Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1752/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 26c ust. 1a
journal: Dz.U. 2011 nr 127 poz 721
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; - oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Postanowieniem z dnia [...].04.2013 r. Prezes Zarządu Państwowego

Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych postanowił odmówić [...] Sp. z o.o. przywrócenia terminu do złożenia wniosków o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Wn-D) za luty i marzec 2013 r.

W motywach wskazano, że pierwotnie wydane w tej sprawie rozstrzygnięcie zostało uchylone postanowieniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...].10.2012r.

Zgromadzony zaś w sprawie materiał dowodowy pozwolił Organowi ustalić, iż z listów przewozowych przekazanych przez firmę kurierską wynika, że obydwie przesyłki zostały przekazane firmie kurierskiej po godzinie 15 ostatniego dnia terminu (a nie jak twierdzi strona w godzinach porannych), co uniemożliwiało dostarczenie przesyłek tego samego dnia do godziny 16.45 do biura Funduszu w [...] skoro było do pokonania 350 km.

Zwrócono też uwagę, że rzekome utrudnienia na drogach – mające miejsce w dniu 20.03.12 r. i 20.04.2012 r. – nie miały jakiegokolwiek związku z doręczeniem przesyłek gdyż miały miejsce przed ich odbiorem u nadawcy.

Tak więc nie zostały spełnione przesłanki z art. 58 k.p.a. aby wydać postanowienie pozytywne.

W dalszej części uzasadnienia zwrócono uwagę, że zadeklarowanie przez stronę elektronicznej formy wymiany dokumentów nie oznacza, że nie będzie ona mogła złożyć dokumentów za kolejne miesiące, w sytuacji nie posiadania identyfikatora i hasła do systemu SODiR. Zgodnie bowiem z art. 26c) ust. 1a ustawy z dnia 27.08.1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., nr 127, poz. 721 ze zm.) – dalej "ustawa" strona miała możliwość przesłania wniosku za pośrednictwem operatora publicznego w formie dokumentu pisemnego.

2. W efekcie wniesionego zażalenia Minister Pracy i Polityki Społecznej

postanowieniem z dnia [...].06.2013 r. utrzymał w mocy zaskarżony akt administracyjny.

Podzielając ustalenia Organu I instancji zwrócono uwagę, że niezależnie od tego czy czynności zlecenia wysłania za pośrednictwem firmy kurierskiej dokonała Pani B. O. czy K. T., osoba działająca w imieniu strony miała świadomość, że nadanie przesyłek za pośrednictwem firmy kurierskiej w ostatnim dniu (tj. 20.03.12 r. i 20.04.2012 r.) wiąże się z niezachowaniem terminu ich wysłania. Dostrzeżono nadto, że podnoszone przez stronę argumenty o utrudnieniach na drogach (20.03. – w godzinach porannych oraz 20.04. – o godz. 12.30) nie miały żadnego związku z ich doręczeniem albowiem zaistniały przed nadaniem tych przesyłek.

Zwrócono też uwagę, że skoro stronie udostępniono klucz do systemu SODiR w dniu 25.04.2012 r., to nie oznacza, że pozytywnie zweryfikowano wnioski strony za luty i marzec 2012 r., zwłaszcza co do terminowego ich złożenia.

3. W skardze – żądającej uchylenia postanowienia Ministra Pracy i Polityki

Społecznej oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego – zarzucono:

a) naruszenie przepisu § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 8, poz. 43, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie dofinansowania", poprzez nieprzywrócenie terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w sytuacji gdy strona uprawdopodobniła, że uchybienie terminów do złożenia wniosków o wypłatę dofinansowania za miesiące luty i marzec 2012 r. nastąpiło bez jej winy, z przyczyn niezależnych od niej,

b) naruszenie przepisów § 5 ust. 4 w związku z § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dofinansowania poprzez jego błędne niezastosowanie i nieprzywrócenie terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc marzec 2012 r. w sytuacji, gdy organ nie dopełnił swoich obowiązków i nie przyznał pracodawcy identyfikatora oraz hasła dostępu do programu informatycznego w terminie 14 dni od dnia złożenia pierwszego pisemnego wniosku o wypłatę dofinansowania, a tym samym nie zapewniając stronie dostępu do systemu elektronicznego SODiR spowodował swoim zawinionym zachowaniem konieczność przekazania kolejnego wniosku o dofinansowanie drogą pisemną, co miało bezpośredni wpływ na to, że wniosek o wypłatę dofinansowania za miesiąc marzec 2012 r. wpłynął do Funduszu dnia 23 kwietnia 2012 r.,

c) naruszenie przepisów § 5 ust. 4 w związku z § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie dofinansowania poprzez jego niezastosowanie i nieprzywrócenie terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc marzec 2012 r., w sytuacji w której organ nie dopełnił swoich obowiązków w postaci konieczności sprawdzenia pod względem formalnym i rachunkowym otrzymanych informacji i wniosków, w terminie 14 dni od dnia ich otrzymania, tj. do dnia 4 kwietnia 2012r., i poinformowania pracodawcy o stwierdzonych nieprawidłowościach dotyczących wniosku oraz wezwania do ich usunięcia wraz z pouczeniem o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania w przypadku ich nieusunięcia, co spowodowało, że pracodawca dopiero dnia 27 kwietnia 2012 r. uzyskał wiedzę o wpłynięciu wniosków o wypłatę dofinansowania do Funduszu za miesiąc luty 2012 r. - dnia 21 marca 2012 r. i za miesiąc marzec 2012 r. - dnia 23 kwietnia 2012 r.,

d) naruszenie przepisów art. 7 i 8 Kpa poprzez rozstrzygnięcie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu strony i interesu społecznego, z uchybieniem obowiązkowi działania na podstawie przepisów prawa oraz poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej,

e) naruszenie art. 80 Kpa poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie, w której przesłanką przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy pracodawcy, a organy prowadziły rozbudowane postępowanie dowodowe mające na celu obarczenie pracodawcy winą za własne zaniechania i nieterminowe działania, co w konsekwencji stanowiło podstawę odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosków o wypłatę dofinansowania,

f) naruszenie przepisu art. 36 § 1 Kpa poprzez- niezałatwienie sprawy rejestracji pracodawcy w 14 dniowym terminie określonym rozporządzeniem w sprawie dofinansowania oraz niezawiadomienie strony o przedłużeniu terminu i nie podanie przyczyn zwłoki a także nie wskazanie nowego terminu załatwienia sprawy, czym organ I instancji doprowadził do tego, że strona pozostająca w zaufaniu do organów administracji publicznej oczekiwała, że otrzyma terminowo dostęp do systemu elektronicznego, a wskutek zawinionego opóźnienia organu była zmuszona wypełnić wniosek o wypłatę dofinansowania za miesiąc marzec 2012 r., wraz z 508 załącznikami drogą pisemną, co spowodowało, że wniosek ten wpłynął do Funduszu dnia 23 kwietnia 2012 r.

W uzasadnieniu Skarżący podniósł następujące argumenty przemawiające za uwzględnieniem skargi:

Ad a). [...] Spółka z o.o. powstał w procedurze podziału przez wydzielenie - tj. poprzez przeniesienie części majątku Spółki dzielonej ([...]) w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa na spółkę nowo zawiązaną. Równocześnie doszło do przejęcia w szczególności 527 pracowników niepełnosprawnych na podstawie art. 231 Kodeksu pracy. Pracodawca został wpisany do rejestru przedsiębiorców dnia 14 lutego 2012 r. Z uwagi na dokonane przekształcenie i powstanie nowego pracodawcy był on zobligowany do dopełnienia szeregu obowiązków, w szczególności założenia dokumentacji pracowniczej (akt pracowników), zgłoszenia pracowników do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i dokonania zgłoszenia do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych celem uzyskania możliwości otrzymywania dofinansowania do wynagrodzeń tychże pracowników.

Stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie dofinansowania pracodawca składa wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Wn-D) i informację (INF-D-P) w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczą.

Zgodnie z ust. 2 powołanego § 5 rozporządzenia pracodawca przesyła do PFRON wraz z pierwszym wnioskiem podstawowe dane o pracodawcy.

Wedle § 6 ust. 1 tego rozporządzenia pracodawca zamierzający składać w formie elektronicznej wniosek lub informację otrzymuje od Funduszu identyfikator oraz hasło dostępu do programu informatycznego udostępnionego przez Fundusz w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku w formie dokumentu pisemnego.

A zatem nowopowstały pracodawca winien był dopełnić wszelkich formalności za 527 pracowników niepełnosprawnych najpóźniej do 20 marca 2013 r. Należy przy tym wskazać, iż wniosek o dofinansowanie pracowników niepełnosprawnych może zostać złożony dopiero po dokonaniu wypłaty pracownikom wynagrodzeń, a u pracodawcy następuje to w terminie do 10 dnia następnego miesiąca. W tym celu miał obowiązek wypełnić pisemnie wniosek WN-D wraz z załącznikami INF-D-P za każdego pracownika. W informacjach tych poza danymi ewidencyjnymi pracodawcy i pracownika znajdują się także informacje nt. wymiaru czasu pracy pracownika wyliczane w szczególności na podstawie art. 21 ust. 5 ustawy, daty zatrudnienia, ustalenia efektu zachęty, kwot pomocy publicznej i pomocy de minimis otrzymanej przez składającego w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocy, minimalnego wynagrodzenia, kosztów płacy (wynagrodzenie brutto pracownika oraz finansowane przez pracodawcę obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe naliczone od tego wynagrodzenia i obowiązkowe składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, bez uwzględnienia przykładowo zasiłków), limitu kosztów płacy, kwoty dofinansowania ustalonej na podstawie art. 26a ust. 1 i 1b ustawy, pomniejszeń i ostatecznej kwoty dofinansowania przysługującej na danego pracownika. Ręczne wypełnienie takiego druku wymaga zarówno wiedzy i doświadczenia w zakresie uzyskiwania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jak i dużych nakładów czasowych (przeciętne ręczne wypełnienie takiego druku trwa około 30 minut). Wypełnienie wszystkich druków za zatrudnione osoby niepełnosprawne jest przedsięwzięciem czasochłonnym i wymagającym wyjątkowej dokładności.

Pracodawca dopełnił tego obowiązku i przygotował wszystkie wymagane dokumenty w celu uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń 527 pracowników niepełnosprawnych za miesiąc luty do 19 marca 2012 r. a za 508 pracowników za miesiąc marzec 2012 r. do 19 kwietnia 2012 r., tj. w najkrótszym w tych okolicznościach możliwym do zachowania terminie. Dopełnił przy tym należytej staranności aby wypełnić wszystkie warunki jak najszybszego uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych.

Następnie, wniosek wraz z załącznikami został przekazany do firmy [...] Sp. z o.o., z którą pracodawca ma podpisaną umowę o obsługę kancelaryjną, a która z kolei zleca dostarczanie pilnych przesyłek firmie kurierskiej. Osoby zatrudnione przez firmę [...] są odpowiednio przeszkolone w zakresie przesyłania korespondencji, zajmują się obsługą firmy od wielu lat. Nie doszło zatem do winy w wyborze, gdyż pracodawca, znając doświadczenie w prowadzeniu tego typu działalności przez firmę [...], powstałej w 1998 r., miał prawo oczekiwać profesjonalnego wykonania zleconej usługi.

W doktrynie prezentowane jest stanowisko, że dla oceny winy osoby w uchybieniu terminu konieczne jest ustalenie, czy pracownik, którego zachowanie spowodowało uchybienie terminu, został przeszkolony co do znaczenia terminów procesowych. Dopiero uchybienia osoby prawnej w tym zakresie świadczą o jej winie w niezachowaniu terminu. Obciążenie zaś strony winą jej pracownika bez ustalenia związku przyczynowego między jego zaniedbaniem, które spowodowało przekroczenie terminu, a działaniami podjętymi przez organ osoby prawnej w zakresie organizacji stanowiska pracy i stworzenia takich warunków, które wykluczałyby tego typu zachowania, pozostawia poza przedmiotem oceny winę własną strony, uzależniając rozstrzygnięcie wniosku o przywrócenie terminu od zachowań osób trzecich, na które mogła nie mieć wpływu. Uzasadnieniem dla takiego podejścia jest założenie, że niezasadne jest przenoszenie na grunt instytucji przywrócenia terminu zasad regulujących odpowiedzialność kontraktową dłużnika za działania i zaniechania osób, którymi posługuje się przy wykonywaniu zobowiązania (art. 474 kc; por. D. Olczak-Dąbrowska, Przywrócenie terminu w postępowaniu cywilnym, s. 208 [w] Kodeks postępowania cywilnego Komentarz pod red. prof. T. Erecińskiego, Warszawa 2012 r., wydanie 4, tom 1, s 754 akapit 14).

Odnosząc powyższe rozważania doktryny na grunt przedmiotowej sprawy, należy zauważyć, że pracodawca dołożył należytej staranności wymaganej od profesjonalistów aby uzyskać dofinansowanie do wynagrodzeń 527 pracowników za miesiąc luty 2012 r. i 508 pracowników za miesiąc marzec 2012 r., spełniając przy tym szczegółowe wymagania określone przepisami. Pracodawca przygotował odpowiedni wniosek wraz z informacjami za każdego pracownika i przekazał je do podmiotu zajmującego się zawodowo świadczeniem w szczególności usług kancelaryjnych, a więc podmiotowi, do którego miał zaufanie, iż z należytą starannością zajmie się wysyłką tak cennej korespondencji. Tymczasem, z winy pracownika [...] doszło do zbyt późnego przekazania korespondencji do firmy kurierskiej. Świadczy to o tym, że winą za nieterminowe złożenie wniosków należy obarczyć pracownika [...] a nie pracodawcę. Tym samym została spełniona przesłanka przywrócenia terminu do złożenia wniosku o dofinansowanie. Niezgodne ze stanem faktycznym są ustalenia organu, że wysyłki dokonał pracownik pracodawcy Pani B. O., gdyż była ona jedynie wskazana jako osoba przekazująca korespondencję z ramienia pracodawcy do firmy [...], a osobą faktycznie zajmującą wysyłaniem korespondencji była Pani K. T. - pracownik [...]. I to tej osobie, a nie pracodawcy, czy jego pracownikowi, można przypisać winę za nieterminowe złożenie wniosków.

W niektórych sytuacjach także orzecznictwo sądowe wskazuje na niemożność obciążenia winą za uchybienie terminu nawet adwokata, a więc osoby co do której wymagania w zakresie profesjonalnego działania są szczególnie wysokie. ... "Jeżeli adwokat uczynił zadość wymaganiom staranności, troskliwości i ostrożności w prowadzeniu procesu (...), jeżeli w niczem nie uchybił swoim obowiązkom, nie dopuścił się żadnego niedbalstwa, a pracownik jego biura naruszył swoje obowiązki, które w danych warunkach adwokat mógł nań włożyć lub dopuścił się jakiegokolwiek innego czynu, co spowodowało niedopełnienie przez adwokata w terminie czynności procesowej, a adwokat przy największej ostrożności nie mógł zapobiec temu naruszeniu obowiązków lub innemu czynowi, to nie ma podstaw do przypisywania winy temu adwokatowi" (orzeczenie SN z dnia 11 lipca 1935 r., III C 1146/34, OSP 1935, poz. 597; cytowane przez B. Adamiak (w:) Komentarz, 1996, s. 297), c) niedoręczenie stronie zapadłej decyzji (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 139- 140)".

Nie może dojść do sytuacji, w której pracodawca dołożył należytej staranności według obiektywnej oceny wymaganej od profesjonalisty a wina pracownika innego podmiotu gospodarczego miała go w tej sytuacji obciążyć i spowodować utratę prawa do dofinansowania za 527 pracowników niepełnosprawnych za miesiąc luty 2012 r. i 508 pracowników za miesiąc marzec 2012 r.

Pracodawca ubiegający się o przyznanie dofinansowania odpowiednio już w dniu 19 marca 2012 r. i 19 kwietnia 2012 r. przekazał zewnętrznej firmie korespondencję do wysłania ze wskazaniem, że jest ona pilna i powinna dotrzeć do adresata najpóźniej odpowiednio w dniu 20 marca i 20 kwietnia 2012 r. Z nieznanych pracodawcy przyczyn i niezależnych od niego ani od jego pracowników - a od pracownika [...] - firma kurierska odebrała korespondencję dopiero dnia 20 marca 2012 i 20 kwietnia 2012 r., a na miejsce przeznaczenia dotarła ona 21 marca i 23 kwietnia 2012 r.

Należy jednak ponownie z całą mocą podkreślić, iż informacja o terminach wpływu wniosków dotarła do pracodawcy dopiero dnia 27 kwietnia 2012 r., po informacji z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Do tej pory pracodawca pozostawał w przekonaniu, że wnioski zostały złożone terminowo. Gdyby miał świadomość, że jego zlecenie nie zostało prawidłowo wykonane przesłałby wnioski drogą pocztową, zachowując termin do ich złożenia. Początkowo pracodawca domniemywał, że ujawnione opóźnienie w dostarczeniu przesyłek zostało spowodowane kolizjami i trudnymi warunkami panującymi na drodze, w tym korkami. Na okoliczność tego zostały przedłożone informacje uzyskane od Policji. Wobec powyższego, w opinii skarżącej Spółki uprawdopodobniła ona, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, co powinno skutkować przywróceniem terminu do złożenia wniosków.

Ad b). W myśl § 6 ust. 1 i n. rozporządzenia pracodawca zamierzający składać w formie elektronicznej wniosek lub informację otrzymuje od Funduszu identyfikator oraz hasło dostępu do programu informatycznego udostępnionego przez Fundusz w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku w formie dokumentu pisemnego.

Pracodawca, który dokonał wyboru elektronicznej transmisji danych,

1) rejestruje w programie informatycznym certyfikat, o którym mowa w ust. 2;

2) niezwłocznie informuje Fundusz o:

a) rezygnacji ze składania dokumentów w formie elektronicznej,

b) utracie lub podejrzeniu ujawnienia danych służących do składania podpisu elektronicznego.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy PFRON dopuścił się szeregu naruszeń przepisów formalnych, co uniemożliwiło pracodawcy złożenie wniosku o wypłatę dofinansowania za miesiąc marzec 2012 r. drogą elektroniczną. Wskutek opieszałych działań organu pracodawca był zmuszony wypełnić wniosek Wn-D wraz z 508 informacjami INF-D-P za każdego pracownika niepełnosprawnego za kolejny miesiąc - pisemnie, mimo że dokonał wyboru elektronicznego sposobu przekazywania wniosków. Było to bezpośrednią konsekwencję przekroczenia przez organ I instancji 14 dniowego terminu do udostępnienia identyfikatora oraz hasła dostępu do programu informatycznego. Pracodawca nie ma żadnej możliwości uzyskania dostępu do systemu SODiR bez uprzedniego otrzymania od PFRON wspomnianego identyfikatora i hasła.

Stosownie do art. 26c ust.1a ustawy wniosek, o których mowa w ust. 1, pracodawca przekazuje w formie dokumentu elektronicznego przez teletransmisję danych oraz pobiera drogą elektroniczną potwierdzenie wysłanej informacji lub wniosku. Pracodawca może przekazać informacje i wniosek również w formie dokumentu pisemnego. Jednakże przepisy nie normują sytuacji w której PFRON nie wywiązał się ze swojego obowiązku przyznania identyfikatora i hasła w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku drogą pisemną, a zatem nie zapewnił możliwości skorzystania z wybranej przez pracodawcę formy składania wniosków. Przytoczony przepis nie stanowi o obowiązku złożenia wniosku drogą pisemną w sytuacji niemożności skorzystania z drogi elektronicznej ale o takiej możliwości. Gdyby pracodawca otrzymał dostęp do programu w przepisanym terminie niewątpliwie złożyłby wniosek o dofinansowanie za miesiąc marzec 2012 r. najpóźniej 20 kwietnia 2012 r.

Reasumując w analizowanej sytuacji (w zakresie dofinansowania należnego za miesiąc marzec 2012 r.) PFRON znajdował się w zwłoce, gdyż mimo upływu 14 dniowego terminu nie udostępnił pracodawcy dostępu do programu informatycznego. Nie pozostaje to bez wpływu na sytuację pracodawcy, który zatrudnia kilkuset pracowników i był zmuszony do wypełnienia pisemnie informacji INF-D-P za każdego z 508 pracowników, dokonując ręcznie stosownych obliczeń, mimo że miał prawo oczekiwać i oczekiwał udostępnienia systemu przed złożeniem drugiego wniosku. Tymczasem dostęp do systemu elektronicznego Spółka otrzymała dopiero dnia 26-04-2012 r., a zatem już po upływie terminu składania wniosków o dofinansowanie za miesiąc marzec 2012 r. W tych okolicznościach opieszałe działanie organu nie może szkodzić interesom strony, która wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków, a pozostając w zaufaniu do organu przez jego działania może utracić dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w kwocie ponad 800.000 zł, a jego wstrzymanie już doprowadziło do zachwiania płynności finansowej Spółki.

Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazywał, iż strona mogła wypełnić wnioski pisemnie, tak też była zmuszona zrobić, jednak w sytuacji w której miałaby w przewidzianym w ustawie terminie udostępniony klucz dostępu, doszłoby do złożenia wniosku o dofinansowanie za miesiąc marzec 2012 r. najpóźniej 20 kwietnia 2012 r. Tym samym Prezes PFRON ponosi winę za brak terminowego udostępnienia systemu, co miało zasadniczy wpływ na datę wpływu wniosku do Funduszu. Gdyby nie wielokrotne zapewnienia ze strony PFRON - organu administracji publicznej - uzyskiwane przez pełnomocnika strony - o tym, że dostęp do systemu zostanie uruchomiony następnego dnia, strona skończyłaby wypełnianie wniosków wraz z informacjami w terminie zapewniającym ich wpłynięcie do Funduszu najpóźniej 20 kwietnia 2012 r.

Ad c). PFRON naruszył także przepisy § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, gdyż po otrzymaniu informacji i wniosku Fundusz:

1) sprawdza je pod względem rachunkowym i formalnym, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania informacji lub wniosku informuje pracodawcę o stwierdzonych nieprawidłowościach i wzywa do ich usunięcia wraz z pouczeniem o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania w przypadku ich nieusunięcia;

2) ustala, czy pracodawca posiada zaległości w zobowiązaniach wobec Funduszu w wysokości przekraczającej ogółem kwotę 100 zł;

3) ustala kwotę przysługującego dofinansowania;

4) przekazuje ustaloną kwotę przysługującego dofinansowania na rachunek bankowy pracodawcy;

5) informuje o numerze referencyjnym programu pomocowego, na podstawie którego pomoc ta jest udzielana.

Organ po otrzymaniu wniosku strony i dokonaniu niezbędnych ustaleń i nie stwierdził żadnych nieprawidłowości w przewidzianym terminie. W konsekwencji uznał spełnienie wymogów formalnych, z czego wycofał się dopiero 27 kwietnia 2012 r. Stosownie do art. 26a ust. 1 ustawy pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1. W myśl ostatniego przepisu miesięczne dofinansowanie przysługuje na osoby niepełnosprawne z tytułu zatrudnienia, ujęte w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, którą prowadzi Fundusz, wykorzystując numer PESEL oraz przekazywane drogą elektroniczną do Funduszu informacje, z zastrzeżeniem art. 26c ust. 1a.

Ustawa wyraźnie wskazuje, w których sytuacjach dofinansowanie nie przysługuje, mianowicie wedle art. 26a ust. 1a1 ustawy o rehabilitacji miesięczne dofinansowanie nie przysługuje:

1) na pracowników zaliczonych do umiarkowanego lub lekkiego stopnia niepełnosprawności, którzy mają ustalone prawo do emerytury;

2) jeżeli wynagrodzenie pracownika niepełnosprawnego nie zostało przekazane na jego rachunek bankowy lub rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej albo na adres zamieszkania tego pracownika, za pośrednictwem osób prawnych prowadzących działalność w zakresie doręczania kwot pieniężnych;

3) jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni.

Pracodawca, o którym mowa w art. 26a, składa Funduszowi:

1) miesięczne informacje o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych, z uwzględnieniem pracowników, u których stwierdzono chorobę psychiczną, upośledzenie umysłowe lub epilepsję oraz pracowników niewidomych;

2) wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania za dany miesiąc;

Informacje i wniosek, o których mowa w ust. 1, pracodawca przekazuje w formie dokumentu elektronicznego przez teletransmisję danych oraz pobiera drogą elektroniczną potwierdzenie wysłanej informacji lub wniosku. Pracodawca może przekazać informacje i wniosek również w formie dokumentu pisemnego. Natomiast zgodnie z art. 2óc ust. 3 w i terminie 25 dni od dnia otrzymania kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania Fundusz przekazuje na rachunek bankowy pracodawcy miesięczne dofinansowanie w kwocie ustalonej na podstawie art. 26a i 26b oraz informuje pracodawcę o sposobie jej ustalenia, jeżeli kwota ta różni się od kwoty wskazanej we wniosku.

Stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dofinansowania pracodawca składa wniosek i informację w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczą. Wedle § 5 ust. 4 ww. rozporządzenia powyższy termin przywraca się na prośbę pracodawcy, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Analiza powyższych przepisów prowadzi jednak do wniosku, że żaden z przepisów materialnych ustawy ani wspomnianego rozporządzenia w sprawie dofinansowania nie normuje skutku w postaci utraty prawa do dofinansowania za dany okres sprawozdawczy w sytuacji nieterminowego złożenia wniosku o dofinansowanie.

Podnieść przy tym trzeba, że wszyscy pracownicy strony byli ujęci w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych PFRON, gdyż zostali przejęci w trybie art. 231 Kodeksu pracy od pracodawcy, który także pobierał na nich dofinansowanie do wynagrodzeń. Pracodawca złożył wymagane wnioski i informacje, przy czym starał się uzyskać możliwość przekazywania danych w formie elektronicznej, co PFRON przez swoją opieszałość mu uniemożliwił. Z przepisu art. 26c ust. 1a zdanie drugie ustawy wyraźnie wynika, że pracodawca może przekazać informacje i wniosek również w formie dokumentu pisemnego, co nie oznacza, że przy dokonaniu wyboru formy elektronicznej ma taki obowiązek. Dodać należy, że wypełnienie wniosków za kilkuset pracowników pisemnie nie jest sprawą prostą i jest bardzo czasochłonne.

Z powyższego wynika, że nawet gdyby uznać, że pracodawca nie dochował terminu złożenia wymaganego wniosku o dofinansowanie, to z przepisów nie wynika skutek utraty prawa do dofinansowania za dany miesiąc, zwłaszcza w sytuacji gdy organ mający obowiązek terminowego udzielenia dostępu do systemu elektronicznego pozostawał w zwłoce.

Ad d). Wszystkie rozstrzygnięcia organów administracji publicznej powinny uwzględniać interes społeczny i słuszny interes obywateli - zgodnie z przepisem art. 7 Kpa, o czym należy pamiętać także w tej sprawie. Strona zatrudnia ponad 500 pracowników niepełnosprawnych, którym zapewnia pracę i terminowo wypłaca wynagrodzenia. W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i mają obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Niewzięcie przez organ pod uwagę możliwości utraty pracy przez osoby niepełnosprawne, w sytuacji w której sam organ pozostawał w zwłoce i naruszył przepisy proceduralne, doprowadzając do sytuacji możliwości utraty dofinansowania stanowi także naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy. Należy także patrzeć na to przez pryzmat celu do jakiego został powołany PFRON, którym jest wspieranie zatrudnienia osób niepełnosprawnych a nie karanie pracodawców i dbanie jedynie o swoje interesy finansowe.

Ad e i f). Stosownie do § 5 ust. 4 rozporządzenia termin do złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania przywraca się na prośbę pracodawcy, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Organ administracji rozpoznający przedmiotowy wniosek, winien podjąć działania, których efektem będzie potwierdzenie przez osobę wnioskującą wiarygodności okoliczności, na które powołała się, podając przyczynę niedopełnia w terminie określonej czynności procesowej. Organ jednakże powinien pamiętać przy tym, iż brak winy zainteresowany winien uprawdopodobnić, a nie udowodnić. Uprawdopodobnienie natomiast jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód, nie dającym pewności lecz jedynie wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o danym fakcie. Inaczej rzecz ujmując, uprawdopodobnienie prowadzi do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie rzeczywiście miało miejsce, a zakres uprawdopodobnienia obejmuje zdarzenie, które spowodowało brak winy po stronie zainteresowanego. Tymczasem organy przeprowadziły własne rozbudowane postępowanie dowodowe, które miało na celu obarczenie pracodawcy winą za własne zaniechania i nieterminowe działania, co w konsekwencji stanowiło podstawę odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosków o wypłatę dofinansowania.

Ad f). Państwowy Fundusz Rehabilitacji naruszył także przepis art. 36 § 1 Kpa gdyż nie załatwił sprawy rejestracji pracodawcy w 14 dniowym terminie określonym rozporządzeniem w sprawie dofinansowania oraz nie zawiadomił strony o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy i nie podał przyczyn zwłoki. Ponadto nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy, a dodatkowo przez dłuższy czas - od 17 kwietnia do 25 kwietnia 2012 r. - codziennie informował pełnomocnika, iż proces rejestracji zostanie zakończony następnego dnia. Swoim opieszałym postępowaniem organ 1 instancji doprowadził do tego, że strona pozostająca w zaufaniu do organów administracji publicznej miała prawo oczekiwać, że otrzyma terminowo dostęp do systemu elektronicznego, a wskutek zawinionego opóźnienia organu była zmuszona wypełnić wniosek o wypłatę dofinansowania za miesiąc marzec 2012 r., wraz z 508 załącznikami drogą pisemną, co spowodowało, że wniosek ten wpłynął do Funduszu dopiero dnia 23 kwietnia 2012 r.

4. W odpowiedzi na skargę – żądając jej oddalenia – podniesiono argumenty

zbieżne z motywami zaskarżonych aktów administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

I. Zgodnie z treścią art. 175 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej sądy administracyjne - podobnie jak powszechne, wojskowe i Sąd Najwyższy - zostały powołane do sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Z art. 184 tegoż aktu normatywnego wynika, że sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności publicznej obejmującej również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej.

Różnica pomiędzy sprawowaniem kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne a załatwianiem sprawy wynikającej z działalności administracji publicznej przez sądy powszechne jest dość oczywista. Te ostatnie, bowiem przejmują sprawę wynikającą z działalności administracji publicznej do dalszego jej załatwienia; w przypadku zaś sądów administracyjnych sprawa, której przedmiot jest związany z działalnością organów administracji publicznej, nie przestaje być sprawą, której załatwienie należy cały czas do kontrolowanego przez Sąd organu. Sąd administracyjny, bowiem dokonuje - w ramach sprawowanych funkcji orzeczniczych - kontroli (oceny) tej działalności. Sąd ten na skutek zaskarżenia aktu (decyzji, postanowienia) lub czynności, a także bezczynności organu administracji publicznej nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia; ma jedynie skontrolować i ocenić działalność tego organu. Nie może, zatem - co do zasady - zastępować organu administracji publicznej i merytorycznie rozstrzygać sprawy.

II. Określając zakres kognicji zauważyć należy, że sądy administracyjne, w tym wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie (akt ten cyt. jest dalej jako p.p.s.a.).

Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią - bez wątpienia - sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Nie ulega też wątpliwości, że podstawowym celem tejże kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego, jak i całego aparatu administracyjnego państwa, który winien być żywo zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy.

Prawidłowość podejmowanych działań, a tym samym legalność działania organów administracyjnych, stanowi, bowiem istotny element efektywności i ważną przesłankę istnienia społecznej akceptacji działania aparatu administracyjnego państwa. Stopień zaś akceptacji owego działania organów administracji rządowej, jak też samorządowej, przenoszony jest na ocenę funkcjonowania całego państwa.

III. W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca, bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy;

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a., lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a., lub w innych ustawach.

Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.

IV. Dokonując oceny poszczególnych zarzutów – in principio – wskazać należy, że pierwszoplanowe znaczenie w niniejszej sprawie ma treść wniosku o przywrócenie terminów; w pierwszym z nich – dotyczącym dofinansowania z lutego 2012 r. – wskazano za przyczynę niedostarczenia przesyłki adresatowi przez Firmę Kurierską mylnie podając, że ta pobrała dokumenty rano w dniu 20.03.2012 r. i zobowiązała się je dostarczyć przed godz. 16.45. Oczywiście były to okoliczności w żadnej mierze nie polegające na prawdzie.

W drugim z wniosków – dotyczącym dofinansowania z marca 2012 r. – wskazano, że przyczyną uchybienia terminu było to, że skarżąca nie otrzymała identyfikatora z hasłem dostępu w celu przekazania tych dokumentów drogą elektroniczną. W związku z tym zaszła potrzeba skorzystania z tej samej Firmy Kurierskiej, która odebrała dokumenty w dniu 20.04.2012 r. i zobowiązała się je dostarczyć tego samego dnia adresatowi. Z uwagi jednak na utrudnienia na drodze nie udało się dochować przyrzeczenia. Tym razem jedynie prawdziwe okazało się to, że stronie skarżącej nie stworzono możliwości złożenia dokumentów drogą elektroniczną; fałszywie podano pozostałe okoliczności – o czym niżej.

Ad a) Zarzut naruszenia przepisu § 5 ust. 4 rozporządzenia w prawie dofinansowania nie jest trafny; przepis ten stanowi, że termin ten przywraca się na prośbę pracodawcy, jeśli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

W tym zakresie zwrócić uwagę należy, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia trafnie zwrócono uwagę, że w świetle treści art. 58 k.p.a. uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:

1) uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swej winy,

2) wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu,

3) dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin.

Trafnie w wydanym postanowieniu Minister Pracy i Polityki Społecznej stwierdził, że przesyłka zawierająca wniosek Wn-D za miesiąc luty 2012 r. została odebrana przez kuriera z siedziby firmy [...] Sp. z o. o. w dniu 20 marca 2012 r. około godz. 16.00, (a nie rano) co wynika z listu przewozowego. Z powyższego listu przewozowego wynika również, że nadawca przesyłki wybierając rodzaj serwisu wybrał opcje Express 12.00 co oznacza, że przesyłka powinna zostać dostarczona do godz. 12.00 dnia następnego tj. 21 marca 2012 r. (patrz. Warunki przewozu krajowego 2010" pkt 2a dostępne na stronie internetowej firmy TNT Express). Podobnie z listu przewozowego zawierającego wniosek strony Wn-D za miesiąc marzec 2012 r. wynika, że wybrano rodzaj serwisu 9:00 EXPRESS co oznacza, że przesyłka (odebrana w dniu 20 marca 2012 r. o godz. 15.36 przez kuriera z siedziby [...] Sp. z o. o.) miała zostać dostarczona do Funduszu w następnym dniu roboczym tj. 23 kwietnia 2012 r. przed godz. 9.00. Zatem należy podzielić pogląd, że nie było fizycznej możliwości dostarczenia w/w przesyłek tego samego dnia do godz. 16.45 do Biura PFRON w [...] skoro kurier miał do pokonania trasę ok. 350 km. Ponadto z w/w dokumentów wynika, że pracownik Pani B. O. (wbrew, twierdzeniom strony oraz wbrew oświadczeniom pracownika [...] Sp. z o. o. i Pani K. T.) była osobą wysyłającą obydwie przesyłki.

Należy stwierdzić, że niezależnie od tego czy czynności zlecenia wysłania za pośrednictwem firmy kurierskiej dokonała Pani B. O. czy też Pani K. T., osoba działająca w imieniu strony miała świadomość, iż nadanie w/w przesyłek za pośrednictwem firmy kurierskiej wiąże się z niedochowaniem terminu ich wysłania. Ponadto należy zauważyć, że podnoszone na etapie wcześniejszego postępowania argumenty strony o utrudnieniach na drogach, które to miały wpłynąć na nieterminowość dostarczenia obydwu przesyłek nie miały żadnego związku z ich dostarczeniem, gdyż miały one miejsce w dniach 20 marca 2012 r. oraz 20 kwietnia 2012 r. w godzinach porannych i o godz. 12.30 a więc przed nadaniem w/w przesyłek i nie miały żadnego związku z ich doręczeniem do Funduszu.

Należy również wskazać, że zgodnie z wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 29 marca 2009 r. sygn. akt. IV SA/Wa 1559/05 "kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się więc z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W konsekwencji to na stronie ciąży obowiązek uwiarygodnienia, poprzez przedstawienie stosownej argumentacji, że dochowała ona należytej staranności, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanego i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku". Tym samym nie można, w ocenie Sądu, uznać wyjaśnień strony dotyczących tego, że uchybiła terminowi do złożenia wniosków Wn-D za miesiące luty i marzec 2012 r. nie ze swojej winy, ale winy pracownika firmy [...] Sp. z o. o., której zlecono czynność wysłania w/w wniosków jako uzasadnienie braku winy w dopełnieniu danej czynności procesowej. Należy również podkreślić, że miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jest szczególnym uprawnieniem pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne. W związku z powyższym należy stwierdzić, że strona nie dołożyła należytej staranności przy ubieganiu się o wypłatę w/w dofinansowania. Należy bowiem zauważyć, że strona mogła osobiście nadać w/w przesyłkę za pośrednictwem Poczty Polskiej bądź też stosownie pouczyć firmę, której zlecono dokonanie czynności wysłania w/w wniosków o konieczności ich nadania za pośrednictwem Poczty Polskiej lub też doręczenia do Funduszu w przypadku firmy kurierskiej odpowiednio do dnia 20 marca 2012 r. (wniosek wn-D za miesiąc luty 2012 r.) i do dnia 20 kwietnia 2012 r. (wniosek Wn-D za miesiąc kwiecień 2012 r.) jak również odebrać od zleceniobiorcy dowód nadania w/w przesyłki a nie tylko ustnego zapewnienia mając świadomość, iż uchybienie terminowi do złożenia w/w wniosków może skutkować pozbawieniem jej dofinansowania.

Odnosząc się natomiast do argumentu strony zawartego w skardze o tym, że całą winę za nieterminowe złożenie wniosków Wn-D za miesiąc luty i marzec 2012 r. ponosi pracownik firmy [...] Sp. z o, o. a nie strona, gdyż sporządziła w/w wnioski w terminie i przekazała je firmie zobowiązanej na podstawie łączącej je umowy do świadczenia usług kancelaryjnych jak również została zapewniona o tym, że zostaną one doręczone do PFRON terminowo, należy wskazać, że zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2006 r. sygn. akt I SA/Wr 849/06 "Powierzenie wysłania przesyłki konkretnemu pracownikowi będącemu sekretarką powoduje, iż niewywiązanie się przez nią z tego obowiązku bez wyraźnych przeszkód obiektywnych (choroba, kradzież korespondencji itp.) obciąża również osobę zlecającą czynność temu właśnie pracownikowi, a co za tym idzie - skutki zaniedbania przez pracownika obciążają również prawodawcę". Natomiast zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 1997 r. sygn. akt I SA/Gd 1144/97 "w sytuacji, gdy strona prawidłowo jest reprezentowana przez pełnomocnika, (...) to skutki podejmowanych przez pełnomocnika działań i zaniechań - tak pozytywne jak i negatywne - obciążają reprezentowanego". Zatem zaniechania pracownika firmy, której zlecono wysyłanie wniosków Wn-D do PFRON obciążają stronę. W związku z powyższym na uwzględnienie nie zasługują zarzuty strony dotyczące naruszenie przepisu § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych oraz art. 80 kpa.

Ad b). Odnosząc się do zarzutu strony zawartego zarówno w zażaleniu jak i w skardze dotyczącego tego, że przez opieszałość Funduszu polegającą na otrzymaniu dopiero w dniu 26 kwietnia 2012 r. dostępu do systemu elektronicznego SODiR, uniemożliwił on terminowe złożenie wniosków Wn-D za miesiące luty i marzec 2012 r. w formie elektronicznej i zmusił ją do sporządzenia wniosku Wn-D za miesiąc marzec 2012 r. wraz z 508 załącznikami w formie papierowej, co jest czynnością bardzo pracochłonną, należy uznać go za bezzasadny. Należy przy tym wyjaśnić, że zgodnie z art. 26c ust. 1a ustawy informacje i wniosek pracodawca może przekazać również w formie dokumentu pisemnego. Należy również wskazać, że zadeklarowanie przez stronę formy elektronicznej wymiany dokumentów nie oznacza, że strona nie będzie mogła złożyć dokumentów w formie papierowej, w sytuacji nie posiadania identyfikatora i hasła dostępu do SODiR. W związku z powyższym w sytuacji braku dostępu do systemu SODiR nic nie stało na przeszkodzie by strona złożyła w sposób terminowy wnioski o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w formie papierowej, z której to formy strona skorzystała. W związku z powyższym za bezzasadne należy uznać zarzuty strony dotyczące naruszenia przepisów § 5 ust. 4 w związku z § 6 ust. 1. cyt. rozporządzenia. Odnosząc się do argumentów strony, że sporządzenie w formie papierowej wniosków o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych wymaga dużych nakładów czasowych, należy stwierdzić, że pozostają one bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy, gdyż strona sama wskazała, iż sporządziła wnioski Wn-D za miesiące luty i marzec 2012 r. odpowiednio do 19 marca 2012 r. i 19 kwietnia 2012 r. a więc w ocenie Sądu w/w okoliczność nie wpłynęła na uchybienie terminowi do złożenia w/w wniosków.

Za bezzasadne należy również uznać argumenty strony, że skoro dopiero w dniu 25 kwietnia 2012 r. strona otrzymała dostęp do systemu SODiR na złożenie dokumentów Wn-D za okres luty i marzec 2012 r. i klucz dostępu do w/w systemu to oznacza, że organ dokonał niezbędnych ustaleń i nie stwierdził nieprawidłowości w zakresie złożonych wniosków, w tym dochowania terminu złożenia wniosków za wskazane okresy sprawozdawcze i powinien był wypłacić dofinansowanie. Należy zauważyć, że otrzymanie przez stronę klucza dostępu do SODiR nie ma żadnego związku z uprzednio złożonymi wnioskami Wn-D i nie oznacza, że Fundusz pozytywnie zweryfikował wnioski za miesiąc luty i marzec 2012 r., w szczególności w sytuacji niepodważalnego faktu złożenia ich z uchybieniem terminu (co potwierdza zgromadzony materiał dowodowy) jak również prowadzenia przedmiotowego postępowania w sprawie przywrócenia terminu do ich złożenia.

Ad f). Odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego naruszenia przepisu art. 36 § 1 kpa poprzez niezałatwienie sprawy rejestracji pracodawcy w systemie SODiR w 14 dniowym terminie określonym rozporządzeniem w sprawie dofinansowania oraz niezawiadomienie strony o przedłużeniu terminu i nie podanie przyczyn zwłoki a także nie wskazanie nowego terminu załatwienia sprawy, należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 37 § 1 kpa na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, przepisach szczególnych, ustalonych w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania strona miała możliwość złożenia zażalenia, czego nie uczyniła. Ponadto – jak już wcześniej wskazano - nie uzyskanie dostępu do systemu SODiR nie pozbawiło strony możliwości złożenia wniosku w terminie w formie papierowej na podstawie art. 26c ust. 1a ustawy i nie jest w żaden sposób związane z postępowaniem objętym zaskarżonym postanowieniem. W związku z powyższym w/w zarzut należy również uznać za bezzasadny.

Ad c). Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut strony dotyczący naruszenia przepisów § 5 ust. 4 w związku z § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, gdyż - jak wskazano powyżej - strona miała możliwość na podstawie art. 37 kpa złożenia zażalenie do Ministra Pracy i Polityki Społecznej, czego nie uczyniła. Należy jednocześnie podkreślić, że pozostawanie organu pierwszej instancji w bezczynności w zakresie dokonania czynności sprawdzenia złożonych przez stronę wniosków pod względem rachunkowym i formalnym do 27 kwietnia 2012 r., nie oznaczało, że strona - jak twierdzi w skardze - spełniła wymogi formalne tj. dochowała określonego prawem terminu.

Ad d). Odnosząc się natomiast do zarzutów strony dotyczących naruszenia art. 7 i 8 kpa i nie uwzględnienia tego, że nie przywrócenie terminu do złożenia wniosków Wn-D za miesiące luty i marzec 2012 r. może spowodować utratę pracy przez osoby niepełnosprawne, należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 6 kpa organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Natomiast zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Ol 680/10 "Okoliczność, iż zgodnie z art. 7 k.p.a. organ jest zobligowany przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy materialnej, a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, a także w myśl art. 9 k.p.a. jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, nie oznacza, iż organ może nie zastosować obowiązującego przepisu prawa ze względu na zasady współżycia społecznego. Orzekanie z uwzględnieniem słusznego interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oznacza bowiem orzekanie w granicach prawa". Należy zatem wskazać, że organ administracji publicznej w przedmiotowej sprawie był zobowiązany do działania na podstawie i w granicach prawa tj. do zbadania przesłanek określonych przepisami prawa (§ 5 ust. 4 rozporządzenia oraz art. 58 kpa) warunkujących możliwość przywrócenia terminu do złożenia wniosków Wn-D za miesiące luty i marzec 2012 r., co uczynił. Nie stwierdził jednak by strona uprawdopodobniła brak swojej winy w niedochowaniu terminu do ich złożenia.

Ad f). Prowadzenie przez Organ postępowania wyjaśniającego nie naruszyło również dyspozycji art. 80 kpa. Przepis ten w przypadku art. 58 k.p.a. nie ma zastosowania albowiem ustawodawca nie wymaga "udowodnienia" okoliczności lecz zadawala się " uprawdopodobnieniem". Tak więc art. 80 k.p.a. ma zastosowanie w fazie merytorycznego orzekania, zaś art. 58 k.p.a. nie wyklucza możliwości poszukiwania prawdy zwłaszcza jeżeli strona pewne okoliczności stara się przedstawić zbyt tendencyjnie i sprzecznie z dyrektywą prawdy obiektywnej, o czym była mowa wyżej.

Odnosząc się natomiast do argumentu zawartego w skardze, że przez działania Funduszu strona może utracić dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w kwocie ponad 800 000 zł a jego wstrzymanie już doprowadziło do zachwiania płynności finansowej Spółki, należy wyjaśnić, że dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych nie jest formą pomocy publicznej przeznaczonej na poprawę płynności finansowej podmiotów gospodarczych -. byłaby to pomoc niedopuszczalna. Środki PFRON przeznaczone są wyłącznie na pomoc w zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i tylko temu celowi mogą służyć.

V. Mając na uwadze treść art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.