Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 804/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2017-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1066
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 3 par. 2, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 48, art. 103 ust. 2, art. 42 ust. 3
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 września 2017 r. sprawy ze skargi W. Ł. – Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., dalej również jako "PINB", udzielił D. M. pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję altanki ogrodowej, zlokalizowanego na terenie działki nr [...], położonej w M. przy ul. [...], wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ powiatowy wyjaśnił, że wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wybudowania przez D. M. altanki na działce nr [...] w M., bez uzyskania odpowiedniej zgody administracyjnej, o czym w dniu 2 sierpnia 2012 r. zawiadomił strony.

Dalej wskazał, że w dniu [...]. na działce nr [...] została przeprowadzona kontrola, podczas której zostało potwierdzone, że na terenie tej działki znajduje się obiekt o konstrukcji drewnianej z dachem jednospadowym pokrytym papą. Według informacji jakich udzieliła D. M., obiekt ten został wybudowany w latach 87-88 przez jej nieżyjącego ojca E. K.

W dniu [...] r. PINB w W. wydał decyzję nr [...] nakazującą dostarczenie D. M. następujących dokumentów:

1) zaświadczenia burmistrza o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego,

2) opinii technicznej wraz z inwentaryzacją budowlaną wskazującą na stan techniczny obiektu budowlanego, zastosowane materiały do budowy oraz przydatność obiektu do użytkowania, wskazując jednocześnie, że jeżeli zostaną stwierdzone nieprawidłowości należy wskazać sposób ich usunięcia. Opinia techniczna wraz z inwentaryzacją obiektu ma być sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, która przynależy do właściwej izby samorządu zawodowego (cztery egzemplarze).

3) oświadczenia o posiadanym prawie do władania nieruchomością na cele budowlane.

Z uwagi na to, że wyżej wymienione dokumenty nie zostały dostarczone PINB w W. wydał w dniu [...] r. decyzję nr [...], nakazującą D. M. rozbiórkę altany ogrodowej.

PINB w W. wyjaśnił następnie, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., dalej również jako "ZWINB", stwierdził nieważność obu opisanych wyżej decyzji. Decyzje ZWINB w S. zostały zaskarżone do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał je mocy.

Stwierdzając nieważność decyzji organ odwoławczy wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy wyjaśnić, kto jest właścicielem przedmiotowej altany oraz czy zgodnie § 44 ust 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. 1975 nr 8 poz. 48 ze zm.) w okresie realizacji przedmiotowej altany wymagane było pozwolenie na budowę.

W toku przeprowadzonego postępowania stwierdzono, że ten obiekt został wybudowany przez ojca D. M. i zgodnie z jej oświadczeniem jest ona jedynym spadkobiercą nieżyjącego ojca w zakresie przedmiotowej altany (poz. akt 54/1).

Dalej PINB podał, że zgodnie z § 44 ust 2 pkt 1 ww. rozporządzenia, pozwolenia na budowę nie wymagała budowa altanek nie przystosowanych do stałego zamieszkania na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych. Z kolei zgodnie z pismem Burmistrza M. z dnia 11 marca 2014 r., teren na którym została wzniesiona przedmiotowa altanka nie może być zakwalifikowany jako działka w pracowniczych ogrodach działkowych. Powyższe ustalenia doprowadziły PINB w W. do wniosku, że w świetle obowiązujących w okresie powstania obiektu przepisów, na jego wybudowanie wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę.

Następnie organ odwołując się do art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wyjaśnił, że przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Zgodnie zatem z art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane ż dnia 24 października 1974r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania, i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

PINB wywiódł, że jego rolą, jako organu nadzoru budowlanego było sprawdzenie czy nie zachodzą okoliczności uniemożliwiające legalizację. W związku z powyższym, na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r., postanowieniem nr [...] z dnia [...] r., zażądał przedłożenia ekspertyzy technicznej wraz z inwentaryzacją dotyczącą stanu technicznego obiektu budowlanego - altany wybudowanej w latach 1987 - 1988 przez E. K. - ojca Pani D. M. w miejscowości M. przy ul. [...] na terenie działki nr [...], oraz zaświadczenia burmistrza o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

W dniu 17 października 2016 r. ekspertyza techniczna została przedłożona i wynika z niej, że ten obiekt może być bezpiecznie użytkowany. Z kolei zaświadczenie wydane przez Urząd Miejski w M. wskazuje, że wybudowana altana "nie narusza zgodności charakteru ze studium oraz nie narusza przepisów zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na terenie miasta M.".

Końcowo organ powiatowy wskazał, że w procesie legalizacyjnym, prowadzonym na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. organ nadzoru budowlanego nie posiada podstawy prawnej do żądania wykazania się posiadanym prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych organ podkreślił, że brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie wpływa na możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2231/12).

PINB wskazał, że zgodnie z art. 42 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r., podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie jego zdatności do użytku, a w niniejszej sprawie nie występują żadne przesłanki uniemożliwiające legalizację obiektu.

W. Ł.-Z., niezadowolona z rozstrzygnięcia wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 80 k.p.a., poprzez wybiórczą ocenę materiału dowodowego oraz pominięcie istotnych dla rozstrzygnięcia kwestii, w tym błędne wskazanie, iż właścicielką spornej altanki jest D. M., podczas gdy faktycznie jest nim mała wspólnota mieszkaniowa, której odwołująca się jest członkiem.

W uzasadnieniu odwołania W. Ł.-Z. opisała szczegółowo stan faktyczny i prawny nieruchomości, na której wybudowano altankę wywodząc, że organ pominął całkowicie kwestie stosunków własnościowych dotyczących nieruchomości, w szczególności nie sprawdził udziałów przynależnych do poszczególnych mieszkań. Podniosła, że skoro inwestor zmarł, to jej zdaniem adresatami wszelkich działań i nakazów wydawanych przez organy powinni być aktualni współwłaściciele nieruchomości, a nie D. M. Zakwestionowała także prawdziwość złożonego przez D. M. oświadczenia, iż jest ona jedyną spadkobierczynią E. K., wyjaśniając przy tym, że oboje ww. nie posiadali i nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości – nie byli i nie są ani dzierżawcami części działki nr [...], ani właścicielami lokalu mieszkalnego.

W odwołaniu zakwestionowano także prawidłowość poczynionych przez organ ustaleń w zakresie daty wybudowania altanki jak również prawidłowość ekspertyzy technicznej przedłożonej przez D. M.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy przeanalizował dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wyjaśnił, że z poczynionych ustaleń wynika, iż przedmiotowy obiekt budowlany wybudowany został przed dniem 1 stycznia 1995 r., tj. przed wejściem w życie obowiązującej z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Odnosząc się jednocześnie do zarzutów Skarżącej co do ustalenia czasu budowy tego obiektu, wskazał, że brak jest dowodów zaprzeczających tym ustaleniom.

Dalej organ odwoławczy przytoczył treść art. 103 obowiązującej, przywołanej na wstępie, ustawy z 1994 r. Prawo budowlane, który stanowi, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2 (ust. 1). Przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe (ust. 2), a następnie objaśnił, że ponieważ ww. art. 48 (obecnie również art. 49b) obowiązującej ustawy z 1994 r. Prawo budowlane dotyczy wybudowania obiektu budowlanego lub jego części bez wcześniejszego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, oznacza to, że w sprawach, których przedmiotem jest wybudowanie obiektu budowlanego lub jego części przed dniem 1 stycznia 1995 r. (tj. przed dniem wejścia w życie obowiązującej ustawy z 1994 r. Prawo budowlane), stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). Wskazał jednocześnie, że regulacje powyższe mają zastosowanie do sytuacji, w których budowa obiektu budowlany lub jego części wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Dalej organ odwołał się do art. 28 ustawy z 1974 r. i § 44 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. z 1975, nr 8, poz. 48 ze zm.: Dz. U. z 1976, nr 1, poz. 9), obowiązującego do dnia 31 grudnia 1994 r. włącznie i wywiódł, że na wybudowanie przedmiotowego obiektu budowlanego, w czasie w którym został on postawiony, wymagane było uprzednie uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę, której inwestor nie uzyskał, zatem uzasadnione było wszczęcie i przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego, mającego na celu doprowadzenie przedmiotowego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Prowadząc postępowanie legalizacyjne na podstawie przepisów ustawy z 1974 r. Prawo budowlane, właściwy organ nadzoru budowlanego obowiązany jest ustalić w pierwszej kolejności czy nie zostały spełnione, określone w art. 37 ust. 1 i 2 tej ustawy, przesłanki warunkujące wydanie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części.

Organ odwoławczy dokonał szczegółowej analizy art. 37 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., wziął pod uwagę treść uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt: II OPS 2/13 oraz zaświadczenia z dnia 13 sierpnia 2014 r., wydanego przez Burmistrza Gminy i Miasta M., z którego wynika, że sporna altana ogrodowa usytuowana na działce nr [...] w M. nie narusza przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i wyjaśnił, że nie można uznać, iż przedmiotowy obiekt budowlany, znajduje się na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę albo przeznaczonym pod innego rodzaju zabudowę.

Zdaniem ZWINB, w świetle poczynionych przez organ pierwszej instancji ustaleń Nie można także uznać, aby altana ta powodowała niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Nie sposób także stwierdzić występowania innych ważnych przyczyn uzasadniających wydanie nakazu rozbiórki, o których mowa w ww. przepisie art. 37 ust. 2 cyt. ustawy z 1974 r. Prawo budowlane.

Z powyższego, wywiódł organ odwoławczy, jednoznacznie wynika, że organ powiatowy prawidłowo ustalił, iż w przedmiotowej sprawie nie została spełniona żadna z przesłanek określonych w art. 37 ustawy z 1974 r. Prawo budowlane, obligujących go do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę altany ogrodowej. Tym samym PINB w W. prawidłowo nakazał przedłożenie dokumentów koniecznych do legalizacji przedmiotowego obiektu budowlanego, jak też zasadnie ustalił - opierając się o przedłożoną dokumentację oraz przeprowadzone oględziny - iż obiekt ten zdatny jest do użytkowania i wydał decyzję o pozwoleniu na jego użytkowanie.

Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych przez Skarżącą w odwołaniu, organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z 1974 r. Prawo budowlane, które nie zawierają kompetencji upoważniających organy nadzoru budowlanego do ustalania czy inwestor (sprawca samowoli budowlanej) lub jego następcy prawni, legitymują się prawem do dysponowania nieruchomością - na której wybudowano obiekt budowlany - do celów budowlanych. Za nietrafne uznał więc wszystkie zarzuty podniesione w odwołaniu, a dotyczące naruszenia przepisów obowiązującej ustawy z 1994 r. Prawo budowlane, jak też wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia prawa własności skarżącej lub innych osób.

Organ zaznaczył również, że brak jest jakichkolwiek ustaleń wskazujących na to, aby inwestorem budowy przedmiotowej altany ogrodowej mogła być inna, aniżeli zmarły ojciec D. M., osoba. Zgodnie zaś z art. 30 § 5 k.p.a. w sprawach dotyczących spadków nieobjętych jako strony działają osoby sprawujące zarząd majątkiem masy spadkowej. W ocenie organu nie ulega wątpliwości, że D. M. sprawuje zarząd sporną altaną, zatem prawidłowo została wskazana jako adresat rozstrzygnięć administracyjnych w niniejszym postępowaniu.

W. Ł.-Z., nie zgadzając się z rozstrzygnięciem ZWINB wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa budowlanego, poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że w postępowaniu legalizacyjnym inwestor nie musi legitymować się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

Skarżąca wyjaśniła, że posiada interes prawny w niniejszym postępowaniu, bowiem była stroną postępowania administracyjnego, a wydana decyzja ingeruje w jej prawo własności.

W uzasadnieniu skargi W.Ł.-Z. odwołała się do orzecznictwa sądów administracyjnych, dotyczącego możliwości żądania w procesie legalizacyjnym oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przywołała liczne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydane na przestrzeni lat 2003 – 2009 wskazując, że celem oświadczenia składanego przez inwestora jest zapewnienie na gruncie prawa budowlanego ochrony własności i innych praw majątkowych. Skarżąca wywiodła, że rezygnacja z domagania się takiego oświadczenia od sprawcy samowoli budowlanej w sposób oczywisty prowadziłaby do zniweczenia tej funkcji ochronnej, co nie znajduje żadnego uzasadnienia w wartościach, zasadach, czy normach konstytucyjnych.

W uzupełnieniu skargi, pismem z dnia 31 sierpnia 2017 r. (data wpływu do Sądu – 6 września 2017 r.), Skarżąca wniosła o przeprowadzenie szeregu dowodów mających na celu między innymi ustalenie jaki tytuł prawny do zajmowanego lokalu posiada D. M. oraz wyjaśnienie okoliczności sporządzenia ekspertyzy technicznej spornej altany. Sąd oddalił wnioski dowodowe zawarte w piśmie Skarżącej z dnia 31 sierpnia 2017 r.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 – j.t. ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – j.t. ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według wskazanego wyżej kryterium, doprowadziła do uznania, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie. Podnoszone przez Skarżącą zarzuty koncentrują się wokół zaniechania przez organy obu instancji zbadania, czy D. M. ma prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca eksponuje przy tym kwestie związane ze stosunkami własnościowymi na działce oznaczonej nr [...] w M., na której posadowiona jest sporna altana.

Przystępując do rozpoznania sprawy należy więc przede wszystkim podkreślić, że sądy administracyjne powołane są do badania legalności zaskarżonych aktów, wydawanych przez organy administracji publicznej, nie rozstrzygają natomiast sporów własnościowych, w tym wynikających ze współwłasności, czy posiadania. W niniejszej sprawie, zadaniem Sądu była zatem ocena, czy wydając zaskarżoną decyzję organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, a następnie czy prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego nie naruszając przy tym podstawowych zasad postępowania.

Organ zgromadził obszerny materiał dowodowy i dokonał jego wnikliwej analizy, która doprowadziła do prawidłowego, zdaniem Sądu wniosku, iż sporna altana została wybudowana w warunkach samowoli budowlanej przez ojca D. M., przy czym miało to miejsce pod rządami ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. Okoliczność powyższą potwierdza załączona do akt postępowania ekspertyza techniczna, w której wskazano, że altana została wybudowana w 1988 r.

Poprawnie również, w oparciu o art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. organ przyjął, że do oceny, czy budowa altany ogrodowej stanowiła samowolę budowlaną oraz możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r.

Prawidłowo zatem, w oparciu o przepisy rozporządzenia (§ 44 ust. 2) Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r.w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego (Dz. U. z 1975 r. Nr 8, poz. 48 ze zm.) organ ustalił, że budowa altany ogrodowej, w dacie jej powstania, wymagała pozwolenia na budowę.

W tej sytuacji rzeczą organu było przede wszystkim ustalenie, czy istnieją przesłanki do nakazania rozbiórki tego obiektu, o których mowa w art. 37 ust. 1 tej ustawy. Przepis, o którym mowa przewidywał przymusową rozbiórkę albo przejęcie obiektów budowlanych lub ich części, będących w budowie lub wybudowanych niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Dokonując oceny, czy zachodzą opisane wyżej przesłanki do nakazania rozbiórki spornej altany, organ oparł się na zaświadczeniu wydanym przez Burmistrza Gminy i Miasta M. z dnia [...] r., z którego to dokumentu wynika, że usytuowanie altany ogrodowej na działce nr [...] nie narusza przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności nie jest sprzeczne z przeznaczeniem tego terenu.

Na tej podstawie organ dokonał prawidłowej, zdaniem Sądu, oceny, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego i podjął decyzję o przystąpieniu do legalizacji samowoli budowlanej, zobowiązując D. M. do przedłożenia ekspertyzy technicznej wraz z inwentaryzacją dotyczącą stanu technicznego altany ogrodowej. Dokument ten potwierdził, iż obiekt budowlany znajduje się w dobrym stanie technicznym i może być użytkowany w celu obsługi działki ogrodniczej. Jednocześnie w ekspertyzie nie wskazano na istnienie nieprawidłowości, które wymagałyby usunięcia.

Zgodnie z art. 42 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu, która w niniejszej sprawie została potwierdzona w opisanej wyżej ekspertyzie. Organ wydał zatem właściwą i znajdującą prawne uzasadnienie decyzję o pozwoleniu na użytkowanie spornej altany ogrodowej.

Odnosząc się do podnoszonego przez Skarżącą zarzutu naruszenia przepisów prawa budowlanego poprzez przyjęcie, iż w postępowaniu legalizacyjnym inwestor nie musi się legitymować prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wskazać należy, że wyrażony w skardze pogląd nie zasługiwał na uwzględnienie. Skarżąca wywodząc, że organy prowadząc postępowanie legalizacyjne, zaniechały ustalenia, czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, powołała szereg orzeczeń sądów administracyjnych, w których podkreśla się, że sprawca samowoli budowlanej nie może znajdować się w uprzywilejowanej pozycji, w stosunku do osoby, która realizuje inwestycję na podstawie pozwolenia na budowę. W konsekwencji, zdaniem Skarżącej obowiązkiem organów w niniejszej sprawie było poczynienie szczegółowych ustaleń w tym zakresie.

Uwadze Skarżącej umknęło jednak to, że przytoczone przez nią orzeczenia dotyczą stanu prawnego i procesów legalizacyjnych prowadzonych na podstawie przepisów aktualnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r., tymczasem organy w niniejszej sprawie procedowały w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z 1997 r. Akt ten, jak słusznie zauważył organ, nie przewidywał konieczności badania w toku postępowania legalizacyjnego prawa inwestora do terenu, na którym zrealizowano inwestycję. Warunkiem legalizacji samowoli budowlanej, ocenianej na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. nie jest zatem uzyskanie zgody współwłaściciela gruntu bądź przedłożenie dowodu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem ustawa ta przewiduje odmienne, niż aktualnie obowiązujący w tym przedmiocie art. 48 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, przesłanki usankcjonowania samowoli inwestora (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1389/12, 18 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2231/12, dostępne w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Rzeczą organu było zatem ustalenie, czy zachodzą określone przepisami ustawy Prawo budowlane z 1974 r. przesłanki warunkujące udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, co też w niniejszej sprawie uczyniono. Poza kognicją organów administracji publicznej jak również sądu administracyjnego pozostaje natomiast badanie stosunków własnościowych nieruchomości, na której go wybudowano.

W tym stanie rzeczy, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.