Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 299/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2010-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Protokolant referent Adam Janas po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi S.G. na decyzję Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Go 299 / 10

UZASADNIENIE

S.G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa /ARiMR/ z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Zaskarżoną decyzją - po ponownym rozpatrzeniu odwołania skarżącego, na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 września 2009 r., sygn. akt II SA/Go 554/09, uchylającego poprzednią decyzję organu odwoławczego z dnia [...] maja 2009 r. -została utrzymana w mocy decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, nr [...], z dnia [...] lutego 2009 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Z akt sprawy wynika że :

S.G. złożył w dniu 14 maja 2008 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008. Zadeklarował w wniosku działki rolne: do Jednolitej Płatności Obszarowej /JPO/ o łącznej powierzchni 12,58 ha, oraz do Uzupełniającej Powierzchni Obszarowej /UPO/ o łącznej powierzchni 4,75 ha, oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawnianych na trwałych użytkach zielonych / płatność zwierzęca / o pow. 7,60 ha..

Z uwagi na nieprawidłowości stwierdzone w wyniku weryfikacji wniosku, pismem z dnia [...] września 2008 r. organ wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień, bowiem:

- zawyżone zostały powierzchnie działek rolnych A i A1 położonych na

działce ewidencyjne [...],

- suma powierzchni działek rolnych, powierzchni niezgłaszanej oraz zalesionej deklarowanych na działkach ewidencyjnych: nr [...] jest większa od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków występujących na tych działkach ewidencyjnych,

- na części działki rolnej E położonej na działce ewidencyjnej nr [...] stwierdzono powierzchnię która nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na

dzień 30.06.2003 roku.

W związku z powyższym skarżący złożył w dniu [...] września 2008 r. korektę wniosku, oraz oświadczenie w którym pomniejszył powierzchnię części działki rolnej A płożonej na działce ewidencyjnej nr [...], z powierzchni 1,80 ha do powierzchni 1,58 ha i podtrzymał deklarację użytkowania rolniczego powierzchni 0,86 ha na działce [...] jako pastwiska, oraz poinformował że zadrzewienia zostały usunięte. Nadto oświadczył, że na działce ewidencyjnej [...], znajdują się 22 brzózki i porośnięty dużymi drzewami rów przylegający do działki, natomiast pozostałe drzewa były usuwane z działki w 2003 i 2004 roku.

W wyniku weryfikacji wniosku, oraz korekty Kierownik Biura Powiatowego ARiMR ustalił, iż na działce nr [...], na jej części o pow. 0,74 ha, znajduje się typ użytkowania, nieuprawniony do uzyskania jednolitej uzupełniającej płatności obszarowej.

Wobec powyższego ustalił powierzchnię kwalifikującą się do płatności : jednolita płatność obszarowa / JPO / - 11,61 ha, uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni grupy upraw podstawowych / UPO / 4,75 ha, oraz uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych / płatność zwierzęca -6,86 ha.

Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w dniu [...] lutego 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję, w której przyznał skarżącemu płatność w wysokości 7.164,11 zł, w tym do Jednolitej Płatności Obszarowej /JPO/ w wysokości 3.281,13 zł oraz do Uzupełniającej Płatności Obszarowej /UPO/ w wysokości 1.279,27 zł. l 2.603,71 złotych.

W uzasadnieniu organ wskazał, że ze względu na treść art. 143b ust. 4 i 5 Rozporządzenia Rady /WE/ nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia /EWG/ nr 2019/93, /WE nr 1452/2001, /WE/ nr 1453/2001, /WE/ nr 1454/2001, /WE/ nr 1868/94, /WE/ nr 1251/1999, /WE/ nr 1254/1999, /WE/ nr 1673/2000, /EWG/ nr 2358/71 i /WE/ nr 2529/2001 /Dz. U. L 270 z 21 października 2003 r. ze zm./, zgodnie z którym do płatności kwalifikują się grunty rolne, które były utrzymane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r., w przypadku skarżącej została pomniejszona powierzchnia uprawniona do przyznania płatności. Łącznie powierzchnia pomniejszenia wyniosła 0,74 ha.

Wykluczenia z wyżej wymienionej powierzchni z płatności dokonano na podstawie pomiarów wykonanych na ortofotomapie, będącej przetworzonym zdjęciem lotniczym/ wykonanym we wrześniu 2004 roku / poddanym korekcji geometrycznej.

Skarżący, nie zgadzając się z decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, odwołał się od niej - w zakresie odmowy przyznania wsparcia, co do działki rolnej oznaczonej literą E, działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 0,74 ha, wnosząc o jej uchylenie. W odwołaniu zarzucił, że zdjęcia fotomap są stare, niedokładne i dotyczą 2004 roku. Powołał się także na broszurę informacyjną dotyczącą zasad wzajemnej zgodności z dnia 4 grudnia 2008 r., w której dopuszcza się rosnące drzewa na działkach rolnych.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR po przeanalizowaniu w postępowaniu odwoławczym całości dokumentacji zgromadzonej w sprawie przyznania skarżącemu płatności na rok 2008 , decyzją z dnia [...] marca 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji uznając, że jest ona prawidłowa i zgodna z obowiązującymi przepisami.

Utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR powołując się na cytowane w uzasadnieniu decyzji art. 3 oraz 7 ustawy z dnia 26 lutego 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego / Dz. U. z 2008 r., Nr 170, póz. 1051 ze zm. /, art. art. 1 b ust. 4 Traktatu dotyczącego przystąpienia, między innymi Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej / Dz. U. z 2004 roku Nr 90, poz. 864 / oraz art. 124 Rozporządzenia Rady / WE / Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia /WE/ nr 1290/2005, /WE/ nr 247/2006, /WE/ nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie /WE/ nr 1782/2003 / Dz. U. UE Nr L 30/16 z 31.01.2009 r./ wskazał, iż zasadniczą kwestią sprawy było ustalenie, czy grunt rolny skarżącego położony na działce ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 0,74 ha spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej /JPO/, oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni upraw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach rolnych /płatność zwierzęca/. W wyniku weryfikacji wniosku i korekty wniosku w oparciu o posiadane przez ARiMR ortofotomapy ustalono, iż na powierzchni działki ewidencyjnej nr [...], dz. rolna E -0,74 ha, znajduje się typ użytkowania, nieuprawniony do uzyskania jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej. Na tej podstawie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR zobligowany był wykluczyć areał, który zgodnie z ortofotomapą nie był użytkowany rolniczo na dzień 30 czerwca 2003 r.

Organ nie negował, że strona w roku 2008 użytkowała cały areał przedmiotowej działki oraz, że grunty te porośnięte są pojedynczymi drzewami i krzewami, których ilość jest mniejsza niż 50 sztuk na hektar i nie wpływają one naprowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną, ponieważ nie to stanowił przesłankę do pomniejszenia przyznania płatności. Powodem odmowy przyznania płatności JPO do powierzchni 0,74 ha w odniesieniu do zadeklarowanych przez stronę działek ewidencyjnych był jedynie fakt, iż na dzień 30 czerwca 2003 r., nie były one użytkowane zgodnie z zasadami dobrej kultury rolnej na całej powierzchni zgłoszonej we wniosku. Wobec powyższego przyznano płatności w wysokości prawidłowo podanej w decyzji organu l instancji.

Od powyższej decyzji skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania zarzucając organowi brak kontroli przedmiotowej działki rolnej, oraz niedokładne odczytanie ortofotomap. W jego ocenie grunty były utrzymane we właściwej kulturze rolnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga jest zasadna i uchylił zaskarżone orzeczenie wyrokiem z dnia 24.09.2009 roku / sygnat. akt II SA / Go 554/09.

Istota sprawy sprowadzała się zdaniem Sądu do rozstrzygnięcia, czy i w jakiej części przedmiotowy grunt ,działka ewidencyjna nr [...] należąca do skarżącego była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r.

W ocenie sądu w sprawie wystąpiły istotne uchybienia procesowe w przedmiocie tychże ustaleń, w szczególności gromadzenia i oceny dowodów.

Organ odwoławczy podzielając ustalenia w tej kwestii zawarte w zaskarżonej doń decyzji, wskazał jedynie, iż areał wyłączony z płatności ustalono na podstawie wskazań ortofotomapy. Organ pierwszej instancji motywując miarodajność takiego dowodu powoływał się na szczegółowość pomiaru dokonywanego na podstawie ortofotomapy. Wskazywał, że obliczenia dokonywane na jej podstawie są precyzyjne, gdyż mapa wiernie przedstawia stan pokrycia terenu. Wynika to stąd, iż ortofotomapa jest przetworzonym zdjęciem lotniczym, poddanym korekcji geometrycznej.

Sąd uznał, iż opieranie się przez organ na wymienionym środku dowodowym jest co do zasady prawidłowe. Dowód taki nie identyfikuje jednak bezwarunkowo każdego zindywidualizowanego stanu faktycznego. Obowiązkiem organu administracyjnego rozpoznającego sprawę jest bowiem zebranie i ocena materiału dowodowego zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 k.p.a. Związanie tą zasadą następuje również w postępowaniu dowodowym określonym w ustawie o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Nie uchyla ona obowiązywania ogólnych reguł postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego: "z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej". Wyrazem oceny zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego są ustalenia faktyczne formułowane w kończącej postępowanie decyzji administracyjnej /art. 107 § 1 k.p.a./. W myśl art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek wyczerpującego umotywowania decyzji wynika również z obowiązywania w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania /art. 7 k.p.a./.

Wskazane uchybienia przekładają się także na wady argumentacyjne decyzji. Zdaniem Sądu ustalenia dyskwalifikujące część powierzchni spornej działki są poczynione z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. Są one arbitralne i nie poddają się merytorycznej kontroli sądowej.

Organ odwoławczy więc, kierując się powyższymi wskazaniami winien uzupełnić akta postępowania i stosownie do treści zgromadzonych dowodów wydać ponowną decyzję wyczerpująco motywując swe rozstrzygnięcie.

W następstwie powyższego wyroku, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wydał ponownie rozstrzygnięcie w sprawie przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008.

W decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2010r., wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 , art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa /Dz.U. Nr 98, poz. 634 zezm./, art. 7 ust. 1, 2 i 4, art. 19 ust.3 i 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego /Dz.U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm./, par. 5 rozporządzenia MRiRW z dnia 14.03.2008 roku w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, art. 138 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego Rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców /Dz.Urz. WE L Nr 345 z dnia 20 listopada 2004 r. , s. 1 ze zm./ , art. 124 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone zasady wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia /WE/ nr 1290/2005, /WE/ nr 247/2006, /WE/ nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie /WE/ nr 1782/2003 /Dz.Urz. WE L 30 z dnia 31 stycznia 2009 r. s. 16-99/, organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, jak też wskazał obowiązujący stan prawny.

Podał, że warunki przyznawania płatności do gruntów rolnych reguluje cyt. wyżej ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli łącznie spełnione są następujące przesłanki:

na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż

określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr

1973/2004,

wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały

rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności,

został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym

systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji

wniosków o przyznanie płatności.

W następnej kolejności podał, że zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej , przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw: 1) chmielu, 2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, 3) innych roślin - położonych na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej.

Z kolei warunki utrzymania gruntów zgodnie z normami zostały określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm.. (Dz.U. Nr 46, poz. 306 ze zm.) . Organ odwoławczy przytoczył m.in. § 4 tego rozporządzenia, zgodnie z którym grunty rolne nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami, z wyjątkiem drzew i krzewów niepodlegających wycięciu zgodnie z przepisami o ochronie przyrody, czy też mających znaczenie dla ochrony wód i gleb, jak też niewpływających na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną. Z przytoczonych przepisów wynikało także, że grunty objęte wnioskiem o przyznanie płatności mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, jeżeli nie wpływają one na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar.

Przedstawiając stan prawny organ odwoławczy wskazał też, że przywołane w ustawie o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego Rozporządzenie Rady /WE/ nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. zostało uchylone na mocy art. 146 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone zasady wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia /WE/ nr 1290/2005, /WE/ nr 247/2006, /WE/ nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie /WE/ nr 1782/2003. Dyrektor Lubuskiego Oddziału Regionalnego ARiMR podkreślił przy tym, że Rozporządzenie Rady nr 73/2009 nie zawiera przepisów przejściowych w zakresie stosowania uchylonego Rozporządzenia nr 1782/2003, wobec czego należy stosować przepisy Rozporządzenia nr 73/2009. Organ zwrócił też uwagę, że w myśl art. 146 ust. 2 Rozporządzenia /WE/ nr 73/2009 odniesienia do Rozporządzenia /WE/ nr 1782/2003 dokonane w innych aktach traktowane są jako odniesienia do Rozporządzenia nr 73/2009 i odczytuje się je zgodnie z tabelą korelacji zawartą w załączniku XVIII. We wskazanej tabeli korelacji podano m.in., że art. 143b ust. 5 akapit pierwszy Rozporządzenia /WE/ nr 1782/2003 odczytuje się jako art. 124 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, zgodnie z którym powierzchnia objęta systemem jednolitej płatności obszarowej to powierzchnia użytków rolnych nowego państwa członkowskiego, innego niż Bułgaria i Rumunia, objętego systemem jednolitej płatności obszarowej stanowią część jego wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych, które w dniu 30 czerwca 2003 r. utrzymane były w dobrej kulturze rolnej bez względu na to, czy były w tym dniu wykorzystywane do produkcji oraz, w stosownych przypadkach, dostosowaną zgodnie z obiektywnymi i niedyskryminującymi kryteriami ustanowionymi przez to nowe państwo członkowskie po zatwierdzeniu przez Komisję. Z treści cyt. wyżej art. 124 ust.1 wynika też, że pojęcie "wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych" oznacza całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe, określoną przez Komisję do celów statystycznych. Z kolei w ust. 2 art. 124 zamieszczono postanowienie, że do celów przyznania pomocy w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji /kod CN ex06029041/, które były utrzymane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r.

W konkluzji organ odwoławczy zauważył, że przepisy art. 124 Rozporządzenia nr 73/2009 nie wprowadziły nowych warunków, jakie należy spełnić, aby otrzymać płatności bezpośrednie, gdyż stanowią one w istocie powtórzenie przepisów art. 143b ust. 4, 5 i 6 Rozporządzenia nr 1782/2003. Tym samym sytuacja prawna, w jakiej znajduje się wnioskodawca po wejściu w życie Rozporządzenia nr 73/2009 nie zmienia się. Organ wskazał ponadto, że przepisy art. 124 ust. 1 i 2 Rozporządzenia nr 73/2009 mają charakter retroaktywny, czyli uzależniają przyznanie płatności od stanu faktycznego istniejącego w przeszłości.

W odniesieniu do realiów rozpatrywanej sprawy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, po przeanalizowaniu całości materiału zgromadzonego w sprawie, stwierdził, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. została wydana w sposób prawidłowy.

W toku kontroli instancyjnej zostało stwierdzone, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy oraz w prawidłowy sposób zastosował obowiązujące przepisy.

Wskazując, że na gruncie rozpatrywanej sprawy zasadniczą kwestią było ustalenie, czy działka rolna skarżącego zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2008 spełniają warunki do przyznania Jednolitej Płatności Obszarowej /JPO/ i Uzupełniającej Płatności Obszarowej /UPO/.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR argumentował, że obszar działki ewidencyjnej nr [...] kwalifikowany do płatności bezpośrednich, został ustalony w oparciu o ortofotomapy cyfrowe zaimplementowane do posiadanego przez ARiMR systemu identyfikacji działek rolnych /LPIS/. Wskazał przy tym, że wszystkie państwa członkowskie DE, w tym Polska, zobowiązane są do ustanowienia zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli /ZSZiK/, w tym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych /LPIS/, ustanowionego na podstawie map lub dokumentów, przy wykorzystaniu technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, najlepiej obrazów lotniczych lub satelitarnych, co wynika z art. 17 Rozporządzenia nr 73/2009.

W uzasadnieniu decyzji odwoławczej zostało też zawarte wyjaśnienie, że ortofotomapa cyfrowa jest mapą opracowaną na podstawie zdjęć powierzchni ziemi, wykonanych z samolotu lub satelity, przetworzonych do postaci metrycznej zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi przy wykonywaniu prac z dziedziny geodezji i kartografii. Ortofotomapy pozyskiwane są do systemu ZSZiK w trybie art. 12 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, co oznacza, że wykonawca prac geodezyjnych i kartograficznych, w tym zdjęć i cyfrowej Ortofotomapy, przed przystąpieniem do ich wykonania, powinien dokonać zgłoszenia do Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Po zakończeniu prac geodezyjnych materiały stanowią własność Skarbu Państwa i podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego /zasobu centralnego/.

Dalej organ wyjaśnił, że Ortofotomapy cyfrowe wykonane są w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych "1992", tj. państwowym systemie odniesień przestrzennych. Pomiar odległości i powierzchni na ortofotomapie cyfrowej jest wykonywany analogicznie jak np. na mapie zasadniczej lub mapie ewidencji gruntów i budynków (dla przykładu: dla skali 1:2500 odcinek na mapie o długości 1 cm odpowiada 25 m w terenie). Ortofotomapa, na podstawie której w systemie ZSZiK są wykonywane pomiary ma dwa standardy: Ortofotomapa w skali 1:5000 z pikselem 0,5 m oraz w skali 1:2000 z pikselem 0,25 m. Dodał jeszcze, że w przypadku opracowania typu "Ortofotomapa cyfrowa" skala opracowania ma mniejsze znaczenie gdy pracuje się w systemie cyfrowym. W trakcie wykonywanych pomiarów na materiale cyfrowym wykorzystuje się informację o wielkości boku piksela /każdy piksel jest kwadratem - w przypadku piksela np. 0,5 m pole kwadratu wynosi 0,25 m2/. Mierzenie powyższą metodą jakiejkolwiek powierzchni oznacza w istocie zliczanie ilości pikseli /ilości kwadratów/ mieszczących się wewnątrz danej powierzchni.

Na potrzeby oceny powierzchni kwalifikowanej jest to dokładność wystarczająca i zgodna z przepisami Komisji Europejskiej, która wymaga systemu LPIS w skali nie gorszej niż 1:10000, natomiast Polska posiada LPIS w skali co najmniej 1:5000.

Organ odwoławczy podał ponadto, że ARiMR posiada dla każdej działki ewidencyjnej informacje na temat źródła pochodzenia danych, terminu ich aktualności oraz daty wykonania zdjęcia lotniczego lub satelitarnego. Dodał, że wszystkie zlecone przez ARiMR prace wykonywane na potrzeby LPIS są nadzorowane i zatwierdzane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii, w zakresie pomiarów geodezyjnych, rozgraniczeń i podziału nieruchomości lub fotogrametrii i teledetekcji. Zostały też wskazane przepisy /wspólnotowe, krajowe oraz instrukcji technicznych/, z uwzględnieniem których budowany jest system LPIS. Zgodnie z tymi przepisami dane wektorowe wytworzone na potrzeby budowy systemu LPIS /granic działek oraz pól zagospodarowania - obszarów niepodlegających dopłatom podlegają zgłoszeniu do powiatowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podał, że zgodnie z art. 24 ust. 1 lit.c Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 Agencja przeprowadza kontrole administracyjne dotyczące zgodności pomiędzy działkami rolnymi, zadeklarowanymi we wniosku, a działkami referencyjnymi w systemie LPIS i kwalifikacji powierzchni do przyznanej płatności. Wskazał ponadto, że zgodnie z art. 12 ust.3 cyt. rozporządzenia rolnikowi wraz z wnioskiem spersonalizowanym są przekazywane informacje dotyczące maksymalnego obszaru kwalifikującego się do JPO na danej działce referencyjnej. Obowiązkiem wnioskodawcy jest wskazanie położenia działek rolnych na załączniku graficznym zawierającym granice działek referencyjnych oraz ich unikalną identyfikację.

Od 2005 r. rolnicy otrzymują tzw. załącznik graficzny, na którym została zamieszczona podziałka liniowa oraz skala mapy, które umożliwiają rolnikowi dokonanie pomiaru odległości i tym samym powierzchni deklarowanych działek. Załącznik graficzny drukowany jest w przedziale skali od 1:500 do 1:25000. Na załącznikach zamieszczona jest także stosowna podziałka. W rozpatrywanym przypadku załącznik graficzny dla działki ewidencyjnej nr [...] został wykonany w skali 1:2000.

Przedstawiając bardzo szczegółowo tryb postępowania organ wskazał, że maksymalną powierzchnię referencyjną /PEG/ określoną w systemie LPIS dla danej działki referencyjnej stanowią grunty rolne spełniające kryteria określone w art. 124 ust. 2 Rozporządzenia nr 73/2009. Kontrole administracyjne prowadzone są tylko i wyłącznie w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS oraz załączniki graficzne , na których rolnik zaznacza położenie działek rolnych na danej działce ewidencyjnej. W trakcie kontroli administracyjnej wniosku o przyznanie płatności obszarowych , pomiaru działek rolnych w systemie ZSZiK dokonuje pracownik ARiMR, który ukończył odpowiednie szkolenia oraz uzyskał pozytywny wynik z egzaminu weryfikującego jego wiedzę w tym zakresie.

Podkreślono też, że powierzchnie użytków rolnych określone w systemie ewidencji gruntów i budynków nie mogą stanowić powierzchni referencyjnej dla jednolitej płatności obszarowej, ponieważ definicja gruntów rolnych kwalifikujących się do płatności bezpośrednich , na podstawie której jest wyznaczana maksymalna powierzchnia referencyjna /PEG/ różni się od definicji użytków rolnych określonej w przepisach o ewidencji gruntów i budynków.

W odniesieniu do wniosku skarżącego wskazano, że pracownik ARiMR dokonał oceny ortofotomap działki ewidencyjnej nr [...], a następnie w systemie ZSZiK dokonał pomiaru obszaru, który nie kwalifikuje się do przyznania płatności bezpośrednich. Pomiar ten polegał w istocie na wyliczeniu powierzchni przez system ZSZiK, przez "zliczenie" liczby pikseli znajdujących się wewnątrz wyrysowanej figury, a następnie na przeliczeniu na powierzchnię wyrażoną w hektarach.

Obszary wyłączone z płatności to zadrzewienia znajdujące się w obrębie działki nr [...], a pozostały obszar działki nr [...] na którym nie występują zadrzewienia zakwalifikowany został do płatności zgodnie z wnioskiem skarżącego.

Obszary kwalifikujące się do płatności to obszary użytkowane rolniczo na dzień 30 czerwca 2003 r.

Organ odwoławczy stwierdził, że nie budzi wątpliwości fakt występowania zadrzewień na przedmiotowej działce w dniu wykonania zdjęcia. Zadrzewienia występują na obszarze zwartym i zdaniem organu są "systematyczne". W związku z powyższym organ nie zgodził się z twierdzeniem zawartym w odwołaniu, że jakość zdjęcia oraz zbliżenie są na tyle małe i niewyraźne że nie można stwierdzić iż działka w części nie była użytkowana.

W ocenie organu drugiej instancji z faktu, że zdjęcia zostały wykonane w 2004 r. został wyprowadzony logiczny wniosek , że działka skarżącej, w części wskazanej przez organ, nie były użytkowane rolniczo na dzień 30 czerwca 2003 r. Powyższe stanowiło podstawę do wykluczenia części ww. działki.

Organ podkreślił również, że był zobligowany do wykluczenia areału który zgodnie z ortofotomapą nie był użytkowany rolniczo na dzień 30.06.2003 roku, bowiem przepis art. 124 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady / WE / nr 73 / 2009 z dnia 19.01.2009 roku ma charakter retroaktywny i uzależnia przyznanie płatności od stanu faktycznego istniejącego w przeszłości.

Skargę na powyższą decyzję złożył skarżący odwołując się do argumentów jego odwołania i zarzucając, że organ posłużył się nieczytelnymi mapami, które nie przedstawiają obrazu działki na dzień 30.03.2003 roku, że nie wyliczono dokładnie jaka część działki kwalifikuje się do płatności i nie ustalono w jakim czasie działka jest utrzymywana w dobrej kulturze rolnej. Nadto nie policzono ile rośnie drzew na działce oznaczonej jako E i działce nr [...] i czy ilość tam rosnących drzew jest dopuszczalna z punktu widzenia dobrej kultury rolnej. Skarżący wskazał również że drzewa rosnące na pastwisku nie wpływają na prowadzenie produkcji roślinnej. Zarzucił również zaskarżonej decyzji sprzeczność przepisów unijnych z przepisami rozporządzenia Ministra Finansów.

W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ,

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi.

Według organu, w toku prowadzonego postępowania zostały podjęte wszelkie kroki niezbędne do należytego i dokładnego wyjaśnienia sprawy. Posłużenie się dowodem w postaci ortofotomapy zdaniem organu było szczególnie uzasadnione w sytuacji , gdy kluczową kwestią było ustalenie, czy wskazane działki rolne były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. W ocenie strony przeciwnej tylko na podstawie zdjęć wykonanych w 2004 r. organy były w stanie zweryfikować informacje dotyczące stanu gruntów rolnych w wyżej wymienionym momencie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności wskazać, że została ona wydana po uprzednim wyeliminowaniu z obrotu prawnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 24 września 2009 r. , sygn. akt II SA/Go 554 / 09 poprzedniej decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...].05 2009 r. Rozpatrując jeszcze raz odwołanie strony, w wyniku wyżej wymienionego wyroku uchylającego, organ odwoławczy przede wszystkim był związany zarówno oceną prawną jak i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w powołanym wyżej orzeczeniu sądu administracyjnego, co wynika z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej P.p.s.a.

Również sąd administracyjny rozpoznając obecnie sprawę związany jest oceną prawną wyrażoną w tamtym orzeczeniu sądu, co także wynika wprost z powołanego wyżej uregulowania art. 153 P.p.s.a. Wskazać też można, że owa ocena prawna wiąże się w pierwszym rzędzie z wykładnią prawa , której sąd dokonuje w uzasadnieniu wyroku. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy, który może dotyczyć zarówno stanu faktycznego, jak i wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciążący na organie i na sądzie, będzie wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego /por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r., sygn. l SA/Ka 2408/98/.

Sytuacja taka w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Natomiast naruszenie przez organy administracyjne postanowień art. 153 P.p.s.a. uzasadniać będzie powtórne zaskarżenie aktu lub czynności na tej podstawie i spowoduje uchylenie ich przez sąd administracyjny. Stanowi to gwarancję przestrzegania przez te organy związania orzeczeniem tego sądu.

W skardze nie został podniesiony zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a.,

Zauważyć również należy, że w myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zatem również na tej podstawie, Sąd rozpoznając obecnie skargę, badał legalność zaskarżonej decyzji, mając na uwadze związanie określone w art.153 P.p.s.a.

Mając na względzie zakreślone w niniejszej sprawie granice kontroli sądowoadministracyjnej Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uchylając poprzednią decyzję organu odwoławczego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 24 września 2009 r. /sygn. akt II SA/Go 554/09 / stwierdził naruszenie przepisów postępowania w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego i umotywowania decyzji wydanej na rzecz skarżącego, odnośnie ustalenia powierzchni wyłączonych z płatności. Sąd uznał uzasadnienie zaskarżonej decyzji za uchybiające art. 107 § 3 k.p.a.

Powyższe braki w aktach sprawy, oraz w uzasadnieniu decyzji były powodem uznania przez Sąd ustaleń co do powierzchni działek za poczynione z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, cechujące się arbitralnością, równocześnie czyniąc niemożliwym poddanie zaskarżonego rozstrzygnięcia całościowej merytorycznej kontroli sądowej.

W ocenie Sądu rozpoznającego obecnie sprawę, wskazania zawarte w wyroku z dnia 24 września 2009 r. zostały przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR należycie uwzględnione, co znalazło odzwierciedlenie przede wszystkim w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2010 r. Uzasadnienie tej nowej decyzji jest zgodne z dyrektywami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. , zawierając w uzasadnieniu faktycznym wszechstronne wskazanie faktów uznanych za udowodnione, jak też dowodów, na których organ się oparł. Uzasadnienie prawne tej decyzji to obszerne i wnikliwe wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, według aktualnego stanu prawnego, z przytoczeniem przepisów prawa mających w sprawie zastosowanie.

Włączone do akt egzemplarze ortofotomap wskazują na zakwestionowany obszar działki nr [...], co do których przyjęto, że nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej.

Szczegółowe przedstawienie w uzasadnieniu decyzji metody pomiaru odległości i powierzchni na ortofotomapie cyfrowej oraz sposobu wyliczenia pominiętej powierzchni /zliczanie pikseli przez program komputerowy w ramach systemu /ZSZiK/ nie pozostawia wątpliwości co do prawidłowości obliczenia wyłączonej z płatności powierzchni. Prawidłowe i zgodne z zasadami logiki było też wnioskowanie organów na podstawie ortofotomap wykonanych w 2004 r., na których wyraźnie została uwidoczniona wielkość i intensywność zadrzewień lub zakrzewień na poszczególnych działkach, że skoro tego typu roślinność porastała działki w 2004 r. , to istniała ona tam także 30 czerwca 2003 r.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego nieczytelności przyjętego dowodu w postaci ortofotomap należy wskazać iż jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, pomiaru działek rolnych w systemie ZSZiK dokonuje pracownik ARiMR z odpowiednim przygotowaniem zawodowym i po egzaminie weryfikacyjnym. Przy pracach wykonywanych na potrzeby systemu identyfikacji działek rolnych /LPIS/ nadzór i zatwierdzanie należy do osób posiadających stosowne uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii. Bezpodstawnie zatem skarżący wskazywał na nieprzydatność czy wadę interpretacji ortofotomap.

Zauważyć należy, że WSA w wyroku z dnia 24 września 2009 r. zaakceptował ortofotomapę jako zasadniczy dowód w sprawie , stwierdzając: "Opieranie się przez organ na wymienionym środku dowodowym jest co do zasady prawidłowe".

Istotne znaczenie ortofotomapy jak dowodu w postępowaniu dotyczącym przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego tym bardziej nie powinno budzić wątpliwości, gdy weźmie się pod uwagę uregulowania aktualnie obowiązującego Rozporządzenia nr 73/2009 dotyczące Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli /ZSZiK/. Elementem tego systemu jest bowiem system identyfikacji działek rolnych /LPIS/, który zgodnie z art. 17 ww. Rozporządzenia ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych, a korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych o odpowiednim standardzie gwarantującym dokładność.

Odnosząc się natomiast do zarzutu sprzeczności z przepisami Ministra Rolnictwa, to należy wskazać iż w § 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. , z którego wynika, że możliwe jest porastanie gruntów rolnych pojedynczymi drzewami i krzewami. Należy wskazać iż z ortomapy jak wskazał organ, wynika, że zadrzewienia są zwarte i systematyczne. Podkreślić należy iż organ ustala stan istniejący na działce na dzień 30.03.2003 roku i z tego też względu zarzuty skarżącego co do sprzeczności z przepisami rozporządzenia są nieuzasadnione. Organ bowiem ustalał stan / utrzymywanie działki w dobrej kulturze rolnej / w 2003 roku, a stan ten może być ustalony na podstawie ortofotomapy, natomiast obecnie ewentualne stwierdzenie utrzymywania w dobrej kulturze rolnej gruntu może nastąpić tylko według stanu z dnia dokonanych oględzin.

Podkreślić należy, iż ortofotmapę Sąd uprzednio orzekający uznał za dowód przydatny w niniejszej sprawie, a zakwestionował sposób oceny zebranego materiału dowodowego, oraz brak należytego uzasadnienia decyzji.

Mając na względzie powyższe, wobec nie stwierdzenia w zaskarżonej decyzji naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy naruszenia innych przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy , na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.