Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 538/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 16, art. 4 ust. 1, ust. 2, art. 5 ust. 1, ust. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 195
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
article: art. 582 z indeksem 1, par. 4, 589 z ineksem 22, art. 756 z inedksem 2, par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1822
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - tekst jedn.
article: art. 58 par. 1 i par. 1a, art. 107 par. 1 i par. 2, art. 613 par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 583
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2017 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 9 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 9 marca 2017 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia 26 stycznia 2017 r. (nr [...]), którą organ odmówił R. G. świadczenia wychowawczego na dziecko.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Burmistrz decyzją z dnia 26 stycznia 2017 r. (nr [...]) - działając na podstawie art. 2, art. 4, art. 5, art. 7, art. 13, art. 28 i art. 48 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., poz. 195 – dalej zwanej: "ustawą") w związku z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. – dalej zwanej "k.p.a.") oraz rozporządzenia Ministra Rodziny Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze (Dz. U. z 2016 r., poz. 214) - odmówił R. G. świadczenia wychowawczego na dziecko W. G.

W uzasadnieniu organ wskazał, że R. G. (dalej zwany: "stroną", "skarżącym") złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko. We wniosku strona wskazała jako pierwsze dziecko M. G., a jako drugie W. G. Strona wnioskowała o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na kolejne dziecko w wieku poniżej 18 roku życia, inne niż pierwsze. Do wniosku dołączyła odpis wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 3 marca 2006 r. (sygn. akt [...]) w sprawie o rozwód, zgodnie z którym małżeństwo R. G. z K. K.-G. zostało rozwiązane przez rozwód, a wykonanie władzy rodzicielskiej nad M. G. powierzono obojgu rodzicom ustalając miejsce zamieszkania małoletniego przy matce. W wyroku rozwodowym ojciec została zobowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka stron w wysokości 1.500 zł miesięcznie. Do wniosku zostało dołączone również porozumienie rodzicielskie dotyczące M. G. zawarte w dniu 2 grudnia 2016 r. w B. pomiędzy matką – K. K. a ojcem – R. G. W porozumieniu tym, strony określiły o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim oraz utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie.

Organ stwierdził, że zgodnie z art. 4 ust. 2 i 3 ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, do dnia ukończenia przez dziecko 18 roku życia. Na podstawie art. 5 ust. 3 tej ustawy świadczenie przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o którym mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł., a zatem w sytuacji, gdy w rodzinie jest jedno dziecko, warunkiem wypłaty świadczenia będzie spełnienie kryterium dochodowego rodziny. Pierwsze dziecko oznacza jedyne lub najstarsze dziecko w rodzinie w wieku do ukończenia 18 roku życia (art. 2 pkt 11 ustawy), a rodzina to odpowiednio członkowie rodziny: małżonkowie, rodzice dzieci oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia.

Mając na uwadze regulacje w tym zakresie organ stwierdził, że córka jest pierwszym dzieckiem strony, na które ma prawo ubiegać się o świadczenie wychowawcze. M. G. nie jest pierwszym dzieckiem, ponieważ nie jest członkiem rodziny strony - nie zamieszkuje wspólnie ze stroną. Wyjątkiem od tej zasady jest sytuacja, gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, wtedy dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców (art. 2 pkt 16 ustawy). Dołączone porozumienie rodzicielskie zawarte między rodzicami dziecka nie może być traktowane jako podstawa wykonywania opieki w sposób naprzemiennym, gdyż porozumienie to nie jest orzeczeniem sądu.

Strona odwołała się do decyzji organu I instancji podnosząc, że naruszono art. 4 ust. 2 i 3 w zw. z art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci poprzez przyjęcie, że W. G. jest pierwszym dzieckiem strony, na które można ubiegać się o świadczenie wychowawcze, podczas gdy uprawniony do świadczenia posiada także drugie dziecko, które jest członkiem jego rodziny z uwagi na sprawowaną wraz z byłą żoną - na podstawie zawartego przez nich porozumienia - opieką naprzemienną. Organ naruszył również art. 2 pkt 16 wymienionej ustawy, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że do stwierdzenia, iż nad dzieckiem jest prawowana opieka naprzemienna potrzebne jest wyłącznie orzeczenie sądu.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 9 marca 2017 r. (nr [...]) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że stosownie do treści art. 2 pkt 16 ustawy pojęcie "rodziny" zostało zdefiniowane poprzez wyliczenie osób wchodzących w jej skład i jednocześnie przez wyłącznie osób niestanowiących tej rodziny. Rodzic może uwzględnić dziecko w składzie rodziny (a także wystąpić z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na to dziecko), jedynie, gdy łącznie spełnione zostaną dwie przesłanki - pozostawania dziecka na utrzymaniu rodzica oraz wspólne zamieszkiwanie dziecka z rodzicem. Wyjątek od tej zasady wprowadza art. 2 pkt 16 zd. 3 ustawy, zgodnie z którym, w sytuacji, gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców. Powoduje to istotne wątpliwości interpretacyjne w sytuacji rodziców żyjących w rozłączeniu, gdy dziecko może być traktowane jako członek rodziny zarówno ojca jak i matki, dlatego do wykazania tego konieczne jest legitymowanie się orzeczeniem sądu o opiece naprzemiennej.

Organ wyjaśnił, że w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego brak jest wyraźnej regulacji prawnej dotyczącej pieczy naprzemiennej (opieki naprzemiennej). Opieka naprzemienna jest instytucją prawa rodzinnego, pozwalającą na pozostawienie władzy rodzicielskiej i sprawowanie opieki nad dzieckiem obojgu rodzicom tegoż dziecka. Sąd orzekając o opiece powinien wskazać okresy, w jakich rodzice naprzemiennie będą zamieszkiwać z dzieckiem i sprawować nad nim opiekę (przeważnie w oparciu o plan wychowawczy). I to właśnie w tych okresach, na podstawie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, każdemu z rodziców przysługiwać powinno odpowiednio świadczenie wychowawcze na dziecko objęte opieką naprzemienną. Instytucja opieki naprzemiennej, aczkolwiek wprost nie definiowana w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego pojawiła się w prawie rodzinnym w związku z ustawą z 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. Nr 220, poz. 1431), ze zmianą m.in. art. 58 k.r.i.o. O opiece przemiennej nie decyduje zatem wola stron i określenie kontaktów, nawet jeśli są regularne.

W ocenie organu odwoławczego nie mamy do czynienia z opieką naprzemienną, gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, stale zamieszkuje z jednym z rodziców. Świadczenie wychowawcze przysługuje temu rodzicowi, który utrzymuje dziecko i z którym dziecko zamieszkuje będąc w świetle powołanych wyżej przepisów członkiem rodziny tego właśnie rodzica.

R. G. zaskarżył decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie, jak również o uchylenie decyzji organu I instancji, i zobowiązanie organu do wydania decyzji przyznającej mu świadczenie. Ewentualnie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

- naruszenie art. 4 ust. 2 i 3 w zw. z art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, wobec przyjęcia, że W. G. jest pierwszym dzieckiem skarżącego, na które może ubiegać się o świadczenie wychowawcze, podczas gdy uprawniony do świadczenia posiada także syna ze związku małżeńskiego z K. K. – G., który jest członkiem jego rodziny z uwagi na sprawowaną wraz z byłą żoną opieką naprzemienną;

- naruszenie przepisu art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że do stwierdzenia, iż nad dzieckiem jest sprawowana opieka naprzemienna potrzebne jest wyłącznie orzeczenie Sądu, podczas gdy właściwa wykładnia tego przepisu winna być dokonywana w zestawieniu z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, które co do zasady stanowią, że ingerencja sądu rodzinnego w kwestii opieki nad dzieckiem pomiędzy rodzicami winna występować dopiero wtedy, gdy sami rodzice nie potrafią dojść do porozumienia, co do istotnych kwestii związanych ze sprawowaniem opieki; tymczasem w rozpoznawanej sprawie rodzice M. G. w porozumieniu sprawują opiekę naprzemienną nad dzieckiem, udokumentowali to na piśmie i w związku z powyższym brak jest podstaw faktycznych i prawnych do występowania na drogę sądową w tym zakresie, a ponadto każde z rodziców chłopca posiada pełnię władzy rodzicielskiej;

- naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. wobec niewyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego sprawy i bezpodstawnego przyjęcia, że syn nie jest członkiem rodziny strony w myśl przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że po rozwodzie byli małżonkowie porozumieli się w zakresie sprawowania władzy rodzicielskiej nad synem, ustalając naprzemienną formę opieki. Ustalenie w zakresie stosowania opieki naprzemiennej początkowo miało formę ustaleń ustnych, a następnie zostało ujęte w porozumieniu rodzicielskim załączonym do akt sprawy. Z tych względów syn – M. G. zamieszkuje zarówno u ojca jak i u matki, co w okolicznościach sprawy uzasadnia przyjęcie, że opieka jest sprawowana naprzemiennie.

Dodatkowo zauważył, że organy dokonały literalnej wykładni art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, nie zważając na okoliczność, że zostało zawarte porozumienie rodzicielskie w zakresie sprawowania opieki naprzemiennej nad dzieckiem. W ocenie skarżącego sąd nie wkracza w sferę dokładnego uregulowania relacji pomiędzy rozwiedzionymi rodzicami w kwestiach dotyczących opieki nad dzieckiem, gdy nie ma takiej potrzeby. Taka sytuacja miała i ma miejsce w sprawie.

Brak jest podstaw do sądowego regulowania opieki naprzemiennej nad M. G. skoro rodzice bezproblemowo porozumiewają się w tej kwestii. Wnioski o ustalenie opieki naprzemiennej kierowane do sądu rodzinnego wyłącznie dla celów związanych z pozyskaniem świadczenia wychowawczego stoją w sprzeczności z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz zasadami współżycia społecznego.

Wobec ustaleń rodziców małoletniego M. G. i zawartego porozumienia rodzicielskiego, dziecko w osobie M. G. powinno być zaliczane do członków rodzin obydwojga rodziców. W takiej sytuacji - skarżący powinien nabyć prawo do świadczenia wychowawczego na W. G.

Znamiennym jest także to, że pojęcie opieki naprzemiennej rozwiedzionych rodziców nad dzieckiem zaczęło funkcjonować w ustawodawstwie dopiero w 2016 r., tymczasem powoływany wyrok rozwodowy pochodzi z 2006 r. Ponadto w wyroku nie rozstrzygnięto kwestii kontaktów skarżącego z synem, co nie wyklucza możliwości faktycznego sprawowania opieki naprzemiennej nad synem przez oboje rodziców. Kwestie tą sąd powszechny pozostawił do rozstrzygnięcia rodzicom, władza rodzicielska została bowiem powierzona obojgu rodzicom. Na tej podstawie przyjąć należy, że brak było przeszkód po stronie byłych małżonków aby uregulować w sposób dowolny, bez ingerencji sądu kwestii opieki nad synem.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W realiach rozpatrywanej sprawy taka sytuacja nie miała miejsca, co oznacza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą przyznania R. G. świadczenia wychowawczego wnioskowanego na córkę – W. G. (urodzoną 18 września 2006 r.).

Warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia regulują przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., poz. 195 ze zm. - dalej w skrócie: "u.p.p.").

W niniejszej sprawie spór sprowadzał się do tego, czy syn skarżącego z pierwszego małżeństwa (M. G.) może być zaliczony do członków rodziny skarżącego - w rozumieniu pojęcia "rodziny" przyjętej na potrzeby powyżej wskazanej ustawy. Organy administracyjne stanęły na stanowisku, że skarżącemu nie przysługuje wnioskowane świadczenie na drugie dziecko, z uwagi na to, że nie sprawuje on stałej ani też naprzemiennej opieki nad swoim pierwszym dzieckiem z poprzedniego związku, synem M. G. W ocenie organów zawarte pomiędzy rodzicami M. G. porozumienie rodzicielskie nie może być uznane, jako sprawowanie opieki nad ww. dzieckiem w sposób naprzemienny, gdyż taka opieka może wynikać tylko z orzeczenia sądu.

Przechodząc do kontroli zaskarżonej decyzji wskazać na wstępie należy, że stosownie do treści art. 4 ust. 1 u.p.p. celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (art. 4 ust. 2 u.p.p.). Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 u.p.p. świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Świadczenie to przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł (art. 5 ust.3 u.p.p.).

Jak wskazano powyżej, w niniejszej sprawie kwestią sporną była możliwość zaliczenia dziecka – M. G. do rodziny skarżącego i w konsekwencji uznanie, że W. G., na gruncie omawianej ustawy, jest drugim dzieckiem skarżącego. W celu rozstrzygnięcia tegoż zagadnienia należy wskazać, że zgodnie z art. 2 pkt 16 u.p.p. ilekroć jest w niej mowa o "rodzinie" oznacza to odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25. rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2016 r. poz. 162); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców.

W świetle przywołanych regulacji prawnych nie może budzić wątpliwości, że uprawnionym do świadczenia wychowawczego jest wyłącznie ten rodzic dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad tym dzieckiem lub każdy z rodziców w sytuacji sprawowania tzw. opieki naprzemiennej.

W tym kontekście zauważyć należy, że ani ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, ani też żaden inny akt prawny - w tym ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz.1822 ze zm. - dalej w skrócie: "k.p.c."), czy ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 2082 ze zm. – dalej w skrócie: "k.r.o."), nie zawierają definicji pojęcia "opieki naprzemiennej", użytego przez ustawodawcę w art. 2 pkt 16 u.p.p.

Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego posługuje się pojęciem "orzeczenie, w którym sąd określił, że dziecko będzie mieszkać z każdym z rodziców w powtarzających się okresach". Zostało ono wprowadzone do k.p.c. z dniem 29 sierpnia 2015 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2015 r., poz.1062). Zauważyć jednakże należy, że pojęcia tego użyto tylko w takim kontekście, że pewne unormowania k.p.c. będzie się do tego rodzaju orzeczeń stosować odpowiednio (tak w art. 582¹ § 4, art. 598²² i art. 756² § 2 k.p.c.).

Z kolei zgodnie z art. 107 § 1 i 2 k.r.o. jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania i utrzymywania kontaktów z dzieckiem. Sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia. W braku porozumienia, o którym mowa w § 1, sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia. Podobne unormowanie zawarte jest w art. 58 § 1 i § 1a k.r.o., zgodnie z którymi w wyroku orzekającym rozwód sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem obojga małżonków i kontaktach rodziców z dzieckiem oraz orzeka, w jakiej wysokości każdy z małżonków jest obowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka. Sąd uwzględnia pisemne porozumienie małżonków o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie, jeżeli jest ono zgodne z dobrem dziecka. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia. W braku powyższego porozumienia sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia. Regulację tą stosuje się także przy orzekaniu separacji (art. 613 § 1 k.r.o.).

Mając powyższe na uwadze przyjąć należy, że w braku orzeczenia o władzy naprzemiennej, przez orzeczenie, o którym mowa w art. 2 pkt 16 u.p.p., można rozumieć także jedno z ww. orzeczeń, jeżeli z jego treści wynikać będzie, że rodzice rozwiedzeni, żyjący w separacji lub w rozłączeniu sprawują opiekę nad wspólnym dzieckiem na przemian w następujących po sobie okresach. Nie jest jednak możliwa do zaakceptowania, z punktu widzenia powyższej regulacji, sytuacja braku orzeczenia w powyższym zakresie. Tym samym nie jest uprawnione ustalenie opieki naprzemiennej przez sam organ administracji rozstrzygający sprawę, na podstawie badania dodatkowych okoliczności sprawy i zaliczenie na tej podstawie dziecka do rodzin obojga rodziców w świetle treści art. 2 pkt 16 u.p.p., posługującego się pojęciem "orzeczenie" (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 943/16, LEX nr 2220602). Brzmienie analizowanego przepisu jest jasne i nie nastręcza trudności interpretacyjnych, a tylko niejasność przepisów uprawniałaby do korzystania z innych metod wykładni aniżeli językowej (gramatycznej), zgodnie natomiast z treścią art. 2 pkt 16 u.p.p. fakt ustanowienia opieki naprzemiennej obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu - aby wywołać określony w tym przepisie skutek prawny - musi wynikać z "orzeczenia sądu". Zasadą bowiem na gruncie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci jest uznawanie danego dziecka za członka jednej tylko rodziny, a zaliczenie dziecka jednocześnie do odrębnych rodzin obydwojga rodziców może nastąpić tylko wyjątkowo, a zatem tę regulację prawną należy interpretować ściśle, gdyż ma ona charakter wyjątku od ogólnej reguły (por. wyrok NSA z dnia 22 sierpnia 2017 r., sygn. akt I OSK 947/17, LEX nr 2339734).

W rozpoznawanej sprawie należy stwierdzić, że skarżący posiada dwoje małoletnich dzieci M. G. i W. G. Z akt administracyjnych wynika, że małżeństwo skarżącego z K. K. – G. zostało rozwiązane przez rozwód bez orzekania o winie stron na mocy wyroku Sądu Okręgowego w G. II Wydziału Cywilnego i Rodzinnego (sygn. akt [...]). Ponadto Sąd Okręgowy w G. wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem, M. G., powierzył obojgu rodzicom, ustalając miejsce pobytu dziecka przy matce. Sąd w ww. wyroku nie uregulował kontaktów R. G. z małoletnim synem, a z akt rozpatrywanej sprawy nie wynika, że po wydaniu wyroku rozwodowego zapadło jakiekolwiek orzeczenie w sprawie ustalenia kontaktów z małoletnim synem. Z akt sprawy wynika natomiast, że w grudniu 2016 r. zawarte zostało porozumienie rodzicielskie dotyczące M. G. pomiędzy matką – K. K. a ojcem – R. G., w którym strony określiły sposób wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim oraz utrzymywania kontaktów i sprawowania opieki nad synem.

Konfrontując ustalony przez organy w sprawie stan faktyczny z prezentowaną powyżej wykładnią art. 2 pkt 16 u.p.p. stwierdzić należy, że ustawodawca nie przewidział możliwości uznania za sprawowanie opieki naprzemiennej sytuacji, gdy taka opieka wynikałaby z obustronnego porozumienia rodziców. Nie jest więc wystarczające znajdujące się w aktach sprawy porozumienie skarżącego z matką M. G. zwierające oświadczenie, że sprawowanie opieki nad synem ma charakter naprzemienny. Brak orzeczenia sądu, z którego wynikałby obowiązek sprawowania opieki nad M. G. w sposób naprzemienny, uniemożliwia zaliczenie dziecka do rodzin obojga rodziców żyjących w rozłączeniu.

W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że organy orzekające nie naruszyły wskazanych przez skarżącego przepisów zarówno prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Organy w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy a następnie dokonały jego rozpatrzenia i w sposób zasadny - stosownie do prawidłowo przeprowadzonej wykładni art. 2 pkt 16 u.p.p. - przyjęły, że M. G. nie jest członkiem rodziny skarżącego w rozumieniu ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (a zatem to W. G. należy uznać za pierwsze dziecko w rodzinie skarżącego – P. G.) i w konsekwencji w prawidłowy sposób orzekły w zaskarżonych decyzjach.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.