Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 180/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 1 i  2
journal: Dz.U. 2015 poz 163
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak -Owczarczak (spr.) Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Protokolant ref. stażysta Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę


UZASADNIENIE

A. G. w dniu (...) lipca 2015 r. wniósł do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie (dalej jako: "MOPR") wniosek o udzielenie pomocy na uregulowaniu czynszu za miesiąc lipiec 2015 r. w kwocie (...) zł oraz zaległości w czynszu za miesiące od stycznia 2011 r. do lipca 2015 r.

Decyzją z dnia (...) sierpnia 2015 r. znak (...), wydaną na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3, art. 8, art. 39 oraz art. 41 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 163) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej jako "K.p.a."), działający z upoważnienia Prezydenta Miasta P. Kierownik MOPR - odmówił wnioskodawcy udzielenia pomocy finansowej na uregulowanie czynszu za lipiec 2015 r. w kwocie (...) zł oraz zaległości czynszowych za miesiąc czerwiec 2015 r.

Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie wyjaśniono, że w dniu (...) sierpnia 2015 r. podczas przeprowadzania wywiadu środowiskowego ustalono, iż A. G. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego dochód w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o pomoc, tj. w czerwcu 2015 r., stanowiła renta w wysokości (...) zł. Jak wyjaśniono, prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobom, których dochód nie przekracza kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wynoszącego dla osoby samotnie gospodarującej (...) zł. Dochód A. G. w wysokości (...) zł przekroczył kwotę kryterium ustawowego, brak zatem podstaw do przyznania pomocy w formie zasiłku celowego przewidzianego w art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej.

Rozważając możliwość przyznania specjalnego zasiłku celowego wynikającego z art. 41 ustawy o pomocy społecznej, organ I instancji nie stwierdził, aby w sprawie zachodził szczególny przypadek uzasadniający przyznanie takiego zasiłku. W szczególności organ stanął na stanowisku, że wnioskodawca powinien intensywniej, we własnym zakresie, poszukiwać innego mieszkania, o mniejszym metrażu i wysokości czynszu. Jak zauważono, w dniu (...) maja 2013 r. wpłynęła odpowiedź pisemna od Zarządcy Nieruchomości, że nie dysponują żadnym dokumentem będącym wnioskiem A. G. o zamianę lokalu na mniejszy. Ponadto w celu pomocy w sprawach mieszkaniowych i podjęcia współpracy z Biurem Zamiany Mieszkań Ośrodek skierował A. G., do Zespołu do Spraw Osób Wymagających Wsparcia Zdrowia Psychicznego, jednakże wnioskodawca odmówił współpracy, co przesądza o uznaniu, że nie wykorzystuje on istniejących możliwości poprawy i przezwyciężenia swojej trudnej sytuacji życiowej. Jak podniesiono, MOPR jest w dalszym ciągu otwarty na chęć współpracy w Programie "KLUCZ" (indywidualne wsparcie pracownika w rozwiązywaniu różnych spraw życiowych).

W dalszej części uzasadnienia podniesiono, że ośrodek mając na uwadze stan zdrowia A. G., jak również obecną niejasną sytuację mieszkaniową, ponownie w dniu (...) maja 2015r. wystąpił z prośbą o informację w sprawie mieszkaniowej do Parafii Ewangelicko – Augsburskiej. Adresat nie podjął korespondencji. W dniu (...) maja 2015 r. A. G. dostarczył do Filii informację o zmianie zarządcy budynku oraz drugie pismo – wezwanie, w którym nowy zarządca wezwał wnioskodawcę do uregulowania w terminie 7 dni powstałego zadłużenia, tj. kwoty (...) zł. Pismem z dnia (...) czerwca 2015 r. MOPR wystąpił do nowego zarządcy z informacją i wnioskiem o udzielenie A. G. pomocy w ramach posiadanych możliwości i kompetencji poprzez np. zaproponowanie zamiany mieszkania na mniejsze, czy też obniżenia opłat czynszowych i obecnie oczekuje na odpowiedź.

Organ I instancji zauważył wreszcie, że udzielana wnioskodawcy pomoc finansowa zmierzała i nadal zmierza do zaspokojenia jego podstawowych potrzeb, czego dowodem są wydawane decyzje administracyjne w zakresie zakupu żywności i opłacania energii elektrycznej.

Z akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta - Kierownik MOPR - Filia Grunwald decyzją datowaną na dzień (...) sierpnia 2015 r., znak (...), umorzył postępowanie w części dotyczącej przyznania pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych za okres od stycznia 2011 r. do maja 2015 r.

W odwołaniu od decyzji odmawiającej przyznania pomocy finansowej A. G. podniósł, że organ I instancji mija się z prawdą i domagał się dotrzymania uzgodnień z 2010 r., że MOPR będzie opłacał czynsz i rachunki za energię elektryczną. Domagał się również przestrzegania art. 67 Konstytucji, podkreślając, że on wywiązuje się z uzgodnień, zakupując leki.

Decyzją z dnia (...) stycznia 2016 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako: "Kolegium") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że celem ustawy o pomocy społecznej jest wsparcie osoby lub rodziny w przezwyciężeniu trudnych sytuacji, o czym mowa w art. 2 ustawy o pomocy społecznej, zaś nieodłączną cechą procesu pomocy jest aktywne współdziałanie wnioskodawcy oraz egzekwowanie jego zaangażowania, zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy społecznej (u.p.s.). W ocenie organu rezygnacja z form pomocy zaproponowanych przez pracownika socjalnego (złożenie wniosku o zmianę mieszkania, nawiązanie kontaktu w programie "KLUCZ") jest wyrazem braku współdziałania wnioskodawcy z pracownikiem socjalnym w rozwiązaniu jego trudnej sytuacji życiowej. W tym zakresie organ wyjaśnił, że obowiązek ten stanowi następstwo zasady subsydiarności wyrażonej w art. 2 ust. 1 u.p.s., a konstrukcja przedmiotowej zasady wskazuje, że organy pomocy społecznej nie wyręczają obywatela z obowiązku utrzymywania się w trudnej życiowo sytuacji, ale wymagają od niego aktywności w pokonywaniu niepowodzeń życiowych. Dalej Kolegium podniosło, że celem pomocy społecznej nie jest jednak systematyczne, comiesięczne wspieranie osób, które posiadają dochód przekraczający kryterium dochodowe, co ma miejsce w przypadku strony, gdyż pomoc społeczna jest instytucją przeznaczoną do działania doraźnego, a nie do stałego, comiesięcznego wspierania jednej osoby wymagającej pomocy. Organ odwoławczy powołał się przy tym m.in. na uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 lipca 2014 r. o sygn. akt II SA/Po 359/14, w którym tutejszy Sąd stwierdził, że nieuiszczanie czynszu przez skarżącego nie stanowi nowego problemu, wynikającego z nagłych zdarzeń, lecz jest problemem nierozwiązanym już od paru lat, gdyż zaległości w jego zapłacie sięgają aż stycznia 2011 r. Organ stwierdził, że w tych okolicznościach nie można przyjąć, aby wniosek o spłatę zadłużenia czynszowego umotywowany był zaistnieniem szczególnie uzasadnionego przypadku, a więc wynikał z nadzwyczajnych zdarzeń, których skarżący nie mógł przewidzieć.

Organ odwoławczy wskazał także na fakt, że tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 25 września 2014 r. sygn. akt II SA/Po 647/14 oddalił skargę wnioskodawcy na decyzję Kolegium z dnia (...) kwietnia 2014 r. odmawiająca przyznania stronie pomocy finansowej na uregulowanie czynszu za miesiąc grudzień 2013 r. Oddalone zostały również skargi strony na decyzje Kolegium z dnia (...) września 2014 r. i (...) września 2014 r. (sygn. akt II SA/Po 13007/14 i II SA/Po 1304/14), a w uzasadnieniach wyroków Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że problem nieuiszczania czynszu przez skarżącego, czy też innymi słowy braku środków na pokrycie kosztów wynajmu mieszkania, nie stanowi nowego problemu, lecz problem nierozwiązany już od kilku lat, skoro zaległości w zapłacie czynszu sięgają aż od stycznia 2011 r. dlatego nie można przyjąć, aby wniosek o udzielenie pomocy w zapłacie czynszu za marzec 2014 r. zmierzał do poprawy sytuacji skarżącego w tym zakresie. Udzielenie zaś pomocy w tym zakresie skutkowałoby powstaniem sytuacji, w której organ wyręczałby skarżącego w niemal wszystkich kosztach związanych z utrzymaniem mieszkania, co nie stanowi czynnika motywującego do podejmowania przez stronę konkretnych wysiłków zmierzających do poprawy swojej sytuacji bytowej poprzez zmianę wysokości kosztów utrzymania mieszkania, czy przez uzyskanie obniżenia czynszu, czy zdobycia dodatku mieszkaniowego.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. G., zarzucając jej niezgodność z prawem.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. skarżący podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze, podnosząc dodatkowo, że nie są prawdziwe twierdzenia, jakoby nie starał się o zamianę zajmowanego lokalu. W tym celu wielokrotnie pisał do właściciela lokalu, jednakże nie uzyskał żadnej odpowiedzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się bezzasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania A. G. pomocy w formie uregulowaniu czynszu za miesiąc lipiec 2015 r. w kwocie (...) zł oraz zaległości w czynszu za miesiąc czerwiec 2015 r.

Okolicznością bezsporną w realiach przedmiotowej sprawy pozostaje, że skarżący jest osobą samotnie gospodarującą, której dochód w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku - czerwcu 2015 r., wynosił (...) zł, a więc przekraczał kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, a wynoszące 542 zł. Sąd zauważa, że co prawda kryterium dochodowe uległo zmianie i wynosi obecnie 634 zł (por. § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, Dz. U. z 2015 r., poz. 1058), przy czym zmiana powyższa weszła w życie z dniem 01 października 2015 r. (§ 3 powołanego powyżej rozporządzenia Rady Ministrów). Tym samym skarżący spełniał, w dacie orzekania przez organ odwoławczy, kryterium dochodowe uzasadniające przyznanie mu pomocy w formie zasiłku celowego. Kolegium, w sposób wadliwy nie dostrzegło powyższej okoliczności, rozpoznając sprawę pod kątem możliwości przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku celowego, o jakim mowa w art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Jednakże, w ocenie Sądu, okoliczność powyższa, z uwagi na zbieżność powyższych świadczeń, sytuacji skarżącego oraz zakresu jego wniosku, nie spowodowała wadliwości zaskarżonej decyzji, gdyż Kolegium prawidłowo uznało, że skarżący nie spełnia przesłanek uzasadniających przyznanie mu wnioskowanej pomocy.

Stosownie do treści art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Dotyczy to w szczególności pokrycia części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (art. 39 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej). Rozstrzygnięcie w sprawie zasiłku celowego zapada w ramach uznania administracyjnego. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza, jak to wynika z art. 7 K.p.a., załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków. Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale też nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela. Decyzja powinna zatem uwzględniać zasady ogólne określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, a w zakresie meritum rozstrzygnięcia - zasady zawarte w ustawie o pomocy społecznej. Wyjaśnienia przy tym wymaga, iż kontrola decyzji uznaniowej dokonywana przez Sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem tej decyzji. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydawaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie.

Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej). Pomoc społeczna jest też instytucją polityki społecznej Państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej), przy czym rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej).

W ocenie Sądu organom orzekającym w przedmiotowej sprawie nie można zarzucić naruszenia postępowania i dowolności orzekania (art. 7 k.p.a.), jak i naruszenia art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Organy nie zakwestionowały trudnej sytuacji materialnej skarżącego. Wiązała się ona jednak nie z brakiem dochodu po stronie skarżącego, lecz z istniejącym zadłużeniem za opłaty czynszowe i trudnością z bieżącym regulowaniem czynszu.

Zgodzić się należy z organami, że przyznawanie regularnej, pokrywającej koszty opłat czynszowych pomocy z pomocy społecznej, nie przyczyni się do poprawy sytuacji skarżącego. Zarówno analiza akt sprawy, jak i wcześniejszych orzeczeń tutejszego Sądu (okoliczność wiadoma Sądowi z urzędu czyli objęta notorią urzędową) wskazuje, że problem nieuiszczania czynszu przez skarżącego, czy też innymi słowy - brak wystarczających środków na pokrycie kosztów wynajmu mieszkania, nie stanowi nowego problemu, lecz jest kwestią nierozwiązaną już od kilku lat, skoro zaległości w zapłacie czynszu sięgają aż stycznia 2011 r. W tych okolicznościach nie można przyjąć, aby wniosek o udzielenie pomocy na zapłatę czynszu w lipcu 2015 r. i zaległości za czerwiec 2015 r. zmierzał do poprawy sytuacji skarżącego w tym zakresie. Tym bardziej, że skarżący od wielu lat nie podejmuje kroków realnie zmierzających do poprawy swojej sytuacji mieszkaniowej i zmiany lokalu na mniejszy, co umożliwiłoby obniżenie czynszu i wystąpienie od dodatek mieszkaniowy. Jak wynika z twierdzeń organu I instancji, a także treści odwołania i skargi, skarżący odmówił również udziału w programie "KLUCZ", w ramach którego MOPR proponował indywidualne wsparcie pracownika socjalnego w rozwiązywaniu różnych spraw życiowych. Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika też, że w okresie od lutego 2011 r. do czerwca 2013 r. organ I instancji kilkanaście razy przyznał skarżącemu specjalny zasiłek celowy na częściowe uregulowanie należności czynszowych, a mimo tego wsparcia sytuacja wnioskodawca nie uległa poprawie, bowiem nie regulował pozostałej części czynszu, co powiększało jego zadłużenie. W tym wypadku zatem, wobec notorycznego zwiększania zadłużenia czynszowego, trudno uznać zgłoszoną przez wnioskodawcę potrzebę za potrzebę mieszczącą się w zakresie zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, o której mowa w art. 39 ustawy o pomocy społecznej.

W tym miejscu podkreślić również należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa zmierzającą do umożliwienia osobom i rodzinom przezwyciężanie sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Celem pomocy społecznej jest wspieranie, a nie wyręczanie osób i rodzin w ich wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych oraz umożliwienia im bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc państwa ma zatem charakter subsydiarny, tj. dopuszcza się interwencję organów państwa tylko w takich przypadkach, w których osoba lub rodzina rzeczywiście nie ma możliwości samodzielnego przezwyciężania trudności życiowych. Treść tego przepisu powinna być odczytywana przez pryzmat art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że potrzeby osoby i rodziny powinny być zaspokojone, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Świadczenia z pomocy społecznej powinny być więc dostosowane do konkretnej sytuacji indywidualnego beneficjenta. Określone potrzeby osób i rodzin mogą być jednak zrealizowane tylko wówczas, gdy odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach, także finansowych, pomocy społecznej (patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2012 r. o sygn. I OSK 1747/12, Baza NSA)

Jak wykazały to organy obu instancji, udzielenie skarżącemu żądanej pomocy nie będzie zgodne z celami pomocy społecznej, bowiem nie poprawi ono faktycznie sytuacji skarżącego, który sam mimo posiadanych możliwości nie podejmuje czynnej współpracy z ośrodkiem pomocy społecznej w celu poprawy swojego położenia i w ten sposób utrwala właśnie niekorzystną sytuację mieszkaniową.

Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącego kwestii umowy ustnej zawartej pomiędzy pracownikami MOPR a skarżącym w 2010 r. - o stałym regulowaniu opłat za czynsz i energię przez ten ośrodek zauważyć należy, że – jak to już wyjaśnił organ I instancji – żaden z pracowników organu nie był uprawniony do zapewnienia skarżącego o możliwości udzielania ciągłej (bezterminowej) pomocy finansowej na opłacenie czynszu, zaś przypadki przyznawania w przeszłości pomocy finansowej na zapłacenie części czynszu wynikały każdorazowo z wydawanych w tym przedmiocie decyzji. Podkreślić tym miejscu należy, że nawet w przypadku przyjęcia za wiarygodne twierdzeń skarżącego, jakoby pracownicy ośrodka składali wobec niego zapewnienia bieżącego regulowania przez tą instytucję należności czynszowych, to okoliczność ta nie miałby jakiegokolwiek wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Ewentualne składanie przez pracowników pomocy społecznej obietnic pozbawionych podstawy prawnej nie mogłoby bowiem skutkować po stronie skarżącego nabyciem podlegającego ochronie prawnej prawa podmiotowego do uzyskiwania środków z pomocy społecznej na określony cel.

W ocenie Sądu w tych okolicznościach nie można przyjąć, aby wniosek o udzielenie pomocy na zapłatę czynszu w lipcu 2015 r. i zaległości czynszowych za czerwiec 2015 r. zmierzał do poprawy sytuacji skarżącego. Skarżący nie wykazał, że samodzielnie podjął konkretne działania zmierzających do obniżenia wysokości czynszu, zaś proponowaną przez organ pomoc w zakresie uzyskania innego lokalu o niższym czynszu uznał za próbę oszustwa. W tej sytuacji skarżący w istocie chciałby utrzymania dotychczasowej sytuacji mieszkaniowej przy jednoczesnym finansowaniu związanych z tym kosztów przez MOPR. Udzielenie pomocy w tym zakresie prowadziłoby zatem do powstania sytuacji, w której organ wyręczałby skarżącego w niemal wszystkich kosztach związanych z utrzymaniem mieszkania, a jednocześnie stanowiłoby faktycznie udzielanie pomocy właścicielowi lokalu zajmowanego przez skarżącego, a który to podmiot mimo istnienia wieloletnich zaległości czynszowych skarżącego nie podejmuje efektywnych działań zmierzających do usunięcia dłużnika z zajmowanego lokalu, w szczególności poprzez uzyskanie wyroku nakazującego opróżnienie lokalu z jednoczesnym przyznaniem eksmitowanemu prawa do lokalu socjalnego (art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego). Zauważyć zaś należy, że w razie przyznania takiego uprawnienia w wyroku eksmisyjnym obowiązek dostarczenia odpowiedniego lokalu ciążyłby na gminie, a jego niezrealizowanie skutkowałoby odpowiedzialnością odszkodowawczą gminy względem właściciela lokalu (art. 18 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego).

Sąd w tym miejscu podkreśla, nie negując przy tym obiektywnie trudnej sytuacji materialnej skarżącego, że trudność sytuacji życiowej, w jakiej się znalazł, wynika z faktu, że zajmuje on lokal mieszkalny, którego wielkość uniemożliwia mu uzyskanie stałej pomocy w utrzymaniu mieszkania w trybie ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Okoliczność ta nie może jednak stanowić przesłanki dla przyznania skarżącemu stałej pomocy finansowej na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej. Wynika to z faktu, że skoro prawodawca ustanowił w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, kryteria przyznawania tych dodatków związane z normatywną powierzchnią użytkową lokalu mieszkalnego w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, to nie można dla faktycznego obejścia tych regulacji – celem przyznania stałej pomocy odpowiadającej funkcjonalnie dodatkowi mieszkaniowemu dla osoby nie spełniającej kryteriów otrzymywania takowego dodatku – wykorzystywać przepisów innych ustaw, w tym ustawy o pomocy społecznej.

Inaczej rzecz ujmując, przyznanie skarżącemu pomocy na regulowanie czynszu za określony miesiąc na podstawie art. 39 ustawy o pomocy społecznej byłoby dopuszczalne jedynie w szczególnie uzasadnionym, incydentalnym przypadku, nie może zaś służyć stałemu i bezterminowemu wspieraniu go w uiszczanie tego rodzaju opłat.

Jedynie na marginesie powyższych rozważań i celem udzielenia stronie występującej bez profesjonalnego pełnomocnika niezbędnych wskazówek - Sąd uznaje za stosowne wskazanie, że dla rozwiązania trudnej sytuacji życiowej, w której znalazł się skarżący, winien on podjąć efektywne działania zmierzające do pozyskania lokalu mieszkalnego o wielkości umożliwiającej skorzystanie z pomocy przewidzianej w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Działania te nie powinny się ograniczać jedynie do kierowania próśb do właściciela obecnie zajmowanego lokalu, lecz – wobec uznania za niezadowalające propozycji składanych mu przez organ pomocy społecznej – powinny przybrać bardziej aktywną formę, jak chociażby poprzez złożenie do Prezydenta Miasta Poznania podania o wynajem odpowiedniego lokalu z zasobów komunalnych (mieszkania socjalnego lub komunalnego). Ewentualne uzyskanie od podmiotu reprezentującego jednostkę samorządu terytorialnego informacji co do okresu oczekiwania na udostępnienie lokalu mieszkalnego z zasobów komunalnych mogłoby mieć przy tym wpływ na ocenę charakteru żądania udzielenia pomocy na utrzymanie dotychczas zajmowanego przez skarżącego lokalu do czasu udostępnienia mu lokalu komunalnego o mniejszej powierzchni, niższych kosztach utrzymania i umożliwiającego zarazem otrzymanie dodatku mieszkaniowego.

Mając na uwadze wszystko powyższe, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, gdyż organy te w wystarczającym stopniu uzasadniły podstawy uznaniowej odmowy przyznania stronie pomocy na pokrycie zaległości w opłacie czynszu za mieszkanie.

W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżone rozstrzygnięcie nie naruszało przepisów obowiązującego prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.