Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 790/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 185 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Janina Antosiewicz Sędziowie NSA Barbara Adamiak Tomasz Zbrojewski (spr.) Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. J. D., B. S., W. S., A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2005r. sygn. akt I SA/Wa 1615/04 w sprawie ze skargi Mennicy Państwowej S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie przyznania prawa własności czasowej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Mennicy Państwowej S.A. na rzecz K. J. D., B. S., W. S., A. S solidarnie kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem o sygn. akt I SA/Wa 1615/04 z dnia 20 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną przez Mennicę Państwową Spółkę Akcyjną w Warszawie decyzję Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...] i poprzedzającą decyzję tego organu nr [...] z dnia [...] oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, a także zasądził od Ministra Transportu i Budownictwa na rzecz strony skarżącej kwotę 500 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Powyższe orzeczenie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 25 stycznia 1949 roku S. D. na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) wniósł do Zarządu Miejskiego m. st. Warszawy Wydziału Polityki Budowlanej o przyznanie własności czasowej nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...], oznaczoną nr hipoteki nr 6961 we własnym imieniu oraz jako pełnomocnik swych braci: A. i J. D.

W dniu 23 lipca 1961 roku S. D. zmarł.

Decyzją nr [...] z dnia 26 października 1963 roku Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy – Wydział Gospodarki Terenami odmówiło S. D. oraz innym współwłaścicielom przedmiotowej nieruchomości warszawskiej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 1 dekretu oraz art. 21 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 roku o radach narodowych (Dz. U. Nr 5, poz. 16). W uzasadnieniu podano, że na podstawie planu zagospodarowania przestrzennego terenu nieruchomość przy ul. [...] w Warszawie przeznaczona jest pod zabudowę przemysłową – zakład produkcyjny. Korzystanie przez wnioskodawcę z gruntu nie da się pogodzić z przeznaczeniem terenu według planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzję odebrała żona S. D. – I. D.

W wyniku wniesionego przez I. D. odwołania Ministerstwo Gospodarki Komunalnej decyzją nr [...] z dnia 7 grudnia 1963 roku utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu podano, że grunt położony przy ul. [...] w Warszawie przeznaczono w planie zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo przemysłowe, a wobec tego dalsze korzystanie z tego gruntu przez byłego właściciela nie jest możliwe. Wskazano, że sprawa o odszkodowanie zostanie rozpatrzona odrębnie. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 7 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy oraz art. 120 k. p. a. Decyzję doręczono I. D.

Decyzją z dnia 9 stycznia 1964 roku Prezydium Rady Narodowej m. st. w Warszawie Wydział Gospodarki Terenami przekazało w użytkowanie sporny grunt na rzecz Przemysłowej Spółdzielni Pracy "O".

W dniu 23 lipca 1985 roku I. D. i K. D. (córka S. D. i I. D.) wystąpiły do Urzędu Dzielnicowego Warszawa – Wola o przyznanie odszkodowania za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość.

Decyzją z dnia 27 stycznia 1986 roku Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego Warszawa – Wola na podstawie art. 104 k. p. a. oraz art. 89 ust. 1 i art. 90 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99) oddalił wniosek. W wyniku wniesionego odwołania Zastępca Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu m. st. Warszawy decyzją z dnia 20 marca 1986 roku na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k. p. a. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w pierwszej instancji.

Decyzją z dnia 30 listopada 1990 roku nieruchomość przy ul. [...] Wojewoda Warszawski przekazał Mennicy Państwowej w Warszawie w zarząd. Następnie, na podstawie art. 2 ust. 1, 2, 3 i 9 ustawy z dnia 29 września 1990 roku o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), art. 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oraz art. 104 k. p. a. decyzją z dnia 24 marca 1994 roku, stwierdził nabycie przez Mennicę Państwową prawa użytkowania wieczystego nieruchomości przy ul. [...] oraz własności budynków tamże posadowionych.

W dniu 12 lipca 1993 roku K. D. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 26 października oraz 7 grudnia 1963 roku z powodu rażącego naruszenia prawa.

Decyzją z dnia 21 lutego 1995 roku Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 157 § 1 i 2 i art. 158 § 1 k. p. a. stwierdził nieważność decyzji z dnia 26 października oraz 7 grudnia 1963 roku przyjmując, że akty te wydano z rażącym naruszeniem prawa.

Orzeczenie to zostało uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt IV SA 293/96 z dnia 19 listopada 1997 roku. W uzasadnieniu podano, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania, ponieważ organ nie zapewnił Mennicy Państwowej udziału w postępowaniu. Nadto wskazano na lakoniczność ustaleń rozstrzygnięcia w zakresie oznaczenia aktualnych właścicieli spornej nieruchomości oraz zakresu prawa użytkowania wieczystego na niej ustanowionego.

W dniu 20 marca 1998 roku Mennica Państwowa S. A. w Warszawie przeniosła na rzecz Mennicy Invest Spółka z o. o. prawo wieczystego użytkowania działki położonej przy ul. [...] w Warszawie, oznaczonej nr 110/1 o powierzchni 716 m 2 oraz własność znajdującego się na niej budynku.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 k. p. a. decyzją z dnia 15 września 1999 roku stwierdził nieważność decyzji z dnia 7 grudnia 1963 roku wskazując, że rozstrzygnięcie to wydano z rażącym naruszeniem prawa.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy na wniosek Mennicy Państwowej S. A. w Warszawie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia 25 maja 2000 roku na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k. p. a. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem o sygn. akt I SA 1300/00 z dnia 18 czerwca 2002 roku uchylił oba rozstrzygnięcia Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast podając w uzasadnieniu, iż w postępowaniu administracyjnym nie ustalono jednoznacznie, czy dawna działka o nr KW 6951 o powierzchni 2 021 m 2, która była przedmiotem zbycia w dniu 20 marca 1998 roku na rzecz Spółki z o. o. Mennica Invest, nie wchodzi w skład objętej postępowaniem nieruchomości. Nie wiadomo też, czy cała sporna nieruchomość znalazła się na obecnej działce 110/2. Obrót nawet częścią nieruchomości oznaczałby niemożliwość stwierdzenia nieważności decyzji. Nadto zalecono rozszerzenie postępowania nadzorczego także na decyzję z dnia 26 października 1963 roku, wydaną w przez organ I instancji oraz uwzględnienie w postępowaniu następców prawnych zmarłej w dniu 21 września 1963 roku S. D..

W wyniku kolejny raz przeprowadzonego postępowania administracyjnego Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stwierdził na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 k. p. a. nieważność decyzji z dnia 26 października oraz z dnia 7 grudnia 1963 roku, a w wyniku złożonego odwołania decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k. p. a. utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy.

W uzasadnieniu podał, że w postępowaniu w przedmiocie przyznania własności czasowej organy nie ustaliły okoliczności dotyczących przeznaczenia nieruchomości w obowiązujących planach zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniach obydwu decyzji wskazano, że nieruchomość położona jest na terenie przeznaczonym pod zabudowę przemysłową – zakład produkcyjny, podczas gdy w rzeczywistości w obowiązującym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego teren ów miała obejmować zabudowa wielorodzinna. Decyzje zatem wydano z rażącym naruszeniem art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, art. 44 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 roku o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. Nr 36, poz. 341 ze zm.) oraz art. 71 § 1 k. p. a. Działka o numerze ewidencyjnym 110/3 oznaczona numerem hipoteki 6951 znajduje się w użytkowaniu wieczystym Mennicy Państwowej S. A. w Warszawie na podstawie decyzji Wojewody Warszawskiego z dnia 24 marca 1993 roku. Nabycie prawa użytkowania wieczystego nie może być uznane za nieodwracalny skutek prawny. Prawa osób trzecich do nieruchomości stanowią przeszkodę w nabyciu przez państwową osobę prawną użytkowania wieczystego nieruchomości pozostającej w jej zarządzie.

Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła w dniu 20 września 2004 roku Mennica Państwowa S. A. w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] zarzucając naruszenie art. 7, 16 § 1 i 107 § 3 k. p. a.

W odpowiedzi na skargę z dnia 14 października 2004 roku Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględniając skargę przyjął, że Minister Infrastruktury nie wyjaśnił należycie istotnych okoliczności sprawy, czym naruszył art. 7, 77 k. p. a. Podkreślając samodzielność postępowania nieważnościowego podniósł, że organ nadzorczy nie wziął pod uwagę, że Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy odmówiło ustanowienia użytkowania wieczystego uzasadniając, że plan zagospodarowania przestrzennego przeznaczył teren nieruchomości pod zabudowę przemysłową – zakład produkcyjny, podczas gdy przedmiotowa działka przeznaczona była pod budownictwo wielorodzinne. W ocenie Sądu pierwszej instancji organ nie rozważył, czy w takiej sytuacji przeznaczenie nieruchomości dało się pogodzić z korzystaniem z niej przez dotychczasowego właściciela. Plan zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo wielorodzinne niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z faktycznym przeznaczeniem terenu. Brak uwzględnienia skutku tej sprzeczności dla wyników postępowania oraz celu zabudowy pod budownictwo przemysłowe oznacza, iż organ nie wykazał, że nastąpiło rażące naruszenie prawa, w szczególności że błąd w zaskarżonych decyzjach miał wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie sprawy, tj. że błąd miał charakter rażący.

Podstawę rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji stanowił art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p. p. s. a.

Od powyższego wyroku K. D., B. S., W. S. i A. S. wnieśli w dniu 14 marca 2005 roku skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości.

Podnieśli zarzut:

1. naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię, niewłaściwe

zastosowanie art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy poprzez przyjęcie, że:

a) postępowanie nadzorcze nie zostało właściwie przeprowadzone, ponieważ organ

nadzorczy nie wziął pod uwagę, że Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy odmówiło przyznania żądanego prawa uzasadniając, iż plan zagospodarowania przestrzennego przeznaczył teren nieruchomości pod zabudowę przemysłową – zakład produkcyjny, również Ministerstwo Gospodarki Komunalnej utrzymując w mocy orzeczenie organu I instancji wskazało na takie przeznaczenie nieruchomości w obowiązującym planie zabudowy, podczas gdy przedmiotowa działka była przeznaczona pod budownictwo wielorodzinne,

oraz, że Minister Infrastruktury w ramach postępowania nadzorczego:

b) powinien rozważyć, czy przeznaczenie nieruchomości dało się pogodzić z

korzystaniem z niej przez dotychczasowego właściciela,

c) powinien wziąć pod uwagę, jaki byłby skutek sprzeczności pomiędzy planem

zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo, a faktycznym przeznaczeniem terenu na cele przemysłowe dla wyników postępowania oraz czy cel zabudowy pod budownictwo przemysłowe da się pogodzić z wykorzystaniem nieruchomości pod zabudowę wielorodzinną,

2. naruszenia art. 7 i 77 k. p. a. poprzez przyjęcie, że Minister Infrastruktury w

postępowaniu nadzorczym nie wyjaśnił należycie istotnych okoliczności sprawy,

3. naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k. p. a. poprzez przyjęcie, że Minister Infrastruktury

nie wykazał, iż nastąpiło rażące naruszenie prawa, w szczególności, że błąd w zaskarżonych decyzjach wpływa na ostateczne rozstrzygnięcie sprawy, a zatem, że błąd był rażący,

4. naruszenia przepisów prawa procesowego w zakresie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p. p. s.

a. poprzez błędne przyjęcie, że Minister Infrastruktury wydając decyzje z dnia [...] oraz [...] dokonał naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy,

5. naruszenia art. 133 § 1 p. p. s. a. poprzez wydanie wyroku z przekroczeniem

materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.

W piśmie z dnia 19 kwietnia 2007r., złożonym na rozprawie, skarżący uzupełniając uzasadnienie wskazanej podstawy kasacyjnej podnieśli, że w związku ze śmiercią S. D., pozostali współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...] w Warszawie, poza I. D. – żoną zmarłego, nie brali udziału w postępowaniu, mimo że postępowanie zostało wszczęte z ich udziałem.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazali także na to, iż decyzje odmawiające prawa własności czasowej zostały wydane z rażącym naruszeniem także art. 44 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej o postępowaniu administracyjnym. Ponadto, postępowanie nadzorcze nie powinno zmierzać do ponownego wyjaśnienia stanu faktycznego i merytorycznego rozstrzygnięcia. Przedmiotem postępowania winno być jedynie ustalenie, czy decyzja ostateczna została wydana z wadami określonymi w art. 156 § 1 k. p. a.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną z dnia 19 kwietnia 2006 roku Mennica Państwowa S. A. w Warszawie wniosła o oddalenie środka odwoławczego oraz o zasądzenie na swą rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzutom skargi kasacyjnej nie można odmówić w części zasadności.

Z treści ustaleń poczynionych w sprawie wynika jednoznacznie, iż w decyzji z dnia 7 grudnia 1963r, nr [...] Ministra Gospodarki Komunalnej, utrzymującej w mocy orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy, z dnia 26 października 1963r. o odmowie ustanowienia na rzecz byłych właścicieli prawa użytkowania wieczystego na nieruchomości położonej przy ul. [...], przejętej w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), błędnie zostało przyjęte, iż nieruchomość ta zgodnie z ówcześnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, przeznaczona została pod budownictwo przemysłowe, co powodowało, iż dalsze wykorzystywanie jej przez dotychczasowych właścicieli było niemożliwe. W toku postępowania o stwierdzenie nieważności zostało bowiem ustalone, że w dacie wydawania wymienionych decyzji, przedmiotowa nieruchomość w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona była pod zabudowę wielorodzinną. Poza tym, organ odmawiając przyznania prawa użytkowania wieczystego nie określił na czym miałaby polegać sprzeczność dotychczasowego sposobu korzystania z nieruchomości z jej przeznaczeniem w obowiązującym planie zagospodarowania. Okoliczności powyższe stały się podstawą stwierdzenia nieważności wskazanych wyżej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt.2 k.p.a.

W tym miejscu podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 7 ust.2 wymienionego dekretu, wniosek byłego właściciela lub jego następców prawnych o przyznanie im prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym (obecnie użytkowania wieczystego), winien być przez gminę uwzględniony, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela dało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania (obecnie planu zagospodarowania przestrzennego). Podstawową okolicznością faktyczną, mającą znaczenie prawne dla załatwienia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego było zatem ustalenie przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego. Ustalenie tej okoliczności a następnie rozważenie, czy dotychczasowy sposób jej wykorzystywania da się pogodzić z jej przeznaczeniem w planie, powinny zostać dokonane w postępowaniu rozpoznawczym. Zaniechanie dokonania prawidłowych ustaleń bądź błędne ustalenia, stanowiły oczywiste naruszenie przepisów art. 44 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928r. o postępowaniu administracyjnym ( Dz.U. nr 36 z 1928r , poz. 341 ze zm.) w postępowaniu przed organem I instancji oraz art. 71 § 1 k.p.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania decyzji przez organ odwoławczy w toczącym się przed nim postępowaniu. W efekcie doprowadziło to, jak trafnie zauważył organ w decyzji stwierdzającej nieważność, do naruszenia przepisu art. 7 ust 2 wymienionego dekretu, przez odmowę jego zastosowania.

Uchylając decyzje w przedmiocie stwierdzenia nieważności, Sąd I instancji, nie zakwestionował przytoczonych wyżej oczywistych naruszeń prawa. Zarzucił jednak organowi orzekającemu, że nie rozważył, jakie skutki dla wyniku postępowania w przedmiocie przyznania prawa użytkowania wieczystego, miało błędne ustalenie w tym postępowaniu przeznaczenia gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Sądu, brak tych rozważań stanowił o uchybieniu przepisom art. 7 i art. 77 k.p.a. i prowadził do naruszenia przepisu art. 156 § 1, pkt 2 k.p.a. bowiem nie zostało wykazane, że błędy w decyzjach z 1963r. miały wpływ na wynik sprawy, a zatem że miały one charakter rażących.

Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić. Wynika bowiem z niego, iż Sąd I instancji, zmierza do nakazania organowi orzekającemu w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, odniesienie się do przesłanek ustanowionych w przepisie art. 7 ust.2 dekretu z 1945r., poprzez ocenę ich spełnienia bądź niespełnienia, w kontekście ustaleń poczynionych, co do rzeczywistego przeznaczenia nieruchomości przy ul. Waliców 11 w planie zagospodarowania przestrzennego. Inaczej mówiąc, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ orzekający zobowiązany będzie uwzględnić rzeczywiste przeznaczenie gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego, ocenić, czy wykorzystanie nieruchomości daje się pogodzić z przeznaczeniem w planie zagospodarowania przestrzennego i dopiero, gdyby tak było, będzie mógł uznać, że wskazane oczywiste naruszenia przepisów prawa mają charakter rażący, co uprawniać go będzie do wydania decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jest samodzielnym postępowaniem, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy dana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1k.p.a. W postępowaniu tym niedopuszczalne jest badanie co do istoty, sprawy zakończonej decyzją ostateczną, odnośnie której strona podnosi zarzut nieważności. Błędne ustalenie stanu faktycznego oraz podjęcie w oparciu o tak ustalony stan faktyczny decyzji na podstawie konkretnej normy prawa materialnego jest rażącym naruszeniem przepisów postępowania jak i prawa materialnego, w rozumieniu art. 156 § 1, pkt 2 k.p.a. Ocena skutków błędnych ustaleń faktycznych w kontekście treści określonej normy prawa materialnego, czego oczekuje Sąd I instancji, w rozpoznawanej sprawie, prowadziłaby w istocie do przeprowadzenia postępowania rozpoznawczego, co do wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego, a więc jego merytorycznego rozpoznania. Działanie takie byłyby sprzeczne, jak wyżej powiedziano, z istotą postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Trafnie zatem, wnoszący skargę kasacyjną podnieśli zarzut naruszenia przepisów art. 145 §1, pkt 1,lit.c p.p.s.a. w związku z art. 7, art.77 i art. 156§1, pkt 2 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 133 § 1 p.p.s.a. i jego uzasadnienia przytoczonego w uzasadnieniu skargi, stwierdzić należy, iż nie jest on zasadny. Wbrew wywodom zawartym w skardze, Sąd I instancji nie orzekał na podstawie materiału faktycznego, który nie znajdowałby się w aktach sprawy. Sąd nie badał też przesłanek przyznania własności czasowej, a jedynie zalecił przy ponownym rozpoznaniu sprawy ocenę skutków błędnych ustaleń faktycznych z punktu widzenia zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa. Trafnie natomiast skarżący zauważyli w piśmie uzupełniającym uzasadnienie podniesionego zarzutu naruszenia powołanego przepisu, iż w związku ze śmiercią S. D., zarówno Sądowi, jak i organom orzekającym w sprawie mimo, iż w aktach sprawy znajdowały się niezbędne dokumenty, umknęły kwestie związane z należytą reprezentacją stron w postępowaniu toczącym się w sprawie z wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego oraz kierowania decyzji do określonych osób. Zagadnienia te, powinny zostać uwzględnione przy ponownym rozpoznaniu sprawy, w kontekście norm postępowania administracyjnego obowiązujących w dacie wydawania tych decyzji oraz przesłanek stwierdzenia ich nieważności.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 203 pkt 2 p. p. s. a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a i pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).