Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 175/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2007-08-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 2, art 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7,  art. 77 w zw. z art. 30 § 3 i art. 147 § 1, art 151, art. 145 § 1 pkt 4, art. 156 § 1 pkt 2, art 10, art. 8 , art 11, art. 149
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Anna Lechowska /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Krystyna Józefczyk Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi A. S.A. we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2004 r. nr [...]; II. uchyla postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2004r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu wniosku A. S.A. we W., o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tegoż Kolegium z dnia [...] września 2004r. Nr [...] o odmowie uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] marca 2002 r., sygn. [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 1998 r., następstwem której było dokonanie zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu marki Peugeot 406 o nr rej. [...] z samochodu osobowego na ciężarowy - utrzymało w mocy decyzję tym wnioskiem zaskarżoną.

Jako jej podstawę prawną wskazało art. 127 §3 w zw. z art. 138 §1pkt 1 kpa.

Z uzasadnienia decyzji i akt postępowania a w szczególności z zapadłych nim rozstrzygnięć wynika, że opisaną wyżej decyzją z dnia [...] marca 2002r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze działające w postępowaniu zainicjowanym sprzeciwem Prokuratora Okręgowego w R. stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 1998 r., następstwem której było dokonanie zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu marki Peugeot 406 o nr [...] z samochodu osobowego na ciężarowy. Stwierdzenie nieważności nastąpiło z uwagi na rażące w ocenie organu naruszenie prawa a w szczególności art. 68 ust. 9, 72 ust. 1 pkt 3 i 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz.U. Nr 98, poz.602 ze zm.) oraz §5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.02.1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów . Zmiana rodzaju pojazdu z samochodu z osobowego na ciężarowy została bowiem dokonana bez wymaganego świadectwa homologacji na samochód ciężarowy .

A. S.A. we W. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Kolegium, . opierając go na stwierdzeniu , że będąc, jako kolejny nabywca pojazdu stroną postępowania o stwierdzenie nieważności bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu .

Decyzją z dnia [...].02.2003 r. sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją własną z dnia [...].03.2002 r. , sygn. [...] a następnie po rozpatrzeniu wniosku A. o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzją z dnia [...].04.2003 r. sygn. [...] utrzymało w mocy zaskarżoną nim decyzję, stojąc na stanowisku, że wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony postępowania uprawnionej do złożenia wniosku o jego wznowienie.

Po wpłynięciu skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożonej przez A. na te decyzje , Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając w trybie art. 38 § 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym decyzją z dnia [...].11.2003r. sygn. [...] uwzględniło skargę Spółki w całości i uchyliło własną decyzję z dnia [...].04.2003 r. o sygn. [...] oraz decyzję z dnia [...].02.2003 r. o sygn.[...].

Postanowieniem z dnia 30.01.2004 r. sygn.akt SA/Rz 884/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie umorzył postępowanie sądowe w sprawie ze skargi A.

U podstaw uwzględnienia skargi przez Kolegium leżał pogląd, jaki w sprawie ze skargi A. S.A. we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].03.03 r. sygn. [...] wyraził Naczelny Sąd Administracyjny OZ w Rzeszowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 9.09.2003 r. sygn. S.A./Rz 719/03 , iż skarżąca spółka jako kolejny nabywca samochodu ciężarowego posiada przymiot strony w sprawie zakończonej ostateczną decyzją SKO z dnia [...].03.2002 r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta następstwem której było dokonanie zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu z samochodu osobowego na ciężarowy . Skutki bowiem decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o zmianie rodzaju pojazdu tyczą się bezpośrednio nabywcy pojazdu , który traci możliwość korzystania z pojazdu ciężarowego .

Przyjmując ten pogląd, Kolegium postanowieniem z dnia [...].11.2003 r. sygn.[...] wznowiło postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją własną z dnia [...].03.2002 r. sygn.[...].

Po wznowieniu Kolegium dokonało oceny decyzji z dnia [...].03.2002 r. , sygn.[...] objętej wnioskiem o wznowienie postępowania i stwierdziło, że jest ona zgodna z prawem. Kolegium bowiem wykazało w niej , iż decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...].12.1998 r. dokonująca zmiany w dowodzie rej. przedmiotowego pojazdu z samochodu osobowego na ciężarowy została wydana z rażącym naruszeniem przepisów art. 68 ust.9 , art.72 ust. l pkt 3 i art.78 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz § 5 ust l pkt 2 lit.b rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.02.1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów . Zmiana rodzaju pojazdu z samochodu osobowego na ciężarowy została bowiem dokonana bez wymaganego świadectwa homologacji na samochód ciężarowy .

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie NSA , gdzie w wyroku NSA w Warszawie z dnia 10.09.2003 r. sygn. II S.A. 418/03 Sąd stwierdził , iż do zmiany przeznaczenia pojazdu z samochodu osobowego na ciężarowy niezbędna była nowa homologacja . Wskazał także przy tym , iż nie tylko według obecnych , ale również poprzednich przepisów prawa o ruchu drogowym do zarejestrowania takiego pojazdu nie wystarczyło zaświadczenie o badaniu technicznym pojazdu .W tej sytuacji, mając na uwadze dyspozycję art.151 § l pkt l k.p.a. oraz przesłankę negatywną uchylenia decyzji administracyjnej zawartą w art.146§ 2 k.p.a. a wskazującą , iż nie uchyla się decyzji w przypadku , jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej Kolegium decyzją z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] odmówiło uchylenia decyzji własnej z dnia [...] marca 2002r. [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 1998 r..

Powyższą decyzję zaskarżył wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy A. we W.

Skarżący nie podzielił argumentacji zawartej w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji. W jego ocenie pogląd Kolegium w kwestii rażącego naruszenia prawa jest niesłuszny a jego uzasadnienie dalece niewystarczające. Przesłanki, którymi kierował się organ administracji wydając decyzję rejestracyjną oparto na treści budzących zasadnicze wątpliwości interpretacyjne przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym i przepisach wykonawczych w przedmiocie warunków technicznych i badań pojazdów zawartych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Wodnej z dnia l lutego 1993 r. Interpretacja tych przepisów, poparta tezami orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, daje podstawę do przyjęcia, że dla zmiany przeznaczenia pojazdu wystarczające jest zaświadczenie z badania technicznego pojazdu, nie zaś świadectwo homologacji. Jak podaje skarżący kolegia w Polsce w analogicznych sprawach przyjmują odmienną interpretację obowiązujących przepisów. Podobną, jak inne kolegia, interpretację przyjmuje także Minister Transportu w piśmie z dnia l grudnia 2000 r.

Rozpoznawszy wniosek Kolegium uznało, że nie zasługuje on na uwzględnienie i decyzją z dnia [...] grudnia 2004r. utrzymało w mocy zaskarżoną nim decyzję.

W jej motywach wskazało, że powołane w zaskarżonym orzeczeniu przepisy art. 68 ust. 9, art.72 ust. l pkt 3 i art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym, jak i § 5 ust. l pkt 2 lit. b. cytowanego rozporządzenia wskazują na obowiązek uzyskania świadectwa homologacji podczas dokonywania zmiany przeznaczenia pojazdu z samochodu osobowego na ciężarowy. Takie stanowisko odzwierciedla również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego np. wyrok z 10.09.2003r. sygn. akt II SA 418/03, w którym stwierdzono, że do zmiany przeznaczenia pojazdu z samochodu osobowego na samochód ciężarowy niezbędna jest nowa homologacja, nie tylko według obecnych, ale również pod rządami poprzednich przepisów prawa o ruchu drogowym. Do zmiany przeznaczenia samochodu nie wystarczało jedynie zaświadczenie o badaniu technicznym pojazdu.

Na decyzję tę A. S.A. we W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Rzeszowie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w postaci przyjęcia art. 156 § l pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego, jako podstawy unieważnienia decyzji o rejestracji samochodu jako ciężarowego, podczas gdy w przedmiotowej sprawie nie wystąpiło rażące naruszenie prawa, o którym mowa w tym przepisie i domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi podano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji skoncentrowało się na kwestii świadectwa homologacji, a w ogóle nie odniosło się do zasadniczego zarzutu stawianego przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, czyli do kwestii charakteru naruszenia prawa. Oznacza to , że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja, odmawiająca uchylenia decyzji z dnia [...] marca 200 r., Nr [...] została wydana z naruszeniem art. 156 § l pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Jeżeli bowiem w sprawie doszło nawet do naruszenia prawa (z czym skarżący się nie zgadza), to nie miało ono charakteru rażącego, co z kolei powodowało niemożność stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Lakoniczne potraktowanie charakteru naruszenia prawa przez organ wydający pierwotną decyzję o stwierdzeniu nieważności wcześniejszej decyzji, nie spełnia wymogów, jakie na organy administracji nakładają art. 7, 8 oraz 107 § 3 kpa. Nawet, jeżeli organ podziela pogląd jednego ze składów NSA, nie zwalnia go to z obowiązku rzeczowej analizy wyraźnych rozbieżności występujących w całym dotychczasowym orzecznictwie. Uznanie decyzji rejestracyjnej za wadliwą stanowi dopiero podstawę zbadania przez Kolegium występowania drugiej przesłanki niezbędnej do stwierdzenia jej nieważności.

Pojęcie "rażącego naruszenia prawa" jest pojęciem niedookreślonym, niezdefiniowanym w kpa. Z tego powodu wielokrotnie wątpliwości dotyczące jego znaczenia rozstrzygał Sąd Najwyższy, a także Naczelny Sąd Administracyjny. W orzecznictwie przyjęto pogląd, że rażące naruszenie prawa występuje wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Rażące naruszenie prawa jest z reguły wyrazem ewidentnego i jasno uchwytnego błędu w interpretowaniu prawa. W tej materii skarżący odwołał się do orzeczeń NSA. Podkreślił, że w przypadku rozbieżnej interpretacji przepisów przez organy wybór jednej z takich interpretacji, nawet jeśli potem zostanie uznany za nieprawidłowy (albo, co się częściej zdarza - inna interpretacja zostanie uznana za lepszą, słuszniejszą albo bardziej racjonalną) nie może być oceniany jako naruszenie prawa "rażące". Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy uchybienie ma charakter oczywisty, jasny i bezsporny, nie dopuszczający możliwości odmiennej wykładni.

Stwierdzenie przez Kolegium, iż decyzja rejestracyjna wydana została z rażącym naruszeniem prawa jest równoznaczne ze stwierdzeniem, iż jej wydanie miało miejsce w warunkach jasnego, oczywistego i niewątpliwego stanu prawnego. Stoi to w oczywistej sprzeczności z rozbieżnością rozstrzygnięć sądowych i administracyjnych. Wątpliwości interpretacyjne miało także Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które wystąpiło do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pytaniem prawnym w sprawie, w której NSA wydał w dniu 23 października 2000 r. uchwałę zmieniającą dotychczasową wykładnię przepisów o homologacji i rejestracji pojazdów. Nie sposób zatem uznać, że mamy do czynienia z niewątpliwym stanem prawnym, w ramach którego nie zachodzi możliwość rozbieżnych interpretacji tego samego przepisu. Przykładowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznając w decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. ([...]) na tle identycznego z przedmiotowym stanu faktycznego, że nie można przyjąć, iż decyzje rejestracyjne wydane zostały w warunkach oczywistego i niewątpliwego stanu prawnego, dlatego uchyliło własne decyzje i odmówiło stwierdzenia nieważności wskazanego dowodu rejestracyjnego. Uchwała NSA z 23.10.2000r., którą w świetle całości prowadzonego postępowania należy uznać za jeden z zasadniczych argumentów uzasadniających stanowisko SKO, miała dość istotny wpływ na wykładnię przepisów stosowanych przez organy administracji przy rejestracji pojazdów. Oddziaływanie to powinno jednak ograniczyć się do decyzji administracyjnych wydawanych po przyjęciu przez NSA tej uchwały. Skarżący stwierdził, że w praworządnym państwie obywatel powinien móc przewidzieć przyszłe rezultaty swoich działań i móc się do nich rozsądnie przygotować. Niedopuszczalnym jest przerzucania ryzyka (w tym także finansowego) pomyłek urzędników administracji na obywateli.

W sprawie, jak również w innych podobnych sprawach zakończonych decyzją rejestracyjną (w skali kraju decyzji takich wydano kilkaset tysięcy) od jej treści zależała opłacalność umów leasingu lub sprzedaży pojazdów związana ze skutkami podatkowymi zakwalifikowania samochodu jako osobowego lub ciężarowego. Zgodność decyzji rejestracyjnych z obowiązującym prawem wielokrotnie podkreślało Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej, zarówno w pismach wyjaśniających, jak i w decyzjach merytorycznie rozstrzygających odwołania od decyzji wojewody w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji rejestracyjnej (decyzja z [...].12.97 r. sygn.[...]). Stanowisko takie przyjmowały również inne organy ( wojewodowie i SKO). Odwołując się do wyroku SN z 18.11.1993 r. (III ARN 56/93, OSNC 1994/5/116) skarżący wskazał, że przy korzystaniu z przepisów pozwalających na wzruszenie ostatecznej decyzji powinny być uwzględnione w prawnie dopuszczalnym zakresie prawa nabyte na jej podstawie w dobrej wierze. Jest to niezbędne także z punktu widzenia budowy zaufania obywatela do administracji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie wniosło o jej oddalenie, wskazując na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji jak i decyzji ją poprzedzającej.

Na wezwanie Sądu z dnia 15 grudnia 2005r. A. SA we W. usunął brak skargi poprzez nadesłanie jej egzemplarza opatrzonego oryginalnymi podpisami podmiotów uprawnionych podług wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego do jego reprezentowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.. Stosownie do tego przepisu, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy (§1 pkt 1 lit.a), naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (§ 1 pkt. 1 lit.b.), innym naruszeniem przepisów postępowania , jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( §1 pkt 1 lit.c), jeśli zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności określone w art. 156 kpa lub innych przepisach ( §1 pkt 2) a także, jeśli zachodzą przyczyny stwierdzenia niezgodności decyzji z prawem określone w kpa lub innych przepisach ( §1 pkt 3).

Z mocy art. 135 P.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej kontroli, sąd doszedł do konkluzji , iż skarga jest uzasadniona, aczkolwiek przede wszystkim z przyczyn , które wziął pod uwagę z urzędu.

Decyzja ta utrzymuje w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] marca 2002 r., sygn. [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 1998 r., następstwem której było dokonanie zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu marki Peugeot o nr [...] z samochodu osobowego na ciężarowy .

Zarówno decyzja zaskarżona jak i decyzja utrzymana nią w mocy zostały wydane w postępowaniu wszczętym postanowieniem SKO z dnia [...] listopada 2003r.nr [...] o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej wskazaną wyżej decyzją o stwierdzeniu nieważności decyzji w przedmiocie rejestracji opisanego pojazdu.

Wznowienie postępowania nastąpiło na wniosek strony skarżącej pochodzący z 4 października 2002r. a zarejestrowany w Kolegium dnia 14 października 2202r. ( k.4 akt Kolegium o nr [...] ). Jako podstawę wznowienia organ przyjął fakt , iż strona skarżąca bez swej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją o stwierdzeniu nieważności decyzji o rejestracji pojazdu (art. 145 §1 pkt. 4 kpa).

Wniosek o wznowienie postępowania został podpisany - podobnie jak wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy , którego efektem jest zaskarżona decyzja - przez dwu prokurentów strony skarżącej.

Z materiałów znajdujących się w aktach postępowań , które toczyły się z tego wniosku - w tym także nadesłanych na wezwanie Sądu - nie wynika, by organ badał i oceniał prawidłowość reprezentacji strony skarżącej.

Strona skarżąca jest spółką akcyjną. Organy upoważnione do działania w imieniu takiej spółki zostały wskazane w art. 373 §1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037, ze zm.), stanowiącym, że jeśli zarząd jest wieloosobowy, sposób reprezentowania spółki określa statut. Jeśli statut nie zawiera żadnych postanowień w tym przedmiocie do składania oświadczeń w imieniu spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu wraz z prokurentem. Z wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego przedłożonego przez stronę skarżącą sądowi wynika, że jako organ uprawniony do jej reprezentacji został wskazany zarząd a jako sposób reprezentacji prezes zarządu jednoosobowo, lub dwóch członków zarządu łącznie lub jeden członek zarządu łącznie z prokurentem. Wypis pochodzi z dnia 4 listopada 2004r. a więc z okresu po złożeniu wniosku, jednak powołany przepis kodeksu oraz zapis w Rejestrze wskazują , że organ wznawiając postępowanie na podstawie wniosku podpisanego przez dwu prokurentów, bez wyjaśnienia , czy są oni uprawnieni do reprezentowania spółki naruszył art. 7 i 77 kpa w zw. z art. 30 §3 kpa i 147 §1 kpa . Przepis art. 30 §3 kpa stanowi bowiem, że strony nie będące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli, zaś z art. 147 §1 kpa przewiduje między innymi, że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 §1 pkt 4 kpa następuje tylko na żądanie strony.

Braki w reprezentacji należą do usuwalnych na wezwanie organu. Nie podjęcie działań w kierunku wyjaśnienia kwestii prawidłowości reprezentacji - z uwagi na skutek jaki wywołuje nie uzupełnienie ewentualnych braków w wyznaczonym przez organ w terminie, sprowadzający się do odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 147 w zw. z art. 149 kpa - powoduje , że naruszenie przepisów postępowania wskazanych wyżej mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stanowisko sądu w tej kwestii znajduje wsparcie w poglądach orzecznictwa wyrażonych w odniesieniu do postępowania sądowego w sprawach o takim samym stanie faktycznym ( patrz: np wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2007r. I OSK 420/06 i z 8 lutego 2007r. I OSK 453/06 - nie publ.)

Niezależnie od powyższego, decyzja zaskarżona i decyzja nią utrzymana w mocy rażąco naruszają przepis art. 151 kpa ustanawiający katalog decyzji jakie mogą zapaść we wznowionym postępowaniu.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową , która ma na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, w sytuacji gdy postępowanie poprzedzające jej wydanie dotknięte było wadami wymienionymi w art. 145 §1 a także z przyczyn określonych w art. 145a ( wyrok Trybunału Konstytucyjnego orzekający o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą) . Wady wymienione w art. 145 §1 kpa maja charakter procesowy i kwalifikowany. Postępowanie wznowieniowe regulowane przepisami art. 145 - 152 kpa jest postępowaniem nowym w stosunku do obarczonego wadą wymienioną w art. 145§1 kpa postępowania zwykłego.

Wznowienie postępowania zgodnie z art. 149 §2 kpa obliguje organ do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia (w tym przypadku, co do przyczyny przewidzianej w art. 145 §1 pkt 4 kpa) a w dalszej kolejności do rozstrzygnięcia, co do istoty sprawy.

Rodzaje rozstrzygnięć jakie mogą zapaść we wznowionym postępowaniu wymienia art. 151 kpa.

Zgodnie z tym przepisem - po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego w art. 149 §2 organ właściwy:

odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § l lub art. 145 a ( art. 151§1 pkt 1 kpa)

lub uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § l lub art. 145a i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy ( art. 151§1pkt 2 kpa ).

W wypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji dotychczasowej na skutek okoliczności , o których mowa w art.146 kpa., właściwy organ ogranicza się do wydania decyzji stwierdzającej wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazuje okoliczności, z powodu których nie uchylono decyzji dotychczasowej (art. 151 §2 kpa).

Przywołany w tym przepisie art. 146 kpa wyodrębnia dwa rodzaje przesłanek wykluczających uchylenie decyzji dotychczasowej. Jednym z tych rodzajów jest przedawnienie przewidziane w art. 146 §1 kpa , zaś drugim okoliczność, że w sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art146 §2 kpa).

Podług art. 146 §1 kpa nie uchyla się decyzji z przyczyn określonych w art. 145 §1 pkt1 i 2, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 10 lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 §1 pkt 3-8 oraz w art. 145a, jeśli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło lat pięć lat.

Kwalifikowana wada postępowania, jaką jest nieuczestniczenie przez stronę bez jej winy w postępowaniu ujęta jest w art. 145 §1 pkt 4 , co w świetle unormowania art. 146 §1kpa oznacza, że po upływie 5 lat od doręczenia lub ogłoszenia decyzji wydanej w postępowaniu wadą tą obarczonym nie można jej uchylić w postępowaniu wznowionym. Jego zastosowanie wymaga zatem ustalenia kiedy decyzja została doręczona stronom uczestniczącym w postępowaniu,

Inaczej ma się rzecz w przypadku przesłanki negatywnej z art. 146 §2 kpa, bowiem by można było ją zastosować należy ustalić w postępowaniu przeprowadzonym z udziałem stron , iż w sprawie nie mogłaby zapaść decyzja inna, niż decyzja dotychczasowa. Wymaga to szczegółowego rozważenia wszelkich zarzutów pod adresem tej decyzji i jej oceny w aspekcie przepisów prawa prowadzącej do ustalenia , iż była ona materialnie niewadliwa ( patrz; wyrok NSA z dnia 9.11.1992 S.A./Kr 914/92 P.S. 1994 /7-8/155).

Rozważania dotyczące tej kwestii muszą być przy tym szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym wymogom art. 107§3kpa.

Konstrukcja przepisu art. 151 wyklucza wydanie decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej , jeśli wydano ją w postępowaniu dotkniętym wadą wymienioną w art. 145 §1 lub 145a. Ustalenie , iż zachodzą negatywne przesłanki wymienione w art. 146 skutkuje w takiej sytuacji wydaniem decyzji opisanej w art. 151 §2 a więc stwierdzającej , że decyzję kwestionowaną wydano z naruszeniem prawa oraz wskazującej przyczynę, dla której decyzji nie można było uchylić.

Decyzja utrzymana w mocy decyzją zaskarżoną nie mieści się w katalogu decyzji wymienionych w art. 151 kpa, bowiem z powołaniem się na art. 151 §1 pkt 1 kpa w rozstrzygnięciu odmawia ona uchylenia decyzji kwestionowanej przez stronę skarżącą a jednocześnie w uzasadnieniu przyznaje , że strona skarżąca nie brała udziału w postępowaniu zakończonym unieważnieniem decyzji o rejestracji, co stanowiło podstawę wznowienia tego postępowania. W tym samym uzasadnieniu, jako przyczynę odmowy uchylenia decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o rejestracji organ wskazał na jej merytoryczną poprawność i powołał się na przesłankę negatywna z art. 146 §2 kpa.

Wydanie decyzji opartej na art. 151 §1 pkt 1 kpa byłoby w sprawie możliwe, gdyby organ po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego art. 149 §2 skonstatował, że skarżącej nie przysługiwał przymiot strony postępowania o stwierdzenie nieważności. Konstatacji takiej brak w uzasadnieniu decyzji , przeciwnie opisując przyczyny uchylenia w trybie art. 38 ustawy o NSA swych wcześniejszych decyzji odmawiających wznowienia postępowania, organ odwołuje się do poglądu NSA OZ w Rzeszowie wyrażonego w innej sprawie ze skargi strony skarżącej, iż nabywca samochodu , którego rejestracja została unieważniona ma interes prawny w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o jego rejestracji. Pogląd ten znajduje zresztą wsparcie także w orzecznictwie NSA patrz: wyrok NSA z dnia 10.11.2004r. OSK802/04 ONSAi WSA 2005/3/53.

W uzasadnieniu decyzji zaskarżonej i utrzymanej nią w mocy brak jest jakiegokolwiek wywodu, z którego wynikałoby , że organ przyjął odmiennie. Uzasadnienie to podkreśla , iż Kolegium "uznaje" interes prawny strony skarżącej. Konstatacja taka uzasadnia zatem twierdzenie, że postępowanie zakończone decyzją o stwierdzeniu nieważności decyzji rejestracyjnej dotknięte było wadą przewidzianą w art. 145 §1 pkt 4 kpa . W konsekwencji organ nie mógł przyjąć, że nie istniały podstawy do uchylenia decyzji na podstawie na podstawie art. 145 §1 pkt 4 kpa. To zaś oznacza , że nie mógł on odmówić uchylenia decyzji z powołaniem się na art. 151 § pkt 1 kpa.

W takiej sytuacji, po wykazaniu - przy zastosowaniu wyżej wskazanych standardów - że istniała przesłanka negatywna z art. 146 §2 kpa, to znaczy że w sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, organ byłby zobligowany do wydania decyzji na podstawie art. 151 §2 kpa stwierdzającej, że kwestionowana decyzja o unieważnieniu rejestracji pojazdu została wydana z naruszeniem prawa i jednocześnie wskazującej na okoliczności, z powodu której decyzji nie uchylił.

Decyzja tego rodzaju jest decyzją odmienną do opartej na art. 151 §1 pkt 1 kpa nie tylko co do przesłanek jej wydania i treści rozstrzygnięcia ale także co do skutków, bowiem stwarza możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych przez stronę , która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

Decyzja zaskarżona utrzymując w mocy decyzję zawierającą rozstrzygnięcie odmienne pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. 151 §1 pkt 1 i 151§2 kpa, co oznacza że obydwie obarczone wadą nieważności przewidzianą w art. 156 §1 pkt 2 kpa.

Dodatkowo zaznaczyć wypadnie , że w aktach sprawy brak dowodu, by po wznowieniu postępowania organ zapewnił stronom postępowania prawo do czynnego nim udziału w zakresie przewidzianym w art. 10 kpa. Nadto uzasadnienie decyzji zaskarżonej nie odnosi się - z naruszeniem art. 8 i 11 kpa - do argumentacji wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, co dowodzi , iż postępowanie ją poprzedzające nie odpowiadało wymogom art. 149 kpa.

Wobec faktu , że postępowanie wznowieniowe poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji było poprzedzone wadami procesowymi mogącymi mieć istotny wpływ na wynik sprawy a sama decyzja i decyzja ją poprzedzająca naruszają przepis art. 151 §1 pkt 1 i 151 §2 kpa w sposób rażący, ocena argumentów skargi dotyczących wad decyzji unieważniającej decyzję o rejestracji pojazdu przez sąd byłaby przedwczesna.

W postępowaniu ponownym należy w pierwszej kolejności wyjaśnić kwestię, czy wniosek o wznowienie postępowania został podpisany przez osoby uprawnione do reprezentowania strony skarżącej a jeśli nie, wezwać ją do usunięcia tego uchybienia w zakreślonym terminie. Jeśli zostanie ono usunięte organ winien wznowić postępowanie , przeprowadzić je w sposób odpowiadający przepisom kpa i wydać decyzję odpowiadającą tym przepisom, uwzględniając zmianę stanu faktycznego sprawy związaną z upływem czasu .

Z przytoczonych wyżej względów, sąd w oparciu o przepis art. 145 §1 pkt 2 P.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji SKO z dnia [...] września 2004r. nr [...]. Na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 tej ustawy, sąd uchylił także postanowienie tego organu z dnia [...] listopada 2003r nr. [...] o wznowieniu postępowania. Uchylając je, sąd nie naruszył ustanowionej art. 134 §2 P.p.s.a. zasady zakazu orzekania na niekorzyść strony skarżącej, bowiem uzupełnienie ewentualnego braku co do reprezentacji zależy od woli tej strony a skutkować będzie wydaniem nowego postanowienia o wznowieniu postępowania.

Wobec nie złożenia wniosku o zwrot kosztów postępowania przed zamknięciem rozprawy i wynikającej stąd utraty tego roszczenia, sąd był zwolniony od orzekania w tym przedmiocie (art. 210 P.p.s.a.)