Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 363/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 8
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) WSA Maciej Busz Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2014 r. sprawy ze skargi Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Powiatowy Policji w K. rozkazem personalnym nr [...]z dnia [...] stycznia 2014r., działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm., dalej ustawa o Policji) orzekł o zwolnieniu sierż. K. O. z dniem [...] stycznia 2014r. ze służby w Policji. Na podstawie art. 108 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa) decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu rozkazu personalnego organ I instancji wskazał, że w dniu 9 listopada 2013r. Komendant Powiatowy Policji w K. wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie zwolnienia sierż. K. O. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, w związku z oczywistością popełnienia czynu wynikającego z wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] maja 2013r. utrzymanym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] października 2013r. Wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] maja 2013r. sygn. akt [...] K. O. został uniewinniony od zarzutu popełnienia czynu z art. 231 § 1 k.k., a na podstawie art.66 § 1 i art.67 § 1 k.k. wobec policjanta umorzono warunkowo postępowanie karne o czyn z art.271 § 1 k.k. na okres jednego roku, przyjmując że czyn stanowi wypadek mniejszej wagi tj. przestępstwo z art.271 § 2 k.k. Dodatkowo Sąd orzekł od oskarżonego świadczenie pieniężne. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 4 października 2013r.

W związku z powyższym, pismem z dnia 3 grudnia 2013r. kierowanym do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów , organ - zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji wniósł o wydanie opinii przez organizację związkową w sprawie rozwiązania stosunku służbowego ww. policjanta. W dniu 10 grudnia 2013r. wpłynął do Komendanta Powiatowego Policji w K. wniosek o dopuszczenie ZW NSZZP do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zamiaru zwolnienia ze służby sierż. K. O. W dniu [...] grudnia 2013r. Komendant Powiatowy Policji w K. postanowieniem nr [...]dopuścił Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów woj. wielkopolskiego do udziału w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. W dniu 19 grudnia 2013r. wpłynęło do organu pismo ZW NSZZP informujące o ustanowieniu pełnomocnika, który w dniu 2 stycznia 2014r. zapoznał się z materiałami postępowania administracyjnego. Pomimo upływu 30 dni od daty wysłania pisma do ZW NSZZP opinia do dnia wydania niniejszej decyzji nie wpłynęła. Z uwagi na treść art.35 § 3 kpa, instruktażowo nakazujący zakończenie spraw, które nie są szczególnie skomplikowane nie później niż w ciągu miesiąca, należało zakończyć przedmiotowe postępowanie wydaniem decyzji w sprawie pomimo nie uzyskania opinii ZW NSZZ woj. wielkopolskiego. W dniu 2 stycznia 2014r. K. O. zgłosił się do KPP w K. i skorzystał z przysługującego mu prawa wynikającego z art.10 § 1 kpa tj. prawa do zapoznania się z materiałami postępowania i wypowiedzeniem się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. Po zapoznaniu się z dokumentacją policjant oświadczył, że nie będzie składał dodatkowych wniosków.

Następnie organ wskazał, iż zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji policjanta można zwolnić ze służby w Policji, w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostawienie w służbie. Wyjaśnił przy tym, że oczywistość popełnienia przestępstwa może być stwierdzona na podstawie oceny konkretnego zdarzenia, które nie zostawia wątpliwości, że przestępstwo zostało popełnione. Oczywistość dotyczy bezsporności faktu, a więc obiektywizmu samego zaistnienia czynu kwalifikowanego przez prawo jako przestępstwo. Przestępstwo jest zatem oczywiste, jeżeli nie nasuwający wątpliwości ustalony stan faktyczny pozwala na pewne stwierdzenie, iż policjant dopuścił się czynu przestępczego zagrożonego sankcją karną przez ustawę. Nadto organ dodał, że analiza posiadanych w sprawie materiałów w szczególności wyrok Sądu Rejonowego w K. sygn. akt [...]z dnia [...] maja 2013r. wskazuje, że popełnieni przestępstwa przez K. O. o czyn z art. 271 § 2 k.k. jest oczywiste. Biorąc pod uwagę, że przestępstwo to jest umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, w ocenie organu zgodnie z art.41 ust.2 pkt 8 ustawy o Policji uniemożliwia pozostanie policjanta w służbie. Zatem, że wszystkie przesłanki określone w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji zostały spełnione. Co prawda z orzecznictwa sądów wynika, że warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest skazaniem, jednak wyrok warunkowo umarzający postępowanie oznacza przypisanie sprawcy popełnienie przestępstwa, oparte na stwierdzeniu jego winy. Policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i w świetle podstawowych zasad, na których opiera się działanie Policji, sam fakt naruszenia obowiązkowego porządku prawnego, bez względu na to jaki charakter ma owo naruszenie, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Natomiast przesłankę dotyczącą braku możliwości pozostawienia policjanta w służbie po dokonaniu czynu o znamionach przestępstwa należy upatrywać w trosce o autorytet Policji, jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi i porządku publicznego. W ocenie organu popełnienie takiego czynu przez policjanta powoduje, że utracił on wymóg nieposzlakowanej opinii, niezbędny do bycia funkcjonariuszem publicznym. Szczególna rola tej formacji i jej zhierarchizowana struktura wymaga dla skutecznego i prawidłowego działania przestrzegania także innych, poza normami prawa karnego, przepisów i zasad. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Dlatego też w świetle powyższego nie do pogodzenia jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, na którym ciążą zarzuty popełnienia przestępstwa. Nie budzi również wątpliwości fakt, iż postawa i zachowanie sierż. K. O. pozostaje w rażącej sprzeczności z wynikającą z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji koniecznością posiadania przez funkcjonariusza Policji nieposzlakowanej opinii. Pozostawienie w służbie policjanta, który utracił warunki kwalifikowane do pełnienia służby w Policji oraz charakter popełnionego czynu, godziłoby w społeczny wizerunek Policji, przyczyniając się do obniżenia zaufania obywateli do tej instytucji.

Odnosząc się do obowiązku zasięgnięcia, zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, organ wskazał, iż do dnia wydania niniejszej decyzji nie wpłynęła opinia od Przewodniczącego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w sprawie zwolnienia sierż. K. O. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 8 ustawy o Policji. Organ nie dysponuje zaś żadnymi instrumentami do jej wyegzekwowania. Art. 43 ust. 3 ustawy o Policji obliguje organ administracji jedynie do zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów w przedmiocie zwolnienia ze służby na wskazanej podstawie, co w powyższej sprawie uczyniono. Przepis ten nie uzależnia natomiast zwolnienia ze służby policjanta w tym trybie od wydania opinii przez związek zawodowy policjantów. Nadto opinia związku zawodowego niezależnie od jej treści (pozytywnego czy też negatywnego zaopiniowania zwolnienia policjanta ze służby) nie wiąże organu administracji. Zatem nawet negatywna opinia nie jest przesłanką ujemną do zwolnienia policjanta ze służby w tym trybie.

Z uwagi na powyższe, zdaniem organu w przedmiotowej sprawie wystąpiła podstawa prawna zwolnienia sierż. K. O. ze służby w Policji, określona w przepisie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Decyzji dano rygor natychmiastowej wykonalności, albowiem okoliczności popełnienia przez funkcjonariusza czynu o znamionach przestępstwa nie budzą wątpliwości, co w istotny sposób narusza interes służby, tożsamy z ważnym interesem społecznym, wyrażającym się tym, iż bezpieczeństwo i porządek publiczny winny być realizowane przez osoby spełniające wymogi określone w art. 25 ustawy o Policji. Funkcjonariusz sprzeniewierzył się powyższym zasadom, dlatego też pozostawienie go w służbie przeczyłoby ogólnie przyjętemu poczuciu sprawiedliwości społecznej oraz świadczyłoby o niewiarygodności Policji.

W dniu 7 stycznia 2014r. ZW NSZZ Policjantów woj. wielkopolskiego wydał opinię, że czyn którego dopuścił się opiniowany policjant (prawomocny wyrok sądowy) musi być oceniony negatywnie, co uniemożliwia pozostawienie policjanta w służbie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył w dniu [...] stycznia 2014r. K. O. wnosząc o jej uchylenie w całości i zarzucając naruszenie art. 6 kpa gdyż rozkaz wydany został bez uzasadnionej podstawy prawnej, art. 7 kpa gdyż rozkaz wydano z naruszeniem zasad praworządności, art. 8 kpa gdyż rozkaz wydano prowadząc postępowanie podważające zaufanie do organów władzy publicznej, art.15 naruszono zasadę dwuinstancyjności postępowania, art. 62 złamano zasadę jednego postępowania w jednej sprawie, art. 104 kpa złamano zasadę że jedna decyzja rozstrzyga sprawę co do istoty, art. 107 kpa niedostatecznie wyjaśniono stan faktyczny i prawny, art. 108 kpa nadano rygor natychmiastowej wykonalności mimo braku przesłanek, art. 155 kpa bezprawne wydanie drugiej decyzji bez zgody strony oraz art.41 ust.1 i art.43 ust.2 ustawy o Policji.

Nadto w dniu [...] stycznia 2014r. odwołanie wniósł ZW NSZZ Policjantów woj. wielkopolskiego reprezentowany przez pełnomocnika zarzucając naruszenie przepisu prawa materialnego art.43 ust.3 ustawy o Policji poprzez jego niezastosowanie i zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art.41 ust.2 pkt 8 wskazanej ustawy bez zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów oraz naruszenie przepisów postępowania art.31 § 2 i 3 kpa poprzez niezapewnienie ZW NSZZP faktycznej możliwości brania udziału w postępowaniu naprawach strony pomimo formalnego wydania postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu. Odwołujący domagał się uchylenia decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołujący się wskazał, że przepisy ustawy o Policji obligują organ prowadzący postępowanie administracyjne do uzyskania opinii, nie zaś jedynie do "wystąpienia o jej wydanie". Uzyskanie opinii ma charakter obligatoryjny, zaś decyzja wydana bez uzyskania stosownej opinii jest obarczona wadą skutkującą jej nieważnością. Nadto w sytuacji gdy organizacja zakładowa wskazała, w jakim terminie wyda opinię, a termin ten był całkowicie uzasadniony koniecznością podjęcia określonych czynności w sprawie, nie można uznać, że organ administracji miał prawo wydania decyzji bez zasięgnięcia opinii. W związku z powyższym wydanie rozkazu personalnego bez uzyskania opinii Zarządu naruszyło prawa Zarządu wynikające z dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Niedopuszczalne jest bowiem wydanie rozstrzygnięcia w sprawie bez umożliwienia podmiotowi, któremu przysługują prawa strony, zajęcia i wyrażenia stanowiska. Należy podkreślić, iż formalne zwrócenie się o wydanie opinii, przy jednoczesnym wydaniu rozstrzygnięcia bez odczekania racjonalnego okresu czasu na jej wpłynięcie, nie stanowi faktycznego umożliwienia wyrażenia opinii.

Komendant Wojewódzki Policji w P. decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2014r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonych w ramach postępowania administracyjnego materiałów jednoznacznie wynika, że sierż. K. O. popełnił czyn o znamionach przestępstwa z art.271 § 2 k.k. Świadczy o tym treść prawomocnego wyroku z dnia [...] maja 2013r. sygn. akt [...]Sądu Rejonowego w K., którym uznano, że K. O.w nocy [...].08.2012r. będąc funkcjonariuszem KPP w K. w trakcie pełnienia służby poświadczył nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne w ten sposób, że do notatnika służbowego wpisał iż w godz. 0.10 do 0.50 patrolował ulice N., W., B., rejon sklepu P. M., B. i W. oraz że legitymował P. S., M. J., P. B. podczas gdy w rzeczywistości czynności tych nie wykonywał, gdyż w tym czasie zszedł ze służby i opuścił przydzielony rejon służbowy, nie powiadamiając o tym dyżurnego KPP w K., ani przełożonych tj. o przestępstwo z art.271 § 1 k.k., które uznano za wypadek mniejszej wagi – art.271 § 2 k.k. i na podstawie art.66 § 1 k.k. i art.67 § 1 k.k. warunkowo umorzono postępowanie karne. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, ze okoliczności czynu, jak i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości. Oczywistość popełnienia wspomnianego czynu może wynikać z ustaleń postępowania karnego, ale może również wynikać z prowadzonych równolegle do tego postępowania czynności w postępowaniu administracyjnym, w którym przełożony policjanta dokonał własnej oceny zebranego materiału dowodowego. Nadto, organ wyjaśnił, że spełnienia przesłanki dotyczącej braku możliwości pozostania w służbie po dokonaniu czynu o znamionach przestępstwa należy upatrywać w trosce o autorytet Policji jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi i porządku publicznego. W tym zakresie organ odwoławczy podzielił w całości pogląd wskazany przez organ I instancji.

Co do konieczności zasięgnięcia opinii związku zawodowego, organ odwoławczy wskazał, że do dnia wydania przez Komendanta Powiatowego Policji w K. decyzji w sprawie zwolnienia wymienionego ze służby, tj. do dnia 3 stycznia 2014r., pomimo upływu czasu - 30 dni, do organu I instancji nie wpłynęła opinia w formie uchwały Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w sprawie zwolnienia sierż. K. O. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Organ nie dysponuje zaś żadnymi instrumentami do wyegzekwowania takiej opinii. Na podkreślenie jednak zasługuje fakt, iż art. 43 ust. 3 ustawy o Policji obliguje organ administracji jedynie do zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów w przedmiocie zwolnienia na omawianej podstawie, co w powyższej sprawie uczyniono, nie uzależnia natomiast zwolnienia ze służby policjanta w tym trybie od wydania jej przez związek zawodowy. Organ zauważył, iż opinia Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów wpłynęła w dniu 14 stycznia 2014r. do KPP w K. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby, oparta na art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że organ może wydać rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby w Policji, kiedy w ocenie przełożonego zostały spełnione zawarte w tym przepisie przesłanki. Decyzja o charakterze uznaniowym dotyczy takich przepisów prawnych, w których nie ma nakazu lub zakazu ustalenia określonej treści rozstrzygnięcia. Dokonując wyboru właściwego trybu rozwiązania z funkcjonariuszem stosunku służbowego, organ Policji powinien kierować się dyspozycją art. 7 Kpa, a więc powinien załatwić sprawę mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli. Bezsprzecznie przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie uzależnia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia policjanta ze służby w Policji od wyniku prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego i wydania prawomocnego wyroku sądowego, lecz od oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, którego popełnienie uniemożliwia pozostanie w służbie. Tak więc rozpoznanie sprawy o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie wymienionego artykułu jest możliwe bez konieczności wydania rozstrzygnięcia prowadzonej przeciwko niemu sprawy karnej, bowiem brak jest związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a prowadzonym postępowaniem karnym. W kontekście powyższego, zarzut strony, dotyczący konieczności procesowej weryfikacji dowodów w postępowaniu sądowym organ uznał za bezzasadny.

Ponadto, organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, bowiem okoliczności popełnienia przez sierż. K. O. czynu o znamionach przestępstwa nie budzą wątpliwości, co w istotny sposób narusza interes służby, tożsamy z ważnym interesem społecznym, wyrażający się tym, iż bezpieczeństwo i porządek publiczny winny być realizowane przez osoby spełniające wymogi określone w art. 25 ustawy o Policji oraz przestrzegające obowiązującego porządku prawnego. Funkcjonariusz sprzeniewierzył się powyższym zasadom. Pozostawienie ww. policjanta w służbie przeczyłoby ogólnie przyjętemu poczuciu sprawiedliwości społecznej oraz świadczyłoby o niewiarygodności Policji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł reprezentowany przez pełnomocnika ZW NSZZ Policjantów woj. wielkopolskiego (dalej jako skarżący) wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji i zarzucając naruszenie przepisu prawa materialnego art.43 ust.3 ustawy o Policji poprzez jego niezastosowanie i zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art.41 ust.2 pkt 8 wskazanej ustawy bez zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów oraz naruszenie przepisów postępowania art.31 § 2 i 3 kpa poprzez niezapewnienie ZW NSZZP faktycznej możliwości brania udziału w postępowaniu naprawach strony pomimo formalnego wydania postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu oraz naruszenie art.15 kpa poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności i nie odniesienie się do wszystkich argumentów i zarzutów podnoszonych w odwołaniu i niedokonaniu ponownej merytorycznej oceny sprawy.

W uzasadnieniu skargi podniósł, że w toku prowadzonego postępowania organ nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji. W trakcie prowadzonego postępowania, organ wprawdzie wystąpił o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia ze służby do ZW NSZZ Policjantów, jednak opinii takiej do dnia wydania rozkazu personalnego nie uzyskał. Powołując się na orzecznictwo sądowe skarżący wskazał, że o ile treść opinii nie musi być akceptowana dla rozstrzygnięcia, to jej konieczność uzyskania jest obligatoryjna. Jakakolwiek inna interpretacja treści przepisu podważałaby cel oraz sens jego istnienia. Dnia 7 stycznia 2014r. ZW NSZZ Policjantów wydał opinię w sprawie zamiaru zwolnienia z Policji sierż. K. O. (nie wiedząc, że rozkaz personalny został sporządzony, gdyż zawiadomienie o wydaniu rozkazu wpłynęło do Zarządu dnia 10 stycznia 2014r.). Wydając rozkaz personalny KPP w K. nie dysponował zatem opinią ZW NSZZ Policjantów. Zarząd informował Komendanta, w jakim terminie zostanie sporządzona opinia i terminu tego dotrzymał. ZW NSZZ musiał w celu wydania opinii podjąć określone czynności, w tym zapoznać się z aktami postępowania. W sytuacji więc gdy organizacja zakładowa wskazała, w jakim terminie wyda opinię, a termin ten był całkowicie uzasadniony koniecznością podjęcia określonych czynności w sprawie – zapoznania się z aktami sprawy, nie można uznać, że organ administracji miał prawo wydania decyzji bez zasięgnięcia opinii. W związku z tym wydanie rozkazu bez uzyskania opinii Zarządu naruszyło prawa Zarządu wynikające z dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Niedopuszczalne jest bowiem wydanie rozstrzygnięcia bez umożliwienia podmiotowi, któremu przysługują prawa strony, zajęcia i wyrażenia stanowiska. Formalne zwrócenie się o wydanie opinii, przy jednoczesnym wydaniu rozstrzygnięcia bez odczekania racjonalnego okresu czasu na jej wpłynięcie, nie stanowi faktycznego umożliwienia wyrażenia opinii. Zatem skarżącemu nie umożliwiono czynnego udziału w postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a", w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a, sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przeprowadzona kontrola zaskarżonego rozkazu personalnego pod kątem jego zgodności z prawem procesowym, jak i materialnym doprowadziła Sąd do uznania, że rozkaz ten nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obrotu prawnego, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podkreślić należy, że materialnoprawną podstawę rozkazów personalnych wydanych w przedmiotowej sprawie stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie.

Użycie przez ustawodawcę w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji zwrotu, iż policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie, oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało uznaniu administracyjnemu. Skoro treść powołanego wyżej przepisu wskazuje na to, iż podejmowane na jego podstawie decyzje mają charakter uznaniowy, organ posiada swobodę działania i możliwość wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy. Oczywiście uznaniowości nie można utożsamiać z zupełną dowolnością organu w tym zakresie. Decyzja podejmowana przez przełożonego powinna zatem w takim wypadku uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i własny interes policjanta (art. 7 Kpa). Ponadto, popełnienie przez niego czynu musi być "oczywiste", muszą zatem istnieć określone dowody na jego zaistnienie, a nie tylko uprawdopodobnienie.

Sądowa kontrola tego rodzaju decyzji jest ograniczona. Powszechnie aprobowany jest pogląd, iż w postępowaniu sądowoadministracyjnym zakres badania decyzji uznaniowej z prawem ogranicza się do sprawdzenia, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla potrzeb rozstrzygnięcia (czy wyjaśniono wszelkie okoliczności sprawy, czy dowody oceniono zgodnie z art. 77 Kpa i art. 80 Kpa, czy wynik tej oceny znalazł odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, czy prawidłowo zinterpretowano przesłanki, w tym przypadku przesłanki określone w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne). Stwierdzenie, że decyzja nie jest dowolna, bo ma oparcie w zebranym materiale dowodowym i jego ocenie, wyklucza ingerencję sądu w swobodny wybór dokonany przez organ administracji. Powyższy przepis pozostawia bowiem uznaniu organu zwolnienie policjanta ze służby z Policji w przypadku kumulatywnego wystąpienia przesłanek w nim określonych. Tak więc Sąd kontrolując legalność zaskarżonego aktu administracyjnego zobligowany był jedynie zbadać, czy organy Policji w oparciu o zebrany materiał dowodowy zasadnie uznały oczywistość popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa, a fakt jego popełnienia uniemożliwia pozostawienie policjanta w służbie.

Zauważyć należy, że ustawa nie definiuje pojęcia oczywistości, gdyż każdorazowo oczywistość musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach indywidualnej sprawy i nie może wynikać tylko z przekonania organu prowadzącego postępowanie służbowe. Oczywiste popełnienie przestępstwa to popełnienie niebudzące wątpliwości co do znaczenia, wagi, prawdziwości, bezsporne i pewne.

W ocenie Sądu ustalony stan faktyczny w sprawie zwolnienia skarżącego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie budzi jednak żadnych wątpliwości. Materiał dowodowy został oceniony przez organy rozstrzygające zgodnie z zasadami prawidłowej oceny dowodów, co wynika z uzasadnień orzeczeń o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji.

Nie ulega jednak wątpliwości Sądu, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie uzależnia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia policjanta ze służby w Policji od wyniku prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego i wydania prawomocnego wyroku sądowego, lecz od oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, którego popełnienie uniemożliwia pozostanie w służbie. Oczywistość popełnienia czynu przez K. O. wynika z wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] maja 2013r. sygn. akt [...]utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...]października 2013r., sygn. akt [...]. Słusznie organy wskazują, że z kolei przesłankę dotyczącą braku możliwości pozostawienia skarżącego w służbie po dokonaniu czynu o znamionach przestępstwa należy upatrywać w trosce o autorytet Policji, jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi i porządku publicznego. Należy podzielić pogląd organów, że popełnienie ww. czynu przez skarżącego powoduje, że utracił on wymóg nieposzlakowanej opinii, niezbędny do bycia funkcjonariuszem publicznym. Policjantów niewątpliwie obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa. W świetle podstawowych zasad, na których opiera się działanie Policji, sam więc fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego, bez względu na to, jaki charakter ma owo naruszenie, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Szczególna rola tej formacji i jej zhierarchizowana struktura wymaga dla skutecznego i prawidłowego działania przestrzegania także innych, poza normami prawa karnego, przepisów i zasad. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Pozostawienie w służbie policjanta, który utracił warunki kwalifikowane do pełnienia służby w Policji oraz charakter popełnionego czynu, godziłoby w społeczny wizerunek Policji, przyczyniając się do obniżenia zaufania obywateli do tej instytucji. Tym samym, stwierdzić należy, że została spełniona druga z przesłanek o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.

Co do zarzutu skarżącego, że organ I instancji przed wydaniem swojego rozstrzygnięcia nie zasięgnął, zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, a jedynie wystąpił o jej wydanie, to wyjaśnić należy, że zarzut ten nie jest zasadny. Przede wszystkim zauważyć należy, że organ nie dysponuje żadnymi instrumentami do wyegzekwowania takiej opinii. Art. 43 ust. 3 ustawy o Policji obliguje organ administracji jedynie do zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów w przedmiocie zwolnienia ze służby na wskazanej podstawie. Bezspornym w niniejszej sprawie jest - co przyznaje sam skarżący, zarówno w swojej skardze, jak i wcześniej w odwołaniu, że organ I instancji o taką opinię wystąpił i uzyskał ją jednak po 30 dniach, po wydaniu rozkazu personalnego nr [...]. Opinia ta oceniała negatywnie czyn opiniowanego i w ocenie Zarządu uniemożliwiało to pozostawienie policjanta w służbie. Zdaniem Sądu żaden przepis nie uzależnia zwolnienia ze służby policjanta w tym trybie od konieczności wydania opinii przez związek zawodowy policjantów. Wystarczającym do zwolnienia policjanta w trybie art. 43 ust. 3 ustawy o Policji jest wystąpienie przez organ z pismem o zasięgnięcie takiej opinii - co jak wskazano już wyżej miało miejsce w niniejszej sprawie, nadto organ zaznaczył Zarządowi w piśmie o wydanie opinii, że sprawa jest pilna. Wystąpienie przez organ o taką opinię jest bowiem tylko formalnie wiążące. Przyznać zaś należy rację organowi, że opinia związku zawodowego niezależnie od jej treści w kwestii pozytywnego czy też negatywnego zaopiniowania zwolnienia policjanta ze służby nie wiąże organu w sposób merytoryczny. Nawet bowiem negatywna opinia nie jest przesłanką ujemną do zwolnienia policjanta ze służby w tym trybie. Zgodnie więc z ww. przepisem nie jest konieczne uzyskanie zgody związków zawodowych do zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, a jedynie konieczne jest wystąpienie organu ze stosownym pismem w celu zasięgnięcia opinii związków zawodowych. Na marginesie należy wskazać, iż z akt administracyjnych nie wynika aby skarżący wyznaczył termin, w którym wyda opinię. Z pisma ZW NSZZ Policjantów z dnia 13.12.2013r. wynika jedynie, że właściwa opinia zostanie wydana zgodnie z ustawą o Policji oraz, że Zarząd oczekuje od Komendanta Powiatowego policji przestrzegania przepisów ustawy o Policji i Kpa.

Przepis art. 43 ust. 2 ustawy o Policji stanowi podstawę dającą związkom zawodowym możliwość obrony policjantów, jednakże w przypadku bierności związków zawodowych organ nie mając żadnego instrumentu na doprowadzenie do wydania opinii nie może nie realizować swoich zadań. Gdyby bowiem uznać, że organ jest zobowiązany oczekiwać w nieskończoność na wydanie stosownej opinii przez związek zawodowy mogłoby to spowodować zupełny paraliż działań organu. Nadto, opinia związków zawodowych jest wydawana w formie uchwały zarządu i nie stanowi ona rozstrzygnięcia, czy też opinii w rozumieniu art. 106 § 1 Kpa. Trudno bowiem przypisać organom związku zawodowego w postępowaniu dotyczącym rozwiązania z policjantem stosunku służbowego cech organów administracji publicznej, kiedy wydanie przedmiotowej opinii jest nierozerwalnie związane z wykonywaniem ustawowych oraz statutowych zadań związku zawodowego. Oczywiście opinia taka jest brana przez organ pod uwagę i wymaga rozważenia - w przypadku gdy organizacja związkowa nie przychyla się do propozycji zwolnienia, jak również odniesienia się do niej w uzasadnieniu rozkazu o zwolnieniu, ale z całą pewnością nie warunkuje decyzji organu (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 października 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 685/06, LEX nr 283567). Należy także zwrócić uwagę, że organ II instancji rozpoznając sprawę na nowo był już w posiadaniu opinii NSZZ Policjantów, z którą mógł się zapoznać, która zresztą w swej treści negatywnie ocenia czyn, którego dopuścił się policjant, co uniemożliwia pozostawienie go w służbie.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu wystąpiła podstawa prawna zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, określona w przepisie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Słusznie też decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, bowiem okoliczności popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa nie budzą wątpliwości, co w istotny sposób narusza interes służby, tożsamy z ważnym interesem społecznym. Interes ten przejawia się zaś w tym, że bezpieczeństwo i porządek publiczny winny być realizowane przez osoby spełniające wymogi określone w art. 25 ustawy o Policji. Skarżący niewątpliwie sprzeniewierzył się zasadom, które winien przestrzegać będąc funkcjonariuszem Policji. Należy więc podzielić pogląd organów, że pozostawienie skarżącego w służbie przeczyłoby ogólnie przyjętemu poczuciu sprawiedliwości społecznej oraz świadczyłoby o niewiarygodności Policji. Oczywisty fakt popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, spowodował bowiem utratę przez skarżącego przymiotu osoby o nieposzlakowanej opinii, co uniemożliwia pozostawienie go w służbie z uwagi na szczególny charakter zawodu policjanta ukierunkowany na ochronę bezpieczeństwa ludzi i utrzymania porządku publicznego.

Tym samym, nie ulega wątpliwości Sądu, że w sprawie zostały wykazane przesłanki warunkujące możliwość zwolnienia skarżącego ze służby. Organy obu instancji w sposób wystarczający i przekonywujący uzasadniły też niemożność pozostawienia skarżącego w służbie w Policji. Dlatego Sąd stwierdził, że wymagania formalne warunkujące zwolnienie policjanta ze służby w trybie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji zostały w sprawie spełnione.

Sąd nie dopatrzył się zaś w niniejszej sprawie naruszenia przez organy obu instancji przepisów procedury administracyjnej w sposób który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy podjęły wystarczające kroki do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 Kpa), umożliwiły stronom czynny udział w sprawie (art.10 § 1 kpa), zebrały i rozpatrzyły w wyczerpujący sposób materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia (art. 77 § 1 Kpa), dokonały swobodnej ale nie dowolnej jego oceny bez przekroczenia granic uznania administracyjnego (art. 80 Kpa) i uzasadniły swoje rozstrzygnięcia zgodnie z art. 107 § 3 Kpa.

Mając powyższe na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.