Postanowienie NSA, sygn. akt II GSK 874/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska Sędziowie NSA Jan Bała Stanisław Gronowski (spr.) Protokolant Michał Stępkowski po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. C. S.A. w Ł. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 16 października 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 122/14 w sprawie ze skargi P. C. S.A. w Ł. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 listopada 2013 r. nr . w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie zgłoszenia wynalazku postanawia: oddalić skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w postanowieniem z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 122/14 odrzucił skargę PZ . S.A. z siedzibą w Ł. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 listopada 2013 r. nr .w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie zgłoszenia wynalazku pt. "Sposób pomiaru małych objętości płynu w układzie mikroprzepływowym" oraz nakazał zwrócić skarżącej uiszczony wpis od skargi.

Stan sprawy przyjęty przez Sąd pierwszej instancji przedstawiał się następująco:

Spółka S.Spółka z o.o. z siedzibą w W.(dalej: spółka S.) w dniu 8 października 2012 r. złożyła w Urzędzie Patentowym podanie o udzielenie patentu na wynalazek pt. "Sposób pomiaru małych objętości płynu w układzie mikroprzepływowym" nr ..". Wskazany w zgłoszeniu jako współtwórca wynalazku A. W.pismem z dnia 10 lipca 2013 r. zgłosił swoje prawa do omawianego wynalazku i podniósł, że jest jego twórcą, jak również nie był nigdy zatrudniony w zgłaszające spółce i nie pozostawał z nią w stosunku pracy. Ponadto, jak podniósł, spółka S.. nie nabyła prawa do uzyskania patentu na wynalazek. W dniu 12 sierpnia 2013 r. pełnomocnik A. W.wniósł o wpisanie go jako współuprawnionego do uzyskania patentu na przedmiotowy wynalazek i wydanie decyzji na jego rzecz.

Mając na uwadze spór zgłaszającego i twórcy o prawo do uzyskania patentu na wynalazek postanowieniem z dnia 12 września 2013 r. nr . Urząd Patentowy zawiesił postępowanie, wzywając strony do wystąpienia w terminie dwóch miesięcy do właściwego sądu ze stosownym pozwem o ustalenie prawa do wynalazku.

Postanowienie to doręczone zostało pełnomocnikom: zgłaszającej spółki S.oraz A. W..

Następnie do Urzędu Patentowego RP wpłynęło pismo z dnia 19 września 2013 r. od PZ . Spółki akcyjnej z siedzibą w Ł. (dalej: .skarżąca) wraz ze sporządzoną na piśmie umową cesji dokonaną przez spółkę S.na jej rzecz, przenoszącą na PZ .prawa do uzyskania patentu na wynalazek oraz prawa z dokonanego zgłoszenia w Urzędzie Patentowym. PZ . wniosła o dokonanie zmiany zgłaszającej, gdyż zgłaszająca S.Sp. z o.o. przeniosła wszelkie prawa z niniejszego zgłoszenia na PZ . S. A. w wyniku cesji z dnia 10 września 2013 r.

W odpowiedzi organ w piśmie z dnia 3 października 2013 r., wskazał, że nie mógł dokonać wnioskowanej zmiany z uwagi na zaistniały spór pomiędzy współtwórcą wynalazku a zgłaszającą, dotyczący prawa do uzyskania patentu.

W dniu 15 października 2013 r. wpłynęły tożsamej treści dwa wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy od PZ .i spółki S., sporządzone przez tego samego pełnomocnika. Uzasadniano fakt złożenia dwóch wniosków wątpliwościami co do statusu zgłaszającej spółki S.jako strony postępowania, w sytuacji przeniesienia uprawnienia do przedmiotowego prawa na PZ . S.A.

Urząd Patentowy RP postanowieniem z dnia 15 listopada 2013 r. utrzymał w mocy postanowienie z dnia 12 września 2013 r. Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia z dnia 15 listopada 2013 r. znak . Urząd Patentowy rozpoznał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony przez spółkę S.. Podtrzymał stanowisko, iż w sprawie wyłoniło się zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wymagające zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia tego zagadnienia przez sąd powszechny.

Na powyższe postanowienie PZ .wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, a to z uwagi na brak po stronie skarżącej legitymacji do jej wniesienia, a tym samym przymiotu strony postępowania. Ponadto skarga jest przedwczesna. Nie zostało bowiem zakończone postępowanie administracyjne w sprawie wniosku złożonego przez skarżącą do Urzędu Patentowego w dniu 15 października 2013 r.

Sąd pierwszej instancji, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. dalej: "p.p.s.a."), postanowieniem odrzucił skargę PZ ., podzielając stanowisko Urzędu Patentowego o jej przedwczesności z uwagi na niezakończenie postępowania administracyjnego. Tym samym skarżąca nie spełniła wymogu określonego w art. 52 § 1 p.p.s.a.

Zaskarżone postanowienie, jak wskazał Sąd pierwszej instancji, weszło do obrotu prawnego względem strony, do której zostało skierowane, tj. spółki S.Nie można uznać, aby weszło ono do obrotu prawnego względem PZ . tylko dlatego, że zostało doręczone wspólnemu pełnomocnikowi tych spółek, skoro jego adresatem był inny podmiot.

PZ .S.A. skargą kasacyjna zaskarżyła w całości postanowienie Sądu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1) art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 oraz art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. a także art. 235 ust. 2 i art. 248 p.w.p. oraz art. 123 § 1 i 2, art. 124 § 1, a także art. 125 § 1 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. poprzez błędne przyjęcie, że złożony przez skarżącą środek zaskarżenia, tj. wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy wniesiony wobec postanowienia Urzędu Patentowego RP z dnia 12 września 2013 r. nie został rozpoznany przez organ, a zatem skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, które służyły jej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, a w konsekwencji przez odrzucenie skargi jako przedwczesnej, podczas gdy skarżąca była uprawniona do wniesienia skargi na postanowienie Urzędu Patentowego z dnia 15 listopada 2013 r., bowiem postanowienie to weszło do obrotu prawnego, a nadto, jako zgłaszającemu, tj. stronie postępowania przez Urzędem Patentowym, przysługiwało jej uprawnienie do wniesienia skargi na wskazane postanowienie Urzędu Patentowego, niezależnie od jego wadliwego doręczenia;

2) art. 3 § 1 i § 2 pkt 2, art. 134 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 125 § 1 i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 252 p.w.p. poprzez odrzucenie skargi w sytuacji, w której brak doręczenia zaskarżonego postanowienia Urzędu Patentowego z dnia 15 listopada 2013 r. skarżącej, przyjęty przez Sąd pierwszej instancji jako podstawa do odrzucenia skargi, powinien był zostać uznany za przesłankę wznowienia postępowania w postaci niezawinionego braku udziału strony w postępowaniu, co powinno było skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia, względnie naruszenie art. 3 § 1 i § 2 pkt 2, art. 134 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 124 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez odrzucenie skargi w sytuacji, w której brak wskazania skarżącej jako strony postępowania w treści zaskarżonego postanowienia Urzędu Patentowego z dnia 15 listopada 2013 r., przyjęty przez Sąd pierwszej instancji jako podstawa do odrzucenia skargi powinien był zostać uznany za przesłankę stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia w postaci wydania go z rażącym naruszeniem prawa, co powinno było skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji.

Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W. oraz o zasadzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie ze względu na brak usprawiedliwionych podstaw.

Skarga kasacyjna została oparta podstawie kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. na zarzucie naruszenia przepisów postępowania.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego za niezasadne należy uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania, zawarte w punkcie 1) i 2) petitum skargi kasacyjnej, tj. zarzuty naruszenia: art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 oraz art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a., art. 235 ust. 2 i art. 248 p.w.p., art. 123 § 1 i 2, art. 124 § 1, a także art. 125 § 1 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 2, art. 134 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 125 § 1 i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 252 p.w.p. Autor skargi kasacyjnej, formułując te zarzuty, w istocie podważa przede wszystkim zasadność odrzucenia skargi PZ. S.A. przez Sąd pierwszej instancji.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, akceptującego stanowisko organu o przedwczesności skargi, a tym samym zasadności jej odrzucenia. Wyczerpanie trybu postępowania administracyjnego jest warunkiem wstępnym dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego w świetle przepisu art. 52 ust. 1 p.p.s.a.

Składając skargę do Sądu pierwszej instancji, a następnie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca tym sposobem nieskutecznie, bo przed ostatecznym zajęciem przez Urząd Patentowy stanowiska w sformalizowanej formie, zmierza w postępowaniu sądowoadministracyjnym do przesądzenia istotnej kwestii materialnoprawnej, jaką w pierwszej kolejności jest posiadanie przymiotu strony w postępowaniu o zgłoszenie wynalazku, w świetle przepisu art. 235 ust. 2 p.w.p. Należy wskazać, iż sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy, lecz kontroluje działalność administracji publicznej (art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. z 2014 r., poz. 1647). Wobec braku ostatecznego rozstrzygnięcia przez Urząd Patentowy, czy skarżącej przysługuje przymiot strony w postępowaniu ze zgłoszenia wynalazku do ochrony, tym samym nie istnieje jeszcze przedmiot, który mógłby poddać kontroli sąd administracyjny pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 wyżej powołanej ustawy).

W tym stanie skarga kasacyjna podlega oddaleniu (art. 184 p.p.s.a.).