Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 2740/00
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Inne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący NSA: Małgorzata Gorzeń (spr.) Sędziowie: NSA: Anna Orłowska WSA: Alina Dominiak Protokolant: Hanna Tarnawska po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 13 listopada 2000r. nr [...] w przedmiocie wymiaru cła oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Prezes Głównego Urzędu Ceł uchylił decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia 22.10.1999r. w części powołanej podstawy prawnej dotyczącej podatków i obliczenia podatku akcyzowego i od towarów i usług i w tej części umorzył postępowanie; w pozostałej części utrzymywał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji Prezes Głównego Urzędu Ceł wskazał, że "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zgłosiła wg dokumentu SAD z dnia 22.10.1999r. do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu nowy samochód marki [...] wg kodu

[...], obejmującego samochody do transportu towarowego o ładowności poniżej [...], zbudowane na bazie nadwozia samochodu osobowego lub osobowo-towarowego [...]. Do zgłoszenia celnego Spółka załączyła rachunek z dnia 9.09.1999r., oświadczenie o kosztach transportu, [...], dokument identyfikacyjny samochodu oraz zaświadczenie z badania technicznego. W wyniku rewizji towaru funkcjonariusz celny stwierdził, że samochód ten jest samochodem osobowym. W związku z powyższym decyzją z 22.10.1999r. Dyrektor Urzędu Celnego uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe i zaklasyfikował przedmiotowy samochód do kodu [...] ze stawką celną obniżoną 15%.

W dniu 1999.11.05 Spółka złożyła odwołanie od tej decyzji, wnosząc o zmianę klasyfikacji taryfowej. Stwierdziła, że decyzję wydano na podstawie oględzin towaru, bez zasięgnięcia opinii rzeczoznawcy oraz na podstawie dokumentu uznanego przez organ celny za dokument rejestracyjny. W dokumencie tym zaznaczono niewłaściwą rubrykę a błąd wynikał z tego, że dokument nie zawierał odpowiedniej rubryki. Zdaniem Spółki pominięto dowody przedstawione przez Spółkę - orzeczenie rzeczoznawcy i dokument [...].

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Prezes Głównego Urzędu Ceł podniósł, że w załączonym do zgłoszenia celnego rachunku nr [...] z dnia 1999.09.09 przedmiotowy samochód marki [...] określony jest jako 5-drzwiowy samochód [...].

W dokumencie [...] z dnia 1999.09.17 określono przedmiotowy samochód jako [...] - osobowy (wpisane pismem maszynowym), czyli określono rodzaj tego samochodu tak jak w formularzu wniosku o dopuszczenie samochodu do wywozu ze Szwecji, w którym zdaniem Spółki błędnie zaznaczono rubrykę.

W zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia 1999.10.20 diagnosta określił rodzaj pojazdu jako osobowy.

W ocenie technicznej nr [...] z dnia 1999.10.22, wykonanej na zlecenie Spółki rzeczoznawca stwierdził, że pojazd ten posiada przegrodę z prętów metalowych, trwale przymocowaną do słupków tylnych, za tylnymi fotelami, pojazd posiada cechy samochodu ciężarowego, przystosowanego do przewozu 5 osób i ładunku. Rzeczoznawca określił rodzaj pojazdu jako [...]. Również w rachunku zakupu przedmiotowego samochodu wyszczególniona jest pozycja za wbudowanie siedzenia dla dziecka we wnętrzu pojazdu.

Wobec tego twierdzenie Spółki, że samochód w dacie zgłoszenia celnego był przystosowany tylko do przewozu towarów, nie znajduje potwierdzenia w przedłożonych dokumentach i opisie.

Sposób wykorzystywania przedmiotowego samochodu przez importera nie ma znaczenia dla klasyfikacji taryfowej. Istotą zaklasyfikowania danego samochodu do odpowiedniej pozycji taryfy celnej są przepisy celne. Ustawodawca na użytek wymiaru cła dokonał określonej klasyfikacji towarów w taryfie celnej i do pozycji [...], jak wynika z jej brzmienia, zaliczył pojazdy samochodowe i inne pojazdy mechaniczne przeznaczonych zasadniczo do przewozu osób, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi ([...]) oraz samochodami wyścigowymi.

Organ I instancji dokonał wymiaru cła zgodnie z art.85 § 1 ustawy Kodeks celny tj. według stanu towaru i jego wartości w dniu dokonania zgłoszenia celnego, a zatem obowiązkiem organu celnego było przyjęcie za podstawę wymiaru cła oraz odpowiedniego kodu taryfy celnej importowej, faktów wynikających z dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego po skonfrontowaniu ich ze stanem pojazdu, czyli z przeprowadzonej rewizji celnej.

Wskazał również Prezes Głównego Urzędu Ceł, że należało uchylić zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wymiaru podatku VAT, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art.247 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Niedopuszczalne było powołanie w podstawie prawnej decyzji przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, wskazujące na dokonanie przez organ celny wymiaru podatku mimo, że organ ten jest jedynie płatnikiem tego podatku.

Skargę na powyższą decyzję wniosła "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji, Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa tj.:

a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia taryfy celnej przez błędne zakwalifikowanie samochodu ciężarowo-uniwersalnego [...] do pozycji [...] zamiast do pozycji [...], sprzecznie z przedstawionymi przez stronę dokumentami homologacyjnymi i dokumentem [...],

b) art.210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa przez pominięcie w decyzji dowodów przeciwnych stanowisku organu oraz zaniechanie wskazania przyczyn, dla których niektórym dowodom zgodnym z rozstrzygnięciem organ ten dał wiarę a innym, z tym stanowiskiem niezgodnym, odmówił wiarygodności, a tym samym wybiórczą ocenę materiału dowodowego,

c) art.122 cyt.ustawy przez oparcie decyzji na ocenie technicznej nr [...], mimo, iż z dokumentu tego jednoznacznie wynika, że służył on wyłącznie odczytowi numerów identyfikacyjnych oraz szwedzkim dokumencie rejestracyjnym wystawionym wyłącznie na podstawie wniosku osoby dokonującej wywozu samochodu ze Szwecji do Austrii oraz pominięcie pozostałych przedstawionych przez stronę dokumentów,

d) art.278 § 2 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku Kodeks celny przez wydanie decyzji przez Kierownika Posterunku Celnego [...], który nie posiada przymiotu organu celnego, we własnym imieniu.

W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że decyzja I instancji oparta została wyłącznie na oględzinach oraz na dokumencie zezwalającym na wywóz samochodu ze Szwecji, który wydany został wyłącznie na podstawie oświadczenia osoby, która dokonała wywozu, zawartego we wniosku o dopuszczenie samochodu do wywozu. Wniosek ten nie zawierał jednak rubryki pozwalającej zakwalifikować samochód jako ciężarowo-osobowy. Decyzja II instancji dodatkowo zawiera odwołanie do badania numerów identyfikacyjnych samochodu, w którym błędnie wpisano "samochód osobowy". Natomiast obie decyzje pomijają milczeniem niewygodne dla organów celnych dokumenty, które jednoznacznie przesądzają o klasyfikacji samochodu zgodnie z deklaracją importera. Są to następujące dokumenty:

1) informacja homologacyjna [...] z 27.10.1999 roku, z której jednoznacznie wynika, że samochód jest kwalifikowany jako "ciężarowe-osobowy",

2) świadectwo [...] nr [...], w którym samochód określono jako "[...]" (samochód ciężarowy) oraz podano kod [...],

3) ocena techniczna rzeczoznawcy z 22.10.1999 roku, celem której było ustalenie przeznaczenia pojazdu, z której wynika, że samochód fabrycznie przystosowano do przewozu towarów i że posiada on cechy samochodu ciężarowego,

4) świadectwo homologacji UE potwierdzające ładowność powyżej [...] oraz typ nadwozia "[...]",

5) faktura [...] z 9.10.1999 roku, z której wynika wyposażenie fabryczne samochodu w kratę zabezpieczającą,

6) zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia 25.10.1999 r. nr [...], w którym samochód zakwalifikowany został jako "ciężarowo-uniwersalny".

Zgodnie z tymi dokumentami właściwa klasyfikacja towarowa samochodu zawarta jest w deklaracji importowej (dokument SAD) jako: samochody pozostałe z silnikiem tłokowym wewnętrznego spalania o zapłonie iskrowym o ładowności do [...], zbudowane na bazie nadwozia samochodów osobowo-towarowych ([...]) - [...].

Z informacji, jakie zasięgnęła Spółka w [...], wynika, że takie same samochody kwalifikowane są przy imporcie przez tę firmę do tej właśnie pozycji kodu PCN. Nie ma więc żadnych podstaw, aby organy celne traktowały stronę odmiennie, tj. klasyfikacja towarowa miałaby zależeć od podmiotu, dokonującego obrotu towarowego z zagranicą, a nie od przedmiotu tego obrotu.

Tylko dla porządku strona wskazuje, że decyzja I instancji wydana została przez Kierownika Posterunku Celnego [...] działającego we własnym imieniu. Ponieważ nie posiada on przymiotu organu celnego, decyzja narusza także art.278 § 2 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku Kodeks celny.

W odpowiedzi na skargę Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270).

W myśl art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153, poz.1269) i art.134 § 1 cyt. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej... pod względem zgodności z prawem, rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wbrew jej wywodom zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

W rozpatrywanej sprawie sporną kwestią jest kwestia przyporządkowania do odpowiedniej taryfy celnej przywozowej, sprowadzonego na polski obszar celny przez skarżącą Spółkę samochodu marki [...]. Samochód ten sklasyfikowany został przez importera do kodu [...], zaś organy celne dopuściły go do obrotu na polskim obszarze celnym wg kodu [...] ze stawką celną obniżoną 15%.

Zatem spór sprowadzał się do tego czy samochód stanowił pojazd samochodowy do transportu towarowego z silnikiem tłokowym wewnętrznego spalania o zapłonie iskrowym o masie całkowitej nie przekraczające 5 ton z silnikiem o pojemności nie przekraczającej [...], nowy, o ładowności do [...], zbudowany na bazie nadwozia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych ([...]) - takie stanowisko prezentowała skarżąca Spółka m.in. w odwołaniu od decyzji I instancji, czy był to samochód osobowy [...] - jak uważały organy celne.

Na wstępie przypomnieć należy, że należności celne są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego oraz według stawek w tym dniu obowiązujących. Wynika to jednoznacznie z brzmienia art. 85 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny. Oznacza to tym samym, że wymiar cła odpowiadać winien stanowi prawnemu i faktycznemu z dnia odprawy celnej.

Obowiązująca od 1 sierpnia 1991r. Polska Nomenklatura Scalona, wprowadzona na mocy ustawowej delegacji, rozporządzeniem Rady Ministrów zmieniana co najmniej raz w roku, w zależności od aktualnych potrzeb ekonomicznych - stanowi rozwiniętą (bardziej szczegółową) wersję międzynarodowej nomenklatury towarowej, tj. Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Odwołania - nazywanego skrótowo Systemem Zharmonizowanym (HS). System ten został opracowany przez Radę Współpracy Celnej (RWC), obecnie Światowa Organizacja Celna (WCO), i stosowany jest w krajach Unii Europejskiej i innych rozwiniętych krajach świata. Za interpretację nomenklatury taryfy celnej odpowiada na poziomie sześciu cyfr (HS), Światowa Organizacja Celna, a na poziomie 7 i 8 cyfry Komisja Wspólnot Europejskich.

Z powyższego wynika, że nomenklatura towarowa zawarta w obowiązującej taryfie celnej kieruje się swoistymi zasadami klasyfikacji towarowej, określonym brzmieniem pozycji i podpozycji, uwagami do sekcji i działów oraz ogólnymi regułami interpretacyjnymi zawartymi na początku taryfy celnej. Zasady te stanowią usystematyzowany, spójny system klasyfikacji towarowej, gdzie każdy towar może być zaklasyfikowany tylko do jednej pozycji taryfowej określonej w nomenklaturze.

Obowiązująca w czasie dokonywanej odprawy, taryfa celna - zalicza do pozycji [...] pojazdy samochodowe do transportu towarowego czyli do pozycji tej zaliczone zostały wszelkiego typu pojazdy samochodowe nazwane potocznie samochodami ciężarowymi. Jednakże w ramach tej pozycji do kodu [...] przyporządkowane zostały pojazdy samochodowe do transportu towarowego o ładowności do [...], zbudowane na bazie nadwozia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych ([...]). Natomiast do kodu [...] zaliczono pojazdy samochodowe i inne pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż z pozycji 8702) włącznie z samochodami osobowo-towarowymi ([...]) oraz samochodami wyścigowymi. Również w ramach tej pozycji ww. pojazdy są zróżnicowane m.in. na nowe i używane oraz w zależności pd pojemności skokowej silnika.

Takie zapisy taryfy celnej - zdaniem Sądu orzekającego - przy uwzględnieniu reguły nr 1 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, powodują że sprowadzony samochód winien być klasyfikowany wg kodu [...]. Stwierdzić bowiem należy, że przepisy taryfy celnej nakazują zaliczać do pozycji [...] całą grupę pojazdów przeznaczonych "zasadniczo" do przewozu osób, "zasadniczo" a więc jest to ich funkcja podstawowa, natomiast do pozycji [...] grupę pojazdów, których podstawową funkcją jest przewóz towarów.

Nie do podważenia jest przy tym twierdzenie organów celnych, oparte na zgromadzonym materiale dowodowym (rachunek nr [...] z dnia 9.09.1999r., dokument [...]z 17.09.1999r., zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia 20.10.1999r., ocena techniczna nr [...] z dnia 22.10.1999r.), że będący przedmiotem importu samochód [...] jest samochodem osobowym typu [...], a więc zasadniczo przeznaczonym do transportu osób. Nie zmienia powyższego możliwość przewozu tym samochodem towarów i posiadanie cech samochodu towarowego m.in. przez posiadanie przegrody z prętów metalowych trwale przymocowanych do słupków tylnych, za tylnymi fotelami. Jest to zatem samochód przystosowany do przewozu 5 osób, z wbudowanym we wnętrzu siedzeniem dla dziecka, oraz ładunku (por. faktura zakupu).

Z przedstawionych wyżej powodów dokonana przez organy celne klasyfikacja przedmiotowego samochodu uznana musi byż za prawidłową.

Wbrew wywodom skargi organy celne dokonały oceny wskazanych w niej dokumentów, nie przekraczając granic swobodnej oceny dowodów i wyciągając logiczne wnioski. Oceny tej nie może zmienić zarejestrowanie przedmiotowego samochodu przez Starostę Powiatowego jako ciężarowo-uniwersalnego na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym, albowiem jak już wcześniej wspomniano organy celne dokonują klasyfikacji w oparciu o przepisy celne, stanowiące samoistną podstawę klasyfikacji taryfowej celnej.

Również niezasadny jest zarzut skargi wydania decyzji I instancji przez Kierownika Posterunku Celnego [...] działającego we własnym imieniu, ponieważ jak wynika z pieczątki pod tą decyzją działał on z upoważnienia Dyrektora Urzędu Celnego [...] a nie we własnym imieniu.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art.151 cyt. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

IF