowej, a więc od strony ul. [...].

Z miar podanych na projekcie zagospodarowania działki (k.18 projektu budowlanego) wynika, że szerokość działki nr [...] w najwęższym miejscu, tj. bezpośrednio przy ul. [...] wynosi 16,8 m (5,1 + 4,9 + 6,8 = 16,8), a więc więcej niż 16 m.

Reasumując należy zatem stwierdzić, że sporna ściana wykonana została w sposób niezgodny z przepisami techniczno-budowlanymi - § 12 rozporządzenie w sprawie warunków technicznych budynków.

Powyższe, wobec niemożności doprowadzenia wadliwie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, obligowało organy do zastosowania w sprawie dyspozycji art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. i nakazania rozbiórki części obiektu budowlanego w postaci ściany wraz z fundamentem, usytuowanej w granicy pomiędzy działkami o nr [...] i [...], zrealizowanej w ramach rozbudowy i nadbudowy budynku handlowo-usługowego, zlokalizowanego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w B. P..

Za pozostające bez znaczenia w sprawie uznać należy także podnoszone w skardze zarzuty dotyczące niezakończenia wszczętego na wniosek skarżących w 2019 r. postępowania o zmianę decyzji udzielającej pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...], znak: [...].

Do okoliczności tych odniósł się już organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podobnie jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 19 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Lu, którym oddalono skargę inwestorów na odmowę zmiany decyzji udzielającej pozwolenia na budowę.

Podzielając w tym zakresie stanowisko organu wskazać należy jedynie, że zmiana pozwolenia na budowę, o której mowa w art. 36a prawa budowlanego, dotyczyć może wyłącznie robót budowlanych, które nie zostały jeszcze wykonane.

Decyzja o zmianie pozwolenia na budowę może być wydana, jedynie przed rozpoczęciem określonych robót budowlanych.

Zmiana pozwolenia na budowę wydana w trybie art. 36a ust. 1 p.b. dotyczy bowiem zamierzenia inwestycyjnego, a nie prac już zrealizowanych,

Zmiana pozwolenia na budowę w tym trybie nie może więc dotyczyć takich robót budowlanych jak te będące przedmiotem zaskarżonej decyzji, tj. robót budowlanych już zrealizowanych na podstawie wcześniej wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę.

W tej sytuacji, nie znajdując podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.