Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 4221/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 157 § 1 i 3, art. 136
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska sędzia del. WSA Agnieszka Miernik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezydenta W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 89/18 w sprawie z wniosku M.S. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt IV SAB/Wa 89/18 na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania 1. oddala skargę kasacyjną. 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz M.S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 sierpnia 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 89/18, po rozpoznaniu wniosku M. S. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 czerwca 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 89/18, uzupełnił wyrok w ten sposób, że w pkt 1 po słowach "z dnia [...] czerwca 1964 r." dodał zwrot: "w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy".

Z uzasadnienia wyroku wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia Sąd przyjął następujące ustalenia:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 czerwca 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 89/18 w punkcie 1. zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku M. S. z [...] marca 1991 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną na podstawie decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1964 r.; w punkcie 2. stwierdził przewlekłość prowadzenia postępowania przez Prezydenta [...] w zakresie rozpoznania wniosku, o którym mowa w pkt 1; w punkcie 3. stwierdził, że przewlekłość postępowania Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w punkcie 4. wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 5 000,00 złotych; w punkcie 5. przyznał od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 7 000,00 złotych i w punkcie 6. zasądził od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Odpis wyroku z uzasadnieniem (sporządzonym z urzędu) doręczony został pełnomocnikowi skarżącego [...] czerwca 2018 r.

Skarżący w piśmie z [...] lipca 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) wniósł o uzupełnienie ww. wyroku przez zobowiązanie Prezydenta [...] do załatwienia sprawy w określonym terminie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazanym na wstępie wyrokiem wniosek uwzględnił, gdyż uznał, że orzekając w sprawie dotyczącej przewlekłego prowadzenia postępowania na podstawie art. 149 P.p.s.a. Sąd powinien zobowiązać organ do wydania w określonym terminie aktu.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Prezydent [...] zaskarżając wyrok w całości i – na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 157 § 1 i 3 w związku z art. 136 P.p.s.a., polegające na wydaniu wyroku uzupełniającego przez inny skład Sądu niż ten, który wydał wyrok będący przedmiotem rektyfikacji.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także złożył oświadczenie, że zrzeka się rozprawy.

M. S. w piśmie z [...] września 2018 r., stanowiącym odpowiedź na skargę kasacyjną, wniósł o jej oddalenie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli kasacyjnej jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 sierpnia 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 89/18 wydany wskutek rozpoznania wniosku skarżącego o uzupełnienie sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 czerwca 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 89/18.

Podstawą prawną do wydania zaskarżonego wyroku był art. 157 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu (§ 1). Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów (§ 3).

Skarżący kasacyjnie zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 157 § 1 i 3 w związku z art. 136 P.p.s.a. koncentruje się wyłącznie na aspekcie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 7 sierpnia 2018 r. w nieprawidłowym składzie. Argumentując swoje stanowisko skarżący kasacyjnie powołał się na pogląd wyrażony przez Tarno Jana Pawła w Komentarzu Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyd. V, stan prawny 7 listopada 2011 r., zgodnie z którym o uzupełnieniu wyroku może orzec tylko ten sąd, który wydał wyrok będący przedmiotem rektyfikacji. Pogląd ten jest zbieżny ze stanowiskiem Tadeusza Wosia, że wyrok uzupełniający może być wydany wyłącznie przez tych sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa poprzedzająca bezpośrednio wydanie wyroku podlegającego uzupełnieniu, ponieważ art. 157 nie zwalnia przy wydawaniu wyroku uzupełniającego od stosowania wyrażonej w art. 136 zasady bezpośredniości (P.p.s.a. Komentarz I, 2009, s. 650).

Pogląd odmienny prezentują M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, wskazując, że o uzupełnieniu wyroku może orzec sąd w innym składzie osobowym, niż skład, który wydał wyrok podlegający uzupełnieniu (P.p.s.a. Komentarz III, s. 561). Podobnie wypowiedział się B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. LexisNexis, Wyd. Nr 3, s. 425-426, w którym wskazano, że wydanie wyroku uzupełniającego wyrok powinno być poprzedzone oceną całokształtu materiału dowodowego dotychczas zgromadzonego. Gdyby to się okazało konieczne, istnieje możliwość przeprowadzenia dodatkowych dowodów uzupełniających z dokumentów. Rozprawa powinna się odbyć, o ile jest to możliwe, przed składem orzekającym, który wydał pierwotny wyrok, co nie oznacza, że musi się przed takim składem odbyć, nawet jeżeli jest to teoretycznie możliwe, albowiem takiego nakazu ustawa wprost nie zawiera. Wyrok uzupełniający jest wyrokiem samoistnym. Stosuje się do niego przepisy ogólne o wyrokach. Podlega więc zaskarżeniu na zasadach ogólnych, co oznacza, że od wyroku uzupełniającego wyrok przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 173 P.p.s.a.

Skład orzekający w niniejszej sprawie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy podzielił ten drugi pogląd. Z treści art. 157 § 1 i 3 P.p.s.a. nie wynika bowiem ustawowy nakaz, aby wyrok uzupełniający wyrok został wydany przez ten sam skład orzekający, który wydał pierwotny wyrok. Jeżeli zatem występują przeszkody prawne do wydania wyroku uzupełniającego wyrok przez ten sam skład orzekający, to wówczas powinna nastąpić zmiana składu orzekającego, co przewiduje art. 17 § 2 P.p.s.a.

Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił na podstawie art. 184 P.p.s.a.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono w myśl art. 204 pkt 2 w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).