Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 575/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Anna Mierzejewska (sprawozdawca) Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung Sędzia WSA – Danuta Kania Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi A. Z. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie informacji publicznej 1. zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. do rozpatrzenia wniosku skarżącego A. Z. z dnia [...] stycznia 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego A. Z. kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 10 lutego 2015 r. A. Z. złożył skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej z wniosku z dnia 12 stycznia 2015 r.

Zarzucił naruszenie art. 61 ust 1 i 2 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez nieudostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem.

W skardze wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie wnioskowanej informacji oraz o zasądzenie kosztów.

W uzasadnieniu skargi podał, że w dniu 12 stycznia 2015 r., złożył wniosek do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o udostępnienie informacji, na temat sposobu doboru przewodniczących, sprawozdawców członków SKO do poszczególnych kategorii spraw i do poszczególnych spraw SKO w W. Ponadto zwrócił się o przesłanie posiadanych statystyk w zakresie wpływu spraw do SKO w 2014 r. z wyszczególnieniem nazwisk członków orzekających według różnych kategorii spraw oznaczonych symbolami stosowanymi w SKO w tym z podziałem na sprawy zakończone i niezakończone. Podkreślił, że żądana informacja jest informacją publiczną i jest w posiadaniu organu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania wobec załatwienia wniosku.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ podał, że w sprawie została wydana w dniu [...] marca 2015 r. decyzja. Wskazał ponadto, że w dniu [...] stycznia 2015 r. A. Z. został wezwany do wykazania, że żądana przez niego informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego, wezwanie zostało doręczone w dniu 14 lutego 2015 r. Do dnia wydania decyzji nie wpłynęła odpowiedz od A. Z.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.); zwanej dalej P.p.s.a. obejmuje również bezczynność organów.

Instytucja skargi na bezczynność ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie. W orzecznictwie podnosi się, że bezczynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., ma miejsce w przypadkach, gdy w terminach określonych przepisami prawa, organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale pomimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. akt III SAB/GI 3/12, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań. Oznacza to, że sam brak działania przy równoczesnym przekroczeniu terminu załatwienia przesądza o bezczynności organu. Zaznaczyć przy tym należy, że w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny podejmowanych w sprawie czynności oraz wydawanych rozstrzygnięć. Równocześnie, podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność należy uwzględnić stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Załatwienie przez organ sprawy, w której złożono skargę na bezczynność wyłącza możliwość uwzględnienia tej skargi.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.); zwanej dalej u.d.i.p., udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 powołanej powyżej ustawy. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno - techniczną. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę.

Zadaniem Sądu, rozpoznającego niniejszą sprawę, było zatem określenie, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. pozostawał w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 12 stycznia 2015 r., a więc czy w sprawie wystąpiły podmiotowe oraz przedmiotowe przesłanki udzielenia informacji publicznej określone w u.d.i.p. Niewątpliwie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. jako organ władzy publicznej, w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., jest organem zobowiązanym w zakresie podmiotowym do stosowania tej ustawy, w związku z czym jest zobligowany do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych (art. 4 ust. 3).

W sytuacji, gdy organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, do daty orzekania przez sąd administracyjny wyda akt lub podejmie czynność, której domagała się strona, to organ ten przestaje tkwić w bezczynności. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 149 P.p.s.a. zdanie pierwsze, rozpatrzenie i uwzględnienie skargi na bezczynność organu może doprowadzić jedynie do zobowiązania organu do załatwienia sprawy w określonym terminie, gdyż rozpoznanie skargi na bezczynność w żadnym razie nie może wkraczać w kwestie merytoryczne dotyczące przyszłego rozstrzygnięcia.

Gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organ wyda akt lub dokona czynności, której domagała się strona, a co do których pozostawał w bezczynności, to postępowanie przed sądem administracyjnym – w zakresie orzeczenia o zobowiązaniu organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa – staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, dostępna na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wydanie przez organ w dniu [...] marca 2015 r. decyzji administracyjnej odmawiającej A. Z. dostępu do informacji publicznej co do wniosku z dnia 12 stycznia 2015 r., nie czyni postępowanie sądowoadministracyjne w tym zakresie bezprzedmiotowym, gdyż na dzień orzekania organ pozostawał już w bezczynności.

Zgodnie z art. 39 § 1 k.p.a. – doręczenie pism następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U z 2013 r., poz. 1422) jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania spełni jeden z następujących warunków:

1. złoży podanie w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej;

2. wystąpi do organu administracji publicznej o takie doręczenie i wskaże organowi administracji publicznej adres elektroniczny;

3. wyrazi zgodę na doręczanie pism w postępowaniu za pomocą tych środków i wskaże organowi administracji publicznej adres elektroniczny.

Wobec tego, że wnioskujący A. Z., we wniosku o udzielenie informacji publicznej wyraźnie złożył oświadczenie, że wnosi o doręczanie mu korespondencji w sposób tradycyjny, na piśmie, a organ mu żadnej korespondencji nie doręczył w taki sposób w tym wezwania, do wykazania, że żądana przez niego informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego, organ pozostaje w bezczynności.

Zdaniem Sądu, bezczynność organu w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność Sąd wziął pod uwagę wszystkie aspekty sprawy, w tym fakt, że zachowanie organu nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych z mocy ustawy.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie P.p.s.a. w punkcie 1 wyroku zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku A. Z. z 12 stycznia 2015 r. i stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz orzekł o kosztach postępowania.