Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1786/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. art. 131 ust. 2 pkt 1, 132 ust. 2 pkt 2, 153 ust. 1, 255(1)-255(8), 256 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2017 r. sprawy ze skargi P. Sp. j. z siedzibą w [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej Przedsiębiorstwa P. Sp. j. z siedzibą w [...] kwotę 2385 (dwa tysiące trzysta osiemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej (dalej: UP RP, organ) decyzją

z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2,

art. 131 ust. 1 pkt 1 i art. 131 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 246 i art. 247 ust. 2 ustawy

z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (j.t. Dz.U. z 2013 r.

poz. 1410; dalej "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. oddalił sprzeciw [...] "[...]" J. K. sp.j. z siedzibą

w [...] (skarżąca), uznając za bezzasadne żądanie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny "Amerykańskie świderki"

o nr [...] udzielonego na rzecz W. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "[...]"[...] z siedzibą w [...] (dalej uprawniony).

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie sprawy.

W dniu [...] lutego 2015 r. do organu wpłynął sprzeciw wobec decyzji

o udzieleniu na rzecz W. S. prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny "Amerykańskie świderki", przeznaczonego do oznaczania towarów

i usług z klas: 11, 30, 35 i 43, tj.: automaty do lodów, lody spożywcze, usługi

w zakresie gromadzenia ekspozycji i tworzenia klientom warunków dogodnego doboru i zakupu w sklepie lub hurtowni z koncentratami spożywczymi proszku lodowego, proszków do produkcji gofrów oraz polew do lodów i lodów spożywczych; przygotowanie lodów oraz deserów lodowych na zamówienie oraz ich dostawa, usługi prowadzone w cukierniach oraz kawiarniach. Jako podstawę prawną swojego żądania wnoszący sprzeciw wskazał art. 246 ust. 1 w związku z art. 132 ust. 2 pkt 2, art. 131 ust. 1 pkt 1 oraz art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p..

W sprzeciwie skarżąca wskazała, że przeszkodami do udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy są:

- w odniesieniu do towaru "lody spożywcze" (klasa 30): podobieństwo do znaku towarowego słownego "ŚWIDEREK" o numerze [...] i naruszenie praw majątkowych do tego znaku należących do wnoszącego sprzeciw, jak również zgłoszenie spornego znaku w złej wierze, to jest przy świadomości istnienia kolizji znaków,

- w odniesieniu do usług sprzedaży koncentratów do produkcji lodów, gofrów, polew do lodów (klasa 35) oraz usług przygotowania lodów w cukierniach i kawiarniach (klasa 43): podobieństwo do znaku do znaku słownego "ŚWIDEREK" ([...]) i naruszenie praw majątkowych wnoszącego sprzeciw z tego znaku,

- w odniesieniu do towaru "automaty do lodów" (klasa 11): naruszenie praw majątkowych współuprawnionego do znaku towarowego "Amerykańskie świderki" o nr [...] objętego wspólnym prawem ochronnym oraz zagrożenie naruszenia przez użytkowników automatów do lodów praw majątkowych ze znaku "ŚWIDEREK" o nr [...] należących do wnoszącego sprzeciw.

Skarżąca wskazała również, że jest uprawniona do znaku towarowego słownego "świderek" nr [...] przeznaczonego do oznaczania towarów takich jak: lody i wyroby lodowe - torty, rolady, batony, sandwicze ujęte w klasie 30. Podała, że sporny znak towarowy oraz znak towarowy wnoszącego sprzeciw o nr [...] są przeznaczone do oznaczania towarów identycznych w klasie 30. Ponadto wskazała, że zachodzi podobieństwo słów "świderek" oraz "świderki", które różnią się tylko użyciem liczby mnogiej w znaku [...], podczas gdy treść znaku [...] występuje w liczbie pojedynczej. Podniosła, że drugie ze słów występujących

w znaku spornym - "Amerykańskie" - nie ma zdolności odróżniającej w rozumieniu art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., gdyż jedynie wskazuje na pochodzenie lodów bądź ich rodzaj. Zaznaczyła, że sam uprawniony na swej stronie internetowej objaśnia,

iż lody "amerykańskie" otrzymywane z automatu, różnią się od lodów "włoskich" tym, iż są twardsze i w mniejszym stopniu napowietrzone. Wnosząca sprzeciw stwierdziła, że grafika spornego znaku jest oszczędna, sprowadza się do przedstawienia kształtu loda uzyskanego z automatu oraz drobnego ornamentu pod napisem. Wskazała, że przeciętnemu odbiorcy łatwiej jest zapamiętać teksty w znaku towarowym niż grafikę, wobec tego, zdaniem skarżącej, znaki "świderek" [...] i "Amerykańskie świderki" [...] nie różnią się w stopniu mogącym wykluczyć ryzyko pomyłek klientów. Stwierdziła też, że gdyby nawet przyjąć, że w ogólnej ocenie znaki wykazują jakieś różnice, to użycie w całości znaku "świderek" [...] w objętym sprzeciwem znaku "Amerykańskie świderki" [...] narusza prawa majątkowe skarżącej ze znaku "świderek" [...], co, jej zdaniem, stanowi także przeszkodę dla udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "Amerykańskie świderki" dla lodów w myśl art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p.

Skarżąca podała, że uprawniony do spornego znaku próbował uzyskać ochronę na znak słowny "świderki" do oznaczania lodów (zgłoszenie nr [...]

z [...] października 2009 r.). UP RP decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. odmówił udzielenia prawa ochronnego na ten znak z powodu kolizji ze znakiem "świderek" [...]. Skarżąca stanęła na stanowisku, że uprawniony wiedział o kolizji swego znaku

ze znakiem "świderek" [...], a mimo to zgłosił sporny znak do ochrony, rozszerzając zakres znaku [...] o lody w klasie 30, dla których wcześniej odmówiono mu ochrony. Zatem, jak stwierdziła skarżąca, w zakresie klasy 30 sporny znak został zgłoszony w złej wierze.

Ponadto skarżąca wskazała, że ujęte w klasie 35 "usługi w zakresie gromadzenia ekspozycji i tworzenia klientom warunków dogodnego doboru i zakupu w sklepie lub hurtowni z koncentratami spożywczymi proszku lodowego, proszków

do produkcji gofrów oraz polew do lodów i lodów spożywczych" to sprzedaż głównie koncentratów i komponentów do produkcji lodów (jedynym wyjątkiem jest tu proszek do gofrów). W ocenie skarżącej, są to towary podobne do samych lodów, jako gotowych produktów, a więc również w tym zakresie znak towarowy "Amerykańskie świderki" [...] koliduje z zarejestrowanym wcześniej znakiem "świderek" [...] należącym do przedsiębiorstwa skarżącej. Skarżąca wskazała, że kolizję towarów służących bezpośrednio do produkcji lodów z towarami ujętymi w zakresie ochrony znaku towarowego "świderek" o nr [...] rozpatrywał organ w sprawie zgłoszenia znaku "Koncentrat do produkcji lodów pomorskich świderki" [...], odmawiając udzielenia prawa ochronnego na ten znak towarowy.

Skarżąca zaakcentowała, że usługi w zakresie przygotowania lodów oraz deserów lodowych na zamówienie oraz ich dostawa i usługi prowadzone

w cukierniach oraz kawiarniach objęte klasą 43, także są podobne do samego towaru będącego przedmiotem tej usługi, czyli do lodów.

W ocenie skarżącej, sporny znak towarowy w odniesieniu do towaru "automaty do lodów" jest identyczny ze znakiem [...]. Zwróciła uwagę, że wspólne prawo ochronne na znak towarowy o nr [...] zostało udzielone na rzecz dwóch przedsiębiorców, gdzie drugim, obok W. S. – uprawnionego do spornego znaku, współuprawnionym jest M. K. – [...] "[...]". Wskazała, że regulamin podpisany przez współuprawnionych nie zezwala na zgłaszanie wspólnego znaku jako swojego indywidualnego. Podała, że udzielenie prawa ochronnego na sporny znak towarowy w zakresie klasy 11 narusza prawa majątkowe z wcześniejszego identycznego znaku [...] przysługującego drugiemu współuprawnionemu ze wspólnego prawa ochronnego. Niezależnie od powyższego wnosząca sprzeciw wskazała, że udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy "Amerykańskie świderki" przeznaczony do oznaczania automatów do wytwarzania lodów wywołuje ryzyko naruszenia prawa ochronnego na znak towarowy "świderek" o nr [...] przez użytkowników tak oznaczanych automatów. W ocenie skarżącej, użytkownicy

ci mogą przenosić nazwę zawartą w znaku towarowym dla automatu do lodów,

na wytwarzany w tym automacie wyrób, czując się upoważnionymi do takich działań przez dostawcę urządzenia.

W odpowiedzi na sprzeciw, w piśmie z dnia [...] lipca 2015 r., uprawniony uznał sprzeciw za bezzasadny. Stwierdził, że sporny znak towarowy "Amerykańskie świderki" nie jest podobny do znaku towarowego wnoszącego sprzeciw "świderek"

o nr [...]. Wskazał, że przeciwstawiony znak towarowy "świderek" jest znakiem słownym, natomiast znak towarowy "Amerykańskie świderki" jest znakiem słowno-graficznym, kolorowym o oryginalnej grafice i przeznaczony jest do oznaczania towarów i usług również w klasach: 11, 35 i 43. Stwierdził, że w związku z tym sporny znak nie narusza prawa do znaku "świderek" nr [...].

Na rozprawie w dniu [...] listopada 2015 r. wnoszący sprzeciw przedłożył materiały na okoliczność obecności na rynku znaku towarowego "świderek". Wskazał, że uprawniony złożył podanie o zarejestrowanie znaku "świderki" [...] i otrzymał odmowę z uwagi na kolizję ze znakiem przeciwstawionym. W związku

z tym, zdaniem skarżącej, że uprawniony został powiadomiony przez Urząd Patentowy o istnieniu kolizji, posiadał w dacie zgłoszenia spornego znaku wiedzę

o istnieniu znaku przeciwstawionego na rynku. Skarżąca podniosła ponadto, że

w ofercie uprawnionego nie występują "Amerykańskie świderki" tylko świderki

i maszyny do lodów, o czym ma świadczyć przedłożona na rozprawie oferta uprawnionego. W konsekwencji skarżąca wniosła o uznanie, że zgłoszenie spornego znaku miało na celu zalegalizowanie nazwy "świderki".

Uprawniony podtrzymał wniosek o oddalenie sprzeciwu. Stwierdził,

że oznaczenie "Amerykańskie świderki" jest nazwą rodzajową, powszechnie używaną dla określonej kategorii lodów. Stąd znak słowny nie miałby zdolności rejestrowej, zdolność tę nadaje temu znakowi grafika. Uprawniony przedłożył materiały mające wskazywać, w jego ocenie, że określenie "amerykańskie świderki" jest rodzajowe, powszechnie używane do oznaczania lodów o kształcie "świdra". Uprawniony wskazał, że nie może być również mowy o złej wierze, gdyż zgłoszony przez niego znak "Amerykańskie świderki" o nr [...] nie jest podobny do znaku towarowego "świderki" zgłoszonego za nr [...], któremu Urząd Patentowy odmówił ochrony ze względu na kolizję ze znakiem towarowym "świderek"

o nr [...]. Dodał, że znak towarowy uprawnionego został tak zmodyfikowany przez dodanie słowa "Amerykańskie" i zmianę szaty graficznej, aby nie było podobieństwa. Uprawniony ponadto stwierdził, że nie ma znaczenia dla sprawy okoliczność, iż w swoich ofertach posługuje się słowem "świderki".

Z kolei skarżąca wskazała, że "Amerykańskie świderki" nie są używane

w uczciwych praktykach. Jej zdaniem, określenie to nie nabyło charakteru nazwy rodzajowej, a lansowanie przez uprawnionego w tym charakterze tego oznaczenia nie jest uczciwymi praktykami. Wskazała, że odnośnie do złej wiary znak przeciwstawiony został inkorporowany do znaku spornego. W opinii skarżącej, rozbudowana grafika znaku spornego jest przesadzonym argumentem.

UP RP w uzasadnieniu wydanej decyzji, odnosząc się do zarzutu skarżącej,

w myśl którego organ udzielił prawo ochronnego na znak towarowy "Amerykańskie świderki" o nr [...] wbrew ustawowym warunkom wymaganym do uzyskania ochrony, stwierdził, że prawo do znaku o nr [...] nie jest prawem przysługującym wnoszącemu sprzeciw lecz jest to wspólne prawo ochronne, gdzie współuprawnionym jest uprawniony ze spornego prawa W. S. oraz M. K.. W świetle orzecznictwa, jak podał organ, niedopuszczalne jest powoływanie się na prawa nieprzysługujące wnioskodawcy w postępowaniu spornym przed UP RP. W związku z powyższym, jak podał organ, UP RP nie rozpatrywał ewentualnego naruszenia wspólnego prawa ochronnego na znak towarowy "Amerykańskie świderki" o nr [...] zarówno w świetle art. 132 ust. 2 pkt 2, jak i art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. UP RP wskazał jednocześnie, że poddał analizie drugi z przeciwstawionych w niniejszej sprawie znak towarowy w świetle powołanych przepisów, mianowicie znak towarowy "świderek" o nr [...], który przysługuje wnoszącemu sprzeciw.

UP RP, cytując treść przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., wskazał, że ma

on zastosowanie wówczas, gdy spełnione zostaną łącznie trzy następujące przesłanki, a mianowicie, podobieństwa lub identyczności znaków, podobieństwa lub identyczności towarów lub usług, do oznaczania których przeznaczone są dane znaki towarowe, oraz istnienia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje

w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów lub usług oznaczanych tymi znakami jest konsekwencją zaistniałego podobieństwa znaków i towarów. A zatem, jak podał organ, nie każde podobieństwo znaków powoduje niedopuszczalność rejestracji, lecz tylko takie, które mogłoby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów lub usług. UP RP podkreślił,

że dokonując oceny podobieństwa na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

w pierwszej kolejności poddawane jest ocenie podobieństwo samych towarów

i usług.

UP RP wskazał, że porównywane w niniejszej sprawie znaki przeznaczone

są do oznaczania towarów identycznych w klasie 30, bowiem obydwa oznaczają lody spożywcze, ze szczegółowym jedynie wskazaniem w znaku przeciwstawionym form wyrobów lodowych - tortów, rolad, batonów, sandwiczy. Jak przypomniał, wnoszący sprzeciw ponadto stanął na stanowisku, że usługi z klasy 35 zawarte w zakresie ochrony znaku spornego, z uwagi na to, iż dotyczą proszku lodowego, są podobne do lodów zawartych w zakresie ochrony znaku przeciwstawionego. Powołał się przy tym na decyzję z dnia [...] maja 2013 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego

na znak towarowy zgłoszony za numerem [...], w której stwierdzono, iż koncentrat do produkcji lodów zawarty w klasie 30 jest podobny do lodów i wyrobów lodowych - tortów, rolad, batonów i sandwiczy. Zdaniem organu, biorąc pod uwagę, że towar może nosić ten sam znak towarowy jak punkt sprzedaży towaru, wskazana jest analiza porównawcza usługi zawartej w zakresie ochrony spornego znaku poprzez porównanie towarów oferowanych za pośrednictwem tej usługi z towarami ujętymi w zakresie ochrony znaku towarowego przeciwstawionego. Niewątpliwie proszek do lodów jest surowcem do wyrabiania lodów i z tego wynika podobieństwo towarów, jednakże różni te towary sposób sprzedaży i grupa odbiorców. UP RP stwierdził, że proszek do lodów to towar nabywany w hurtowniach i sklepach specjalistycznych przez przedsiębiorców prowadzących działalność polegającą

na oferowaniu gotowych lodów, natomiast lody sprzedawane są konsumentom

w butkach z lodami, kawiarniach i cukierniach. Zatem podobieństwo między tymi towarami jest niewielkie. Za podobne do lodów i wyrobów lodowych ujętych w znaku przeciwstawionym należy uznać usługi zawarte w klasie 43 takie jak przygotowanie lodów oraz deserów lodowych na zamówienie oraz ich dostawa. Usługi prowadzone w cukierniach oraz kawiarniach również uznać należy, jak podał organ, za podobne do lodów zawartych w zakresie ochrony znaku przeciwstawionego. UP RP dodał, że zauważalny jest trend prowadzenia kawiarni czy cukierni, gdzie oferowane są lody własnej produkcji, a w takich lokalach poza lodami oferowane są również ciasta, kawa, herbata i drobne przekąski. Są to zatem typowe usługi prowadzone

w cukierniach i kawiarniach, co upodabnia tego rodzaju towary.

Natomiast, w ocenie UP RP, nie zachodzi podobieństwo między automatami do lodów zawartymi w zakresie ochrony znaku spornego a lodami zawartymi

w zakresie ochrony znaku towarowego wnoszącego sprzeciw. Są to towary odmienne pod względem rodzaju, przeznaczenia, sposobu sprzedaży oraz grupy odbiorców. Do ich wyrobu potrzebne jest inne zaplecze technologiczne i maszynowe. Automaty do lodów to maszyny o dużych gabarytach przeznaczone do wytwarzania lodów na miejscu. Natomiast lody przeznaczone są do konsumpcji. Automaty oferowane są przedsiębiorcom prowadzącym punkty sprzedaży lodów, natomiast lody bezpośrednio konsumentom.

Wobec powyższego UP RP stwierdził, że wobec uznania częściowego podobieństwa i identyczności towarów i usług zawartych w zakresie ochrony znaku spornego do towarów zawartych w zakresie ochrony znaku przeciwstawionego, kluczowa staje się analiza pozostałych przesłanek zawartych w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

UP RP wyjaśnił, że zgodnie z ustaloną praktyką oraz orzecznictwem ocena porównawcza znaków powinna być dokonana na trzech płaszczyznach postrzegania: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, w kontekście aspektu, że decydujące znaczenie dla oceny podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń ma kryterium ogólnego wrażenia, jakie znaki te wywierają na przeciętnym odbiorcy. Klienci z reguły postrzegają i zachowują w pamięci jedynie ogólny zarys poszukiwanego oznaczenia, kierując się przy wyborze głównie jego dominującymi elementami. Oznaczenia powinny być zatem oceniane jako całość, gdyż sama powtarzalność poszczególnych elementów lub zbieżność członów oznaczeń nie musi determinować stworzenia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd.

UP RP oceniając oznaczenia w warstwie wizualnej stwierdził, że różnią się one dalece. Znak wnoszącego sprzeciw to oznaczenie jednowyrazowe "świderek", natomiast znak uprawnionego składa się z dwóch elementów słownych, gdzie wyraz "Amerykańskie" jest dłuższy od wyrazu "świderki". Wyrażenie "Amerykańskie świderki" zapisane jest w dwóch rzędach, fantazyjną czcionką i opatrzone z dwóch stron dodatkowymi elementami graficznymi. Ponadto całość sporządzona jest

w wyrazistym kolorze różowym. W związku z powyższym organ uznał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi podobieństwo porównywanych oznaczeń na płaszczyźnie wizualnej. Porównując przeciwstawione oznaczenia w warstwie fonetycznej, ocenie podlegają słowa "Amerykańskie świderki" zawarte w znaku spornym oraz słowo "świderek" w znaku przeciwstawionym. Znak sporny rozpoczyna się od słowa "Amerykańskie", które jest dłuższe od słowa "świderki", z którego wnoszący sprzeciw wywodzi podobieństwo porównywanych znaków. Ponadto z uwagi

na dwuczłonowość znaku spornego jest on w wymowie dużo dłuższy od znaku przeciwstawionego. W związku z powyższym, jak podał organ, słowo "Amerykańskie", umieszczone na początku oznaczenia, determinuje jego odmienny odbiór fonetyczny a porównywane oznaczenia są odmienne brzmieniowo.

Co do warstwy znaczeniowej organ wskazał, że znak przeciwstawiony został zarejestrowany jako znak słowny w odniesieniu do lodów, w związku z czym uznać należy jego wyłączny charakter i zdolność rejestrową wynikającą z faktu uzyskania prawa ochronnego.

UP RP wyjaśnił, że porównywane w niniejszej sprawie znaki towarowe przeznaczone są między innymi do oznaczania lodów. Popularnym wyrobem lodowym jest lód o kształcie świderka serwowany prosto z automatu. W ocenie organu, sporny znak ma niewątpliwie charakter sugerujący z uwagi na zawartą warstwę słowną "Amerykańskie świderki". UP RP, odwołując się do popularnych stron internetowych, podał, że znalezione pod hasłem lody włoskie porównanie lodów włoskich i amerykańskich wskazuje, że lody amerykańskie nazywane są też świderkami. UP RP wyjaśnił, że słowo "amerykańskie" nie ma zdolności odróżniającej, gdyż wskazuje na rodzaj lub pochodzenie. Znak przeciwstawiony natomiast używany jest do oznaczania lodów na patyku o kształcie świdra czy wiertła.

W dalszej części uzasadnienia decyzji UP RP odniósł się do przywołanej przez skarżącą decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "świderki", zgłoszonego przez uprawnionego

do znaku spornego. Jak wskazał w podsumowaniu, pomimo że w znaku spornym występuje słowo "świderki" a w znaku przeciwstawionym słowo "świderek", porównywane oznaczenia jako całość są odmienne w warstwie znaczeniowej.

Mając na uwadze powyższe UP RP uznał, że przeciwstawione znaki towarowe nie są podobne w stopniu wywołującym ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów, o którym mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

UP RP opisał model przeciętnego konsumenta, stwierdzając w szczególności, że w aspekcie wyboru kawiarni i cukierni, konsumenci spontanicznie odwiedzają znane już sobie lokale. Natomiast surowce do sporządzania lodów oferowane przez uprawnionego nabywane są przez przedsiębiorców, niewątpliwie wykazujących się zwiększoną uwagą wynikającą z faktu, że są zorientowani w ofercie rynkowej tego typu towarów. Zdaniem organu, należy zatem wykluczyć możliwość pomylenia przeciwstawionych znaków przez odbiorców tego typu towarów. Wobec takich towarów jak automaty do lodów, organ stwierdził, że odbiorcami tych towarów są przedsiębiorcy prowadzący budki z lodami, kawiarnie czy cukiernie, gdzie oferowane są lody z automatu, którzy kierują się opinią o przedsiębiorcy oraz zgłębiają wiedzę jak działa serwis posprzedażowy – czy podmiot oferujący maszyny prowadzi również ich serwis i naprawę. W tym zakresie, jak stwierdził organ, oceniane znaki nie wykazują podobieństwa zaś towary nimi oznaczane nie zachowują tożsamości rodzajowej, co powoduje, że nie zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd

co do pochodzenia towarów.

Jak podał organ, analiza porównawcza dokonana w kontekście przepisu

art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. dowodzi, że sporny znak towarowy nie jest podobny

do znaku towarowego "świderek" wnoszącego sprzeciw w stopniu wywołującym ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.

UP RP stanął na stanowisku, że powołana przez skarżącą okoliczność,

iż wcześniej zgłoszonemu znakowi uprawnionego został przeciwstawiony znak "świderek" wnoszącego sprzeciw, nie przemawia za uznaniem działania uprawnionego za działania w złej wierze. Przypomniał, że stan faktyczny,

na podstawie którego wydano decyzję z dnia [...] lutego 2011 r. był inny niż w niniejszej sprawie, a sporny znak towarowy "Amerykańskie świderki" dalece różni się

od niegdyś zgłoszonego znaku towarowego "świderki". W konkluzji organ stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie brak było podstaw do uznania, że zgłoszenie spornego znaku nastąpiło w warunkach złej wiary, tym bardziej, że znak ten, o czym była mowa wyżej, nie jest podobny do znaku towarowego wnoszącego sprzeciw "świderek" o nr [...].

W skardze na wskazaną na wstępie decyzję skarżąca spółka postawiła zarzuty naruszenia następujących przepisów, a mianowicie:

- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa., poprzez brak dokładnej analizy treści wydruków z internetu, dotyczących nazwy "Amerykańskie świderki", złożonych przez uprawnionego do akt sprawy na rozprawie, oceny ich mocy dowodowej, zwłaszcza

w aspekcie daty pobrania z sieci oraz źródeł pochodzenia tych informacji,

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kpa. oraz art. 107 § 3 Kpa. w związku z art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., poprzez błędną i niespójną analizę podobieństwa spornego znaku towarowego "Amerykańskie świderki" do przeciwstawianego znaku "ŚWIDEREK",

w tym brak dokładnej analizy zdolności odróżniającej poszczególnych słów

w spornym znaku towarowym, oraz wiele wewnętrznych sprzeczności

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji,

- art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., przez jego błędną wykładnię oraz naruszenie art. 255 ust. 4 p.w.p., przejawiające się w przyjęciu błędnego założenia, że prawa majątkowe osób trzecich chronione przepisem art. 131 ust. 1 pkt 1 nie obejmują praw

z posiadanych znaków towarowych, a w konsekwencji odstąpienie od badania zarzutu naruszenia praw do znaku "ŚWIDEREK" ([...]), a tym samym nie rozpatrzenie całości sprawy w granicach wniesionego sprzeciwu,

- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa. w związku z art. 2556 ust. 2 pkt 2 p.w.p., a co najmniej art. 10 § 1 oraz art. 77 § 4 Kpa., poprzez niewyjaśnienie okoliczności odmowy udzielenia ochrony na znak słowny według zgłoszenia [...] i sprzeczne z aktami sprawy twierdzenie, że uprawniony wykazał, dlaczego ów znak ochrony nie uzyskał, a co najmniej, gdyby ten wydruk tylko inspirował uwzględnienia faktu znanego z urzędu – brak zakomunikowania faktu wnioskodawcy, co uniemożliwiło zajęcie stanowiska na rozprawie,

- art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p., poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie oraz naruszenie prawa procesowego art. 77 § 1, art. 80 Kpa. oraz art. 107 § 3 Kpa., przejawiające się w zawężeniu przypadków złej wiary zgłaszającego tylko do podobieństwa znaków towarowych (art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.), z pominięciem naruszeń cudzych praw majątkowych oraz błędnej oceny okoliczności świadczących o złej wierze zgłaszającego sporny znak towarowy, w tym związanych z oznaczaniem maszyn do wytwarzania lodów,

- art. 7 i art. 8 Kpa., jak też naruszenie art. 75 § 1, a w konsekwencji art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 Kpa., poprzez brak dopuszczenia

i przeprowadzenia dowodu z decyzji Urzędu Patentowego nr [...] wydanej

[...] lipca 2012 r. (skarżący w sprawie tej był wnioskodawcą), w wyniku czego Urząd rozstrzygnął kwestię naruszenia prawa majątkowych skarżącego i złej wiary uprawnionego do znaku [...] dokładnie odwrotnie, niż w sprawie [...],

nie wyjaśniając przyczyn zmiany swoich poglądów, a co więcej, przemilczając

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji fakt złożenia do akt sprawy decyzji nr [...],

- art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. oraz art. 28 Kpa., a także art. 255 ust. 4 p.w.p., poprzez stawianie zarzutu, że postępowania o unieważnienie w zakresie "automatów

do lodów" nie można toczyć wbrew woli współuprawnionego do znaku [...], przy jednoczesnym braku działań w celu umożliwienia mu udziału w sprawie, a także pominięcie analizy zarzutu sprzeciwu, że używanie nazwy "świderki" lub spornego znaku na automatach do lodów zagraża naruszaniem przez ich użytkowników, praw majątkowych skarżącego.

Wobec postawionych wyżej zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji z [...] listopada 2015 r., nr [...] oraz przekazanie sprawy organowi

do ponownego rozpatrzenia.

W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca zawarła argumentację

na poparcie sformułowanych w niej zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy, z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej jako p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Zgodnie natomiast z postanowieniami art. 134 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznania w pierwszej kolejności wymagały podniesione zarzuty procesowe, ponieważ zarzuty dotyczące niewłaściwego zastosowania prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny wówczas, gdy stan faktyczny stanowiący podstawę zaskarżonego wyroku został ustalony w sposób prawidłowy, a więc bez naruszenia przepisów postępowania.

Urząd Patentowy RP wydając zaskarżoną decyzję administracyjną w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji spornego znaku towarowego był związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy w art. 2551 - 2558 w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. Oznacza to, że w sprawach nieuregulowanych w p.w.p. ustawodawca odsyła do rygorów procedury administracyjnej. Naczelną zaś zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, wyrażona w art. 7 Kpa., z której wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania norm prawa materialnego będących podstawą rozstrzygnięcia. Oznacza to, że organ administracji miał obowiązek dokonania wszechstronnej oceny okoliczności konkretnej sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego i wyrażenia swojego stanowiska w uzasadnieniu podjętej decyzji. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe, zmierzające na mocy art. 77 § 1 Kpa. do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i następnie jego rozpatrzenia. Dokładne ustalenie stanu faktycznego możliwe jest tylko na podstawie wszystkich istotnych dowodów i poprzez wyjaśnienie wszystkich podniesionych w sprawie zarzutów i wątpliwości. Jak stanowi bowiem art. 80 Kpa. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej ich oceny, co winno mieć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 Kpa.). W sytuacji, gdy wyniki postępowania dowodowego zawierają sprzeczne ustalenia, organ ma obowiązek ustosunkowania się do tych sprzeczności przez wskazanie dowodów, które przyjął jako podstawę faktyczną rozstrzygnięcia i wyjaśnienie, którym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej i dlaczego. Uzasadnienie decyzji ma na celu wykazanie procesu myślowego, który doprowadził do ustalenia treści rozstrzygnięcia. Także spełnienie zasady określonej w art. 8 Kpa. wymaga prowadzenia postępowania administracyjnego w taki sposób, aby w uzasadnieniu decyzji przekonać stronę, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody. Przy czym organ związany był treścią złożonego sprzeciwu.

Jako podstawę prawną swojego żądania wnoszący sprzeciw obecnie skarżący wskazał art. 246 ust. 1 w zw. z art. 132 ust. 2 pkt 2, art. 131 ust. 1 pkt 1 oraz art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p.

Przenosząc te zasady na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że pozostaje poza sporem, że skarżąca jest uprawniona z prawa ochronnego na słowny znak towarowy "Świderek" [...]. Ma zatem rację wskazując, że z tego tytułu posiada prawo wyłącznego używania oznaczenia "Świderek" dla wyrobów z klasy 30 w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej (art. 153 ust. 1 p.w.p.).

W ocenie Sądu, Urząd Patentowy prawidłowo uznał częściowe podobieństwo i identyczność towarów i usług zawartych w zakresie ochrony znaku spornego do towarów zawartych w zakresie ochrony znaku przeciwstawionego (tj. w klasach 30, 35, 43 odmawiając podobieństwa w klasie 11). Analiza podobieństwa towarów i usług dokonana przez Urząd Patentowy jest spójna i logiczna.

Wobec uznania częściowego podobieństwa towarów i usług Urząd Patentowy słusznie przeszedł do analizy pozostałych przesłanek zawartych w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

Całościową ocenę prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd w zakresie, w jakim dotyczy ona wizualnego, fonetycznego lub koncepcyjnego podobieństwa spornych znaków, należało oprzeć na wywieranym przez nie całościowym wrażeniu, przy uwzględnieniu w szczególności ich elementów dominujących i odróżniających.

W ocenie Sądu, dokonana przez organ analiza podobieństwa pomiędzy porównywanymi znakami budzi zasadnicze wątpliwości.

W tym miejscu należy przypomnieć, że Urząd Patentowy badał dwa znaki znak słowno-graficzny "Amerykańskie świderki" [...] i znak słowny "Świderek" [...].

Jak słusznie zauważył organ na gruncie przepisu 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. porównaniu podlegają oznaczenia w takiej formie w jakiej zostały ujawnione w rejestrze Urzędu Patentowego RP. Przy porównaniu nie ma znaczenia sposób i zakres używania porównywanych oznaczeń.

Tak więc znak przeciwstawiony "Świderek" jako znak słowny może być używany w dowolnej formie graficznej, o czym Urząd Patentowy zdaje się zapominać powołując się na str. 10 uzasadnienia decyzji na ujęcie graficzne powyższego znaku (6 wers od dołu), z którego to ujęcia graficznego wywodzi konkretne wnioski.

W ocenie Sądu powstaje więc wątpliwość, czy Urząd Patentowy w sposób prawidłowy porównał dwa przeciwstawione sobie znaki, czy też przy porównaniu kierował się nie ujawnioną w rejestrze Urzędu Patentowego grafiką znaku "Świderek".

Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do wniosku, iż przedmiotowa decyzja w tym zakresie nie poddaje się kontroli, gdyż powstaje wątpliwość w jakiej formie znak "Świderek" był oceniany przez Urząd Patentowy.

Wątpliwości Sądu budzi również analiza warstwy znaczeniowej przeciwstawionych znaków dokonana przez Urząd Patentowy. Jak słusznie zauważył organ "dla stwierdzenia podobieństwa może też nie być obojętna siła oddziaływania znaku - moc odróżniania. W tym przypadku ma znaczenie podział znaków na silne i słabe. Dla stwierdzenia podobieństwa znaku mocnego, silnie odróżniającego wystarczy, aby dotyczyło ono choćby jednego elementu. Natomiast znaki słabe są chronione w zakresie szczególnej formy przedstawieniowej, użytej jako całość. Znak słaby, oscylujący na granicy banału, musi tolerować współistnienie znaków bliskich." (U. Promińska, Ustawa o znakach towarowych, Wydawnictwo prawnicze PWN, Warszawa 1998, s. 42).

Jak wskazuje za skarżącym sam organ na str. 10 decyzji słowo "amerykańskie" nie ma zdolności odróżniającej, gdyż wskazuje na rodzaj lub pochodzenie. W związku z powyższym wydaje się, że elementem dystynktywnym przedmiotowego znaku w warstwie znaczeniowej będzie słowo "świderki", które jest liczbą mnogą słowa "świderek" będącego znakiem przeciwstawionym, powyższe słowa w ocenie Sądu mają podobne znaczenie. Tymczasem Urząd Patentowy zdaniem Sądu dochodzi do błędnej konkluzji uznając, że przeciwstawiony znak "Świderki" i znak "Amerykańskie świderki" są różne w warstwie znaczeniowej, gdyż przedmiotowy znak słowno-graficzny oznacza rodzaj wyrobu lodowego, natomiast słowo "świderek" oznacza "wiertełko".

W ocenie Sądu Urząd Patentowy dokonał również niepełnej analizy zaistnienia przesłanki z art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p., która to przesłanka została wskazana przez skarżącą w sprzeciwie. W ocenie Sądu analizując zaistnienie przedmiotowej przesłanki organ w ogóle nie ustosunkował się do przedłożonego przez stronę skarżącą własnego orzeczenia (k 68 do 62 a/a) z [...] lipca 2012 r. w sprawie "[...]". Powyższe orzeczenie Urzędu Patentowego zostało wydane w podobnym stanie faktycznym i prawnym.

Tak jak w niniejszej sprawie wnioskodawca wskazał, że jest uprawniony do prawa ochronnego na znak towarowy "KOKTAJLOWE" o nr [...]. Znak ten przeznaczony był do oznaczenia lodów spożywczych, w tym sorbetowych, a także jogurtów mrożonych i deserów lodowych. W załączonej przez skarżącego decyzji UP, Urząd przyjął, że słowo Koktajlowe zostało inkorporowane do znaku słowno-graficznego "NORDIS Rolada KOKTAJLOWA czekoladowo-waniliowo-truskawkowa". Tym samym wykorzystany został jedyny element odróżniający znaku towarowego przeciwstawionego tj. słowo "koktajlowe". Dokonując inkorporacji przeciwstawionego znaku towarowego do własnego znaku towarowego uprawniony działał w ocenie organu w złej wierze, gdyż mając świadomość zarejestrowania przez inny podmiot znaku towarowego słownego "KOKTAJLOWE" przeznaczonego do oznaczenia takich samych towarów, zgłosił znak towarowy zawierający słowo "koktajlowe".

W niniejszej sprawie jak wyżej wskazano sytuacja jest bardzo podobna, mamy bowiem przeciwstawiony znak towarowy "świderek" [...], który to znak został uznany przez Urząd za znak rozumiany przez potencjalnego odbiorcę jako informacja o konkretnym towarze, gdyż Urząd decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "świderki" z uwagi na kolizję ze znakiem "świderek".

W niniejszej sprawie oceniając przesłankę z art. 131 ust. 2 pkt 1 organ stanął na stanowisku, że sam fakt wiedzy o używaniu danego oznaczenia przez inny podmiot nie wystarczy do postawienia zarzutu złej wiary, nie wyjaśnił natomiast dlaczego nie podziela stanowiska zaprezentowanego przez Urząd Patentowy w sprawie "Koktajlowe" decyzja z [...] lipca 2012 r. [...]. Na marginesie Sąd zauważa, że zarówno decyzja [...] lipca 2012 r. jak i niniejsza decyzja została wydana przy udziale tego samego Przewodniczącego Kolegium Orzekającego.

Z uwagi na fakt, że przy ocenie przesłanki złej wiary Urząd nie odniósł się do przedłożonej przez skarżącą decyzji z [...] lipca 2012 r. należy przyjąć, że decyzja w tym zakresie nie poddaje się kontroli Sądu, gdyż zgodnie z 107 § 3 k.p.a. organ winien wyjaśnić podstawy faktyczne i prawne swego działania.

Mając powyższe na uwadze działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczenia w oparciu o art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 3 i § 12 ust. 1 Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych.

Na zakończenie Sąd wskazuje, że podziela stanowisko organu, że wnoszący sprzeciw od decyzji Urzędu Patentowego udzielającej ochrony na znak towarowy nie może skutecznie przeciwstawić temu oznaczeniu cudzego znaku towarowego, w stosunku do którego sprzeciwiający się nie jest uprawnionym.