Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 133/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2017-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6  ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Barbara Ciołek, sędzia WSA Katarzyna Radom, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z/s we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A sp. z o.o. z/s we W. (dalej: strona, skarżąca, spółka) jest decyzja Samorządowego Kolegium odwoławczego w L. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza P. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. w kwocie 43.356 zł

Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy w deklaracji na podatek od nieruchomości złożonej Burmistrzowi P., Spółka z o.o. A we W. wykazała do opodatkowania tym podatkiem w okresie od czerwca do grudnia 2016 r. grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 3.176 m2, budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 2.529 m2 oraz budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o wartości 195.697,00 zł. Przy zastosowaniu do gruntów i budynków właściwych stawek podatku określonych w uchwale Rady Miejskiej w P. Nr VII/123/15 z dnia 30 października 2015 r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości zmienionej uchwałą Nr VIII/141/15 z dnia 23 listopada 2015 r. zmieniającą uchwałę w sprawie stawek podatku od nieruchomości oraz 2% stawki podatku od wartości budowli wynikającej z art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. - o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 716), zwanej dalej w skrócie u.p.o.l., zadeklarowana kwota podatku wyniosła 39.937,00 zł.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. organ I instancji określił Skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. w kwocie 43.356,00 zł.

W uzasadnieniu podjętej decyzji organ podatkowy I instancji wskazał, iż Spółka w dniu [...] maja 2016 r. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości na 2016 r. wskazując na powstanie obowiązku podatkowego od dnia 1 czerwca 2016 r. Tymczasem Starosta P. zawiadomienia z dnia [...] maja 2016 r. o zmianach danych w ewidencji gruntów i budynków poinformował organ, że aktem notarialnym Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nastąpiło przeniesienie własności działek zabudowanych oznaczonych numerami geodezyjnymi [...] i [...] o powierzchni 3.716 m2 położonych w P., których nabywcą od Spółki akcyjnej "B" w P. została skarżąca. Następnie organ odwołując się do przepisów art. 6 ust. 3, ust. 4 i ust. 5 u.p.o.l., stwierdził, że skoro Spółka "B" w P. przestała być właścicielem nieruchomości w dniu [...] kwietnia 2016 r., to od dnia 1 maja 2016 r. podatnikiem podatku od nieruchomości został ich nabywca, tj. skarżąca. Za okoliczność, która nakładała na tę Spółkę obowiązek złożenia deklaracji na podatek od nieruchomości przyjęto datę zawarcia aktu notarialnego, tj. dzień [...] kwietnia 2016 r., a nie moment wydania przedmiotu sprzedaży, co zdaniem Spółki nastąpiło w dniu 1 maja 2016 r. Mając na uwadze powyższe organ I instancji przyjął, że wykazane w deklaracji zobowiązanie za 2016 r. w związku z przyjęciem, że obowiązek podatkowy powstał od dnia 1 czerwca 2016 r., a nie od dnia 1 maja 2016 r., zostało zaniżone o kwotę 5.420,00 zł, co skutkować musiało określeniem jego wysokości w kwocie 43.356,00 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik spółki zarzucił decyzji organu podatkowego I instancji naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, a to:

- art. 59 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - dalej O.p.) w związku z przyjęciem, że dokonana wpłata raty podatku od nieruchomości za miesiąc maj 2016 r. przez "B" S.A. w P. nie spowodowała wygaśnięcia w tej części zobowiązania podatkowego, gdy tymczasem wpłata przez tą Spółkę kwoty 5.420,00 zł była prawnie dozwolona i spowodowała skutek prawny przewidziany tym przepisem w zakresie części zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za miesiąc maj 2016 r.,

- art. 112 Ordynacji podatkowej w związku z pominięciem okoliczności, iż skarżąca oraz "B" S.A. odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie za powstałe do dnia nabycia przedsiębiorstwa Spółki "B" S.A. zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i w sytuacji zapłaty przez jeden z tych podmiotów zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za maj 2016 r., skutkowało zwolnieniem z tego obowiązku drugiego podmiotu, gdy tymczasem z treści zaskarżonej decyzji organu podatkowego wynika, że okoliczność ta w ogóle nie została wzięta pod rozwagę;

II. przepisów o postępowaniu, a to art. 72 i art. 191 Ordynacji podatkowej w związku z niewłaściwą oceną zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w tym uznanie dokonanej przez "B" S.A. wpłaty zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za maj 2016 r., jako dokonanego przez osobę trzecią w sytuacji, gdy "B" S.A. do dnia 1 maja 2016 r. dalej władała przedsiębiorstwem Spółki, w tym nieruchomością i pobierała pożytki z korzystania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję Organu I instancji.

Zdaniem organu z art. 6 ust. 1 u.p.o.l. wynika, iż obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Przez okoliczności uzasadniające powstanie obowiązku podatkowego odczytywane na tle art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., rozumieć należy zdarzenie prawne polegające na nabyciu własności podlegającej opodatkowaniu nieruchomości.

Organ podkreślił, że w dniu 28 kwietnia 2016 r. doszło do zawarcia przewidzianej przez przepis art. 535 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r., poz. 380 z późn. zm.) umowy, na mocy której "B" S.A. w P. sprzedała skarżącej przedsiębiorstwo "B" S.A. w P. w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego. Materialnym wyrazem zawarcia przedmiotowej umowy było sporządzenie aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 2016 r. repertorium A numer [...], która to forma dla sprzedaży nieruchomości jest wymagana przez przepis art. 27 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 z późn. zm). Tego rodzaju dokument wraz z zawiadomieniem Starosty P. o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków z dnia [...] maja 2016 r., stanowiły dla organu podatkowego I instancji wystarczające dowody dla określenia momentu powstania obowiązku podatkowego dla nabywcy nieruchomości - A sp. z o.o. we W., zgodnie z art. 6 ust. 1 u.p.o.l., tj. od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawarto umowę sprzedaży oraz moment wygaśnięcia obowiązku podatkowego w stosunku do sprzedającego - "B" S.A. w P., który, zgonie z art. 6 ust. 4 u.p.o.l. nastąpił z upływem miesiąca, w którym zawarto umowę.

Zdaniem organu odwoławczego "B" S.A. w P., dokonując wpłaty podatku za miesiąc maj 2016 r. uiściła podatek nienależny, co w świetle art. 73 § 1 pkt 1 O.p. oznacza, że po jej stronie doszło do powstania nadpłaty.

W kontekście powyższego za nieuzasadniony organ odwoławczy uznał zarzut odwołania, iż organ podatkowy nie uwzględniając faktu zapłaty raty podatku za miesiąc maj 2016 r. ratę tę uwzględnił w kwocie określonego zobowiązania za 2016 r., naruszając przepis art. 112 O.p., ponieważ przepis ten statuuje odpowiedzialność solidarną nabywcy przedsiębiorstwa za zaległości podatkowe do dnia jego nabycia.

Odnosząc się do argumentacji odwołania organ II instancji podkreślił, że przepis art. 62b § 1 pkt 3 O.p. dopuszcza możliwość zapłaty podatku przez inny niż zobowiązany do tego podmiot, jednakże może to nastąpić tylko w przypadku, gdy kwota podatku nie przekracza 1000,00 zł. Tymczasem kwota należnego podatku za miesiąc maj 2016 r., który jak twierdzi skarżąca został zapłacony przez "B" S.A. w P., wynosi 5.420,00 zł.

Wobec powyższego organ stwierdził, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciążył na skarżącej od miesiąca maja 2016 r., a nie od miesiąca czerwca 2016 r. Deklarując należny za 2016 r. podatek spółka zniżyła jego wysokość o kwotę 5.420,00 zł, skutkiem czego koniecznym było określenie jego wysokości.

W skardze strona wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji bądź jej zmianę zarzuciła:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 59 § 1 O.p. polegające na przyjęciu, że dokonana wpłata raty podatku od nieruchomości za miesiąc maj 2016 r. przez "B" S.A. w P. nie spowodowała wygaśnięcia w tej części zobowiązania podatkowego, gdy tymczasem wpłata ta była prawnie dozwolona i spowodowała skutek prawny przewidziany tym przepisem w zakresie części zobowiązania podatkowego od nieruchomości za miesiąc maj 2016r;

2. naruszenie art. 7 i 77 Kp.a. w związku z art. 80 poprzez pominięcie wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodu z zeznania J. P., S. O., M. W. oraz treści umowy sprzedaży przedsiębiorstwa "B" S.A. w P. z dnia [...].04.2016 r. a tym samym zasady prawdy obiektywnej

3. naruszenie przepisów prawa materialnego a mianowicie art. 112 O.p. poprzez pominięcie okoliczności, iż skarżąca oraz "B" S.A. odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie za powstałe do dnia nabycia przedsiębiorstwa zaległości podatkowe związane z prowadzona działalnością gospodarczą i w sytuacji zapłaty przez jeden z tych podmiotów zobowiązania podatkowego w postaci podatku od nieruchomości za maj 2016 r. skutkowało zwolnienie z tego obowiązku drugiego podmiotu, gdy tymczasem z treści decyzji organu podatkowego z dnia [...] lipca 2016 r. wynika, że okoliczność ta w ogóle nie była badana;

4. naruszenie przepisów art. 72 i art. 191 O.p. polegające na niewłaściwej ocenie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym uznanie dokonanej przez B wpłaty zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za maja 2016 r. jako dokonanego przez osobę trzecią, w sytuacji gdy B do dnia 1 maja 2016 r. dalej władał przedsiębiorstwem w tym nieruchomością i pobierał pożytki wynikające z jego korzystania.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Przedmiotem sporu jest określenie momentu powstania obowiązku podatkowego.

Zakres podmiotowy podatku od nieruchomości uregulowany został w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. - o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 716), zwanej dalej w skrócie u.p.o.l., wskazującym podmioty, na których ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Są nimi w szczególności osoby fizyczne i osoby prawne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.). Przepisy powołanej ustawy określają też w sposób nie budzący wątpliwości moment powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Z art. 6 ust. 1 u.p.o.l. wynika, iż obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Przez okoliczności uzasadniające powstanie obowiązku podatkowego odczytywane na tle art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., rozumieć należy zdarzenie prawne polegające na nabyciu własności podlegającej opodatkowaniu nieruchomości. Nabycie prawa własności pociąga zatem za sobą przypisanie z mocy prawa nabywcy własności statusu podatnika podatku od nieruchomości na zasadach określonych ustawą o podatkach i opłatach lokalnych. W rezultacie, węzłowym zagadnieniem w zakresie ustalania momentu powstania obowiązku podatkowego w przedmiocie podatku od nieruchomości, a jednocześnie - na gruncie niniejszej sprawy, jest kwestia momentu nabycia własności nieruchomości będącej opodatkowanej podatkiem od nieruchomości. Wobec tego, należy odwołać się do odpowiednich przepisów prawa cywilnego celem ustalenia, z jaką chwilą powstał w stosunku do skarżącej obowiązek podatkowy objęty zaskarżoną decyzją (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 11 maja 2011 r., sygn. akt I SA/G1 84/11, opubl. w Lex Nr 795560).

Jak wynika z akt sprawy w dniu 28 kwietnia 2016 r. doszło do zawarcia przewidzianej przez przepis art. 535 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r., poz. 380 z późn. zm.) umowy, na mocy której "B" S.A. w P. sprzedała A sp. z o.o. we W. przedsiębiorstwo "B" S.A. w P. w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego,

Materialnym wyrazem zawarcia przedmiotowej umowy było sporządzenie aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 2016 r. która to forma dla sprzedaży nieruchomości jest wymagana przez przepis art. 27 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 z późn. zm). Tego rodzaju dokument wraz z zawiadomieniem Starosty P. o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków z dnia [...] maja 2016 r., stanowiły dla organu podatkowego I instancji wystarczające dowody dla określenia momentu powstania obowiązku podatkowego dla nabywcy nieruchomości - A sp. z o.o. we W., zgodnie z art. 6 ust. 1 u.p.o.l., tj. od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawarto umowę sprzedaży oraz moment wygaśnięcia obowiązku podatkowego w stosunku do sprzedającego - "B" S.A. w P., który, zgonie z art. 6 ust. 4 u.p.o.l. nastąpił z upływem miesiąca, w którym zawarto umowę sprzedaży.

Skoro zatem moment powstania i wygaśnięcia obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, został jednoznacznie określony w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, to nie może on być w jakikolwiek sposób modyfikowany na mocy porozumienia pomiędzy stronami umowy sprzedaży.

Dokonana przez - "B" S.A. w P. zapłata podatku od nieruchomości za miesiąc maj 2016 r. – wbrew twierdzeniom skargi - nie spowodowała wygaśnięcie zobowiązania, które ciążyło na skarżącej, bowiem "B" S.A. w P., dokonując wpłaty podatku za miesiąc maj 2016 r. uiściła podatek nienależny, co w świetle art. 73 § 1 pkt 1 O.p. oznacza, że po jej stronie doszło do powstania nadpłaty.

Należy wskazać, że Ordynacja podatkowa określa w sposób precyzyjny, kto może zapłacić zobowiązanie za podatnika.

Przepis art. 62b § 1 pkt 3 O.p. dopuszcza możliwość zapłaty podatku przez inny niż zobowiązany do tego podmiot, jednakże może to nastąpić tylko w przypadku, gdy kwota podatku nie przekracza 1000,00 zł. Tymczasem kwota należnego podatku za miesiąc maj 2016 r., który jak twierdzi skarżąca został zapłacony przez "B" S.A. w P., wynosi 5.420,00 zł., co nie daje podstaw do przyjęcia aby w ten sposób mogło dojść do wygaśnięcia zobowiązania z tego tytułu ciążącego na skarżącej, co w konsekwencji czyniłoby bezprzedmiotowym postępowanie zmierzające do określenia jej prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego za 2016 r.

Wobec powyższego podzielić należy stanowisko organu podatkowego, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciążył na skarżącej Spółce od miesiąca maja 2016 r., a nie od miesiąca czerwca 2016 r. Deklarując należny za 2016 r. podatek Spółka zniżyła jego wysokość o kwotę 5.420,00 zł, skutkiem czego koniecznym było określenie jego wysokości.

Wobec zarzutu podniesionego przez Spółkę w skardze, o braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności w sprawie, a tym samym naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, stwierdzić należy, że zebrany materiał dowodowy pozwalał na dokładne ustalenie stanu faktycznego. Nie zachodziła potrzeba jego uzupełniania i wyjaśniania nie mających dla rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej prawidłowej wysokości ciążącego Spółce zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2016 r., okoliczności dotyczących tego kto dokonał wpłaty podatku i czy wskutek dokonania tej wpłaty zobowiązanie wygasło. Przedmiot postępowania, zakończony wydaniem zaskarżonej decyzji, dotyczył bowiem określenia prawidłowej wysokości zobowiązania, które powinno zostać zapłacone przez zobowiązany, na mocy przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podmiot. Akta sprawy w sposób nie budzący wątpliwości dowodzą, że w związku z zawarciem w dniu 28 kwietnia 2016 r. umowy kupna zorganizowanego przedsiębiorstwo "B" S.A. w P. w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, skarżąca Spółka weszła w posiadanie zabudowanej budynkiem hotelowym nieruchomość. Tego rodzaju dokument wraz z zawiadomieniem Starosty P. o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków z dnia 13 maja 2016 r., stanowiły dla organów podatkowych wystarczające dowody dla określenia momentu powstania obowiązku podatkowego dla nabywcy nieruchomości - skarżącej. Nie było zatem konieczności przeprowadzania jakichkolwiek innych dowodów, w tym słuchania wskazanych w skardze świadków, na okoliczność faktycznego przejęcia nabytej nieruchomości, w celu ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego, ponieważ wniosek taki, wbrew zarzutowi skargi, w toku postępowania nie był formułowany. Z kolei okoliczności, które z wykorzystaniem tego środka dowodowego miały zostać wyjaśnione nie miały znaczenia dla sprawy. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstał po stronie skarżącej Spółki, od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawarto umowę sprzedaży, natomiast wygasł w stosunku do sprzedającej - "B" S.A. w P., zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z upływem miesiąca, w którym zawarto umowę sprzedaży.

Nie można wobec powyższego przyjąć, że zapłata podatku za miesiąc maj 2016r., przez podmiot, który do zapłaty nie był już zobowiązany, miała wpływ na wysokość zobowiązania, podlegającego wykazaniu w złożonej deklaracji, poprzez jego zmniejszenie o dokonaną wpłatę. Poza sporem w niniejszej sprawie jest kwestia realizacji zobowiązania. Zapłata bowiem podatku za miesiąc maj 2016 r. przez podmiot, który w świetle przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie był już podatnikiem, nie spowodowała wygaśnięcia tego zobowiązania po stronie skarżącej Spółki, stosownie do art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Wpłata tej części podatku za 2016 r. przez "B" S.A. w P., pomimo, że obowiązek podatkowy w stosunku do tej Spółki wygasł z dniem 30 kwietnia 2016 r. daje podstawy do przyjęcia, że po jej stronie w świetle art. 73 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej powstała nadpłata.

W kontekście powyższego za nieuzasadniony należy uznać zarzut skargi, iż organ podatkowy nie uwzględniając faktu zapłaty raty podatku za miesiąc maj 2016 r. ratę tę uwzględnił w kwocie określonego zobowiązania za 2016 r., naruszając przepis art. 112 O.p., ponieważ przepis ten statuuje odpowiedzialność solidarną nabywcy przedsiębiorstwa za zaległości podatkowe do dnia jego nabycia, a nie po jego nabyciu.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) skargę oddalił.