Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 585/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 20 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia WSA Władysław Kulon - sprawozdawca Protokolant: Marta Klimczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 listopada 2012 r. sprawy ze skargi Cz. G. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie powierzchni działek oddala skargę.


UZASADNIENIE

Starosta K., decyzją z dnia [...] r. ([...]), podjętą na podstawie art. 7d i art. 20 ust 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 193 poz. 1287 z późn. zm.) oraz § 44, 46 i 47 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w spawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38 poz. 454), a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) odmówił wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków.

W uzasadnieniu wskazał, że w dniu [...] r. Starosta K. wszczął na wniosek Cz. G. postępowanie administracyjne mające na celu dokonanie odpowiednich zmian w ewidencji gruntów, na podstawie której będzie możliwe uregulowanie spraw podatkowych w postępowaniu prowadzonym przez Urząd Miasta w L. We wniosku tym Cz. G. wskazał, że sprawa dotyczy ustalenia rzeczywistych granic działek położonych w miejscowości P., dotyczących działki [...] (stary numer[...]), która w chwili obecnej ma 18 arów, a zgodnie z rejestrem z roku 1956 powinna wynosić 25 arów oraz działki nr [...] (stary numer[...]), która według rejestru z 1956 roku powinna wynosić 20 arów, a w chwili obecnej wynosi 13 arów.

W toku postępowania organ ustalił, że należąca do Cz. G. działka nr [...] o powierzchni 0,18 ha położona jest w P. i prowadzona jest dla niej księga wieczysta nr[...]. Natomiast działka [...] o powierzchni 0,13 ha, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr[...], stanowi własność M.G., a stan w księgach wieczystych jest zgodny ze stanem uwidocznionym w operacie ewidencji gruntów i budynków.

Dalej zauważył, że ewidencja gruntów dla obrębu, w którym znajdują się w/w działki została założona i jest prowadzona od 1962 roku. Pierwszy rejestr z 1962 roku wykazuje, że działka nr [...] posiada powierzchnię 12 arów, a działka nr [...] - 15 arów. Ponadto w 1962 r. dla gospodarstwa rolnego o powierzchni 8,60 ha w skład, którego wchodziły obie w/w działki prowadzona była księga wieczysta nr[...].

Ponadto organ wyjaśnił, że z dołączonej do akt sprawy przez Cz. G. kopii rejestru pomiarowego, na którym wpisano "...ułożono w roku 1955" bez innej daty wynika że działka nr [...] ma powierzchnię 0.25 h, a działka nr [...] - 0,13 ha i jest to jedyny dokument przedstawiający taki stan. W zasobie nie odnaleziono bowiem oryginału ani kopii w/w rejestru.

W dalszej części organ I instancji wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzenia nowych pomiarów w dniach 17 i 18 czerwca 1983 r. spisano protokół z ustalenia stanu władania gruntami, w którym w punkcie 6 wpisano jako władającą działkami nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], o powierzchni 8,68 ha – A. G. Protokół podpisano nazwiskiem G. W roku natomiast 1984 w postępowaniu rozgraniczeniowym z działki nr [...] wydzielono działki [...]i[...], a decyzją z dnia [...] r. zatwierdzono ustalone granice nieruchomości położonych we wsi P., zgodnie z protokołem granicznym z dnia 30 sierpnia 1984 r. stanowiącym integralną część decyzji. Fakt ten odnotowano w rejestrze gruntów wpisując działkę nr [...]o pow. 0,01ha i działkę nr [...]o pow. 0,11 ha.

Kolejno decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...]r. A. G. została wywłaszczona za odszkodowaniem z działki nr [...], która została przekazana pod budowę zbiornika "B.". W dniu 20 marca 1986 r. spisano protokół ogłoszenia wyników pomiaru stanu władania gruntami położonymi na obszarze wsi P., w którego w punkcie 11 wpisano jako osobę władającą – A. G., nr domu[...], działki [...], [...], [...], [...], [...],[...] o powierzchni 4.67 ha z czego dz. [...] ma powierzchnie 0,18 ha, a działka [...] - 0,13 ha. Protokół podpisano nazwiskiem G.

Decyzją z [...] r. Naczelnika Miasta i Gminy L. w sprawie zmian w operacie ewidencji gruntów, zatwierdzono zmiany powierzchni działek stwierdzone w czasie nowego pomiaru gruntów położonych na terenie wsi P. W jej uzasadnieniu wskazano, że niniejszej zmiany dokonano w związku z rozbieżnościami pomiędzy stanem prawnym a faktycznym władania gruntami we wsi P., a nadto, że należy ją wprowadzić na podstawie przedłożonych dokumentów – tj. protokołu ustalenia stanu władania, rejestru pomiarowo-klasyfikacyjnego, mapy ewidencyjnej oraz protokołu ogłoszenia stanu posiadania, z którego wynika iż uczestnicy postępowania zostali zapoznani z wynikami pomiaru.

W związku z powyższym w nowym rejestrze w miejsce działki nr [...] o pow. 0,15 ha wpisano działkę nr [...] o pow. 0,18 ha, a w miejsce działki [...] o pow. 0,11 ha wpisano działkę nr [...] o powierzchni 0,13 ha. Stan taki figuruje w ewidencji gruntów oraz w księdze wieczystej do dnia dzisiejszego.

W dniu 9 września 1986 roku A. G. przekazała gospodarstwo rolne na Skarb Państwa w zamian za rentę. Z pod przejęcia zostały wyłączone dwie działki o nr [...] i [...] pod budynkami mieszkalno – gospodarczymi o ogólnej powierzchni 0,21 ha. Decyzją natomiast Burmistrza Miasta i Gminy L. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie zwrotu działki dożywotniej A. G. nabyła prawa własności działki nr [...]i [...] położonej na terenie wsi P. o powierzchni 0,28 ha.

Następnie organ I instancji wyjaśnił, że strona niniejszego postępowania –Cz. G. nabył prawa do działki [...] i [...] - na mocy umowy darowizny z dnia 28 czerwca 1995 r., natomiast działki [...] i [...] na mocy umowy z dnia 3 czerwca 1998 r. W obu tych umowach powierzchnie przedmiotowych działek zgodne są z rejestrem gruntów. W roku 2010 strona przekazała aktem darowizny z dnia 1 czerwca 2010 r. działkę nr [...] o powierzchni 0,13 ha M.G., dla której prowadzona jest księga wieczysta nr[...]. Oznacza to, że Cz. G. nie posiada interesu prawnego do w/w działki.

Zdaniem Starosty K. stan ewidencji gruntów odzwierciedla stan prawny uwidoczniony w księdze wieczystej. Wprowadzenie natomiast zmiany w operacie ewidencji gruntów, może odbywać się albo w trybie czynności materialno-technicznej, na podstawie zgłoszenia zmiany, albo na podstawie decyzji. Organ przyjął jako tryb wprowadzenia żądanych zmian tryb postępowania administracyjnego. W dniu [...] r. zbadał księgę wieczystą nr [...] i nie znalazł podstaw do wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym polegającym na zmianie powierzchni przedmiotowych działek.

Ponadto organ wskazał, że strona brała czynny udział w postępowaniu, korzystając z prawa do zapoznania się z materiałem dowodowym. Zażądał on m.in. od organu wglądu do oryginału z rejestru gruntów i wykazu zmian gruntowych oraz mapy nr [...] z 1955 roku. Dokumenty powyższe nie zostały jednakże udostępnione stronie ponieważ organ nimi nie dysponuje.

Uznając więc, że strona nie przedłożyła żadnego dokumentu ani opracowania na podstawie, którego można by wprowadzić zmianę, organ I podjął niniejszej rozstrzygnięcie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył Cz. G. wnosząc o jej uchylenie w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7d i 20 ust. 1 i 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 61 § 4, art. 10 oraz art. 7 k.p.a.

Rozwijając powyższe zarzuty Cz. G. wskazał, że organ I instancji nie zawiadomił o toczącym się postępowaniu właściciela działki nr[...], tj. M.G., chociaż dotyczyło ono ważnych dla niego kwestii związanych z powierzchnią działki. Tym samym nie mógł on zająć stanowiska odnośnie dowodów zgromadzonych w toku postępowania, a także nie mógł zgłaszać własnych wniosków dowodowych. Ponadto odwołujący się wskazał, że "brakujące 15 arów z działki nr [...] według ewidencji znajduje się na działce[...], co powoduje, iż jej właściciel F. S. także posiada interes prawny, aby uczestniczyć w przedmiotowym postępowaniu i winien on być zawiadomiony o powyższym".

Zdaniem Cz. G. organ I instancji pomimo posiadania informacji o geodezyjnym obmiarze granicy działki objętej przedmiotowym postępowaniem w 2007 r. nie podjął żadnych działań aby uwzględnić tamte pomiary w analizie stanu faktycznego przedstawionego w decyzji. Tymczasem przedmiotowe pomiary wykazały istniejącą różnicę pomiędzy obecnym stanem działek a rzeczywistym stanem prawnym, co też może potwierdzić geodeta K. Z., o przeprowadzenie dowodu zeznań, którego wniósł dowołujący się.

Dalej Cz. G. podniósł, że organ I instancji bardzo lapidarnie odniósł się do przedłożonego przez niego rejestru pomiarowego z 1955 r. i w zasadzie nie wiadomo czy ten wniosek dowodowy został uwzględniony. Ponadto Starosta nie podjął ustaleń co do zmian jakie powstały po sporządzeniu rejestru ograniczając się do twierdzeń, iż ewidencja gruntu dla przedmiotowej działki została założona w 1962 r. Pominął tym samym wcześniejszy rejestr i wielkość działek w nim ujawnioną. Zarzucił przy tym, że organ I instancji nie przeprowadził wizji lokalnej, która wyjaśniłaby wątpliwości związane z przebiegiem granic.

Dalej odwołujący się wskazał, że jakkolwiek organ I instancji wskazuje, iż w 1962 r. została wskazana zmieniona powierzchnia działki, jednakże jak wynika z zawiadomienia z dnia 13 października 1980 r. żadnych zmian w księgach nie wpisano. Jedyne zmiany odnośnie powierzchni działek polegały na ich powiększeniu o 0,08 ha. Podkreślił także, że mimo istnienia wielu wątpliwości odnośnie dysponowania przez skarżącego pełnomocnictwem M. G., wskazanych w postanowieniu D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]r., organ I instancji nie wyjaśnił powstałych w tym przedmiocie rozbieżności.

Decyzją z dnia [...]r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ([...]) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010r. Nr 193, poz. 1287) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzja Starosty K. wydana została prawidłowo w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a jej uzasadnienie spełnia wymogi zawarte w dyspozycji art. 107 k.p.a.

W dalszej części wskazał, że podstawę żądania skarżącego zmiany powierzchni przedmiotowej działki jest przedłożony rejestr pomiarowy z 1955 r., znajdujący się w aktach księgi wieczystej, z którego wynika, że działka nr[...]posiada ogólną powierzchnię 0,25 ha. Dokument ten nie został włączony do operatu ewidencyjnego zakładanego w 1962 r., bowiem powierzchnia przedmiotowej działki ujawniona została na podstawie stanu faktycznego, wynikającego z pomiaru przy zakładaniu ewidencji gruntów. W księdze wieczystej natomiast rękojmią wiary publicznej objęty jest dział II, zaś wszystkie atrybuty dotyczące oznaczenia nieruchomości w dziale I księgi wieczystej wpisywane są wg danych z operatu ewidencji gruntów i budynków. Zatem dokument ten nie mógł i nie może być przyjęty, jako podstawa wpisu do działu I księgi wieczystej, lub też w operacie ewidencji gruntów, gdzie powierzchnia tej działki wg aktualnego wpisu wynosi 0,18 ha.

Ponadto organ ten uznał, że istotne w przedmiotowej sprawie jest to, że decyzją Naczelnika Miasta i Gminy L. z [...] r. na wniosek A. G. gospodarstwo rolne, wraz z przedmiotową działką ([...]) zostało przekazane na rzecz Skarbu Państwa w zamian za zaopatrzenie emerytalno - rentowe. Przedmiotowa działka ([...]) została także wykreślona z księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości będącej własnością A. G. Tak więc działka [...] stała się własnością Skarbu Państwa, zaś A. G. przysługiwało do tej działki jedynie użytkowanie dożywotnie. Decyzją natomiast Burmistrza Miasta i Gminy L. z dnia [...] r. w sprawie nadania nieodpłatnego na własność, A. G. nabyła ponownie prawo własności do działki nr [...] oraz [...] o powierzchni łącznej 0.28 ha, do których przysługiwało wnioskodawcy prawo użytkowania. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów z 27 marca 1998 r., działka nr [...] posiadała powierzchnię 0,1800 ha, zaś działka [...] powierzchnię 0,1000 ha. Zgodnie z treścią ww. decyzji granice działek zostały okazane zainteresowanym podczas pomiaru przez geodetów i ich powierzchnia do dnia dzisiejszego nie uległa zmianie. A. G. nie wniosła zastrzeżeń, co do granic oraz powierzchni nabywanych działek. Ponadto również Cz. G. nabywając niniejsze działki, nie

na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] r., do którego został dołączony wypis i wyrys z dnia [...] r. z wykazaną powierzchnią działki nr [...]-0,1800 ha i działki nr [...]- 0,1000 ha, nie wniósł zastrzeżeń co do powierzchni nabywanych działek. Oznacza to, że w chwili nabywania przez niego przedmiotowej nieruchomości, wykazana w ewidencji gruntów powierzchnia działki [...]nie została zakwestionowana.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a sprowadzających się do zaniechania powiadomienia właściciela działki nr [...] – tj. M. G. - o toczącym się postępowaniu, organ II instancji wskazał, że Starosta K. zastosował odpowiednią procedurę, co do działki nr [...] (poprzedni nr[...]) i dokonał ustaleń czy wnioskodawca jest w tym zakresie stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Stwierdzając bowiem, że właścicielem działki nr [...] nie jest wnioskodawca, a jego kuzyn – M. G. słusznie uznał on, że względem działki nr [...] Cz. G. nie posiada interesu prawnego w przedmiotowej sprawie.

Organ odwoławczy nie podzielił także twierdzeń Cz. G. odnośnie naruszenia art. 10 i 7 k.p.a, wywodząc, że Starosta K. prawidłowo -stosownie do art. 10 oraz art. 73 § 1 k.p.a. - powiadomił stronę o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, co oznacza, że dopełnił obowiązku zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Ponadto uznał, że decyzja w niniejszej sprawie, wbrew zarzutom podniesionym w odwołaniu, wydana została na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia ocenę i rozstrzygnięcie orzekającego w sprawie organu. Organ odwoławczy nie dopatrzył się również innych naruszeń przepisów postępowania.

Konkludując, organ odwoławczy jeszcze raz wskazał, że obecnie powierzchnia działki figurująca w operacie ewidencji gruntów i budynków, wynika z dokumentów znajdujących się w zasobie geodezyjnym i powinna być utrzymana dotąd, dopóki nie zostaną przedłożone dokumenty wykonane w trybie prawem przewidzianym (§ 46 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków), z których będą wynikać inne dane dotyczące bezpośrednio granic i pośrednio powierzchni działki, a przedstawienie takich dowodów należy do żądającego zmiany powierzchni, czego wnioskodawca nie dokonał. Zauważył przy tym, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji będącej odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego nieruchomości i pełni wyłącznie funkcję informacyjno - techniczną. Nie kształtuje ona nowego, żądanego stanu nieruchomości z uwagi na to, że jest wyłącznie systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach i budynkach.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożył Cz. G., wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie art. 7, 10, 77 § 1, 80 i 61 § 4 kpa oraz art. 7d i art. 20 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Motywując zasadność złożonej skargi skarżący w pierwszej kolejności wskazał, że zawarte w treści zaskarżonej decyzji twierdzenie organu, że nie kwestionował on powierzchni nabywanych działek jest niezgodne ze stanem faktycznym, gdyż zarówno on jak i jego poprzedniczka prawna wielokrotnie kwestionowali granice działek oraz ich powierzchnię, co też wynika z pism kierowanych do Urzędu Wojewódzkiego w J. G. oraz Starostwa Powiatowego w K. G., które dołączone zostały do skargi.

W dalszej części Cz. G. podkreślił, że prowadząc niniejsze postępowanie organy miały obowiązek dokładnie zbadać istnienie przesłanek świadczących o różnicy w powierzchni przedmiotowych działek, korzystając z dostępnych środków dowodowych, zwłaszcza w sytuacji, gdy zwracał on uwagę na

"poważne mankamenty materiału dowodowego" oraz przedstawiając w tej kwestii merytoryczne argumenty. Nie zajmując stanowiska wobec tych spostrzeżeń i nie podejmując inicjatywy dowodowej – zdaniem skarżącego - organy naruszyły m.in. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Dodał przy tym, że organ administracyjny II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji nie wskazał czy dopuścił dowody wnioskowane przez skarżącego, co też stanowi naruszenie wskazanych wyżej przepisów. Zauważył przy tym, że samo powołanie się przez organ na pogląd sądu administracyjnego w żadnej mierze nie zwalniało organu od przeprowadzenia właściwego postępowania wyjaśniającego sprawę oraz zachowania określonych reguł jego oceny (między innymi art. 7 i art. 77 oraz art. 80 k.p.a.) znajdującego swój wyraz w uzasadnieniu wydanej decyzji.

Zdaniem skarżącego w realiach niniejszej sprawy nie zaszły także materialnoprawne przesłanki odnośnie odmowy wprowadzenia zmian w przedmiotowych działkach. Ponadto podkreślił on, że w niniejszej sprawie postępowanie obejmowało także działkę gruntu nr[...], której właścicielem jest M.G., co też oznacza, że przysługiwało mu – jako stronie - prawo do udziału w postępowaniu, jednakże organ II instancji pominął całkowicie tę kwestię. W tym kontekście skarżący wskazał również, że ewentualna zmiana powierzchni działki naruszyłaby uprawnienia posiadacza działki nr [...]- tj. F. S. Pomimo jednak brzmienia art. 61 § 4 k.p.a. nie został on zawiadomiony o toczącym się postępowaniu.

Wreszcie odnosząc się do poglądów orzecznictwa skarżący wskazał, że wyrażona w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej, zobowiązująca organy administracji państwowej m.in. do załatwienia sprawy "mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli".

W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącego wskazał, że nie zasługują one na uwzględnienie, gdyż w toku prowadzonego postępowania organ odwoławczy dokonał wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego i uznał, że powierzchnia działki figurująca w operacie ewidencji gruntów i budynków wynika z dokumentów znajdujących się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym i powinna zostać utrzymana dotąd dopóki nie zostaną przedstawione dokumenty wykonane w trybie prawem przewidzianym, z których będą wynikać inne dane dotyczące bezpośrednio granic, a pośrednio powierzchni działki.

Ponadto podtrzymał swoje dotychczasowe twierdzenia co do zaniechania zawiadomienia M. G. o toczącym się postępowaniu oraz wskazał, że ewentualna zmiana powierzchni działki nie naruszyłaby uprawnienia posiadacza działki nr [...] F. S. Odnosząc się z kolei do przywołanych w skardze pism, mających świadczyć, o tym, że skarżący jak i jego poprzedniczka prawa wielokrotnie kwestionowali granice działki, organ II instancji zauważył, że były one rozpatrzone w ówczesnym czasie, a argumentacja tam przywołana nie zasługiwała na uwzględnienie. Ponadto podkreślił, że pismo z 1998 r. złożone zostało po wydaniu decyzji o nadaniu działki będącej w dożywotnim użytkowaniu, zaś powierzchnia nieruchomości wynikała z decyzji o przejęciu gospodarstwa na rzecz Państwa.

Pismem z dnia 22 października 2012 r. swój udział w postępowaniu zgłosił pełnomocnik skarżącego, podtrzymując wszystkie wnioski i twierdzenia skarżącego oraz wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Nadto zauważył, że skarżący od dnia 11 października 2011 r. dysponował pełnomocnictwem udzielonym mu przez M. G., jednakże organ nie przeprowadził w tym przedmiocie żadnego postępowania dowodowego, jak też nie pouczył skarżącego o obowiązku przedstawienia niniejszego pełnomocnictwa.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień 8 listopada 2012 r. strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Ponadto pełnomocnik organu wskazał, że na żadnym etapie postępowania nie było doręczone pełnomocnictwo do reprezentowania strony przed organem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

W pierwszej kolejności kontroli sądu podlega prawidłowość zastosowania w postępowaniu administracyjnym przepisów proceduralnych. Bezbłędne stosowanie przepisów procesowych wpływa bowiem na zasadność ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a tylko należycie ustalony stan faktyczny sprawy pozwala ocenić trafność zastosowanych w danej sprawie norm prawa materialnego.

Po myśli zaś art. 151 powyższej ustawy w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.

Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie doszło do uchybień uprawniających do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Kontroli tutejszego Sądu podlegała decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]r. ([...]) utrzymująca w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...]r. ([...]) odmawiającą wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie powierzchni działek nr [...] (z 18 arów na 25 arów) i nr [...] (z 13 arów na 20 arów) obręb P., gmina L.

Wobec powyższego podkreślić należy, że zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.), ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące:

1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;

2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;

3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.

Stosowanie natomiast do art. 20 ust. 2 powyższej ustawy w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:

1) właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części;

2) miejsce zamieszkania lub siedzibę osób wymienionych w pkt 1;

3) informacje o wpisaniu do rejestru zabytków;

4) wartość nieruchomości.

Po myśli natomiast § 46 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek. Z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z: prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych; opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych; dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej; ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów (§ 46 ust. 2 tego rozporządzenia).

Z powyższego zatem wynika, że dokonując wpisu w rejestrze, Starosta prowadzący kataster nieruchomości, powinien kierować się w tym zakresie zasadą legalności formalnej i materialnej. Oznacza to, że przy wniosku o wpis organ rejestrowy zobowiązany jest zbadać, czy jego zakres, jak i treści w nim zawarte zgodne są z zakresem wymaganych danych. Do rejestru można bowiem wpisać jedynie ustalone przez ustawodawcę dane w ściśle określony sposób (legalność formalna), o których mowa w art. 20 ust. 1 i 2 powyższej ustawy. Inną przesłanką, jaką winien kierować się organ dokonujący wpisu, jest konieczność badania spełnienia przez wnioskodawcę ustalonych prawem wymogów, warunkujących możliwość jego dokonania (legalność materialna), w szczególności w zakresie właściwego dokumentowania zmian, o jakich mowa w złożonym wniosku (D. Felcenloben, Wpis do katastru nieruchomości jako instytucja prawa, "Rejent" 2010, nr 5).

W realiach niniejszej sprawy Cz. G. zwrócił się do Starosty K. o dokonanie zmian w ewidencji gruntów w zakresie działek nr [...] oraz nr [...] zlokalizowanych w miejscowości P. W jego ocenie pierwsza z działek powinna posiadać powierzchnie 25 arów, a nie jak to ma miejsce obecnie –18, natomiast druga – 20 arów, a nie 13. Podstawą żądania przez skarżącego zmiany powierzchni jest przedłożony rejestr pomiarowy z 1955 r., znajdujący się w aktach księgi wieczystej.

W ocenie Sądu powyższy dokument nie może być jednak przyjęty jako podstawa aktualizacji wpisu w ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni działki nr[...], stanowiącej obecnie własność Cz. G. Przede wszystkim wskazać należy, że znajdujący się w aktach wieczystych rejestr pomiarowy z 1955 r., na który powołuje się skarżący nie został włączony do operatu ewidencyjnego założonego w 1962 r., gdyż powierzchnia tej działki została ujawniona na podstawie stanu faktycznego wynikającego z pomiaru dokonanego przy zakładaniu ewidencji gruntów.

Ponadto nie może on stanowić podstawy do dokonania zmiany w ewidencji gruntów, także z tego względu, że to nie zapisy dotyczące powierzchni działki zawarte w ewidencji gruntów i budynków winny być dostosowane do zapisów zawartych w księdze wieczystej, tylko odwrotnie - zapisy dotyczące powierzchni działki zawarte w księdze wieczystej winny być dostosowane do zapisów zawartych w ewidencji. Powyższe wynika zarówno z Prawa geodezyjnego i kartograficznego jak i ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361 ze zm.). Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz art. 26 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece podstawę oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów. W razie natomiast niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej sąd rejonowy dokonuje – na wniosek właściciela nieruchomości lub wieczystego użytkownika – sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych katastru nieruchomości (art. 27 ust. 1 powyższej ustawy).

Nie można także przy tym zapominać, że rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych dotyczy wyłącznie ujawnionego w księdze wieczystej stanu prawnego nieruchomości. Inne cechy charakterystyczne nieruchomości składające się na identyfikację nieruchomości ustala się na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków. Nie istnieje więc rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych w zakresie dokonanego w niej oznaczenia nieruchomości, w tym jej powierzchni, ani jakikolwiek prymat ksiąg wieczystych w tej kwestii nad danymi z ewidencji gruntów i budynków (Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 1997 r., sygn. akt II CKU 110/97, Lex 32492; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2011 r., IV SA/Wa 2221/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 215/07 ) .

Ponadto Sąd uznał za stosowne wyjaśnić również, że jakkolwiek wskazany rejestr pomiarowy z 1955 r. wskazuje na inną powierzchnię działki nr[...], w stosunku do tej określonej w ewidencji gruntów prowadzonej od 1962 r., to jednak o ile mogły istnieć podstawy do kwestionowania powierzchni tej działki, to należało podjąć stosowne działania na etapie zakładania niniejszego rejestru. Ustalenie powierzchni niniejszej działki w chwili zakładania ewidencji gruntów odbywało się bowiem na podstawie ustalenia stanu posiadania pomiarów oraz obliczenia powierzchni i miało na celu ustalenie aktualnego stanu władania nieruchomości i ich powierzchni. Tymczasem z akt niniejszej sprawy wynika, że poprzednik prawny skarżącego – tj. A. G. nie kwestionowała przyjętej w ewidencji gruntów z 1962 r. powierzchni działki nr [...] (wcześniej nr[...]), która wynosiła 15 arów. Ponadto nie kwestionowała ona także wielkości niniejszej nieruchomości – tj. 18 arów - wykazanej w nowym rejestrze, która to została określona po dokonaniu nowego pomiaru z 1985r. Nie negowała ona także tej okoliczności przy sporządzaniu dokumentów związanych z kilkukrotną zmianą właściciela. Z tego też względu niniejszy zapis z rejestru pomiarowego nie może w chwili obecnej stanowić podstawy do wprowadzenia zmian w rejestrze gruntów.

Co prawda, Sąd stwierdził, że w aktach administracyjnych znajdują się dowody na wnoszenie żądań zarówno przez A. G. jak i Cz. G. odnośnie powierzchni działki (pismo z dnia 19 marca 2001 r. oraz pismo z dnia 14 grudnia 2000 r. ) to, jednak jak podaje organ były one przez organy rozpoznawane. Sąd zatem uznał, że podniesienie w motywach skargi wcześniejszego kwestionowania powierzchni działki pozostaje bez wpływu na ostateczny kształt decyzji pomimo zawarcia w jej uzasadnieniu twierdzeń przeciwnych, ponieważ żądania stron nigdy nie przybrały formy wniosku o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów lecz były związane z innymi sprawami rozpoznawanymi przez Starostę K.

Wobec tego skoro zapisy w ewidencji gruntów muszą być w stanie obecnym utrzymywane do czasu, aż zostaną przedłożone dokumenty wskazujące bezpośrednio na odmienny kształt granic i powierzchni działki, a strona skarżąca nie przedstawiła dokumentu mogącego stanowić podstawę aktualizacji danych tam zawartych, to prawidłowo organy administracyjne odmówiły wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków.

Jeśli natomiast chodzi o żądanie dokonania zmian co do wielkości działki nr[...], to wskazać należy, że – jak słusznie wskazały organy administracyjne - wniosek w tym przedmiocie nie został złożony przez właściciela nieruchomości, a tym samym stronę postępowania. Niniejsza działka stanowi bowiem własność M. G., natomiast wniosek w przedmiocie aktualizacji jej wielkości został złożony przez Cz. G., któremu obecnie nie przysługuje żaden tytuł prawny do tejże nieruchomości. Tym samym nie posiadał on interesu prawnego w tej sprawie. Ponadto brak było też podstaw do uznania za stronę niniejszego postępowania M. G. jak i posiadacza działki nr[...] – F. S., skoro nie mają oni interesu prawnego w zmianie wpisu w ewidencji gruntów i budynków, co do działki nr[...], a nadto nie orzekano merytorycznie co do działki nr[...].

Wypada także dodać, że fakt posiadania przez Cz. G. umocowania do działania w imieniu i na rzecz M. G. nie był organom znany na etapie postępowania przed organem I i II instancji, a nawet w chwili złożenia skargi do sądu. Informacja ta wynika bowiem dopiero z pisma w sprawie, jakie wpłynęło od pełnomocnika zgłaszającego się w sprawie. Tym samym nie można zgodzić się z twierdzeniem, że organy nie pouczając o obowiązku przedstawienia pełnomocnictwa naruszyły przepisy procesowe, gdyż to obowiązkiem pełnomocnika było - zgodnie z art. 33 § 3 k.p.a. – dołączenie do akt oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa. Organ prowadzący postępowanie nie jest bowiem zobligowany aby na każdym etapie prowadzonego postępowania zasięgać informacji czy i kto oraz w jakim zakresie został umocowany w prowadzonym postępowaniu.

W tych też okolicznościach Sąd, uznał, że nie okazały się także zasadne zarzuty naruszenia art. 7, 10, 61 § 4 i 77 i 80 k.p.a., mające na celu ustalenie prawdy materialnej, poprzez zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, który następnie powinien znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. W realiach niniejszej sprawy postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a podjętym decyzjom nie można zarzucić wadliwości, uzasadniającej ich wyeliminowanie z obrotu prawnego. Organy w toku prowadzonego w sposób należyty wyjaśniły bowiem okoliczności stanu faktycznego oraz dokonały prawidłowego ustalenia mającej zastosowanie normy prawnomaterialnej. Sporządzone natomiast uzasadnienia odzwierciedlają poszczególne etapy prowadzonego postępowania oraz wyjaśniają podstawę prawną przyjętego rozstrzygnięcia w sposób wyczerpujący, tak aby strony mogły zrozumieć przesłanki i argumenty, którymi organ ten kierował się przy załatwianiu sprawy, nie naruszając tym samym wyrażonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania.

Mając powyższe na względzie i kierując się dyspozycją z art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.