Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 543/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2018-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia NSA Jerzy Krupiński – spr. Protokolant St. inspektor sądowy Grażyna Jankowska-Stykała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2018 r. sprawy ze skargi J. M. i T. M. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 28 września 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązków nałożonych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była skarga wniesiona przez J. M. i T. M. (dalej: "skarżący"), na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 28 września 2017 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim z dnia 25 lipca 2017 r., nr [...], wydaną w przedmiocie stwierdzenia wykonania przez K. M. (dalej też "inwestor") obowiązku nałożonego w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim (dalej też: "organ powiatowy") wszczął z urzędu, po otrzymaniu zawiadomienia skarżących, postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych przeprowadzonych przez inwestora w budynku mieszkalnym położonym w [...] pod nr [...].

W trakcie prowadzonego postępowania organ powiatowy podejmował szereg czynności wyjaśniających, uznając za jego stronę także skarżących. Kilkakrotnie też Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim wydawał decyzje, które były uchylane w trybie odwoławczym, a decyzją z dnia 18 grudnia 2012 r., nr [...], umorzył postępowanie w tej sprawie.

Następnie, na wniosek skarżących z dnia 13 maja 2013 r. Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji i decyzją z dnia 29 sierpnia 2013 r. stwierdził jej nieważność, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

W następstwie powyższego organ powiatowy ponownie prowadził postępowanie w sprawie robót budowlanych przeprowadzonych przez inwestora w budynku mieszkalnym w [...] pod nr [...]. Kilkakrotnie też w ramach tego postępowania wydawał decyzje, które były uchylane przez organ odwoławczy.

W wyniku kolejnego uchylenia, ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia 29 lipca 2016 r., nr [...], organ powiatowy nakazał inwestorowi, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (obecnie: Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), wykonanie i przedłożenie w dwóch egzemplarzach w siedzibie organu powiatowego: inwentaryzacji budowlanej powykonawczej oraz orzeczenia technicznego wykonanych przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi, wykonanych robót budowlanych polegających na przebudowie byłej stajni w związku ze zmianą sposobu jej użytkowania na kotłownię wraz z wybudowaniem komina i podłączeniem go do kotła centralnego ogrzewania, w terminie do dnia 23 września 2016 r.

W wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżących i po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia 28 października 2016 r., nr [...], Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu uchylił zaskarżoną decyzję w całości i działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego nakazał inwestorowi - w terminie do 31 grudnia 2016 roku: 1) wykonanie w dolnej części komina, w miejscu zamurowanego otworu wycierowego, otworu wycierowego zamykanego szczelnymi drzwiczkami; 2) wykonanie uchwytów metalowych na kominie w celu ułatwienia dostępu do wylotu komina; 3) przedłożenie w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim, w dwóch egzemplarzach, powykonawczej inwentaryzacji budowlanej oraz orzeczenia technicznego, sporządzonego przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi, dotyczących wykonanych robót, polegających na przebudowie budynku gospodarczego obejmujących wymurowanie komina ponad strop budynku gospodarczego i podłączenie kotła centralnego ogrzewania do komina wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na kotłownię. W uzasadnieniu organ wskazał, że wykonana przebudowa i zmiana sposobu użytkowania mogą zostać zalegalizowane na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, ponieważ stan wykonanego komina jest prawidłowy, co stwierdził w sprawie nie tylko organ powiatowy, ale również uprawniony podmiot - mistrz kominiarski i organ odwoławczy w wyniku przeprowadzonych oględzin. Organ powiatowy w zaskarżonej decyzji pominął jednak kwestię braku otworu wycierowego i dostępu do wylotu komina, w związku z czym należało uchylić zaskarżoną decyzję i orzec co do istoty w pełnym zakresie, niezbędnym do doprowadzenia przedmiotowego komina do stanu zgodnego z przepisami. Decyzja ta nie została zaskarżona do sądu administracyjnego.

Dnia 30 grudnia 2016 r. wpłynęło do organu powiatowego orzeczenie techniczne określające stan techniczny przedmiotowego budynku, sporządzone przez J. P., legitymującego się uprawnieniami budowlanymi nr [...]. W opracowaniu poddano ocenie szereg elementów budynku: fundamenty, ściany konstrukcyjne, posadzki, strop nad pomieszczeniem kotłowni, komin centralnego ogrzewania, wentylację, stolarkę otworową. Ustalono, że ich stan techniczny jest prawidłowy, w związku z czym orzeczono, że przedmiotowy budynek wraz z kominem są w dobrym stanie. Opracowanie zawiera również część graficzną w formie dwóch rzutów poziomych: pomieszczenia kotłowni i dachu kotłowni, na których zaznaczono umiejscowienie poszczególnych elementów obiektu.

Pismem z dnia 26 stycznia 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim zawiadomił strony o planowanej na 31 stycznia 2017 r. kontroli sprawdzającej wykonanie nałożonych obowiązków. Podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w tym dniu organ ustalił, że inwestor wykonał roboty budowlane polegające na: 1) wykonaniu drabiny metalowej na kominie zamontowanej za pomocą opasek metalowych okalających komin: 2) wykonaniu w dolnej części komina, wewnątrz kotłowni, otworu wycierowego o wymiarach 0,15m x 0,25 m, zamykanego szczelnymi drzwiczkami ceramicznymi. Stosownie do tego stwierdził też, że w całości wykonany został obowiązek nałożony w pkt 1 i 2 decyzji. Następnie, decyzją z dnia 21 marca 2017 r., nr [...], organ powiatowy, działając na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego na inwestora decyzją z dnia 28 października 2016 r.

Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli skarżący. W wyniku rozpoznania tego odwołania, decyzją z dnia 25 maja 2017 r., nr [...], Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że aktualnie prowadzone postępowanie ma na celu wyłącznie ocenę, czy inwestor wykonał nałożony na niego obowiązek. W jego ocenie, organ powiatowy naruszył art. 10 § 1 i art. 79 § 1 K.p.a., gdyż uniemożliwił skarżącym oraz ich pełnomocnikowi wzięcie udziału w oględzinach sprawdzających wykonanie nałożonego obowiązku, a to w związku z tym, że zawiadomienie o terminie oględzin wysłano dnia 26 stycznia 2017 r. i doręczono stronom w dniu 3 lutego 2017 r., tj. po dniu oględzin. Ponadto, w ocenie organu, przedłożone przez stronę orzeczenie techniczne było wadliwe i nie mogło być podstawą do stwierdzenia wykonania obowiązku, a to dlatego, że J. P., który sporządził przedłożoną ocenę techniczną, nie jest uprawniony do sporządzania tego rodzaju orzeczeń, jak również zakwestionowano zbyt dużą ogólność przedstawionej oceny.

Ponownie prowadząc postępowanie organ powiatowy, po zawiadomieniu stron pismem z dnia 7 czerwca 2017 r., w dniu 28 czerwca 2017 r., przeprowadził kontrolę wykonania obowiązku nałożonego decyzją z dnia 28 października 2016 r., a następnie pismem z dnia 7 lipca 2017 r. zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. W dniu 25 lipca 2017 r., działając na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, wydał decyzję nr [...], stwierdzającą wykonanie przez inwestora obowiązku nałożonego w decyzji z dnia 28 października 2016 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że podczas kontroli przeprowadzonej dnia 28 czerwca 2017 r. stwierdzono, że inwestor wykonał roboty budowlane polegające na: zamontowaniu do komina, za pomocą metalowych opasek okalających komin, metalowej drabinki w taki sposób, że ułatwia ona dostęp do wylotu komina oraz na wykonaniu w dolnej części komina otworu wycierowego (wyczystka), o wymiarach 15 x 25cm, zamykanego za pomocą szczelnych drzwiczek ceramicznych. Tym samym wykonany został w całości obowiązek nałożony w pkt 1 i 2 decyzji nr [...]. Zgodnie ze wskazaniem zawartym w decyzji organu odwoławczego z dnia 25 maja 2017 r., inwestor przedłożył również dokumenty stanowiące uzupełnienie dokumentacji złożonej w dniu 30 grudnia 2016 r. w postaci: orzeczenia technicznego sporządzonego przez mgr inż. T. S., posiadającego uprawnienia budowlane nr [...] i [...], a także protokołu nr [...] z okresowej kontroli obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego w [...] nr [...], przeprowadzonej w dniu 10 marca 2015 r. na podstawie art. 62 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego. Wobec tego organ powiatowy uznał, że inwestor obowiązek nałożony w decyzji wykonał w całości. Organ wskazał, że w przedłożonym orzeczeniu jego autor stwierdził, między innymi, iż budynek gospodarczy (kotłownia) i jego elementy konstrukcyjne są w stanie dobrym i obiekt nadaje się do dalszej eksploatacji, nie stwarzając jakiegokolwiek zagrożenia dla życia i zdrowia mieszkańców. W protokole z okresowej kontroli stwierdzono z kolei, że cała instalacja c.o. oraz przewody kominowe są w dobrym stanie technicznym i nie zostały stwierdzone w tym zakresie żadne nieprawidłowości. W trakcie prowadzonego postępowania, w szczególności podczas kontroli przeprowadzonych w dniach 8, 14, 15 i 16 marca 2016 r. nie stwierdzono natomiast, aby użytkowanie kotłowni mogło powodować zagrożenie dla życia i zdrowia osób przebywających wokół nieruchomości, w tym na nieruchomości sąsiedniej należącej do skarżących.

Skarżący wnieśli odwołanie od powyższej decyzji. Wskazując na wydanie decyzji z naruszeniem art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., podnieśli, że organ błędnie przyjął, iż K. M. wykonał w całości nałożony obowiązek, skoro przedłożone przez niego dnia 30 grudnia 2016 r. orzeczenie techniczne nie zostało sporządzone przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane. Ponadto odwołujący wywodzili, że sporny komin jest samowolą budowlaną i wobec tego powinna zostać wydana decyzja o jego rozbiórce.

Decyzją z dnia 28 września 2017 r., nr [...], Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, że w odwołaniu od decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 lub 2 Prawa budowlanego, strony postępowania mogą kwestionować jedynie to, co było przedmiotem rozstrzygnięcia w skarżonej decyzji, nie można natomiast podnosić zarzutów w stosunku do decyzji wcześniej wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, od której również służyły odpowiednie środki zaskarżenia (odwołanie, skarga do sądu administracyjnego). W niniejszej sprawie zakres dozwolonych zarzutów wyznacza treść sentencji decyzji z dnia 28 października 2016 r., wobec czego podnoszenie zarzutów dotyczących rozbiórki komina wykracza poza zakres postępowania w sprawie. Uznając, że organ powiatowy zebrał cały materiał dowodowy niezbędny do ustalenia stanu faktycznego sprawy i następnie go rozpatrzył, organ odwoławczy stwierdził, że w sposób szczegółowy sprawdzono i uzasadniono prawidłowe wykonanie drabinki i wyczystki. Organ powiatowy ocenił ponadto przedłożone orzeczenie techniczne i prawidłowo uznał, że zostało ono sporządzone przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. Wbrew twierdzeniom odwołania, zostało ono bowiem sporządzone przez T. S., legitymującego się uprawnieniami nr [...] i [...], a nie przez J. P. Akcentując, że protokół z kontroli przeprowadzonej w dniu 28 czerwca 2017 r. w sposób jednoznaczny wskazuje na wykonanie nakazanych decyzją robót budowlanych, a organ powiatowy zgromadził wymagane dokumenty i informował strony o każdej podejmowanej czynności oraz o prawie do wypowiadania się co do zebranych dowodów, organ odwoławczy uznał, że zarzut niewłaściwego, czy niepełnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy jest całkowicie bezpodstawny.

W skardze wniesionej na decyzję odwoławczą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, J. i T. M. zarzucili naruszenie art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że strona nie wykonała w terminie nałożonego na nią obowiązku. Wskazali, że J. P. sporządzający orzeczenie techniczne nie posiada w tym zakresie wymaganych uprawnień budowlanych, a w aktach brak jest postanowienia o przedłużeniu terminu. Wobec tego inwestor nie zrealizował nałożonego na niego obowiązku we wskazanym przez organ terminie. Tym samym konieczne było wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego komina i doprowadzenie budynku do stanu poprzedniego, co wynika z art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Skarżący podnosili również, że zadymianie z komina znacząco pogarsza ich samopoczucie i powoduje, że nie mogą w sposób normalny korzystać ze swojej nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżących złożone w sprawie opracowanie zostało sporządzone przez T. S., a nie przez J. P. Z akt wynika też, że inwestor zrealizował nałożony na niego obowiązek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność działania organu administracji publicznej, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a, uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku natomiast braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zakres kontroli sądu administracyjnego wyznaczają zatem nie zarzuty skargi, ale granice sprawy administracyjnej rozstrzygniętej przez organ zaskarżonym aktem. Tym samym sąd może uwzględnić skargę z powodu innych nieprawidłowości niż wskazane w skardze, jednak w zakresie dokonywanej oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie. Rozstrzyganie w granicach danej sprawy oznacza natomiast, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.

Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie, według wskazanych kryteriów, ocena legalności wykazała, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w jakimkolwiek stopniu pozwalającym na uwzględnienie skargi i wydanie orzeczenia na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa materialnego. Z tego też powodu uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uzasadniając tak dokonaną ocenę w pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 28 września 2017 r., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim z dnia 25 lipca 2017 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego i stwierdzającą wykonanie obowiązku nałożonego na inwestora decyzją z dnia 28 października 2016 r. Granice rozpoznawanej sprawy określało więc rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji, odnoszące się do rzeczywistego przedmiotu sprawy. Z tego też względu przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie nie mogła być, ani decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 28 października 2016 r., wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, ani kwestie dotyczące prawidłowości nakazów nałożonych na inwestora w celu doprowadzenie spornych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, gdyż wykraczałoby to poza granice niniejszej sprawy.

Wskazana decyzja, nakładająca obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, wydana została w innym postępowaniu administracyjnym i - co wymaga podkreślenia - nie była zaskarżona do sądu administracyjnego. Jest ona zatem prawomocna w rozumieniu art. 16 § 3 K.p.a. i wiąże organ w tym postępowaniu. Problematyka, której rozstrzygnięcie to dotyczy, należy do odrębnego etapu postępowania legalizacyjnego, poprzedzającego postępowanie zakończone decyzjami stanowiącymi aktualnie przedmiot oceny Sądu. W piśmiennictwie prezentowane jest stanowisko, które skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że w odwołaniu od decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego strony postępowania mogą kwestionować jedynie to, co było przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji. Nie można w odwołaniu tym podnosić zarzutów w stosunku do decyzji wcześniej wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, od której służyły środki zaskarżenia (por. A. Gliniecki [w:] Prawo budowlane. Komentarz pod red. A. Glinieckiego, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2014, wydanie 2, s. 686). Również w orzecznictwie podkreśla się, że postępowanie naprawcze uregulowane w art. 51 Prawa budowlanego jest dwuetapowe i najpierw organ nadzoru budowlanego nakłada na inwestora określone obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3, po czym sprawdza, czy te obowiązki zostały wykonane i w zależności od tego wydaje odpowiednią decyzję na podstawie art. 51 ust. 3 albo art. 51 ust. 4 lub ust. 5 Prawa budowlanego. Na drugim etapie postępowania naprawczego chodzi tylko o sprawdzenie, czy nałożone na inwestora obowiązki zostały wykonane, a nie o to, czy sprawa dotyczy samowoli budowlanej, czy też legalnej budowy z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1499/14, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podobny pogląd wyrażono również w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyroki: WSA w Szczecinie z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 1028/15; WSA w Olsztynie z dnia 9 października 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 773/12, WSA w Opolu z dnia 16 lutego 2017 r., sygn. akt II SA/Op 537/16 i z dnia 16 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Op 2/17).

Przypomnienia zatem wymaga, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane w związku ze stwierdzeniem organów, że inwestor wykonał obowiązki doprowadzenia wykonanych robót budowanych do stanu zgodnego z prawem, nałożone na niego decyzją Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 28 października 2016 r., poprzez: 1) wykonanie w dolnej części komina, w miejscu zamurowanego otworu wycierowego, otworu wycierowego zamykanego szczelnymi drzwiczkami; 2) wykonanie uchwytów metalowych na kominie w celu ułatwienia dostępu do wylotu komina; 3) przedłożenie w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w powiecie głubczyckim, w dwóch egzemplarzach, powykonawczej inwentaryzacji budowlanej oraz orzeczenia technicznego sporządzonego przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi, dotyczącego wykonanych robót polegających na przebudowie budynku gospodarczego przez wymurowanie komina ponad strop budynku gospodarczego i podłączenie kotła centralnego ogrzewania do komina oraz na zmianie sposobu użytkowania budynku gospodarczego na kotłownię. Przyjąć też trzeba, że decyzja będąca przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym jest jedynie konsekwencją opisanej wyżej decyzji z dnia 28 października 2016 r., albowiem stwierdza ona wywiązanie się przez inwestora z obowiązku nałożonego tą decyzją. Materialnoprawną podstawę działania organów w rozpoznawanej sprawie stanowił przepis art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję w przypadku wykonania obowiązku – stwierdzającą wykonanie obowiązku. Dodać należy, że stwierdzenie wykonania obowiązku i wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego powinno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, z uwzględnieniem przepisów regulujących kwestie dowodowe, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a., które zobowiązują do podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie faktów i udowodnionych okoliczności, poddanych następnie wszechstronnej analizie, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej i swobodnej oceny dowodów.

W badanej sprawie podstawową kwestią podlegającą kontroli jest zatem prawidłowość ustaleń organu w zakresie wykonania przez inwestora nałożonych na niego obowiązków. W ocenie Sądu, materiał dokumentacyjny sprawy jednoznacznie potwierdza, że inwestor wykonał obowiązki nałożone decyzją z dnia 28 października 2016 r. Dowody zostały zebrane i rozpoznane w sposób prawidłowy, zgodnie z wymogami proceduralnymi wynikającymi z przepisów K.p.a., pozwalając na dokonanie niezbędnych ustaleń faktycznych.

Na podstawie zapisów protokołu z kontroli wykonania obowiązku, przeprowadzonej w dniu 28 czerwca 2017 r. (po skutecznym powiadomieniu o jej terminie wszystkich stron postępowania) oraz materiału fotograficznego, stanowiącego załącznik do tego protokołu, należało przyjąć, że inwestor wykonał drabinę metalową na kominie, zamontował ją za pomocą opasek metalowych okalających komin oraz w dolnej części komina wykonał otwór wycierowy, zamykany szczelnymi drzwiczkami ceramicznymi. Stosownie też do tego należało uznać, że w całości wykonał obowiązek nałożony w pkt 1 i 2 decyzji z dnia 28 października 2016 r. Prawidłowo w zaskarżonej decyzji stwierdzono ponadto, że inwestor wykonał także obowiązek nałożony na niego pkt 3 wskazanej decyzji, związany z przedłożeniem wymaganej dokumentacji. W świetle zgromadzonych dowodów organ prawidłowo ocenił przedłożone orzeczenie techniczne uznając, że zostało ono sporządzone przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi.

Zauważyć należy, że pierwotnie, w dniu 30 grudnia 2016 r. inwestor przedłożył orzeczenie techniczne, z którego wynikało, że zostało ono sporządzone przez J. P. – technika budowlanego, nieposiadającego odpowiednich uprawnień, wymaganych do sporządzania orzeczeń technicznych. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, podczas kontroli przeprowadzonej dnia 28 czerwca 2017 r., przedłożone jednak zostało orzeczenie techniczne sporządzone, jak wynika z zamieszonego pod nim podpisu, przez T. S. – magistra inżyniera, posiadającego uprawnienia wymagane do sporządzenia takiej ekspertyzy technicznej. W dokumencie tym stwierdzono, że budynek gospodarczy (kotłownia) i jego elementy konstrukcyjne są w stanie dobrym i budynek nadaje się do dalszej eksploatacji oraz nie stwarza zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi. Ponadto w aktach administracyjnych znajduje się protokół sporządzony w dniu 25 lipca 2017 r. na okoliczność przyjęcia oświadczenia złożonego przez J. P., z którego wynika, że pomimo błędnej karty tytułowej, w której jako autora wskazano właśnie jego, przedłożone ponownie orzeczenie techniczne zostało sporządzone przez T. S. Należało więc uznać, że wobec przedłożenia wymaganej dokumentacji, sporządzonej przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane, inwestor zrealizował również obowiązek w zakresie pkt 3 decyzji z dnia 28 października 2016 r. Inwentaryzacja wykonanych robót została załączona do akt w toku pierwotnego rozpoznawania sprawy przez organ powiatowy i – jako że nie musiała być ona sporządzona przez osobę legitymującą się szczególnymi uprawnieniami – jest ona wystarczająca na użytek niniejszej sprawy, tym bardziej, że jest ona szczegółowa, poparta odpowiednimi rysunkami.

Mając na uwadze zarzut skargi dotyczący braku zrealizowania tego obowiązku w wyznaczonym przez organ terminie, wyjaśnić przy tym trzeba, że termin ustalony przez organ nadzoru budowlanego na postawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego ma charakter procesowy. Z uwagi na taki charakter jego określenie zostało pozostawione zatem do uznania organu, a jego upływ nie skutkuje wygaśnięciem określonych uprawnień, tak jak ma to miejsce w przypadku terminu materialnoprawnego. Oznacza to, że z chwilą upływu terminu zakreślonego przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nie wygasa obowiązek inwestora wykonania obowiązków nałożonych przez organ, stanowiący jednocześnie uprawnienie strony do ich wykonania. Jeżeli więc inwestor uchybił wyznaczonemu przez organ terminowi, ale wykonał nałożony na niego obowiązek, to wówczas samo niedochowanie terminu procesowego z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie może być samoistną podstawą do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 tej ustawy. Przyjąć należy, że skoro obowiązek wykonania przez inwestora określonych czynności nie wygasa, to w sytuacji, gdy strona czyni mu zadość nawet po upływie wyznaczonego terminu, organ ma obowiązek uwzględnić tę okoliczność. Dla dokonania oceny realizacji obowiązku decydujące znaczenie ma natomiast data wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego. Jeżeli bowiem inwestor uchybi wyznaczonemu przez organ terminowi, ale wykona nałożony na niego obowiązek przed wydaniem decyzji w przedmiocie stwierdzenia wykonania nałożonego obowiązku, to nie naraża się na negatywne konsekwencje w związku z niedotrzymaniem terminu, w postaci nakazu zaniechania dalszych robót budowlanych, rozbiórki obiektu lub jego części, albo doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Dopiero stwierdzenie niewykonania obowiązku przed wydaniem decyzji w trybie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego skutkuje podjęciem orzeczenia na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 tej ustawy.

Podkreślić należy, że decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku nie jest decyzją uznaniową. Jeśli zatem inwestor wykona obowiązek nałożony w decyzji wydanej na podstawie tego przepisu, to powinnością organu jest wydanie decyzji przewidzianej w art. 51 ust. 3 pkt 1. Tak też się stało w niniejszej sprawie. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika bezspornie, że przed wydaniem decyzji w trybie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego, wykonane zostały obowiązki nałożone na inwestora decyzją z dnia 28 października 2016 r. W konsekwencji prawidłowo, na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, stwierdzono wykonanie obowiązków wynikających z tej decyzji. Brak natomiast było podstaw do zastosowania art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, czego domagali się skarżący.

Na uwzględnienie, jak już wcześniej wyjaśniono, nie zasługiwała także argumentacja podważająca możliwość doprowadzenia spornych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Nie mogła ona bowiem podlegać ocenie Sądu na etapie badania decyzji wydanej w trybie art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Zakresem postępowania wyjaśniającego prowadzonego w trybie tego przepisu objęte jest wyłącznie ustalenie, czy został wykonany obowiązek określony w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Na tym etapie postępowania nie dochodzi zatem do sprawdzenia zasadności i prawidłowości nałożenia tego obowiązku.

Reasumując, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie organy dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy ocenił, zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, a ustalenia i ocena organów znalazły wyraz w uzasadnieniu decyzji. Prawidłowo w zaistniałych okolicznościach faktycznych zastosowano też art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, stwierdzając wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia 28 października 2016 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

-----------------------

10