Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3039/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędziowie NSA Grzegorz Czerwiński del WSA Rafał Wolnik Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Kuberska-Pellegrino po rozpoznaniu w dniu 9 września 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Z. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Bd 1542/13 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia polegającego na budowie dwóch turbin wiatrowych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Bd 1542/13, po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia polegającego na budowie dwóch turbin wiatrowych, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy A. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] oraz postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...].

Wyrok zapadł w następującym stanie sprawy:

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] Wójt Gminy A. na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 82 i 85 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.) oraz § 3 ust. 1 pkt 6 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397), w zw. z art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] lutego 2012 r. Z. C., ustalił środowiskowe uwarunkowania dla inwestycji polegającej na budowie dwóch turbin wiatrowych o łącznej mocy do 1 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie działek o nr ew. [...],[...],[...] położonych w obrębie ewidencyjnym Z., gmina A. Organ wskazał przy tym na warunki, jakie winny być spełnione na etapie realizacji i eksploatacji inwestycji.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła skarżąca J. S.. Sprzeciwiając się planowanej inwestycji podniosła, że odległość od jej nieruchomości będzie wynosić 50 m w linii prostej od domu i 250 m po skosie od miejsca, gdzie inwestor chce umiejscowić wiatraki. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska zasugerowała w swoim stanowisku, że odległość generatorów jest bardzo bliska i wynosi ok. 220 m, a strefa uciążliwości hałasu wynosi 500 – 600 m od wieży siłowni. W sytuacji braku regulacji prawnych co do odległości elektrowni, jej lokalizacja nastąpi z pokrzywdzeniem okolicznych mieszkańców. Ponadto organ nie odniósł się do kwestii spadku wartości nieruchomości sąsiednich w związku z lokalizacją przedsięwzięcia.

Uzupełniając powyższe odwołanie skarżąca zarzuciła decyzji organu I instancji naruszenie art. 7, 8 i 11 kpa - poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, art. 77 § 1 kpa - poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego, art. 107 § 3 kpa - poprzez niewskazanie przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej. Ponadto, na podstawie art. 142 kpa zaskarżyła postanowienie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2013 r. i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w A. z dnia [...] czerwca 2013 r., zarzucając im naruszenie art. 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 kpa - poprzez bezkrytyczne przyjęcie raportu oddziaływania na środowisko, jako jedynej podstawy do wydania postanowienia, a także nierozpatrzenie innych znanych publikacji naukowych, co – jej zdaniem – miało istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto zarzuciła naruszenie art. 5, art. 68 ust. 4 i art. 74 Konstytucji RP - poprzez nieuwzględnienie na etapie podejmowania decyzji argumentów i dowodów świadczących o zagrożeniu związanym z realizacją inwestycji, zawartych we wskazanych przez nią opracowaniach naukowych, a także niedopuszczenie z urzędu opinii biegłych ekspertów.

Decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Włocławku utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że z treści art. 59 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie wynika, że przedsięwzięcia, których realizacja musi być poprzedzona przeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko są podzielone na dwie grupy. Pierwsza to przedsięwzięcia, dla których obowiązek ten wynika bezpośrednio z mocy ustawy, druga to przedsięwzięcia, w których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został stwierdzony w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Planowane przedsięwzięcie z mocy § 3 ust. 1 pkt 6 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zostało zakwalifikowane do grupy przedsięwzięć, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany. Specyfika postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga, aby organ prowadzący postępowanie w sprawie dysponował specjalistycznymi informacjami z zakresu ochrony środowiska. W tym celu w art. 74 określono, jakie dokumenty i informacje winny zostać załączone do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Kolegium wskazało, że inwestor przedłożył raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i kartę informacyjną przedsięwzięcia w trzech egzemplarzach, wraz z ich zapisem w formie elektronicznej na informatycznych nośnikach danych - zgodnie z art. 74 ust. 2 ustawy. Zaznaczyło następnie, że organ I instancji zasięgnął opinii właściwych organów opiniujących w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tj. Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Bydgoszczy i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w A. – w myśl art. 64 ust. 1 i 2 ustawy. Organ I instancji - po uzyskaniu opinii tych organów, postanowieniem z dnia 12 marca 2013 r. stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, oraz opracowania raportu. Inwestor w dniu [...] marca 2013 r. przedstawił raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Zdaniem Kolegium, dokument ten spełnia wymogi wynikające z art. 66 ustawy, a organ I instancji zapewnił stronom czynny udział w całym postępowaniu na każdym z jego etapów.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że następnie organ I instancji dokonał ponownych uzgodnień planowanego przedsięwzięcia z Państwowym Powiatowym Inspektorem (opinia z dnia [...] czerwca 2013 r.) i Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska (postanowienie z dnia [...] czerwca 2013 r.).

W ocenie organu odwoławczego, zaskarżona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia wymogi zawarte w art. 85 ustawy, zawiera wszystkie wymagane przepisami tej ustawy informacje oraz charakterystykę przedsięwzięcia. Uzasadnienie decyzji jest precyzyjne i zawiera odniesienie do wszystkich niezbędnych kwestii wskazanych przepisami ustawy, w tym odniesienie do udziału społeczeństwa, a konkretnie do poszczególnych pism składanych przez wskazane osoby, które wniosły protesty w stosunku do inwestycji.

Organ II instancji nie podzielił stanowiska skarżącej co do wadliwości wydanych stanowisk uzgadniających przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Zdaniem Kolegium, oba uzgadniające organy działając niezależnie od siebie doszły do wniosku, że planowana inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko i nie ma przeszkód, aby dopuścić przedsięwzięcie do realizacji. Organy uzgadniające, które obowiązane są działać w granicach i na podstawie przepisów prawa, nie były zobowiązane do uwzględnienia szeregu publikacji naukowych w zakresie elektrowni wiatrowych, gdyż nie stanowią one przepisów prawa powszechnie obowiązującego. W sytuacji, gdy przepisy ustawy wskazują w oparciu o jakie dokumenty organy uzgadniające zawierają swoje stanowiska (art. 77 ust. 2 ustawy), to brak jest możliwości uznania, że nie wzięcie pod uwagę treści wskazanych publikacji naukowych stanowi o wadliwości tych uzgodnień. Oba postanowienia zostały wydane zgodnie z regułami ogólnymi wynikającymi z art. 124 § 2 kpa. W ocenie Kolegium, organy uzgadniające nie uchybiły zasadom ogólnym postępowania administracyjnego, w tym art. 6 czy 8 kpa, a postępowanie dowodowe odbyło się z zachowaniem wymogów wskazanych w art. 7, 77 kpa.

W odniesieniu do zarzutów podniesionych w odwołaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nie zasługują one na uwzględnienie, ponieważ w spornej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek warunkujących odmowę ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W sytuacji, gdy inwestor złożył wniosek spełniający wymogi ustawowe, a przeprowadzone przez organ I instancji (w tym przez organy opiniujące i uzgadniające) postępowanie wykazało, że planowane przedsięwzięcie będzie zgodne z przepisami dotyczącymi szeroko pojętej ochrony środowiska, to uzasadnionym było wydanie pozytywnej decyzji środowiskowej. Kolegium wskazało, że przesłanki wydania decyzji negatywnej muszą wynikać z konkretnie wskazanych uregulowań prawnych i faktycznych. Odmowa może nastąpić zatem w przypadku wystąpienia sprzeczności planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, odmowy uzgodnienia planowanej inwestycji przez organ współdziałający, czy też sprzeczności z innymi przepisami prawa (vide: wyrok WSA w Łodzi z dnia 18 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Łd 439/11).

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego zbyt bliskiej lokalizacji elektrowni wiatrowej od zabudowań mieszkalnych skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że aktualnie brak jest uregulowań prawnych, dotyczących sytuowania inwestycji w postaci elektrowni wiatrowych od zabudowań mieszkalnych. Ani ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, ani inne akty prawne nie odnoszą się do tej kwestii. W sytuacji braku regulacji prawnych co do dopuszczalnych odległości, organy właściwe do wydawania decyzji środowiskowej wspomagają się pomocniczo innymi unormowaniami, dotyczącymi różnego rodzaju oddziaływań np. hałasowych. Kolegium wskazało, że organ I instancji dokonał analizy potencjalnych wpływów przedsięwzięcia pod względem uciążliwości hałasowych. Wynika z niej, że wartości graniczne hałasu generowanego przez planowaną elektrownię wiatrową dla najbliżej położonych budynków mieszkalnych nie spowodują przekroczenia norm zawartych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. Nr 120, poz. 826). Organ I instancji wskazał jednak w swojej decyzji – mając na uwadze zalecenia organów uzgadniających, że uznaje lokalizację elektrowni wiatrowej w większej odległości w stosunku do zabudowy mieszkaniowej, niż wskazana we wniosku.

W stosunku do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 5, art. 68 ust. 4 i art. 74 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie na etapie podejmowania decyzji argumentów i dowodów świadczących o zagrożeniu związanym z realizacją inwestycji, zawartych we wskazanych przez skarżącą opracowaniach naukowych, Kolegium podniosło, że nie jest organem kompetentnym właściwym do badania zgodności wydanej decyzji z przepisami Konstytucji.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego pominięcia przez organ I instancji zbadania kwestii zależności inwestycji w odniesieniu do położonych w pobliżu obszarów prawnie chronionych, tj. Natura 2000, Obszar Chroniony Krajobrazu Niziny Ciechocińskiej, Zielone Płuca Polski, a także braku zbadania skumulowanych oddziaływań inwestycji wraz z niedaleko położoną autostradą, która ma być oddana do użytku w przyszłości, Kolegium stwierdziło, że nie znajdują one odzwierciedlenia w istniejącym stanie faktycznym sprawy. Jak wynika bowiem z zaskarżonej decyzji, organ odniósł się do tych kwestii.

W odniesieniu do ograniczeń w wykonywaniu uprawnień właścicielskich na nieruchomości skarżącej, Kolegium wywiodło, że zarówno z raportu jak i z decyzji wynika wprost, że wskazane ograniczenia dot. zasiewu zbóż, wykaszania roślinności mają charakter zaleceń, a nie obowiązków; natomiast zalecenia odnośnie do zakazu zadrzewień, zakrzewień i tworzenia oczek wodnych i stawów dotyczą wyłącznie działki inwestorskiej.

W opinii organu odwoławczego, zarzut, iż przedsięwzięcie wpłynie negatywnie na wartość sąsiednich nieruchomości, nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kwestie ewentualnego wpływu na wartość sąsiednich nieruchomości w związku z realizacją inwestycji nie są przedmiotem aktualnie prowadzonego postępowania. Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut, iż budowa elektrowni będzie sprzeczna z ochroną krajobrazu naturalnego, który jest elementem środowiska. Jak wynika bowiem z przedstawionego przez inwestora raportu (następnie uzupełnionego) z uwagi na charakter inwestycji, zastosowaną technologię i rozwiązania techniczne, jego lokalizację w obrębie przedmiotowych działek oraz dotychczasowe użytkowanie wraz z terenami sąsiednimi nie przewiduje się negatywnego oddziaływania na środowisko przyrodnicze. W realizowanym wariancie elektrownia zostanie wyposażona w odpowiednie zabezpieczenia ekologiczne, gwarantujące nie przekraczanie standardów jakości środowiska poza terenem granic działki, będących w dyspozycji inwestora. W rozpoznawanej sprawie - w ocenie organu II instancji - skarżąca nie złożyła dowodów, które w sposób fachowy wskazałyby na błędne ustalenia decyzji oparte na wadach raportu. Raporty z września 2012 r. i z marca 2013 r. wykonane zostały przez profesjonalistów, a organ wydając decyzję środowiskową wziął pod uwagę ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Z jego treści wynika, że projektowana inwestycja nie będzie stwarzać znacznych zagrożeń dla środowiska, w tym dla zdrowia i życia ludzi, pod warunkiem prawidłowej eksploatacji oraz zastosowania zalecanych w raporcie rozwiązań technicznych i określonych postanowieniem uzgadniającym warunków realizacji przedsięwzięcia. Raport zawiera szczegółowy opis przedsięwzięcia oraz jego umiejscowienie, opis środowiska przyrodniczego w otoczeniu planowanej inwestycji z uwzględnieniem fauny, flory oraz znajdujących się w projektowanym rejonie prawnych form ochrony przyrody. Omawia również wpływ zamierzenia inwestycyjnego na wymienione elementy przyrody, a także na otoczenie ludzi w fazie budowy inwestycji, jej eksploatacji oraz likwidacji, co czyni zadość roli, jaką spełnia w takim postępowaniu tego rodzaju dokument.

W tej sytuacji, zdaniem Kolegium, zarzut dotyczący potencjalnego negatywnego wpływu inwestycji na otoczenie ma charakter hipotetyczny, nie poparty żadnymi dowodami.

Organ II instancji wskazał następnie, że zgodnie z art. 74 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko należy dołączyć raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku gdy wnioskodawca wystąpił o ustalenie zakresu raportu w trybie art. 69 - kartę informacyjną przedsięwzięcia. Natomiast, jeśli konieczność sporządzenia raportu jest wynikiem przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - jak to miało miejsce w spornej sprawie - to inwestor zobowiązany jest go przedstawić na skutek wydania postanowienia, o którym mowa w art. 63 ust. 5 ustawy. Zatem, to nie organ prowadzący postępowanie, ale inwestor jest odpowiedzialny za przedłożenie raportu. Raport przedstawiony przez inwestora ma charakter dowodu, którego nie można podważyć gołosłownie. Kwestionowanie ustaleń specjalistycznego raportu środowiskowego bez wykazania kontrdowodu jest nieskuteczne. W opinii Kolegium, jeśli skarżąca ma zastrzeżenia, to powinna przedstawić raport o odmiennych wnioskach, ewentualnie inne opracowanie (kontrdowód). Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (vide: wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r. sygn. akt II OSK 1717 /10). W rozpoznawanej sprawie, skarżąca nie złożyła dowodów, które w sposób fachowy wskazałyby na wady raportu.

Wskazując, że raport – zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku – zawiera uzasadnienie proponowanego przez wnioskodawcę wariantu, ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko, organ II instancji podniósł, iż sporządzony w sprawie raport odzwierciedla wpływ zamierzenia inwestycyjnego zarówno na elementy przyrody, jak i na otoczenie ludzi, uwzględniając fazę budowy inwestycji, jej eksploatacji oraz likwidacji, przy czym decyzja ta nie jest decyzją lokalizacyjną, a jedynie rozstrzygnięciem, które stwierdza, w jaki sposób i przy zachowaniu, jakich warunków realizacja inwestycji jest możliwa bez negatywnego wpływu na środowisko. Raport precyzyjnie wskazuje, potencjalny wpływ przedsięwzięcia na środowisko w fazie budowy, eksploatacji i likwidacji oraz zawiera szczegółowe ustalenia odnośnie do wpływu inwestycji na gospodarkę wodno-ściekową, gospodarkę odpadami, wpływ na ludzi, klimat, krajobraz, rośliny, grzyby, siedliska przyrodnicze, na faunę. W opinii organu, wynika z nich, że w normalnych warunkach eksploatacji przedsięwzięcia nie wystąpią ponadnormatywne uciążliwości dla wszystkich komponentów środowiska i warunków życia ludzi oraz nie zostaną naruszone interesy osób trzecich. Raport zawiera również analizę możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem.

Na tę decyzję skargę do sądu administracyjnego złożyła skarżąca J. S., reprezentowana przez pełnomocnika. Podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami podniesionymi w odwołaniu, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

J. S., reprezentowana przez drugiego pełnomocnika, uzupełniła powyższą skargę zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 6, 7, 9, 76, 77, 80, 107 § 3 i 140 kpa. Ponadto, na podstawie art. 142 kpa, zaskarżyła postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2013 r. i opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w A. z dnia [...] czerwca 2013 r. Dodatkowo zarzuciła naruszenie art. 5, 68 ust. 1 i 74 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 i 2, art. 141 ust. 1 i 2, art. 144 ust. 1 i 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Skarżąca wywodziła, że organ II instancji miał prawo i obowiązek dokonać oceny stanowiska zajętego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który stwierdził, że "W sytuacji braku regulacji prawnych odnośnie odległości elektrowni, lokalizacja elektrowni nastąpi z pokrzywdzeniem okolicznych mieszkańców". W jej ocenie, organy błędnie przyjęły, że nieruchomość stanowiąca własność skarżącej ma charakter zabudowy zagrodowej, podczas gdy jest to zabudowa jednorodzinna. Nieruchomość skarżącej, jej zdaniem, nie jest rodzinnym gospodarstwem rolnym, hodowlanym, ogrodniczym ani leśnym z budynkami gospodarczymi lub inwentarskimi. Różnica w tym aspekcie ma fundamentalne znaczenie, albowiem dla tych form zabudowy ustawodawca przyjmuje różne dopuszczalne poziomy hałasu.

Skarżąca przedstawiła opinię techniczną wykonaną przez wibroakustyka, która, jej zdaniem, wbrew twierdzeniom organu II instancji wykazuje, że złożony przez inwestora "Raport oddziaływania na środowisko" nie może być podstawą do wydania decyzji przez organy administracyjne.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

W zaskarżonym kasacyjnie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy podał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów niż w niej wskazane.

Sąd zaznaczył, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, określające zasady i tryb postępowania w sprawach udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, ocen oddziaływania na środowisko oraz w sprawach transgranicznego oddziaływania na środowisko, a także zasady udziału społeczeństwa w ochronie środowiska. Wskazał, iż w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach istotnym elementem są postępowania uzgodnieniowe.

Przytoczywszy treść unormowań zawartych w art. 77 i art. 80 wyżej wymienionej ustawy Sąd I instancji wyraził pogląd, że na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 jest uprawniony, aby dokonać kontroli postanowienia wydanego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska przy okazji rozpatrywania skargi na decyzję organu odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w sprawie środowiskowych uwarunkowań, poprzedzoną postanowieniem uzgodnieniowym.

Sąd wskazał, że w judykaturze ugruntowane jest stanowisko, że postanowienie w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia nie jest postanowieniem, które podlegałoby odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego i do jego kontroli będzie mogło dojść na etapie kontroli decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W przypadku skargi do sądu administracyjnego na decyzję w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, sąd dokonując kontroli decyzji w granicach zakreślonych cytowanym wyżej przepisem, obowiązany będzie uwzględnić również ewentualne uchybienia w zastosowaniu przepisów prawa materialnego czy procesowego jakich mógł się dopuścić organ współdziałający przy wydawaniu swego postanowienia.

Stwierdzając, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie orzekania przez organy stanowisko to zachowuje pełną aktualność, Sąd I instancji stwierdził, że w niniejszym postępowaniu zachodzą przesłanki do rozpoznania zarówno skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia [...] października 2013 r. i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy A. z dnia [...] sierpnia 2013 r., jak i postanowienia wydanego w ramach postępowania uzgodnieniowego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2013 r., stosownie do art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Jednocześnie Sąd miał na uwadze, że w samej skardze, jak i w treści pisma stanowiącego uzupełnienie uprzednio wniesionej skargi zarzuty zostały sformułowane w sposób ogólny i odnoszą się do wszystkich zaskarżonych decyzji w ramach toczącego się postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że w toku postępowania organ I instancji, uwzględniając wskazania zawarte w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, określając równocześnie zakres tego raportu. Inwestor przedstawił do oceny raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązkiem organu rozpoznającego sprawę była więc w szczególności wnikliwa i wszechstronna analiza przedstawionego raportu, a także podjęcie wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do usunięcia pojawiających się w toku postępowania wątpliwości, co do jakości i wyników tego raportu. Wyniki dokonanej przez organ analizy powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu sporządzonym nie tylko zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa, ale również z uwzględnieniem szczególnych wymogów wskazanych w art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Raport nie stanowi bowiem opinii biegłego, gdyż ustawa nie wymaga sporządzenia go przez osoby posiadające wiedzę specjalistyczną, lecz jest dowodem prywatnym, podlegającym ocenie przez organ rozpoznający sprawę. Aby zapewnić organowi możliwość jak najpełniejszej oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko, ustawodawca przewidział obowiązek wskazania w raporcie opisu analizowanych wariantów, co daje organowi możliwość porównania, a nawet wyboru innego, niż zaproponowany przez inwestora, wariantu. Wynika to wprost z art. 81 cytowanej wyżej ustawy, który stanowi, że jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji wariant dopuszczony do realizacji lub, w razie braku zgody wnioskodawcy, odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia. Znaczenie wariantowania w ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika również z art. 68 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, zgodnie z którym organ, określając zakres raportu, może - kierując się usytuowaniem, charakterem i skalą oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wskazać m.in. rodzaje wariantów alternatywnych wymagających zbadania.

Sąd I instancji stwierdził, że organy obu instancji, jak również organy uzgadniające analizując raport pominęły, że brak w nim tego właśnie jednego z podstawowych elementów wymienionych w art. 66 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, tj. racjonalnego wariantu alternatywnego, a także określenia przewidywanego jego oddziaływania na środowisko. W raporcie znajduje się jedynie opis jednego wariantu alternatywnego, chociaż nie można poprzestać w nim na wskazaniu wariantu proponowanego przez wnioskodawcę. Zamiarem ustawodawcy było stworzenie warunków dla szerszego wyboru, niż tylko wyboru pomiędzy realizowaniem przedsięwzięcia, a jego zaniechaniem. Chodziło o wybór pomiędzy wariantami możliwymi do zrealizowana oddziałującymi w różny sposób na środowisko. Inaczej ustawodawca nie nakazywałby w art. 66 ust. 1 pkt 6 przywołanej wyżej ustawy określania przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów, gdyż wariant nierealny nie oddziałuje na środowisko.

W opinii Sądu I instancji, to wszystko prowadzi do wniosku, że w świetle art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, nie jest wystarczające przedstawienie w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jedynie wariantu wnioskodawcy oraz wariantu polegającego na tym, że przedsięwzięcie nie będzie mogło być realizowane. Skoro raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko musi opisywać kilka wariantów jego realizacji, a nie tylko wariant wnioskodawcy oraz wariant polegający na niepodejmowaniu niemożliwego do realizacji przedsięwzięcia, a także skoro z powołanego wyżej art. 81 ust. 1 cytowanej ustawy wynika, że to nie wnioskodawca ma decydujący głos w wyborze wariantu realizacji przedsięwzięcia, lecz musi w tym zakresie współdziałać z organem wydającym decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, szczególnie istotne jest rozważenie opisanych wariantów w kontekście zgłoszonych w toku postępowania zastrzeżeń co do realizacji przedsięwzięcia.

Zdaniem Sądu, obowiązek opisania w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko racjonalnych wariantów realizacji przedsięwzięcia alternatywnych w stosunku do propozycji wnioskodawcy jest przejawem koniecznego rozważenia interesu publicznego oraz racji zarówno wnioskodawcy, jak i osób, na których prawa przedsięwzięcie będzie bezpośrednio wpływało.

Sąd podkreślił, że istotną rolę w ocenie wskazanych sprzecznych racji ma właściwe uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. W art. 85 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie uregulowano uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody w sposób szczególny w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, stanowiąc m.in., że w przypadku, gdy została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, uzasadnienie takiej decyzji powinno zawierać informacje o tym, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa.

W ocenie Sądu Wojewódzkiego, w sposób oczywisty powyższe rozważania odnoszą się również do postanowienia uzgodnieniowego wydanego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który nie dostrzegł istotnego braku przedłożonego raportu, o którym mowa powyżej.

Reasumując Sąd I instancji stwierdził, że skoro raport zawiera jedynie jeden wariant, to już tylko z tego powodu organy nie mogły dokonać pełnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zaakceptowanie odmiennego poglądu doprowadziłoby do wyrażenia zgody na ewidentną próbę obejścia przepisów, gdyż inwestor obok wariantu dla siebie korzystnego mógłby zawsze zaoferować inny, niemożliwy do realizacji, co powodowałoby konieczność wyboru jedynie jednego wariantu, tj. możliwego do wykonania i korzystniejszego dla inwestora.

W opinii Sądu, brak wariantowania jest w sprawie niniejszej szczególnie istotnym brakiem, gdyż zaproponowane przedsięwzięcie znajduje się w odległości jedynie 220 m od zabudowań mieszkalnych, co w świetle stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska zalecającego konsekwentnie rozważenie zwiększenia tej odległości winno skłonić organy do szczególnie wnikliwego rozpoznania sprawy.

Ponadto wątpliwości Sądu budziła treść opisu analizowanych w raporcie "wariantów" na str. [...]raportu. Na str. [...] raportu wskazano, że dla planowanego przedsięwzięcia przewiduje się następujące racjonalne warianty alternatywne: budowę źródła energii elektrycznej w oparciu o technologie konwencjonalne (turbiny parowe lub gazowe, zasilane paliwami stałymi, ciekłymi lub gazowymi). W raporcie stwierdzono, że alternatywnym wariantem dla przedmiotowego przedsięwzięcia było postawienie dwóch turbin o mocy do 225 kW. Bez dokonywania jakiejkolwiek analizy stwierdzono, że ten wariant został odrzucony, ponieważ wariant opracowany przez inwestora jest z wielu względów korzystniejszy. Na str. 54 raportu podano, że powyższy wariant zakłada posadowienie turbin w odległości znacznie przekraczającej 500 m od zabudowy mieszkalnej. Rozpatrując ten wariant inwestor przyjął odległość 1000 m pomiędzy turbiną, a najbliższą zabudową mieszkalną. W ocenie Sądu, powyższe zapisy raportu są lakoniczne i nieprecyzyjne, a wyjaśnienia do raportu odnośnie do wariantowania nie są wystarczające.

W opinii Sądu Wojewódzkiego, sporządzony raport nie stanowi samodzielnego dokumentu, który to kompleksowo przedstawiałby zagadnienia niezbędne do oceny w procedurze uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lecz zawiera braki. W związku z powyższym zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzja ją poprzedzająca Wójta Gminy, jak i postanowienie uzgadniające Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska naruszają przepisy art. 6 i art. 7 kpa oraz art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.

Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w skardze Sąd wywiódł, że mając na uwadze stwierdzone braki raportu w zakresie uwzględnienia wariantowości czynniki oddziaływania na środowisko powinny być poddane powtórnej analizie, albowiem stosownie do treści art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów.

Za niezasadny Sąd I instancji uznał zarzut skarżącej dotyczący kwestionowania twierdzenia organów, że teren na którym ma być zlokalizowane przedsięwzięcie, jak i teren sąsiedni ma charakter terenu o zabudowie zagrodowej. W ocenie Sądu, przedstawiony materiał dowodowy potwierdza stanowisko wyrażone przez zarówno Wójta Gminy A. w piśmie z dnia [...] maja 2013 r., jaki i Wójta Gminy R. w piśmie z dnia [...] maja 2013 r., że tereny, na których ma być zlokalizowana inwestycja, jak i tereny sąsiednie mają charakter terenów zabudowy zagrodowej.

Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, nie podlegał również uwzględnieniu zarzut skarżącej, że nie mogła ona zweryfikować danych ujętych w raporcie w wyliczeniach tabelarycznych, albowiem zostały one przedstawione w języku angielskim. Sąd stwierdził, że przeczy temu zarówno treść składanych pism w toku postępowania administracyjnego, jak i sama treść skargi, z których wynika, że skarżąca nie tylko prawidłowo odczytała te wyliczenia, ale również poddała je analizie.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy A. z dnia [...] sierpnia 2013 r. oraz postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2013 r.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Z. C.

Zaskarżając powyższy wyrok w całości skarżący kasacyjnie zarzucił mu naruszenie:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko – poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w ramach ustaleń faktycznych Sąd I instancji podał, że organ administracyjny I instancji dokonał uzgodnień z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w A. z [...] czerwca 2013 r. i Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Bydgoszczy z [...] czerwca 2013 r., w sytuacji, gdy wystąpienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, jest opinią, a nie uzgodnieniem, a skutki prawne tych aktów są różne i precyzja w tym zakresie jest niezbędna;

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 66 ust. 1 pkt 5, 6 i 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie – poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że organ II instancji wadliwie ocenił elementy występującego w sprawie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w sytuacji gdy występujący w sprawie raport odpowiada przepisom prawa, a w szczególności zawiera przedstawienie wariantów realizacji przedsięwzięcia, analizę ich oddziaływania na środowisko oraz uzasadnienie;

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 kpa i art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, a także art. 138 § 1 pkt 1 kpa – poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że organy występujące w sprawie nie spełniły wymogów stawianych uzasadnieniu decyzji, lecz taki zarzut można jedynie domniemywać z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, gdyż nie podano tego wprost, a to utrudnia jego instancyjną kontrolę. Natomiast sąd meriti w ramach swych ustaleń faktycznych prezentuje wszystkie rozważania zawarte w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które w pełnym zakresie zawierają ocenę wszystkich elementów z art. 107 § 3 kpa i art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Ocena przeciwna dokonana przez Sąd narusza więc też pośrednio przepis art. 138 § 1 pkt 1 kpa;

4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 81 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie – poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że w tej sprawie przepis art. 81 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie nie był stosowany przez organy procedujące w sprawie, a mimo to organ użył go do swych ocen prawnych;

5. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 72 i nast. ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie oraz art. 6 kpa – dotyczące przesłanek wydania decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że interesy zarówno prywatny, publiczny czy jakikolwiek inny są przesłankami wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, podczas gdy decyzja środowiskowa nie jest decyzją uznaniową i ma charakter związany. Wiąże nie tylko organ, który ją wydał, ale także strony i inne organy procedujące w procesie inwestycyjnym, a organ zobowiązany jest do jej wydania, gdy tylko wnioskodawca spełni wymogi określone w ustawie, do których nie należą powyższe interesy. Taka ocena Sądu prowadzi do tworzenia prawa, a nie jego stosowania;

6. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 kpa i art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie – poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że wymogi szczególne uzasadnienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach mają też zastosowanie do postanowień wydawanych przez organy współdecydujące, podczas gdy żaden przepis ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie takich warunków nie stawia. Taka ocena Sądu również prowadzi do tworzenia prawa, a nie jego stosowania;

7. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 77 ust. 1 i art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie i art. 50 kpa – poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że wątpliwa zdaniem Sądu jest możliwość uzupełnienia raportu w zakresie innych uzupełnień niż oczywiste omyłki pisarskie, podczas gdy w postępowaniach środowiskowych organy współdecydujące, działając w trybie art. 71 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, wielokrotnie na podstawie art. 50 kpa wzywają wnioskodawców do uzupełnienia raportu, by ostatecznie dokonać jego uzgodnienia (zaopiniowania) i takie działanie jest w pełni zgodne z przepisami prawa.

Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według właściwych norm.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną J. S. wniosła o jej oddalenie i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Prawidłowo sporządzona skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie (art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przytoczenie podstaw kasacyjnych, to wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w ocenie skarżącego zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji, oraz precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna wykładnia prawa materialnego, bądź wykazanie możliwego istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.

Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.

W rozpatrywanej sprawie skargę kasacyjną oparto na zarzutach naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i procesowego.

Istota wszystkich tych zarzutów, sformułowanych tak, że każdy z nich jest zarzutem naruszenia jednocześnie zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, sprowadza się do kwestionowania stanowiska Sądu I instancji, iż w toku postępowania administracyjnego doszło do wadliwego sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, poprzez brak w nim jednego z podstawowych elementów wymienionych w art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.), to jest racjonalnego wariantu alternatywnego i określenia przewidywanego jego oddziaływania na środowisko.

Stosownie do art. 77 ust. 1 przywołanej wyżej ustawy, jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji:

1) uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i, w przypadku gdy przedsięwzięcie jest realizowane na obszarze morskim, z dyrektorem urzędu morskiego;

2) zasięga opinii organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3 i 10-19.

W myśl art. 66 ust. 1 pkt 5, 6 i 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać:

5) opis analizowanych wariantów, w tym:

a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego,

b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska

wraz z uzasadnieniem ich wyboru;

6) określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów, w tym również w przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, a także możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko, a w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej określenie także wpływu planowanej drogi na bezpieczeństwo ruchu drogowego;

7) uzasadnienie proponowanego przez wnioskodawcę wariantu, ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko, w szczególności na:

a) ludzi, rośliny, zwierzęta, grzyby i siedliska przyrodnicze, wodę i powietrze,

b) powierzchnię ziemi, z uwzględnieniem ruchów masowych ziemi, klimat i krajobraz,

c) dobra materialne,

d) zabytki i krajobraz kulturowy, objęte istniejącą dokumentacją, w szczególności rejestrem lub ewidencją zabytków,

da) krajobraz,

e) wzajemne oddziaływanie między elementami, o których mowa w lit. a-da,

f) bezpieczeństwo ruchu drogowego w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej.

Wedle art. 81 ust. 1 cytowanej ustawy, jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji wariant dopuszczony do realizacji lub, w razie braku zgody wnioskodawcy, odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia.

Powyższe regulacje ustawowe zobowiązują do zawarcia w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko różnych wariantów planowanego przedsięwzięcia, w tym wariantu innego niż proponowany przez wnioskodawcę. Nie można przy tym ograniczać się do przedstawienia tylko jednego wariantu, proponowanego przez wnioskodawcę, ani też do prostego zanegowania innych ewentualnych możliwości czy też ogólnego stwierdzenia, że alternatywą dla wybranego przez inwestora wariantu jest rezygnacja z inwestycji.

Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, stanowiącego podstawę podjętych w sprawie rozstrzygnięć administracyjnych, na str. 52-54 raportu przedstawiono warianty, których treść opisu słusznie wzbudziła wątpliwości Sądu I instancji. Na str. 53 raportu wskazano bowiem, że dla planowanego przedsięwzięcia przewiduje się następujące racjonalne warianty alternatywne: budowę źródła energii elektrycznej w oparciu o technologie konwencjonalne (turbiny parowe lub gazowe, zasilane paliwami stałymi, ciekłymi lub gazowymi). Ponadto w raporcie stwierdzono, że alternatywnym wariantem dla przedmiotowego przedsięwzięcia było postawienie dwóch turbin o mocy do 225 kW. Sąd Wojewódzki trafnie przy tym zauważył, że bez dokonywania jakiejkolwiek analizy w raporcie stwierdzono, że ten wariant został odrzucony, ponieważ wariant opracowany przez inwestora jest z wielu względów korzystniejszy. Następnie w raporcie podano, że powyższy wariant zakłada posadowienie turbin w odległości znacznie przekraczającej 500 m od zabudowy mieszkalnej. Rozpatrując ten wariant inwestor przyjął odległość 1000 m pomiędzy turbiną, a najbliższą zabudową mieszkalną. Wywiedziono, że prezentowana opcja uniemożliwia posadowienie turbin i inwestor musiałby zrezygnować z inwestycji.

Mając na uwadze powyższe zgodzić się trzeba z oceną Sądu I instancji, że taka treść raportu jest zbyt lakoniczna i nieprecyzyjna, a wyjaśnienia do raportu dotyczące wariantowania nie są wystarczające.

Konsekwencją powyższego było prawidłowe uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że raport ten był wadliwy, a oparte na nim rozstrzygnięcia organów administracyjnych zostały podjęte z naruszeniem przepisów prawa wskazanych w motywach zaskarżonego kasacyjnie wyroku.

W tym stanie rzeczy nie są uzasadnione zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 66 ust. 1 pkt 5, 6 i 7 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 kpa i art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, a także art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 81 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 77 ust. 1 i art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i art. 50 kpa. Wbrew wywodom skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni powyższych przepisów i prawidłowo je zastosował, gdyż przedmiotowy raport był wadliwy, a mimo jego wadliwości organy administracyjne oparły na nim swoje rozstrzygnięcia. Zauważyć przy tym trzeba, że z art. 81 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie wynikała konieczność zawarcia w raporcie innych możliwych do realizacji wariantów planowanego zamierzenia, poza wybranym przez inwestora, a fakt, że organy procedujące w sprawie nie stosowały tego przepisu w podjętych rozstrzygnięciach, nie zwalniał Sądu I instancji, dokonującego kontroli zaskarżonej decyzji w jej całokształcie, do pominięcia tego uregulowania. Jeżeli zaś chodzi o ewentualną możliwość uzupełnienia raportu, to w rozpatrywanej sprawie w toku postępowania administracyjnego nie został on uzupełniony w sposób doprowadzający go do zgodności z prawem.

Prawidłowości powyższego stanowiska nie podważają też zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 72 i nast. ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie oraz art. 6 kpa, a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 kpa i art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Podkreślić wypada, że – wbrew stanowisku strony skarżącej kasacyjnie – w realiach niniejszej sprawy nie zostały spełnione wszystkie wymogi pozwalające na wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, bowiem sporządzony w sprawie raport był wadliwy, a jego wadliwość nie została dostrzeżona przez organy administracyjne, które nie dostrzegając jej pominęły tę problematykę w motywach podejmowanych rozstrzygnięć.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko – zauważyć wypada, że kwestionowany fragment uzasadnienia skarżonego kasacyjnie wyroku zawarty został – co zresztą przyznano w skardze kasacyjnej w opisie tego zarzutu – w ramach ustaleń faktycznych, to jest przy opisie treści kontrolowanych decyzji, a nie w rozważaniach, które legły u podstaw podjętego rozstrzygnięcia. Zarzut ten pozostaje więc bez wpływu na rzeczywistą treść skarżonego kasacyjnie wyroku.

Mając na względzie powyższe stwierdzić trzeba, że żaden z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów nie zasługiwał na uwzględnienie.

W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.