Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1742/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145  par. 1  pkt 1  lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Anita Wielopolska-Fonfara Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi J. P., E. K. i S.C. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżących J. P., E. K. i S.C. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury i Rozwoju, postanowieniem z [...] kwietnia 2014 r. w [...], utrzymał w mocy postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r. nr [...] odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...].12.2011 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...]12.2010 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia Odwoławczej Komisji Wywłaszczeniowej przy Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia [...].01.1957 r. nr [...] oraz utrzymanego nim w mocy orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia [...].07.1955 r. nr [...] o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] o pow. [...] m2, nr hip. [...], rep. Hip. Nr [...], zapisanej jako własność J. P.

Z ustaleń organu wynika, że pismem z [...] lipca 2012 r. J. P., E. K. i S. C., reprezentowani przez adw. K. P., złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...].12.2011 r., na podstawie art. 145§1 pkt 5 kpa. Do wniosku zostało załączone sześć pism, które zdaniem wnioskodawców potwierdzają, ze w dacie ich sporządzenia J. P. była właścicielką nieruchomości położonej w [...], objętej orzeczeniem wywłaszczeniowym. Nadto złożyli wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka E. P. na okoliczności szczegółowo wskazane we wnisoku. Organ przytoczył treść przepisów art. 145§1 kpa i stwierdził, że organ zobowiązany jest z urzędu zbadać zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Strona musi udowodnić, w jakiej dacie dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienie postępowania zaś organ administracyjny w tej kwestii swobodnie ocenia dowody. Wnioskodawcy podali we wniosku o wznowienie postępowania, że o dowodach wskazanych we wniosku J. P. dowiedział się od swojej matki E. P. w dniu [...] lipca 2012 r. Złożenie więc wniosku o wznowienie postępowania w dniu [...].08.2012 r. nastąpiło, zdaniem wnioskodawców, w terminie określonym w art. 148§1 kpa. W ocenie zaś organu wszystkie dowody zgłoszone we wniosku o wznowienie postępowania były znane wnioskodawcom znacznie wcześniej niż od dnia [...].07.2012 r. Postępowanie o stwierdzenie nieważności orzeczeń wywłaszczeniowych toczyło się ponad siedem lat – od [...].06.2004 r. To nie sposób przyjąć, że dopiero [...].07.2012 r. E. P. – matka J. P. poinformowała go o istnieniu tych dowodów. Zdaniem organu J. P., jako syn E. P., z łatwością mógł dowiedzieć się o istnieniu tychże dokumentów znacznie wcześniej bo niewątpliwie miał dostęp do rodzinnego archiwum. W ocenie organu wydaje się mało prawdopodobnym by w toku postępowania nadzorczego, które trwało siedem lat jako wnioskodawca nie dokonał analizy dokumentacji archiwalnej dotyczącej przedmiotowej sprawy znajdującej się w posiadaniu rodziny oraz nie próbował uzyskać informacji od swojej matki. Bliskie pokrewieństwo wnioskodawców też wskazuje, że treść załączonych do wniosku dokumentów była im znana wcześniej. Potwierdza to także okoliczność, że część załączonych dokumentów do badanego wniosku o wznowienie postępowania była już wcześniej załączona do wniosku J. P. z dnia [...].06.2004 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Odwoławczej Komisji Wywłaszczeniowej przy Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...].01.1957 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...].07.1955 r. i znajduje w aktach sprawy, tj. pismo Miejskiego Zarządu Geodezji i Gospodarki Terenami z dnia [...].05.1983 r. nr [...], pismo [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z dnia [...].05.2000 r. nr [...] oraz pismo Urzędu Miasta [...] z dnia [...].04.2000 r. nr [...]. Oznacza to, że przedmiotowych dokumentów nie sposób uznać za nowe dowody w sprawie. Logiczny zatem jest wniosek, że skoro akta załączone do wniosku o wznowienie postępowania pochodzą ze zbioru dokumentów należących do E. P. to jej syn J.P. dokonał analizy rodzinnego archiwum już przed złożeniem wniosku o stwierdzenie nieważności czyli przed [...].06.2004 r.

Ponadto należy wskazać, iż we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...].01.2011 r. powołuje się na wskazane wyżej dokumenty pełnomocnik wnioskodawców – adw. K. P.

Powyższe wywołuje uzasadnione wątpliwości co do wiarygodności twierdzeń przedstawionych przez wnioskodawców we wniosku o wznowienie postępowania.

Z powołanego wyżej pisma [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z dnia [...].05.2000 r. ponadto wynika, iż już w dniu [...].02.2000 r. K. P. występowała jako pełnomocnik J. P.

Organ wskazał, iż pisma Urzędu Miasta [...] z dnia [...].04.1999 r. nr [...], z dnia [...].08.2000 r. nr [...], z dnia [...].04.2000 r. nr [...] oraz pismo [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z dnia [...].05.2000 r. nr [...] zostały skierowane do K. P. Należy stwierdzić, ze skoro profesjonalny pełnomocnik, reprezentujący wszystkich wnioskodawców, przez ponad 6 lat postępowania nadzorczego znał treść w/w pism to należy uznać, że wnioskodawcy również posiadali o nich wiedzę i to znacznie wcześniej niż w terminie wskazanym we wniosku o wznowienie, tj. w dniu [...].07.2012 r.

W konsekwencji tych rozważań organ podzielił argumentując przedstawioną w postanowieniu z dnia [...].10.2013 r. nr [...] wskazującą, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony w celu konwalidacji uchybienia terminu do złożenia skargi na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...].12.2011 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Konkludując powyższe organ stwierdził, iż twierdzenia strony budzą uzasadnione wątpliwości, nie są poparte jakimikolwiek dowodami i tym samym, w ocenie organu, nie sposób uznać ich za wiarygodne, bowiem wnioskodawcy byli w posiadaniu dokumentów, które przekazali na poparcie wniosku o wznowienie postępowania, już w czasie trwania postępowania zakończonego decyzją, Ministra Infrastruktury z dnia [...].12.2011 r.

W skardze na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju J.P., E. K. i S. C. zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 148§1 kpa, art. 145§1 pkt 5 kpa, art. 7, art. 77§1 i 80 kpa w zw. z art. 140 kpa, art. 136 w zw. z art. 140 kpa, art. 124§2 w zw. z art. 107§3 w zw. z art. 126 w zw. z art. 140 kpa, art. 15 w zw. z art. 127§3 kpa.

Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...].10.2013 r. a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Transport i Rozwoju wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona chociaż nie wszystkie jej zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Rację ma organ, że załączone do wniosku o wznowienie postępowania dowody w postaci pism: Urzędu Miasta [...] z [...].04.1999 r., z [...].08.2000 r. i z [...].04.2000 r. oraz [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...].05.2000 r. i Miejskiego Zarządu Geodezji i Gospodarki Terenami z [...].05.1983 r. znane były skarżącym już wcześniej niż w dniu [...].07.2012 r. jak to powołują we wniosku o wznowienie postępowania. Mianowicie pisma: Miejskiego Zarządu Geodezji i Gospodarki Terenami z [...].05.1983 r, [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...].05.2000 r. oraz Urzędu Miasta [...] z [...].04.2000 r. były załączone do wniosku J. P. z [...].06.2004 r. o stwierdzenie nieważności orzeczeń wywłaszczeniowych i znajdują się w aktach postępowania, którego wznowienia obecnie domagają się skarżący, a którzy byli stronami tego postępowania. Ponadto we wniosku z dnia [...].01.2011 r. o ponowne rozparzenie sprawy nadzorczej, powołane są również te dokumenty. Poza tym pisma: Urzędu Miasta [...] z [...].04.1999 r., [...].08.2000 r. i z [...].04.2000 r. oraz [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...].05.2000 r., jak to wynika z ich treści, były skierowane do K. P., która jako profesjonalny pełnomocnik reprezentowała wszystkich skarżących w niniejszej sprawie w postępowaniu o stwierdzenie nieważności orzeczeń wywłaszczeniowych, którego wznowienia skarżący się domagają. Skoro dokumenty te były znane w postępowaniu pełnomocnikowi profesjonalnemu stron to należy przyjąć, że były znane także stronom przez tego pełnomocnika reprezentowanym. To profesjonalny pełnomocnik powinien wiedzieć jakie dowody są istotne dla sprawy i je powołać. Wobec tego powyżej wymienione dowody w postaci dokumentów znane były skarżącym już kilka lat wcześniej przed złożeniem wniosku o wznowienie postępowania co oznacza, że w odniesieniu do tych dowodów termin miesięczny, zakreślony w art. 148§1 kpa. Został przekroczony. Oznacza to, ze w odniesieniu do tych dowodów odmowa wznowienia postępowania jest uzasadniona.

Jednakże we wniosku o wznowienie postępowania wnioskodawcy powołali jeszcze jako nowy dowód pismo adw. L. S. z [...].04.1948 r. do J. P. oraz dowód z przesłuchania świadka w osobie E. P. Zachowanie terminu z art. 148§1 kpa organ obowiązany jest zbadać co do każdego dowodu powołanego jako "nowy" we wniosku o wznowienie postępowania. W rozpoznawanej sprawie organ również co do tych dwóch dowodów uznał, że były one znane skarżącym wcześniej niż miesiąc przed złożeniem wniosku, a więc również termin z art. 148§1 kpa nie został dochowany. Organ uzasadnia tę ocenę w ten sposób, ze skoro E. P. jest matką wnioskodawcy J. P. to zapewne rozmawiał z nią na temat losów nieruchomości objętej wywłaszczeniem wcześniej a już na pewno w trakcie trwającego postępowania nieważnościowego. Również przed złożeniem wniosku w 2004 r. o stwierdzenie nieważności orzeczeń nieważnościowych dokonał analizy rodzinnego archiwum, w którym znajdowało się pismo adw. L.S. z [...].04.1948 r. Ponieważ J. P. jest blisko spokrewniony z pozostałymi wnioskodawcami to również i oni wiedzieli wcześniej o tych nowych dowodach od J. P. niż to powołują we wniosku. Należy uznać tę ocenę organu, w odniesieniu do tych dwóch dowodów, za całkowicie dowolną a odmowę wznowienia postępowania za co najmniej przedwczesną. Przy dokonywaniu oceny dochowania terminu z art. 148§1 kpa, w odniesieniu do tych dwóch dowodów, należy mieć na uwadze, że E.P. nie była stroną postępowania związanego z wywłaszczeniem nieruchomości w [...] przy ul. [...]. Nie jest wiadome jakie relacje łączą ją z synem J. P. i pozostałymi wnioskodawcami, nie jest wiadome czy posiadała wiedzę o postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczeń wywłaszczeniowych, czy jest "archiwum rodzinne" co zakłada organ i, że takie archiwum było przez J. P. przeglądane przez złożeniem wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczeń wywłaszczeniowych, a jeśli takie "archiwum" istnieje to czy znajdowało się w nim przedmiotowe pismo adw. L. S. z [...].04.1948 r., od kiedy pismo to znane było E. P.

Organ ponownie dokona oceny stanowiska stron dotyczących dochowania terminu z art. 148§1 kpa w odniesieniu do tych dwóch dowodów powołanych we wniosku o wznowienie postępowania, tj. pisma adw. L. S. z [...].04.1948 r. i zeznań świadka E. P. nt. dzierżawy nieruchomości objętej orzeczeniem wywłaszczeniowym przez J.P., z uwzględnieniem powołanych w niniejszym uzasadnieniu uwag co do dotychczasowej oceny tego stanowiska przez organ. Gdyby w dalszym ciągu organ miał wątpliwości co do wiarygodności twierdzeń skarżących odnośnie terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania to przeprowadzi postępowanie dowodowe na okoliczność kiedy J. P. pozyskał wiedzę o tych dowodach od E. P. co będzie wiązało się z przesłuchaniem na te okoliczności w charakterze świadka E. P.

Wobec naruszenia przepisów art. 148§1 kpa i 149§3 kpa w zw. z art. 7, art. 77§1 i art. 80 kpa Sąd na zasadzie art. 145§1 pkt 1 lit c, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.