Postanowienie NSA, sygn. akt II GW 23/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Wyznaczono organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 3, art. 25 ust. 1.
journal: Dz.U. 2018 poz 2068
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 15 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Zarządu Województwa Dolnośląskiego z dnia 9 sierpnia 2019 r., nr ZP.8035.171.2019 o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Zarządem Województwa Dolnośląskiego a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie lokalizacji przyłącza gazowego w pasie drogowym postanawia: wyznaczyć Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad jako organ właściwy do rozpatrzenia sprawy.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 9 sierpnia 2019 r., Zarząd Województwa Dolnośląskiego wniósł o rozstrzygnięcie sportu kompetencyjnego pomiędzy Zarządem Województwa Dolnośląskiego (zarządcą dróg wojewódzkich działającego za pośrednictwem Dolnośląskiej Służba Dróg i Kolei we Wrocławiu) a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad (zarządcą dróg krajowych w imieniu którego działa Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział we Wrocławiu), poprzez wskazanie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad jako organu właściwego do załatwienia wniosku K. J. działającego w imieniu i na rzecz P. S. G. Sp. z o.o. w T., w sprawie uzgodnienia lokalizacji projektowanego przyłącza gazu D. w rurze przewiertowej D. na terenie działek nr [A], [B], [C] AM-1 obręb Mokronos Dolny dla potrzeb zasilania działki [D] AM-1 obręb Mokronos Dolny.

W motywach wniosku Zarząd wskazał, że pismem z dnia 26 czerwca 2019 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział we Wrocławiu - przekazał według właściwości Dolnośląskiej Służbie Dróg i Kolei we Wrocławiu wymieniony wniosek K. J..

W ocenie wnioskodawcy, z uwagi na fakt, że działki nr [A], [B] i [C] AM-1 obręb Mokronos Dolny, w miejscu projektowania przyłącza gazu znajdują się w obszarze włączenia drogi serwisowej stanowiącej element infrastruktury technicznej autostrady A-8, której zarządcą jest GDDKiA we Wrocławiu, powoduje, że DSDiK we Wrocławiu, jako zarządca dróg wojewódzkich nie jest organem właściwym do rozstrzygania w przedmiotowej sprawie.

Przywołując art. 19 ust. 1 i art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 2068 ze zm., dalej: u.d.p.), Wnioskodawca wskazał, iż w sytuacji gdy wymienione działki zlokalizowane są w ciągu drogi wojewódzkiej nr 370 obejmując przy tym obszar skrzyżowania, którego zarządcą jest GDDKiA, to właśnie ten organ jest zarządcą drogi serwisowej autostrady A-8. Wnioskodawca wskazał również, że elementy infrastruktury drogowej, będące w zarządzie GDDKiA zostały wybudowane w ramach budowy autostrady A-8 i stanowią całość jednolitego układu komunikacyjnego.

Wnioskodawca wskazał również, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział we Wrocławiu - decyzją z dnia 26 czerwca 2019 r. zezwolił na lokalizację projektowanego przyłącza wodociągowego w działkach drogowych [A], [B] i [C] AM-1 obręb Mokronos Dolny w obrębie skrzyżowania drogi wojewódzkiej nr 370 i autostrady A-8 (Autostradowa Obwodnica Wrocławia) dla potrzeb zasilania działki nr [D] AM-1 obręb Mokronos Dolny.

W odpowiedzi na wniosek Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jego nieuwzględnienie i wskazanie Zarządu Województwa Dolnośląskiego – Dolnośląskiej Służby Dróg i Kolei we Wrocławiu, jako organu właściwego do rozpoznania wniosku K. J..

W motywach, organ wskazał, że powoływanie się przez wnioskodawcę na art. 25 ust. 1 ustawy o drogach publicznych było nieuzasadnione. Wskazał, że żadna z działek gruntu, wskazanych we wniosku, nie stanowi pasa drogowego drogi krajowej, ani nie znajduje się w zasięgu oddziaływania skrzyżowania. Na działce [A] nie ma zlokalizowanej jakiejkolwiek drogi oraz obiektów budowlanych i urządzeń technicznych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem oraz obsługą ruchu lub urządzeń związanych z potrzebami zarządzania drogą, a tym samym nie stanowi ona pasa drogowego drogi publicznej. Działka gruntu [B] jest pasem drogowym drogi wojewódzkiej 370, znajdującym się poza obszarem oddziaływania skrzyżowania z autostradą A-8, na której znajduje się tylko skrzyżowanie DW 370 z drogą niższej kategorii. Działka gruntu [C] jest natomiast pasem drogowym znajdującym się poza obszarem oddziaływania skrzyżowania z autostradą A-8, na której znajduje się fragment drogi publicznej niższej kategorii. Taki stan oznacza w ocenie organu, że działki objęte wnioskiem K. J., nie stanowią w ogóle pasa drogowego drogi, której zarządcą byłby Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 2 pkt 4 p.p.s.a. spory, o których mowa w art. 4 p.p.s.a., rozstrzyga Naczelny Sąd Administracyjny, w drodze postanowienia, poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy.

W rozpoznawanej sprawie zaistniały spór kompetencyjny dotyczy wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o uzgodnienia lokalizacji projektowanego przyłącza gazu [...] w rurze przewiertowej [...] na terenie działek nr [A], [B], [C] AM-1 obręb Mokronos Dolny dla potrzeb zasilania działki [D] AM-1 obręb Mokronos Dolny.

W myśl art. 39 ust. 3 u.d.p., w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Ustalenie, który organ jest właściwy do rozpoznania wniosku o wydanie decyzji na zlokalizowanie w pasie drogowym przyłącza wody, wymaga ustalenia, który podmiot w świetle przepisów ustawy o drogach publicznych może być uznany za zarządcę drogi.

Jak stanowi art. 25 ust. 1 u.d.p., budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona skrzyżowań dróg różnej kategorii, wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi w pasie drogowym oraz urządzeniami bezpieczeństwa i organizacji ruchu, związanymi z funkcjonowaniem tego skrzyżowania, należy do zarządcy drogi właściwego dla drogi wyższej kategorii. W piśmiennictwie podkreśla się, że użyte w tym przepisie wyrażenie "ochrona skrzyżowania" oznacza działania mające na celu niedopuszczenie do przedwczesnego zniszczenia skrzyżowania, obniżenia klas krzyżujących się dróg, ograniczenia ich funkcji, niewłaściwego użytkowania oraz pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu (zob. komentarz do art. 25 u.d.p., [w:] R. Strachowska, Ustawa o drogach publicznych. Komentarz, 2012, LEX).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może powodować pogorszenie warunków bezpieczeństwa ruchu. W tym zatem zakresie, biorąc pod uwagę potrzebę zapewnienia ochrony skrzyżowania, należy uznać, że organem właściwym do rozpoznania wniosku złożonego na podstawie art. 39 ust. 3 u.d.p. jest zarządca drogi wyższej kategorii (por. postanowienia NSA z dnia: 16 listopada 2017 r., sygn. akt II GW 35/17 i 27 marca 2018 r., sygn. akt II GW 3/18). W rozpoznawanej sprawie zarządcą drogi wyższej kategorii jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.