Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA 3358/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-11-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 listopada 2004 r. sprawy ze skargi M. A. na z dnia [...] października 2003r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] września 2003 r. 2. stwierdza, iż uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu 3. zasądza na rzecz M. A. od Komendanta Głównego Policji kwotę 10 (słownie: dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów wpisu sądowego


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2003r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] września 2003r. w przedmiocie cofnięcia M. A. pozwolenia na broń palną myśliwską.

Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że M. A. w dniu [...] lutego 2003r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z wnioskiem o wydanie zgody na zakup broni palnej myśliwskiej w ramach posiadanego pozwolenia, które otrzymał w 1984r. W ramach postępowania wyjaśniającego, organ I instancji ustalił, iż w sprawie M. A. prowadzona jest "Niebieska Karta", z której jednoznacznie wynika, iż strona od dłuższego czasu nadużywała alkoholu, co w rezultacie przyczyniało się do wszczynania awantur domowych. Wielokrotnie (na wniosek żony) podejmowane były, przez funkcjonariuszy Policji, interwencje domowe. W związku z powyższym, Komendant Powiatowy Policji w [...], właściwy dla miejsca zamieszkania strony, w dniu 2 lipca 2002r. wystąpił do Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w [...] o skierowanie strony na leczenie odwykowe. M. A. nie zgłosił się do powyższej Komisji na rozmowę motywacyjno-interwencyjną, ani na badania, które miały być przeprowadzone przez biegłego, w celu wydania opinii o stanie zdrowia skierowanego. W wyniku niezastosowania się strony do powyższych wymogów, Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych skierowała wniosek do Sądu Rejonowego o wszczęcie postępowania w sprawie zastosowania obowiązku poddania się przez M. A. leczeniu odwykowemu. M. A., postanowieniem Sądu z dnia [...] maja 2003r., został zobowiązany do podjęcia leczenia odwykowego w niestacjonarnym zakładzie lecznictwa odwykowego a na czas trwania leczenia, został ustanowiony nad nim nadzór kuratora społecznego.

Biorąc powyższe pod uwagę, organ I instancji odmówił M. A. wydania pozwolenia na zakup broni palnej myśliwskiej. Uznał natomiast, że ze względu na zaistniałe okoliczności, zasadne jest cofnięcie stronie posiadanego już pozwolenia na broń. Wszczął zatem w tym celu, w dniu [...] lipca 2003r. postępowanie administracyjne, a następnie - wydał decyzję merytoryczną, mocą której cofnął pozwolenie na broń palną myśliwską.

Prawną podstawą powyższego rozstrzygnięcia organu I instancji był przepis art. 18 ust 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, który stanowi iż właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, uzależniona jest od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych.

Od decyzji tej skarżący odwołał się do Komendanta Głównego Policji zarzucając naruszenie przez organ I instancji przepisów ustawy o broni i amunicji, a mianowicie art. 18 ust. l pkt 2 oraz art. 7 i 10 kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto strona zaznaczyła, iż prowadzone postępowanie doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, które dały podstawę wydania decyzji, a także, iż wydana ona została na podstawie krzywdzących pomówień ze strony byłej żony. Do odwołania dołączył 2 orzeczenia lekarskie z [...]sierpnia 2003r.

Organ odwoławczy po przeprowadzeniu analizy materiału dowodowego potwierdził trafność rozstrzygnięcia dokonanego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Wskazał, iż przepisy ustawy o broni i amunicji wyraźnie określają okoliczności, które dają podstawę do cofnięcia przez organ Policji przedmiotowego pozwolenia. Takie okoliczności w przypadku strony zaistniały i dlatego też zasadnie cofnięto M. A. pozwolenie na broń. Nadto organ wskazał, iż strona błędnie zarzuca organowi prowadzącemu w jego sprawie postępowanie w I instancji, naruszenie przepisów cyt. ustawy oraz k.p.a. M. A. został uprzedzony przez organ I instancji o przysługujących mu prawach wynikających z dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a., jednakże, o czym świadczy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, nie skorzystał z nich. Organ I instancji, w celu dokładnego wyjaśnienia okoliczności, zebrał w sposób wyczerpujący materiał dowodowy, mogący poświadczyć trafność podjętej decyzji. Dlatego też, zdaniem organu, nie może być w tym przypadku mowy o naruszeniu przepisu art. 7 k.p.a.

Nadto podkreślono, iż prawo do posiadania broni jest uprawnieniem wyjątkowym i dlatego organy Policji przyjęły, iż osoba nadużywająca alkoholu nie daje rękojmi bezpiecznego posiadania broni, zgodnie z jej przeznaczeniem.

Na powyższą decyzję skargę złożył M. A., wnosząc o uchylenie decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. 1999, Nr 53, poz. 549) wskutek błędnego przyjęcia, iż w stosunku do skarżącego istnieją podstawy do zastosowania tej normy prawnej; naruszenie art. 80 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. polegające na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów oraz pominięcie dowodów z dokumentów lekarskich złożonych przez skarżącego wraz z odwołaniem od decyzji organu I instancji, a które powinny mieć istotny wpływ na wynik sprawy; naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieustosunkowanie się przez organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do dowodów zgłoszonych przez skarżącego w odwołaniu do tego organu.

W uzasadnieniu skargi M. A. wskazał, iż organ odwoławczy nie przeprowadził dodatkowego postępowania dowodowego i nie wziął pod uwagę pozytywnych dla niego dwóch orzeczeń lekarzy upoważnionych zgodnie z ustawą o broni i amunicji do przeprowadzania badań w zakresie zdrowia fizycznego i psychicznego osób ubiegających się o wydanie pozwolenia na broń lub już posiadających takie zezwolenie. Nadto nie ustosunkował się do nich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, co wpłynęło na nieprawidłową ocenę merytoryczną sprawy. Podniósł, iż z pozytywnym skutkiem podjął się leczenia odwykowego w związku z nadużywaniem alkoholu, a także, że okoliczności jego osobistych stosunków z małżonką nie powinny mieć większego znaczenia przy ocenie jego zdolności do posiadania broni myśliwskiej, albowiem tego rodzaju przesłanek nie przewiduje ustawa o broni i amunicji. Zaznaczył ponadto, że "Niebieska karta" prowadzona w jego sprawie dotyczy okresu przeszłego, co organ drugiej instancji sam przyznaje w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosząc o oddalenie skargi podniósł, iż będący materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 4 tj. uzależnionych od alkoholu. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy bezspornym jest fakt takiego uzależnienia skarżącego potwierdzony postanowieniem sądu z dnia [...] maja 2003r., które zobowiązało skarżącego do podjęcia leczenia odwykowego. Powołane przez skarżącego w odwołaniu orzeczenia lekarskie noszą datę [...] sierpnia 2003r., a więc są wydane po okresie dwóch miesięcy i jednego tygodnia od wydania postanowienia sądowego, o którym mowa powyżej. Zdaniem organu skarżący nie odniósł się w żaden sposób w uzasadnieniu skargi w zakresie wykonania zobowiązania sądowego, natomiast zgromadzony w sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, że skarżący nie daje rękojmi bezpiecznego posiadania broni. Wobec argumentów zawartych w skardze, w ocenie organów nie stanowią one nowych okoliczności w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie:

– ustawa z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), zwana u.s.a.,

– ustawa z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270), zwana p.s.a.,

– ustawa z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p.

Jednocześnie uchylona została ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm.), która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie.

W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie sądowoadministracyjne toczy się na podstawie p.s.a.

Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych

Innymi słowy, przynajmniej zasadniczo, sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Skardze analizowanej pod kątem naruszenia prawa nie można odmówić słuszności.

Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. W ramach swych uprawnień kontrolnych ocenia materiał dowodowy, uwzględniając stan faktyczny stwierdzony w czasie wydania decyzji przez organ I instancji, jak i zmiany stanu faktycznego, które zaszły pomiędzy wydaniem decyzji organu I instancji a wydaniem decyzji w postępowaniu odwoławczym. Jeżeli nie występują przesłanki określone w art. 78 § 2 k.p.a., organ administracji nie może, przed wydaniem decyzji, odmówić oceny dowodów przedstawionych przez stronę, powołując się na fakt zakończenia postępowania dowodowego (tak NSA w wyroku z 18 grudnia 2000r. sygn. akt V SA 1799/00 Lex nr 75524).

Z zasady prawdy obiektywnej wynika dla organu odwoławczego obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a więc także dopuszczenia nowych dowodów, jeżeli przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy lub też, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, zastosowania art. 138 § 2 k.p.a.

W sprawie niniejszej Komendant Główny Policji rozpoznając sprawę w wyniku odwołania M. A. nie wziął pod uwagę dwóch orzeczeń wydanych przez lekarzy uprawnionych zgodnie z ustawą z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. Nr 52, poz. 525) do przeprowadzania badań w zakresie zdrowia fizycznego i psychicznego osób ubiegających się o wydanie pozwolenia na broń lub już posiadających takie zezwolenie, które zostały dołączone do odwołania.

Tymczasem, jak wynika z uzasadnienia organu I instancji, to właśnie wobec braku orzeczenia lekarskiego i psychologicznego nie było możliwości ustalenia czy M. A. spełnia wymogi do dalszego posiadania pozwolenia na broń myśliwską do celów łowieckich.

Nie ustosunkowanie się do treści tych orzeczeń i nie skonfrontowanie ich z wynikami terapii antyalkoholowej doprowadziło do nieprawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Wbrew twierdzeniom organu skarżący zarówno w odwołaniu, jak i w skardze wskazywał, że podjął leczenie odwykowe z pozytywnym skutkiem. Okoliczność ta przez organ nie została wyjaśniona. Przed terminem rozprawy do akt wpłynęło pismo skarżącego, do którego dołączone zostało zaświadczenie o utrzymywaniu przez M. A. abstynencji.

Art. 107 k.p.a. zalicza do części składowych decyzji administracyjnej m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłanki do uznania naruszenia przez organ przepisów postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, a także wskazania m.in. przyczyn dla których odmówił niektórym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, jak również przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu.

Jak wynika z akt niniejszej sprawy, Komendant Główny Policji ani jednym zdaniem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ustosunkował się, jak to wskazano wcześniej, do dowodów i okoliczności faktycznych wskazanych przez odwołującego się. Tymczasem decyzja kasacyjna podlega takim samym wymogom formalno-prawnym jak każda inna decyzja. Analiza dowodów i ocena materiału dowodowego powinna być dokonana nie później niż w momencie wydania decyzji rozstrzygającej sprawę, a nie w odpowiedzi na skargę, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie

Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności przedmiotowej sprawy w sposób wyczerpujący skutkuje naruszeniem art. 7, 80 oraz 107 k.p.a.

Mając powyższe względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji orzeczenia. O kosztach orzeczono w trybie art. 200 p.s.a., natomiast o wstrzymaniu wykonania decyzji w trybie art. 152 p.s.a.