Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 443/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego w części na znak towarowy słowno-graficzny oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 245 w związku z art. 132 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. 2013 r. poz.1410), po rozpatrzeniu wniosku S. Sp. z o.o. z siedzibą w K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2015 r. odmawiającą udzielenia prawa ochronnego na słowno – graficzny znak towarowy enova365 w części dotyczącej następujących towarów i usług: komputery, monitory [hardware komputerowy], myszy do komputera, komputerowe urządzenia peryferyjne, nośniki danych, pamięć komputerowa, programy komputerowe ładowalne, programy komputerowe nagrane, oprogramowanie komputerowe stałe, publikacje elektroniczne [moduły ładowalne] (klasa 9), instalowanie, konserwacja i naprawy komputerów (klasa 37); administrowanie stronami komputerowymi, instalacje oprogramowania komputerowego, doradztwo w zakresie sprzętu komputerowego, aktualizacja oprogramowania, odzyskiwanie danych komputerowych, powielanie oprogramowania komputerowego, programowanie komputerów, projektowanie oprogramowań komputerowych, wypożyczanie oprogramowania komputerowego, konserwacja oprogramowania komputerowego, analizy systemów komputerowych, tworzenie i utrzymywanie stron internetowych dla osób trzecich (klasa 42)

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził że znak towarowy enova365 jest podobny w rozumieniu art. 132 ust.2 pkt 2 pwp, do następujących znaków:

- słownego E-NOVA zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dn.[...].12.2004r. na rzecz W., S. przeznaczonego do oznaczenia towarów i usług w klasach 09 i 42:

- słownego e-NOVA zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dn.[...].09.2012r. na rzecz A., F. przeznaczonego do oznaczenia towarów i usług w klasach m.in. 09, 37,42;

- słownego ENNOVA zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dn. [...].03.2006r. na rzecz E., D. przeznaczonego do oznaczenia towarów i usług m. in. w klasie 42.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wnioskodawca stwierdził, że słowno-graficzny znak towarowy "enova365" nie jest podobny (ani, tym bardziej, identyczny) do znaków przeciwstawionych mu przez Urząd Patentowy i w konsekwencji nie będzie wprowadzał odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów i usług w klasie 9, 37 i 42. Wnioskodawca podkreślił, że liczba "365" przydaje całemu oznaczeniu "enova365" nowego charakteru odróżniającego od samego słowa "enova". W ocenie wnioskodawcy różnica między znakami "enova" i "enova365" jest o wiele większa aniżeli między znakami: "E-NOVA", "e-NOVA" i "ENNOVA". Zdaniem Zgłaszającego zestawienie liczby "365" ze słowem "enova" nie powinno być postrzegane tylko jako rozwinięcie istniejącego już (zarejestrowanego) znaku towarowego "enova", lecz bardziej jako połączenie dwóch elementów mających samoistny charakter odróżniający. Oceny tej nie powinno negować usytuowanie elementu słownego na pierwszym miejscu, a elementu numerycznego na drugim miejscu. Ponadto wg Zgłaszającego, jeśliby nawet przyjąć, że zestawienie słowno-liczbowe "enova365" należy traktować jako rozwinięcie serii/linii już istniejącego znaku towarowego ("enova"), to niezrozumiałe jest dla zgłaszającego dlaczego nie może uzyskać prawa ochronnego na znak towarowy należący do tej serii/linii.

Wnioskodawca wskazał, że zestawienie słowno-liczbowe "enova365" charakteryzuje się większym stopniem odróżnialności aniżeli samo oznaczenie słowne ("enova"). Ponadto oznaczenia "enova365" używa już od dłuższego czasu dla towarów/usług objętych zgłoszeniem i marka ta stała się znana oraz rozpoznawalna na rynku profesjonalnych oprogramowań, na dowód czego zostały załączone poglądowe materiały.

W ocenie zgłaszającego, Urząd Patentowy nie wziął pod uwagę wszystkich istotnych czynników charakteryzujących relacje między porównywanymi towarami oraz usługami, w tym ich przeznaczenia, sposobu użytkowania, konkurencyjności lub komplementarności, a zwłaszcza kręgu odbiorców, dla których zostały one przeznaczone oraz warunków, w jakich są oferowane nabywcom. Urząd Patentowy ograniczył się do zestawienia towarów i usług, do oznaczania których przeznaczone zostały przeciwstawione znaki towarowe, przyjmując, że przedmiotowe towary i usługi adresowane są do takiego samego kręgu odbiorców, za pośrednictwem takich samych kanałów dystrybucji.

Ponownie rozpoznając sprawę organ wyjaśnił, że wszystkie zgłoszone towary i usługi z klas 09, 37 i 42 do oznaczania, których przeznaczony jest przedmiotowy znak towarowy, adresowane są do tych samych nabywców, oferowane są w tych samych miejscach i zaspokajają te same potrzeby potencjalnych konsumentów. Produkowane i świadczone są też przez przedsiębiorstwa działające w tej samej branży. Wskazał, że towary i usługi objęte przedmiotowym zgłoszeniem, są identyczne, jednorodzajowe i komplementarne, a także adresowane do tych samych odbiorców, co te, do oznaczania których przeznaczone są znaki chronione. Porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania towarów i usług powszechnego użytku, a miarodajny krąg odbiorców tych towarów (usług) jest nieograniczony i obejmuje znaczną część konsumentów.

Organ wskazał, że w przypadku towarów i usług powszechnego użytku, przeznaczonych dla szerokiego kręgu odbiorców, przy ocenie podobieństwa znaków towarowych, stosuje się surowsze kryteria oceny podobieństwa zarówno samych znaków towarowych jak i towarów i usług, do oznaczania których są przeznaczone. Natomiast niedopuszczalne jest udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, jeśli skutkiem tego powstałoby prawo, którego zakres pokrywałby się choćby w części z zakresem prawa z wcześniejszym pierwszeństwem. W wyniku uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy uprawniony uzyskuje bowiem wyłączne prawo do używania znaku w obrocie gospodarczym w odniesieniu do konkretnych towarów czy usług. W przedmiotowej sprawie identyczność, podobieństwo, jednorodzajowość i komplementarność towarów i usług jest bezdyskusyjna. Towary i usługi opatrzone tym samym lub bardzo podobnym znakiem towarowym, mogą stwarzać wrażenie znaków pochodzących od tego samego podmiotu lub podmiotów powiązanych ze sobą organizacyjnie. W związku z powyższym, zdaniem organu, należało stwierdzić, że towary i usługi objęte przedmiotowym zgłoszeniem, są identyczne lub bardzo podobne oraz, że będą adresowane do tych samych odbiorców zaspokajając te same potrzeby potencjalnych konsumentów, co te, do oznaczania których przeznaczone zostały znaki z wcześniejszym pierwszeństwem. Potwierdza to prezentowane w orzecznictwie stanowisko, że jeżeli towary (usługi) znajdują się w tych samych klasach, to można uznać ich identyczność pomimo różnic w sformułowaniu konkretnych wyrażeń. Towary i usługi do sygnowania których służą porównywane znaki są, zdaniem Urzędu bardzo podobne, jednorodzajowe i komplementarne. Niedopuszczalne jest udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, jeśli skutkiem tego powstałoby prawo, którego zakres pokrywałby się choćby w części z zakresem prawa z wcześniejszym pierwszeństwem. W wyniku uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy uprawniony uzyskuje, bowiem wyłączne prawo do używania znaku w obrocie gospodarczym w odniesieniu do konkretnych towarów czy usług.

Organ podkreślił, że do stwierdzenia podobieństwa znaków i towarów (usług) nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków, lecz wystarczy tylko, że istnieje taka możliwość. Wskazał, że na gruncie warstwy fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej wszystkich porównywanych znaków oraz ze względu na wspólny element ENOVA, porównywane oznaczenia wykazują bardzo wysoki stopień podobieństwa. Organ dodatkowo stoi na stanowisku, że element "365" odczytywany jest przez przeciętnego odbiorcę bardzo często jako 365 dni, czyli że usługi i towary Zgłaszającego są dostępne ciągle, przez cały rok, podobnie jak liczba 24 oznacza dostępność usług i towarów przez 24 godziny czyli całą dobę i przez co nie posiada zdolności odróżniającej, lecz jest zwyczajowo używana w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych. Liczba 365 w znaku zgłoszonym wyraźnie wskazuje na czas dostępności i ciągłość dostępności towarów i usług Zgłaszającego jako 365 dni w roku, gdyż z załączników wynika, że Zgłaszający prowadzi pod tym oznaczeniem usługi dostępności swoich rozwiązań w tzw. chmurze tj. miejscu gdzie można przechowywać dane dostępne z każdego miejsca po połączeniu internetowym, w każdej chwili, 365 dni w roku.

W ocenie organu porównywane znaki są niemalże identyczne w warstwie słownej elementu. Oznaczenie ENOVA znajduje się na pierwszym miejscu i przez to przeciętny konsument może pomylić zgłoszony znak z zarejestrowanymi, a liczba "365" w znaku zgłoszonym to tzw. element opisowy nieposiadający zdolności odróżniającej. Zarejestrowane znaki towarowe to znaki słowne, grafika znaku zgłoszonego w postaci stylizowanej czcionki, użytych kolorów i litery "o" w szacie graficznej oraz dodatkowy element znaku zgłoszonego "365" nie mogą stanowić o oddaleniu zarzutu podobieństwa pomiędzy przeciwstawionymi znakami, gdyż na pierwszym miejscu najbardziej wyróżniającym się elementem jest oznaczenie: ENOVA. Oznaczenie ENOVA najbardziej zbliża wszystkie rozpatrywane znaki do siebie i stanowi o ich bardzo dużym podobieństwie. Odbiorca zapamiętuje znajdujące się w znakach powtarzające się wyrazy i wyrażenia jakie składają się na dany znak, nieskupiając się raczej na ich znaczeniu. W ocenie podobieństwa oznaczeń decydujące znaczenie mają zbieżne elementy znaków, a nie ich znaczenie (warstwa znaczeniowa). Odbiorca nie musi wejść w posiadanie znaczenia danego słowa, aby błędnie skojarzyć dwa podmioty odnośnie tych samych czy jednorodzajowych i/lub komplementarnych towarów bądź usług. Organ stwierdził, że zbieżności jakie występują w analizowanych znakach są na tyle duże, że odbiorca może uznać zgłoszony znak za oznaczenie pochodzące "z tej samej rodziny" znaków podmiotu od lat istniejącego na rynku i, że "nowy" znak, całkowicie inkorporujący znak zarejestrowany, jest oznaczeniem tworzącym pewną serię znaków.

Urząd Patentowy RP Odnosząc się do argumentu Zgłaszającego, że wszystkie przeciwstawione znaki z oznaczeniem ENOVA, są do siebie podobne i zostało na nie udzielone prawo ochronne, wskazał, że wcześniejsze znaki, były zarejestrowane w postępowaniu przed Urzędem w Alicante, gdzie obowiązuje tzw. "system sprzeciwowy". Organ wyjaśnił, że zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą Trybunału Sprawiedliwości UE - dwa znaki towarowe są podobne, jeżeli z punktu widzenia właściwego kręgu odbiorców są one przynajmniej częściowo identyczne w jednym lub kilku z istotnych aspektów (wyrok Sądu UE z dn. 23 października 2002 r., T-6/01), i z taką też sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie.

Organ mając powyższe na uwadze, oraz fakt, że oceny podobieństwa znaków towarowych dokonuje się z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy, a także to, że do stwierdzenia podobieństwa znaków nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków, lecz wystarczy tylko, że istnieje taka możliwość, stwierdził, że równoległe istnienie na rynku porównywanych znaków towarowych mogłoby budzić niepotrzebne wątpliwości wśród potencjalnych odbiorców oraz skutkować konfliktem interesów konkurencyjnych firm. W przypadku towarów jednorodzajowych i komplementarnych, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, niebezpieczeństwo pomylenia produktów opatrzonych porównywanymi znakami, nie zostaje wyeliminowane, a przedmiotowy znak może być potraktowany jako kolejny z serii chronionych znaków innego przedsiębiorcy. Przy tak podobnych oznaczeniach nawet uważny i dobrze poinformowany odbiorca mógłby zostać wprowadzony w błąd co do pochodzenia towarów (usług).

Reasumując, Urząd Patentowy RP doszedł do przekonania, że przeciwstawione znaki oceniane jako całość i przeznaczone do oznaczania towarów i usług identycznych i podobnych są na tyle zbliżone, że wywierają na odbiorcach bardzo podobne wrażenie. Stwierdzone podobieństwo ww. znaków rodzi ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców, a tym samym ww. znaki są podobne w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej skarżąca) wniósł o uchylenie powyższej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:

- przepisów postępowania: tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 kpa poprzez wybiórczą i powierzchowna analizę stanu faktycznego i materiałów dowodowych będących podstawą rozstrzygnięcia;

- przepisów prawa materialnego tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp które miało wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że "E-NOVA" i "e-NOVA" zostały w klasie 9 zarejestrowane dla innych kategorii towarów (z zakresu ogólniejszej kategorii obejmującej komputery, w tym akcesoria komputerowe, i programy komputerowe) aniżeli towary objęte zgłoszeniem skarżącej. Znak "E-NOVA" został bowiem zarejestrowany dla "programów komputerowych (oprogramowania) do gromadzenia, magazynowania, rozpowszechniania i wyświetlania informacji na temat produktów i sprzedaży produktów". Z kolei znak "e-NOVA" został zarejestrowany dla "sprzętu do przetwarzania informacji i komputerów ograniczonych wyłącznie do dziedziny automatyki domowej", "oprogramowania (programów zapisanych) ograniczonych wyłącznie do dziedziny automatyki domowej", "komputerowych urządzeń peryferyjnych ograniczonych wyłącznie do dziedziny automatyki domowej" oraz "interfejsów komputerowych ograniczonych wyłącznie do dziedziny automatyki domowej". Znak skarżącej został natomiast zgłoszony dla komputerów (w tym komputerowych urządzeń peryferyjnych i akcesoriów), programów komputerowych ładowalnych, programów komputerowych nagranych i oprogramowania komputerowego stałego. Między kategoriami towarów objętych przeciwstawionymi znakami nie zachodzi przy tym stosunek zawierania się jednej kategorii w drugiej, gdyż komputery i programy komputerowe objęte rejestracjami znaków "E-NOVA" i "e-NOVA" są komputerami oraz programami komputerowymi specjalnego przeznaczenia, zupełnie odmiennego od przeznaczenia komputerów i programów komputerowych ze zgłoszenia skarżącej.

Również w kwestii identyczności oraz podobieństwa usług objętych porównywanymi znakami skarżąca zwróciła uwagę na odmienność przeznaczenia poszczególnych usług. Znak "E-NOVA" został w klasie 42 zarejestrowany dla "projektowania i rozbudowy programów komputerowych (oprogramowania) do gromadzenia, magazynowania, rozpowszechniania i wyświetlania informacji na temat produktów i sprzedaży produktów". Z kolei znak "e-NOVA" został w klasie 37 zarejestrowany dla "instalacji i naprawy układów i urządzeń elektrycznych", a w klasie 42 dla usług komputerowych ograniczonych wyłącznie do dziedziny automatyki domowej. Znak "ENNOVA" został w klasie 42 zarejestrowany dla "projektowania, opracowywania i wdrażania oprogramowania w dziedzinie zarządzania przedsiębiorstwem z wykorzystaniem informacji zwrotnych (EFM), w postaci ankiet dotyczących zaangażowania pracowników, ankiet dotyczących satysfakcji klientów i analizy stron internetowych". Analogicznie jak w przypadku towarów już na poziomie kategoryzacji tych usług wykluczone jest uznanie ich za identyczne lub podobne do usług, dla których w klasie 42 zgłoszony został nasz znak ("administrowanie stronami internetowymi, instalacje oprogramowania komputerowego, doradztwo w zakresie sprzętu komputerowego, aktualizacja oprogramowania, odzyskiwanie danych komputerowych, powielania oprogramowania komputerowego, programowanie komputerów, projektowanie oprogramowań komputerowych, wypożyczanie oprogramowania komputerowego, konserwacja oprogramowania komputerowego, analizy systemów komputerowych, tworzenie i utrzymywanie stron internetowych dla osób trzecich."). W ocenie skarżącej Urząd Patentowy zastosował w tej kwestii zbyt rozszerzającą interpretację i zrównał komputery z urządzeniami oraz układami elektrycznymi.

Skarżąca odnosząc się z kolei do przeprowadzonej przez Urząd Patentowy analizy porównawczej przeciwstawionych znaków towarowych, zakwestionowała pogląd jakoby znaki te były podobne w warstwie fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej. Przede wszystkim strona nie zgadza się z zanegowaniem charakteru odróżniającego elementu liczbowego "365", a także z marginalizowaniem znaczenia warstwy graficznej całego oznaczenia "enova365". W ocenie skarżącej zgłoszony znak towarowy "enova365" nie jest podobny ani tym bardziej identyczny do przeciwstawionych mu znaków towarowych, bowiem dzięki dodaniu do słowa "enova" liczby "365" całe oznaczenie nabrało nowego charakteru odróżniającego, bardziej znaczącego niż odróżnialność samego elementu słownego "enova" (w jego relacji do przeciwstawionych znakowi w zgłoszonemu znaków: "E-NOVA", "e-NOVA", "ENNOVA"). Zdaniem strony zestawienie liczby "365" ze słowem "enova" nie powinno być postrzegane tylko jako rozwinięcie istniejącego już zarejestrowanego znaku towarowego "enova", lecz bardziej jako połączenie dwóch elementów mających samoistny charakter odróżniający. Urząd Patentowy zupełnie zmarginalizował znaczenie warstwy graficznej znaku zgłoszonego, dopuszczając się w ten sposób błędu w ustaleniach faktycznych. Warstwa graficzna znaku "enova365" oddziałuje bowiem na odbiorcę z równą intensywnością jak jego warstwa słowno-liczbowa. Dlatego warstwa graficzna powinna być wzięta pod uwagę przy ocenie podobieństwa porównywanych znaków.

Skarżąca nadmieniła, że oznaczenia "enova365" używa już od dłuższego czasu dla oznaczania wszystkich swoich produktów (w tym usług) i marka ta stała się znana oraz rozpoznawalna na rynku profesjonalnych oprogramowań. W jej ocenie odbiorca towarów i usług oznaczonych zgłoszonym znakiem jest właściwie poinformowanym i świadomym ich nabywcą, a zakupu tych towarów nie dokonuje spontanicznie, gdyż nie są to produkty pierwszej potrzeby.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy P.p.s.a.).

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone przez organ administracji w sposób prawidłowy zaś interpretacja przepisów prawa i sposób ich zastosowania nie budzi zastrzeżeń Sądu.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż w sprawie niniejszej miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U z 2013 r., poz. 1410).

Zgodnie z art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy pwp nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy: identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego (o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.

Sąd stwierdza, że Urząd Patentowy w toku postępowania prawidłowo ustalił, że znak towarowy enova365 jest podobny w rozumieniu art. 132 ust.2 pkt 2 pwp, do następujących znaków:

- słownego E-NOVA zarejestrowanego pod numerem [...]z pierwszeństwem od dn.[..].12.2004r. na rzecz W., S. przeznaczonego do oznaczenia towarów i usług w klasach 09 i 42:

- słownego e-NOVA zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dn.[...].09.2012r. na rzecz A., F. przeznaczonego do oznaczenia towarów i usług w klasach m.in. 09, 37,42;

- słownego ENNOVA zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dn. [...].03.2006r. na rzecz E., D. przeznaczonego do oznaczenia towarów i usług m. in. w klasie 42.

Należy podkreślić, że wszystkie zgłoszone towary i usługi z klas 09, 37 i 42 do oznaczania, których przeznaczony jest przedmiotowy znak towarowy, adresowane są do tych samych nabywców, mogą być oferowane w tych samych miejscach i zaspokajają te same potrzeby potencjalnych konsumentów. Produkowane i świadczone są też przez przedsiębiorstwa działające w tej samej branży. Trzeba zgodzić się z ustaleniami poczynionymi przez Urząd Patentowy że towary i usługi objęte przedmiotowym zgłoszeniem, są identyczne, jednorodzajowe i komplementarne, a także adresowane do tych samych odbiorców, co te, do oznaczania których przeznaczone są znaki chronione. Porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania towarów i usług powszechnego użytku, a miarodajny krąg odbiorców tych towarów (usług) jest nieograniczony i obejmuje znaczną część konsumentów.

Należy także wskazać, że w przypadku towarów i usług powszechnego użytku, przeznaczonych dla szerokiego kręgu odbiorców, przy ocenie podobieństwa znaków towarowych, stosuje się surowsze kryteria oceny podobieństwa zarówno samych znaków towarowych jak i towarów i usług, do oznaczania których są przeznaczone. Zdaniem Sądu niedopuszczalne jest udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, jeśli skutkiem tego powstałoby prawo, którego zakres pokrywałby się choćby w części z zakresem prawa z wcześniejszym pierwszeństwem.

Trzeba podkreślić, że w wyniku uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy uprawniony uzyskuje wyłączne prawo do używania znaku w obrocie gospodarczym w odniesieniu do konkretnych towarów czy usług. W badanej sprawie identyczność, podobieństwo, jednorodzajowość i komplementarność towarów i usług jest zdaniem Sądu oczywista. Towary i usługi opatrzone tym samym lub bardzo podobnym znakiem towarowym, mogą stwarzać wrażenie znaków pochodzących od tego samego podmiotu lub podmiotów powiązanych ze sobą organizacyjnie. W związku z powyższym, zdaniem Sądu, prawidłowo organ centralny stwierdził, że towary i usługi objęte przedmiotowym zgłoszeniem, są identyczne lub bardzo podobne oraz, że będą adresowane do tych samych odbiorców zaspokajając te same potrzeby potencjalnych konsumentów, co te, do oznaczania których przeznaczone zostały znaki z wcześniejszym pierwszeństwem. W tym miejscu należy wskazać, że jeżeli towary (usługi) znajdują się w tych samych klasach, to można uznać ich identyczność pomimo różnic w sformułowaniu konkretnych wyrażeń. Towary i usługi do sygnowania których służą porównywane znaki są, zdaniem Sądu bardzo podobne, jednorodzajowe i komplementarne.

W związku z brzmieniem art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp niedopuszczalne jest udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, jeśli skutkiem tego powstałoby prawo, którego zakres pokrywałby się choćby w części z zakresem prawa z wcześniejszym pierwszeństwem. W wyniku uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy uprawniony uzyskuje, bowiem wyłączne prawo do używania znaku w obrocie gospodarczym w odniesieniu do konkretnych towarów czy usług.

Ze względu na to, że właściwy krąg odbiorców zachowuje w pamięci jedynie niedokładny obraz rozpatrywanych znaków towarowych, w związku z czym wspólny im element " e-nova" stwarza podobieństwo między nimi, a także zważywszy na współzależność poszczególnych czynników, które trzeba wziąć pod uwagę - jako że rozpatrywane towary są identyczne lub bardzo podobne - ewentualnej pomyłki po stronie konsumentów nie da się wykluczyć. Innymi słowy, jest wielce prawdopodobne, że w odczuciu konsumentów znak towarowy "enova365" jest związany z innymi znakami ( z wcześniejszym pierwszeństwem) zawierającymi element "enova", że mogą oni postrzegać zgłoszony znak towarowy jako wariant wcześniejszych znaków towarowych zawierających element "nova" ze względu na jego identyczne brzmienie w pierwszej części a tym samym pomylić jego pochodzenie handlowe.

Sąd zauważa, że do stwierdzenia podobieństwa znaków i towarów (usług) nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków, lecz wystarczy tylko, że istnieje taka możliwość. Na gruncie warstwy fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej wszystkich porównywanych znaków oraz ze względu na wspólny element ENOVA, porównywane oznaczenia wykazują bardzo wysoki stopień podobieństwa. Jak słusznie zauważył organ dodatkowy element "365" może być odczytywany przez przeciętnego odbiorcę jako 365 dni, czyli że usługi i towary skarżącej są dostępne ciągle, przez cały rok, podobnie jak liczba 24 oznacza dostępność usług i towarów przez 24 godziny czyli całą dobę i przez co nie posiada zdolności odróżniającej, lecz jest zwyczajowo używana w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych. Liczba 365 w znaku zgłoszonym wyraźnie wskazuje na czas dostępności i ciągłość dostępności towarów i usług Zgłaszającego jako 365 dni w roku, gdyż z załączników wynika, że Zgłaszający prowadzi pod tym oznaczeniem usługi dostępności swoich rozwiązań w tzw. chmurze tj. miejscu gdzie można przechowywać dane dostępne z każdego miejsca po połączeniu internetowym, w każdej chwili, 365 dni w roku.

Sąd zgadza się ze stanowiskiem Urzędu Patentowego, że porównywane znaki są niemal identyczne w warstwie słownej. Oznaczenie ENOVA znajduje się na pierwszym miejscu i przez to przeciętny konsument może pomylić zgłoszony znak z zarejestrowanymi, a liczba "365" w znaku zgłoszonym to tzw. element opisowy nieposiadający zdolności odróżniającej. Zarejestrowane znaki towarowe to znaki słowne, grafika znaku zgłoszonego w postaci stylizowanej czcionki, użytych kolorów i litery "o" w szacie graficznej oraz dodatkowy element znaku zgłoszonego "365" nie mogą stanowić o niezasadności zarzutu podobieństwa pomiędzy przeciwstawionymi znakami, gdyż na pierwszym miejscu najbardziej wyróżniającym się elementem jest oznaczenie: ENOVA. Oznaczenie ENOVA najbardziej zbliża wszystkie porównywane znaki do siebie i stanowi o ich bardzo dużym podobieństwie. Odbiorca zapamiętuje znajdujące się w znakach powtarzające się wyrazy i wyrażenia jakie składają się na dany znak. W ocenie podobieństwa oznaczeń decydujące znaczenie mają zbieżne elementy znaków, a nie ich znaczenie (warstwa znaczeniowa). Konsument może błędnie skojarzyć dwa podmioty odnośnie tych samych czy jednorodzajowych i/lub komplementarnych towarów bądź usług oznaczonych bardzo podobnym znakiem. Zbieżności jakie występują w analizowanych znakach są na tyle duże, że odbiorca może uznać zgłoszony znak za oznaczenie pochodzące "z tej samej rodziny" znaków podmiotu od lat istniejącego na rynku i, że "nowy" znak, całkowicie inkorporujący znak zarejestrowany, jest oznaczeniem tworzącym pewną serię znaków.

Sąd stwierdza również, że Urząd Patentowy odnosząc się do argumentu skarżącej, że wszystkie przeciwstawione znaki z oznaczeniem ENOVA, są do siebie podobne i zostało na nie udzielone prawo ochronne, zasadnie wskazał, że wcześniejsze znaki, były zarejestrowane w postępowaniu przed Urzędem w Alicante, gdzie obowiązuje tzw. "system sprzeciwowy". Organ wyjaśnił, że zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą Trybunału Sprawiedliwości UE - dwa znaki towarowe są podobne, jeżeli z punktu widzenia właściwego kręgu odbiorców są one przynajmniej częściowo identyczne w jednym lub kilku z istotnych aspektów (wyrok Sądu UE z dn. 23 października 2002 r., T-6/01), i z taką też sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie.

Należy z całą mocą podkreślić, że Urząd Patentowy mając na uwadze, fakt, że oceny podobieństwa znaków towarowych dokonuje się z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy, a także to, że do stwierdzenia podobieństwa znaków nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków, lecz wystarczy tylko, że istnieje taka możliwość, zasadnie stwierdził, że równoległe istnienie na rynku porównywanych znaków towarowych mogłoby budzić wątpliwości wśród potencjalnych odbiorców oraz skutkować konfliktem interesów konkurencyjnych firm. W przypadku towarów jednorodzajowych i komplementarnych, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, niebezpieczeństwo pomylenia produktów opatrzonych porównywanymi znakami, nie zostaje wyeliminowane, a przedmiotowy znak może być potraktowany jako kolejny z serii chronionych znaków innego przedsiębiorcy. Przy tak podobnych oznaczeniach nawet uważny i dobrze poinformowany odbiorca mógłby zostać wprowadzony w błąd co do pochodzenia towarów (usług).

Sąd stwierdza, że przeciwstawione znaki oceniane jako całość i przeznaczone do oznaczania towarów i usług identycznych i podobnych są na tyle zbliżone, że wywierają na odbiorcach bardzo podobne wrażenie. Stwierdzone podobieństwo ww. znaków rodzi ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców, a tym samym ww. znaki są podobne w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

W zakończeniu należy wskazać, że w toku prowadzonego postępowania organ zebrał i rozpatrzył całość materiału dowodowego, zaś wydając orzeczenie w sprawie umotywował przesłanki rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie Urząd Patentowy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył powołanych wyżej przepisów prawa materialnego jak też przepisów postępowania administracyjnego.

Sąd stwierdza, że okoliczności sprawy, zostały rzetelnie ustalone w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego, zaś orzeczenie prawidłowo uzasadniono.

Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.