Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 149/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6 ust. 1 pkt 1, ust. 6, art. 5 ust. 4
journal: Dz.U. 2017 poz 180
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 maja 2018 r. sprawy ze skargi M. K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. znak [...] Burmistrz Miasta H. przyznał M. S. (dalej: wnioskodawca) dodatek mieszkaniowy w kwocie 259, 47 zł na okres 1 października 2017 r. – 31 marca 2018 r. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał przepisy art. 2 - 5, art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 180), dalej: u.d.m. oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. nr 156, poz. 1817 ze zm.), dalej: rozporządzenie.

Organ pierwszej instancji wskazał, że wniosek o przyznanie dodatku wpłynął do organu w dniu 25 września 2017 r. oraz zawierał wskazanie kwoty wydatków na mieszkanie za ostatni miesiąc (431, 55 zł) potwierdzone przez zarządcę budynku (S. M.). Do wniosku dołączono pisma kierowane przez wnioskodawcę do S. zawierające żądanie przedstawienia indywidualnego rozliczenia za centralne ogrzewanie i ciepłą wodę za okres 1 września 2016 r. – 30 sierpnia 2017 r. Organ wskazał, że z uwagi na kwestionowanie przez wnioskodawcę wyliczenia opłat, wystąpiono do S. o zweryfikowanie poszczególnych składników opłaty poniesionej we wrześniu 2017 r. W piśmie z dnia 12 października 2017 r.) S. wskazała, że "poszczególne składniki opłaty za mieszkanie przy ulicy [...] są naliczane prawidłowo na podstawie podjętych uchwał przez Radę Nadzorczą S. M. w H. oraz uchwał Rady Miasta H.".

Organ pierwszej instancji ustalił, że wnioskodawca (gospodarstwo jednoosobowe) zamieszkuje lokal o powierzchni 35,70 m2. Jego łączny dochód w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku wyniósł 3 000 zł, co daje miesięcznie kwotę 1000 zł. Wydatki rzeczywiste miesięczne za lokal w ostatnim miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku wyniosły 431,55 zł, zaś wydatki obliczone według stawek obowiązujących w zasobie mieszkaniowym miasta H. - 411, 79 zł (art. 6 ust. 6 u.d.m.). Organ wskazał, że ponieważ zajmowana przez wnioskodawcę powierzchnia przekracza powierzchnię normatywną na osobę (35 m2), a wydatki poniesione według stawek obowiązujących w zasobie mieszkaniowym miasta H. wyniosły 411, 79 zł - zachodzi konieczność ustalenia wydatków poniesionych na powierzchnię normatywną w sposób wskazany treścią art. 5 ust. 4 u.d.m., tj. (411, 79 zł : 35, 70 m2) x 35 m2 = 403, 72 zł.

Jak wskazał organ, z uwagi na to, że lokal nie jest wyposażony w instalację gazu ziemnego, zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia naliczono ryczałt na zakup opału: 10 x 0,5754 kwh = 5,75zł. Oznacza to, że razem wydatki obliczone na powierzchnię normatywną wynoszą 403,72 zł + 5,75zł = 409,47 zł. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 1 u.d.m., wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową lokalu - 409,47 zł a kwotą stanowiącą 15% miesięcznych dochodów gospodarstwa domowego - 150 zł. Obliczenie wysokości dodatku mieszkaniowego nastąpiło w następujący sposób: 409,47 zł – 150 zł = 259, 47 zł

Organ pierwszej instancji ustosunkował się do stanowiska wnioskodawcy zawartego w piśmie z dnia 24 października 2017 r. i wskazał, że sprawy rozliczeń mają charakter sporny między S. M. a stroną.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. S., który zaskarżył decyzję w całości i zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 77 i art. 7 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, skutkiem czego organ pierwszej instancji nie wyjaśnił istoty sprawy,

- art. 77 § 1 w zw. z art. 75 i 80 oraz art. 7 i art. 8 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny materiału dowodowego i bezpodstawne przyjęcie argumentacji zarządcy budynku a nieuwzględnienie argumentów strony i niepodjęcie żadnej czynności w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy, a tym samym nieuwzględnienie interesu społecznego;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- art. 7 ust. 3 u.d.m. poprzez nierzetelne wyliczenie kwoty dodatku mieszkaniowego.

Wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do odwołania na okoliczności w nich stwierdzone i wskazane w odwołaniu.

W uzasadnieniu odwołania wnioskodawca zakwestionował oparcie ustaleń wyłącznie na dokumentach przedstawionych przez S. M., których wiarygodność budzi wątpliwości co do prawidłowości naliczenia kosztów centralnego ogrzewania i ciepłej wody za poszczególne sezony grzewcze, podczas gdy koszty te stanowią główny składnik opłat za eksploatację lokalu. Nie uwzględniono jego wielokrotnie prezentowanego w korespondencji ze S. stanowiska oraz próśb o udostępnienie dokumentów i wyliczenie rzeczywistych kosztów opłat za centralne ogrzewanie. Wskazał na lakoniczność i nieczytelność uzasadnienia decyzji. Wskazał, że w jego ocenie użyte w przepisie art. 7 ust. 5 u.d.m. sformułowanie "przyznaje na okres 6 miesięcy" należy rozumieć w ten sposób, że uprawniony organ rozpoznając sprawę dodatku przysługującego w okresie od dnia pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono wniosek, ocenia "zasadność tego wniosku w całym tym okresie i stosownie do wyniku tej oceny, orzeka o przyznaniu dodatku za te miesiące, za które dodatek stosownie do poczynionych ustaleń może być przyznany". Wskazał, że otrzymuje dodatek mieszkaniowy w różnej wysokości za różne okresy, zaś wobec otrzymania przez niego nowych rozliczeń za centralne ogrzewanie i ciepłą wodę użytkową wysokość przyznanego dodatku mieszkaniowego powinna zostać skorygowana i prawidłowo wyliczona w wyższej wysokości.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy przedstawił i wyjaśnił przepisy prawa mające w sprawie zastosowanie, tj. art. 2 ust. 1 pkt 2i ust. 2, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1, 6 i 7 pkt 1, art. 5 ust. 4 u.d.m., jak też § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Wskazał, że w całości podziela ustalenia i ocenę prawną sprawy zaprezentowaną przez organ pierwszej instancji, w tym w szczególności co do wysokości przyznanego dodatku mieszkaniowego. Zdaniem Kolegium, brak jest podstaw do przyjęcia innej kwoty wydatków na mieszkanie niż wskazała S. M. (431, 55 zł), bowiem z załącznika nr 1 do rozporządzenia wynika, iż wysokość łącznej kwoty wydatków na mieszkanie za ostatni miesiąc potwierdza zarządca domu, chyba że wnioskodawca przedstawiłby dokumenty wskazujące na inną wysokość wydatków, co w sprawie nie miało miejsca. Wnioskodawca nie wykazał też nieprawidłowości wyliczeń dokonanych przez S., natomiast S. w piśmie z dnia 12 października 2017 r. potwierdziła wysokość wydatków za wrzesień 2017 r. w kwocie 431, 55 zł. Także, zdaniem Kolegium, prawidłowo wyliczono wydatki na gaz dla lokalu niewyposażonego w instalację gazu przewodowego. Przedstawiło wyliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego identyczne jak organ pierwszej instancji. Nie podzieliło zarzutu niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, uznając materiał dowodowy za wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia.

Skargę na decyzję odwoławczą z dnia [...] grudnia 2017 r. złożył do sądu administracyjnego M. S., który zarzucił:

- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia;

- naruszenie przepisów postępowania, poprzez dokonanie przez organ odwoławczy dowolnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w aktach i niepodjęcie żadnej czynności w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy, a tym samym nieuwzględnienie interesu społecznego.

Wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do skargi na okoliczności w nich stwierdzone oraz wskazane w uzasadnieniu skargi.

Skarżący zaakcentował, że dodatek mieszkaniowy powinien dotyczyć kosztów bieżących, obciążających lokal w okresie wypłacania tego świadczenia; wskazał, że przepisy u.d.m. oraz rozporządzenia są przepisami bezwzględnie obowiązującym; w jego ocenie, organy nie uwzględniły sposobu naliczania opłat czynszowych jakie ponosi, a jedynie uwzględniły rozliczenia z tytułu energii cieplnej dokonane przez zarządcę budynku, gdy tymczasem organ powinien był sprawdzić prawidłowość naliczenia opłat wskazanych przez zarządcę budynku; podkreślił, że obliczenie dodatku mieszkaniowego nastąpiło na podstawie innej niż pobierana jest zaliczka miesięczna na centralne ogrzewanie, jak też organ niezasadnie pominął przy ustalaniu stawki czynszowej rozliczenie niedopłaty za centralne ogrzewanie. Skarżący podkreślił, że niejednokrotnie był beneficjentem dodatku mieszkaniowego i za każdym razem otrzymuje go w innej wysokości. Wskazał, że wydatki z tytułu opłaty za energię cieplną należą do wydatków, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. Niedopłata za centralne ogrzewanie powinna zostać uwzględniona w ramach wydatków na mieszkanie, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, stanowiących podstawę do wyliczenia dodatku mieszkaniowego w okresie objętym tym dodatkiem.

Organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko. Wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego wszystkie okoliczności faktyczne mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy zostały ustalone, w szczególności brak było podstaw do przyjęcia innej kwoty wydatków na mieszkanie niż kwota wskazana przez zarządcę. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność, iż jego wydatki na mieszkanie za miesiąc wrzesień 2017 r. są inne niż wskazane przez zarządcę domu, a poprzestał jedynie na sformułowaniu zarzutu w tym zakresie.

Podczas rozprawy w dniu 17 maja 2018 r. skarżący złożył do akt sprawy odczytane pisemne oświadczenie. Wskazał, że nie kwestionował wysokości opłat czynszowych na innej drodze, w tym sądowej. Po marcu 2018 r. występował o dodatek mieszkaniowy i otrzymał go w wysokości 231, 70 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Poza sporem pozostaje w sprawie spełnienie przez skarżącego przesłanki dochodowej uzyskania dodatku mieszkaniowego w świetle art. 3 ust. 1 i 3 u.d.m. tj. średni miesięczny dochód skarżącego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym (tj. kwoty 1000 zł). Jeśli chodzi o powierzchnię mieszkaniową, to choć powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego należącego do skarżącego przekracza o 0,70 m2 powierzchnię normatywną 35 m2 (art. 5 ust. 1 pkt 1 u.d.m.), to jednak zgodnie z art. 5 ust. 5 u.d.m. dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30 %. Ten warunek w sprawie jest spełniony.

Spór zaś dotyczy kwoty przyznanego dodatku mieszkaniowego. Skarżący twierdzi, że wyliczenia przedstawione przez S. są nieprawidłowe, gdyż nie uwzględniają bieżących wydatków powstających w związku z niedopłatami za centralne ogrzewanie oraz opłatami za ilość zużytej wody.

W tej kwestii wskazać należy, że wysokość dodatku mieszkaniowego jest wynikiem wyliczenia matematycznego a nie wynikiem uznania administracyjnego i swobody decyzyjnej. W sprawie niniejszej wyliczenie dodatku nastąpiło na podstawie informacji o wysokości wydatków na mieszkanie za miesiąc wrzesień 2017 r przedstawionej przez zarządcę budynku w kwocie 431, 55 zł i w dacie wydawania zaskarżonej decyzji i decyzji pierwszoinstancyjnej w aktach sprawy administracyjnej nie znajdowało się inne wyliczenie tych wydatków. Zatem organ nie mógł przyjąć do wyliczeń innych kwot, bowiem inne kwoty nie zostały wskazane, w tym przez skarżącego, który choć kwestionował wyliczenia S. – innych niż znajdujące się w aktach sprawy kwot nie przedstawił organowi.

Mając zatem na uwadze materiał dowodowy, którym dysponowały organy administracji w dacie orzekania wskazać należy, że materiał ten został uwzględniony prawidłowo i na podstawie dostępnych na ówczesny czas danych dodatek wyliczono zgodnie z prawem.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 u.d.m., wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek, z zastrzeżeniem ust. 2 - w wysokości 15% dochodów jednoosobowego gospodarstwa domowego. Stosownie zaś do treści art. 6 ust. 6 u.d.m., jeśli osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy zamieszkuje w lokalu mieszkalnym lub domu niewchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy, do wydatków przyjmowanych dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego zalicza się:

1) wydatki, które w wypadku najmu lokalu mieszkalnego byłyby pokrywane w ramach czynszu, lecz wyłącznie do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy;

2) opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu.

Jeśli zaś chodzi o wydatki na normatywną powierzchnię lokalu, oblicza się je dzieląc wydatki za ten lokal przez jego powierzchnię użytkową i mnożąc uzyskany wskaźnik przez normatywną powierzchnię (art. 5 ust. 4 u.d.m.).

W sprawie organy przedstawiły następujące wyliczenia:

- wydatki na mieszkanie potwierdzone przez zarządcę domu za ostatni miesiąc 431,55 zł (vide załącznik nr 1 do rozporządzenia wykonawczego);

- wydatki na mieszkanie obliczone według art. 6 ust. 6 u.d.m., tj. według opłat dla lokali niewchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy (411, 79 zł, tj. kwota 431,55 zł pomniejszona o kwotę 19, 76 zł stanowiącą sumę wydatków na ubezpieczenie budynku, legalizację wodomierzy i zaliczkę na moc zamówioną cw – wynikające z wyliczenia zarządcy budynku);

- wydatki na powierzchnię normatywną obliczone według art. 5 ust. 4 u.d.m. (411, 79 zł : 35, 70 m2 = 11, 53 (wskaźnik) a następnie 11, 53 x 35 m2 = 403, 72 zł).

Do kwoty 403, 72 zł doliczono kwotę 5, 75 zł jako ryczałt za gaz wyliczany w przypadku braku instalacji gazu przewodowego (zgodnie ze szczegółowym wyliczeniem dokonanym na podstawie § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia, przedstawionym w uzasadnieniu decyzji obydwu instancji).

W konsekwencji, dodatek mieszkaniowy obliczono na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1 u.d.m. jako kwotę wydatków 409, 47 zł pomniejszoną o kwotę 150 zł (15 % dochodów gospodarstwa domowego). W ten sposób, jak przedstawił to organ drugiej instancji wyczerpując znamiona koniecznego wyjaśnienia sprawy (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a.) kwota należnego skarżącemu dodatku mieszkaniowego wyniosła 259, 47 zł. Tak wyliczoną wysokość dodatku, zdaniem sądu, należy ocenić jako mającą swoje podstawy w wysokości wydatków na lokal wynikających z dokumentów przedstawionych przez skarżącego przed wydaniem decyzji obydwu instancji oraz jako wyliczoną przy prawidłowym zastosowaniu przepisów u.d.m. i rozporządzenia.

Skarżący natomiast w toku całego postępowania administracyjnego kwestionował, jak to sąd zrozumiał, że zaliczka za centralne ogrzewanie i zużycie wody wykazana w wyliczeniach S. nie pokrywa się z faktycznym zużyciem ciepła i opłatami ponoszonymi za lokal. W szczególności nie wskazano w tych wyliczeniach niedopłat, co miało wpływ na wysokość dodatku mieszkaniowego. Takie stanowisko wynika z twierdzeń skarżącego o konieczności uwzględnienia w wysokości dodatku mieszkaniowego bieżących i aktualnych wydatków na mieszkanie w okresie, na jaki przyznawany jest dodatek mieszkaniowy.

W tej kwestii wskazać należy, że istotnie w dokumentach przedstawionych sądowi przez skarżącego wraz ze skargą znajduje się wyliczenie niedopłaty za c.o. w kwocie 493, 46 zł za okres rozliczeniowy 1 września 2016 r. – 31 sierpnia 2017 r. (pismo z dnia 31 października 2017 r., k. 9). Natomiast z dokumentów tych wynika również, że skarżący od października 2016 r. opłacał czynsz w różnej wysokości, wynikającej z uwzględnianych rozliczeń za wodę i c.o., tj. od października 2016 r. – czynsz 407, 32 zł (zaliczka na c.o. – 117, 81 zł, zaliczka za podgrzanie wody – 92, 09 zł), od stycznia 2017 r. – czynsz 401, 12 zł (zaliczka na c.o. – 99, 96 zł, zaliczka na podgrzanie wody – 85, 68 zł); od kwietnia 2017 r. – czynsz 391, 012 zł (zaliczka na c.o. – 99, 96 zł, zaliczka na podgrzanie wody – 81, 52 zł), od lipca 2017 r. – czynsz 431, 55 zł (zaliczka na c.o. – 99, 96 zł, zaliczka na podgrzanie wody – 108, 92 zł). Z wyliczeń powyższych wynika również, że: nadpłata na dzień 30 września 2016 r. wyniosła – 17, 45 zł, niedopłata na dzień 31 grudnia 2016 r. – 529, 34 zł, nadpłata na dzień 31 marca 2017 r. – 12, 86 zł, niedopłata na 30 czerwca 2017 r. – 118, 26 zł.

Powyższe dokumenty nie zostały przedstawione na etapie administracyjnym.

Dlatego zauważyć należy, że:

- po pierwsze, wysokość niedopłaty obliczonej w październiku 2017 r. nie była znana organom na dzień składania wniosku o dodatek mieszkaniowy (wrzesień 2017 r.) i wysokość czynszu za wrzesień 2017 r. pozostawała zgodna z rozliczeniem S.;

- informacji o wysokości niedopłaty skarżący nie przedstawił organom przed dniem orzekania o dodatku mieszkaniowym na okres październik 2017 r. – marzec 2018 r., zatem nie sposób czynić organom zarzutu, że tej informacji nie uwzględniły. Istotnie, skarżący zwracał wielokrotnie uwagę na to, że niedopłaty występują i że oczekuje na rozliczenie za okres grzewczy, który upłynął, jednakże organ nie ma wpływu na termin dokonywania przez S. takich rozliczeń. Co więcej, decyzja zaskarżona została wydana w dniu 18 grudnia 2017 r. i w aktach nie ma informacji, że uzyskane przez skarżącego rozliczenie zostało SKO przedstawione jako dowód w sprawie.

Należy natomiast wskazać, że istotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych rozważana była kwestia uwzględniania przy naliczaniu dodatku mieszkaniowego wysokości niedopłat za c.o. i zużycie wody. Wskazuje się, że w odniesieniu do wydatków – inaczej niż w przypadku dochodów (art. 7 ust. 1 u.d.m.) ustawa nie wskazuje za jaki okres wydatki podlegają uwzględnieniu przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego poprzestając na ogólnej formule, że chodzi o świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego (art. 6 ust. 3 u.d.m.). Podkreśla się, że punkt 12 wzoru wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego (załącznik nr 1 do rozporządzenia) wymagający wskazania wydatków za miesiąc, w którym składany jest wniosek, nie może być odczytywany jako ograniczający kategorie wydatków podlegających uwzględnieniu przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego tylko do tych wydatków, które zostały poniesione w miesiącu, w którym składany jest wniosek, przede wszystkim dlatego, że postanowienie to, tak jak i pozostałe regulacje powyższego rozporządzenia, muszą być wykładane przez pryzmat upoważnienia ustawowego zawartego w art. 9 u.d.m. Tymczasem art. 9 ust. 1 u.d.m.w aktualnym brzmieniu nie upoważnia do ograniczania – w drodze rozporządzenia – wydatków podlegających uwzględnieniu przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego. Przepis art. 9 ust. 1 pkt 1 u.d.m., który pierwotnie delegował na Radę Ministrów określenie szczegółowego wykazu i wysokości wydatków za zajmowany lokal mieszkalny, stanowiących podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego – został wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006 r., sygn. akt P 4/05 (OTK-A 2006, nr 5, poz. 55), uznany za niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP i z dniem 18 maja 2006 r. utracił moc obowiązującą (Dz. U. Nr 84, poz. 587). Niezależnie od tego Trybunał orzekł wyraźnie o niezgodności z art. 6 ust. 1 u.d.m. – a w konsekwencji i o utracie mocy obowiązującej – przepisu § 2 ust. 2 rozporządzenia. Oznacza to, że w zakresie rodzaju wydatków i momentu ich poniesienia należy kierować się przepisami u.d.m., w szczególności art. 6 ust. 3. Dlatego regulacja pkt 12 załącznika nr 1 powinna być traktowana jako regulacja porządkowa, zaś wydatki na lokal – jeśli istnieją podstawy do wyliczenia ich w innej wysokości niż potwierdzona przez zarządcę budynku w pkt 12 ww. wzoru – należy uwzględniać przy obliczeniu dodatku mieszkaniowego. Dlatego zgodzić się należy z poglądem, że "z istoty świadczenia, jakim jest dodatek mieszkaniowy, wynika, aby dotyczył on kosztów bieżących, które obciążają uprawnionych w dniu złożenia wniosku oraz w okresie wypłacania dodatku." Natomiast ustalenia, jakie to konkretnie koszty "obciążają" uprawnionego w dniu złożenia wniosku lub w okresie wypłacania dodatku należy dokonywać z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem zasad sprawiedliwości społecznej - art. 2 Konstytucji RP (vide wyrok z dnia 11 stycznia 2018 r., II SA/Go 1041/17, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, powoływanej dalej jako CBOSA).

Mając to na uwadze zauważyć należy, że istotnie, wykazany dopiero na etapie sądowym koszt niedopłaty w kwocie 493, 46 zł za okres rozliczeniowy 1 września 2016 r. – 31 sierpnia 2017 r. faktycznie dotyczył rozliczenia za ww. okres i – gdyby zaliczka była ustalona w wyższej wysokości – byłby wliczany do wysokości czynszu za ten okres w ujęciu proporcjonalnym, tj. 493, 46 zł : 12 = 41, 12 zł. Kwota czynszu zwiększona o tę wysokość (41, 12 zł) byłaby uwzględniana przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego za poprzedni okres świadczeniowy. Natomiast podkreślić należy, że w momencie stwierdzenia niedopłaty (październik 2017 r.) nie było już możliwości odpowiedniej korekty wysokości dodatku za ten okres (wrzesień 2016 r. – sierpień 2017 r.), z uwagi na kategoryczne brzmienie art. 7 ust. 10 u.d.m., zgodnie z którym zmiany danych zawartych we wniosku lub deklaracji złożonej przez wnioskodawcę, które nastąpiły w okresie 6 miesięcy od dnia przyznania dodatku mieszkaniowego, nie mają wpływu na wysokość wypłacanego dodatku mieszkaniowego.

Skoro jednak zaliczka w czynszu za okres wrzesień 2016 r. – sierpień 2017 r. nie uwzględniała ww. niedopłaty, to koszt niedopłaty "obciążał" skarżącego za cały następny okres rozliczeniowy czynszu od września 2017 r. do sierpnia 2018 r. w wysokości 1/12 kwoty niedopłaty na każdy miesiąc tego okresu, zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia w związku z art. 6 ust. 4 pkt 6 u.d.m. A zatem wysokość stwierdzonej w październiku 2017 r. niedopłaty, zwiększająca wysokość zaliczki w stosunku miesięcznym (w proporcji 1:12) powinna zostać – dla celów przyznania dodatku mieszkaniowego - doliczona do czynszu będącego podstawą obliczenia dodatku mieszkaniowego na następny okres po okresie, na który dodatek przyznano w niniejszej sprawie. Na potrzeby dodatku spornego w niniejszej sprawie brano bowiem pod uwagę wysokość czynszu do dnia złożenia wniosku. A zatem jeśli skarżący wystąpi o dodatek mieszkaniowy na kolejny okres rozliczeniowy (po marcu 2018 r.) uwzględniana będzie wysokość czynszu za okres wrzesień 2017 r. – marzec 2018 r., w tym powinna zostać uwzględniona zwiększona zaliczka wynikająca z powstania niedopłaty w październiku 2017 r. W ten sposób dojdzie do zrekompensowania wydatków z uwzględnieniem niedopłaty.

Zauważyć przy tym należy, że – jak wynika z przedstawionych dokumentów – wysokość czynszu skarżącego jest dynamiczna i uwzględnia okresowe obniżenia tego czynszu na skutek powstających niedopłat. Może to mieć również wpływ na sygnalizowaną przez skarżącego zmieniającą się wysokość dodatku mieszkaniowego, który jest zależny od wysokości okresowo płaconego czynszu.

Zdaniem sądu, okoliczność nieujawnienia na etapie administracyjnym powstania niedopłaty nie może zostać zarzucona organom administracji jako uchybienie dyskwalifikujące zaskarżoną decyzję i decyzję pierwszoinstancyjną z uwagi na naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 K.p.a.

Należy podkreślić, że organ odwoławczy odpowiadając na zarzut strony co do nieuwzględnieniu rzeczywistych wydatków ponoszonych w związku z utrzymaniem lokalu mieszkalnego, wyczerpująco wyjaśniło skarżącemu podstawę prawną takiego działania i rozstrzygnięcia. Nie mógł ustosunkować się do kwestii istnienia niedopłaty, bowiem skarżący informacji o takowej nie przedstawił.

Natomiast wskazać trzeba, że zupełnie innym problemem od zagadnienia prawidłowości wyliczenia dodatku mieszkaniowego na podstawie przepisów u.d.m. oraz rozporządzenia jest kwestia zasadności naliczenia opłat czynszowych w określonej wysokości, zwłaszcza w zakresie składnika wynikającego z rachunku za pobór wody czy centralne ogrzewanie. Wysokość opłaty w tym zakresie skarżący może kwestionować w postępowaniu przed sądem powszechnym, bowiem kwestia ta pozostaje poza zakresem kognicji sądu administracyjnego. W sprawie ze skargi na decyzję w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, gdy z akt administracyjnych nadesłanych przez organ administracji nie wynika istnienie formalnego, toczącego się sporu przed sądem powszechnym między właścicielem lokalu a spółdzielnią mieszkaniową odnośnie wysokości naliczeń czynszowych, organ jest związany wyliczeniami wysokości czynszu przedłożonymi przez zarządcę budynku. Tym bardziej, że w sprawie niniejszej organ występował w trakcie postępowania do S. o weryfikację poprawności naliczenia czynszu, co nastąpiło w piśmie z dnia 12 października 2017 r. Jednakże, jak wskazał skarżący na rozprawie w dniu 17 maja 2018 r., na innej drodze, w tym sądowej, wysokości naliczeń czynszowych nie kwestionował .

Odnośnie wniosku dowodowego sformułowanego w skardze wskazać należy, że przedstawione ze skargą dokumenty znajdują się w aktach sprawy i były przedmiotem oceny sądu.

Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.