Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 727/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2012-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119 par. 1, art. 122 par. 1, art. 32, art. 33 pkt 10, art. 34, art. 26 par. 5 pkt 1, art. 125 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego I. oddala skargę; II. przyznaje [...] D. P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. nałożył na A. B. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł z powodu uchylania się przez zobowiązaną od wykonania obowiązku rozbiórki dobudowanej bez pozwolenia na budowę części budynku mieszkalnego w miejscowości P.

Z uwagi na nieuiszczenie grzywny przez zobowiązaną, w dniu [...] lutego 2011 r. został wystawiony tytuł wykonawczy skierowany do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w L. (k. 34 akt administracyjnych). Tym samym wobec A. B. została wszczęta egzekucja obowiązku o charakterze pieniężnym.

W dniu [...] grudnia 2011 r. A. B. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Powołując się na treść art. 33 pkt 3 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r Nr 229, poz. 1954 ze zm., zwanej dalej u.p.e.), zarzuciła naruszenie art. 122 u.p.e., wskazując, że podstawą prowadzenia egzekucji grzywny w celu przymuszenia może być tytuł wykonawczy oraz postanowienie o nałożeniu grzywny. Skarżąca wyjaśniła, że w przedmiotowym stanie faktycznym został jej doręczony tytuł wykonawczy wystawiony na podstawie decyzji z dnia 30 czerwca 1998 r. w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, która może stanowić jedynie podstawę dla tytułu wykonawczego w przedmiocie wykonania obowiązku nakazania rozbiórki dobudówki do budynku mieszkalnego położonego w P. [...], gm. S., a nie egzekucji grzywny w celu przymuszenia. Podniosła, że nie doręczono jej również postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, podczas gdy podstawą prowadzenia egzekucji grzywny może być wyłącznie tytuł wykonawczy, w którym jako podstawę prawną należności wskazuje się postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Ponadto skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca doręczenie pisemnego upomnienia, które jest wymagane zgodnie z art. 15 u.p.e.

Zdaniem A. B., organ dopuścił się również naruszenia art. 33 pkt 1 u.p.e., bowiem obowiązek zapłaty grzywny w celu przymuszenia, o ile w ogóle powstał, uległ przedawnieniu.

Poza tym, skarżąca podniosła, że doręczenie jej "tytułu wykonawczego", zamiast, jak wymaga tego art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e., odpisu tytułu wykonawczego, czyni prowadzoną egzekucję niedopuszczalną w rozumieniu art. 33 pkt 6 u.p.e.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o umorzenie egzekucji.

Postanowieniem z dnia 15 maja 2012 r., wydanym na podstawie art. 17 § 1, art. 18 i art. 34 u.p.e. w związku z art. 123 k.p.a. wierzyciel – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. uznał za uzasadniony zarzut z art. 33 pkt 10 u.p.e., zaś za nieuzasadnione uznał zarzuty z art. 33 pkt 1 i pkt 7 tej ustawy.

Uznając za uzasadniony zarzut z art. 33 pkt 10 u.p.e., wierzyciel wskazał, że przekazany celem dalszego egzekwowania obowiązku do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w L. tytuł wykonawczy z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e. Nie wskazano w nim bowiem prawidłowo podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej o charakterze pieniężnym.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. błędnie wskazał podstawę prawną należności, tj. decyzję administracyjną z dnia [...] czerwca 1998 r. znak [...], będącą podstawą prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze niepieniężnym, natomiast należało jako podstawę wskazać postanowienie z dnia [...] czerwca 2000 r. znak: [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Nie podzielając pozostałych zarzutów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. powołał się na treść art. 33 pkt 1 u.p.e., zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Wskazał, że środki egzekucyjne przymuszające do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym nie ulęgają przedawnieniu. Tylko wykonanie obowiązku (w tym przypadku rozbiórka dobudowanej części budynku mieszkalnego) może skutkować umorzeniem nałożonej a nieuiszczonej lub nieściągniętej grzywny (na uzasadniony wniosek zobowiązanego). Natomiast nawet uiszczenie lub ściągnięcie grzywny nie zwalnia z wykonania obowiązku.

W ocenie wierzyciela, na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut z art. 33 pkt 7 u.p.e., dotyczący braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 tej ustawy. Organ nadzoru budowlanego wskazał, że stosownie do treści § 13 pkt 3 lit. e/ rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.11.2001 r. (Dz.U. z 2001 Nr 137, poz. 1541) nie miał obowiązku doręczenia A. B. upomnienia przed przekazaniem tytułu wykonawczego do właściwego naczelnika urzędu skarbowego.

Wierzyciel podniósł, że z akt sprawy wynika, iż A. B. otrzymała postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z dnia [...].06.2000 r., które razem z tytułem wykonawczym zostało doręczone w dniu [...].06.2000 r. (podpis J. B.). Na podstawie tego postanowienia zobowiązana miała możliwość zarówno sprawdzić prawidłowość wyliczenia wysokości nałożonej grzywny, jak i złożyć zażalenie na postanowienie, z którego to prawa skorzystała. Wskutek zażalenia Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. utrzymał orzeczenie w mocy (postanowienie z dnia [...].08.2000 r. znak: [...]).

Ponadto, zdaniem wierzyciela, doręczenie zobowiązanej tytułu wykonawczego a nie "odpisu" tytułu wykonawczego nie ma wpływu na legalność postępowania egzekucyjnego. Odpis jest dokładnym odwzorowaniem, czyli odzwierciedleniem oryginału. Jeżeli organ ma zgodnie z prawem "czynić mniej" (czyli wystawić "odpis"), to nie można mu skutecznie zarzucić, gdy "czyni więcej" (gdy wystawi tytuł wykonawczy w oryginale).

Podnoszony przez zobowiązaną zarzut wystawienia dwóch tytułów wykonawczych w tej samej sprawie również nie zasługuje, w ocenie wierzyciela, na uwzględnienie. Pierwszy tytuł wykonawczy (z [...] czerwca 2000 r.) dotyczy obowiązku o charakterze niepieniężnym, natomiast drugi tytuł wykonawczy (z [...] lutego 2011 r.) dotyczy obowiązku o charakterze pieniężnym i jego doręczenie stanowi wszczęcie odrębnego postępowania egzekucyjnego, prowadzonego przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego, w którym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie jest wierzycielem.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., wydanym na skutek zażalenia A. B., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

Uzasadniając przedmiotowe rozstrzygnięcie, organ odwoławczy stwierdził, że z art. 124 § 1 u.p.e., zgodnie z którym nałożone grzywny w celu przymuszenia, nieuiszczone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych, wynika, że kwota grzywny w celu przymuszenia staje się nowym obowiązkiem podlegającym egzekucji i jest egzekwowana jak każda inna należność pieniężna, a więc zgodnie z przepisami Działu II ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zdaniem organu odwoławczego, w zakresie, w jakim złożone zażalenie dotyczy przedawnienia środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, podnoszone przez zobowiązaną argumenty nie zasługują na uwzględnienie. Organ wskazał, że grzywna w celu przymuszenia nie ulega przedawnieniu. W myśl bowiem art. 125 § 1 u.p.e., w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu (na uzasadniony wniosek zobowiązanego). Podobnie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, który w wyroku z dnia 7 grudnia 2011 r., II SA/Ke 683/11 stwierdził, że grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, a nie zobowiązaniem pieniężnym. Nie ulega więc przedawnieniu, może natomiast ulec wygaśnięciu, podlegać umorzeniu lub zwrotowi (podobną argumentację przedstawił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 stycznia 2008 r., I SA/Lu 630/07).

Odnosząc się do sprawy doręczenia dwóch tytułów wykonawczych oraz odpisu tytułu wykonawczego, organ odwoławczy wyjaśnił, że pod pojęciem odpis należy rozumieć "dokładne odwzorowane". Tym samym obowiązkiem organu egzekucyjnego, zgodnie z art. 26 u.p.e., który w § 5 stanowi, że wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, było doręczenie odpisu tytułu będącego idealnym odwzorowaniem oryginału. Samo zaś doręczenie zobowiązanej drugiego tytułu wykonawczego, w tym przypadku tytułu wykonawczego TYT - 1, stosowanego w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, nie narusza prawa. Tym bardziej, że jest to obowiązek organu egzekucyjnego, który poprzez doręczenie zobowiązanemu tytułu wykonawczego o charakterze pieniężnym, wszczyna odrębne postępowanie egzekucyjne, mające na celu ściągnięcie niewpłaconej grzywny w celu przymuszenia.

W skardze na to postanowienie A. B. zarzuciła naruszenie zasad postępowania, tj. :

- art. 6 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia, które z sposób oczywisty narusza prawo;

- art. 124 w zw. 107 k.p.a. poprzez niezawarcie w uzasadnieniu postanowienia rozstrzygnięcia co do wszystkich stawianych przez A. B. zarzutów;

Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

- art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e. poprzez niedoręczenie jej odpisu tytułu wykonawczego;

- art. 27 § 1 pkt 11 u.p.e. polegającego na niewskazaniu w tytule wykonawczym środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności;

- 27 § 3 u.p.e. poprzez niedołączenie do tytułu wykonawczego dowodu doręczenia upomnienia.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L.

Skarżąca podniosła, że w uzasadnieniu skarżonego postanowienia organ nie odniósł się do wszystkich zarzutów, jakie były podnoszone w zażaleniu, m. in. do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 27 § 1 pkt 11 u.p.e., polegającego na tym, że w tytule wykonawczym powinny być wskazane środki egzekucyjne.

Ponadto, zdaniem skarżącej, art. 27 § 3 u.p.e. nakłada na organ obowiązek dołączenia do tytułu wykonawczego dowodu doręczenia upomnienia. Takim dowodem nie jest umieszczona w odpisie tytułu wykonawczego informacja o dacie doręczenia ani zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach sprawy.

Całkowicie niezrozumiałym, zdaniem skarżącej, jest wystawienie dwóch tytułów wykonawczych w stosunku do tej samej należności, co przyznał również Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w postanowieniu z [...] lutego 2012 r. nr [...]. Organ również do tego zarzutu się nie odniósł, wskazując jedynie uzasadnienie dla wydania tytułu wykonawczego dla grzywny w celu przymuszenia.

Skarżąca wskazała, że, jak wynika z postanowienia PINB z [...].01.2012 r., tytuł wykonawczy oraz postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia wystawione zostały dnia [...].06.2000 r., natomiast tytuł wykonawczy, w stosunku do którego zobowiązana podniosła zarzuty, datowany jest na [...].02.2011 r. Na doręczonym ostatnio tytule nie istnieje żadna adnotacja, iż jest to kolejny tytuł wykonawczy wydany w tej samej sprawie.

Skarżąca wskazała ponadto, że został jej doręczony tytuł wykonawczy, zamiast, jak wymaga tego art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e., odpis tytułu wykonawczego, co czyni prowadzoną egzekucję niedopuszczalną w rozumieniu pkt 6 art. 33 tej ustawy. Przepis ustawy wyraźnie określa, iż doręczony ma być odpis tytułu wykonawczego a nie oryginał, a w związku z tym tytuł wykonawczy doręczony zobowiązanemu ma być dokładnie odwzorowany, a nie stanowić oryginał.

Niezależnie od powyższego, wobec uznania za uzasadnione zarzutów z art. 33 pkt 10 u.p.e. należało, zdaniem skarżącej, umorzyć postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o niniejszy tytuł z wadliwie wskazaną podstawą prawną.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna. Zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.

W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga fakt, że będąca przedmiotem kontroli sądowej skarga dotyczy postanowienia organu nadzoru budowlanego będącego wierzycielem, zawierającego stanowisko w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym.

Zgodnie z treścią art. 119 § 1 u.p.e., grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

Z treści art. 119 § 1 u.p.e. wynika, że grzywna w celu przymuszenia stanowi tzw. przymuszający środek egzekucyjny. Jest ona środkiem, który z uwagi na dolegliwość natury finansowej skłania zobowiązanego lub osoby, które mają nadzorować wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, do wykonania tego obowiązku.

Zgodnie z art. 122 § 1 u.p.e., grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32 tej ustawy, a następnie postanowienie o nałożeniu grzywny. Stosownie natomiast do § 3 powołanego przepisu, zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny.

Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem zaskarżenia, który służy zobowiązanemu jedynie w fazie wszczęcia tego postępowania. Postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może toczyć się zatem jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego te zarzuty w terminie otwartym na ich zgłoszenie (tak m.in. wyrok NSA z 27 stycznia 2012 r., II FSK 1435/10, wyrok NSA z dnia 14 września 2007 r., I OSK 522/07, wyrok NSA z 1 września 2011 r., II FSK 407/10,). Inaczej rzecz ujmując, zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów podnosić nowych zarzutów ani uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując ich nowe podstawy (J. Radwanowicz -Wanczewska, Komentarz do art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, LEX 2010, wyrok NSA z 13 października 2011 r., II OSK 1441/10, wyrok NSA z 26 sierpnia 2011 r., II FSK 474/10).

Siedmiodniowy termin na zgłoszenie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym liczony jest od dnia doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie skarżąca w doręczonym jej tytule wykonawczym o terminie tym została pouczona, podobnie jak o podstawach, na których mogą być wniesione zarzuty.

W związku z powyższym należy podkreślić, że w rozpoznawanej sprawie wierzyciel – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L., a także organ wyższego stopnia nad nim – Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. mieli obowiązek rozpatrzyć jedynie te zarzuty, które skarżąca podniosła w piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r., a zatem zarzut wskazania w tytule wykonawczym błędnej podstawy prawnej prowadzenia egzekucji grzywny w celu przymuszenia, zarzut niedoręczenia skarżącej postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, zarzut niedoręczenia pisemnego upomnienia, zarzut przedawnienia obowiązku zapłaty grzywny w celu przymuszenia, zarzut doręczenia skarżącej dwóch tytułów wykonawczych w tej samej sprawie oraz zarzut doręczenia skarżącej "tytułu wykonawczego", zamiast, jak wymaga tego art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e., odpisu tytułu wykonawczego.

W związku z tym organy nadzoru budowlanego nie miały obowiązku rozpatrywać i ustosunkowywać się do zarzutu polegającego na niewskazaniu w tytule wykonawczym środków egzekucyjnych, gdyż został on zgłoszony dopiero w zażaleniu na postanowienie pierwszoinstancyjne oraz w skardze, a zatem już po upływie terminu do jego wniesienia.

Ustosunkowując się do stanowisk organów w przedmiocie zarzutów, należy wskazać, że stanowiska te odpowiadają prawu.

Nie ulega wątpliwości, że zasadny jest podniesiony przez skarżącą zarzut wskazania w tytule wykonawczym z dnia [...] lutego 2011 r. nieprawidłowej podstawy prawnej należności (art. 33 pkt 10 u.p.e.), W tytule wykonawczym jako podstawę prawną egzekwowanej należności wierzyciel błędnie wskazał decyzję administracyjną z dnia [...] czerwca 1998 r. znak [...], będącą podstawą prowadzenia egzekucji administracyjnej nałożonego na skarżącą obowiązku rozbiórki części obiektu budowlanego, zamiast postanowienia z dnia [...] czerwca 2000 r. znak: [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Jak słusznie podkreślił organ odwoławczy, nieuiszczona w terminie grzywna w celu przymuszenia podlega ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych. Zatem obowiązek jej uiszczenia staje się nowym obowiązkiem podlegającym egzekucji, który jest egzekwowany jak każda inna należność pieniężna, a zatem według zasad określonych w Dziale II ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W związku z powyższym, organy nadzoru budowlanego miały podstawy, by uznać powołany zarzut za uzasadniony.

Nie można natomiast podzielić zawartego w piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. zarzutu przedawnienia wykonania grzywny w celu przymuszenia. Grzywna w celu przymuszenia mogłaby bowiem ulegać przedawnieniu wyłącznie wtedy, gdyby istniała norma prawna przewidująca taki skutek oraz określająca przesłanki jego wystąpienia. Wobec braku takiej normy uprawnione jest stanowisko, że grzywna w celu przymuszenia nie ulega przedawnieniu. Zatem organy obu instancji w niniejszej sprawie nie naruszyły prawa, uznając zarzut przedawnienia wykonania obowiązku uiszczenia grzywny w celu przymuszenia za nieuzasadniony.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji określa wyłącznie przesłanki umorzenia przedmiotowej grzywny, które następuje jedynie w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym (art. 125 § 1). Jasność powyższej reguły nie pozwala na wiązanie możliwości umorzenia tej należności z jakimikolwiek innymi przyczynami niż wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym (tak m.in. wyrok NSA z 24 lutego 2012 r., II OSK 2343/10).

Na marginesie należy wskazać, chociaż nie zostało to podniesione w piśmie zawierającym zarzuty, lecz dopiero w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji, że nie przedawniło się również zobowiązanie ujęte w postanowieniu o nałożeniu grzywny, które było podstawą wydania tytułu wykonawczego w niniejszej sprawie (tj. nałożony na skarżącą obowiązek rozbiórki części obiektu budowlanego). Prawo budowlane nie zawiera bowiem norm prawnych, które z upływem określonego czasu wiązałyby możliwość odstąpienia od wykonania obowiązku. Nakaz rozbiórki nie jest obowiązkiem cywilnoprawnym i dlatego nie mają do niego zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego (art. 26 ust. 3 u.p.e.). Likwidacja skutków samowoli budowlanej, tj. m.in. obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego, nie ulega zatem przedawnieniu (wyrok NSA z dnia 27 marca 2007r., II OSK 522/06).

Odnosząc się do zarzutu niedoręczenia skarżącej upomnienia wzywającego do spełnienia obowiązku uiszczenia grzywny w celu przymuszenia, należy wskazać, że w postępowaniu egzekucyjnym zasadą jest, iż skuteczność wszczęcia i prowadzenia egzekucji uwarunkowana jest uprzednim zrealizowaniem określonego w art. 15 u.p.e. nakazu doręczenia zobowiązanemu upomnienia wzywającego do spełnienia obowiązku, mającego skłonić zobowiązanego do dobrowolnego wykonania obowiązku bez potrzeby prowadzenia egzekucji. Jednak od zasady tej prawodawca ustanowił wyjątki. Z treści § 3 ust. 2 w związku z § 13 pkt 3 lit. e/ rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.), dodanego przez § 1 pkt 11 lit. b/ rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2002 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 9, poz. 106) zmieniającego niniejsze rozporządzenie z dniem 1 lutego 2003 r., wynika, że w przypadku egzekucji grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym, egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. W związku z powyższym brak było podstaw, aby uznać zarzut niedoręczenia skarżącej upomnienia w niniejszej sprawie za uzasadniony. Skoro bowiem przedmiot egzekucji stanowi grzywna w celu przymuszenia wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym (rozbiórka części obiektu budowlanego), to postępowanie to mogło zostać skutecznie wszczęte i toczyć się bez uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia.

Nieuzasadniony jest również zarzut niedoręczenia A. B. postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, gdyż jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru - k. 11 akt organu pierwszej instancji, odpis postanowienia został doręczony skarżącej w dniu [...] czerwca 2000 r.

Nie można także podzielić zarzutu doręczenia skarżącej dwóch tytułów wykonawczych w tej samej sprawie, gdyż takiego zarzutu nie przewiduje art. 33 pkt 1-10 u.p.e., zawierający wyczerpujące wyliczenie uchybień, które można podnieść w drodze zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym.

Z tej samej przyczyny organy nie miały również podstaw, by uwzględnić zarzut dotyczący doręczenia skarżącej odpisu tytułu wykonawczego, który w jej ocenie nie stanowi odpisu, lecz oryginał. Zarzut ten nie mieści się w zamkniętym katalogu zarzutów wymienionych w art. 33 pkt 1-10 u.p.e. Jednakże doręczenie skarżącej oryginału zamiast odpisu tytułu wykonawczego pozostawało bez wpływu na legalność postępowania. Jeśli powiem organ może czynić mniej, nie można mu czynić skutecznego zarzutu w sytuacji, gdy czyni więcej.

Mając na uwadze powyższe, należy przyjąć, że stanowisko organów w przedmiocie zarzutów skarżącej w sprawie egzekucji administracyjnej, odpowiada prawu.

Z uwagi na to, że zarzut niewskazania w tytule wykonawczym środków egzekucyjnych został zgłoszony dopiero w zażaleniu na postanowienie pierwszoinstancyjne oraz w skardze, tj. po upływie terminu do jego wniesienia, sąd – podobnie jak organy – nie miał podstaw, by się do niego ustosunkować.

Z tych wszystkich względów, sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu sąd orzekł na podstawie art. 250 powołanej wyżej ustawy oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c/ i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł jak w sentencji.