Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1505/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 154  par. 1,2 i 6
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie: WSA Gabriela Nowak (spr.) WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. M. i P. M. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 1430/16 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 6000 (sześć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz P. M. i P. M. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1505/20

UZASADNIENIE

P. M. i P. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 listopada 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 1430/16 wraz z wnioskiem o ukaranie organu grzywną. W skardze wnieśli o: 1. wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny z tytułu niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 listopada 2016 r. sygn. akt l SAB/Wa 1430/16 zobowiązującego organ do wydania rozstrzygnięcia w terminie trzech miesięcy od dnia zwrotu organowi akt administracyjnych z prawomocnym wyrokiem; 2. zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazali, że wyrokiem z 17 listopada 2016 r. o sygn. akt I SAB/Wa 1430/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę P. M. i P. M. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] lipca 1985 r. o przyznanie i wypłatę odszkodowania w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204 ze zm.) – dalej zwanej "ugn" za nieruchomość w. położoną przy ul. [...], ozn. Hip. [...] dz. nr [...], przejętą na własność Państwa mocą dekretu z dnia [...] października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz. U. Nr 50 poz. 279) – dalej zwanego "dekretem" i zobowiązał organ do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w terminie trzech miesięcy od daty zwrotu akt organowi.

Prawomocny wyrok wraz z aktami administracyjnymi został zwrócony do organu 15 marca 2017 r., a zatem rozstrzygnięcie w sprawie winno nastąpić najdalej do 15 czerwca 2017 r. Pomimo upływu wyznaczonego przez Sąd terminu organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie, co oznacza, że nie został wykonany powołany powyżej wyrok.

Skarżący pismem z [...] stycznia 2020 r. wezwali Prezydenta [...] do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie 7 dni.

Prezydent [...] pomimo upływu wyznaczonego terminu nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie, jak też do pisma skarżących się nie odniósł.

Strony przed wniesieniem skargi wyczerpały tryb przewidziany w art. 154 § 1 p.p.s.a. wzywając pismem z dnia 15 stycznia 2020 r. do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2016 r.

W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie w całości.

W uzasadnieniu organ wskazał, że nieruchomość położona w [...] przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] została objęta działaniem dekretu. Z treści zaświadczenia Sądu Okręgowego w [...] z [...] listopada 1947 r. wynika, że pozostała reszta nieruchomości nr hip. [...] uregulowana jest jawnym wpisem na imię J. G., R. G. oraz I. G.

Wnioskiem z [...] lipca 1985 r. I. G. wystąpiła o przyznanie odszkodowania za place przy ul. [...] nr hip. [...] i [...].

Wnioskiem z [...] lutego 2015 r. (data wpływu do organu) P. M. i P. M. wystąpili o odszkodowanie, w trybie art. 215 ugn, za nieruchomości [...] wchodzące w skład księgi hipotecznej [...] dz. nr [...] (oznaczone uprzednio numerami porządkowymi [...] przy ul. [...]).

Organ wskazał, że Biuro Spraw Dekretowych podejmowało czynności celem zgromadzenia materiału dowodowego niezbędnego do wydania decyzji w sprawie m. in. gromadzona była dokumentacja geodezyjna, wydruki z serwisów mapowych dla pracowników Urzędu – [...] historyczna i [...] dzisiaj. W toku postępowania uzyskano również opinię geodezyjną dotyczącą nieruchomości Hip. [...] i Hip. [...] położonej przy ul. [...], określającą m. in. Granice hipoteczne części nieruchomości ozn. nr hip. [...] i [...], stanowiących uprzednio własność J. G., R. S. i I. G., z rozliczeniem tych nieruchomości w działkach ewidencyjnych.

Z uwagi na konieczność zgromadzenia dokumentów niezbędnych do ustalenia stron niniejszego postępowania, pismem Urzędu z dnia [...] kwietnia 2019 r. wezwano skarżących do złożenia do akt sprawy, w terminie 30 dni od daty doręczenia wezwania:

- oryginału Tytułu Wykonawczego Sądu Grodzkiego w [...] z dnia [...] kwietnia 1948 r. Nr [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po R. G.,

- oryginału postanowienia Sądu Powiatowego dla [...] z dnia [...] listopada 1970 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po Z. G.,

- oryginału aktu z dnia [...] marca 1972 r., zgodnie z którym J. G. złożył oświadczenie o zrzeczeniu się swoich udziałów w spadkach po swoim dziadku J. G. zmarłym [...] maja 1942 r. i po bracie przyrodnim R. G. zmarłym [...] grudnia 1944 r., na korzyść swojej siostry przyrodniej I. G.,

- oryginału aktu przelewu praw zbywalnych z dnia [...] czerwca 1993 r., zgodnie z którym J. G. oświadczył, że dokonuje cesji posiadanych przez niego praw i obowiązków wynikających z postanowień dekretu z dnia 26 października 1954 r. o własności i użytkowaniu gruntów na terenie Miasta [...]. (Dz. U. Nr 50/45 poz. 279) a nadto praw spadkowych nabytych po babce A. G. na jego przyrodnią siostrę Panią I. G.,

- oryginału dokumentu, na mocy którego M. M. nabył prawa i roszczenia o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomości w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U z 2018 r, poz. 2204 ze zm.).

Pismem Urzędu z dnia [...] lipca 2020 r. ponownie wezwano skarżących do złożenia do akt sprawy, w terminie 30 dni od daty doręczenia wezwania:

- oryginału aktu przelewu praw zbywalnych z dnia [...] czerwca 1993 r., (w aktach sprawy znajduje się jedynie kopia tego dokumentu),

- oryginału postanowienia Sądu Powiatowego dla [...] z dnia [...] listopada 1970 r. sygn. akt [...] (w aktach sprawy znajduje się kopia odpisu ww. postanowienia bez takiej klauzuli i częściowo nieczytelna kopia tego postanowienia),

- oryginału aktu z dnia [...] marca 1972 r., zgodnie z którym J. G. złożył oświadczenie o zrzeczeniu się swoich udziałów w spadkach po swoim dziadku J. G.

Organ podkreślił, iż mając na uwadze wynikający z art. 7 i art. 77 § 1 kpa obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, pozwalającego na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a zwłaszcza konieczność uzyskania dokumentów niezbędnych do ustalenia stron postępowania oraz ww. opracowania geodezyjnego, jak również dokonania analizy zgromadzonej dotychczas dokumentacji w świetle wymogów ww. zarządzenia, nie było możliwości rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość w terminie określonym w piśmie Biura Spraw Dekretowych z dnia [...] kwietnia 2019 r.

Zgodnie z art. 36 § 1 kpa skarżący zostali poinformowani pismem Biura Spraw Dekretowych z dnia [...] lipca 2020 r. o przyczynach uniemożliwiających rozpoznanie wniosku o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość w terminie wskazanym w w/w piśmie Biura z dnia [...] kwietnia 2019 r. oraz o terminie wydania decyzji w sprawie.

Prezydent [...] W. zwrócił uwagę, że opóźnienie w rozpatrywaniu sprawy jest spowodowane m. in. bardzo dużą ilością spraw o przyznanie odszkodowania za nieruchomości objęte działaniem dekretu. Waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku tych postępowań, nie pozwala na dotrzymywanie terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie w przepisach kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Poza sporem jest to, że prawomocnym wyrokiem z 17 listopada 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 1430/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta m. st. Warszawy do rozpoznania wniosku z [...] lipca 1985 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. W., ozn. Hip. [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W wyroku tym Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Faktem jest również to, że termin wyznaczony przez Sąd upłynął [...] czerwca 2017 r., skoro Prezydent [...] otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy [...] marca 2017 r. Poza sporem jest, że w zakreślonym przez Sąd terminie organ nie rozpoznał powyższego wniosku o przyznanie odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie wykonał powołanego wyżej wyroku Sądu.

Prawomocnym wyrokiem z 21 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1276/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 zł w związku z niewykonaniem wyroku tego Sądu z 17 listopada 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 1430/16. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wyrok ten (prawomocny) wraz z aktami sprawy Prezydent [...] otrzymał 7 lutego 2018 r., co wynika z akt administracyjnych sprawy.

Następnie prawomocnym wyrokiem z dnia 10 lipca 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 872/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 4000 zł w związku z niewykonaniem wyroku tego Sądu z 17 listopada 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 1430/16. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Skarga o wymierzenie grzywny jest zatem zasadna.

Uznaniu Sądu pozostawiono natomiast ustalenie wysokości grzywny, ponieważ zgodnie z art. 154 § 6 ppsa grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, tj. art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych w zw. z art. 110 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

Analizując zawartość akt sprawy Sąd uznał, że zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości 6000 zł.

Na wysokość orzeczonej grzywny miały wpływ takie okoliczności jak to, że zobowiązanie nałożone na organ w wyroku Sądu z 17 listopada 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 1430/16, nie zostało wykonane mimo upływu ponad 4 lat, zobowiązanie do załatwienia sprawy odszkodowawczej, licząc od daty otrzymania prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1276/17 a następnie w wyroku z dnia 10 lipca 2019 r. sygn., akt I SA/Wa 872/19 nie zostało wykonane mimo upływu ponad 3 lat od pierwszego zobowiązania oraz to, że organ nie załatwił sprawy odszkodowawczej, pomimo dwukrotnego zobowiązania organu przez Sąd do rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 1985 r. jak również to, że organ nie był zupełnie bezczynny. Prezydent [...] podejmował w sprawie czynności zmierzające do wyjaśnienia sprawy. Organ zlecił wykonanie operatu geodezyjnego (pismo z [...] października 2018 r., aneksy z [...] stycznia 2019 r. i [...] marca 2019 r.), aby ustalić przedmiot postępowania i przesłanki przyznania odszkodowania. Następnie zwrócił się do pełnomocnika skarżących o przedłożenie dokumentacji potwierdzającej następstwo prawne po przeddekretowych właścicielach nieruchomości celem ustalenia kręgu stron postępowania (w aktach sprawy brak uwierzytelnionych notarialnie odpisów żądanych dokumentów), poinformował o stanie sprawy i o terminie załatwienia sprawy.

Sądowi znana jest z urzędu bardzo duża ilość spraw prowadzonych przez Prezydenta [...] o odszkodowania za nieruchomości warszawskie. Świadczy to o tym, że zwłoka organu nie wynika z jego ewidentnie złej woli ale z konkretnych przyczyn.

Sprawy o odszkodowania za przejęcie tzw. nieruchomości w. są sprawami skomplikowanymi, co potwierdza niniejsza sprawa.

W ocenie Sądu wskazane wyżej okoliczności niniejszej sprawy świadczą o tym, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku Sądu z 17 listopada 2016 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 154 § 1, 2 i 6 ppsa (pkt 1 i 2 wyroku) orzekł, jak w sentencji wyroku).