Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1033/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 153
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 149 ust. 1 pkt 2, art. 152 ust. 1 i art. 154 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1938
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Marcin Kamiński /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie konkursu ofert o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz strony skarżącej A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 697 zł /słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi "A." Sp. z o.o. z siedzibą w [...] jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] (Dyrektor [...]OW NFZ) z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco:

[...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] prowadził postępowanie konkursowe w przedmiocie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: profilaktyczne programy zdrowotne, w zakresie: program profilaktyki raka piersi – etap podstawowy – w pracowni mobilnej, na wskazanym w ogłoszeniu obszarze.

Na ogłoszone w dniu 22 marca 2017 r. postępowanie wpłynęło 8 ofert złożonych przez:

1) "A." Sp. z o. o. z siedzibą w [...] (skarżąca Spółka),

2) W.W. N. w B.,

3) Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "C." w B. (później "D." Sp. z o.o., obecnie D. Sp. z o.o. sp. k.),

4) "E." Sp. z o. o. z siedzibą w R.,

5) Fundację "F." z siedzibą w M.,

6) Centrum Medyczne "G." Sp. z o.o. z siedzibą w K.,

7) "H." Sp. z o. o. z siedzibą w W.,

8) "K." Sp. z o. o. z siedzibą w G.

W dniu 24 maja 2017 r. nastąpiło rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania konkursowego, a ogłoszenie o rozstrzygnięciu ukazało się na stronie internetowej [...]OW NFZ, oraz zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń w siedzibie Oddziału. Do zawarcia umowy wybrano:

1) Fundację "F." z siedzibą w M. z łączną liczbą punktów oceny 74,000;

2) "K." Sp. z o. o. z siedzibą w G. z łączną liczbą punktów oceny 67,167;

3) "E." Sp. z o. o. z siedzibą w R. z łączną liczbą punktów oceny 65,500;

4) NZOZ "D." z siedzibą w B. z łączną liczbą punktów oceny 62,556;

5) "H." Sp. z o. o. z siedzibą w W. z łączną liczbą punktów oceny 62,000.

Skarżąca Spółka w piśmie z dnia 29 maja 2017 r. złożyła odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] znak [...], Dyrektor [...]OW NFZ oddalił wniesione przez skarżącą Spółkę odwołanie.

Skarżąca Spółka złożyła do Dyrektora [...]OW NFZ wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] znak: [...] Dyrektor [...]OW NFZ utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2017 r.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca Spółka podniosła zarzuty naruszenia prawa obejmujące:

1) naruszenie zasad postępowania określonych w art. 132 ust. 2 ustawy o świadczeniach, w szczególności posługiwanie się przez Komisję Konkursową, niejawną dla oferentów w toku postępowania konkursowego Procedurą konkursu, nieprzewidzianą w rozdziale VI ustawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a także naruszenie tego przepisu poprzez zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej ze świadczeniodawcami, którzy wybrani zostali do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej z pominięciem zasad określonych w dziale VI ustawy;

2) naruszenie zasad postępowania określonych w art. 134 ustawy o świadczeniach, w szczególności zasad równego traktowania oferentów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

3) naruszenie zasad postępowania określonych w art. 148 ustawy o świadczeniach, w szczególności spełnienia kryterium dostępności, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

4) naruszenie zasad postępowania określonych w art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, w szczególności nieodrzucenie ofert zawierających nieprawdziwe dane;

5) naruszenie zasad postępowania określonych w § 17 ust. 2 rozporządzenia w sprawie sposobu ogłaszania, w szczególności odstąpienia przez Komisję Konkursową od weryfikacji oferenta, który dotychczas nie posiadał umowy z [...]OW NFZ;

6) naruszenie zasad postępowania określonych w art. 152 ustawy o świadczeniach, w szczególności zasad prowadzenia postępowania odwoławczego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

7) naruszenie zasad postępowania określonych w art. 147 ustawy o świadczeniach, w szczególności zmianę kryteriów oceny ofert w trakcie trwania postępowania konkursowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

8) naruszenie art. 135 pkt 1 ustawy o świadczeniach, poprzez wyłączenie prawie wszystkich informacji z oferty nawet tych publicznie dostępnych, co pozbawiło skarżącą Spółkę prawa do obrony;

9) naruszenie art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach w zakresie jawności ofert poprzez posługiwanie się przez Komisję rozstrzygającą konkurs formularzem druku "Oświadczenie oferenta o zastrzeżeniu informacji stanowiących tajemnice przedsiębiorcy", w którym wskazano, że jest to załącznik nr 8 do zarządzenia nr [...] Prezesa NFZ z dnia [...] marca 2017 r.;

10) naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i niewystarczającym rozpatrzeniu materiału dowodowego, oraz nieokazaniu stronie wszystkich akt sprawy;

11) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.

Wyrokiem z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. II SA/Rz 1124/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję, oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] znak: [...].

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że przepisy ustawy o świadczeniach stanowią podstawę powierzenia organom NFZ określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a także sprawowania nadzoru i kontroli nad finansowaniem i realizacją tych świadczeń. Tryb i zasady postępowania w sprawie udzielania świadczeń zdrowotnych określone zostały w Dziale VI ustawy pt. "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami".

Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnił, że zgodnie z art. 132 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach, podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą, wybranym do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w Dziale VI ustawy a dyrektorem oddziału wojewódzkiego Funduszu. Zawarcie umowy odbywa się po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań (art. 139 ust. 1), przy czym zasadą jest tryb konkursowy, a zawarcie umowy w trybie rokowań następuje w przypadkach określonych w ustawie (art. 143 ust. 1).

W przepisach Działu VI ustawy sformułowane zostały też zasady przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami, z których najważniejsze to: zasada równego traktowania wszystkich świadczeniodawców (art. 134), zasada jawności ofert oraz umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (art. 135) oraz zasada jawności kryteriów oceny ofert i warunków wymaganych od świadczeniodawców oraz zakaz ich zmiany w toku postępowania (art. 147). Przestrzeganie tych zasad ma istotne znaczenie z punktu widzenia prawidłowości przeprowadzenia konkursu, co wynika wprost z treści art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach, stanowiącego, że świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych art. 153 i 154.

Wojewódzki Sąd Administracyjny następnie wyjaśnił, że w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy oferent może złożyć umotywowany protest, którego uwzględnienie skutkuje powtórzeniem zaskarżonej czynności przez komisję konkursową. Natomiast po ogłoszeniu o rozstrzygnięciu postępowania, świadczeniodawcy biorącemu udział w postępowaniu przysługuje odwołanie do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, który po jego rozpatrzeniu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą albo oddalającą odwołanie. Od tej decyzji przysługuje świadczeniodawcy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, po rozpatrzeniu którego dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że na tle powyższych regulacji bezsporne jest zatem, że sprawa o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń staje się sprawą administracyjną dopiero z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę odwołania w trybie art. 154 ustawy o świadczeniach, a zadaniem dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatrującego odwołanie, a następnie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jest weryfikacja w postępowaniu administracyjnym prawidłowości przeprowadzenia konkursu ofert w aspekcie naruszenia jego zasad, prowadzącego do uszczerbku interesu prawnego świadczeniodawcy. W orzecznictwie przyjmuje się, że do uszczerbku interesu prawnego uczestnika postępowania w procedurze zawierania umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej dochodzi wówczas, gdy naruszenie zasad postępowania, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że wyrazem realizacji zasady równego traktowania świadczeniodawców jest wynikająca z art. 146 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy o świadczeniach delegacja dla Prezesa NFZ do określenia przedmiotu postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, określenia kryteriów oceny ofert oraz warunków wymaganych od świadczeniodawców. Zastrzeżona w ustawie możliwość takiego określenia jest wynikiem kompetencji Prezesa NFZ w zakresie kierowania ustawową i statutową działalnością organu. W ramach pragmatyki tego kierowania, w tym wykonywania nałożonych ustawą zadań, Prezes NFZ wydaje zarządzenia w oparciu o art. 146 ustawy o świadczeniach (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. II GSK 263/10, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2013 r., sygn. VI SA/Wa 191/13).

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zasadniczy zarzut skargi dotyczy podania przez "K." sp. z o.o. nieprawdziwych informacji w ankiecie dotyczących formy prowadzenia dokumentacji medycznej – kryterium "jakość", za spełnienie którego to warunku można było otrzymać maksymalnie 5,000 pkt, zgodnie z tabelą nr 2 pkt II lp. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert. Oceniany warunek to "prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku", a możliwa do uzyskania za jego spełnienie maksymalna liczb punktów – 3, oraz "prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej (EDM) w rozumieniu przepisów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy, z wyłączeniem recept i skierowań, które wystawiane są co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku" – z maksymalną liczbą punktów – 5. Zaznaczono przy tym, że możliwe jest zakreślenie jednej odpowiedzi do wyboru. W rankingu końcowym "K." sp. z o.o. otrzymała w tej kategorii maksymalną ilość 5 punktów, NZOZ "D.", "H." Sp. z o.o. i Centrum Medyczne "G." sp. z o. o. – po 3 punkty, a Fundacja "F.", "E." sp. z o.o., W. W. N. oraz skarżąca Spółka – 0 punktów. Skarżąca Spółka wskazała, że "K." sp. z o.o. podała nieprawdziwe informacje w ankiecie w ww. zakresie, co wykazała już Komisja Konkursowa "K." Oddziału Wojewódzkiego NFZ, zaś Komisja Konkursowa "K."OW NFZ działająca w niniejszej sprawie nie przeprowadziła weryfikacji w tym zakresie. Zarzuty dotyczą również przyznania punktów za kryterium "dostępność" w zakresie warunku "odrębna aplikacja służąca wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu", za który skarżąca Spółka, Centrum Medyczne "G." sp. z o. o i Fundacja "F." otrzymały 0 punktów, natomiast "K." sp. z o. o, NZOZ "D.", "H.", "E." sp. z o.o., i W. W. N. otrzymały maksymalną w tej kategorii ilość punktów - po 2 punkty. Skarżąca Spółka wskazała, że oferty "K." sp. z o.o., podobnie jak W., czy "H." takiej aplikacji nie posiadają, bowiem w każdym z tych przypadków rejestracja następuje po kontakcie z pracownikiem, a nie drogą elektroniczną, zaś "E." sp. z o.o. na datę rozstrzygnięcia konkursu nie posiadała nawet strony internetowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że ustawodawca bardzo rygorystycznie podchodzi do podania przez oferenta nieprawdziwych informacji. Organy prowadzące postępowanie konkursowe opierają się bowiem w znacznej mierze na oświadczeniach oferentów, spośród których nie wszystkie są w stanie na etapie tego postępowania zweryfikować. Złożenie oferty zawierającej nieprawdziwe informacje, zgodnie z art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, skutkuje jej odrzuceniem. Przepis art. 149 ust. 1 ww. ustawy w pkt 1-8 wymienia enumeratywnie przypadki (przyczyny) odrzucenia oferty, a skonstruowany jest w ten sposób, że wystąpienie którejkolwiek z tych przyczyn powoduje konieczność (przymus) odrzucenia oferty, bez możliwości podjęcia przez organ innej decyzji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 9 listopada 2017 r., sygn. II SA/Bk 646/17). W wyroku z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. I GSK 1586/15 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "pojęcie "nieprawdziwe informacje", do którego odwołuje się przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, oznacza takie działanie świadczeniodawcy, który aby uzyskać pozytywne dla siebie rozstrzygnięcie, podaje informacje, które nie znajdują odzwierciedlenia w rzeczywistości. Z podaniem nieprawdziwych informacji mamy do czynienia w sytuacji celowego działania oferenta, który mimo świadomości niemożliwości spełniania określonych warunków, deklaruje taką możliwość. Nie każda nieprawdziwa informacja stanowi podstawę do odrzucenia oferty, zaś nieprawdziwość musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania, w tym takich, które mogą świadczyć o nieprawidłowym w przyszłości wykonaniu umowy".

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że Dyrektor [...]OW NFZ odniósł się do zarzutów skarżącej Spółki, wskazując, że zasadą jest przeprowadzenie weryfikacji w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofercie u oferentów, którzy dotychczas nie mieli zawartej umowy w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania. Wymóg ten dotyczy więc "nowych" oferentów, a ponadto nie jest bezwzględny, można od niego odstąpić w sytuacji, gdy zachodzi ryzyko braku zabezpieczenia udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, po uzyskaniu zgody dyrektora oddziału wojewódzkiego NFZ, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, trudno jednak nie przyznać racji zarzutom skarżącej Spółki w sytuacji, gdy chodzi o weryfikację informacji sprowadzającą się do prostych czynności, takich jak choćby uzyskanie informacji ze strony internetowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w postępowaniu w przedmiocie odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia konkursu lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji w przedmiocie tego odwołania, organ sprawdza co do zasady prawidłowość postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a w razie stwierdzenia naruszenia zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej bada, czy naruszenie to doprowadziło do uszczerbku w interesie prawnym odwołującego oferenta.

Wskazując na brak tego uszczerbku Dyrektor [...]OW NFZ przyznał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że nawet odrzucenie ofert "K." sp. z o.o. i W. W. N. nie zmieniłoby sytuacji w rankingu, bowiem oferta skarżącej Spółki została oceniona najgorzej i nawet przesunięcie w rankingu o 2 miejsca nie dawałoby szans na zawarcie umowy z tą spółką. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że tego rodzaju symulacja nie uwzględnia wszystkich zarzutów skargi, obejmujących także podanie nieprawdziwych informacji przez 4 podmioty ("K." sp. z o. o, "H." Sp. z o. o., "E." sp. z o. o., i W. W. N.) w zakresie kryterium "dostępność", warunku "odrębna aplikacja służąca wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu", co również może skutkować odrzuceniem ofert.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skuteczne zatem okazały się zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w powiązaniu z przepisami prawa materialnego – art. 149 ust. 1 pkt 2 i art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, na co zwrócił już uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 582/17, że sąd administracyjny dokonuje oceny spełnienia przesłanek z art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach jedynie pośrednio, weryfikując wykładnię i stosowanie prawa przez organ oraz zachowanie wymogów formalnych i proceduralnych w postępowaniu odwoławczym, które toczyło się przed tym organem. Nie jest zatem możliwe i dopuszczalne dokonywanie przez sąd administracyjny ostatecznych ocen merytorycznych w tym zakresie bez uprzedniego wypowiedzenia się organu rozpoznającego środki odwoławcze, gdyż prowadziłoby to do zastępowania tego organu w orzekaniu co do rozstrzygnięcia postępowania konkursowego.

Za niezasadne Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał natomiast pozostałe zarzuty skargi, uwzględniając w tym zakresie zarówno wyjaśnienia zawarte w kontrolowanych decyzjach, jak i sam przebieg postępowania konkursowego. Przede wszystkim kwestia dotycząca aparatu mammograficznego została wszechstronnie wyjaśniona przez Dyrektora [...]OW NFZ, nie ma też wątpliwości, że złożone w tej kwestii wyjaśnienia zostały uwzględnione w stosunku do wszystkich oferentów. Podobnie nie zostały uwzględnione zarzuty naruszenia zasad z art. 134 i 135 ustawy o świadczeniach. Nakładają one obowiązek równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy i prowadzenie tego postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji (art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach) oraz obowiązek jawności tego postępowania. Wykazane przez Sąd naruszenie zasad postępowania w powiązaniu z treścią art. 149 ust. 1 ustawy o świadczeniach, nie doprowadziło do bezpośredniego naruszenia zasady z art. 134 ust. 1 powyższej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził też naruszenia zasady jawności, o której mowa w art. 135 ustawy o świadczeniach, uwzględniając w tym zakresie wyjaśnienia organu, zarówno co do kwestii wyłączenia jawności z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy, jak i co do możliwości i faktu zapoznania się z aktami postępowania przez pełnomocnika skarżącej Spółki.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest też zarzut braku wyjaśnienia jakie względy zadecydowały o przyznaniu konkretnym oferentom konkretnej liczby punktów w postepowaniu konkursowym. W tym zakresie wyczerpujące jest w ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji.

Stwierdzone wyżej naruszenia przepisów postępowania w powiązaniu z naruszeniem prawa materialnego doprowadziły do uchylenia kontrolowanych decyzji Dyrektora [...]OW NFZ na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.

Decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] lipca 2018 r. Dyrektor [...]OW NFZ oddalił odwołanie skarżącej Spółki od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego w całości.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor [...]OW NFZ stwierdził, że skarżąca Spółka podniosła, iż "K." Sp. z o.o. podała w ofercie nieprawdziwe dane deklarując prowadzenie elektronicznej dokumentacji medycznej w rozumieniu ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, a Komisja Konkursowa [...]OW NFZ nie przeprowadziła weryfikacji w tym zakresie, podczas gdy Komisja Konkursowa [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z uwagi na wykazanie, że deklaracja jest nieprawdziwa odrzuciła ofertę "K." Sp. z o.o. Dodatkowo skarżąca Spółka wskazała, iż oferenci "K." Sp. z o.o. oraz W. W. N. otrzymali punkty za posiadanie odrębnej aplikacji służącej rejestracji przedsiębiorców drogą elektroniczną ze zwrotnym automatycznym potwierdzeniem terminu, w sytuacji, gdy takiej aplikacji nie posiadali, a sprawdzenie tego było możliwe już po wejściu na stronę internetową ww. podmiotów. Dokonując szczegółowej analizy działań Komisji Konkursowej w zakresie weryfikacji przez nią spełnienia przez oferentów kryterium jakości w zakresie formy prowadzenia dokumentacji medycznej Dyrektor [...]OW NFZ zauważył, że możliwe do zdobycia przez oferentów było odpowiednio: maksymalnie 3,000 pkt za prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku, lub maksymalnie 5,0 pkt za prowadzenie elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) w rozumieniu przepisów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy, z wyłączeniem recept i skierowań, które wystawiane są co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku. Spełnienie tego kryterium oferenci potwierdzali własnymi oświadczeniami, że warunek ten spełniają, oraz poprzez złożenie oświadczeń podmiotów trzecich (w formie oświadczenia lub kserokopii umowy), potwierdzających fakt wdrożenia u danego oferenta odpowiedniej formy prowadzenia dokumentacji medycznej.

Dyrektor [...]OW NFZ stwierdził, że "K." Sp. z o. o. przedłożyła nie tylko własne oświadczenie o posiadaniu konta w ePUAP oraz elektroniczny podpis kwalifikowany ale również oświadczenie [...]. "F." potwierdzający, iż oprogramowanie [...] produkcji firmy [...] Ltd., które zostało wdrożone w firmie "K." Sp. z o.o., posiada pełną funkcjonalność w zakresie przetwarzania elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) w standardzie DICOM, zgodnie z zapisami ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 roku o systemie informacji w ochronie zdrowia. Również "H." Sp. z o. o., NZOZ "D." i Centrum Medyczne "G." Sp. z o. o. złożyły oświadczenia podmiotów trzecich potwierdzających wprowadzenie u danego oferenta systemu umożliwiającego prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku. W ocenie Dyrektora [...]OW NFZ jest to wystarczająca weryfikacja dokonana przez Komisję Konkursową. W tak ustalonym stanie faktycznym Komisja Konkursowa zrealizowała swoje uprawnienia przewidziane w § 17 ust. 2 rozporządzenia w sprawie sposobu ogłaszania. Powołanie innego rozstrzygnięcia dokonanego w innym Oddziale Wojewódzkim Narodowego Funduszu Zdrowia jest bez znaczenia dla prowadzonego postępowania w niniejszej sprawie. Dodatkowo Dyrektor [...]OW NFZ przyjął, że skoro przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert (zgodnie z tabelą nr 2 pkt II lp.3 i 4 załącznika nr 13 do rozporządzenia kryterialnego) wprowadzają kryterium dotyczące prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) w rozumieniu przepisów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy, z wyłączeniem recept i skierowań, które wystawiane są co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku - to są one realnie do spełnienia i nie było podstaw do kwestionowania spełnienia tego kryterium przez "K." Sp. z o. o., skoro spółka przedłożyła oświadczenie podmiotu trzeciego potwierdzający ten fakt. Słuszność działań Komisji Konkursowej w tym zakresie jest również spójna z pismem Ministerstwa Zdrowia Departamentu Ubezpieczenia Zdrowotnego z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], które potwierdza racjonalność i możliwość spełnienia omawianego kryterium przez oferentów. Oferty Fundacji "F.", W. W. N. i skarżącej Spółki w zakresie dokumentacji medycznej uzyskały 0 pkt zgodnie ze złożonymi odpowiedziami ankietowymi.

W kwestii dotyczącej zarzutu braku weryfikacji zapisów zawartych w ankiecie oferentów "K." sp. z o.o. i W. W. N. o zapewnieniu bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu Dyrektor [...]OW NFZ wskazał, iż w materiałach w oparciu o które przeprowadzane są postępowania konkursowe nie ma enumeratywnie wymienionych dokumentów potwierdzających spełnianie określonych wymogów (w tym konkretnym przypadku - bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu). Zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia w sprawie sposobu ogłaszania, komisja konkursowa ma możliwość żądać od oferenta złożenia wyjaśnień dotyczących oferty, a zgodnie z ust. 2 tego samego paragrafu, komisja konkursowa może zażądać przekazania dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez oferenta. Dyrektor [...]OW NFZ wskazał, że tak sformułowany przepis wskazuje na uprawnienie, a nie obowiązek komisji konkursowej. W niniejszej sprawie Komisja Konkursowa miała prawo dokonać weryfikacji według własnego uznania, co nie znaczy dowolnie. Istotne, aby działania komisji były jednolite wobec wszystkich i gwarantowały równe traktowanie oferentów. Dyrektor [...]OW NFZ stwierdził, że analiza spełnienia przez oferentów kryterium dostępności w zakresie posiadania odrębnej aplikacji służącej wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem wskazuje, że Komisja Konkursowa dokonała weryfikacji odpowiedzi ankietowych w oparciu o: oświadczenie oferenta o posiadaniu stosownej aplikacji, kopie umowy dostawcy oprogramowania, przedłożone licencje stosowanego oprogramowania. W przypadku przedłożenia jednego z powyższych dokumentów Komisja Konkursowa uznała, że oceniany warunek został spełniony. Komisja przyjęła stosowne dokumenty biorąc pod uwagę, że każdy oferent równocześnie składa oświadczenie, że "dane przedstawione w ofercie i niniejszych oświadczeniach są zgodne ze stanem prawnym i faktycznym". W przypadku spełnienia wymogu posiadania odrębnej aplikacji służącej wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniodawców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu:

- W. W. N. na wezwanie Komisji Konkursowej złożył wyjaśnienia, że zapewnił realizacje tego kryterium własnymi zasobami informatycznymi, podając jednocześnie adres strony internetowej,

- "K." Sp. z o. o. przedłożyła oświadczenie, że posiada stronę internetową z odrębną aplikacją służącą wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną,

- "H." Sp. z o. o. przedłożył wyjaśnienia i umowę na wykonanie systemu www z firmą "[...]" B. W., której przedmiotem jest wykonanie strony internetowej, w ramach której został utworzony formularz rejestracyjny- aplikacja umożliwiająca rejestrację elektroniczną pacjentek na badanie mammograficzne,

- NZOZ "D." przedłożył fakturę zakupu i oświadczenie dostawcy oprogramowania potwierdzające wykonanie przez firmę [...] Sp. z o.o. dla NZOZ "D." aplikacji służącej wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną posiadającą funkcjonalność umożliwiającą rejestrację świadczeniobiorców drogą elektroniczną ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu,

- "E." Sp. z o. o. złożyła oświadczenie, że rejestracja świadczeniobiorców drogą elektroniczną dostępna jest na wskazanej przez oferenta stronie internetowej, w załączeniu przedłożyła kopię licencji oprogramowania mMedica.

Dyrektor [...]OW NFZ podkreślił fakt, iż dobór metod weryfikacji ograniczony był faktycznymi możliwościami empirycznego zbadania spełniania wymogu. Postępowanie konkursowe prowadzone jest w okresie poprzedzającym ewentualne zawarcie umowy i na tym etapie nie jest wiadome czy zostanie zawarta umowa, jacy lekarze i w jakim czasie będą dostępni w ramach umowy i niemożliwe jest dokonanie rejestracji na okres objęty ewentualną umową. Istotny jest również fakt, że jak wskazuje praktyka - świadczeniodawcy posiadają różne systemy realizujące elektroniczną rejestrację, a co się z tym wiąże różne obostrzenia (wymogi) pozwalające na sprawdzenie funkcjonowania wskazanych narzędzi informatycznych. Często konieczne jest założenie konta z podaniem realnych danych osobowych - co budzi uzasadnione obawy członków komisji. Jednocześnie brak podstaw prawnych do zobowiązania członków komisji konkursowej do ujawniania swoich danych w fikcyjnym procesie rejestracji. Dodatkowo często wymagane jest również osobiste potwierdzenie autentyczności zakładanego konta bezpośrednio u świadczeniodawcy, co wyklucza dokonanie takiej fikcyjnej rejestracji. Ponadto Dyrektor [...]OW NFZ zauważył, że jeśli dany oferent złoży nieprawdziwe dane (oświadczenie) w przeprowadzanym postępowaniu konkursowym, może to zostać również wyjaśnione w postępowaniu kontrolnym przeprowadzonym zgodnie z art. 64 ustawy o świadczeniach. W przypadku stwierdzenia podania przez oferenta nieprawdziwych danych umowa zostanie rozwiązana w trybie dyscyplinarnym co będzie skutkowało konsekwencjami przewidzianymi w art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach.

Dyrektor [...]OW NFZ zauważył, że przyjęcie przez Komisję Konkursową możliwości poprawienia odpowiedzi ankietowych na skutek poczynionych wyjaśnień dotyczyła większości oferentów - w tym również skarżącej Spółki, która w ofercie wykazała posiadanie aparatu mammograficznego cyfrowego o parametrach nie niższych niż do mammografii skryningowej obu piersi (zgodnie z tabelą nr 1 pkt 2 ust. 2.1 załącznika nr 13 do rozporządzenia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert) pomimo, że takiego aparatu nie posiadał. Komisja Konkursowa nie odrzuciła oferty skarżącej Spółki, jednocześnie dokonując zmiany odpowiedzi ankietowej - zgodnej ze stanem faktycznym potwierdzonym w wykazie urządzeń wykazanych do wykonania umowy. Rygorystyczna i bezwzględna ocena podania przez oferenta nieprawdziwych danych w ofercie mogłaby skutkować również w odniesieniu do skarżącej Spółki – odrzuceniem jej oferty. Po analizie wszystkich takich przypadków Komisja Konkursowa nie dopatrzyła się jednak celowego działania oferentów i jednakowo potraktowała wszystkich oferentów składających nieprecyzyjne odpowiedzi w tym również skarżącą Spółkę.

Dyrektor [...]OW NFZ również wskazał, że oferta skarżącej Spółki uplasowała się na 8 miejscu w rankingu otrzymując najniższą ilość punktów z pośród wszystkich złożonych ofert. Z ośmiu konkurujących podmiotów tylko 5 zostało wybranych do realizacji umów. Wobec powyższego brak jest podstaw do przyjęcia, że w przypadku skarżącej Spółki doszło do naruszenia jej interesu prawnego, skoro możliwość zawarcia umowy z plasującym się na ostatnim miejscu rankingu podmiotem była mało realna.

Dyrektor [...]OW NFZ wyjaśnił, że rozpoznając odwołanie nie prowadzi ponownie postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, lecz rozpoznaje sprawę w odniesieniu do konkretnego podmiotu i konkretnych czynności. Nie powiela zatem czynności zarezerwowanych przez ustawę dla komisji konkursowej. Dyrektor [...]OW NFZ bada czy rozstrzygnięcie postępowania dokonane przez komisję zostało podjęte z naruszeniem zasad postępowania i czy wskutek tego doszło do naruszenia interesu prawnego odwołującego. Zdaniem Dyrektora [...]OW NFZ, Komisja Konkursowa w trakcie przedmiotowego postępowania, podejmowała wszelkie niezbędne czynności mające na celu stwierdzenie zgodności oferty ze stanem faktycznym i prawnym, w kontekście zdolności do wykonywania oferowanej liczby świadczeń oraz wymagań zawartych w szczegółowych materiałach informacyjnych.

W ustawowym terminie skarżąca Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję Dyrektora [...]OW NFZ, której zarzuciła naruszenie:

1) art. 153 P.p.s.a. poprzez wydanie decyzji w sposób sprzeczny ze wskazaniami co do dalszego postępowania wydanymi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w ramach uzasadnienia wyroku wydanego dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie rozstrzyganej pod sygnaturą II SA/Rz 1124/17;

2) art. 7, art. 8, art. 77, i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 80 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na nie wyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i niewystarczającym rozpatrzeniu materiału dowodowego;

3) art. 107 § 3 k.p.a., na podstawie którego uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

4) art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, w szczególności poprzez nieodrzucenie ofert zawierających nieprawdziwe dane;

5) art. 152 ustawy o świadczeniach poprzez naruszenie zasad prowadzenia postępowania odwoławczego, w szczególności nie wyjaśnienie wszelkich okoliczności mogących mieć wpływ na sposób rozstrzygnięcia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...]OW NFZ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga została uwzględniona, albowiem Sąd – działając z urzędu w granicach sprawy, której dotyczy skarga (art. 134 § 1 p.p.s.a.) – stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydane z istotnym i mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa procesowego i prawa materialnego.

W toku kontroli lealnościowej stwierdzono naruszenie art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 149 ust. 1 pkt 2, art. 152 ust. 1 i art. 154 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych (u.ś.z).

Zasadnicze znaczenie dla oceny legalności zaskarżonej decyzji miało zagadnienie prawidłowego wykonania wytycznych interpretacyjnych oraz proceduralnych, wynikających z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2018 r. (sygn. akt II SA/Rz 1124/17). Ocena prawna oraz wskazania procesowe Sądu sformułowane w granicach tożsamej sprawy bezwzględnie wiązały skarżony organ na mocy art. 153 p.p.s.a., wymagając pełnej i szczegółowej realizacji.

Z uwagi na treść art. 153 p.p.s.a. ocena zasadności skargi wniesionej w niniejszej sprawie została ograniczona zasadniczo do weryfikacji prawidłowości wykonania przez skarżony organ wytycznych wynikających z cyt. wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2018 r.

Należy w związku z tym przypomnieć, że w powyższym wyroku Sąd stwierdził, że ustalenia, wyjaśnienia oraz ponownej oceny wymagają dwie zasadnicze kwestie związane ze spornym postępowaniem konkursowym. Sąd ten przyjął także określone (szerokie) rozumienie zakresu czynności weryfikacyjnych dyrektora oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w ramach rozpoznawania odwołania od rozstrzygnięcia postępowania o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Powyższe oceny oraz poglądy WSA są wiążące nie tylko dla skarżonego organu, lecz także dla Sądu orzekającego w niniejszej sprawie.

Po pierwsze, przyjmując, że postępowanie odwoławcze od rozstrzygnięcia konkursowego jest szczególnym rodzajem postępowania administracyjnego jurysdykcyjnego, którego rezultatem jest decyzja administracyjna uwzględniająca albo oddalająca odwołanie zainteresowanego podmiotu (art. 154 ust. 3 u.ś.z.), Sąd Wojewódzki uznał, że organ odwoławczy jest przede wszystkim zobowiązany do materialnej weryfikacji istnienia wskazywanych przez stronę skarżącą podstaw do odrzucenia niektórych ofert z uwagi na zawarcie w nich nieprawdziwych informacji (art. 149 ust. 1 pkt 2 u.ś.z.). W ocenie Sądu pierwszej instancji weryfikacja ta nie może sprowadzać się jedynie do weryfikacji dokumentacji konkursowej zawierającej m.in. oświadczenia, umowy lub wyjaśnienia oferentów, lecz powinna zgodnie z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego zmierzać do ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy w zakresie prawdziwości informacji podanych przez oferentów. Takie podejście Sądu Wojewódzkiego znalazło odzwierciedlenie nie tylko w nakazaniu podjęcia dodatkowych czynności weryfikacyjnych, wykraczających poza złożone przez oferentów dokumenty znajdujące się w aktach konkursowych ("Trudno jednak nie przyznać racji zarzutom Spółki w sytuacji, gdy chodzi o weryfikację informacji sprowadzającą się do prostych czynności, takich jak choćby uzyskanie informacji ze strony internetowej"), lecz przede wszystkim we wskazaniu w ramach podstawy prawnej rozstrzygnięcia przepisów art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 149 ust. 1 pkt 2 i art. 152 ust. 1 u.ś.z. Oznacza to, że zdaniem orzekającego uprzednio Sądu postępowanie w sprawie odwołania od rozstrzygnięcia konkursowego ma zostać przeprowadzone zgodnie z wzorcem postępowania wyjaśniająco-dowodowego określonym w przepisach k.p.a.

Po drugie, Sąd pierwszej instancji wskazał, że do ustalenia, wyjaśnienia i ostatecznej oceny pozostają dwa zarzuty związane z wadliwą oceną prawdziwości podanych w ofertach konkursowych informacji w zakresie spełnienia określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej szczegółowych warunków wyznaczających kryteria wyboru oferty konkursowej.

Pierwszy niezweryfikowany prawidłowo zarzut dotyczył niespełnienia przez wybranego oferenta określonego w załączniku nr 13 do cyt. rozporządzenia w tabeli nr 2 warunku oceny kryterium jakościowego w postaci form prowadzenia dokumentacji medycznej: "prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej (EDM) w rozumieniu przepisów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy, z wyłączeniem recept i skierowań, które wystawiane są co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku" (pkt II.4 tabeli nr 2, przypisana wartość 5 pkt.).

Powyższy zarzut odnosił się do podmiotu: "K." Sp. z o.o. Skarżony organ dokonując weryfikacji zasadności powyższego zarzutu stwierdził, że spółka "K." Sp. z o. o. przedłożyła własne oświadczenie o posiadaniu konta w ePUAP i elektronicznego podpisu kwalifikowanego oraz oświadczenie innego podmiotu potwierdzające, że Spółka ta posiada wdrożone oprogramowanie zapewniające pełną funkcjonalność w zakresie przetwarzania elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) w standardzie DICOM, zgodnie z zapisami ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 roku o systemie informacji w ochronie zdrowia. Organ nie wyjaśnił jednak i nie odniósł się szczegółowo do ustaleń i ocen wynikających z decyzji nr [...] z dnia 30 maja 2017 r. Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, w której wyraźnie stwierdzono (s. 55-60), że oferta podmiotu "K." Sp. z o.o. została w dniu 20 kwietnia 2017 r. odrzucona z tego względu, że podmiot ten nie spełniał warunku "prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej (EDM) w rozumieniu przepisów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy, z wyłączeniem recept i skierowań, które wystawiane są co najmniej poprzez nanoszenie danych za pomocą wydruku" (wartość 5 pkt.), ponieważ nie spełniono warunku z art. 17 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (warunek posiadania przez każdego pracownika medycznego kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP do podpisywania elektronicznej dokumentacji medycznej). Ustalenia poczynione w postępowaniu przed Dyrektorem [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ są o tyle istotne, że postępowanie konkursowe przed Dyrektorem [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ toczyło się równolegle do tego pierwszego postępowania. Trudno mówić o weryfikacji prawdziwości informacji zamieszczonych w ofercie podmiotu "K." Sp. z o.o. w postępowaniu przed skarżonym organem bez ustaleń i rozważań na tle toczącego się równolegle postępowania przed innym organem, który działa w ramach struktury organizacyjnej tożsamego podmiotu – Narodowego Fundusz Zdrowia. Skarżony organ musi w tym zakresie mieć na względzie, że zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej oferent, który deklaruje spełnianie warunku podlegającego ocenie, jest obowiązany go spełniać w okresie związania ofertą oraz przez cały okres realizacji umowy, chyba że przepisy rozporządzenia stanowią inaczej.

Skarżony organ jest zatem zobowiązany do ponownej (tym razem wnikliwej) oceny powyższego zagadnienia, mając na względzie miarodajne w rozważanym okresie regulacje prawne. Przede wszystkim organ powinien uwzględnić treść art. 17 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (w brzmieniu: "Pracownik medyczny używa kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP do podpisywania: 1) elektronicznej dokumentacji medycznej; (...)") oraz § 5 pkt 6 w zw. z § 4 ust. 2 uchylonego z dniem 25 sierpnia 2017 r. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 28 marca 2013 r. w sprawie wymagań dla Systemu Informacji Medycznej. Zgodnie z tymi ostatnimi przepisami udostępnianie uprawnionym podmiotom elektronicznej dokumentacji medycznej przez elektroniczną transmisję danych w formie komunikatów obejmowało podpisanie przez pracownika medycznego usługodawcy udostępniającego elektroniczną dokumentację medyczną komunikatu przy użyciu bezpiecznego podpisu elektronicznego w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym albo podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP w rozumieniu art. 3 pkt 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Trzeba zatem ostatecznie wyjaśnić i sprawdzić, czy co najmniej jeden pracownik medyczny uprawniony do udostępniania uprawnionym podmiotom elektronicznej dokumentacji medycznej w podmiocie: "K." Sp. z o.o. miał zapewniony dostęp do kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP do podpisywania elektronicznej dokumentacji medycznej.

Drugi niezweryfikowany prawidłowo zarzut dotyczył niespełnienia przez wybranych oferentów określonego w załączniku nr 13 do cyt. rozporządzenia w tabeli nr 2 warunku oceny kryterium dostępności w postaci posiadania "odrębnej aplikacji służącej wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu" (pkt III.5 tabeli nr 2, przypisana wartość 2 pkt.). Z ustaleń organu wynika, że powyższy warunek został spełniony przez podmioty: "K." Sp. z o.o., NZOZ "D.", "H." Sp. z o.o., "E." Sp. z o.o., W. W. N. Strona skarżąca wskazała jednak, że skarżony organ nie przeprowadził weryfikacji prawdziwości informacji ofertowych, ograniczając się jedynie do powtórzenia ustaleń wynikających z dokumentacji złożonej przez wybranych oferentów (w szczególności oświadczeń, wyjaśnień i umów). Przede wszystkim strona skarżąca zarzuciła, że systemy informatyczne oferentów: "K." Sp. z o.o. i "H." Sp. z o.o. nie posiadały realnie funkcji zwrotnego automatycznego wskazania terminu udzielenie świadczenia, natomiast w odniesieniu do oferentów: W. W. N., NZOZ "D." i "E" Sp. z o.o. nie doszło do weryfikacji prawdziwości informacji ofertowej w tym zakresie.

Odnosząc się do podstawowego zarzutu niedokonania przez skarżony organ odwoławczy prawidłowej weryfikacji podstawy odrzucenia powyższych ofert ze względu na nieprawdziwość informacji ofertowych w zakresie rozważanego warunku oceny kryterium dostępności świadczenia, należy zgodzić się ze stroną skarżącą w zakresie, w jakim kwestionuje ona wadliwość weryfikacji. Jak już wskazano, zgodnie z wytycznymi wynikającymi z prawomocnego wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2018 r. skarżony organ był zobowiązany do przeprowadzenia materialnej weryfikacji zarzutu niespełnienia przez wybranych oferentów powyższego warunku oceny kryterium dostępności. Nie było zatem wystarczające odwołanie się przez skarżony organ jedynie do dokumentów zgromadzonych w aktach postępowania przez Komisję Konkursową (w tym do wyjaśnień i oświadczeń oferentów, umów, licecji i faktur zakupowych czy też oświadczeń dostawców oprogramowania). Powyższe dokumenty znajdowały się w aktach nie tylko w momencie rozpoznawania odwołania przez skarżony organ, lecz także były podstawą wyrokowania WSA w Rzeszowie w dniu 7 lutego 2018 r. Jeżeli więc Sąd Wojewódzki orzekający na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), uchylając poprzednio decyzje organu, uznał, że powyższe dokumenty nie są wystarczające do weryfikacji zasadności zarzutu nieprawdziwości informacji ofertowych we wskazanym zakresie, to trzeba przyjąć, że weryfikacja odwoławcza musi wykroczyć poza zakres tych dokumentów, obejmując własne ustalenia skarżonego organu co do faktycznego istnienia u wybranych oferentów odrębnej aplikacji służącej wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu w okresie, o którym mowa w § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej.

Po trzecie, przeprowadzając ponowną (tym razem materialną) weryfikację zasadności podniesionych przez odwołującego się oferenta zarzutów, skarżony organ – uwzględniając wyniki tej weryfikacji – dokona ostatecznej oceny, czy i w jakim zakresie ewentualne zaistnienie niedostrzeżonej podstawy do odrzucenia oferty lub ofert konkursowych wybranych oferentów (art. 149 ust. 1 pkt 2 u.ś.z.) wpłynęło na naruszenie interesu prawnego strony skarżącej (art. 152 ust. 1 u.ś.z.), przejawiającego się w możliwości wyboru jego oferty i zawarcia umowy o udzielanie świadczeń zdrowotnych. W razie eliminacji oferty lub ofert wybranych oferentów konieczne będzie przeprowadzenie wariantowego zestawienia podziału środków z uwzględnieniem oferty strony skarżącej w celu stwierdzenia, czy wybór tej oferty byłby możliwy.

Mając na względzie przytoczoną argumentację oraz sformułowane wyżej oceną prawną i wskazania co do dalszego postępowania (art. 153 p.p.s.a.), na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji (pkt I wyroku). O kosztach postępowania orzeczono w pkt. II wyroku, działając na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.