Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1486/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 81 c
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1647
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 151 P.p.s.a.
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 maja 2016 r. sprawy ze skargi B. J. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia oceny stanu technicznego wykonanych robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie, po rozpatrzeniu sprawy robót budowlanych wykonanych bez pozwolenia właściwego organu w lokalu mieszkalnym przy , polegających na przebudowie mieszkania, postanowieniem z dnia [...], wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, nałożył na B. J., jako na właściciela lokalu mieszkalnego [...] , obowiązek przedłożenia oceny stanu technicznego (w 2 egz.) wykonanych robót budowlanych, sporządzonej przez osoby legitymujące się wymaganymi usprawnieniami budowlanymi i należące do właściwej izby samorządu zawodowego, która to ocena techniczna powinna wskazywać zakres wszystkich samowolnie wykonanych robót, potwierdzić ich wykonanie zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, z określeniem ich wpływu na stan techniczny całego obiektu (w oparciu o protokoły badań i sprawdzeń), a w przypadku stwierdzonych nieprawidłowości winna zawierać rozwiązanie mające na celu ich usunięcie - w terminie do [...]r.

B.J. złożyła zażalenie na ww. postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości i nałożenie obowiązku na Spółdzielnię Mieszkaniową "", względnie przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Uzasadniając zażalenie strona podniosła, że przewidziana

w art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane możliwość nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych i ekspertyz, jako przybierająca postać swoistego przymusu prawnego forma gromadzenia materiału dowodowego, ma charakter wyjątkowy, a organ powinien w sposób wyczerpujący przedstawić swoje stanowisko

w uzasadnieniu postanowienia nakładającego zobowiązanie, tj. w szczególności dokonać omówienia żądanej dokumentacji, jak również przesłanek wskazujących,

iż dane oceny lub ekspertyzy są niezbędne dla dalszego postępowania.

Ponadto, strona zakwestionowała zasadność żądania przez organ, aby ekspert wykazał w ocenie technicznej zakres wszystkich samowolnie wykonanych robót (który nie jest przesłanką wymienioną w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego), ponieważ to organ administracji jest w tym przypadku zobowiązany ustalić jaki zakres robót został przeprowadzony (a także w jakim czasie), a nadto które z tych robót zrealizowano w warunkach, które ustawa określa jako samowolę budowlaną. Strona wskazała także na nieprecyzyjne ustalenie przez organ tzw. stanu pierwotnego, ponieważ przekonanie o wykonaniu prac niezgodnie z projektem budowlanym, organ I instancji opiera na twierdzeniu, że aktualne usytuowanie pomieszczeń w lokalu jest niezgodne z jego stanem pierwotnym, zaś lokal, a co nie mniej istotne, również cały budynek przy, jeszcze przed zamieszkaniem w nich przez skarżącą, przechodziły istotne zmiany, które nie zostały należycie odzwierciedlone w dokumentacji budowlanej.

Według strony, przedmiotowy budynek stanowił pierwotnie hotel robotniczy należący do Spółki A., a poszczególne pokoje hotelowe posiadały tylko łazienki, bez kuchni bądź aneksów kuchennych. Następnie budynek został w dniu [...] r. przekazany Spółdzielni Mieszkaniowej "", a w dniu [...] r. spółdzielnia przydzieliła lokatorom mieszkania wyposażone w kuchnie, co zdaniem strony, oznacza, że to spółdzielnia dokonała przebudowy pokoi hotelowych polegającej na wydzieleniu kuchni.

B.J. nabyła lokal mieszkalny nr [...] r. i zgodnie z aktem notarialnym składał się on wtedy z dwóch pokoi, kuchni, łazienki z wc i przedpokoju. Ponadto, podobnie nieprecyzyjny pozostaje opis robót, które zdaniem organu pozostały wykonane bez pozwolenia. Organ I instancji wskazuje na przebudowę ścianek działowych oraz instalacji wewnętrznych, jednak nie określa, które ścianki oraz które instalacje podlegały przebudowie. Strona wskazała również, że nie jest podmiotem do którego powinien zostać skierowany obowiązek ujęty w powołanym postanowieniu, ponieważ skarżąca nie może być uznana za właściciela lokalu w rozumieniu powyższego przepisu, albowiem zajmuje przedmiotowy lokal na podstawie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu stanowiącego ograniczone prawo rzeczowe. Skarżąca nie może być również uznana za inwestora w rozumieniu powyższego przepisu, gdyż nie wykonywała żadnych robót w wymienionym mieszkaniu, natomiast zarządca obiektu, a jednocześnie właściciel, tj. Spółdzielnia Mieszkaniowa "" daje większe gwarancje prawidłowego wykonania obowiązku, niż skarżąca, która nabyła prawo do lokalu po przeprowadzeniu opisanych prac.

Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U, z 2013r. poz. 267 z późn. zm.) i art. 81c ust. 2 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 1 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r. poz. 1409 z późn. zm.),utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że na skutek licznych skarg B.J., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego

dokonał w dniu [..] r. oględzin lokalu mieszkalnego nr [...]w budynku wielorodzinnym przy ul. , w obecności B.J. i radcy prawnego K.L., który przedłożył pełnomocnictwo do jej reprezentowania oraz przedstawicieli Spółdzielni Mieszkaniowej "" : D.B. i A. T., w trakcie których stwierdził, że budynek decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. uzyskał pozwolenie na budowę obejmującą modernizację i przebudowę budynku hotelowego. Decyzją o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] r. udzielono pozwolenia na użytkowanie części lokali mieszkalnych. W niniejszej decyzji nie uwzględniono lokalu nr [...]. Dokonano zmiany użytkowania z budynku hotelowego na budynek mieszkalny wielorodzinny, zgodnie z zaświadczeniem z dnia 02.09.2004 r. W mieszkaniu nr stwierdzono niezgodność usytuowania pomieszczeń w stosunku do rysunku załączonego do zaświadczenia o zmianie sposobu użytkowania oraz do inwentaryzacji do projektu uzgodnionego decyzją z dnia [...] r. Niezgodność polega na:

- wykonaniu łazienki w miejscu aneksu kuchennego i pomieszczenia wc,

- w miejscu łazienki wykonano kuchnię z otworem w ścianie do pokoju,

- do łazienki zamontowano drzwi przesuwne, do kuchni brak drzwi.

B.J. oświadczyła, że kupując lokal w [..]r., nie wykonywała w lokalu żadnych robót budowlanych (obecny stan jest zgodny ze stanem w dniu zakupu), dodatkowo protokół zawiera uwagę: "Pomieszczenie kuchni nie posiada wentylacji. Wentylacja łazienki poprzez kratkę w kominie. P. J. wnosi, że piony instalacyjne w szachcie nie są ocieplone".

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...]r. zawiadomił B. J. oraz Spółdzielnię Mieszkaniową "" o wszczęciu postępowania administracyjnego dotyczącego samowolnie wykonanych robót budowlanych w przedmiotowym lokalu, polegających na przebudowie mieszkania w zakresie usytuowania pomieszczenia łazienki, aneksu kuchennego, przebudowie wewnętrznych instalacji. Następnie PINB wydał zaskarżone postanowienie.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że inwestycja Spółdzielni Mieszkaniowej "" , wykonywana na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...], udzielającej pozwolenia na budowę obejmującą modernizację i przebudowę budynku hotelu robotniczego położonego, została zrealizowana jedynie częściowo i polegała na zmodernizowaniu i przebudowaniu lokali nr [...], dla których następnie Prezydent Miasta wydał decyzję z dnia [...], udzielającą pozwolenia na użytkowanie. Zgodnie z oświadczeniem inwestora z dnia [..] r., Spółdzielnia Mieszkaniowa "" zakończyła na tym wykonywanie robót budowlanych w przedmiotowym obiekcie i zrezygnowała z modernizacji i przebudowy kolejnych lokali z powodu braku zgody mieszkańców.

Wszystkie pozostałe lokale w budynku, o niewymienionych wyżej numerach,

w tym lokal nr , są użytkowane jako lokale mieszkalne, na podstawie zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania budynku hotelu robotniczego, położonego przy

na budynek mieszkalny wielorodzinny, dokonanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową "" w dniu [...] r. i przyjętego bez sprzeciwu przez Prezydenta Miasta , co potwierdza zaświadczenie z dnia [...]. Do ww. zgłoszenia dołączono rysunek przedstawiający m.in. lokal nr , składający się z następujących pomieszczeń (w kolejności zgodnej z ruchem wskazówek zegara, poczynając od wejścia do lokalu): . przedpokój, . aneks kuchenny, . wc, . łazienka, . pokój, . pokój.

W dniu [...] r. Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej "" wydał zaświadczenie nr [...] w celu oznaczenia lokalu w księdze wieczystej, z którego wynika, że B. J. przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oznaczonego nr , położonego na czwartej kondygnacji budynku. Do ww. zaświadczenia dołączono plan i opis lokalu sporządzone w [...] r. obrazujące wyżej opisany układ pomieszczeń, przy czym z dodatkowych informacji pochodzących od S.M. "" wynika, że w tym czasie w łazience był zlokalizowany grzejnik rurowy gładki.

Z ustaleń dokonanych w trakcie kontroli przeprowadzonej przez PINB

w przedmiotowym lokalu w dniu [...] r. oraz rysunku dołączonego do pisma Spółdzielni Mieszkaniowej "" z dnia [...], skierowanego do B.J. wynika, że obecnie lokal nr , składa się z następujących pomieszczeń (w kolejności zgodnej z ruchem wskazówek zegara, poczynając od wejścia do lokalu): . przedpokój, . łazienka, . (połączone z .) aneks kuchenny, . pokój, . pokój. A zatem w lokalu zostały wykonane roboty budowlane polegające na:

- oddzieleniu pomieszczenia nr [...] od przedpokoju za pomocą ścianki działowej

z drzwiami przesuwnymi oraz zmianie funkcji tego pomieszczenia z aneksu kuchennego na łazienkę, co wiązało się z dokonaniem zmian w instalacji wodno-kanalizacyjnej i podłączeniem nowych urządzeń,

- zlikwidowaniu ścianek działowych wydzielających pomieszczenia nr [...] oraz zmianie funkcji nowego pomieszczenia z wc i łazienki na aneks kuchenny, co wiązało się z dokonaniem zmian w instalacji wodno-kanalizacyjnej i podłączeniem nowych urządzeń,

- wybiciu otworu w ścianie działowej oddzielającej pomieszczenia nr [...],

- zlikwidowaniu grzejnika, pionu i gałązek przyłączeniowych centralnego ogrzewania w części sanitarno-kuchennej mieszkania, czego skutkiem jest to, że obecnie grzejniki co. ogrzewające całe mieszkanie, znajdują się jedynie w dwóch pokojach.

Z informacji uzyskanych od Spółdzielni Mieszkaniowej "" wynika, że powyższe zmiany zostały dokonane samowolnie przez użytkowników lokalu, bez zgody i wiedzy spółdzielni i nie mają odzwierciedlenia w dokumentach związanych z obiektem. Natomiast według oświadczenia B.J. z dnia [...] r., nie posiada ona dokumentów dotyczących przebudowy mieszkania nr , a mieszkanie to kupiła w [...] r. i od tego czasu go nie przebudowała.

Z powyższych ustaleń dotyczących stanu faktycznego w niniejszej sprawie wynika, zdaniem organu II instancji, że doszło do naruszenia przepisów art. 28 ustawy Prawo budowlane, który mówi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, które określają wyjątki od tej zasady. W tej sytuacji konieczne stało się doprowadzenie samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

W związku z tym, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane bez zatwierdzonego projektu budowlanego sporządzonego przez osoby uprawnione oraz bez nadzoru osoby wykonującej samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, co budzi uzasadnione wątpliwości co do jakości wykonanych robót, a także ich wpływu na stan techniczny całego obiektu, PINB wydał zaskarżone postanowienie, na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, który mówi, że organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1 (tj. uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Przedłożona ocena stanu technicznego powinna określać co jest jej przedmiotem, a zatem wskazywać zakres samowolnie wykonanych robót budowlanych, które podlegają ocenie oraz potwierdzać zgodność wykonanych prac z przepisami prawa i zasadami sztuki budowlanej albo przedstawiać rozwiązania pozwalające usunąć ewentualne stwierdzone nieprawidłowości, a w razie potrzeby wskazywać określone czynności lub roboty budowlane jakie należy wykonać w celu doprowadzenia przedmiotowych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Zaskarżone postanowienie nie kończy przedmiotowego postępowania, a jego wydanie ma na celu zbadanie prawidłowości wykonanych robót, a także określenie ich wpływu na stan techniczny wielorodzinnego budynku mieszkalnego oraz przedstawienie rozwiązań pozwalających usunąć ewentualne stwierdzone nieprawidłowości lub wskazanie robót jakie należy wykonać w przedmiotowym obiekcie, co umożliwi organowi nadzoru budowlanego wydanie rozstrzygnięcia dotyczącego istoty sprawy. Zatem w ocenie organu II instancji wydanie w rozpatrywanej sprawie postanowienia na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy było w pełni uzasadnione.

Ponadto, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

stwierdził, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił podmiot, na który powinien zostać nałożony przedmiotowy obowiązek, biorąc pod uwagę, że art. 81c Prawa budowlanego daje organom nadzoru budowlanego uprawnienia do nakładania określonych obowiązków na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Z treści rozpatrywanego zażalenia oraz zaświadczenia Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "" z dnia [...] r. wynika, że B. J. przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu przy, z tego względu, obowiązek przedłożenia oceny stanu technicznego wykonanych robót, został prawidłowo nałożony na ww. stronę. Dodatkowo należy zauważyć, że inne osoby, również posiadające spółdzielcze własnościowe prawo do lokali w przedmiotowym budynku, skutecznie ubiegały się o uzyskanie od organu administracji architektoniczno-budowlanej pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych, polegających na przebudowie ich mieszkań, o czym świadczą kopie stosownych decyzji załączone do akt sprawy PINB .

Uwzględniając część argumentów podnoszonych przez skarżącą, tutejszy organ rozpatrując sprawę w postępowaniu zażaleniowym, poszerzył opis stanu faktycznego i zakresu wykonanych samowolnie robót budowlanych w uzasadnieniu niniejszego postanowienia, opierając się na ustaleniach poczynionych przez PINB i udokumentowanych w aktach sprawy organu pierwszej instancji.

Dodatkowo organ II instancji wskazał, że wprawdzie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego , wysyłając zawiadomienie o wszczęciu postępowania oraz zaskarżone postanowienie bezpośrednio do B.J., a nie do reprezentującego ją radcy prawnego K.L., naruszył przepisy art. 40 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym w przypadku, gdy strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi, jednakże uchybienie to nie miało wpływu na przebieg postępowania i nie ograniczyło uprawnień strony, o czym świadczy fakt skutecznego złożenia rozpatrywanego zażalenia przez radcę prawnego K.L. do tutejszego organu.

W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego , zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla uznania przez PINB , że zaistniały uzasadnione wątpliwości, co do stanu technicznego wykonanych samowolnie robót budowlanych, a ponadto zaskarżone postanowienie wydane zastało w oparciu o właściwą podstawę prawną, zgodnie z ustalonym stanem faktycznym oraz prawidłowo skierowane do B.J. i brak jest podstaw do uwzględnienia zażalenia.

B.J. złożyła skargę na wyżej opisane postanowienie ego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego .

Kwestionowanemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie:

- art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwą interpretację i zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, że przedmiotem obowiązku przewidzianego w tym przepisie może być przedłożenie dokumentów dotyczących zakresu samowolnie wykonanych robót, w sytuacji gdy przepis wskazuje jedynie na oceny techniczne lub ekspertyzy dotyczące jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych oraz stanu technicznego obiektu,

- art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, że nałożony w trybie wskazanego przepisu obowiązek przedłożenia określonej dokumentacji powinien obciążać skarżącą, w sytuacji gdy okoliczności stanu faktycznego, jak również postulat sprawności postępowania przemawiał za nałożeniem tego obowiązku na zarządcę, tj. Spółdzielnię Mieszkaniową "" .

W uzasadnieniu skargi B.J. zarzuciła organowi II instancji zdawkowe odniesienie się do zarzutów zawartych przez nią w odwołaniu. Zdaniem skarżącej, brak było podstaw do żądania przedłożenia przez nią stosownej dokumentacji dotyczącej zakresu samowolnie wykonanych robót. Organy orzekające

w sprawie nie sprecyzowały pojęcia "stan pierwotny", w odniesieniu do którego miał być wyznaczony zakres ww. robót. Organ II instancji odwołał się wprawdzie do dwóch szkiców z [...] r., jednak żaden z nich nie jest, zdaniem skarżącej, projektem budowlanym, który mógłby stanowić punkt odniesienia w ocenie zaistniałych zmian. Ponadto, obowiązek przedłożenia przedmiotowej dokumentacji, w ocenie skarżącej, powinien być nałożony na podmiot, który daje gwarancję jego możliwie szybkiej i pełnej realizacji, a takim podmiotem jest niewątpliwie zarządca obiektu, tj. Spółdzielnia Mieszkaniowa "" .

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwana dalej: "p.p.s.a.").

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżonym do tutejszego Sądu postanowieniem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego nakładające na B.J. obowiązek przedłożenia oceny stanu technicznego wykonanych bez pozwolenia właściwego organu w lokalu mieszkalnym przy robót budowlanych w terminie do [..] r.

Podstawę prawną wydanych rozstrzygnięć stanowi art. 81c ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), zgodnie z którym organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Z brzmienia przytoczonego przepisu wynika więc, iż stanowi on instrument umożliwiający organom architektoniczno-budowlanym i nadzoru budowlanego sprawne wykonywanie ich ustawowych zadań określonych przepisami. Postanowienie wydane w oparciu o omawiany przepis ma bowiem charakter dowodowy i takim celom służy. Przy czym, zaznaczyć trzeba, iż skorzystanie z uprawnienia określonego w ww. przepisie nie może być stosowane dowolnie i bez żadnych ograniczeń. Wskazuje na to wyraźnie brzmienie omawianego przepisu, w którym ustawodawca posługuje się sformułowaniem "w razie powstania uzasadnionych wątpliwości" i wymienia trzy kategorie przesłanek, od których uzależnia możliwość nałożenia obowiązku dostarczenia odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Z treści tego przepisu bezspornie wynika więc, że organ wydający postanowienie o nałożeniu takiego obowiązku musi wykazać istnienie w sprawie uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub jakości wykonywanych robót budowlanych bądź stanu technicznego obiektu budowlanego.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy w sposób wystarczający wykazały, iż występują w niej takie wątpliwości co do jakości wykonanych w lokalu mieszkalnym nr robót budowlanych, które uzasadniały zastosowanie ww. normy prawnej. Uzasadnienie zarówno decyzji organu odwoławczego, jak i organu I instancji w tym zakresie nie jest dowolne, albowiem znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy.

Podstawą dla wydania kontrolowanych rozstrzygnięć były ustalenia poczynione przez organ I instancji, wskazujące na niezgodność usytuowania pomieszczeń w mieszkaniu nr w stosunku do rysunku załączonego do zaświadczenia o zmianie sposobu użytkowania oraz do inwentaryzacji do projektu uzgodnionego decyzją z dnia [...] r. Niezgodność ta polega na wykonaniu robót budowlanych polegających na:

- oddzieleniu pomieszczenia nr [...] od przedpokoju za pomocą ścianki działowej

z drzwiami przesuwnymi oraz zmianie funkcji tego pomieszczenia z aneksu kuchennego na łazienkę, co wiązało się z dokonaniem zmian w instalacji wodno-kanalizacyjnej i podłączeniem nowych urządzeń,

- zlikwidowaniu ścianek działowych wydzielających pomieszczenia nr [...] oraz zmianie funkcji nowego pomieszczenia z wc i łazienki na aneks kuchenny, co wiązało się z dokonaniem zmian w instalacji wodno-kanalizacyjnej i podłączeniem nowych urządzeń,

- wybiciu otworu w ścianie działowej oddzielającej pomieszczenia nr [...],

- zlikwidowaniu grzejnika, pionu i gałązek przyłączeniowych centralnego ogrzewania

w części sanitarno-kuchennej mieszkania, czego skutkiem jest to, że obecnie grzejniki co. ogrzewające całe mieszkanie, znajdują się jedynie w dwóch pokojach.

Tak ustalony stan faktyczny uzasadnia powzięcie przez organy nadzoru budowlanego uzasadnionych wątpliwości co do jakości wykonanych w lokalu mieszkalnym nr przy ul. robót budowlanych polegających, jak już wyżej wskazano, na samowolnej jego przebudowie w zakresie usytuowania pomieszczenia łazienki, aneksu kuchennego oraz przebudowie wewnętrznych instalacji.

Powyższy stan faktyczny znajduje potwierdzenie w szczególności w protokole oględzin ww. lokalu mieszkalnego z dnia [...] r., w których uczestniczyli zarówno skarżąca i jej pełnomocnik, jak i przedstawiciele Spółdzielni Mieszkaniowej "" .

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wyjaśnić, że zakres wszystkich samowolnie wykonanych robót w lokalu mieszkalnym nr przy ul. został jednoznacznie określony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zaś sformułowanie, że "ocena techniczna powinna wskazywać zakres wszystkich samowolnie wykonanych robót" oznacza jedynie wymóg wskazania w tejże ocenie stanu faktycznego, który ona obejmuje. Podkreślić przy tym należy, że organy orzekające w sprawie zobowiązane będą do kontroli takiej oceny nie tylko pod względem formalnym, tj. sporządzenia jej przez osoby dysponujące właściwymi uprawnieniami, lecz także pod kątem jej rzetelności, kompleksowości, wiarygodności i zgodności ze stanem faktycznym i prawnym. Aby taka ocena organu była możliwa przedłożona mu "ocena techniczna", "opinia" musi wskazywać stan faktyczny, który obejmuje, konkretne przepisy prawa stanowiące podstawę dokonywanej oceny oraz uzasadnienie przyjętych wniosków.

Z kolei, ustosunkowując się do drugiego z zarzutów skargi wskazać należy,

że organy orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły podmiot, na który powinien zostać nałożony obowiązek przedłożenia ww. oceny technicznej. Z treści zażalenia oraz zaświadczenia Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "" z dnia [...] r. wynika, że B. J. przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu przy, a więc skarżąca posiada tytuł prawny do nieruchomości i jest następcą prawnym inwestora samowolnie wykonanych robót budowlanych, którym był poprzedni lokator posiadający spółdzielcze własnościowe prawo do tego lokalu. Nabywając spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu na wolnym rynku i podpisując umowę w formie aktu notarialnego, skarżąca przejęła lokal o określonym stanie prawnym, w konkretnym stanie technicznym, posiadający określony układ funkcjonalny i wyposażenie w instalacje. Z tego względu, obowiązek przedłożenia oceny stanu technicznego wykonanych robót, został prawidłowo nałożony na B.J..

W tej sytuacji jako nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego.

Na koniec Sąd zauważa i podkreśla raz jeszcze, iż kontrolowane w niniejszej sprawie postanowienie ma charakter jedynie dowodowy. Wydanie tego orzeczenia było spowodowane potrzebą dokładnego wyjaśnia sprawy wobec istniejących w niej wątpliwości co do jakości wykonanych w lokalu mieszkalnym nr przy ul. robót budowlanych

Konkludując, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu i rozstrzygnięciu ego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które mogłyby doprowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia i z powyższych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.