Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 93/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2016-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 70 § 1, art. 70 § 4,  art. 233 § 1 pkt 2, art. 208 § 1 o.p.,
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska SO del. Piotr Popek / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2016 r. sprawy ze skargi spółki "A" w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości położonych na terenie miasta Krosna za 2009 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Krosna z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], 2) umarza postępowanie administracyjne, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej spółki "A" w W. kwotę 5.179 (pięć tysięcy sto siedemdziesiąt dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] , którą to decyzją wydaną na podstawie art. 233 § 1 w zw. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej: o.p.), jako organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. dla A. w W. (dalej: Spółka/Skarżąca) w kwocie 222.437,00 zł.

Z okoliczności sprawy wynika, że B. S.A. (aktualnie A. S.A.) w W. w 2009 r. przesłała deklarację w sprawie podatku od nieruchomości na 2009 r. na kwotę 367.184,00 zł. Następnie pismem z dnia 12 lutego 2009 r. podatnik przesłał korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2009 r., wskazując, że przyczyną złożenia korekty jest sprzedaż budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na rzecz C. Sp, z o,o.. która nastąpiła dnia 31 stycznia 2009 r. Dlatego też od miesiąca lutego 2009 r. zmniejszono podstawę opodatkowania budowli do wartości 60.214,00 zł, a podatek od nieruchomości zmniejszono do kwoty 143.318,00 zł. Kolejnym pismem z dnia 28 kwietnia 2009 r. podatnik złożył następną korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2009 r. zwiększając (od 1 stycznia 2009 r.) wartość budowli w związku z rozbudową sieci telekomunikacyjnych (rozliczenie zadań inwestycyjnych zrealizowanych w 2008 r.) zwiększając podstawę opodatkowania budowli do wartości 12.324.397,00 zł (za styczeń 2009 r.) i 113.489,00 zł (od lutego do grudnia 2009 r.). W wyniku tej korekty podatek od nieruchomości za rok 2009 zwiększył się do kwoty 144.383,00 zł.

W trakcie postępowania podatkowego organ podatkowy l instancji podjął czynności zmierzające do ustalenia zakresu przedmiotu opodatkowania, oraz właściwych podstaw i stawek podatkowych. Nie podzielił przy tym stanowiska podatnika, jakoby linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Organ podatkowy I instancji nie zgodził

się ze stanowiskiem Spółki, zgodnie z którym nie można opodatkować podatkiem od nieruchomości linii kablowych, ponieważ są one własnością innego podmiotu niż kanalizacja kablowa w której linie są położone. Zdaniem tego organu nie ma znaczenia, że poszczególne elementy jednego obiektu budowlanego znajdują się w posiadaniu różnych podmiotów, przedmiotem opodatkowania jest bowiem kompletna budowla, bez względu na liczbę właścicieli.

Ponieważ w ocenie organu podatkowego I instancji wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w korekcie deklaracji podatkowej przez Spółkę, działając na podstawie art. 21 § 3 o.p. wskazaną na wstępie decyzją z dnia 29 lipca 2015 r. określił jej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 222.437,00 zł, podając w uzasadnieniu decyzji przyjęty zakres przedmiotowy, podstawy i stawki podatkowe a także sposób wyliczenia zobowiązania podatkowego.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania od w/w decyzji SKO w K. stwierdziło, że na dzień rozstrzygania przedmiotowej sprawy zobowiązanie podatkowe A. S.A w podatku od nieruchomości za 2009 r. nie uległo przedawnieniu, z uwagi na zastosowanie jeszcze przed upływem okresu przedawnienia (przed 31 grudnia 2014 r.) środka egzekucyjnego (zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego), o którym Spółka została zawiadomiona -stosownie do 70 § 4 o.p. Pierwsza decyzja wymiarowa organu I instancji została wydana w dniu [...] grudnia 2014 r. nr [...] a w ślad za tą decyzją wydane zostało postanowienie z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności tej nieostatecznej decyzji a następnie został wystawiony tytuł wykonawczy nr 1/2014 celem wyegzekwowania należności. Zawiadomienie Spółki o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało doręczone w dniu 30 grudnia 2014 r. Kolegium zaaprobowało więc stanowisko organu I instancji, wsparte poglądami wyrażonymi w orzecznictwie sądów administracyjnych, że inaczej niż w wypadku stwierdzenia nieważności decyzji, samo uchylenie decyzji, na podstawie której wydano tytuł wykonawczy, nie powoduje utraty mocy czynności egzekucyjnych. Podobnie umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz.U. z 2012r., poz. 1015 ze zm., dalej; u.p.e.a.), i uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych zgodnie z art. 60 § 1 u.p.e.a. nie unicestwia skutku polegającego na

2

przerwaniu biegu terminu przedawnienia (tak wyroki NSA z 13 czerwca 2012 r., sygn.II FSK 2337/2010, z 7 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1680/2010). Tak więc zdaniem organów czynności egzekucyjne zastosowane w związku z tytułem wykonawczym wydanym na podstawie decyzji wymiarowej, która następnie została uchylona, mają moc prawną. Decyzja ta do pewnego momentu funkcjonuje bowiem w obrocie rodząc określone skutki prawne, w tym także w zakresie postępowania egzekucyjnego i dopiero z chwilą jej uchylenia zostaje wyeliminowana z obrotu . Nie jest zatem wyeliminowana od początku (ex tunc) i nie można zakładać stanu jej nieistnienia i braku jakichkolwiek skutków prawnych. Tak wiec organ odwoławczy ustalił że, na dzień rozstrzygania przedmiotowej sprawy zobowiązanie podatkowe A. S.A. w W., w podatku od nieruchomości za 2009 r. nie uległo przedawnieniu, z uwagi na dyspozycję art. 70 § 4 o.p

W ocenie SKO w K. ustalenie podstaw opodatkowania jak również zastosowanie do tak ustalonych podstaw określonych stawek podatkowych nie budzi wątpliwości i nie jest kwestionowane przez Spókę. Wskazał, że spór pomiędzy organem podatkowym I instancji, a podatnikiem koncentruje się na opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości linii kablowych będących własnością Spółki, położonych w kanalizacji kablowej, której właścicielem jest inny podmiot. Nie podzielił przy tym stanowiska Spółki, że w przypadku, gdy właścicielem kanalizacji jest inny podmiot a linii kablowych inny, to całość budowli nie posiada właściciela i w stosunku do takiego obiektu nie sposób określić podatku od nieruchomości. Organ odwoławczy wskazał, że orzeczenia sądów administracyjnych przywołane przez Spółkę w większości odwołują się do wyroku NSA z dnia 27 maja 2014 r. (sygn. akt II FSK 1498/12). Wyrok ten zapadł jednak w okolicznościach związania NSA oceną prawną zawartą we wcześniej wydanym w tej samej sprawie i prawomocnym wyroku WSA w Lublinie z dnia 25 stycznia 2008 r. (sygn. akt I SA/Lu 703/07).

Kolegium powołało się z kolei na inne orzeczenia sądów administracyjnych z zarysowaną odrębną linią orzeczniczą, zgodnie z którą fakt, iż same kable nie spełniają definicji budowli nie znaczy jeszcze, że nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako części budowli. Podnosi się w nich w szczególności, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nie tylko same budowle ale również ich części. Dodatkowo w przepisach prawa podatkowego brak jest zastrzeżenia, że opodatkowaniu podlegają wyłącznie te części budowli, które same stanowią budowlę. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ powołał

3

się przykładowo na wyroki z dnia 14 listopada 2012 r. WSA w Białymstoku sygn. akt I SA/Bk 270/12, WSA w Gdańsku z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt I SA/Gd 203/15 i WSA w Krakowie z dnia 11 maja 2015 r. sygn. akt i SA/Kr 192/15.

Organ odwoławczy zaznaczył także, że stanowisko jakoby Spółka po ewentualnej sprzedaży kanalizacji kablowej pozostała właścicielem wyłącznie kabli, nie stanowiących budowli w rozumieniu ustawy podatkowej jest wysoce wątpliwe. Zwróciło bowiem uwagę, że w tej sytuacji przedmiotem opodatkowania jest cała sieć teleinformatyczna położona na terenie danej gminy, w której skład wchodzą nie tylko same kable, ale również inne urządzenia sieciowe. Nie chodzi tutaj więc o opodatkowanie po stronie Spółki samego kabla, ale sieci informatycznej, której kabel jest co prawda nieodzownym elementem, ale nie jedynym. Podzielił więc stanowisko organu I instancji zgodnie z którym, kabel (wraz z pozostałymi elementami sieci) może zostać opodatkowany podatkiem od nieruchomości również w sytuacji, gdy kanalizacja kablowa została sprzedana innemu podmiotowi. Sama sieć nie traci bowiem w takim wypadku statusu budowli, a jej poszczególne elementy podlegają opodatkowaniu jako "części budowli". Powołał się w tej mierze na artykuł dr hab. Bogumiła Pahla pt. "Czy kwestie własnościowe mogą mieć wpływ na definicję budowli?", zamieszczony w kwietniowym numerze czasopisma "Przegląd podatków lokalnych i finansów samorządowych" z 2015 r.

SKO w K. nie podzieliło zarzutów odwołania naruszenia art. 122, art. 187 § 1 i art. 193 § 1 o.p. Ordynacji podatkowej w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - z powodu nieprzeprowadzenia dowodów z ewidencji środków trwałych Spółki w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie stanu i wartości obiektów podlegających opodatkowaniu. Podkreśliło, że organ podatkowy I instancji wydając zaskarżoną decyzję opierał się na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, do którego należały m.in. protokoły z dokonanych oględzin, składane przez stronę skarżącą: deklaracje za 2007 r., 2008 r. i 2009 r. wraz z korektami oraz pisemne wyjaśnienia podatnika. Dodatkowo organ podatkowy I instancji dwukrotnie wzywał podatnika do przedstawienia wykazu budowli i wartości środków trwałych zlokalizowanych na terenie Gminy K obowiązujących na dzień 1 stycznia 2009 r., przy czym w ostatnim piśmie zaznaczono, iż w razie braku odpowiedzi w wyznaczonym zakresie organ podatkowy przy określaniu wysokości zobowiązania podatkowego przyjmie wartość w oparciu o deklaracje podatkowe za lata 2007 i 2008. W odpowiedzi Spółka pismem z dnia 15 grudnia 2014 r. przesłała

4

wprawdzie zestawienie obiektów, które były wcześniej deklarowane do opodatkowania, ale nie zostały ujęte w deklaracji za 2009 r. o łącznej wartości 1.140.838,41 zł, załączając do pisma płytę CD zawierającą wyciąg z ewidencji środków trwałych Spółki dla grupy 2 KŚT i dla grupy 6 KŚT, ale zdaniem organu na podstawie przedstawionego wyciągu nie można było ustalić okoliczności koniecznych do rozstrzygnięcia sprawy.

Organ odwoławczy podkreślił, że wartość budowli wskazana przez Spółkę mogła zostać zasadnie zakwestionowana przez organ I instancji, bowiem podana wartość znacznie odbiegała od wartości wskazywanych przez Spółkę w deklaracjach za 2007 r., gdy do opodatkowania zgłaszana była kanalizacja wraz z ułożonymi w niej kablami i to w sytuacji, gdy podatnik w kwietniu roku 2008 i 2009 składał korekty deklaracji na podatek od nieruchomości motywując ich złożenie faktem rozbudowy sieci. W tej sytuacji, według Kolegium, organ podatkowy miał podstawy do uznania, że przedstawione przez podatnika dane nie są wiarygodne. Ustalenie podstawy opodatkowania linii kablowych musiało zostać oparte o dane znajdujące się w dyspozycji organu podatkowego, tj. deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 r. (gdzie podatnik zgłosił do opodatkowania linie kablowe) oraz korekcie tej deklaracji (której jedynym powodem była zmiana stanowiska strony co do podlegania linii kablowych opodatkowaniu - pismo z dnia 6 września 2007 r.). Dane te nie budziły bowiem wątpliwości organu podatkowego, a ponadto nie były przez Spółkę kwestionowane. Dlatego też zdaniem Kolegium wartość budowli, a tym samym podstawa opodatkowania została w przedmiotowej sprawie ustalona prawidłowo. Skoro strona konsekwentnie odmawiała współpracy z organem podatkowym i nie udostępniała informacji mających wyjaśnić wysokość podstawy opodatkowania budowli, to nie może skutecznie zarzucać, iż organ podatkowy tej okoliczności nie ustalił, mając na uwadze, że żądane informacje organ podatkowy mógł uzyskać wyłącznie od podatnika.

Od zaskarżonej decyzji SKO w K. opisanej na wstępie, skargę, w terminie ustawowym wniosła skarżąca A. S.A. z siedzibą w W..

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 208 § 1 oraz w związku z art. 70 § 1 o.p. przez dokonanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sytuacji, w której nastąpiło przedawnienie zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2009, w związku z

5

czym należało uchylić decyzję pierwszoinstancyjną i umorzyć postępowanie w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2009;

art. 210 § 4 w związku z art. 122, art 187 § 1, art. 191 oraz art. 193 o.p -przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza zaniechania dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględnienia wyjaśnień strony;

art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. la ust, 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l, gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż od lutego 2009 r. - ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się - nie stanowią one dla Skarżącej budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Wywodząc powyższe wniosła o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego

w K. z dnia 2 listopada 2015 r., nr [...],

2) uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 29 lipca 2015 r., nr PO.3120.6.4.2014.C, w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2009r.,

3) zwrot kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że przy wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie uwzględniło, że orzekło w sprawie zobowiązania przedawnionego, gdyż takim już było w momencie wydania oraz doręczenia zaskarżonej decyzji zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2009. Nie wystąpiły w niniejszej sprawie ani okoliczności skutkujące przerwaniem, ani zawieszeniem biegu terminu przedawnienia, w związku z czym prowadzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postępowanie w sprawie wysokości tego zobowiązania było już bezprzedmiotowe (art. 208 § 1 o.p) i postępowanie podatkowe w tej sprawie wymagało zatem umorzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. .

Według skarżącej przywołane przez Kolegium zastosowanie środka egzekucyjnego nie wywołało w przedmiotowej sprawie skutku przerwania biegu przedawnienia, gdyż egzekucję tę wszczęto w sytuacji, w której do dnia wszczęcia

6

egzekucji nie zostały skutecznie doręczone ani decyzja określająca, ani postanowienie o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Podkreśliła, że doręczenie decyzji I instancji, na podstawie której podjęto egzekucję, nastąpiło już po 31 grudnia 2014 r., a więc już po przedawnieniu, co dodatkowo potwierdza zarzut podniesiony w tym punkcie skargi.

Skarżąc stoi także na stanowisku, że zaskarżona decyzja narusza art. 210 § 4 o.p. gdyż w jej uzasadnieniu nie wskazano, jakich obiektów Spółka nie wykazała do opodatkowania w roku 2009, choć zdaniem organu należało uwzględnić ich wartość w podstawie opodatkowania za te okresy rozliczeniowe. Tymczasem ustalenie, jakich obiektów dotyczy spór, było w przedmiotowej prawie niezbędne z tego powodu, że tylko wówczas można ustalić, czy obiekt jest budowlą, czy też nie jest budowlą oraz ustalić wartość tego obiektu. Brak tych ustaleń jest sprzeczny z treścią zasady prawdy obiektywnej z art. 122 o.p., zasady przekonywania z art. 124 o.p oraz zasady zaufania do organu z art. 121 § 1 o.p. gdyż nie wiadomo, jakich obiektów dotyczy podwyższona przez organ wysokość zobowiązania podatkowego.

Powyższe jest zdaniem Skarżącej przede wszystkim konsekwencją naruszenia art. 122 w związku z art. 187 § 1 i art. 193 o.p., polegającego na nieprzeprowadzeniu dowodu z ewidencji środków trwałych Spółki przekazanego przez Skarżącą w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie stanu i wartości obiektów podlegających opodatkowaniu. Naruszenie to jest szczególnie istotne w sytuacji, w której Skarżąca przekazała wyciąg z tej ewidencji w postaci elektronicznej (na nośniku danych CD). Wskazała, że ewidencja środków trwałych stanowi u przedsiębiorców podstawowe źródło informacji o przedmiocie i podstawie opodatkowania w podatku od nieruchomości, co wynika bezpośrednio z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Zatem naruszenie przywołanych przepisów proceduralnych ma charakter istotny, gdyż prowadzi do niewłaściwego zastosowania przepisu orawa materialnego, regulującego ustalenie podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości.

Ponadto, według Skarżącej zaskarżona decyzja narusza art. 187 § 1 i art. 191 § 1 o.p. również z tego powodu, że organy obu instancji zignorowały wartość podaną w zestawieniu złożonym przez Spółkę do akt postępowania wraz z pismem z dnia 15 grudnia 2014 roku, jak również wyjaśnienia Spółki w tym zakresie, nie podając żadnego uzasadnienia dla takiego stanowiska co też stanowi o naruszeniu art. 210 § 4 o.p.

7

W końcowej części uzasadnienia skargi Skarżąca podjęła polemikę z organami w zakresie stanowiska o podleganiu linii kablowych włożonych do kanalizacji kablowej podatkowi od nieruchomości, prezentując orzecznictwo sądowo-administracyjne przemawiające za jej zapatrywaniem na tę kwestię. Zwróciła przede wszystkim w tym zakresie uwagę na treść art. 3 ust. pkt 1 u.p.o.l. zgodnie z którym podatnikiem podatku od nieruchomości jest właściciel obiektu budowlanego. Jej zdaniem w przypadku, gdy właścicielem zarówno kanalizacji, jak i linii kablowych jest ten sam podmiot, określenie podatnika od całości techniczno-użytkowej, na którą miały się składać te obiekty, jest możliwe - jest nim właściciel obu rzeczy, składających się na taką "całość". Całość taka nie posiada natomiast właściciela w przypadku, gdy właścicielem kanalizacji jest inny podmiot niż właściciel położonych w niej linii kablowych. W stosunku do takiego "obiektu" nie sposób określić jego właściciela, co oznacza, iż dla takiej sytuacji ustawodawca nie przewidział podatnika.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wydając zaskarżoną decyzję w sposób istotny, mający wpływ na treść rozstrzygnięcia, naruszyło prawo materialne a w konsekwencji w takim samym stopniu również prawo procesowe.

Na wstępie należy przedstawić charakter decyzji podatkowej jaka zapadła w kontrolowanej sprawie. Dotyczy ona spółki A. SA, a tryb powstania obowiązku podatkowego, zobowiązania podatkowego oraz obliczenia i wpłaty podatku od nieruchomości przez osoby prawne został określony w przepisie art. 6 ust. 9 u.p.o.l.. Przewiduje on, odmiennie niż w przypadku osób fizycznych, że zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości w odniesieniu do osób prawnych powstaje z mocy prawa, zaś osoba taka ma obowiązek złożenia deklaracji określającej wysokość tego podatku w terminie do 31 stycznia danego roku podatkowego, a następnie wpłacenia tego podatku w tym terminie za miesiąc styczeń, oraz do 15 dnia każdego miesiąca za każdy następny miesiąc roku podatkowego.

Zobowiązanie w podatku od nieruchomości od osób prawnych powstaje więc w sposób określony w przepisie art. 21 § 1 pkt 1 o.p., to jest z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie obowiązku podatkowego. Zdarzeniem takim jest władanie nieruchomością wskazaną w przepisach u.p.o.l. (art. 2 ust. 1 pkt 1-3 ) w określonym czasie. Termin przedawnienia takiego zobowiązania wynosi 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin zapłaty podatku. Jak już wyżej wskazano, zobowiązanie podatkowe w niniejszej sprawie powstało z mocy prawa, zaś termin zapłaty tego podatku przypadał w poszczególnych miesiącach roku 2009. Bieg terminu przedawniania należy zatem liczyć od końca tego roku i upływał on w związku z tym w dniu 31 grudnia 2014 r.

Skutkiem materialnoprawnym upływu terminu przedawnienia jest wygaśnięcie zobowiązania podatkowego, a procesowym jego skutkiem jest niemożność wydania decyzji określającej wysokość takiego zobowiązania. W przypadku prowadzenia postępowania podatkowego przez organ podatkowy niemożność wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego będzie dotyczyła zarówno postępowania pierwszoinstancyjnego, jak też postępowania odwoławczego. Niezależnie zatem od tego czy okoliczność przedawnienia zaistnieje przed wydaniem decyzji w i instancji, czy też w postępowaniu odwoławczym, organy podatkowe nie mogą w sposób ostateczny określić wysokości zobowiązania podatkowego. Nie może w obrocie prawnym ostać się decyzja określająca wysokość tego zobowiązania, jeżeli postępowanie nie zakończy się prawomocną decyzją przed upływem terminu przedawnienia. Do zakończenia trwania tego postępowania zobowiązanie to wygasło, więc nie można procedować w przedmiocie jego wysokości. W tym zakresie Sąd Administracyjny w pełni zgadza się z uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2003 r., sygn. FPS 8/03, w której stwierdzono, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 § 1 o.p. upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego.

Oznacza to, że aby w sposób prawidłowy określić wysokość zobowiązania podatkowego zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji muszą wydać decyzje przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, którego wysokość podlega określeniu. Jeżeli tego nie uczynią, to dochodzi do przedawnienia tego zobowiązania, po upływie którego to terminu, określenie jego wysokości nie jest dopuszczalne.

9

W przedmiotowej sprawie okoliczność taka zaistniała, bowiem SKO w K. , jako organ II instancji decyzję swoją wydał w dniu [...] listopada 2015 r., podobnie jak organ I instancji - Prezydent Miasta K. wydał swoją decyzję w dniu [...] lipca 2015 r. a więc po upływie terminu przedawnienia, co nastąpiło 31 grudnia 2014 r.

Sąd nie podzielił stanowiska organów jakoby w niniejszej sprawie nastąpiło skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego stosownie do art. 70 § 4 o.p. w związku z zastosowaniem środka egzekucyjnego -zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, o którym skarżąca została zawiadomiona jeszcze przed upływem okresu przedawnienia to jest przed 31 grudnia 2014 r..

Istotna i przesądzająca w sprawie jest uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2014r. sygn. akt I FPS 8/13, którą stwierdzono, że uchylenie postanowienia o nadaniu decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności i w konsekwencji umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 i art. 60 § 1 u.p.e.a. powoduje unicestwienie materialnoprawnych skutków zastosowania środka egzekucyjnego w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 o.p.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że zasadniczym przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było to, czy doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia, skoro przed upływem terminu z art. 70 § 1 o.p. zastosowano środek egzekucyjny , o którym zobowiązany został powiadomiony. Podkreślenia wymaga, że tytuł wykonawczy, na podstawie którego doszło do wszczęcia egzekucji został wydany w oparciu o postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu pierwszej instancji, ale postanowienie to zostało jednak uchylone przez organ odwoławczy, podobnie zresztą jak i decyzja o wykonalności której stanowiło to postanowienie.

Zgodnie z przywołaną uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2014r., która będzie miała zastosowanie w niniejszej sprawie, uchylenie postanowienia o nadaniu decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności i w konsekwencji umorzenie - na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 i art. 60 § 1 u.p.e.a. postępowania egzekucyjnego, powoduje unicestwienie materialnoprawnych skutków zastosowania środka egzekucyjnego, w postaci

10

przerwania biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa.

NSA podkreślił, w nawiązaniu do tej dotychczasowej linii orzeczniczej sadów administracyjnych na którą powołały się w niniejszej sprawie organy, że wynikający z art. 60 § 1 u.p.e.a. skutek umorzenia postępowania egzekucyjnego, wskazujący na przywrócenie stanu istniejącego przed wszczęciem egzekucji, bardziej odpowiada -w zakresie następstw wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, który doprowadził do wadliwego wszczęcia postępowania egzekucyjnego - skutkom ex tunc, a nie ex nunc. Skoro zatem w konsekwencji umorzenia postępowania egzekucyjnego następuje przywrócenie stanu istniejącego przed wszczęciem egzekucji, brak podstaw do twierdzenia, że uchylenie czynności egzekucyjnych w następstwie umorzenia tegoż postępowania wywołuje jedynie skutki na przyszłość (ex nunc).

Na mocy przepisu art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) stanowisko zajęte w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Zgodnie bowiem z wyżej wskazaną normą prawną, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przy czym owa ogólna moc wiążąca uchwały powoduje, iż wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany przepis (tak wyrok NSA z 18 czerwca 2010r., sygn.. akt I FSK 994/09).

W niniejszej sprawie bezsporne jest to, że postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieprawomocnej decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, które było podstawą wydania tytułu wykonawczego nr 1/2014, na podstawie którego wszczęto egzekucję i zastosowano środek egzekucyjny, zostało uchylone w wyniku wniesionego przez skarżącą zażalenia przez SKO w K. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Wydanie tego postanowienia poprzedziło uchylnie przez SKO w K. wzmiankowanej

decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...]. Tym samym obowiązek zapłaty wynikający z w/w rozstrzygnięć przestał być wymagalny, egzekucja winna być umorzona i upadają wszystkie skutki prawnomaterialne zastosowania środka egzekucyjnego, w tym określone w art. 70 § 4 O.p. W konsekwencji nie doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zatem bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. upływał z dniem 31 grudnia 2014 r.

Rekapitulując, zgodzić się należy ze Skarżącą, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekało w warunkach przedawnionego zobowiązania podatkowego za 2009 rok. Dopuściło się zatem obrazy przepisu prawa materialnego a to art. 70 § 1 o.p. poprzez jego niezastosowanie i błędną interpretację art. 70 § 4 o.p. gdyż wbrew stanowisku organów nie wystąpiły w niniejszej sprawie ani okoliczności skutkujące przerwaniem, ani zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. W związku z tym prowadzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postępowanie w sprawie wysokości tego zobowiązania było już bezprzedmiotowe i postępowanie podatkowe w tej sprawie wymagało umorzenia na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 a o.p. w zw. z art. 208 § 1 o.p., czego - naruszając przepisy prawa procesowego - nie uczyniły.

Wobec skuteczności zarzutu przedawnienia, którego uwzględnienie prowadziło do podzielenia wniosków skargi, zbędne stało się ustosunkowywanie do pozostałych podniesionych w niej zarzutów.

Orzeczenie Sądu opiera się na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w zw. z § 3 p.p.s.a.w zw. z art. 208 § 1 o.p. Zgodnie z treścią tego ostatniego przepisu w razie stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, w szczególności wskutek przedawnienia zobowiązania podatkowego, umarza się to postępowanie.

O kosztach orzeczono zaś po myśli art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a..