Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1016/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119-120, art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7  par. 2, art. 15, art. 26, art. 27 par. 1, art. 29,  art. 119-122, art. 125-126
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Sygn. [...] II SA/Po 1016/17 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB) postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. dalej: k.p.a.), w zw. z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2017 poz. 935), oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1201, dalej: u.p.e.a.), po rozpatrzeniu zażalenia Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" (dalej jako strona, skarżąca, zobowiązana lub Spółdzielnia) na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. (dalej: PINB) nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. znak: [...] [...]/2014, którym organ nałożył na Spółdzielnię grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł, wzywając do jej wpłacenia i wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr TW- [...] w terminie do dnia [...] lipca 2017 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] PINB nałożył na właściciela- Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" obowiązek wykonania szeregu robót budowlanych, zmierzających do usunięcia złego stanu technicznego budynku mieszkalnego, wielorodzinnego przy ul. [...] w P., poprzez:

1. zlikwidowanie skutków i przyczyn spękań ścian, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

2. zlikwidowanie przyczyn i skutków zawilgocenia ścian piwnic i lokali mieszkalnych, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

3. wymianę stolarki okiennej i drzwiowej zewnętrznej i wewnętrznej, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

4. wymianę rynny, rur spustowych oraz obróbek blacharskich, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

5. wykonanie tynków zewnętrznych i wewnętrznych budynku, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

6. wymianę i naprawę stopni schodów i balustrad schodowych, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

7. wymianę starej i uszkodzonej instalacji elektrycznej, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

8. wymianę instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

9. wymianę (fragmentarycznie) elementów konstrukcyjnych dachu i deskowanie dachu, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

10. wykonanie prawidłowej wentylacji w lokalach mieszkalnych, zgodnie z orzeczeniem technicznym Pana Z. K., z czerwca 2010r.

Wyżej wymienione roboty budowlane należało wykonać pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane oraz zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Termin wykonania obowiązków określonych w pkt I ppkt 1-9 ustalono do dnia [...] maja 2014 roku. Decyzja stała się ostateczna.

W dniu [...] października 2014 r, pracownicy PINB przeprowadzili kontrolę nieruchomości, stwierdzając iż większość nakazanych robót nie została wykonana (vide protokół z kontroli obiektu budowlanego nr [...]). W związku z powyższym, wobec niewykonania nałożonego obowiązku PINB, jako wierzyciel, pismem z dnia [...] października 2014 r. wystosował do Spółdzielni upomnienie, wzywające do dobrowolnego wykonania nałożonych obowiązków z pouczeniem, że w razie niewykonania określonego w upomnieniu obowiązku, zostanie wszczęte wobec spółdzielni administracyjne postępowanie egzekucyjna. Upomnienie zostało doręczone skarżącej [...].10.2014r.

W dniu [...] października 2014 r. wpłynęło do organu pismo Spółdzielni, w którym wskazywała, że nałożone obowiązki wymagają zgromadzenia znacznych środków pieniężnych i wykwaterowania mieszkańców, informując jednocześnie że oczekuje na wydanie warunków zabudowy dla rozbudowy przedmiotowego budynku a także, że podjęte zostały działania zmierzające do sprzedaży nieruchomości.

PINB, pismem z dnia [...] listopada 2014 r., wskazał Zobowiązanej, iż kwestie ewentualnego zbycia, rozbudowy, czy uzyskania warunków zabudowy dla inwestycji nie mają wpływu na toczące się postępowanie, będące efektem decyzji wydanej w związku z nieprawidłowym stanem technicznym budynku.

Pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. Spółdzielnia ponownie wskazała, że oczekuje na wydanie warunków zabudowy na rozbudowę budynku, co nie pozwala na przeprowadzenie prac remontowych. W ocenie strony powinno to nastąpić do [...] czerwca 2015 r., gdyż taki termin wskazano jako warunek zawarcia umowy ostatecznej z podmiotem z którym spółdzielnia zawarła przedwstępną umowę sprzedaży nieruchomości.

Następnie pismem z dnia [...] maja 2016 r. PINB zwrócił się do Spółdzielni o przedstawienie informacji na temat wykonania decyzji PINB nr [...] z dnia [...] października 2010 r. W odpowiedzi, Spółdzielnia wskazała, że nadal prowadzi rozmowy w sprawie zbycia nieruchomości, a w budynku nadal zamieszkałe są dwa lokale. Ponadto zlikwidowała schody prowadzące nad rzekę.

W dniu [...] maja 2017 r. odbyła się kolejna kontrola nieruchomości, w trakcie której ustalono, że decyzja PINB z [...] października 2010 r. nadal nie została wykonana.

PINB, jako organ egzekucyjny, w dniu [...] maja 2017 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] w stosunku do Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", a postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] organ nałożył grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł i wezwał zobowiązana do wykonania obowiązków określonych w ww. tytule wykonawczym do dnia [...] lipca 2017 r. W uzasadnieniu wyjaśnił, że dokonał wyboru najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego a wysokość grzywny nie jest zbyt uciążliwa i nie wyrządzi zobowiązanemu znacznej szkody majątkowej, jednocześnie zachowując swój przymuszający charakter.

Pismem z dnia [...] maja 2017r. Spółdzielnia reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika złożyła – w terminie, zażalenie na postanowienie z dnia [...] maja 2017 r., w którym wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uchylenie nałożonej grzywny w celu przymuszenia i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę zaskarżonego postanowienia a polegający na przyjęciu, że skarżący z własnej winy nie wykonał prac wskazanych w tytule wykonawczym TW [...] podczas, gdy skarżący nie miał możliwości wykonania tych prac z przyczyn od niego niezależnych.

Uzasadniając swoje stanowisko strona podniosła, że w celu wykonania decyzji PINB z dnia [...] października 2010 r. podjęła działania mające na celu przygotowanie budynku do remontu i rozbudowy, wypowiedziała umowy najmu lokatorom. Nadal oczekuje na ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku. Postępowanie w tej sprawie zostało zawieszone. Do czasu ustalenia warunków zabudowy wykonanie prac objętych tytułem wykonawczym byłoby zbędne i bezzasadne. Spółdzielnia dodała, że M. P. nie zaoferowało mieszkańcom wobec których orzeczono nakaz eksmisji lokalu socjalnego, co uniemożliwia skarżącej wykonanie objętych decyzją prac z uwagi na zamieszkiwanie tam lokatorów.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. WWINB utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

Organ stwierdził, że kwestią zasadniczą dla rozpoznania sprawy było ustalenie, czy strona skarżąca wykonała w całości obowiązek wynikający z tytułu wykonawczego. WWINB podkreślił, że dla prowadzonej egzekucji nie ma znaczenia nawet sam - wyrażany przez zobowiązanego - zamiar wykonania nałożonego obowiązku, dopiero bowiem faktyczne dokonanie może stanowić o jego wykonaniu. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika zaś, że zobowiązana nie wykonała ciążącego na niej obowiązku wykonania robót budowlanych.

Wobec powyższego, w ocenie WWINB organ I instancji prawidłowo wszczął postępowanie egzekucyjne i wydał tytuł wykonawczy wraz z postanowieniem o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Organ dokonał również właściwego wyboru środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, jak również prawidłowo określił wysokość samej grzywny, zaś dokonany wybór szczegółowo umotywował w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.

Organ nie przychylił się argumentom Skarżącej, dotyczącym braku możliwości wykonania nałożonych obowiązków. Jak wynika z akt sprawy decyzja PINB z dnia [...] października 2010 r. została wydana na podstawie art. 66 Prawa budowalnego w postępowaniu prowadzonym w sprawie złego stanu technicznego. Zatem kwestie wydania warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i zmianie sposobu użytkowania przedmiotowego budynku pozostają poza przedmiotem zainteresowania organów w niniejszym postępowaniu. Podobnie kwestie ewentualnego zbycia nieruchomości, czy eksmisji lokatorów nie mają wpływu na zaskarżone rozstrzygnięcie, w szczególności, że Zobowiązana w żaden sposób nie wykazała, by miała utrudniony dostęp do budynku w celu wykonania nałożonych robót budowlanych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółdzielnia reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła o

1) uchylenie zaskarżonego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2017 roku oraz postanowienia nr [...] z dnia [...] maja 2017 roku wydanego w sprawie [...] przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. oraz umorzenie postępowania

ewentualnie o

2) uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy Inspektor Nadzoru Budowlanego do ponownego rozpoznania.

Ponadto wniosła o:

3) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego skarżącego wg norm przepisanych,

4) rozpoznanie niniejszej skargi na rozprawie,

5) wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny,

6) przeprowadzenie dowodu z akt sprawy Prezydenta Miasta P. [...] na okoliczność na jakim etapie jest postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji przy ul. [...] w P. i czy z uwagi na prowadzone postępowanie możliwe i zasadne jest wykonanie robót mających na celu przygotowanie budynku do remontu oraz rozbudowy,

7) zwrócenie się do urzędu Miasta P. oraz zobowiązanie tego podmiotu do wskazania na jakim etapie jest sprawa przydziału lokalu socjalnego dla mieszkańców budynku położonego przy ul. [...] w P. tj. dla P. W. wraz z rodziną.

Zaskarżonej decyzji zarzucono :

- naruszenie art. 119 oraz 120 ustawy prawo postępowaniu egzekucyjnym w administracji w sytuacji, gdy nie było podstaw do nałożenia na skarżącego grzywny.

- naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia na podstawie wybiórczo przeprowadzonej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego.

W uzasadnieniu skarżąca podała, że cały czas podejmuje czynności mające na celu przygotowaniu budynku do remontu i rozbudowy. W jej ocenie do czasu ustalenia warunków zabudowy wydanie prac objętych tytułem wykonawczym było zbędne i bezzasadne. Nadto skarżąca podała, że zamieszkiwanie w budynku osób wobec, których orzeczono eksmisję a M. P. nie zaoferowało lokali socjalnych, powoduje, że skarżąca nie może prowadzić żadnych robót. Skarżąca podała również, że nakładanie na nią kar finansowych jest całkowicie bezzasadne oraz sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Realizuje bowiem ona potrzeby mieszkaniowe wielu mieszkańców , którzy nie regulują czynszu w terminie albo zalegają z opłatami od wielu lat. Obciążanie skarżącej jeszcze dodatkowymi opłatami z tytułu kar stawia go w bardzo trudnej sytuacji materialnej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2017r. WSA w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania postanowienia PINB dla Miasta P. z dnia [...] maja 2017r. o nr [...]. Zażalenie wniesione przez skarżącego na to postanowienie zostało oddalone postanowieniem NSA z 13 lutego 2018r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swojej właściwości sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego.

Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369., dalej "p.p.s.a.") w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, w składzie trzech sędziów zawodowych. Nie było konieczności kierowania jej do rozpoznania na rozprawie. Nieumotywowany wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie czy też wniosek o zwrócenie się przez sąd do innych organów o dokumenty , które nie mają znaczenia dla rozpoznania sprawy, nie stanowi przesłanek do kierowania sprawy do rozpoznania na rozprawę, w sytuacji gdy spełnia przesłanki do rozpoznania jej w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszym postępowaniu było postanowienie z dnia [...] maja 2017 r. nr [...], w którym PINB nałożył grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł i wezwał zobowiązaną do wykonania obowiązków określonych w ww. tytule wykonawczym do dnia [...] lipca 2017 r. , nałożonych decyzją z dnia [...] października 2010 r.

Zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 599, ze zm, zwanej dalej: u.p.e.a.) egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia powyższego upomnienia.

W myśl art. 26 § 4 u.p.e.a. jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.).

Jednym ze środków egzekucyjnych obowiązków o charakterze niepieniężnym jest grzywna w celu przymuszenia. Stosownie do art. 119 u.p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego (§ 1). Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (§ 2).

Grzywna w celu przymuszenia może być nakładana zarówno na osoby fizyczne, jak i osoby prawne, a także na jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej (art. 120 § 1 u.p.e.a.).

Stosownie do art. 121 u.p.e.a. grzywna w celu przymuszenia może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie. Każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej kwoty 50.000 zł. Grzywny nakładane wielokrotnie nie mogą łącznie przekroczyć kwoty 50.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej - 200.000 zł. (art. 121 § 1-3 u.p.e.a.) Jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, chyba, że dotyczy obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w stanie nieoszpecajacym otoczenia (art. 121 § 4 u.p.e.a.)

Wysokość grzywny zależy od uzasadnionego uznania organu egzekucyjnego, który powinien kierować się zasadą celowości i skuteczności (wyrok WSA z dnia 11 maja 2004 r. IV SA 4122/02, LEX nr 149819).

Wedle art. 122 §1 i 2 u.p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego i postanowienie o nałożeniu grzywny, które zawiera wezwanie do jej uiszczenia oraz wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym.

Podkreślić należy, iż celem postępowania egzekucyjnego jest wymuszenie realizacji nakazów wypływających z decyzji stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, o ile nakazy te nie zostaną wykonane dobrowolnie. Postępowanie egzekucyjne nie jest zatem kontynuacją postępowania administracyjnego, w którym można byłoby negować zasadność ostatecznych i prawomocnych decyzji podlegających wykonaniu. Ewentualna wadliwość decyzji stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego nie może być zatem podnoszona w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Badanie, o którym mowa w art. 29 u.p.e.a., obejmuje ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie. Badanie to ma charakter formalny (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2016 r. sygn. akt II OSK 2539/14, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Po 423/16; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 06 kwietnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 200/16, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Bezspornym w niniejszej sprawie pozostaje, że ostateczną i prawomocną decyzją PINB z dnia [...] października 2010 r. nr [...] skarżąca została zobowiązana do wykonania robót budowlanych, w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku przy ul. [...] w P..

Bezspornym pozostaje również, że skarżąca pomimo upomnienia (jak i szeregu wcześniejszych pism ze strony organu) nie wykonała nałożonego obowiązku. Upomnienie z dnia [...] października 2014 r. zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu [...] października 2014r. Upomnienie zawierało wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na droge postępowania egzekucyjnego. Powyższe okoliczności uzasadniały wydanie przez PINB w dniu [...] maja 2017 r. tytułu wykonawczego, który – w ocenie Sądu – spełnia wymogi z art. 27 § 1 u.p.e.a. Postanowienie o nałożenie grzywny zawierało wskazane w art. 122 § 2 pkt 1 i 2 u.pe.a wezwania do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie zostanie orzeczone wykonanie zastępcze.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w zakresie zastosowanego środki egzekucyjnego wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. W sprawach z zakresu prawa budowlanego możliwe jest zastosowanie jedynie dwóch środków wymienionych w art. 1a pkt 12 lit. b u.p.e.a., to jest grzywny w celu przymuszenia lub wykonania zastępczego. Obowiązkiem organu egzekucyjnego jest rozważenie, zastosowanie którego z tych środków jest właściwe przy realizacji obowiązku wykonania rozbiórki (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 539/13, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Stosownie do treści art. 119 § 1 u.p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Jest więc ona środkiem, który z uwagi na dolegliwość natury finansowej skłania zobowiązanego do wykonania ciążącego na nim obowiązku. Grzywna w celu przymuszenia znajduje zastosowanie do wszystkich obowiązków o charakterze niepieniężnym polegających na braku działania (czyli zaniechaniu, znoszeniu) lub pewnym działaniu. Natomiast w przypadku egzekucji obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego najpierw powinna być nałożona grzywna w celu przymuszenia, zaś dopiero w drugiej kolejności powinno być zastosowane wykonanie zastępcze (por. wyrok NSA z dnia z dnia 4 września 2014 r. sygn. akt II OSK 538/13, z dnia 21 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 2315/10, z dnia 28 września 2011 r. sygn. akt II OSK 1387/10; dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że grzywna w celu przymuszenia spełnia funkcję motywującą zobowiązanego do spełnienia nałożonego obowiązku. Nie jest więc karą, lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową, do określonego zachowania się (por. wyroki NSA z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 1169/09, z dnia 2 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 235/09, z dnia 6 grudnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1642/06; dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Tym samym Sąd stoi na stanowisku, że WINB prawidłowo ocenił, że zastosowanie grzywny w celu przymuszenia było uzasadnione. Jest to bowiem środek mniej dolegliwy, a zarazem skłaniający zobowiązanego do wykonania ciążącego na nim obowiązku. Ponadto wykonanie zastępcze jest środkiem zaspokajającym, który generuje siłą rzeczy bezzwrotne, nierzadko znaczne koszty dla zobowiązanego. Grzywna w celu przymuszenia natomiast, nawet pomimo jej uiszczenia może zostać w razie wykonania obowiązku zwrócona dłużnikowi na zasadzie art. 126 u.p.e.a.. Celem postępowania egzekucyjnego jest bowiem skuteczne zaspokojenie wierzyciela, a w tym wypadku dotyczy to nałożonych na skarżącego obowiązków. W szczególności grzywna w celu przymuszenia nie zastępuje obowiązku przeprowadzenia danej czynności przez skarżącą. Spełnienie tego obowiązku powoduje jednak bezprzedmiotowość uiszczania tej grzywny, co odnajduje wyraz w jej umorzeniu na podstawie art. 125 u.p.e.a.

Jeśli natomiast chodzi o wysokość ustalonej grzywny to w ocenie Sądu ustalona ona została w kwocie nieprzekraczającej kwoty określonej w art. 121 § 2 u.p.e.a. prawidłowo stwierdzając, że nie mogła być ona obliczona stosownie do art. 121 § 5 u.p.e.a., gdyż egzekwowany obowiązek nie dotyczy rozbiórki. Organ omówił również przesłanki jakimi kierował się w ustaleniu wysokości grzywny, uzasadniając, że kwota [...]zł jest adekwatnym środkiem perswazyjnym oraz przymuszającym do wykonania obowiązku. Jest niższa niż najwyższa grzywna przewidziana dla podmiotów takich jak spółdzielnia, tj. niż 50.000 zł. Spółdzielnia prowadzi działalność gospodarczą osiągając dochód, kwota grzywny z jednej strony nie jest nadmierna a z drugiej, przy uwzględnieniu szerokiego zakresu obowiązków nałożonych na skarżącą, stanowić będzie racjonalny bodziec skłaniający zobowiązana do wykonania egzekwowanego obowiązku. Okoliczności te, przy braku argumentacji przeciwnej wskazują, zdaniem sadu, że wybrany środek jak i jego wysokość są zgodne z prawem i przekonująco uzasadnione. W ocenie sądu, organ mając na uwadze okoliczności danej sprawy, kierował się zasadami postępowania egzekucyjnego wyrażonymi w art. 7 § 1 u.p.e.a., tj. zastosował środek egzekucyjny, który prowadzi bezpośrednio do wykonania obowiązku i to najmniej uciążliwy dla zobowiązanego. Zasada ta winna być bowiem rozumiana w ten sposób, że ma ona prowadzić do uniknięcia zbędnych dolegliwości wobec zobowiązanego, ale równocześnie nakłonić go do wykonania ciążącego obowiązku. Należy również mieć na uwadze, że wysokość zastosowanej grzywny w celu przymuszenia, nie jest bezpośrednio związana z możliwościami finansowymi zobowiązanego (por. R. Hauser, Z. Leoński "postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo CH Beck 2003, s. 479). Tym bardziej, że może się on uwolnić od zapłacenia grzywny, wykonując obowiązek.

Sumując Sad wskazuje, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego i wydanie postanowienia o nałożenia grzywny w rozpoznawanej sprawie było dopuszczalne. Przed wszczęciem postępowania organ doręczył skarżącemu upomnienie. Ponadto organ wydał tytuł wykonawczy, a zastosowany środek egzekucyjny jest środkiem najmniej uciążliwym dla skarżącego, w uzasadnionej celowością zastosowanego środka wysokości. Zarzut naruszenia art. 119 i 120 u.pe.a. nie był zasadny.

Bez znaczenia dla zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia pozostają zarzuty podniesione w skardze. Przede wszystkim zaznaczyć należy, że argumentacja skarżącego sprowadza się do twierdzenia, że wykonanie nałożonych obowiązków jest nieopłacalne w świetle potencjalnej sprzedaży nieruchomości. Argumenty te jednak pozostają bez znaczenia dla oceny zasadności postępowania egzekucyjnego. Należy podkreślić, że sama decyzja PINB nakładająca obowiązki z art. 66 p.b., w związku ze złym stanem technicznym bydynku zapadła w maju 2010 r., upomnienie zostało wydane październiku 2014 r., tytuł wykonawczy w maju 2017 r., a samo postanowienie organu I instancji o nałożeniu grzywny również w maju 2017 r. Podnoszenie zatem zarzutów o rzekomej obecnie niewykonalności obowiązków nałożonych w 2010r. ze względu na ewentualne zbycie budynku lub oczekiwaniu na decyzję o warunkach zabudowy dla tej inwestycji, ma na celu tylko i wyłącznie przedłużanie postępowania i unikanie wykonania obowiązków. Organ wielokrotnie wzywał zobowiązaną do wykonania obowiązków, które po upływie 8 lat od wydania decyzji ostatecznej nie zostały zrealizowane. Z tych samych względów bez znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy pozostają okoliczności związane z zamieszkiwaniem w budynku osób wobec których orzeczona została eksmisja. Skarżąca nie wskazała bowiem, że ta okoliczność uniemożliwia jej realizację wskazanych w tytule wykonawczym obowiązków związanych z poprawieniem złego stanu technicznego budynku. Nie wykazała również, że wykonała nałożone obowiązki. W związku z tym wnioski skarżącej o zwracanie się przez sąd do innych organów o podanie na jakim etapie są postępowania związane z warunkami zabudowy czy przydziałem lokalu socjalnego jako pozostające poza granicami niniejszego postępowania i bez związku z nim, nie zostały uwzględnione. Wskazać należy, że organ odniósł się do tych zarzutów w zaskarżonej decyzji. Tym samym zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. nie był zasadny.

Mając to na uwadze należało orzec o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.