Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 259/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 134 par. 1 , art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 3 pkt 1 lit. c, art. 5 ust. 1 , ust. 8a pkt 1 i ust. 9
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: Art. 28 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2008 nr 50 poz 291
law: Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - tekst jednolity
article: Par. 15 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 105 poz 881
law: Rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie : WSA Dorota Dąbek spr. NSA Krystyna Kutzner Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi R. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 grudnia 2008 r Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego s k a r g ę o d d a l a .


UZASADNIENIE

wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 czerwca 2009r.

W dniu 25 lipca 2007r. do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej wpłynął wniosek R. F. o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego. Z wniosku tego wynikało, że R. F. jest wdową i wychowuje trójkę dzieci: P. F., M. F. oraz G. F. R. F. oświadczyła, że w roku kalendarzowym 2006 nie uzyskała żadnego dochodu z tytułu utrzymywania się z gospodarstwa rolnego o powierzchni 0,1958 ha przeliczeniowego. Do wniosku dołączono zaświadczenie z dnia 5 lipca 2007r. o wysokości dochodów uzyskanych przez członków rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych wydane przez Kierownika Urzędu Skarbowego oraz zaświadczenie Urzędu Gminy z dnia 25 lipca 2007r., z którego wynikało, że R. F. była w 2006r. współwłaścicielem w ¼ części gospodarstwa rolnego. Pozostałe części gospodarstwa należały do jej dzieci, których była przedstawicielem ustawowym.

Decyzją z dnia [...] 2008r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania R. F., uchyliło decyzję Kierownika GOPS z dnia [...] 2008r., nr [...], wydaną z upoważnienia Wójta Gminy, o odmowie przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Uzasadniając swoją decyzję Kolegium stwierdziło, że w omawianej sprawie kwestią sporną pozostaje kwestia doliczenia przez organ I instancji do dochodu rodziny dochodów z gospodarstwa rolnego, będącego własnością R. F. Przepis art. 5 ust. 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych dokonuje bowiem wyłączenia niektórych nieruchomości rolnych z katalogu nieruchomości odpowiadających wymogom gospodarstwa rolnego, z którego można czerpać dochody ze skutkiem następującym w sferze świadczeń rodzinnych. Zgodnie z w/w przepisem ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę z wyjątkiem m.in. oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego. Dlatego też przy ponownym rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy organ I instancji powinien w sposób niebudzący wątpliwości ustalić, czy rodzina R. F. w 2006r. utrzymywała się z gospodarstwa rolnego czy była jedynie jego właścicielem. Faktu bycia właścicielem gospodarstwa rolnego rodzina R. F. od początku postępowania administracyjnego nie kwestionowała, a wątpliwości budził jedynie fakt, czy osiągali dochody z gospodarstwa rolnego w takiej wysokości, o której można mówić, że utrzymywała się z tego gospodarstwa w okresie, który udokumentowała składając wniosek o świadczenia rodzinne. W ocenie organu odwoławczego, analiza akt przedmiotowej sprawy wskazuje na uzasadnione wątpliwości co do spełnienia przesłanki "utrzymywania się". Są one tym poważniejsze, iż właścicielka zdecydowała się wydzierżawić gospodarstwo w 2007 r.

Decyzją z dnia [...] 2008r. nr [...], działając z upoważnienia Wójta Gminy, Kierownik GOPS odmówił R. F. przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku na trójkę jej dzieci. Uzasadniając swoją decyzję organ I instancji wyjaśnił, iż ponownie zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił na stwierdzenie, że w dalszym ciągu brak jest możliwości przyznania R. F. prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków.

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej ustalił, iż R. F. nie jest wyłącznie właścicielem gospodarstwa, ale również widnieje w rejestrach podatku rolnego jako jedyna opłacająca podatek od tego gospodarstwa. Dlatego, zdaniem organu, należy sądzić, iż jest ona jedynym właścicielem tegoż gospodarstwa, a co za tym idzie posiada z tego tytułu dochód, który jest wliczony do dochodu całej rodziny zgodnie z art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ I instancji podkreślił, iż przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie pozostawiają organowi administracyjnemu orzekającemu w sprawach przyznawania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków swobody przy ich stosowaniu w ramach tzw. uznania administracyjnego. Przepisy te w sposób bezwzględnie wiążący określają zasady przyznawania świadczeń rodzinnych w tym zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku, organ administracji nie może od tych zasad odstępować nawet w sytuacjach wyjątkowych. Dlatego też ponieważ ustawodawca nie precyzuje co należy rozumieć pod sformułowaniem utrzymywania się z gospodarstwa rolnego oraz nie nakazuje organowi wydającemu decyzję udowadniać, iż dana rodzina osiąga dochód z posiadanego gospodarstwa, czy też nie osiąga, organ I instancji przyjął, iż R. F. osiąga dochody z posiadanego gospodarstwa. Organ I instancji stwierdził również, iż w przedmiotowej sprawie nie mógł zastosować przepisu art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych ponieważ R. F. w poprzednim okresie zasiłkowym nie przysługiwało prawo do zasiłku rodzinnego.

Organ I instancji wskazał, iż łączny dochód rodziny R. F. za rok 2006 wyniósł po odliczeniach 25.229,75 zł. Z kolei miesięczny dochód na jednego członka rodziny wyniósł 525,62 zł. Tymczasem dochód "progowy" przyjęty do obliczeń, zgodnie z art. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych wynosi 504,00 zł, co zdaniem organu I instancji oznacza, że wnioskodawca nie spełnia warunków do otrzymania w/w świadczeń.

Od powyższej decyzji R. F. wniosła odwołanie domagając się jej uchylenia. Decyzji organu I instancji zarzuciła naruszenie przepisów art. 7 Kpa w związku z art. 77 § 1 Kpa poprzez nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości. Kolejny zarzut dotyczył naruszenia art. 10 Kpa w związku z art. 80 Kpa poprzez brak odniesienia się do faktu istnienia dwóch umów dzierżawy: pierwszej z dnia 10 marca 2005r. zawartej pomiędzy R. F. i K. F. oraz drugiej z dnia 26 lutego 2007r. pomiędzy R. F. i J. F., a także poprzez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Ponadto R. F. zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 107 § 3 Kpa z powodu rażących uchybień na etapie postępowania dowodowego. Jej zdaniem uzasadnienie decyzji nie odpowiada prawu, gdyż błędnie ustalono wysokość dochodu rodziny poprzez brak zbadania kwestii nie utrzymywania się wnioskodawczyni i jej rodziny z posiadanego gospodarstwa rolnego. Ostatni zarzut dotyczył naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 5 ust. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych. W wyniku bowiem błędnej subsumcji tych przepisów błędnie uznano, iż ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezom tych norm prawnych.

R. F. podniosła, że postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie ograniczyło się jedynie do ustalenia, iż widnieje ona w rejestrach podatku rolnego jako opłacająca podatek od gospodarstwa. Organ l instancji wywnioskował z tak przeprowadzonego postępowania dowodowego, iż R. F. jest właścicielką gospodarstwa rolnego. Okoliczność ta jednak od samego początku była, zarówno dla organu l jak i II instancji, bezsporna. Odwołująca się podniosła, że to nie zawsze właściciel jest tym, który użytkuje rzecz i pobiera z niej pożytki. R. F. wyjaśniła, iż od śmierci męża, tj. od 4 września 2004r. nie użytkuje i nie uprawia pola, którego jest właścicielką. W dniu 10 marca 2005r. doszło do zawarcia umowy dzierżawy pomiędzy nią a bratem nieżyjącego męża – K. F., która mimo że nie została zarejestrowana w ewidencji gruntów i budynków jest prawnie skuteczna - zarejestrowanie umowy dzierżawy w ewidencji gruntów i budynków powoduje, że dzierżawca nie musi udowadniać, iż na dzierżawionych gruntach prowadzi działalność rolniczą. Organ l instancji potraktował brak rejestracji umowy dzierżawy tak, jakby ta umowa nie istniała i brak byłoby potrzeby wypowiedzenia się co do jej treści i skutków. W prowadzonym wadliwie postępowaniu Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej nie odniósł się również do faktu istnienia drugiej umowy dzierżawy z dnia 26 lutego 2007r. Co więcej R. F. nie miała możliwości przedstawienia dokumentu w postaci umowy dzierżawy z 10 marca 2005r., gdyż nie została przez organ l instancji pouczona o możliwości zapoznania się z materiałami i dowodami przed wydaniem decyzji.

R. F. podniosła również, iż zgodnie z zaleceniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego organ l instancji miał za zadanie ustalić, czy jej rodzina utrzymywała się w 2006r. z gospodarstwa rolnego. Przytoczony w decyzji organu I instancji szacunkowy sposób ustalania dochodu z gospodarstwa rolnego stosuje się, gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, czyli gdy to gospodarstwo stanowi rzeczywiste źródło dochodów rodziny. W przedmiotowej sprawie niebagatelne znaczenie ma fakt, iż wnioskująca o zasiłek jest samotną matką, wdową wychowującą troje uczących się i dojeżdżających do szkół dzieci. R. F. wyjaśniła, iż od trzynastu lat jest zatrudniona w firmie A oddalonego od miejsca zamieszkania o 20 kilometrów. Już z samego planu zajęć jej rodziny wynika, iż nie jest możliwa ani uprawa ziemi, ani hodowla zwierząt na taką skalę, która umożliwiałaby choćby w znikomym stopniu utrzymywanie się rodziny z gospodarstwa rolnego. Należy pamiętać o tym, że produkcja rolnicza nawet na niewielką skalę polega przede wszystkim na osobistych staraniach oraz inwestycjach tak, aby mogła przynosić minimalny chociaż dochód.

R. F. wskazała, iż ustawa o świadczeniach rodzinnych jest, obok innych form pomocy, instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Jej rodzina jest właśnie taką niepełną rodziną, która potrzebuje pomocy ze strony społeczeństwa. Zdaniem R. F., przepisy ustawy, która w założeniu ma polepszać byt i funkcjonowanie rodzin nie mogą być interpretowane na niekorzyść osób starających się o zasiłki rodzinne. W tym stanie rzeczy jeszcze bardziej dotkliwe są uchybienia procesowe organu l instancji. W sprawie nie został zebrany przekonywujący materiał dowodowy, organ l instancji nie odniósł się merytorycznie do zarzutów zarówno odwołującej się jak i do zaleceń Samorządowego Kolegium Odwoławczego. R. F. stwierdziła, że organ prowadzący postępowanie administracyjne ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. Ma to niebagatelne znaczenie, gdyż uchybienia na tym etapie postępowania skutkują naruszeniem art. 107 § 3 Kpa. Natomiast w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ ani nie wskazał faktów, które uznał za udowodnione, ani dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Decyzją z dnia 22 grudnia 2008r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 2 pkt 1, art. 4 ust. 1 ust. 2 pkt 1, art. 5, art. 6 ust. 1, art. 12a, art. 13, art. 14. art. 15, art. 20 ust. 3, art. 47 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 922 z późn zm.), § 1, 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2005r. nr 105, poz. 881 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wyjaśnił, iż warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń regulują przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 992 z późn. zm.). W myśl postanowień art. 5 ust. 1 tej ustawy zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł. Dochód rodziny zgodnie z art. 23 ust. 4 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych ustala się na podstawie zaświadczenia wydanego przez właściwy urząd skarbowy. W przedmiotowej sprawie takie zaświadczenie wydał w dniu 5 lipca 2007r. Naczelnik Urzędu Skarbowego i stanowiło ono podstawę dla organu właściwego w sprawie świadczeń rodzinnych do określania sytuacji materialnej rodziny. Kolegium dodało przy tym, iż dla oceny sytuacji materialnej rodziny, a co za tym idzie dla ustalenia jej kryterium dochodowego miarodajne są dochody rodziny "netto", czyli pomniejszone odpowiednio o: należny podatek dochodowy od osób fizycznych, a także składki na ubezpieczenia społeczne oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Oznacza to więc, iż od rocznego dochodu wskazanego w w/w zaświadczeniu (31.163,23 zł) należy odjąć kwotę należnego podatku (2.587,00 zł), kwotę składek na ubezpieczenie zdrowotne odliczonych od podatku (liczoną według wzoru z rozporządzenia wykonawczego - 1.618,46 zł) oraz kwotę składek na ubezpieczenia społeczne odliczone od dochodu (4.024,65 zł). Organ II instancji stwierdził zatem, iż dochód rodziny "netto" uzyskany w 2006r. wyniósł 22.933,12 zł.

Kolegium wskazało również na treść art. 3 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach rodzinnych, z którego wynika, iż składnikami dochodu są również należności związane z działalnością rolniczą, w szczególności zaś dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego. Oznacza to więc, iż dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego winny zostać wliczone do kwoty dochodu rodziny i podlegać badaniu przy ustalaniu kryterium dochodowego rodziny. Z akt przedmiotowej sprawy (zaświadczenie z dnia 28 sierpnia 2008r.) wynika, iż R. F. była w 2006r. współwłaścicielem w ¼ części gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni 1,06 ha fizycznych (tj. 1,21 ha przeliczeniowych). Pozostałymi współwłaścicielami były zaś jej małoletnie dzieci: G. F., M. F. oraz P. F., z których każde posiadało udział w ¼ części w w/w gospodarstwie. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych w przypadku, gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie w drodze obwieszczenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 18 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. 2006r. nr 136, poz. 969 ze zm.).

Kolegium stwierdziło przy tym, iż do akt przedmiotowej sprawy dołączona została również kserokopia umowy dzierżawy zawartej pomiędzy R. F. - jako Wydzierżawiającym, a J. F. - jako Dzierżawcą. Zgodnie z umową spisaną w dniu 26 lutego 2007r., R. F. będąca właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,0558 ha położonego w miejscowości S. (składającego się z działek nr [...], [...], [...]) oddaje w dzierżawę J. F. na okres 10 lat grunty rolne obejmujące obszar o powierzchni 0,86 ha wchodzące w skład w/w gospodarstwa z wyjątkiem działek nr [...] (część) i [...] (część) o powierzchni 0,1958 ha położonych w S., które pozostają w użytkowaniu Wydzierżawiającego. W treści umowy strony oświadczyły również, iż Dzierżawca nie jest małżonkiem Wydzierżawiającego, jego zstępnym, małżonkiem zstępnego, jego pasierbem, małżonkiem pasierba, osobą pozostającą we wspólnym gospodarstwie domowym z Wydzierżawiającym ani małżonkiem tej osoby. Ponadto z akt sprawy wynika, że umowę zarejestrowano w Ewidencji Gruntów. Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 8a pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę, z wyjątkiem oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego.

Kolegium stwierdziło, iż przedłożona do akt sprawy kopia umowy dzierżawy wskazuje, iż umowa ta spełnia warunki umowy zawartej stosownie do przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, i w związku z tym do dochodu rodziny nie należałoby wliczać dochodu uzyskanego z gospodarstwa rolnego. Niemniej jednak organ II instancji wskazał, iż umowa ta zawarta została dopiero w dniu 26 lutego 2007r. i przewiduje ona, iż od tego samego dnia Dzierżawca przystępuje do użytkowania gruntów będących przedmiotem tej umowy. Mając powyższe na uwadze Kolegium podniosło, iż dzierżawa ta zawarta została dopiero po roku stanowiącym podstawę do oceny sytuacji dochodowej rodziny, pod kątem spełnienia kryterium dochodowego (tj. po roku 2006). Tymczasem w przedmiotowej sprawie okresem, z którego dochód rodziny będzie miarodajny dla oceny sytuacji dochodowej rodziny jest rok 2006. W aktach przedmiotowej sprawy brak zaś jakichkolwiek dokumentów potwierdzających fakt, iż w owym roku zaszła którakolwiek z okoliczności odnośnie nieruchomości rolnych będących własnością R. F. pozwalająca na wyłączenie tych nieruchomości z katalogu rzeczy odpowiadających wymogom gospodarstwa rolnego, z którego można czerpać korzyści ze skutkiem następującym w sferze świadczeń rodzinnych (takie okoliczności wymienione zostały enumeratywnie w art. 5 ust. 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych). A zatem zdaniem organu II instancji w świetle powyższych wywodów bezspornym jest, iż w 2006r. rodzina R. F. posiadała gospodarstwo rolne o powierzchni 1,21 ha przeliczeniowych. A ponieważ według obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 20 września 2007r. przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego wynosił w 2006r. 1.898 zł, prawidłowo organ I instancji przyjął, że dochód z gospodarstwa rodziny odwołującej wyniósł 2.296,63 zł, a łączny dochód uzyskany przez jej rodzinę w 2006r. wyniósł 25.229,75 zł. (dochód wykazany w zaświadczeniu z Urzędu Skarbowego w wysokości 22.933,12 zł "netto" oraz wskazany wyżej dochód z gospodarstwa). W roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę wyniósł zatem 525,62 zł. Tym samym przekroczone zostało dochodowe kryterium uprawniające do przyznania wnioskowanego świadczenia określone w art. 5 ust. 1 analizowanej ustawy.

W ocenie organu odwoławczego organ I instancji słusznie nie dokonał odliczenia dochodu z wydzierżawionego przez R. F. gospodarstwa rolnego bowiem podstawą do ustalania dochodu jest dochód uzyskany w roku 2006, dlatego też przyjąć należało wielkość gospodarstwa rolnego posiadanego przez odwołującą w tamtym okresie. W związku z tym, dla niniejszej sprawy nie miały znaczenia późniejsze zmiany jakie zaszły w związku z wydzierżawieniem przez R. F. w/w gruntów. Zmiana ta mogłaby mieć ewentualnie znaczenie podczas ubiegania się o świadczenia rodzinne na okres zasiłkowy 2008/2009, kiedy to dla oceny sytuacji dochodowej rodziny miarodajny byłby właśnie 2007r., tj. rok, w którym oddano w dzierżawę w/w gospodarstwo rolne. Organ II instancji wskazał ponadto, iż wydzierżawienie gospodarstwa rolnego nie mogło być również potraktowane jako utrata dochodu, a to z uwagi na fakt, iż w wyniku nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych dokonanej ustawą z dnia 29 grudnia 2005r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 267, poz. 2260) została uchylona lit. g art. 3 pkt 23 ustawy, zgodnie z którą wydzierżawienie gospodarstwa rolnego na zasadach określonych w art. 5 ust. 8a ustawy uznawane było za utratę dochodu w rozumieniu wyżej wymienionego artykułu.

Kolegium stanęło na stanowisku, iż o włączeniu do dochodu rodziny dochodów czerpanych z gospodarstwa rolnego nie przesądza wartość uzyskanych z niego pożytków. W świetle ustawy o świadczeniach rodzinnych już sam fakt rolniczego przeznaczenia gruntów danego gospodarstwa oraz ich odpowiednia powierzchnia (powyżej 1 ha) przesądzają o tym, iż rodzina czerpie z tego gospodarstwa dochody. Nie sposób zatem zgodzić się z zarzutem strony, iż nie mogła uzyskiwać dochodu z gospodarstwa rolnego, które aby przynosiło jakiekolwiek dochody wymaga uprawy. Jedynym warunkiem nieuwzględniania przez organ właściwy w sprawach świadczeń rodzinnych podczas ustalania kryterium dochodowego dochodów z gospodarstwa rolnego byłoby posiadanie przez odwołującą gospodarstwa rolnego w takiej części, której łączna powierzchnia przeliczeniowa nie przekroczy 1 ha, bądź oddanie nieruchomości w jedną z wymienionych przez ustawodawcę dzierżaw, pozwalającą na wyłączenie tych nieruchomości z katalogu rzeczy odpowiadających wymogom gospodarstwa rolnego, z którego można czerpać korzyści ze skutkiem następującym w sferze świadczeń rodzinnych. Tymczasem w omawianej sprawie odwołująca posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 1,21 ha przeliczeniowych, istnieje zatem domniemanie, iż czerpie z tych gruntów dochody o określonej wysokości. Natomiast dzierżawa gospodarstwa rolnego odpowiadająca warunkom umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, zawarta została dopiero po roku stanowiącego podstawę do badania kryterium dochodowego rodziny.

Reasumując Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż niewypełnienie jednej z podstawowych przesłanek przysługiwania prawa do zasiłku rodzinnego - jaką jest ustawowe kryterium dochodowe, stanowiło w przedmiotowej sprawie tytuł do odmowy prawa do zasiłku rodzinnego. Konsekwencją nie przyznania prawa do zasiłku rodzinnego była zaś odmowa przyznania dodatków do tegoż zasiłku. Jeżeli bowiem zasiłek rodzinny nie przysługuje, nie może przysługiwać i żaden z dodatków.

Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego R. F. wniosła skargę domagając się stwierdzenia nieważności jej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W razie nieuwzględnienia przez sąd argumentów dotyczących stwierdzenia nieważności, skarżąca wniosła o uchylenie decyzji ze względu na naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 15 Kpa poprzez wydanie decyzji w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organ l instancji, który to materiał dowodowy został zebrany w postępowaniu administracyjnym dotkniętym wadą nieważności. Kolejny zarzut dotyczył naruszenia art. 10 Kpa poprzez brak kontroli naruszenia prawa - przepisów postępowania przez organ l instancji (nie zapewnienie czynnego udziału strony w postępowaniu). Ponadto naruszono art. 7 Kpa w związku z art. 77 Kpa, poprzez brak kontroli w toku odwoławczym postępowania organu l instancji w którym nie przeprowadzono postępowania dowodowego w całości i nie uchylenie decyzji organu l instancji pomimo zaistniałej wady nieważności. Ostatni zarzut dotyczył naruszenia przepisu prawa materialnego - art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych z 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 139, poz. 992) w brzmieniu sprzed zmiany wprowadzonej ustawą o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 17 października 2008r. (Dz. U. nr 223, poz. 1456), przez jego błędną wykładnię i w konsekwencji wadliwe ustalenie normy prawnej znajdującej w sprawie zastosowanie, poprzez przyjęcie, iż tytuł własności gospodarstwa rolnego jest równoznaczny z faktem "utrzymywania się z gospodarstwa rolnego".

Zdaniem skarżącej decyzja organu l Instancji rażąco narusza prawo albowiem została wydana bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania, nawet w zakresie wskazanym w uchylającej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Okolicznością wskazująca na takie rażące naruszenie prawa przez organ l instancji jest porównanie dat wydania ponownej decyzji organu l instancji ([...] 2008r.) z datą przekazania akt sprawy wraz z decyzją do organu l instancji (1 października 2008r.). Wszystko wskazuje zatem na fakt, że organ l instancji orzekał bez akt sprawy, jeszcze przed doręczeniem decyzji II instancji wraz z aktami. Tłumaczy to niewykonanie zalecenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego odnośnie poczynienia ustaleń w zakresie zaistnienia przesłanki "utrzymywania się z gospodarstwa rolnego". Z analizy zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika, że te okoliczności nie były przedmiotem kontroli. Jakkolwiek w postępowaniu odwoławczym wyłączona jest możliwość stwierdzania nieważności decyzji l instancji to jednak organ II instancji z uwagi na stwierdzone naruszenie prawa (wydanie decyzji bez akt postępowania) winien bezwzględnie ponownie uchylić decyzję organu l instancji i ponownie nakazać przeprowadzenie postępowania dowodowego. Brak takiej reakcji i oparcie się organu II instancji wyłącznie na zastosowaniu przepisów prawa materialnego w kontekście błędnie ustalonego stanu faktycznego - na skutek naruszenia przepisów postępowania - stanowi rażące naruszenie postępowania.

Skarżąca podniosła również, iż podstawową zasadą gwarancyjną w postępowaniu administracyjnym jest określona w art. 10 Kpa zasada czynnego udziału stron w postępowaniu. Może ona ulec ograniczeniu tylko w przypadkach wyjątkowych, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego, albo grożącą niepowetowaną stratę materialną (§2 cyt. przepisu). Okoliczności te nie występują jednak w niniejszej sprawie, dlatego nie wezwanie strony przez organ l instancji do zapoznania się z zebranymi dowodami i uniemożliwienie wypowiedzenia się co do ustalonego stanu faktycznego powinno skutkować kasacyjną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji.

Zdaniem skarżącej, uchybień w zakresie zapoznania się strony z wynikami postępowania dowodowego nie sanuje dokument znajdujący się w aktach sprawy - protokół z dnia 25 września 2008r. zawierający informację, że skarżąca zapoznała się z aktami sprawy, albowiem nie doszło jeszcze wówczas do zwrotnego przekazania akt z Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a więc strona nie miała w istocie rzeczy z czym się zapoznać (niezależnie od innego charakteru prawnego uprawnienia strony do przeglądu akt z unormowanym w art. 10 Kpa obowiązkiem organu do wezwania strony do końcowego zapoznania się z aktami i wypowiedzenia się co do zebranego materiału).

Skarżąca stwierdziła, że organ I instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego w zakresie wskazanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...] 2008r. i nie zostało to zweryfikowane w zaskarżonej decyzji przez Kolegium, które pominęło ów brak mający istotne znaczenie dla rozpoznania sprawy. Postępowanie dowodowe na tę okoliczność nie zostało przeprowadzone ani przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ani przez organ l instancji, a zatem na skutek naruszenia przepisów postępowania nie doszło do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co doprowadziło do niewłaściwego zastosowania normy prawa materialnego - art. 5 ust 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Skarżąca podniosła również, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyjęło w zaskarżonej decyzji błędną interpretację art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych, która jest niezgodna z literalnym brzmieniem tego przepisu. Wynika z niego jedynie stwierdzenie, że w przypadku ustalenia, że rodzina (osoba ucząca) utrzymuje się z gospodarstwa rolnego (wymagane ustalenie na podstawie zgromadzonych w wyniku postępowania dowodów) nie oblicza się wartości osiągniętego dochodu, lecz ustala się go "normatywnie" w sposób w tym przepisie określony. Tymczasem z tej treści organ II instancji (w ślad za organem l instancji) wyprowadził nielogiczny i nieuzasadniony wniosek, że "już sam fakt rolniczego przeznaczenia gruntów danego gospodarstwa i jego określona powierzchnia przesądza o tym, że rodzina czerpie z tego gospodarstwa dochody". W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje jednak inny pogląd zgodnie, z którym niezbędną przesłanką prawidłowego ustalenia dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do zasiłku, jest zbadanie, czy dana rodzina utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, czy jest jedynie jego właścicielem. Za prawidłową argumentacją skarżącej ma przemawiać fakt, że wątpliwości w wykładni przepisu art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych spowodowały, że nowelizacją z dnia 17 października 2008r. (Dz. U. nr 223, poz. 1456), przepis ten został zmieniony poprzez usunięcie z jego treści przesłanki "utrzymywania się z gospodarstwa rolnego". Zdaniem skarżącej, gdyby zwrot ten był pozbawiony znaczenia prawnego niewątpliwie ustawodawca nie dokonywałby zmiany.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium stwierdziło, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o świadczeniach rodzinnych, jednym z podstawowych kryteriów przysługiwania prawa do zasiłku rodzinnego jest spełnienie ustawowego kryterium dochodowego ustalonego na kwotę 504,00 zł na osobę w rodzinie. Niespełnienie przez skarżącą powyższej przesłanki stanowiło w przedmiotowej sprawie tytuł do odmowy przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz wnioskowanych dodatków do tegoż zasiłku. W przedmiotowej sprawie kwestią sporną było to, czy do dochodu rodziny skarżącej należy doliczać dochód z gospodarstwa rolnego, którego rodzina skarżącej jest właścicielem, a z którego jak twierdzi nie uzyskuje dochodów. Kolegium rozpoznając przedmiotową sprawę stanęło jednak na stanowisku, iż zasadnym było uwzględnienie w dochodzie rodziny również dochodów z gospodarstwa rolnego stanowiącego własność rodziny skarżącej. Organ wskazał, iż art. 3 pkt 1 lit c ustawy o świadczeniach rodzinnych, przewiduje, iż składnikami dochodu są również należności związane z działalnością rolniczą, w szczególności zaś dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego. Oznacza to więc, iż dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego winny zostać wliczone do kwoty dochodu rodziny i podlegać badaniu przy ustalaniu kryterium dochodowego tej rodziny.

Odnosząc się zaś do zarzutu skarżącej, iż Kolegium dopuściło się naruszenia prawa poprzez błędną wykładnię art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim w ocenie Kolegium o włączeniu do dochodu rodziny dochodów czerpanych z gospodarstwa rolnego nie przesądza wartość uzyskanych z niego pożytków. W świetle ustawy o świadczeniach rodzinnych już sam fakt rolniczego przeznaczenia gruntów danego gospodarstwa oraz ich odpowiednia powierzchnia (powyżej 1 ha) przesądzają o tym, iż rodzina czerpie z tego gospodarstwa dochody. Dochód z gospodarstwa rolnego wyliczony jest jako wartość dochodu odpowiadająca dochodowi z 1 ha przeliczeniowego ogłoszona przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, niezależnie od faktycznej dochodowości danego gospodarstwa, przyjęty w ustawie zapis nie pozwala na jakiekolwiek odstępstwo od tej zasady. Skarżąca podniosła w skardze, iż zawartego w art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania) pojęcia "utrzymuje się z gospodarstwa rolnego" nie można utożsamiać wyłącznie z faktem posiadania gospodarstwa rolnego, bowiem sama własność lub posiadanie gruntu rolnego nie daje podstawy do wliczania dochodu z gospodarstwa rolnego do dochodu rodziny. W jej ocenie niedopuszczalne jest automatyczne ustalenie wysokości dochodu osoby ubiegającej się o świadczenia rodzinne, bez uwzględnienia okoliczności konkretnej sprawy i zbadania faktycznych źródeł dochodu. Organ odwoławczy nie podzielił jednak tego poglądu, bowiem nie da się on pogodzić z przepisami ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w praktyce prowadziłby do omijania przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Kolegium stanęło na stanowisku, iż ustawodawca w sprawach z zakresu świadczeń rodzinnych, zdjął z organów orzekających w tych sprawach ciężar ustalania dochodowości gospodarstwa rolnego przyjmując zasadę ryczałtowego obliczania dochodu z posiadanego gospodarstwa (art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Organ podniósł, iż powyższy przepis art. 5 ust. 8 zmieniony został przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 17 października 2008r. (Dz. U. nr 223, poz. 1456) zmieniającej niniejszą ustawę z dniem 2 stycznia 2009r., a zmiana ta miała na celu wyeliminowanie wątpliwości, w jaki sposób ustalany jest dochód z gospodarstwa rolnego. Nowe brzmienie tego przepisu nie budzi już wątpliwości, że dochód z hektara przeliczeniowego ma charakter ryczałtowy i ustalanie jego wysokości nie zależy od faktycznego uprawiania gospodarstwa.

Organ II instancji nie zgodził się również z zarzutem skarżącej, iż Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji naruszającą prawo - albowiem wydana została bez prowadzenia jakiegokolwiek postępowania w zakresie wskazanym we wcześniejszej uchylającej decyzji Kolegium. Organ wskazał, iż istotnie w sprawie zasiłków rodzinnych dla R. F., Kolegium orzekało już wcześniej w decyzji z dnia [...] 2008r. nr [...] - uchylając odmowną decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia celem ustalenia, czy rodzina skarżącej utrzymywała się w 2006r. z gospodarstwa rolnego tzn. czy to gospodarstwo rolne było dla rodziny rzeczywiście źródłem dochodu w okresie, którego wniosek dotyczył. Niemniej jednak w ocenie składu, który ponownie rozpoznawał sprawę R. F., ustawodawca w przepisach o świadczeniach rodzinnych przyjął domniemanie, iż z gospodarstwa rolnego uzyskuje się dochód niezależnie od tego, czy się na nim pracuje i czy stanowi ono źródło utrzymania rodziny, a dochód z tego gospodarstwa wylicza się ryczałtowo według hektarów przeliczeniowych. Dlatego też, zdaniem Kolegium, w przedmiotowej sprawie nie było potrzeby prowadzenia przez organ I instancji postępowania w przedmiocie ustalenia czy rodzina skarżącej "utrzymuje się z gospodarstwa rolnego". W składnikach dochodu rodziny za 2006r. winien być bowiem uwzględniony również dochód z w/w gospodarstwa rolnego.

Ponadto podnoszony przez skarżącą zarzut, iż naruszona została przez organ odwoławczy zasada czynnego udziału stron w postępowaniu jest bezzasadny. Strona została bowiem poinformowana przez organ I instancji pismem z dnia 2 października 2008r., iż odwołanie od decyzji z dnia [...] 2008r. nr [...] wraz z aktami sprawy przekazane zostaje do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podejmowało żadnej czynności procesowej, w której nie zapewniono stronie udziału.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Po zapoznaniu się z aktami sprawy i z wyjaśnieniami stron Sąd uznał, że skarga jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 922 z późn zm.) zasiłek rodzinny przyznaje się, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł. Z akt sprawy wynika, że skarżąca jest wdową i wychowuje trójkę dzieci. Wraz z dziećmi jest również współwłaścicielką gospodarstwa rolnego. Organy administracyjne obu instancji, po przeanalizowaniu sytuacji materialnej rodziny skarżącej uznały, że nie spełnia ona w/w kryterium dochodowego i odmówiły przyznania jej zasiłku rodzinnego na dzieci.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to, czy ustalając dochód skarżącej organy administracyjne obu instancji prawidłowo doliczyły do niego dochód uzyskiwany z gospodarstwa rolnego. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach rodzinnych za dochód rodziny przyjmuje się m in. dochód uzyskany z gospodarstwa rolnego. Natomiast art. 5 ust. 8a pkt 1 omawianej ustawy stanowi, że ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę z wyjątkiem oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego. Te z kolei przepisy wprowadzają zasadę, że zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej zachodzi, gdy rolnik m.in. wydzierżawi swoje gospodarstwo rolne na okres co najmniej 10 lat i umowa dzierżawy zostanie zawarta w formie pisemnej a także zostanie zgłoszona do ewidencji gruntów i budynków (art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników Dz. U. z 2008r. nr 50, poz. 291 z późn. zm.).

Skarżąca twierdzi, iż nie czerpie dochodów z gospodarstwa rolnego ponieważ oddała je w dzierżawę. W aktach sprawy znajduje się wprawdzie umowa dzierżawy zawarta między R. F. a J. F., ale została ona zawarta 26 lutego 2007r. Należy pamiętać, że aby ustalić sytuację dochodową rodziny skarżącej należy wziąć pod uwagę uzyskiwane przez nią dochody w roku poprzedzającym złożenie wniosku o zasiłek rodzinny, tj. w roku 2006. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca stwierdziła wprawdzie, że w dniu 10 marca 2005r. zawarła z bratem swojego zmarłego męża umowę dzierżawy gospodarstwa rolnego, ale skarżąca wyjaśniła również, że umowa ta nie została zarejestrowana w ewidencji gruntów i budynków.

Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2007r., sygn. akt I SA/Wa 50/07 (Lex nr 325231), że warunkiem uznania, że dana umowa dzierżawy gospodarstwa rolnego spełnia wymagania przepisów o ubezpieczeniu rolników, jest m.in. okoliczność, że umowa taka została zarejestrowana w ewidencji gruntów i budynków i ta rejestracja trwa przez cały okres na jaki umowa została zawarta. Podobne stanowisko zajął również Sąd Najwyższy, który w wyroku z dnia 19 lipca 2001r., sygn. akt II UKN 492/00, OSNP 2003/9/233 (Lex nr 77146) stwierdził, że niezgłoszenie do ewidencji gruntów zawartej co najmniej na 10 lat umowy dzierżawy gospodarstwa rolnego wyklucza uznanie zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, choćby ubezpieczony oddał dzierżawcy faktycznie swoje gospodarstwo.

Ustawodawca w omawianej regulacji prawnej o świadczeniach rodzinnych ustanawia domniemanie uzyskiwania dochodów z gospodarstwa rolnego niezależnie od tego czy się w gospodarstwie pracuje czy też zostało ono oddane w posiadanie zależne innej osobie. A więc "utrzymuje się" z gospodarstwa rolnego ten, kto włada nim na podstawie tytułu prawnego pozwalającego na oddanie tego gospodarstwa w posiadanie zależne. Art. 5 ust. 8 nie mówi bowiem o dochodzie faktycznie osiąganym z działalności rolniczej. Wyjątki wyliczone w art. 5 ust. 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowią wyczerpujące wyliczenie wyłączeń przewidzianych przez ustawodawcę od zasady przyjętej w art. 5 ust. 8, a więc od przyjętego domniemania "utrzymywania się" z gospodarstwa rolnego (por. wyrok NSA z 15 grudnia 2008r., I OSK 50/08). Interpretacja art. 5 ust. 8 i 8a zaprezentowane przez skarżącą jest zatem kwestionowane w orzecznictwie sądowym i sąd orzekający w niniejszym składzie ten kierunek wykładni podziela.

Niezgłoszenie przez skarżącą do ewidencji gruntów i budynków umowy dzierżawy z dnia 10 marca 2005r. spowodowało, że umowa ta nie spełniała wymogów umowy dzierżawy gospodarstwa rolnego zawartej zgodnie z przepisami o ubezpieczeniu społecznym rolników. Przedmiotowa umowa nie stanowi zatem przesłanki z art. 5 ust. 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy administracyjne. Organy administracyjne obu instancji postąpiły zatem prawidłowo doliczając do dochodu uzyskanego przez skarżącą w 2006r. dochód jaki osiągnęła ona z gospodarstwa rolnego.

Mając powyższe na względzie i w oparciu o zgromadzone w aktach dokumenty Sąd ustalił, że skarżąca w roku 2006 uzyskała dochód w wysokości 25229,75 zł, na który złożyły się dochód z działalności pozarolniczej oraz dochód z gospodarstwa rolnego.

Dochód z działalności pozarolniczej został ustalony w oparciu o zaświadczenie z dnia 5 lipca 2007r. wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Zgodnie z § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2005r. nr 105, poz. 881 z późn. zm.), w przypadku, gdy członek rodziny osiąga dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, dochód członka rodziny pomniejsza się: o podatek należny, składki na ubezpieczenia społeczne oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Z w/w zaświadczenia wynika, iż dochód skarżącej w 2006r. wyniósł 31163,23 zł. Od tej kwoty należy odjąć podatek należny (2587 zł), składkę na ubezpieczenie społeczne (4024,65 zł) oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne obliczoną na podstawie ust. 2 § 15 cyt. rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej (1618,46 zł). Z przeprowadzonych obliczeń wynika, iż z działalności pozarolniczej skarżąca uzyskała w 2006r. dochód w wysokości 22933,12 zł.

Z kolei dochód skarżącej z gospodarstwa rolnego został ustalony na podstawie art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym w przypadku gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie w drodze obwieszczenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Z zaświadczenia wydanego przez Urząd Gminy z siedzibą w J. w dniu 25 lipca 2007r. wynika, iż gospodarstwo rolne należące do skarżącej i jej dzieci ma powierzchnię 1,0558 ha, co stanowi 1,21 ha przeliczeniowych. Z kolei z obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 20 września 2007r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2006r. (M.P. nr 66, poz. 738) wynika, iż w 2006r. dochód ten wynosił 1898 zł. Oznacza to, że z gospodarstwa rolnego skarżąca osiągnęła w 2006r. dochód w wysokości 2296,63 zł.

Po zsumowaniu tych dwóch dochodów (zgodnie z art. 5 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych) otrzymujemy właśnie kwotę 25229,75 zł, czyli całkowity dochód skarżącej w 2006r. Natomiast dochód rodziny skarżącej w przeliczeniu na jedną osobę wyniósł 525,62 zł, a więc był wyższy od kryterium dochodowego przewidzianego w art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, tj. 504,00 zł. Tym samym skarżąca nie spełniała kryteriów uprawniających ją do ubiegania się o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami do niego.

Także pozostałe zarzuty podnoszone w skardze a dotyczące naruszenia prawa procesowego nie stanowią zdaniem Sądu przesłanek uchylenia zaskarżonej decyzji w rozumieniu art. 145 §1 pkt 1 litera c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W ocenie Sądu uchybienia te nie miały bowiem wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że skarga R. F. jest bezzasadna, a zatem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.