Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 336/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2012-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski /spr./ Sędziowie WSA Tomasz Smoleń SO del. Jarosław Szaro Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu sportowego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej Gminy [...] kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WINB), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej: P.bud.), po rozpoznaniu odwołania E. P. i A. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: PINB) z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] o nałożeniu na Gminę [...] obowiązku sporządzenia i przedstawienia w terminie do 31 maja 2011 r. projektu budowlanego zamiennego zespołu obiektów sportowych w skład którego wchodzą: boisko piłki nożnej, ustawione 2 bramki oraz ogrodzenie, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, sporządzonego przez projektanta należącego do właściwej izby samorządu zawodowego oraz nałożeniu obowiązku wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, tj. podwyższenia istniejącego ogrodzenia do wysokości 4,00m od strony dróg gminnych działek nr 545/1, 920/6, 922/7 położonych w C., zamontowania brakujących furtek w istniejącym ogrodzeniu - uchylił w całości zaskarżoną decyzję i jednocześnie nakazał Gminie [...] rozbiórkę wykonanej części obiektu sportowego - boiska do gry w piłkę nożną zlokalizowanego na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C., poprzez rozbiórkę dwóch bramek oraz ogrodzenia o wysokości 5,1 Om i długości 100,27m.

Z uzasadnienia i akt administracyjnych wynika, że decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie [...] pozwolenia na budowę inwestycji pod nazwą "zespół obiektów sportowych, w skład którego wchodzą: boisko piłki nożnej, boisko piłki siatkowej, małe boisko treningowe, ławki trenerskie i zawodników rezerwowych, parkingi i przebudowa ogrodzenia na terenie obejmującym nieruchomości nr ewid.: 920/4, 920/3, 899/4, 899/5, 918/7 położone w C.". Po rozpoznaniu odwołania o tej decyzji Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2002 r., nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze.

Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2003 r. sygn. akt SA/Rz 2165/02 (sprostowanym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) z dnia 30 czerwca 2004 r. sygn. akt SA/Rz 2165/02), Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie (dalej: NSA-OZ), uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 r. oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...], ze względu na brak zapewnienia A. P. i E. P. udziału w prowadzonym postępowaniu.

W dniu 24 maja 2005 r. przeprowadzono kontrolę w terenie i stwierdzono istnienie boiska do gry w piłkę nożną, 2 bramek oraz przebudowanego ogrodzenia. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...], w oparciu o art. 50 ust. 1 pkt 1 Pr.bud., PINB wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy realizacji zespołu obiektów sportowych zlokalizowanych na działkach nr 920/4, 920/3, 899/4, 899/5, 918/7, 921/4, 922/2 w C., z powodu prowadzenia ich bez pozwolenia na budowę. Postanowienie to zostało uchylone w całości, a postępowanie umorzone postanowieniem WINB z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...].

W konsekwencji wstrzymania robót budowlanych, PINB decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 P.bud., zobowiązał Gminę [...] do przedłożenia w terminie do 28 lutego 2006 r. określonych dokumentów. Rozstrzygnięcie to zostało uchylone przez WINB decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Decyzja ta była przedmiotem kontroli przez WSA, który wyrokiem z dnia 26 października 2006 r., sygn. akt II SA/Rz 89/06, uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] listopada 2005 r. Sąd uzupełnił postępowanie dowodowe i wskazał, że po uchyleniu przez Sąd decyzji Starosty [...] o pozwoleniu na budowę, ponownie rozpatrzono wniosek Gminy [...] o udzielenie pozwolenia na budowę obiektów sportowych. Decyzją Starosty z dnia [...] października 2005 r., nr [...] umorzono postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla Gminy [...]. Decyzja ta uzyskała walor ostateczności w dniu 23 listopada 2005 r. Sąd wskazał, że brak było podstaw do wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej z dnia [...] listopada 2005 r.

W dalszej kolejności WINB decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2005 r., nr [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Również i to rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez E. P. i A. P. Sąd wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 292/07 uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2007 r. i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2005 r. WSA wskazał, że rozpoznając ponownie sprawę organy nadzoru budowlanego muszą ustalić zakres pozwolenia na budowę i dopiero konfrontując te ustalenia z faktycznie wykonanymi robotami budowlanymi, mogą wdrożyć właściwe postępowanie. Wcześniej, przed wydaniem wyroku, ponownie rozpatrując sprawę PINB postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...], działając w oparciu o art. 81 c ust. 2 P.bud., zobowiązał Gminę [...], jako inwestora boiska z obiektami towarzyszącymi, do przedłożenia operatu geodezyjno-pomiarowego działek położonych w C. ze znajdującym się na nich boiskiem do gry w piłkę nożną oraz ogrodzeniem, w terminie do 31 lipca 2007 r.

WINB postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] uchylił w/w postanowienie w całości, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z dnia 4 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 653/07 WSA oddalił skargę E. P. i A. P. na powyższe postanowienie. Ponownie rozpatrując sprawę PINB decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...], umorzył postępowanie w sprawie budowy boiska do gry w piłkę nożną, ustawionych 2 bramek oraz ogrodzenia zlokalizowanych na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C. Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] organ odwoławczy uchylił tę decyzję i jednocześnie nakazał gminie zaniechanie robót budowlanych wykonywanych przy budowie boiska do gry w piłkę nożną, 2 bramek oraz ogrodzenia zlokalizowanych na działkach nr 920/5,921/10, 899/4,922/7,920/3 położonych w C.

Po rozpoznaniu skargi A. P. i E. P., WSA wyrokiem z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt. II SA/Rz 503/08 uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję PINB z dnia [...] stycznia 2008 r. Sąd wskazał, że wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 292/07, uchylona została decyzja WINB z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] i poprzedzającą ją decyzja organu I instancji z dnia [...] września 2005 r., nr [...] a organ zobowiązany został do ustalenia zakresu udzielonego pozwolenia na budowę, od czego zależeć miało wdrożenie właściwego postępowania. Sąd wskazał, że w ponownie prowadzonym postępowaniu koniecznym będzie uzupełnienie materiału dowodowego o akta administracyjne sprawy zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...] w sprawie udzielenia pozwolenia i zatwierdzenia projektu budowlanego, celem wykonania wszystkich wytycznych zawartych w wyroku z dnia 28 sierpnia 2007 r. oraz ustalenie możliwie precyzyjnie daty wykonania robót budowlanych. Stwierdzone odstępstwa należy ocenić według przepisu art. 36a P.bud. Po wykonaniu zaleceń Sądu, PINB decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...] odstąpił od nakładania na Gminę [...] obowiązków wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1 - 2 P.bud. w sprawie wybudowanego przedmiotowego boiska zlokalizowanego na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C. Jednocześnie nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie boiska do gry w piłkę nożną wraz z 2 bramkami.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] WINB uchylił powyższą decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, ze względu na potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt. II SA/Rz 503/08. Skarga na tę decyzję została oddalona wyrokiem z dnia 23 czerwca 2010 r., sygn. akt. II SA/Rz 96/10.

W dniu 9 listopada 2010 r. przeprowadzona została kontrola na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C. Stwierdzono, że boisko o nawierzchni trawiastej posiada wymiary 55,90m x 93,60m, usytuowane jest w odległości: 12,05m - 13,40m od budynku Ochotniczej Straży Pożarnej w C. zlokalizowanego na działce nr 922/13, 24,60m od budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr 923/1, 26,90m od budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr 336, 29,60m od budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr 918/3. Boisko usytuowane jest na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3, ogrodzone od strony drogi gminnej od strony północno - zachodniej oraz od strony działek drogowych od strony południowo-zachodniej. Ogrodzenie o wysokości 1,50m jest wykonane z siatki ogrodzeniowej rozciągniętej pomiędzy stalowymi słupkami. Od strony południowo-zachodniej ogrodzenie zostało podniesione do wysokości 5,1 Om na długości 100m. W ogrodzeniu od strony południowo-zachodniej pozostawiono miejsce na furtki wejściowe na teren obiektu, których nie zamontowano.

Na podstawie przeprowadzonej kontroli PINB decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], działając w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 51 ust. 7 P.bud., nałożył na Gminę [...] obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do 31 maja 2011 r. projektu budowlanego zamiennego zespołu obiektów sportowych w skład którego wchodzą: boisko piłki nożnej, ustawione 2 bramki oraz ogrodzenie, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, sporządzonego przez projektanta należącego do właściwej izby samorządu zawodowego oraz nałożył obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, tj. podwyższenia istniejącego ogrodzenia do wysokości 4,00m od strony dróg gminnych działek nr 545/1, 920/6, 922/7 położonych w C., zamontowania brakujących furtek w istniejącym ogrodzeniu.

W odwołaniu A. P. i E. P. podniosły, że decyzja narusza ich interes prawny, zaś organ I instancji nie respektuje wyroków NSA i WSA w Rzeszowie oraz przepisów k.p.a. Podały, że budowę stadionu rozpoczęto w 1999 r. na działkach nr 920/4, 922/2, 921/4, 22 maja 1999 r. ogrodzono teren, a bramki wstawiono 28 maja 2001 r. Od maja 2001 r. stadion faktycznie został przekazany do eksploatacji. Gmina [...] uzyskała pozwolenie na budowę stadionu na postawie decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r., ponad rok po ukończeniu budowy i rozpoczęciu użytkowania. W sierpniu 2002 r. wykonano jedynie podwyższenie ogrodzenia działek 922/2 i 921/4. Ich zdaniem organ winien zgodnie z art. 48 P.bud. nakazać rozbiórkę wykonanej samowoli. Nieprawdą jest, że roboty budowlane wykonano w okresie, gdy obowiązywały warunki w/w pozwolenia na budowę (które wyeliminowane zostało w dniu [...] grudnia 2003 r.), gdyż te były wykonane w 2001 r. Zgodnie z art. 51 ust. 1 P.bud., na wydanie zaskarżonej decyzji PINB miał czas dwa miesiące od daty wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 P.bud., a którego nie wydał po 9 grudnia 2003 r. Zaskarżona decyzja, która faktycznie stanowi kolejną próbą legalizacji samowoli budowlanej, wydaje się spóźniona i niezgodna z prawem budowlanym. Nadto organ I instancji nie był uprawniony do wydania dziennika budowy, a kierownik budowy nie był uprawniony do wpisów w dzienniku budowy. Podwyższone ogrodzenie nie spełnia swej roli, piłki przelatują ponad ogrodzeniem i wpadają w głąb ich posesji. W 2002 r. nie zostały uznane za stronę w toczącym się postępowaniu o pozwolenie na budowę zespołu obiektów sportowych. Wyrok NSA-OZ sygn. akt SA/Rz 2165/02 potwierdził zasadność uznania ich za stronę w postępowaniu. Twierdzenia PINB, że jakiekolwiek prace budowlane zostały wykonane w czasie obowiązywania decyzji o pozwoleniu na budowę są błędne, ponieważ decyzja ta została wydana z naruszeniem ich interesu prawnego. Starosta rozpatrując ponownie wniosek gminy w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę umorzył postępowanie. Odwołujące podały, że wydana decyzja stoi w sprzeczności z pismem Wójta Gminy [...] z dnia 17 lipca 2008 r. zawierającym informację, że teren obejmujący działki nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a to potwierdza fakt samowolnego użytkowania terenu, który nie uwzględnia sportu i rekreacji. Usytuowanie boiska sportowego powinno spełniać warunki prawa budowlanego, sanitarne, odpowiedniej odległości od działki sąsiedniej, warunki przeciwpożarowe. Wniosły o wydanie zakazu użytkowania przedmiotowego obiektu oraz rozbiórki samowoli budowlanej.

Organ odwoławczy po uzyskaniu informacji, że działki nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położone w C. nie są objęte obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz uzyskaniu kopii decyzji Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r., znak: [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą "zespół obiektów sportowych na działce nr 920/4, 899/4, 920/3, 899/5, 918/7 w C." dla Gminy [...] reprezentowanej przez Zarząd Gminy, a także po przeprowadzeniu w dniu 28 czerwca 2011 r. na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C. rozprawy administracyjnej, połączonej z oględzinami, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., uchylił decyzję organu I instancji i jednocześnie nakazał gminie rozbiórkę wykonanej części obiektu sportowego - boiska do gry w piłkę nożną zlokalizowanego na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C., poprzez rozbiórkę dwóch bramek oraz ogrodzenia o wysokości 5,10m i długości 100,27m.

W uzasadnieniu wskazał, że w toku rozprawy A. P. złożyła do protokołu kopię aktu zgonu E. P. (zmarł 15 września 1998 r.). Z aktu notarialnego Nr [...] Repertorium A Nr [...] wynika, że na rzecz E. i A. P. ustanowiono służebność osobistą mieszkania, polegającą na prawie korzystania z domu mieszkalnego i budynku gospodarczego na działce nr 923/1 w C. Służebność ta wygasa z chwilą śmierci uprawnionego i nie podlega dziedziczeniu, zatem nie ma przeszkód do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Przechodząc do meritum sprawy WINB podał, że decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Gmina [...] uzyskała pozwolenie na budowę inwestycji pod nazwą "zespół obiektów sportowych w skład którego wchodzą: boisko piłki nożnej, boisko piłki siatkowej, małe boisko treningowe, ławki trenerskie i zawodników rezerwowych, parkingi i przebudowa ogrodzenia na terenie obejmującym nieruchomości nr ewid.: 920/4, 920/3, 899/4, 899/5, 918/7 położone w C.". Z akt sprawy wynika, że lokalizacja boiska do gry w piłkę nożną, zamontowanych dwóch bramek i wykonanego ogrodzenia jest inna niż projektowana i obejmuje działki (posiadające w czasie wykonywania robót numery 921/4 i 922/2), które nie były objęte pozwoleniem na budowę. Organ ustalił, że numeracja działek uległa zmianie. Boisko do gry w piłkę nożną z zamontowanymi 2 bramkami i wykonanym ogrodzeniem usytuowane jest na działkach posiadających obecnie nr 920/5, 920/3, 899/4, 921/10, 922/7. Z akt sprawy wynika, że pozwolenie na budowę nie obejmowało działek posiadających obecnie nr 921/10, 922/7. Ponieważ lokalizacja przedmiotowego obiektu sportowego wraz z bramkami i ogrodzeniem jest inna, niż projektowana i obejmuje działki nie objęte pozwoleniem na budowę i jest niezgodna z zatwierdzonym decyzją Starosty z dnia [...] czerwca 2002 r. projektem zagospodarowania terenu i projektem budowlanym, dlatego doszło do odstąpienia od warunków udzielonego pozwolenia na budowę. Tego typu odstępstwa zaliczane są do istotnych w rozumieniu art. 36a ust. 5 pkt 1 P.bud. Inwestor wykonał także inne, niż projektowane, ogrodzenie. Zgodnie z dokumentacją projektową na odcinkach sąsiedztwa z drogą gminną (działka nr 545/1) oraz działką drogową (posiadającą wówczas nr 921/4), ogrodzenie winno być podwyższone do wysokości 4,Om. Podwyższenie miało polegać na przedłużeniu istniejących stalowych słupów ogrodzenia do żądanej wysokości oraz na rozpięciu między nimi dodatkowych pasów siatki ogrodzeniowej. W ogrodzeniu tym przewidziano dwa wjazdy z bramkami w narożniku północno- zachodnim od strony działki drogowej oraz w narożniku północno-wschodnim od strony drogi gminnej. W rzeczywistości inwestor w odległości 0,35m od ogrodzenia istniejącego o wysokości 1,50m w kierunku własnej działki, wybudował dodatkowe ogrodzenie o wysokości 5,1 Om na długości 100,27m, które jest wykonane ze słupków stalowych i rozciągniętej pomiędzy nimi siatki ogrodzeniowej od wysokości ponad terenem równej w przybliżeniu wysokości słupków ogrodzenia niższego wynoszącej 1,74 i 1,84m oraz rozciągniętych pomiędzy słupkami linek stalowych powyżej siatki do wysokości 5,1 Om. Słupki stalowe ogrodzenia wyższego są połączone ze słupkami niższego ogrodzenia za pomocą kątowników stalowych (po 2 szt.), które są przyspawane. W niższym ogrodzeniu od strony południowo-zachodniej występują dwa otwory, niezabezpieczone siatką ogrodzeniową i nieposiadające bramek. Od strony drogi gminnej od strony północno-zachodniej w niższym ogrodzeniu znajduje się 1 otwór niezabezpieczony siatką ogrodzeniową i nieposiadający bramki. Od strony północno- wschodniej teren boiska nie jest ogrodzony. W istniejącym niższym ogrodzeniu w narożniku północno-zachodnim jest dwuskrzydłowa bramka o szerokości 4,26m. Projekt budowlany nie przewidywał wykonania furtek w istniejącym ogrodzeniu w miejscach, gdzie obecnie znajdują się dwa otwory w tym ogrodzeniu od strony południowo-zachodniej oraz jeden otwór od strony północno-zachodniej. WINB wskazał, że inwestor po wydanym przez NSA-OZ wyroku z dnia 9 grudnia 2003 r., sygn. akt SA/Rz 2165/02 nie kontynuował robót budowlanych. W związku z wyeliminowaniem z obrotu prawnego pozwolenia na budowę, roboty budowlane wykonane na podstawie tego pozwolenia potraktowano jako roboty zakończone i nie wstrzymywano ich postanowieniem. Skoro roboty budowlane, które są przedmiotem postępowania zostały zakończone, zatem wydawanie postanowienia na podstawie art. 50 ust. 1 P.bud. było zbędne. Przy związaniu oceną zawartą w wyroku WSA z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 503/08, istniała więc podstawa do wydaniał jednej z trzech decyzji przewidzianych w art. 50 ust. 1 P.bud. Powołując się na treść tego przepisu, obowiązującego w dacie orzekania przez organ I instancji WINB podał, że przepis ten stanowi o trzech wzajemnie wykluczających się sposobach prowadzenia postępowania naprawczego wobec robót budowlanych prowadzonych w warunkach wskazanych w art. 50 ust. 1 P.bud. W rozpoznawanej sprawie zachodzi przypadek określony w art. 50 ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Zdaniem organu odwoławczego powołana przez organ I instancji podstawa prawna, tj. art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 51 ust. 7 P.bud. nie mogła mieć zastosowania. Ograniczenie w powołanym przez organ I instancji przepisie art. 51 ust. 7 P.bud. prawa do odpowiedniego zastosowania tylko ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3, wyklucza możliwość wydania w tym trybie nakazu określonego w art. 51 ust. 1 pkt 3, tj. zobowiązania inwestora do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 jest możliwe tylko wówczas, gdy w obrocie prawnym pozostaje niewadliwe pozwolenie na budowę. Tak jednak w sprawie nie jest, gdyż NSA-OZ wyrokiem z dnia 9 grudnia 2003 r., sygn. akt SA/Rz 2165/02 uchylił m.in. decyzję Starosty z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...], którą udzielono pozwolenia na budowę. Mając na uwadze treść art. 5 ust. 1 pkt 9 P.bud., nie jest możliwe także wydanie decyzji określonej w art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., gdyż obecnie działki nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 w C., na których usytuowany jest przedmiot postępowania, nie są objęte obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i brak jest obowiązującej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. Nie można zatem stwierdzić zgodności przedmiotowej inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym. Nadto ogrodzenie boiska nie spełnia swojej funkcji. Piłki w czasie użytkowania boiska przelatują i wpadają w głąb posesji odwołujących (co zostało udokumentowane). Przedmiotowa inwestycja ma niewątpliwie negatywny wpływ na nieruchomość odwołujących nr 923/1. Podano, że w dacie wykonania przedmiotowych robót budowlanych także na działkach posiadających wówczas nr 921/4 i 922/2, które nie były objęte pozwoleniem na budowę, działka nr 923/1 sąsiadowała bezpośrednio z tymi działkami. Dopiero później decyzją Wójta z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...] dokonano podziału działek m. in. nr 921/4 i 922/2 na nowe działki. Nadto od strony drogi gminnej nie podwyższono ogrodzenia do wysokości 4,0 m, a w niższym ogrodzeniu znajduje się 1 otwór nie zabezpieczony siatką ogrodzeniową i nie posiadający bramki. Od strony północno- wschodniej teren boiska nie jest w ogóle ogrodzony. Wykonane ogrodzenie nie wypełnia założonej funkcji, a przedmiotowa inwestycja stwarza także zagrożenie dla użytkowników drogi gminnej. W rozpatrywanym przypadku wykonane przedmiotowe roboty budowlane polegające na montażu dwóch bramek i budowie ogrodzenia przez gminę spowodowały naruszenie uzasadnionych interesów osób trzecich, tj. odwołujących się. Zatem nie ma możliwości zalegalizowania wykonanych robót budowlanych. Podano, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą "zespół obiektów sportowych na działce nr 920/4, 899/4, 920/3, 899/5, 918/7 w C." dla Gminy [...] reprezentowanej przez Zarząd Gminy, która obowiązywała w chwili opracowywania projektu budowlanego, była ważna przez okres dwóch lat od dnia, kiedy stała się ostateczna, tj. do 26 lutego 2004 r. Zatem decyzja potwierdzającą, że w/w zamierzenie inwestycyjne nie jest sprzeczne z ustaleniami planu miejscowego już nie obowiązuje i nie stanowi obecnie przepisów o planowaniu przestrzennym. Ponadto decyzja ta została wydana na ww. zamierzenie inwestycyjne, które nie obejmowało działek posiadających wówczas nr 921/4 i 922/2, a obecnie nr 921/10, 922/7, natomiast z akt wynika, że część tych działek została włączona do obiektu sportowego. Także pozwolenie na budowę nie obejmowało tych działek. Wobec tego jedynym możliwym sposobem doprowadzenia zaistniałego stanu faktycznego do stanu zgodnego z prawem jest zastosowanie dyspozycji zawartej w art. 51 ust. 1 pkt 1 P.bud. i nakazanie rozbiórki wykonanej części obiektu sportowego - boiska do gry w piłkę nożną zlokalizowanego na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C. poprzez rozbiórkę dwóch bramek oraz ogrodzenia o wysokości 5,1 Om i długości 100,27m. Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśniono, że wydana decyzja rozstrzyga o losach wykonanej w sierpniu 2002 r. części obiektu sportowego - boiska do gry w piłkę nożną zlokalizowanego na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C., zamontowanych dwóch bramek oraz wybudowanego ogrodzenia o wysokości 5,10m i długości 100,27m. Natomiast decyzją z dnia [...] lipca 1999 r., nr [...] PINB rozstrzygnął sprawę samowolnej budowy ogrodzenia działki nr 920/4 położonej w C. od strony drogi gminnej relacji "[...] nakazując gminie dokonać rozbiórkę samowolnie realizowanego ogrodzenia w/w nieruchomości od strony drogi gminnej nr 545/1, która została wykonana zgodnie z protokołem oględzin z dnia 24 września 1999 r. PINB decyzją z dnia [...] listopada 2001 r., nr [...] rozstrzygnął również sprawę samowolnie wykonanych 2 bramek do gry w piłkę nożną zlokalizowanych na działce nr 920/4 położonej w C., nakazując gminie dokonać ich rozbiórki, która także została wykonana zgodnie z protokołem oględzin z dnia 22 lutego 2002 r.

W skardze na tę decyzję Gmina [...] wniosła o jej uchylenie, jako naruszającej prawo i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie interesów strony skarżącej poprzez błędną interpretację art. 5 ust. 1 pkt 9 oraz art. 51 ust. 1 P.bud. i podała, że twierdzenia odwołujących o uciążliwości obiektu związanego z jego użytkowaniem, wykonanego i ogrodzonego boiska, mają charakter wyłącznie subiektywny, co nie wystarcza do przyjęcia tezy o jego uciążliwości. Nawet jeśli sąsiedztwo boiska sportowego powoduje pewne zakłócenia w korzystaniu z nieruchomości sąsiedniej, to zdarzenia te są sporadyczne i nie powinny skutkować wydaniem zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca przynała, że istotnie w przedmiotowej sprawie miało miejsce odstępstwo od wydanego przez Starostę pozwolenia na budowę z dnia [...] czerwca 2002 r., to jednak wskutek wysiłków strony skarżącej w toku kolejnych postępowań, boisko mogło zostać doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Wykonane roboty należy traktować jako roboty zakończone. Strona skarżąca nie powinna zostać obciążona skutkami przewlekłego postępowania (wskutek upływu czasu decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] lutego 2002 r. nie można traktować jako część przepisów o planowaniu przestrzennym). Błędy proceduralne organów nadzoru budowlanego winny obciążać te organy, a nie skarżącą. Gmina potrzymała swój wniosek o zamiarze legalizacji dotychczasowych robót i doprowadzeniu ich do stanu zgodnego z prawem. Przedmiotowy obiekt ze względów społecznych ma duże znaczenie dla wspólnoty gminnej.

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga jest uzasadniona.

I. Z akt wynika następujący stan faktyczny:

1. decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie [...] pozwolenia na budowę inwestycji pod nazwą "zespół obiektów sportowych, w skład którego wchodzą: boisko piłki nożnej, boisko piłki siatkowej, małe boisko treningowe, ławki trenerskie i zawodników rezerwowych, parkingi i przebudowa ogrodzenia na terenie obejmującym nieruchomości nr ewid.: 920/4, 920/3, 899/4, 899/5, 918/7 położone w C.". Po rozpoznaniu odwołania od tej decyzji Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2002 r., nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. Decyzje te uchylone zostały wyrokiem NSA OZ w Rzeszowie z dnia 9 grudnia 2003 r. sygn. akt SA/Rz 2165/02.

2. W dniu 2 września 2004 r. inwestycja była w trakcie realizacji; stwierdzono podczas kontroli wykonanie 2 bramek do gry w piłkę nożną oraz ogrodzenia przebudowanego do wysokości 4,00m; w dacie oględzin na terenie boiska nie były prowadzone żadne roboty budowlane /akta I instancji T.l. k.87/. Stan ten, w tym brak kontynuowania robót, potwierdzono podczas oględzin w dniu 24 maja 2005 r. /k.103 akt j.w./.

3. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. PINB, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 P.bud. nakazał wstrzymać roboty budowlane przy realizacji przedmiotowego boiska /k.113/. Następnie decyzją z dnia [...] września 2005 r. nałożył obowiązek przedstawienia dokumentacji w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem /k. 114/. W dniu [...] listopada 2005 Wojewoda uchylił postanowienie PINB z [...] lipca 2005r. i umorzył postępowanie /k. 115/; w konsekwencji, uchylił decyzję PINB z dnia [...] września 2005r. i sprawę przekazał organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia / decyzja WINB z [...] listopada 2005 r. K.117/. Decyzja ta została uchylona wyrokiem WSA z dnia 26 października 2006 r. sygn. II SA/Rz 89/06, wobec naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. /k.133, T. II akt adm. I instancji/.

4. Ostateczną decyzją z dnia [...] października 2005 r. Starosta [...] umorzył postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę boiska wraz z towarzyszącymi obiektami na działkach nr 920/4, 899/4, 929/3, 899/5 i 918/7 położonych w C., wobec prowadzenia w tym przedmiocie postępowania przez organy nadzoru budowlanego /k. 125 akt j.w./.

5. Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. WINB uchylił decyzję PINB z dnia [...] września 2005 r. i sprawę przekazał organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia /k.136 akt j.w./. Wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2007 r. sygn. II SA/Rz 292/07 tut. Sąd uchylił decyzję WINB z dnia [...] lutego 2007 r. i poprzedzającą ją decyzje PINB z [...] września 2005 r. W uzasadnieniu WSA stwierdził, że "orzekanie o samowoli jest możliwe tylko w sytuacji, gdy organ jednoznacznie ustali co jest objęte pozwoleniem i w jakim zakresie Gmina [...], jako inwestor obiektów sportowych, działa poza pozwoleniem. Do chwili, gdy ten aspekt sprawy nie zostanie przesądzony trudno w ogóle rozstrzygać kwestię samowoli budowlanej. Rozpoznając sprawę ponownie organy nadzoru budowlane muszą ustalić zakres pozwolenia na budowę i dopiero konfrontując te ustalenia z faktycznie wykonanymi robotami mogą wdrożyć właściwe postępowanie".

6. Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. PINB umorzył postępowanie w sprawie budowy przedmiotowego boiska /k. 181 akt j.w./. WINB decyzję tę uchylił i jednocześnie nakazał Gminie [...] zaniechanie robót budowlanych wykonywanych przy budowie boiska /decyzja z dnia [...] czerwca 2008 r. /k.196 akt j.w./. Oba rozstrzygnięcia uchylone zostały wyrokiem z dnia 19 lutego 2009 r. sygn. II SA/Rz 503/09, gdyż nie zostały zrealizowane wytyczne zawarte w wyroku sygn. II SA/Rz 292/07 /k.217 akt j.w./.

7. W dniu 9 listopada 2010 r. przeprowadzono czynności kontrolne i sporządzono szkic sytuacyjny; m.in. materiał ten legł u podstaw decyzji PINB z dnia [...] grudnia 2010 r. zobowiązującej Gminę [...] do przedstawienia projektu zamiennego zespołu obiektów sportowych oraz wykonania robót w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem /k. 263 akt j.w./. W związku z odwołaniem skarżących, WINB przeprowadził w dniu 26 czerwca 2011 r. rozprawę administracyjną, która odbyła się na terenie boiska; do protokołu rozprawy sporządzono szkic sytuacyjny /k. 554-561, T. II akt adm. II instancji/. Tak uzupełniony materiał dowodowy stanowił podstawę decyzji z dnia [...] lutego 2012 r. nakazującej rozbiórkę ogrodzenia i bramek na boisku w C. /k. 578 akt j.w./; decyzja ta stanowi przedmiot skargi.

II. Podejmując reformatoryjne rozstrzygnięcie na podstawie art. 51 ust. 1 P.bud. organ odwoławczy stwierdził, że w stanie faktycznym sprawy nie było możliwe, jak to uczynił PINB, wydanie decyzji mającej oparcie w przepisie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.bud., a więc nałożenia obowiązku sporządzenia projektu zamiennego dla przedmiotowej inwestycji. Jest to konsekwencją art. 51 ust. 7 P.bud. który stwierdza, że przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić, skoro roboty budowlane zostały zaprzestane jeszcze we wrześniu 2004 r. i po tej dacie nie były kontynuowane, a postępowanie naprawcze w sposób prawidłowy wdrożone zostało po wyeliminowaniu decyzji o pozwoleniu na budowę boiska /wyrok sygn. SA/Rz 2165/02/, przy uwzględnieniu wytycznych wynikających z wyroku WSA z dnia 28 sierpnia 2007 r. sygn. II SA/Rz 292/07. W tym miejscu zaznaczyć należy, że z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. z 2012 r. poz.270, dalej: p.p.s.a./, wskazania co do dalszego postępowania zawarte w tym orzeczeniu wiązały organy nadzoru budowlanego i wiążą Sąd w składzie rozpoznającym sprawę. Zatem po ustaleniu zakresu pozwolenia na budowę /co inwestor mógł zrealizować/ oraz faktycznie wykonanych robót, a więc w jakim zakresie Gmina [...], jako inwestor obiektów sportowych, działa poza pozwoleniem, organy nadzoru budowlanego były uprawnione do podjęcia jednej z dwóch decyzji:

1) nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo

2) nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania /art. 51 ustl. 1 pkt 1 i 2 P.bud./.

WINB, uchylając decyzję organu I instancji, nakazał rozbiórkę wykonanej części obiektu sportowego - boiska do gry w piłkę nożną zlokalizowanego na działkach nr 920/5, 921/10, 899/4, 922/7, 920/3 położonych w C., poprzez rozbiórkę dwóch bramek oraz ogrodzenia o wysokości 5,10m i długości 100,27m. W postępowaniu naprawczym zastosował więc najdalej idący środek - likwidację odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę, w ramach którego inwestor realizował roboty budowlane. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ powołał art. 5 ust. 1 pkt 9 P.bud., przewidujący poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, uzasadnionych interesów osób trzecich.

W orzecznictwie przyjmuje się, że w celu oceny, czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 P.bud. konieczne jest ustalenie, czy wzniesienie danego obiektu budowlanego odpowiada warunkom techniczno- budowlanym i czy nie powoduje pogorszenia warunków sanitarnych oraz uciążliwości dla otoczenia /wyrok NSA z dnia 1 lipca 2011 r. sygn. II OSK 1319/10, LEX nr 1083600/. Przyjmuje się też, że o naruszeniu uzasadnionego interesu osób trzecich na etapie udzielania pozwolenia na budowę można mówić tylko wówczas, gdy zostały naruszone konkretne przepisy obowiązujące w budownictwie, w tym przepisy techniczno-budowlane /wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 26 listopada 2010 r. sygn. II SA/Rz 486/10, LEX 754610/. Podkreśla się również, że ochrona takich interesów w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której to osoby trzecie, a nie inwestorzy - właściciele nieruchomości, na której mają powstać planowane inwestycje, decydować będą o dopuszczalności wybudowania obiektów budowlanych, miejscu posadowienia takich obiektów, rodzaju obiektu budowlanego /np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2010 r. sygn. II OSK 465/09, LEX nr 577666/. Przy takim rozumieniu "interesu osób trzecich" na etapie udzielania pozwolenia na budowę, w analogiczny sposób przepis art. 5 P.bud. należy stosować w postępowaniu naprawczym, w szczególności gdy postępowanie to zakończone zostaje decyzją o nakazie rozbiórki.

W rozpoznawanej sprawie WINB nakazując rozbiórkę boiska, a to 2 bramek i ogrodzenia, nie wskazał konkretnych przepisów, które zostały naruszone. Dotyczy to przede wszystkim nakazu rozbiórki bramek na boisku, które przewidywał zatwierdzony projekt budowlany, a które - w świetle dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego - wykonane zostały najprawdopodobniej zgodnie z zatwierdzonym projektem. Jeżeli więc bramki wykonano zgodnie z pozwoleniem na budowę, to nakaz ich rozbiórki orzeczono z naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 P.bud.

Jeśli chodzi o ogrodzenie, to takowe projekt budowlany przewidywał ale przy innym sposobie realizacji /vide: projekt, opis techniczny 1.44., T. I akt adm. II instancji/. Natomiast co do jego umiejscowienia, brak jest w tym zakresie jednoznacznych ustaleń - czy ogrodzenie wybudowano zgodnie z pozwoleniem na budowę, tj. w miejscu przewidzianym projektem zagospodarowania terenu, czy też lokalizacja ogrodzenia jest inna. Zatem sam fakt wykonania ogrodzenia w inny sposób, niezgodny z opisem technicznym, a nadto bez odniesienia do przewidzianego w projekcie przebiegu, nakaz rozbiórki czyni przedwczesnym. Dopiero ustalenie, że ogrodzenie usytuowane jest w innym miejscu, niż przewidywał projekt, zaś sposób jego wykonania /odstępstwo "technologiczne"/ narusza aktualnie obowiązujące przepisy, w tym techniczno budowlane, winno być poddane ocenie w aspekcie przepisu art. 5 P.bud. Dotyczy to również istniejących w ogrodzeniu otworów, które nie były /względnie w innym miejscu/ projektem przewidziane.

W taki analogiczny sposób należy ocenić istotne odstępstwo w zakresie zatwierdzonego projektu zagospodarowania terenu i objęcia inwestycją działek inwestora nr 921/10 i 922/7 /wg aktualnego oznaczenia/, przy czym argumentem wykluczającym ewentualną akceptację tego odstępstwa nie może być fakt utraty ważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz aktualny brak miejscowego planu zagospodarowania dla tego terenu. W tym zakresie należy mieć na uwadze, że decyzja taka /o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu/ funkcjonowała w obrocie prawnym i stanowiła podstawę wydania pozwolenia na budowę przedmiotowego boiska, które inwestor, aczkolwiek z odstępstwami, zrealizował.

Reasumując stwierdzić należy, że stwierdzone dotychczas istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu zagospodarowania terenu poprzez zajęcie inwestycją działek nr 921/10 i 922/7, a także wykonanie ogrodzenia w odmienny technologicznie sposób, bez nawiązania do przebiegu ogrodzenia przewidzianego w projekcie nie dawało podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki. Uzupełnienie więc postępowania co do przebiegu ogrodzenia /faktycznego i wg projektu/ oznaczać będzie pełną realizację wytycznych zawartych w wyroku sygn. II SA/Rz 292/07 i pozwoli ustalić, czy i jakie przepisy, w szczególności techniczno-budowlane, zostały naruszone. Dopiero w przypadku naruszenia konkretnych regulacji w tym zakresie, możliwe będzie dokonanie oceny tego naruszenia pod kątem poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich, w konkretnym przypadku właścicieli działki nr 923/1 zabudowanej budynkiem mieszkalnym. Zaznaczyć też należy, że przy ocenie tych interesów odróżnić należy interes faktyczny od interesu chronionego przepisami prawa.

Z tych przyczyn zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. z 2012 r. poz. 270/. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 200 tej ustawy.