Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1506/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6172 Notariusze i aplikanci notarialni
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 74 f par. 1, art. 80, art. 74 h par. 12, par. 4 i par. 5 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 i par. 14 pkt 4, art. 92 par. 4, art. 5 par. , art. 99
journal: Dz.U. 2008 nr 189 poz 1158
law: Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Dariusz Zalewski Protokolant st. ref. Paulina Stylińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi H. S. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego, którego termin został wyznaczony na [...]-[...] września 2012 r. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu notarialnego przeprowadzonego w dniach 4-6 września 2012r., uchwałą z dnia [...] marca 2013r. nr [...] utrzymała w mocy uchwałę Nr [...] z dnia [...] października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia negatywnego wyniku egzaminu notarialnego uzyskanego przez H. S. (zwaną dalej "Skarżącą").

Niniejsze rozstrzygnięcia wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Uchwałą Nr [...] z dnia [...] października 2012r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] po przeprowadzeniu w dniach 4-6 września 2012r. egzaminu notarialnego stwierdziła, że Skarżąca uzyskała negatywny wynik z egzaminu notarialnego. Komisja stwierdziła, że z pierwszej części egzaminu ocenę dobrą, z części drugiej otrzymała ocenę niedostateczną i z trzeciej części egzaminu ocenę dostateczną. Komisja wskazała, że zgodnie z treścią art. 74 f § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991r. - Prawo o notariacie (tekst jednolity Dz. U. z 2008r. Nr 189, poz. 1158 ze zm., dalej "p.n.") pozytywny wynik z egzaminu notarialnego otrzymuje wyłącznie zdający, który z każdej części osiągnął wynik pozytywny. W związku z tym, że Skarżąca z części drugiej otrzymała ocenę niedostateczną, należało ustalić negatywny wynik egzaminu notarialnego.

Od uchwały, wydanej w I instancji Skarżąca złożyła odwołanie, w którym zakwestionowała oceny obu projektów aktów notarialnych.

Odnośnie oceny za projekt pierwszego aktu notarialnego zarzuciła:

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 i zw. z nim art. 7 ust. 2 i 3 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, przez ich błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu wymogu przedłożenia do aktu dokumentującego umowę przeniesienia własności nieruchomości zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych na nabycie przez Tatianę Myszkin udziału w nieruchomości,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn, przez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu wymogu przedłożenia do aktu dokumentującego umowę przeniesienia własności nieruchomości zaświadczenia naczelnika urzędu skarbowego,

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia, polegający na przyjęciu, iż brak jest odniesienia do świadectwa charakterystyki energetycznej oraz brak jest postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po Ryszardzie Baraniaku,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 80 § 1 p.n. przez jego niezastosowanie,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 301 § 2 Kodeksu cywilnego przez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż w zamieszczonym stanie faktycznym należałoby się odnieść do najbliższej rodziny zmarłego J. Tomasika,

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia, polegający na przyjęciu, iż hipotekę na zabezpieczenie wierzytelności z tytułu udzielonej spółce pożyczki ustanowił w jej imieniu członek zarządu spółki, a nie pełnomocnik ustanowiony uchwałą wspólników,

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia, polegający na przyjęciu, iż uprawnieni z tytułu pierwokupu rezygnują z wykonania swego prawa natomiast się go nie zrzekają i nie wyrażają zgody na jego wykreślenie, a tym samym zamieszczony w projekcie wniosek o wykreślenie prawa z księgi wieczystej zostanie oddalony,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 535 Kodeksu cywilnego przez jego błędne zastosowanie, podczas gdy w umowie przenoszącej własność jest to niekonieczne.

Odnośnie oceny za projekt drugiego aktu notarialnego Skarżąca zarzuciła:

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 92 § 1 p.n. oraz związaną z tym obrazę przepisów prawa procesowego, tj. art. 626¹ § 5 k.p.c., przez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż praca nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego albowiem nie zawiera kompletnych wniosków wieczystoksięgowych złożonych przez właściwe strony umowy,

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 92 § 1 p.n., przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż praca nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego albowiem brak jest wskazania podstawy prawnej naliczenia opłat sądowych oraz należnych podatków,

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 92 § 1 p.n. przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż praca nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego albowiem zawiera lakoniczne pouczenia,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż wadliwie określona została uchwała spółki komandytowej przez wskazanie, iż czynność dokonana ma być na warunkach według uznania pełnomocnika w sytuacji, gdy za spółkę działa komplementariusz,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż nie zastosowano się do wymogów kazusu poprzez przywołanie pełnomocnika, a nie prokurenta spółki oraz brak pełnomocnictwa dla prokurenta do zbycia nieruchomości, powołano pełnomocnika, jako działającego za "Geotermę" sp. z o.o.,

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 92 § 1 p.n., przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż praca nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego z uwagi na lakoniczne i niepełne opisy składanych dokumentów oraz brak przywołania dokumentów koniecznych dla sporządzenia aktu, tj. zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego dot. podatku od spadku - co narusza dyspozycję art. 19 pkt 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn, dokumentów geodezyjnych, wypisów z rejestrów gruntów, budynków, pełnomocnictw, zgody na wykreślenia obciążeń,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż przyjęta konstrukcja umowy zamiany jest nieprecyzyjna, z jednoczesnym brakiem wskazania, na czym owa nieprecyzyjność miałaby polegać,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu braku zrozumienia pojęcia wartość i cena; zamienne stosowanie tychże terminów,

- obrazę przepisów prawa procesowego, tj. art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c, przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż zdająca sporządziła wadliwe oświadczenie o poddaniu się egzekucji co do rozliczenia dopłaty, brak zdarzenia,

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 65 oraz art. 68 ustawy o księgach wieczystych i hipotece przez ich niewłaściwą interpretację i uznanie, że ustanowienie jednej hipoteki na dwóch wierzycieli jest nieprawidłowe,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zdająca ma wyraźne problemy ze rozumieniem instytucji spółki cywilnej,

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 74e § 3 p.n. przez jego niezastosowanie albowiem żaden z egzaminatorów nie odniósł się merytorycznie do części założeń kazusu, które zdająca zawarła poprawnie.

W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej uchwały w części dotyczącej ustalenia wyniku z drugiej części egzaminu z oceny niedostatecznej na ocenę pozytywną, a tym samym zmianę wyniku złożonego egzaminu notarialnego.

Rozpatrując wniesione odwołanie Komisja na wstępie podkreśliła, że postępowanie odwoławcze przed komisją odwoławczą jest postępowaniem szczególnym, którego zakres strona określa w odwołaniu. Komisja kontroluje tylko tę część egzaminu, która została zakwestionowana przez stronę.

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia uznała, że brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania Skarżącej. Wskazała, że mimo zasadności niektórych zarzutów podniesionych przez zdającą, waga popełnionych przez nią uchybień przy sporządzaniu projektów aktów notarialnych nie pozwala na podwyższenie wystawionych jej ocen.

Komisja odnosząc się do poszczególnych zarzutów odwołania stwierdziła, iż niezasadny był zarzut Skarżącej w przedmiocie braku celowości przedłożenia przy umowie przeniesienia własności zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych na nabycie udziału w prawie własności nieruchomości. Zezwolenia winno być dołączone do wniosku skierowanego do sądu wieczystoksięgowego, zawartego w akcie notarialnym obejmującym umowę przeniesienia własności. Brak w sporządzonym projekcie aktu notarialnego informacji, iż tego rodzaju zezwolenie zostało przedłożone przy umowie sprzedaży zawartej z zastrzeżeniem warunku. Ponadto do projektu nie została dołączona pisemna zgoda naczelnika urzędu skarbowego ani zaświadczenie stwierdzające, że nabycie nieruchomości przez strony czynności prawnej jest zwolnione od podatku lub że podatek został zapłacony, albo też zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek przedawnienia.

Jednocześnie, z projektu aktu notarialnego, wbrew wywodom Skarżącej, nie wynikało, że przedłożone zostało postanowienie o nabyciu spadku po Ryszardzie Baraniaku. Z przedłożonego do projektu aktu prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 12 czerwca 2008r. (sygnatura akt I Ns 87/12) nie wynikało, iż dotyczyło stwierdzenia nabycia spadku po Ryszardzie Baraniaku.

Komisja zakwestionowała także stanowisko Skarżącej dotyczące braku konieczności przyjęcia, w umowie przenoszącej własność, oświadczenia stosownych podmiotów, co do tego, czy nabywająca nieruchomość spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest, czy też nie jest cudzoziemcem. Ustalenie tej okoliczności, nie zwalniało z ustalenia statusu nabywcy w chwili zawierania umowy przeniesienia własności. W okresie pomiędzy zawarciem jednej i drugiej umowy status ten mógł ulec zmianie. W konsekwencji uznano, iż Skarżąca nie poczyniła ustaleń, od których może zależeć ważność czynności prawnej objętej aktem notarialnym (por. art. 6 ust. 1 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców) oraz zakres obowiązków spoczywających na notariuszu (por. art. 8a ust. 1 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców).

Zdaniem Komisji Egzaminacyjnej II stopnia, Skarżąca nie objęła sporządzonym projektem aktu notarialnego jakiegokolwiek oświadczenia pozwalającego na przyjęcie, że służebność osobista wygasła. W świetle unormowania art. 301 § 2 k.c., nie decyduje o tym śmierć osoby, na rzecz której ustanowiono służebność osobistą, skoro w chwili śmierci osoba ta pozostawała w związku małżeńskim.

Reprezentacja spółki Czerwony Smok naruszała art. 210 k.s.h. Spółka reprezentowana była w sporządzonym projekcie aktu notarialnego przez członka zarządu, na co prawidłowo wskazał i zakwestionował egzaminator, a błędnie odczytała Skarżąca.

Za chybiony Komisja uznała pogląd, że w umowie przenoszącej własność, zawartej w wykonaniu umowy warunkowej nie jest wymagane podanie ceny, stanowiącej istotny przedmiotowo element konstrukcyjny tego rodzaju umowy.

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia potwierdziła natomiast prawidłowe wypełnienie przez Skarżącą obowiązków nałożonych na notariusza w art. 80 § 2 i 3 p.n. (jednak lakonicznie), przez zamieszczenie pouczenia dotyczącego art. 5 ustawy - Prawo budowlane. Wskazała również, że ustalenie, czy w spółce powołana została rada nadzorcza nie miało wpływu na dopuszczalność jej reprezentowania przez pełnomocnika powołanego uchwałą zgromadzenia wspólników.

Komisja odnosząc się do zarzutów dotyczących oceny projektu drugiego aktu notarialnego potwierdziła zasadność zarzutów kwestionujących poprawność jego sporządzenia. Potwierdziła, iż wnioski wieczystoksięgowe zostały w pracy zasygnalizowane nieprecyzyjnie, niezgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Nie określono prawidłowej podstawy prawnej dla pobrania opłaty sądowej. Brak było pouczenia o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wytknięto również projektowi, iż pouczenia nie obejmowały udzielenia informacji o przepisach dotyczących rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. Podtrzymano zarzut wadliwego określenia treści uchwały SKA, jako odnoszącej się do pełnomocnika, w sytuacji gdy SKA reprezentowana była przez komplementariusza oraz dokonania nieuprawnionej modyfikacji zadania, w sytuacji gdy w projekcie aktu spółkę "Geoterma" reprezentował nie prokurent lecz pełnomocnik. Do projektu aktu nie dołączono pisemnej zgody naczelnika urzędu skarbowego ani zaświadczenia stwierdzającego, że nabycie nieruchomości przez strony czynności prawnej (zbywców) jest zwolnione od podatku lub że podatek został zapłacony, albo też zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek przedawnienia (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn).

Zakwestionowano przyjęcie, że zgoda na wykreślenie hipoteki zostanie dostarczona w terminie 7 dni, co nie stanowiło prawidłowego rozwiązania zadania (nabycie praw do nieruchomości w stanie wolnym od jakichkolwiek dotychczasowych obciążeń). Skarżąca nie przedłożyła również ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta Wolsztyn o zatwierdzeniu podziału geodezyjnego działki nr 10 obejmującej warunek ustanowienia służebności drogowych (art. 99 ustawy o gospodarce nieruchomościami).

Ponadto Komisja podniosła, iż konstrukcja umowy zamiany jest nieprecyzyjna (brak wskazania, iż nabycie prawa własności nieruchomości następuje w zamian za nabycie prawa użytkowania wieczystego i własności budynków). Jednocześnie oświadczenie o poddaniu się egzekucji, na podstawie art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c., co do obowiązku zapłaty dopłaty nie wskazywało zdarzenia, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku zapłaty.

Zdaniem Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia, nie doszło do skutecznego ustanowienia hipoteki w celu zabezpieczenia wierzytelności z tytułu dopłat z uwagi na naruszenie art. 65 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Ustawodawca dopuścił możliwość ustanowienia jednej hipoteki w celu zabezpieczenia kilku wierzytelności co najmniej dwóch wierzycieli, lecz tylko na rzecz administratora hipoteki, która to sytuacja w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Należało ustanowić dwie odrębne hipoteki w celu zabezpieczenia poszczególnych wierzytelności z tytułu dopłaty.

Komisja zgodziła się natomiast ze Skarżącą, że projekt aktu notarialnego nie dawał podstaw do stwierdzeń dotyczących problemów z rozumieniem instytucji spółki cywilnej.

Na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia z dnia [...] stycznia 2013r. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej naruszenie:

- obrazę przepisów prawa materialnego tj. art. 74h § 12 p.n. w zw. z § 5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 lipca 2009r. w prawie komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego w zw. z 107 § 1 i 3 k.p.a., a polegający na braku uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonej uchwały,

- obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegającą na nie wskazaniu uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w odniesieniu do zarzutu obrazy przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 i zw. z nim art. 7 ust. 2 i 3 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, przez ich błędne zastosowanie, a polegające na przyjęciu wymogu przedłożenia do aktu dokumentującego umowę przeniesienia własności nieruchomości zezwolenia ministra spraw wewnętrznych na nabycie przez Tatianę Myszkin udziału w nieruchomości, podniesionego w odwołaniu Skarżącej od uchwały nr [...] z dnia [...] października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej [...] do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn, przez jego błędne zastosowanie w sprawie, polegające na przyjęciu wymogu przedłożenia do aktu dokumentującego umowę przeniesienia własności nieruchomości uprzedniej pisemnej zgody naczelnika urzędu skarbowego albo zaświadczenia wydanego przez naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego, że nabycie jest zwolnione od podatku, że należny podatek został zapłacony albo zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek przedawnienia,

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia, polegający na przyjęciu, iż brak postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po Ryszardzie Baraniaku,

- obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegającą na nie wskazaniu uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w odniesieniu do zarzutu obrazy przepisu prawa materialnego, tj. art. 80 § 1 p.n. przez jego niezastosowanie w sprawie, podniesionego w odwołaniu Skarżącej od uchwały nr [...] z dnia 1 października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej [...]do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 301 § 2 Kodeksu cywilnego przez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu iż w zamieszczonym stanie faktycznym, należałoby się odnieść do najbliższej rodziny zmarłego J. Tomasika,

- obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 535 Kodeksu cywilnego przez jego błędne zastosowanie, podczas gdy w umowie przenoszącej własność jest to zbędne,

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia, polegający na przyjęciu, iż Skarżąca w istocie nie zakwestionowała usterki wpisu sporządzonego projektu aktu notarialnego, polegającej na pominięciu oświadczeń o zrzeczeniu się umownego prawa pierwokupu przez uprawnionych,

- obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegającą na nie wskazaniu uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w odniesieniu do zarzutu obrazy przepisów prawa materialnego tj. art. 92 § 1 p.n. oraz związaną z tym obrazę przepisów prawa procesowego, tj. art. 626¹ § 5 k.p.c, przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż praca Skarżącej nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego albowiem nie zawiera kompletnych wniosków wieczysto księgowych złożonych przez właściwe strony umowy, podniesionego w odwołaniu Skarżącej od uchwały nr [...] z dnia [...] października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej [...] do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego,

- obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 92 § 1 p.n., przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż praca Skarżącej nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego albowiem brak jest wskazania podstawy prawnej naliczenia opłat sądowych oraz należnych podatków,

- obrazę przepisów prawa materialnego tj. art. 92 § 1 p.n. przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż praca Skarżącej nie spełnia wymogów formalnych aktu notarialnego albowiem praca Skarżącej zawiera lakoniczne pouczenia,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż nie zastosowano się do wymogów kazusu przez przywołanie pełnomocnika a nie prokurenta spółki oraz brak pełnomocnictwa dla prokurenta do zbycia nieruchomości, powołano pełnomocnika jako działającego za "Geotermę" sp. z o.o.,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż przyjęta przez Skarżącą konstrukcja umowy zamiany jest nieprecyzyjna z jednoczesnym brakiem wskazania na czym owa nieprecyzyjność miałaby polegać,

- obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegającą na nie wskazaniu uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w odniesieniu do zarzutu obrazy przepisów prawa procesowego, tj. art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c., przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu iż Skarżąca sporządziła wadliwe oświadczenie o poddaniu się egzekucji co do rozliczenia dopłaty, brak zdarzenia, podniesionego w odwołaniu Skarżącej od uchwały nr [...]z dnia [...] października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej [...] do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego,

- obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegającą na nie wskazaniu uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w odniesieniu do zarzutu obrazy przepisów prawa materialnego, tj. art. 65 oraz art. 68² ustawy o księgach wieczystych i hipotece przez ich niewłaściwą interpretację, przez uznanie iż ustanowienie jednej hipoteki na dwóch wierzycieli jest nieprawidłowe, podniesionego w odwołaniu Skarżącej od uchwały nr [...] z dnia [...] października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej [...] do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego.

Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu notarialnego przeprowadzonego w dniach 4-6 września 2012r. wniosła o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej uchwale.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, p. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami prawnymi, niż zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.).

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona uchwała jak i uchwała podjęta w I instancji nie naruszają prawa.

Przedmiotem skargi jest uchwała z dnia [...] stycznia 2013r. Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu notarialnego przeprowadzonego w dniach 4-6 września 2012r. utrzymująca w mocy uchwałę z dnia [...] października 2012r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] ustalająca negatywny wynik egzaminu notarialnego Skarżącej, do którego przystąpiła w dniach od 4 do 6 września 2012r.

Na ogólny wynik tego egzaminu rzutowała ocena niedostateczna, jaką uzyskała Skarżąca z drugiej części egzaminu.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości Sąd uznał je za niezasadne z przyczyn następujących.

W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały Komisja wskazała, powołując się na obowiązujące przepisy prawa jak i na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w jakim zakresie rozpoznawała odwołanie Skarżącej. Według jej oceny z art. 74h § 12 p.n., § 4 i § 5 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, wydanego na podstawie art. 74h § 14 pkt 4 p.n. wynika, że postępowanie odwoławcze przed Komisją odwoławczą jest postępowaniem szczególnym, którego zakres strona określa w odwołaniu. Sąd podziela ten pogląd, albowiem oparty został na analizie obowiązujących przepisów prawa oraz na utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (patrz przywołane wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydane w sprawach II GSK 1421/10 i II GSK 1289/10). Postępowanie przed Komisją Egzaminacyjną II stopnia nie jest postępowaniem odwoławczym w rozumieniu k.p.a., albowiem organ ten ma za zadanie skontrolować nie przebieg całego egzaminu a jedynie odnieść się do zarzutów odwołania.

W tym to zakresie Komisja Egzaminacyjna II Stopnia rozpoznała odwołanie Skarżącej i wbrew twierdzeniom skargi nie można jej postawić zarzutu, aby swym działaniem naruszyła art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a.

Z art. 74e § 2 p.n. wynika, że - poza zachowaniem wymogów formalnych - kryteriami ocen części drugiej egzaminu są: właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji oraz poprawność rozpoznawanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu.

Z uwagi na powyższe, sporządzając projekt aktu notarialnego Skarżąca powinna przede wszystkim wykazać się znajomością przepisów prawnych, które mają zastosowanie w stanie faktycznym sprawy oraz powołać się na te przepisy, dokonując umiejętnej ich interpretacji. Egzamin notarialny, do którego przystąpiła Skarżąca jest egzaminem zawodowym i złożenie go z pozytywnym wynikiem daje prawo do wykonywania zawodu notariusza.

Dokonując zatem kontroli legalności zaskarżonych uchwał z punktu widzenia obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa Sąd nie dopatrzył się uchybień prowadzących do uwzględnienia skargi.

W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej uchwały wskazuje na to, że ocena rozwiązań zadań z części drugiej egzaminu notarialnego została dokonana w aspekcie zachowania wymogów formalnych, prawidłowości zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji.

W niniejszej sprawie Komisja II stopnia odniosła się w sposób szczegółowy do zarzutów podnoszonych w odwołaniu wykazując ich nietrafność w stopniu uniemożliwiającym wystawienie oceny pozytywnej. Komisja II stopnia opisała pracę Skarżącej wskazując na uchybienia, które dyskwalifikowały projekt drugiego aktu notarialnego - umowę zamiany, ustanowienia służebności, hipoteki oraz umowy zastawu. W związku z czym Skarżąca z drugiej części egzaminu notarialnego zdająca uzyskała ocenę niedostateczną i uzyskała wynik negatywny z egzaminu notarialnego.

Przechodząc do poszczególnych uchybień organ zarzucił Skarżącej błędy wpływające na ostateczną ocenę jej pracy, a mianowicie: wadliwe określenie uchwały spółki komandytowej poprzez wskazanie, iż czynność dokonana ma być na warunkach według uznania pełnomocnika w sytuacji, gdy za spółkę działa komplementariusz, nie zastosowanie się do wymogów kazusu poprzez przywołanie pełnomocnika sp. z o.o. a nie prokurenta, lakoniczne i niepełne opisy składanych dokumentów, brak przywołania dokumentów koniecznych dla sporządzenia aktu - to jest zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego dot. podatku od spadku, dokumentów geodezyjnych, wypisów z rejestrów gruntów, budynków, pełnomocnictw, zgody na wykreślenia obciążeń, nieprecyzyjność oświadczeń w treści umowy zmiany, problemy z formułowaniem oświadczeń składanych przez osobę fizyczną w imieniu spółki prawa handlowego, brak zrozumienia pojęcia wartość i cena (zamienne stosowanie tychże terminów), wadliwe oświadczenie o poddaniu się egzekucji co do rozliczenia dopłaty, brak zdarzenia, brak znajomości przepisów art. 65 i 68 ustawy o księgach wieczystych i hipotece przez ustanowienie jednej hipoteki na dwóch wierzycieli (bez uwzględnienia art. 68² tej ustawy) szczątkowe pouczenia, złożenie wniosków wieczystoksięgowych tylko przez jedną ze stron, nieskuteczność i zła kolejność tych wniosków, brak podstawy prawnej pobrania opłat i podatków, wadliwie naliczona taksa i podatek od czynności cywilnoprawnych.

Komisja II stopnia przyjęła za niezasadne stanowisko Skarżącej, dotyczące braku naruszenia art. 92 § 1 i art. 626¹ § 5 k.p.c. W ocenie

Sądu, zasadne było twierdzenie Komisji (poparte oceną egzaminatorów), że wnioski wieczystoksięgowe zostały zasygnalizowane nieprecyjnie, de facto zostały również złożone tylko przez jedną ze stron (Jana Burego) z pominięciem pozostałych osób przystępujących do aktu, co było niezgodne z art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. W istocie akt notarialny jest dokumentem urzędowym, którym strony dokonują określonej czynności prawnej i najczęściej stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej. Sąd wieczystoksięgowy obowiązany jest zbadać, czy akt notarialny spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 2 i art. 92 p.n. oraz czy objęta nim czynność prawna jest zgodna z przepisami bezwzględnie obowiązującymi (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 1993r., OSNCP 1993, nr 6, poz. 105). Aby dokument spełniający warunki formalne mógł stanowić podstawę wpisu, musi on nadto zawierać pełny zakres informacji niezbędnych do stwierdzenia, że powstało prawo podlegające ujawnieniu w księdze wieczystej, czego niewątpliwie zabrakło. Chodzi tu zatem o dokument zawierający treść stosownej w świetle kodeksu cywilnego czynności prawnej. Takiemu stanowisku dał wyraz SN w uchwale z dnia 28 stycznia 1993r., III CZP 167/92 (OSNCP 1993, nr 6, poz. 105), stwierdzając w jej motywach, że obowiązek badania w postępowaniu wieczystoksięgowym dokumentów dotyczy dokumentów, o których mowa w art. 56 i n. k.c., w szczególności umów w przedmiocie powstania, zmiany lub wygaśnięcia praw rzeczowych. Zgodnie z art. 92 § 4 p.n., jeżeli akt notarialny w swej treści zawiera przeniesienie, zmianę lub zrzeczenie się prawa ujawnionego w księdze wieczystej albo ustanowienie prawa podlegającego ujawnieniu w księdze wieczystej, bądź obejmuje czynność przenoszącą własność nieruchomości, chociażby dla tej nieruchomości nie była prowadzona księga wieczysta, notariusz sporządzający akt notarialny jest obowiązany zamieścić w tym akcie wniosek o dokonanie wpisu w księdze wieczystej, zawierający wszystkie dane wymagane przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Notariusz jest obowiązany przesłać z urzędu sądowi właściwemu do prowadzenia ksiąg wieczystych wypis aktu notarialnego zawierający wniosek o wpis do księgi wieczystej wraz z dokumentami stanowiącymi podstawę wpisu, w terminie trzech dni od sporządzenia aktu. Wniosek o wszczęcie postępowania powinien czynić zadość przepisom o pozwie, z tą zmianą, że zamiast pozwanego należy wymienić zainteresowanych w sprawie. (art. 511 § 1 k.p.c.).

Odnośnie zarzutów braku wskazania podstawy prawnej naliczonych opłat sądowych i notarialnych, Sąd wskazuje, iż notariuszowi przysługuje wynagrodzenie za dokonanie czynności notarialnej, do której zobowiązuje go art. 92 § 4 p.n. ustalone zgodnie z art. 5 § 1 tej ustawy oraz § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej (Dz. U. Nr 148, poz. 1564 ze zm.). Natomiast z postanowień rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 2008r. w sprawie sposobu pobierania i zwrotu podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2008r. Nr 234, poz. 1577 ze zm.) wynika, że notariusz w treści sporządzanego przez siebie aktu notarialnego obowiązany jest zamieścić podstawę prawną i sposób obliczenia należnego podatku w związku z dokonaną czynnością cywilnoprawną (§ 4 p.c.c.). Nadto jest on zobligowany do ustnego pouczenia podatnika o skutkach przewidzianych w ustawie z dnia 10 września 1999r. - Kodeks karny skarbowy (tekst jedn. Dz. U. z 2007r. Nr 111, poz. 765 z późn. zm.) w razie podania nieprawdy lub zatajenia prawdy, przez co podatek narażony jest na uszczuplenie oraz o przysługującym organowi podatkowemu prawie do określenia, podwyższenia lub obniżenia wartości przedmiotu tej czynności, a także o obowiązku zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, w przypadku określenia lub podwyższenia wartości przedmiotu czynności cywilnoprawnej przez organ podatkowy (§ 7 p.c.c.). Jednak w pracy Skarżącej zabrakło stosownych podstaw prawnych naliczania opłat sądowych oraz należnych podatków. Sąd stwierdził również, iż Skarżąca nie pouczyła o podatku dochodowym od osób fizycznych. W przedmiocie zakresu obowiązków notariusza dotyczących kwestii podatkowych wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 sierpnia 2003r. (III CKN 500/01), w którym stwierdził, że "notariusz ma obowiązek udzielać stronom wyjaśnień dotyczących obowiązku podatkowego, jaki wynika z dokonywanej czynności, nie tylko, gdy jest płatnikiem tego podatku (art. 80 § 3 p.n.)".

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie stwierdził w projekcie aktu pouczenia zawartego w art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, dotyczącego rękojmi wiary publicznych ksiąg wieczystych. Pamiętać należało, iż ta zasada chroni nabywcę prawa użytkowania wieczystego także w razie wadliwego wpisu w księdze wieczystej Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego jako właściciela nieruchomości. Zatem zarzuty Komisji w tym zakresie również były zasadne.

Skarżąca w projekcie aktu notarialnego nie dała wyrazu oświadczeniu, o którym mowa w art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Obowiązek określony w tym przepisie ma na celu umożliwienie sprawnego wymiaru podatku od spadków i darowizn. Jeżeli przedmiotem aktu notarialnego, który ma być sporządzony lub dokumentu, co do którego notariusz ma uwierzytelnić podpis, ma być zbycie praw do spadku albo zbycie lub obciążenie rzeczy lub praw majątkowych uzyskanych tytułem określonym w art. 1, notariusz może dokonać tych czynności tylko po przedłożeniu jednego z dokumentów wskazanych w ust. 6 tego artykułu, w tym pisemnej zgody naczelnika urzędu skarbowego albo zaświadczenia wydanego przez naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego, że nabycie jest zwolnione od podatku, że należny podatek został zapłacony albo zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek przedawnienia.

Sąd nie znalazł w badanym projekcie aktu notarialnego wzmianki o spełnieniu ww. obowiązku, co czyni zasadnym zarzuty egzaminatorów powtórzone w zaskarżonej uchwale.

Nie spełniało również wymogów prawidłowego sporządzenia projektu aktu notarialnego wskazanie przez Skarżącą możliwości dostarczenia w terminie 7 dni zgody na wykreślenie hipoteki, jako mające stanowić prawidłowe rozwiązanie zadania, w sytuacji gdy nabycie praw do nieruchomości miało obejmować jej nabycie w stanie wolnym od dotychczasowych obciążeń. Przepis art. 100 ustawy o księgach wieczystych dotyczy wszystkich wypadków wygaśnięcia hipoteki. Na jego skutek powstaje niezgodność między stanem prawnym ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym, do usunięcia której potrzebne jest wykreślenie hipoteki. W tym celu konieczne są dokumenty stwierdzające to wygaśnięcie. Przepis ten nakłada na wierzyciela obowiązek dokonania wszelkich czynności umożliwiających wykreślenie hipoteki. Jeżeli więc wymienione dokumenty są w posiadaniu wierzyciela, jest on obowiązany wydać je właścicielowi obciążonej nieruchomości. Jeśli wierzyciel tego odmawia, to jedyną drogą do usunięcia niezgodności jest proces na podstawie art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Takiemu stanowisku dał wyraz Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 listopada 1998r., I CKN 885/97 (OSNC 1999, nr 4, poz. 84; por. też S. Rudnicki, glosa do wyroku SN z dnia 16 listopada 1998r., I CKN 885/97, PS 1999, nr 5, s. 86 i n.).

Ustosunkowując się do wskazanego przez Komisję braku dostarczenia decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta Wolsztyn o zatwierdzeniu podziału działki nr 10, obejmującej warunek ustanowienia służebności drogowych - art. 99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010r. Nr 102, poz. 651 ze zm., dalej "u.g.n.), Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 99 u.g.n., ma charakter bezwzględny, służący ochronie interesu prywatnoprawnego nabywcy wydzielonej nieruchomości. Dopuszczenie możliwości zbycia nieruchomości bez zapewnienia jej dostępu do drogi publicznej powodowałoby w istocie uniemożliwienie zrealizowania na niej jakiejkolwiek zabudowy, co jest nie do pogodzenia z zasadami wykładni funkcjonalnej u.g.n. oraz z celem postępowania podziałowego. Jak wyjaśnił SN w uchwale z dnia 4 czerwca 2009r. (III CZP 34/09, OSNC 2010, nr 2, poz. 20), jeżeli decyzja o podziale nieruchomości zawiera warunek, że przy zbywaniu wydzielonych działek zostaną ustanowione służebności drogowe, zapewniające dostęp do drogi publicznej lub nastąpi sprzedaż udziałów w prawie do działki stanowiącej drogę wewnętrzną, umowa przeniesienia własności wydzielonej działki zawarta bez spełnienia tego warunku jest nieważna (art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 99 i 93 ust. 3 u.g.n.).

Ustosunkowując się do zarzutu wadliwego sporządzenia oświadczenia o poddaniu egzekucji co do rozliczenia dopłaty, Sąd podziela stanowisko Komisji, że oświadczenie o poddaniu się egzekucji, na podstawie art. 777 § 1 pkt 5 k.p.c., co do obowiązku zapłaty dopłaty nie wskazuje zdarzenia, od którego uzależnione jest wykonanie obowiązku zapłaty. Nie wskazano w szczególności, aby był nim upływ terminu do zapłaty - 31 grudnia 2012r. Odwołanie się przez Skarżącą do § 3 projektu drugiego aktu, uznano za niewystarczające. Artykuł 777 § 1 pkt 5 k.p.c. przewiduje inny rodzaj aktu notarialnego, który może stanowić tytuł egzekucyjny. Jest nim akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej do wysokości w akcie wprost określonej albo oznaczonej za pomocą klauzuli waloryzacyjnej w określonym terminie. Musi on określać warunki upoważniające wierzyciela do prowadzenia przeciwko dłużnikowi egzekucji na podstawie tego aktu, o całość lub część roszczenia i termin, w którym wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli wykonalności. Tego rodzaju akty notarialne są stosowane dla zabezpieczenia płatności kar umownych. Klauzula wykonalności powinna być czytelna (zawierać dokładne określenie warunków uprawniających do prowadzenia egzekucji, aby w postępowaniu klauzulowym sąd miał możliwość ich weryfikacji, a w konsekwencji nadania klauzuli), ponieważ sąd w tym postępowaniu nie będzie badał postanowień umowy i okoliczności towarzyszących ich realizacji. W postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu, który określa warunki prowadzenia egzekucji na podstawie tego aktu, sąd nadaje klauzulę po przedstawieniu dowodu spełnienia tych warunków w formie dokumentu urzędowego lub prywatnego z podpisem urzędowo poświadczonym (art. 786¹ k.p.c. w zw. z art. 786 k.p.c.).

Odnośnie podniesionego zarzutu możliwości ustanowienia jednej hipoteki na dwóch właścicieli, w ocenie Sądu nie doszło do skutecznego ustanowienia hipoteki w celu zabezpieczenia wierzytelności z tytułu dopłat z uwagi na naruszenie art. 65 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Ustawodawca dopuścił możliwość ustanowienia jednej hipoteki w celu zabezpieczenia kilku wierzytelności co najmniej dwóch wierzycieli, lecz tylko na rzecz administratora hipoteki (art. 68² ustawy o księgach wieczystych i hipotece), która, jak słusznie podniosła w zaskarżonej uchwale Komisja, w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Należało w związku z tym ustanowić dwie odrębne hipoteki w celu zabezpieczenia poszczególnych wierzytelności z tytułu dopłaty. Na marginesie sprawy należało wskazać, iż dopuszczalna jest możliwość ustanowienia jednego zabezpieczenia hipotecznego na rzecz różnych wierzycieli, lecz jedynie w sytuacji umownego zastrzeżenia przez nich solidarności. Jednak Skarżąca na wystąpienie takiej sytuacji się nie powołała.

Zasadne były również twierdzenia Komisji odnoszące się do braku pełnomocnika do reprezentowania spółki "Geoterma", skoro wskazano prokurenta, co stanowiło nieuprawnioną zmianę treści zadania egzaminacyjnego. Egzaminatorzy prawidłowo wskazali na brak pełnomocnictwa dla prokurenta do zbycia nieruchomości (art. 109³ k.c.). Zgodnie z tym uregulowaniem szczególnym, do zbycia przedsiębiorstwa, do dokonania czynności prawnej, na podstawie której następuje oddanie go do czasowego korzystania oraz do zbywania i obciążania nieruchomości jest wymagane pełnomocnictwo do poszczególnej czynności. Przepis art. 1093 k.c. stanowi ustawowe ograniczenie zakresu czynności, do których prokurent jest umocowany z mocy prawa. Szczególnego pełnomocnictwa wymaga dokonanie powyższych czynności przez prokurenta, który w imieniu mocodawcy zbywa nieruchomość bądź obciąża ją na rzecz osoby trzeciej. Natomiast art. 1093 k.c. nie dotyczy takich czynności, na podstawie których prokurent w imieniu mocodawcy nabywa własność nieruchomości, uzyskuje ograniczone prawo rzeczowe na nieruchomości stanowiącej własność innego podmiotu, jak również czynności prowadzących do zwolnienia nieruchomości mocodawcy od obciążenia, o ile czynność taka jest związana z prowadzeniem przedsiębiorstwa (M. Honzatko (w:) T. Dziurzyński, Z. Fenichel, M. Honzatko, Kodeks handlowy..., op. cit., s. 72; J. Szwaja (w:) Komentarz KSH, t. V, s. 507). Skarżąca w treści aktu, błędnie wskazała, iż powołano pełnomocnika w osobie Piotra Lato (str. 4 projektu) jako działającego za Geotermę sp. z o.o., podczas gdy w treści postanowień egzaminu (k. 5) wskazano, iż do aktu notarialnego stawił się prokurent tej spółki.

Na marginesie sprawy wskazać należy, iż zarzut dotyczący wytknięcia Skarżącej przez egzaminatora braku znajomości instytucji spółki cywilnej został uwzględniony przez Komisję Egzaminacyjną II stopnia, jako nie będący podstawą oceny w sporządzonym projekcie aktu. Zdaniem Sądu, wskazane stwierdzenie egzaminatora, nie mogło mieć wpływu na zmianę negatywnej oceny zadania egzaminacyjnego.

W tych warunkach Sąd uznał, że ocena rozwiązania zadania z części drugiej egzaminu w zakresie projektu umowy zamiany, ustanowienia służebności, hipoteki oraz umowy zastawu, przyjęta przez Komisję, została dokonana w aspekcie zachowania wymogów formalnych, prawidłowości zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji i jest prawidłowa zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym.

Na zakończenie powyższych wywodów należy podkreślić, że ustawodawca wymaga od kandydata na notariusza zarówno posiadania wiedzy, jak i umiejętności jej praktycznego zastosowania, zaś egzamin polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego zdającego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu notariusza. Wymóg ten jest oczywisty, skoro z istoty zawodu wynika, że notariusz jest powołany do dokonywania czynności, którym strony są obowiązane lub pragną nadać formę notarialną (czynności notarialnych), w zakresie swoich uprawnień działa jako osoba zaufania publicznego, zaś czynności notarialne, dokonane przez niego zgodnie z prawem, mają charakter dokumentu urzędowego (art. 1 § 1, 2 § 1 i § 2 p.n.).

Reasumując powyższe rozważania Sąd podziela stanowisko Komisji II Stopnia, że sporządzony projekt drugiego aktu notarialnego zawiera mankamenty, których nie tylko ilość, ale i waga stanowi o nieprawidłowym rozwiązaniu tego zadania pod względem materialnoprawnym, co dawało podstawę do wydania uchwały ustalającej negatywny wynik z egzaminu notarialnego. W ocenie Sądu, ocena rozwiązania zadania z części drugiej egzaminu notarialnego w zakresie sporządzenia pierwszego projektu aktu notarialnego została dokonana w aspekcie zachowania wymogów formalnych, prawidłowości zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji. W konsekwencji zarzuty skargi w tym zakresie uznano za bezzasadne.

Rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały uzasadnione w sposób odpowiadający prawu. Organy te w żadnym stopniu nie dopuściły się także zarzucanego naruszenia przepisów prawa procesowego.

Wobec powyższego Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.