Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 94/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 190, art. 153, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, sędzia NSA Elżbieta Kremer, sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska (spr.), Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński, po rozpoznaniu w dniu 17 września 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Spółka z o.o. z siedzibą w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 września 2013 r. sygn. akt II SA/Po 752/13 w sprawie ze skargi [...] z siedzibą w Poznaniu na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt II SA/Po 752/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę [...] Spółka z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2013r. nr [...].

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Decyzją z dnia [...] marca 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. stwierdził u J.K. chorobę zawodową – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1, 2 i 3 kHz, wymieniony w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869).

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 8 października 2010 r., II SA/Po 422/10, uchylił zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2010 r.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 maja 2011 r., II OSK 11/11 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 października 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Jak podkreślił Sąd II instancji, w świetle przepisów Kodeksu pracy pracodawca jest obowiązany systematycznie analizować m.in. przyczyny chorób zawodowych związanych z warunkami środowiska pracy i podejmować właściwe środki zapobiegawcze, jak również przepis art. 235 Kodeksu pracy nakłada na pracodawcę określone obowiązki związane z przypadkami wystąpienia choroby zawodowej. We wskazanym wyżej zakresie, prócz wymogu zgłoszenia choroby zawodowej, pozostałe obowiązki będą odnosić się również do byłego pracodawcy. Powołując się na przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (§ 6 ust. 4 i 5 pkt 1, § 7 ust. 1, § 8 ust. 3 pkt 2), Sąd kasacyjny stwierdził, że powołane okoliczności, przy uwzględnieniu obowiązków pracodawcy do stosowania właściwych środków zapobiegawczych, wskazują na to, iż pracodawca nie może być pozbawiony wiedzy o ewentualnych roszczeniach pracowników, jak i o zagrożeniach istniejących w ocenie tychże pracowników w warunkach pracy. W powyższym zakresie konieczne jest jednakże, zdaniem Sądu II instancji, dokonanie oceny, czy były pracodawca istotnie ma interes prawny w postępowaniu w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej. W dalszej kolejności Sąd Kasacyjny podkreślił, że interes prawny autora skargi kasacyjnej należało powiązać z treścią art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, gdyż stwierdzenie choroby zawodowej stanowi okoliczność wskazującą na możliwość poniesienia przez pracodawcę dodatkowych kosztów z tytułu ubezpieczenia wypadkowego, wobec czego słusznie spółka wywiodła swój interes prawny do wzięcia udziału w toczącym się postępowaniu z możliwości zwiększenia swojego ciężaru ekonomicznego ponoszonych kosztów jako płatnika składek w ramach systemu ubezpieczeń społecznych.

Wyrokiem z dnia 27 października 2011 r., II SA/Po 550/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2010 r. Sąd podzielił stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, że postępowanie prowadzone przed organem I instancji obarczone było wadami uzasadniającymi ponowne rozpatrzenie sprawy przez ten organ, gdyż nie ulega wątpliwości, że orzeczenie lekarskie nr [...] nie spełniało wymogów opinii biegłego, gdyż ograniczało się ono wyłącznie do lakonicznych stwierdzeń, nie zawierając wszechstronnego wyjaśnienia wątpliwości, jak i dostatecznego uzasadnienia. Uznał, że ani z treści powyższego orzeczenia lekarskiego, ani z decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego nie wynika, że dokonana została wyczerpująca analiza okoliczności faktycznych w sprawie, umożliwiająca stwierdzenie, iż dokonana przez organ ocena warunków pracy pozwoliła na stwierdzenie w sposób bezsporny lub z wysokim prawdopodobieństwem, że przedmiotowa choroba zawodowa została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Sąd wytknął, że kwestionowana decyzja nie zawiera dostatecznego uzasadnienia, iż przekroczenia norm hałasu, na które narażony był J.K. podczas wykonywania pracy w [...], mogły skutkować utratą przez niego słuchu, wobec czego wymaga wyjaśnienia przez organ prowadzący postępowanie, czy skarżący był narażony na czynniki szkodzące zdrowiu w poprzednich miejscach pracy (czy narażony był na ponadnormatywny hałas). Poczynienie ustaleń w tym zakresie jest, w ocenie Sądu, nie tylko istotne dla stwierdzenia, czy spełnione zostały przesłanki uznania choroby zawodowej u pracownika, ale umożliwi prawidłowe ustalenie stron postępowania administracyjnego.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] o stwierdzeniu u J.K. choroby zawodowej narządu słuchu (poz. 21 wykazu chorób zawodowych), od której odwołał się zakład [...], w wyniku czego Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] października 2012 r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny stwierdził u J.K. chorobę zawodową – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 42 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1, 2 i 3 kHz, wymienioną w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 1¹ Kodeksu pracy.

Od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] lutego 2013 r. odwołał się zakład [...], zarzucając tej decyzji niewyjaśnienie wszelkich istotnych kwestii mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. Dalej jako "Kpa") oraz brak przeprowadzenia dowodu na żądanie strony (art. 78 i art. 84 Kpa).

Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...], uchylił w całości zaskarżoną decyzję i stwierdził u J.K. chorobę – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1, 2 i 3 kHz, wymienioną w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu z 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji, stosując się do zaleceń WSA w Poznaniu, zawiadomił wszystkich byłych pracodawców J.K. o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie choroby zawodowej oraz zwrócił się do właściwych Państwowych Powiatowych Inspektorów Sanitarnych sprawujących nadzór nad zakładami pracy, w których zatrudniony był ten pracownik, o przeprowadzenie oceny narażenia zawodowego w tych zakładach. W wyniku uzupełnionego postępowania wyjaśniającego PPIS w P. uzyskał informacje w przedmiocie narażenia zawodowego pracownika w całym jego okresie zatrudnienia; w dalszej kolejności organ I instancji wystąpił do WCMP w P. z wnioskiem o uzupełnienie orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., w wyniku czego uzyskał opinię uzupełniającą z dnia [...] maja 2012 r. oraz z dnia [...] stycznia 2013 r.

Uzasadniając decyzję organ II instancji powołał się na ustalony stan faktyczny i wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, iż J.K.:

- w okresie od dnia 23 stycznia 1978 r. do dnia 11 marca 1978 r. zatrudniony był w [...] ([...] Spółka Akcyjna [...] w K.) na stanowisku "niekwalifikowany pod ziemią"; z karty oceny narażenia zawodowego wynika, że z przeważającym prawdopodobieństwem można przyjąć, iż warunki pracy nie stwarzały możliwości powstania choroby zawodowej – uszkodzenia słuchu (k. 42, k.114-115, k. 125-127, k.142 akt adm.);

- w okresie od dnia 26 kwietnia 1979 r. do dnia 30 kwietnia 1982 r. zatrudniony był w [...] w H. ([...]) na stanowisku ślusarza – brak danych o narażeniu zawodowym (k. 41, k. 118-119, k. 129, k. 142 akt adm.);

- w okresie od dnia 1 lipca 1982 r. do dnia 31 maja 1991 r. zatrudniony był w [...] ([...] Spółka Akcyjna w T.) na stanowisku operatora, w narażeniu zawodowym (k. 5-11, k. 40, k.116-117, k. 131-137, k. 142 akt adm.);

- w okresie od dnia 15 września 1991 r. do dnia15 września 1992 r. zatrudniony był w [...] Sp. z o.o. ([...],[...]) na stanowisku brygadzisty – brak danych o narażeniu, zakład zlikwidowany (k. 39, k. 112-113, k. 142 akt adm.);

- w okresie od dnia 1 września 1995 r. do dnia 31 grudnia 1995 r. oraz w okresie od dnia 1 sierpnia 1996 r. do dnia 31 grudnia 1996 r. zatrudniony był w zakładzie: [...] (ul. [...],[...]) na stanowisku operatora spycharki gąsienicowej – brak danych o narażeniu, zakład wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej w dniu 30 marca 2001 r. (k. 36-37, k. 110-111, k. 121-122, k.142 akt adm.);

- w okresie od dnia 16 maja 1997 r. do dnia 31 października 2009 r. zatrudniony był w [...] na stanowisku maszynisty spycharki w narażeniu zawodowym (k. 12-15, k. 17, k. 35, k. 142 akt adm.).Organ stwierdził, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy państwowy inspektor sanitarny po rozpoznaniu przez uprawnioną jednostkę medyczną choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych oraz ustaleniu, że między warunkami pracy a schorzeniem istnieje (lub jest wysoce prawdopodobny) związek przyczynowy. Orzeczenie lekarskie ma zatem w postępowaniu dotyczącym choroby zawodowej kluczowe znaczenie i stanowi, w rozumieniu art. 84 Kpa, obligatoryjny dowód w sprawie mający walor opinii biegłego. Z tego też powodu, oprócz konkluzji, powinno zawierać uzasadnienie zajętego stanowiska, ze wskazaniem przeprowadzonych badań i wyjaśnieniem wszelkich wątpliwości, przy czym zalecane jest, aby użyte w nim sformułowania podane zostały w sposób zrozumiały dla stron i organów nieposiadających wiadomości specjalnych zastrzeżonych dla biegłych. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie wydane zostało orzeczenie lekarskie WCMP w P. – Ośrodek w K. nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej wraz z opinią uzupełniającą z dnia [...] maja 2012 r. oraz opinią uzupełniającą z dnia [...] stycznia 2013 r., a w przywołanym, uzupełnionym orzeczeniu, sformułowano jednoznaczny wniosek o rozpoznaniu choroby zawodowej u pracownika. Przywołując art. 235¹ Kodeksu pracy, organ stwierdził, że wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową możliwe jest, gdy zajdą następujące przesłanki: w środowisku pracy występuje, bądź występował czynnik uciążliwy lub szkodliwy dla zdrowia; rozpoznane schorzenie jest objęte wykazem chorób zawodowych; ocena narażenia zawodowego musi wykazać związek przyczynowy rozpoznanej choroby z warunkami lub sposobem wykonywanej pracy. Przy tak sformułowanym poglądzie prawnym organ stwierdził, że z treści wydanego przez WCMP w P. – Ośrodek w K. orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., uzupełnionego dwiema opiniami z dnia [...] maja 2012 r. oraz z dnia [...] stycznia 2013 r., wynika, iż stwierdzono u pracownika ubytek słuchu potwierdzający obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz. W konsekwencji organ uznał, że spełnione zostały wszystkie przesłanki warunkujące stwierdzenie choroby zawodowej, tj. z treści powyższego orzeczenia wynika, że rozpoznane schorzenie jest objęte wykazem chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, zaś choroba zawodowa jest rozpoznana przez zakład służby zdrowia upoważniony do ich rozpoznawania (§ 5 przywołanego wyżej rozporządzenia), udokumentowano narażenie zawodowe oraz uznano na zasadzie wysokiego prawdopodobieństwa istnienie związku przyczynowo-skutkowego między wykonywaną pracą zawodową a rozpoznanym ubytkiem słuchu.

Skargę na powyższą decyzję wniosła spółka [...] podtrzymując zarzuty przedstawione w odwołaniu, a dotyczące naruszenia przepisów postępowania: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 78 i art. 84 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa, i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W szczególności skarżąca zarzuciła organowi II instancji niepowołanie biegłego z zakresu laryngologii i audiometrii celem ustalenia kiedy i z jakiego powodu nastąpił ubytek słuchu u pracownika oraz czy mógł on wystąpić w przypadku stałego używania ochron osobistych (nauszników) przez skarżącego w określonych warunkach pracy ([...]), w sytuacji, gdy regularne badania profilaktyczne nie wskazywały na ubytek słuchu. Podniosła, że opinia z dnia [...] stycznia 2013 r. nie jest wystarczająca do wydania decyzji, a przy tym określa skarżąca jako pracodawcę odpowiedzialnego za powstanie choroby zawodowej u J.K., podczas gdy organ II instancji stwierdził, że nie wskazuje zakładu, w którym doszło do powstania choroby zawodowej u pracownika.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.

Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt II SA/Po 752/13, skargę tę oddalił.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że nie znalazł podstaw do zakwestionowania prawidłowości ustalenia przez organy obydwu instancji stanu faktycznego dotyczącego narażenia zawodowego w całym przebiegu aktywności J.K. na rynku pracy. Organy na podstawie powołanych dowodów i okoliczności oceniły prawdopodobieństwo wystąpienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy pracą w narażeniu na ponadnormatywny hałas a stwierdzonym niedosłuchem o etiologii zawodowej. U pracownika w sposób niewątpliwy stwierdzono obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz. Schorzenie to zostało wymienione pod poz. 21 wykazu chorób zawodowych zawartego w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych.

Dalej Sąd wskazał, że zgodnie z przepisem art. 235¹ Kodeksu pracy, dodanym ustawą z dnia 22 maja 2009 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009 r. nr 99, poz. 825), za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Użyte w treści powyższego artykułu wyrażenie "choroba wymieniona w wykazie chorób zawodowych" musi być interpretowane z uwzględnieniem wydanego na podstawie art. 237 Kodeksu pracy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, wymieniającego w załączniku wykaz chorób zawodowych. Tym samym dla rozpoznania choroby zawodowej niezbędne jest stwierdzenie u danej osoby jednostki chorobowej wymienionej w załączniku do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, o ile w wyniku dokonanej przez właściwy organ administracji oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.

Stwierdzenie wystąpienia choroby zawodowej, zgodnie z § 5 powyższego rozporządzenia, musi zostać potwierdzone orzeczeniem lekarza spełniającego wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach dotyczących służby medycyny pracy, zatrudnionego bądź to w jednostce orzeczniczej I stopnia, wymienionej w ust. 2 powyższego paragrafu lub też w jednostce orzeczniczej II stopnia określonej w ust. 3 § 5 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. Stwierdzenie choroby zawodowej wymaga zatem łącznego zaistnienia trzech przesłanek: 1) zachorowanie na jedną z chorób, wymienionych w urzędowym wykazie, 2) przyczyna tej choroby znajduje się w warunkach środowiska pracy i 3) pomiędzy zachorowaniem a przyczyną zachodzi związek przyczynowo-skutkowy.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że w sprawie w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone dwukrotnie, licząc od wydania wyroku w sprawie, 27 października 2011 r., II SA/Po 550/11, w wyniku czego zostały przez organ I instancji uwzględnione zastrzeżenia Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego co do sposobu uzupełnienia orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. Organ II instancji stwierdził, że w wyniku uzupełnionego postępowania wyjaśniającego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. uzyskał informacje w przedmiocie narażenia zawodowego pracownika w całym jego okresie zatrudnienia, po czym wystąpił do WCMP w P. z wnioskiem o uzupełnienie orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., w wyniku czego uzyskał opinię uzupełniającą z dnia [...] maja 2012 r. oraz z dnia [...] stycznia 2013 r. Przedmiotowa opinia, w wyniku jej dwukrotnego uzupełnienia, wskazuje na daty i rodzaj badań, które były podstawą ustaleń poczynionych przez jednostkę orzeczniczą, określa rodzaj i skalę schorzenia, jakie wystąpiło u skarżącego, okresy udokumentowanego wieloletniego narażenia na ponadnormatywny hałas w zakładach: [...] w okresie od 1 lipca 1982 r. do 31 maja 1991 r. oraz w [...] w okresie od 16 maja 1997 r. do 31 października 2009 r. oraz okoliczności świadczące w ocenie jednostki o związku przyczynowo-skutkowym pomiędzy pracą w ostatnim zakładzie a stwierdzonym niedosłuchem. W orzeczeniu lekarskim wskazano, że przy przyjęciu, iż w całym czasie wykonywania pracy w zakładzie [...] nie wykonywano badań audiometrycznych (brak badania wstępnego i monitorowania niedosłuchu podczas zatrudnienia), ale nie stwierdzono przeciwwskazań do pracy podczas całego zatrudnienia, zaś głęboki obustronny niedosłuch czuciowo-nerwowy został stwierdzony podczas pierwszych badań audiometrycznych w dniu [...] sierpnia 2009 r., a zatem podczas zatrudnienia w zakładzie skarżącej spółki. Przedmiotowe orzeczenie lekarskie ma dla rozstrzygnięcia sprawy kluczowe znaczenie. W orzeczeniu tym sformułowano jednoznaczny wniosek o rozpoznaniu choroby zawodowej u pracownika.

W ocenie Sądu organy administracyjne zasadnie uznały wydane w sprawie orzeczenie lekarskie, które następnie dwukrotnie uzupełnione w toku postępowania, za sporządzone w sposób prawidłowy (rozpatrywane w swoim całokształcie) i mogło stanowić podstawę do poczynienia przez organy inspekcji sanitarnej ustaleń faktycznych w sprawie. Z uzupełnionego orzeczenia lekarskiego jednoznacznie wynika rozpoznanie u pracownika choroby zawodowej wymienionej pod poz. 21 wykazu chorób zawodowych. W świetle przedmiotowej opinii pracownik (uczestnik postępowania) jest osobą, u której stwierdzono określone schorzenie narządu słuchu o etiologii zawodowej, narażenie na ponadnormatywny hałas w ostatnim miejscu pracy, tj. zakładzie [...], oraz związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy narażeniem zawodowym w miejscu pracy a zachorowaniem.

W odniesieniu do zarzutów skargi Sąd wyjaśnił, że lekarze orzecznicy, jako specjaliści medycyny pracy, posiadają kwalifikacje i kompetencje do oceny wpływu szkodliwych czynników w środowisku pracy na organizm ludzki. Przy rozpoznawaniu chorób zawodowych posiłkują się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi. Orzeczenie lekarskie uprawnionej do orzekania jednostki służby zdrowia ma walor opinii biegłego, a organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mają prawa wnikać w sposób i tryb badań orzeczniczych, przeprowadzanych przez uprawnione do orzekania w sprawie chorób zawodowych jednostki służby zdrowia. Innymi słowy, organy nie maja prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Organy te mają natomiast obowiązek kontrolować, czy wydana przez jednostkę służby zdrowia opinia wyjaśniła istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, czy jest rzeczowa i przekonywująco uzasadniona, a jeśli odpowiada tym warunkom, to stanowi podstawę do wydania prawidłowej decyzji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 lutego 2012 r., VII SA/Wa 2857/11, LEX nr 1139861).

Organy administracji są związane orzeczeniami jednostek medycznych określonych w § 5 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia pracownika (byłego pracownika) kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących postawę orzeczeń lekarskich (tak NSA w wyroku z dnia 11 sierpnia 2011 r., II OSK 800/11, LEX nr 1069070). Organy nie mają też obowiązku poszukiwania dowodów wskazywanych przez stronę i ich ewentualnego przeprowadzenia, powinny w takim przypadku wskazać konkretne motywy takiego stanowiska procesowego (tak WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 17 maja 2011 r., II SA/Po 85/11, LEX nr 795693).

Odnosząc się do zarzutu odwołania, co do wniosku strony o powołanie biegłego z zakresu laryngologii i audiometrii celem ustalenia kiedy i z jakiego powodu nastąpił ubytek słuchu u pracownika, organ II instancji wyjaśnił, że jednostka orzecznicza I stopnia w sposób wyczerpujący uzasadniła rozpoznanie choroby zawodowej u J.K., jak i podkreślił, że nie ma wpływu na treść wniosków formułowanych w pismach jednostki orzeczniczej – WCMP w P. W tym miejscu warto przypomnieć, że "odmowa przeprowadzenia przez organ odwoławczy dowodu dla wyjaśnienia okoliczności już bezspornie wyjaśnionych przez organ I instancji nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a tym samym nie uzasadnia uwzględnienia skargi (...) i uchylenia zaskarżonej decyzji" (tak NSA w wyroku z dnia 17 marca 1986 r., III SA 1160/85, ONSA 1986/1/19 przywołanym za B. Adamiak [w:] B.Adamiak/J.Borkowski, KPA. Komentarz, wyd. 11, Warszawa 2011, komentarz do art. 78, Nb 3, str. 346).

Sąd wyjaśnił, że materiał dowodowy zebrany w sprawie, zwłaszcza łącznie czytane orzeczenie lekarskie oraz dwie opinie uzupełniające i dokumentacja dotycząca narażenia zawodowego, pozwala na we pełni uprawnioną ocenę wystąpienia u J.K. choroby zawodowej oraz w bardzo wysokim stopniu uprawdopodobnia, że przyczyną wystąpienia choroby zawodowej były warunki środowiska pracy (sposób wykonywania pracy). Tym samym został wykazany związek przyczynowy pomiędzy sposobem wykonywania pracy a zdiagnozowaną u pracownika chorobą, znajdującą się w wykazie chorób zawodowych. W tym miejscu trzeba podkreślić, że w przypadku stwierdzenia przesłanek ustawowych choroby zawodowej istnieje domniemanie, iż choroba jest następstwem warunków, w jakich praca była świadczona, a więc, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy chorobą a warunkami pracy. Domniemanie takie może być obalone w razie wykazania, że chociaż praca była wykonywana w warunkach narażających na powstanie choroby, to jednak została spowodowana przyczynami nie pozostającymi w związku z pracą. Dla obalenia domniemania niezbędne jest jednakże wykazanie jakie konkretne przyczyny spowodowały chorobę i dlaczego warunki pracy nie miały wpływu na powstanie schorzenia. Na gruncie niniejszej sprawy nie można uznać, że powyższe domniemanie zostało obalone.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. zarzucając zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, albowiem uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy polegającym na uznaniu, iż w powyższej sprawie nie zachodziła potrzeba powołania dodatkowej opinii biegłego w sprawie postępowania o stwierdzenia choroby zawodowej u J.K. ( art. 75 Kpa, art.84 Kpa, art. 77 Kpa, art. 80 Kpa , art. 107 § 3 Kpa).

Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona podniosła, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wziął pod uwagę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2010 r. w sprawie sygn. akt II OSK 1548/10 iż "orzeczenia lekarskie placówek właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych mają charakter opinii biegłego, która powinna być wszechstronnie uzasadniona i wyjaśniać wszelkie wątpliwości w sposób przekonujący i dostępny dla stron, organu prowadzącego postępowanie oraz sądu administracyjnego". W ocenie skarżącego orzeczenie lekarskie w oparciu o które wydał decyzję Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w oczywisty sposób nie spełnia tego wymogu, albowiem orzeczenie nie wyjaśnia wszelkich wątpliwości takich jak czy utrata słuchu nie nastąpiła z przyczyn naturalnych oraz czy mógł on wystąpić w przypadku stałego używania ochron osobistych ( nauszników ) u skarżącego, w sytuacji, gdy J.K. pracował w [...] na stanowisku operatora koparki przy zastosowaniu ochronników słuchu, które de facto niwelują hałas w 100% wynikający z ruchu koparki na tzw. "otwartym terenie", a nadto - co nie było kwestionowane - przy regularnych badaniach profilaktycznych, które nie wskazywały na ubytek słuchu.

Wnosząca skargę kasacyjną wskazała, iż w niniejszej sprawie decyzja została wydana na podstawie jedynego orzeczenia lekarskiego, które było uzupełniane ( nawet w formie telefonicznej ) co w oczywisty sposób narusza przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 75, art. 77, art. 80 oraz art. 78 i art. 84 Kpa, zgodnie z którymi organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić czy dana okoliczność została udowodniona. Następnie zgodnie z art. 107 § 3 Kpa wskazać w uzasadnieniu decyzji dowody, na podstawie których uznał konkretne okoliczności za ustalone oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiary i mocy dowodowej.

W niniejszej sprawie organ II instancji wydający decyzję oparł się tylko na jednej opinii lekarza internisty i specjalisty medycyny przemysłowej z dnia [...] stycznia 2013r., która w sposób jednoznaczny wskazywała, iż przyjąć należy, że "zakładem odpowiedzialnym za chorobę zawodową narządu słuchu p. J.K. jest ostatni zakład pracy - [...] o. o w P."

Wnoszący skargę kasacyjną podniósł, iż Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie wskazał skarżącego jako zakładu w którym mogła powstać choroba zawodowa u J.K. co skutkuje, iż powinien być w tej sprawie powołany dodatkowy biegły z zakresu laryngologii i audiometrii, aby w swojej opinii wyjaśnić wszelkie zagadnienia podnoszone we wcześniejszym postępowaniu przez skarżącego, tym bardziej, iż organ II instancji nie negował konieczności przeprowadzenia tego dowodu, niemniej uważał, że " na tym etapie sprawy jest "bezzasadny", a skarżąca zgłaszała konieczność przeprowadzenia tego dowodu już na etapie rozpatrywania sprawy przez organ I instancji.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną z dnia 10 grudnia 2013 r. uczestnik postępowania [...] wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż stawiając zarzuty dotyczące naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego kasator dość selektywnie przedstawia stan sprawy i pomija fakty i ustalenia nieprzystające do przedstawionej przez niego tezy. Co więcej skarga kasacyjna zdaje się w ogóle pomijać fakt, iż postępowanie w sprawie niniejszej trwa już bardzo długo, dzięki czemu organy obu instancji zgromadziły i wszechstronnie oceniły bardzo obszerny materiał dowodowy. Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, uczestnik postępowania wskazał, iż badania profilaktyczne polegały na tym, że lekarz w ciągu około godziny "badał" kilkunastu pracowników, zaś badania te obejmowały jedynie pomiar ciśnienia (a i to nie zawsze). Jak trafnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny, że w orzeczeniu lekarskim wskazano, że w całym czasie wykonywania pracy w zakładzie nie wykonywano badań audiometrycznych, a zatem uczestnik postępowania nie przechodził w tym zakresie ani badania wstępnego, jak również później jego stan zdrowia w tym zakresie nie był monitorowany.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 Ppsa rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania.

Badając stosownie do treści art. 183 § 2 Ppsa zaistnienie, którejkolwiek z przesłanek nieważności, w tym zakresie Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń w rozpoznawanej sprawie.

Składając skargę kasacyjną skarżący zarzucił wyrokowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, albowiem uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy polegający na uznaniu, iż w powyższej sprawie nie zachodziła potrzeba powołania dodatkowej opinii biegłego w sprawie postępowania o stwierdzenia choroby zawodowej p. J.K. ( art. 75 Kpa, art.8 4 Kpa, art. 77 Kpa, art. 80 Kpa , art. 107 § 3 Kpa).

Zatem stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie skarżący oparł skargę kasacyjną wyłącznie na podstawie wskazanej w pkt. 2 art. 174 Ppsa, tj. naruszeniu przepisów postępowania. Formułując zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, autor skargi kasacyjnej wskazał jako przepisy, które zostały naruszone wyrokiem tego Sądu wyłącznie przepisy Kpa nie powołując się w tym zakresie na żaden przepis Ppsa normującej procedurę sądowoadministracyjną.

Należy wyjaśnić, że wskazane w art. 174 pkt 2 Ppsa przepisy postępowania odnoszą się do ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem przepisy tej ustawy regulują postępowanie przed sądami administracyjnymi. To te przepisy, a nie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stosuje sąd, prowadząc postępowanie, w ramach którego dokonuje oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Sąd zatem przy rozpoznawaniu skargi sądowoadministracyjnej bezpośrednio nie stosuje przepisów procedury administracyjnej, choć dokonując kontroli legalności aktu administracyjnego stanowiącego przedmiot skargi bada, czy organ administracji publicznej rozpoznając indywidualną sprawę prawidłowo przepisy tej procedury zastosował.

Zgodnie z utrwalonym już w tym względzie orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, adresatem sformułowanego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa, zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania, może być tylko sąd I instancji. Wskazanie przepisów naruszonych przez organ administracyjny nie jest wykonaniem obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych. Przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym jest bowiem orzeczenie sądu, a nie decyzja administracyjna, ani inny akt administracyjny (por. np.: wyrok NSA z dnia 19 maja 2004r., FSK 80/04, ONSA WSA 2004, nr 1, poz. 12, a także wyrok NSA z dnia 31 maja 2004r., FSK 103/04, POP 2005, nr 3 poz. 57). W wyroku z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 2088/12 (lex nr 1291377) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Zarzucając naruszenie przepisów postępowania, ze względu na kompetencje sądów administracyjnych, należy powiązać naruszenie przepisów postępowania przed organami administracji z odpowiednimi przepisami regulującymi postępowanie przed sądem administracyjnym."

Podać należy, że również w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wskazano konkretnego przepisu ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, którego naruszenia miał się dopuścić Sąd I instancji, co pozwoliłoby na ocenę zaskarżonego wyroku.

Niemniej jednak nawet nie biorąc pod uwagę powyższych braków konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, mając na uwadze uchwałę pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09 (publ. ONSAiWSA 2010/1/1) Sąd postanowił się odnieść do tak sformułowanego zarzutu.

W uzasadnieniu przedmiotowej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w sytuacji, gdy strona przytoczy w petitum skargi kasacyjnej wyłącznie zarzut naruszenia prawa przez organ administracji publicznej, nie powiązawszy go z zarzutem naruszenia prawa przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie jest uzasadnione bezwarunkowe i automatyczne dyskwalifikowanie takiej skargi z powołaniem się na niedopełnienie wymogów określonych w art. 176 Ppsa ("przytoczenie podstaw kasacyjnych"). W każdym bowiem postępowaniu przed organem władzy publicznej - a w szczególności przed sądem - obowiązuje tzw. zasada falsa demonstratio non nocet, zgodnie z którą błędne oznaczenie sprawy nie powinno pociągać za sobą automatycznie odmowy jej rozpoznania (m.in. orzeczenie TK z dnia 3 grudnia 1996 r., sygn. akt K 25/95). Regułę tę przywołują również niekiedy sądy administracyjne (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 lutego 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 1963/07, wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 991/04). Źródłem jej jest zasada demokratycznego państwa prawnego oraz zasada sprawiedliwości proceduralnej. Sąd w demokratycznym państwie prawnym nie może być bowiem "sprowadzany do roli robota, mechanicznie odrzucającego pisma procesowe obywateli ze względu na uchybienia nie ważące w żaden sposób na możliwości wydania orzeczenia" (wyrok TK z dnia 12 marca 2002 r., sygn. akt P 9/01). Jeżeli więc zarzut naruszenia prawa przez organ administracji nie został wyraźnie powiązany w skardze kasacyjnej z zarzutem naruszenia prawa przez wojewódzki sąd administracyjny, nie ma przeszkód, dla których NSA - przeanalizowawszy uzasadnienie skargi kasacyjnej - nie mógłby samodzielnie zidentyfikować zarzutu naruszenia prawa przez wsa (np. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) lub c), bądź też art. 151 Ppsa) i tak przedstawiony zarzut rozpoznać merytorycznie, mimo niepełnego wskazania podstawy kasacyjnej.

Wobec powyższego odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej ograniczającego się do nieuwzględnienia przez Sąd konieczności przeprowadzenia przez organy dodatkowego dowodu z opinii biegłego wskazać należy, iż powyższy zarzut jest nieuzasadniony.

Zgodnie z art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Z przytoczonego przepisu wynika, iż podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej jest, poza rozpoznaniem u pracownika lub byłego pracownika choroby, określonej w wykazie chorób zawodowych, ustalenie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy powstałymi objawami chorobowymi, a warunkami, w jakich świadczył on pracę. Przy ocenie warunków pracy istotne jest zatem ustalenie, czy podczas jej wykonywania był on narażony na powstanie określonej choroby zawodowej w związku z działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Pojęcie choroby zawodowej jest pojęciem prawnym i odnosi się do zachorowania pozostającego w związku przyczynowo-skutkowym z pracą. Chorobę zawodową wywołuje sama praca, a na jej rodzaj ma wpływ charakter, sposób i warunki jej wykonywania. Z tego też powodu choroby zawodowe są przewidywalne. Ocena warunków pracy pozwala natomiast na stwierdzenie, że powstałe schorzenie spowodowane zostało działaniem szkodliwych czynników środowiska pracy. Jeżeli więc określony sposób wykonywania pracy lub konkretny czynnik może być odpowiedzialny za powstanie określonej jednostki chorobowej, to występowanie tego narażenia zawodowego na stanowisku pracy daje podstawę, by domniemywać, że doprowadził on do powstania choroby zawodowej. Pomimo bowiem tego, że w warunkach narażenia zawodowego nie u każdego choroba zawodowa musi wystąpić, to przyjąć należy, iż o jej powstaniu w konkretnym przypadku decydować może osobnicza wrażliwość na działanie tego narażenia. W każdym jednak przypadku dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest ostatecznie stwierdzenie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem zawodowego pochodzenia zdiagnozowanego schorzenia. Wbrew stanowisku skarżącego, ani medyczne jednostki orzecznicze ani organy inspekcji sanitarnej nie są natomiast zobowiązane do ustalenia innych przyczyn powstania zdiagnozowanej choroby, jeśli wykluczono działanie czynników środowiska pracy za przyczynę choroby zawodowej. Postępowanie w sprawie choroby zawodowej nie jest bowiem ukierunkowane na ustalenie stanu zdrowia osoby badanej i pochodzenia posiadanych przez nią schorzeń, a jedynie na stwierdzenie, czy są one wymienione w wykazie chorób zawodowych. Stanowisko to wyrażone zostało w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 234/08 i z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 9/11, orzeczenia.nsa.gov.pl) i Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stanowisko to podziela.

Ponadto stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie choroby zawodowej właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Jeżeli przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału (§ 8 ust. 2). Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, lekarz właściwy do orzekania w zakresie chorób zawodowych wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Stosownie do § 6 ust. 6 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, orzeczenie lekarskie przesyła się właściwemu państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu, zainteresowanemu pracownikowi lub byłemu pracownikowi oraz osobie zgłaszającej podejrzenie choroby zawodowej, a w przypadku gdy orzeczenie lekarskie zostało wydane przez lekarza zatrudnionego w jednostce orzeczniczej II stopnia – również jednostce orzeczniczej I stopnia.

Mając na uwadze powyższe, zauważyć należy, iż postępowanie administracyjne w przedmiocie choroby zawodowej charakteryzuje się istotną specyfiką w zakresie postępowania dowodowego. Zarówno organy inspekcji sanitarnej, jak i sądy administracyjne kontrolujące wydane przez te organy decyzje administracyjne, nie posiadają wysoko specjalistycznej wiedzy pozwalającej na samodzielną ocenę konkretnych przypadków lub jednostek chorobowych pod kątem ich zaliczenia do określonej choroby zawodowej. Organ wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest zatem uprawniony do merytorycznej kontroli orzeczeń lekarskich, ani też dokonywania w tym zakresie własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Orzeczenie takie jest zatem wiarygodnym środkiem dowodowym służącym stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 246/12, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przedmiotowej sprawie u pracownika stwierdzono obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz. Schorzenie to zostało wymienione pod poz. 21 wykazu chorób zawodowych zawartego w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych.

Wobec stwierdzenia choroby w następnej kolejności należało ustalić czy podczas wykonywania pracy pracownik był narażony na powstanie określonej choroby zawodowej w związku z działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia. Jak wynika z akt sprawy pracownik w okresie od dnia 1 lipca 1982 r. do dnia 31 maja 1991 r. zatrudniony był w [...] ([...] Spółka Akcyjna w T.) na stanowisku operatora spycharek, gdzie udokumentowane narażenia na hałas ponadnormatywny w latach 1984 -1991 mieszczący się w przedziale 89dB-100dB. Również w okresie od 16 maja 1997 r. do 31 października 2009 r. zatrudniony był w [...] na stanowisku operatora spycharki w narażeniu na hałas ponadnormatywny w przedziale 89,1 dB – 90,1 dB (k. 12-15, k. 17, k. 35, k. 142 akt adm.).

W tym stanie rzeczy brak było podstaw do przeprowadzenia uzupełniającej opinii w sytuacji gdy orzeczenie lekarskie WCMP w P. – Ośrodek w K. nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., które następnie dwukrotnie uzupełnione w toku postępowania (pisma z dnia [...] maja 2012 r. i z dnia [...] stycznia 2013 r.) zostało sporządzone prawidłowo. Orzeczenie to mogło stanowić podstawę do poczynienia przez organy inspekcji sanitarnej ustaleń faktycznych w sprawie. Podkreślić należy, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, iż z uzupełnionego orzeczenia lekarskiego jednoznacznie wynika rozpoznanie u pracownika choroby zawodowej wymienionej pod poz. 21 wykazu chorób zawodowych. W świetle przedmiotowej opinii pracownik jest osobą, u której stwierdzono określone schorzenie narządu słuchu o etiologii zawodowej, narażenie na ponadnormatywny hałas w ostatnim miejscu pracy, tj. zakładzie [...], oraz związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy narażeniem zawodowym w miejscu pracy a zachorowaniem.

Wobec powyższego stwierdzić należy, iż stan faktyczny w sprawie został ustalony prawidłowo stąd nie można uznać, że organy dopuściły się naruszenia przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Ppsa oddalił skargę kasacyjną.