Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 238/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-08-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust.4, art. 3 ust. 4a, art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 20 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędzia WSA Marzena Kowalewska po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi J. W. i K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2021 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 23 lutego 2022 r. nr SKO/KD/400/4743/2021 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie (dalej: "Kolegium", "SKO", "organ odwoławczy"), na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r., poz. 1540, ze zm.), dalej: "O.p", art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 4, 4a, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1170, ze zm.), dalej: "u.p.o.l.", utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia 20 października 2021 r. znak: WPO.3120.284.4.2021 w sprawie wymiaru J. W. i K. W. podatku od nieruchomości za 2021 r.

Stan sprawy przedstawia się następująco.

Organ I instancji, na podstawie zgromadzonych dokumentów ustalił, że J. W. i K. W. (dalej: "podatnicy", "strony", "skarżący") są współwłaścicielami lokalu mieszkalnego przy [...] w [...] o pow. 33,87 m2 wraz z pomieszczeniem przynależnym – komórką lokatorską o pow. 2,36 m2 oraz udziału w gruncie w miesiącach styczeń – czerwiec o pow. 49,64 m2, od lipca 44,46 m2 oraz udziału w częściach wspólnych budynku w miesiącach styczeń – czerwiec 4,34 m2, od lipca 3,89 m2, a także udziału 1/42 w garażu wielostanowiskowym o pow. 24,92 m2 wraz z udziałem w gruncie w miesiącach styczeń – czerwiec 34,14 m2, od lipca 30,58 m2 oraz w częściach wspólnych posadowionego na niej budynku w miesiącach styczeń – czerwiec 2,99 m2, od lipca 2,67 m2.

Organ I instancji w decyzji z dnia 20 października 2021 r. ustalił podatnikom wysokość podatku od nieruchomości na rok 2021 w kwocie 286,57 zł naliczonego od ww. nieruchomości, uwzględniając zmianę udziału podatników w częściach wspólnych budynków oraz przyjął, że lokal niemieszkalny, w którym podatnicy mają miejsce garażowe ma wysokość ponad 2,2 m.

Podatnicy we wniesionym odwołaniu nie zgodzili się ze sposobem opodatkowania miejsca garażowego twierdząc, że jego wysokość nie przekracza 2,20 m oraz jako fizyczna część budynku mieszkalnego podlega on opodatkowaniu jako budynek mieszkalny.

Kolegium, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, wskazaną na wstępie decyzją z dnia 23 lutego 2022 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy wskazał, że w aktach sprawy poza informacjami podatników w sprawie podatku do nieruchomości znajdują się dane z ewidencji gruntów i budynków dotyczące opodatkowanych w sprawie nieruchomości, akty notarialne nabycia przez strony opodatkowanego w sprawie lokalu mieszkalnego wraz z częściami wspólnymi budynku i udziałem w gruncie, a także udziału w lokalu niemieszkalnym stanowiącym miejsce garażowe wraz częściami wspólnymi budynku i udziałem w gruncie, dokumenty związane z pozwoleniem na użytkowanie budynku, w którym znajdują się oba lokale, dokumenty, w tym podania D. Spółka Jawna w [...] dotyczące zmiany w udziałach oraz w wysokości garażu wielostanowiskowego.

Zdaniem Kolegium, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie ma wątpliwości, iż lokal mieszkalny stanowiący współwłasność podatników położony w [...] przy ul. [...] o powierzchni użytkowej 33,87 m2 został opodatkowany prawidłowo wraz z udziałem w częściach wspólnych, w tym komórką oraz wraz z udziałem w gruncie, na którym posadowiony jest budynek.

Odnośnie do opodatkowania miejsca garażowego, organ odwoławczy stwierdził, że stanowi on samodzielny lokal użytkowy, co skutkuje uznaniem go zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. za część budynku, a tym samym za nieruchomość lokalową podlegającą opodatkowaniu stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 3 ust. 5 ustawy. Przy czym, na podstawie art. 3 ust. 4a u.p.o.l. do lokalu z miejscami garażowymi nie stosuje się przepisów o solidarnej odpowiedzialność podatkowej, przez co nie są opodatkowani łącznie wszyscy współwłaściciele w częściach ułamkowych tego lokalu, lecz osoby posiadające udział w takim lokalu.

Organ odwoławczy wskazał, że w rezultacie posiadania statusu lokalu wyodrębnionego z budynku, w którym lokal ten jest usytuowany, stanowi on odrębny od budynku przedmiot opodatkowania. Rzutuje to na ocenę jego funkcji, która w ewidencji gruntów i budynków stanowiącej podstawę wymiaru podatków , oznaczona została jako niemieszkalna (art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Konsekwencją tego jest konieczność zastosowania stawki pozostałej, zgodnie z uchwałą powołaną przez organ I instancji w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji.

W kwestii powierzchni miejsca garażowego przyjętej do opodatkowania, Kolegium zauważyło, że słusznie organ I instancji oparł się na zaświadczeniu z dnia 13 października 2020 r. wystawionym przez Prezydenta Miasta [...] o samodzielności lokalu garażowego , gdyż z jego załącznika, to jest planu i opisu garażu podziemnego wielostanowiskowego nr 1, wynika, że lokal ten ma wysokość w przedziale pomiędzy 2,5 a 2,8 m. W związku z tym, że wysokość lokalu przekracza 2,2 m, nie ma do niego zastosowania przepis ustawy stanowiący o uwzględnieniu połowy powierzchni do opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Podatnicy podnosząc, że przy ustalaniu wysokości garażu powinno się uwzględnić występowanie rur i innych urządzeń technicznych, potwierdzają trafność wysokości przyjętej przez organ, z tej przyczyny, że wysokość pomieszczenia liczona jest od podłogi (wylewki betonowej) do stropu, a nie do rur, czy kabli wiszących pod sufitem.

W skardze na powyższą decyzję, złożoną przez podatników do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnieśli oni o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO z dnia 23 lutego 2022 r. oraz poprzedzającej decyzji organu I instancji z dnia 20 października 2021 r.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie prawa, a to:

1) prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

a) art. 122 O.p. poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i nie przeprowadzenie wszystkich dowodów i błędne ustalenie wysokości hali garażowej, a w szczególności nie przeprowadzono dowodu z aktu notarialnego, na podstawie którego skarżący nabyli udział w prawie własności pomieszczenia garażowego i uzyskali miejsce postojowe, nie przeprowadzono oględzin przedmiotowej nieruchomości oraz nie przesłuchano skarżących, nie przeprowadzono dowodu z opinii biegłego w wyniku czego błędnie ustalono, że pomieszczenie nabyte przez skarżących ma wysokość przedziale 2,50m. do 2,80m. i na tej podstawie ustalono wysokość należnego podatku, podczas gdy pomieszczenie nabyte przez skarżących ma wysokość w świetle nie przekraczającą 2,20 m. i powinno się zastosować odpowiednio niższą stawkę podatkową przewidzianą w uchwale Rady Miejskiej [...] z dnia 24.10.2019 r. pkt. 2 ppkt. a tj. 50% z 0,81 zł. za 1 m.kw. powierzchni użytkowej;

b) art. 194 O.p. poprzez jego błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że zaświadczenie wystawione przez prywatną spółkę prawa handlowego ma walor zaświadczenia, podczas gdy taki dokument jest dokumentem prywatnym, a nie urzędowym.

W uzasadnieniu skargi powyższe zarzuty zostały rozwinięte. Zdaniem skarżących organy podatkowe błędnie ustaliły i przyjęły, że pomiaru wysokości pomieszczenia dokonuje się w świetle pomieszczenia od podłogi do stropu z pominięciem urządzeń technicznych takich jak rury, kable i inne instalacje. Organ nie uwzględnił, że tego rodzaju urządzenia uniemożliwiają faktyczne korzystanie z przestrzeni zajętej pod te urządzenia i w związku z tym nie może być naliczany od tych pomieszczeń podatek z ich pominięciem. Ponadto urządzenia te nie stanowią wyłącznej własności skarżących, lecz są częścią wspólną wszystkich współwłaścicieli. Organ podatkowy dokonał niewłaściwej interpretacji przepisów, korzystnej dla organu podatkowego jako beneficjenta podatku. Ponadto, w ocenie skarżących organ podatkowy zastosował błędną stawkę dla pozostałych budynków 8,37 zł za m2 powierzchni użytkowej. Zdaniem skarżących nie nabyli oni garażu jako odrębnego budynku, nie jest on wydzielony przegrodami (ścianami) lecz jedynie nabyli udział w części budynku, w którym maja wydzielone miejsce postojowe bez ścian i możliwości zamknięcia dla wyłącznego korzystania. W tym przypadku uchwała NSA z 27.02.2012 r., II FPS 4/11 nie ma zastosowania. W ocenie skarżących, do hali garażowej, jako części budynku mieszkalnego powinny być zastosowana stawka podstawowa dla budynków mieszkalnych 0,81 zł za m2 powierzchni użytkowej pomniejszonej o 50% z uwagi na wysokość nie przekraczającą 2,20m.

Skarżący wskazali, że nie zostali przesłuchani w celu ustalenia rzeczywistej wysokości nabytego udziału w prawie własności tego budynku, ani nie dokonano oględzin i nie wykonano pomiarów przedmiotowego budynku, ani nie dopuszczono dowodu z opinii biegłego z zakresu budownictwa. Nie uwzględniono ponadto, że w nabytym budynku mieszczą się także pomieszczenia o innym charakterze, a mianowicie są tam klatki schodowe, pomieszczenia gospodarcze w postaci komórek oraz wspólna droga dojazdowa.

Ponadto organy w niniejszej sprawie nie uwzględniły, że lokal mieszkalny jest w klatce B i miejsce postojowe również jest w klatce B. W związku z tym dokonano błędnego oznaczenia miejsca postojowego wskazując, że jest w klatce C. Nie uwzględniono, że z hali garażowej korzystają inni współwłaściciele jako drogi i dojścia do pomieszczeń gospodarczych w tym tacy, którzy nie mają miejsc postojowych. W związku z tym obowiązek podatkowy powinien obciążać wszystkich współwłaścicieli, a nie tylko tych, którzy mają miejsca postojowe. Dlatego, zdaniem skarżących, hala garażowa powinna być częścią wspólną wszystkich współwłaścicieli i częścią składową lokali mieszkalnych, a nie całkowicie odrębnym lokalem. Skarżący nabywając lokal mieszkalny wraz z miejscem postojowym byli przekonani, że będą ponosili opłaty tylko za powierzchnię lokali z których faktycznie korzystają indywidualnie. Tymczasem okazało się, że ponoszą opłaty za lokal użytkowy z którego korzystają wszyscy współwłaściciele.

W piśmie procesowym z dnia 7 kwietnia 2022 r. skarżąca uzupełniła skargę

o dodatkową argumentację, wskazując, że błędy jakie zaistniały po jej stronie przy zakupie lokalu mieszkalnego, stanowiącego nową inwestycję, na rynku pierwotnym wynikały z nieświadomości przepisów oraz ufności do dewelopera i notariusza. Zawyżone metry powierzchni użytkowej jak również wysokość w świetle podwyższają koszty opłat podstawowych (f. remontowy, zarządzanie nieruchomością) oraz podatek od nieruchomości. Do pisma skarżąca dołączyła szereg dokumentów związanych z zakupioną nieruchomością (m.in. protokół odbioru, decyzje w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego z podziemnym garażem) oraz kopie korespondencji z organami podatkowymi.

Kolegium, w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:

W pierwszej kolejności należy wskazać, że Zastępca Przewodniczącej Wydziału I w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie zarządzeniem z 1 lipca 2022 r., powołując się na art. 15 zzs? ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842 ze zm.; dalej: "uCOVID-19") skierował niniejszą sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 2021 r. Zgodnie z tym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa.

Przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), lit. b) i lit. c) p.p.s.a.).

Uwzględnienie skargi może nastąpić również poprzez stwierdzenie nieważności decyzji - w wypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej zwana "K.p.a.") lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy.

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

W ocenie Sądu skarga wniesiona w niniejszej sprawie okazała się niezasadna.

Przedmiot sporu niniejszej sprawy dotyczy prawidłowości opodatkowania podatkiem od nieruchomości na 2021 rok udziału skarżących w prawie własności lokalu niemieszkalnego stanowiącego garaż znajdujący się w budynku przy ul. w [...] przy ul. [...]. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem opodatkowania (oprócz należącego do skarżących lokalu mieszkalnego), jest udział w prawie własności lokalu stanowiącego garaż. To jest poza sporem, co wynika także z treści (uzasadnienia) samej skargi.

Natomiast, zdaniem skarżących przedmiotowy udział w garażu powinien być opodatkowany jak dla budynków mieszkalnych, bowiem nabyli go wraz z nabyciem lokalu mieszkalnego, a nadto, garaż ten znajduje się w budynku mieszkalnym. Ponadto według skarżących wysokość hali garażowej nie wynosi 2,50 m do 2,8 m, a 2,2 m, co skutkować powinno przyjęciem połowy powierzchni do jego opodatkowania.

W ocenie organów podatkowych, w świetle obowiązujących przepisów prawa należący do skarżących udział w lokalu – hali garażowej powinien zostać opodatkowany według stawki przewidzianej dla budynków pozostałych. Z kolei wysokość garażu podziemnego wynosi 2,50m – 2,80m, co wynika z zaświadczenia Prezydenta Miasta z 13 października 2020 r., jak również z dokumentacji budowlano-architektonicznej.

W ocenie Sądu, rację w tym sporze mają organy podatkowe.

Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 pkt 1) u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3. Przepis art. 3 ust. 4 u.p.o.l. stanowi, że jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 4a-6. Natomiast przepis art. 3 ust. 4a u.p.o.l. stanowi, że zasady odpowiedzialności solidarnej za zobowiązanie podatkowe, o której mowa w ust. 4, nie stosuje się przy współwłasności w częściach ułamkowych lokalu użytkowego - garażu wielostanowiskowego w budynku mieszkalnym wraz z gruntem stanowiących odrębny przedmiot własności. W takiej sytuacji obowiązek podatkowy ciąży na współwłaścicielach w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w prawie własności. Przepisu art. 6 ust. 11 nie stosuje się.

Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 2) u.p.o.l., podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchni użytkowa.

Przepis art. 5 ust. 1 pkt 2) u.p.o.l., stanowi natomiast, że Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie

2) od budynków lub ich części:

a) mieszkalnych - 0,81 zł 8 od 1 m2 powierzchni użytkowej,

b) związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej - 23,90 zł 9 od 1 m2 powierzchni użytkowej,

c) zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym - 11,18 zł 10 od 1 m2 powierzchni użytkowej,

d) związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, zajętych przez podmioty udzielające tych świadczeń - 4,87 zł 11 od 1 m2 powierzchni użytkowej,

e) pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego - 8,05 zł 12 od 1 m2 powierzchni użytkowej.

Zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 u.p.o.l. górne granice stawek kwotowych określone w art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 1 i art. 19 pkt 1, obowiązujące w danym roku podatkowym ulegają corocznie zmianie na następny rok podatkowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Przepis art. 20 ust. 2 u.p.o.l. stanowi natomiast, że minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", górne granice stawek kwotowych na każdy rok podatkowy z uwzględnieniem zasady określonej w ust. 1, zaokrąglając je w górę do pełnych groszy.

Górne granice podatków i opłat lokalnych na rok 2021 zostały ogłoszone w obwieszczeniu Ministra Finansów z 23 lipca 2020 roku (M. P. z 2020 roku poz. 673). Zaznaczyć należy, że stawki podatku od nieruchomości określone uchwałą Rady Miasta [...] z dnia 24 września 2020 r. (nr XXXVII/290/2020) nie przekraczają górnych stawek podatku ogłoszonych w ww. obwieszczeniu. Podkreślić także należy, że w odniesieniu do samych stawek podatku zastosowanych przez organy podatkowe w niniejszej sprawie, skarżący w toku postępowania w sprawie (w tym również w skardze) nie zgłaszali zastrzeżeń. Sporna w sprawie była sama zasada zastosowanie stawki przewidzianej dla budynków pozostałych (w odniesieniu do udziału w garażu) lecz nie wysokość tej stawki. Z uwagi na to, że w sprawie nie była kwestionowana prawidłowość opodatkowania należącego do skarżących lokalu mieszkalnego, ani udziału w prawie własności gruntów, w dalszych rozważaniach Sąd pominie to zagadnienie, tym bardziej, że prawidłowość decyzji w tym zakresie nie budzi wątpliwości.

W świetle powołanych przepisów nie budzi wątpliwości, że skarżący – jako współwłaściciele lokalu stanowiącego garaż – są podatnikami podatku od nieruchomości w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w prawie własności tego lokalu.

Zarzuty skargi i spór koncentrują się na wadliwych ustaleniach faktycznych i naruszeniu przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy.

Przypomnieć zatem należy, że z zawartej w art. 122 O.p. zasady prawdy obiektywnej wynika, iż obowiązek ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności obciąża organ podatkowy. Przepis art. 187 § 1 ww. ustawy, będący rozwinięciem tej zasady, nakłada na organ obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Dokonując rozpatrzenia materiału dowodowego organy podatkowe muszą kierować się regułami zapisanymi w art. 191 O.p., tj. ocenić na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przy ocenie wiarygodności zgromadzonych dowodów organ nie jest skrępowany żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonuje tej oceny w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania. Swobodna ocena dowodów musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny, m.in. logiki, doświadczenia życiowego, wszechstronności oraz jest dokonywana wyłącznie z punktu widzenia znaczenia dowodów i ich wartości dla konkretnej sprawy.

Po analizie sprawy, Sąd stwierdza, że wbrew temu co twierdzą podatnicy, organy nie naruszyły przepisów postępowania podatkowego, w tym wskazanych w skardze, dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, opartych na wiarygodnych dowodach w postaci wypisów z rejestru gruntów, wypisów z rejestru lokali, aktów notarialnych oraz dokumentów pochodzących od innych organów (Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta [...]) oraz załączonych do nich dokumentów, sporządzonych przez osoby z uprawieniami budowlanymi.

Odnosząc się do pierwszej ze wskazanych kwestii spornych, przede wszystkim Sąd stwierdził, że organ podatkowy, wbrew twierdzeniom skarżącym, przeanalizował akt notarialny z 1 października 2020 (rep. A nr [...]). Wynika z niego, że powierzchnia lokalu niemieszkalnego stanowiącego nabyty przez skarżących garaż wynosi 1046,55 m2. Jak wynika z treści § 1.1. ww. aktu notarialnego, skarżący nabyli udział w wysokości 1/42 części we współwłasności lokalu niemieszkalnego oznaczonego literą C, z własnością którego związany jest m.in. udział w nieruchomości wspólnej budynku i własności gruntu wynoszący do lipca 104655/766753, a od lipca 104655/856098 części (co wynika z aktu notarialnego z 4 czerwca 2021 r.) w księdze wieczystej nr [...], oraz dokonano podziału do korzystania, w ten sposób, że skarżącym przypadło miejsce postojowe nr 19.

Mając na uwadze wskazaną wyżej powierzchnię garażu oraz wysokość przysługującego skarżącym udziału w tym lokalu, organ podatkowy zasadnie przyjął, że obowiązek podatkowy ciążący na skarżących dotyczy powierzchni 24,92 m2. Nadto, zaznaczyć również należy, że wyżej wymieniona przypadająca na skarżących powierzchnia garażu została przez nich również wskazana w informacji złożonej w listopadzie 2020 roku, a następnie skorygowana do połowy wartości.

Należy wskazać, że zasadnie również organ podatkowy uznał, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlega udział w lokalu garażowym, a nie konkretne miejsce postojowe, które na zasadzie umowy quoad usum przypadło skarżącym do używania. Powierzchnia garażu wynikająca z udziału współwłaściciela jest zawsze większa, niż powierzchnia samego miejsca postojowego, gdyż obejmuje również ciągi komunikacyjne w garażu, które służą faktycznie wszystkim współwłaścicielom.

W świetle przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie ma żadnych podstaw do opodatkowania należącego do skarżących udziału w garażu według stawek jak dla budynków mieszkalnych. W szczególności błędna jest argumentacja skarżących, zdaniem których istotne jest, że sporny garaż znajduje się w budynku mieszkalnym. Zauważyć należy, że opodatkowaniu – jak wynika z powołanych przepisów – "część budynku". Taką część budynku stanowi garaż, który nie stanowi "mieszkalnej części budynku". Jak wynika z treści art. 3 ust. 4a u.p.o.l. dla sposobu opodatkowania garażu (zastosowanej stawki podatku) bez znaczenia pozostaje okoliczność, że lokal ten znajduje się w budynku mieszkalnym.

Mimo więc, że skarżący korzystają z jednego miejsca postojowego, to ich udział w nieruchomości lokalowej – garażu – jest określony już w akcie notarialnym i księdze wieczystej. Stąd zapewne wyniknęło przekonanie skarżących o niesprawiedliwym podziale ciężaru podatkowego pomiędzy poszczególnych współwłaścicieli garażu i budynku, ale wynika to z przyjętej pomiędzy współwłaścicielami zasady faktycznego korzystania z garażu. Prawo podatkowe, tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., nie uwzględnia rozstrzygnięć umownych pomiędzy współwłaścicielami, w tym tego, który z nich może korzystać z określonego miejsca nieruchomości wspólnej, a także z ilu takich miejsc może korzystać. Jedyna odrębność opodatkowania garażowej nieruchomości lokalowej dotyczy nieobowiązywania zasady odpowiedzialności solidarnej współwłaściciela za zobowiązanie podatkowe innych współwłaścicieli (art. 3 ust. 4a u.p.o.l.). Nadal obowiązuje jednak zasada, że każdy współwłaściciel ponosi ciężar podatkowy odpowiadający jego prawnemu udziałowi w takiej nieruchomości. Tak więc skarżący posiadają udziały w budynku i w gruncie z dwóch tytułów – raz jako właściciele lokalu mieszkalnego, a drugi raz jako współwłaściciele garażu wielostanowiskowego. Ten fakt został uwzględniony w wydanych decyzjach.

Wskazać również należy, że powierzchnia garażu wynikająca z udziału współwłaściciela jest zawsze większa, niż powierzchnia samego miejsca postojowego, gdyż obejmuje również ciągi komunikacyjne w garażu, które służą faktycznie wszystkim współwłaścicielom.

Odnośnie do zarzutów dotyczących przyjętych wielkości części wspólnych, Sąd uznał je za niezasadne. Wskazać należy, że organ I instancji przyjął powierzchnię 918,93 m2 w oparciu o oświadczenie dewelopera. Zważywszy zatem, że powierzchnia części wspólnych (bez klatek schodowych) nabytych zarówno przy lokalu mieszkalnym jak i niemieszkalnym wynosiła 918,93 m2, (co wynika z pisma dewelopera z dnia 23 września 2020 r.), skarżącym przysługuje z racji własności lokalu mieszkaniowego do czerwca 2021 r. 4,34 m2 (918,93x3623/766753) od lipca 2021 r. 3,89 m2 (918,93x3623/856098), zaś co się tyczy części wspólnych przy zakupie miejsca postojowego do czerwca 2021 r. 2,99 m2 (918x104655/766753x 1/42) a od lipca 2021 r. 2,67 m2 (918x104655/856098x 1/42) – co znalazło odzwierciedlenie w decyzji organu I instancji w tabeli na str. 6. W tym względzie nie mają racji skarżący, że nie uwzględniono, że z hali garażowej korzystają także inni współwłaściciele, którzy nie mają miejsc postojowych. Powierzchnia części wspólnych nie obejmowała klatek schodowych, zatem przy określaniu powierzchni użytkowej części wspólnej budynku dokonano stosownego pomniejszenia (co wynika z ww. pisma dewelopera).

W kwestii zastosowania stawki podatkowej dla opodatkowania wielostanowiskowych lokali garażowych, wskazać należy, że zagadnienie to było przedmiotem rozbieżności w orzecznictwie sądowym. Ostatecznie Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę o sygn. II FPS 4/11. NSA uznał, że w świetle art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, garaż stanowiący przedmiot odrębnej własności, usytuowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki podatku przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l., a zatem jak dla budynków pozostałych, a nie mieszkalnych. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko zaprezentowane w tej uchwale (niezależnie od tego, że jest też ono dla Sądu ono wiążące). Zdaniem Sądu, wbrew skarżącym, zasada wyrażona w ww. uchwale ma zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Przy czym skarżący mylą się uważając – jak wynika z argumentacji - że pomieszczenie garażowe wraz z częścią nadziemną budynku stanowi jednolitą całość i jest ściśle związane z posiadanym mieszkaniem, gdyż np. jest bezpośrednie połączenie z klatką schodową z szybem windowym i korytarzami znajdującymi się w budynku i tak tez powinno być opodatkowane jak lokal mieszkalny. Otóż nawet jeśli w sensie architektonicznym bryła budynku, w którym usytuowany jest lokal mieszkalny i garażowy skarżących, stanowi jedną całość, to w sensie prawnym wyodrębnienie garażu jako odrębnej rzeczy ma zasadnicze znaczenie. Sprawia ono, że mamy do czynienia z dwoma rzeczami o różnych funkcjach, z czym wiążą się różne stawki podatku od nieruchomości.

Nie ulega żadnej wątpliwości, że z aktu notarialnego z dnia 1 października 2020 r. wynika, że skarżący nabyli udział w garażu wielostanowiskowym, stanowiącym odrębną nieruchomość - lokal niemieszkalny, objęty odrębną księgą wieczystą.

Kolejną kwestią sporną w niniejszej sprawie jest prawidłowość pomiarów powierzchni garażu, w tym zwłaszcza nieuwzględnienie – zdaniem skarżących - że wysokość garażu nie przekracza wartości 2,2 m.

Należy więc przypomnieć, że stosownie do art. 4 ust. 2 u.p.o.l., powierzchnię pomieszczeń lub ich części oraz część kondygnacji o wysokości w świetle od 1,40 m do 2,20 m zalicza się do powierzchni użytkowej budynku w 50%, a jeżeli wysokość jest mniejsza niż 1,40 m, powierzchnię tę pomija się. Z przepisu tego wynika więc, że wysokość pomieszczenia mierzy się "w świetle", co oznacza, że pomiar powinien być dokonywany od podłogi do najniższego elementu konstrukcyjnego stropu. Elementy techniczne danej kondygnacji, takie np. jak rury, kable, instalacje elektryczne, wodne, przeciwpożarowe, nie są konstrukcyjnymi częściami budynku. Jak słusznie zauważył organ podatkowy, zawsze będą mogły zostać zdemontowane.

Jak słusznie też zauważyły organy podatkowe, art. 21 u.p.g.k ustanawia zasadę związania organu podatkowego danymi widniejącymi w ewidencji gruntów i budynków. Należy zatem wyjaśnić, że, z przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków wynika sposób dokonywania pomiarów powierzchni pomieszczeń dla potrzeb ewidencji. Otóż w § 63 ust. 3 tego rozporządzenia wskazano, że pole powierzchni użytkowej lokalu oraz pomieszczeń przynależnych do lokalu ustala się zgodnie z zasadami określonymi w art. 2 ust. 1 pkt 7 oraz ust. 2 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 172). Z kolei, zgodnie z tymi przepisami ustawy o ochronie praw lokatorów..., powierzchnię pomieszczeń lub ich części o wysokości w świetle równej lub większej od 2,20 m należy zaliczać do obliczeń w 100%, o wysokości równej lub większej od 1,40 m, lecz mniejszej od 2,20 m – w 50%, o wysokości mniejszej od 1,40 m pomija się całkowicie. Te zasady odpowiadają więc zasadom określonym w art. 4 ust. 2 u.p.o.l. W konsekwencji, mając na uwadze te przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wskazanego rozporządzenia oraz Prawa geodezyjnego i kartograficznego, dane, które ujęte zostały w znajdujących się w aktach sprawy wypisach z ewidencji gruntów i budynków, były dla organów podatkowych wiążące, a więc dane te należy uznać za faktycznie prawidłowe.

Ponadto, zgodnie z ww. art. 21 ust. 1 u.p.g.k., podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W ocenie Sądu - użyty w art. 21 ust. 1 u.p.g.k. zwrot "wymiar podatku" należy interpretować jako ustalenie (określenie) zobowiązania podatkowego, z uwzględnieniem elementów przedmiotowych jak i podmiotowych zawartych w ewidencji gruntów i budynków (tak np. wyrok NSA z 22 września 2020r., sygn.. akt II FSK 1504/18, CBOSA). Jednakże, na co również zwracał uwagę NSA, m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów z 18 listopada 2013r., sygn. akt II FPS 2/13, wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych – niejako wyjątkowych - przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Może to mieć miejsce w sytuacji, gdy oparcie się na danych ewidencyjnych pozostawałoby w sprzeczności z innymi bezwzględnie obowiązującymi regulacjami prawnymi (np. zawartymi w ustawie o księgach wieczystych i hipotece) lub też musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku.

W tym kontekście trzeba zauważyć, że brak ujawnienia wysokości lokalu w ewidencji – na co wskazuje znajdujący się w aktach sprawy wypis z rejestru lokali oraz wypis z kartoteki budynków – nie może prowadzić do jego nieopodatkowania, jeśli budynek ten w rzeczywistości istnieje i zawiera wszystkie elementy określone w art. 1 a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Innymi słowy, oparcie się na danych z ewidencji, nie zawierającej przedmiotowego budynku, wiązałoby się wprost z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. Stąd też nie jest możliwe oparcie się w tej mierze na danych z ewidencji, jeśli przedmiotowy budynek (lokal), czy dane dotyczące jego powierzchni, w niej nie figurują.

Wobec braku danych w ewidencji gruntów i budynków, powierzchnia ta została zasadnie przyjęta na podstawie zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] z 13 października 2020 r. o samodzielności lokalu oraz stanowiącego jego integralną część załącznika sporządzonego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia architektoniczne, a więc dokumenty urzędowego w rozumieniu art. 194 O.p., z którego wynika, że wysokość garażu podziemnego wynosi 2,50 m – 2,80 m. Taka sama wysokość wynika z dokumentacji budowlano-architektonicznej. Organ podatkowy, nie miał obowiązku dokonywania dodatkowych ustaleń co do powierzchni użytkowej budynku, w tym przesłuchiwania skarżących, czy przeprowadzania oględzin nieruchomości, czy też dowodu z opinii biegłego, skoro dowody zgromadzone w sprawie wskazują na wysokość przedmiotowych pomieszczeń.

Zgodnie z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. do organu podatkowego należy wyjaśnienie wszystkich okoliczności niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy. To on określa, jakie fakty winny być ustalone, za pomocą jakich dowodów, on też przeprowadza te dowody. Zobowiązany jest przy tym przeprowadzić wszelkie możliwe dowody, a następnie wszystkie je rozpatrzyć. Za dowód może być uznane wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 O.p.). Ustawodawca przyjął otwarty system środków dowodowych i zasadę równej ich mocy, nie wprowadzając ograniczenia dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo w zakresie wykazania określonych faktów. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, organ podatkowy w sposób uprawniony przyjął, że ww. zaświadczenie urzędowe i jego załącznik stanowią wystarczający dowód, że wysokość lokalu przekracza 2,20 m, co skutkuje, że nie może mieć zastosowanie przepis stanowiący o uwzględnieniu połowy powierzchni do opodatkowania. Bez znaczenia pozostaje okoliczność, że z innych, wcześniej datowanych załączników (z lipca 2020 r.), notabene sporządzanych przez tę samą osobę, znajdujących się w aktach sprawy wynika wysokość garażu do 2,20 m. Kwestie zmiany treści załączników i ich aktualizacja do aktu notarialnego pozostają wyłącznie w gestii skarżących.

Zarzuty skargi okazały się zatem bezpodstawne. Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego lub przepisów postępowania uzasadniających uwzględnienie skargi. Tak więc organy podatkowe przeprowadziły w sposób prawidłowy postępowanie dowodowe w rozpoznawanej sprawie, prawidłowo ustaliły stan faktyczny oraz dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego i zastosowały je w prawidłowy sposób.

W ocenie Sądu, organy prawidłowo oceniły, że przedmiotowy udział w lokalu niemieszkalnym podlega opodatkowaniu stawką przewidzianą dla nieruchomości pozostałych, nie zaś dla lokali mieszkalnych oraz że wysokość lokalu wynosi powyżej 2,20 m. Potwierdzają to okoliczności wymienione w treści decyzji organów obu instancji. Decyzje te zawierają prawidłowe uzasadnienie faktyczne i prawne, stosownie do wymogów z art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p.

Jednocześnie Sąd oddalił wniosek strony o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, załączonych do skargi. Należy zauważyć, że w myśl art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tymczasem, w większości są to materiały już znajdujące się w aktach sprawy i były już one przedmiotem analizy przez organy. Pozostałe zaś materiały nie zawierają dowodów wskazujących na wadliwość ustaleń organu podatkowego. Natomiast, bezwzględne związanie danymi z ewidencji gruntów i budynków oraz zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego w sprawie powoduje, że przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów nie jest konieczne (niezbędne) dla rozstrzygnięcia sprawy.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.