Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 541/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 119 par. 1 i 2, art. 121 par. 4, art. 56 par. 1 pkt 1, art. 29 par. 1, art. 122
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia del. WSA Tomasz Stawecki po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Po 471/18 w sprawie ze skargi W. B. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2018 r. nr ... w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 21 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Po 471/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę W. B. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2018 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

W skardze kasacyjnej W. B. zaskarżył powyższy wyrok w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1) obrazę przepisów prawa materialnego :

– art. 119 § 1 i 2, art. 121 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tekst jednolity z dnia 9 czerwca 2017 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.; dalej: u.p.e.a.) przez dowolne bezpodstawne oddalenie zaskarżonym wyrokiem WSA w Poznaniu skargi na postanowienie W. Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2018 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia – nałożenia grzywny w celu wykonania nieistniejącej decyzji administracyjnej – co wprost wynika z jej sentencji – przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. w jego postanowieniu z dnia 28 listopada 2017 r. w celu wykonania jedynie decyzji nie istniejącej bo z dnia 4 lipca 2017 r., co było i jest prawnie niedopuszczalne, albowiem decyzja, której wykonania mogło by dotyczyć ewentualne nałożenie grzywny została wydana w dniu 4 lipca 2013 r. i tylko jej, które to naruszenie przepisów jak wskazałem już wyżej powielone zostało w zaskarżonej decyzji – postanowieniu W. Inspektora Nadzoru Budowlanego, który wprost stwierdził: "uchylam zaskarżone postanowienie w części dotyczącej wskazanego przez PINB w J. terminu do uiszczenia grzywny w celu przymuszenia oraz w części dotyczącej wskazanego przez w J. terminu do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym dnia 4.09.2017 r. (nr ...) do dnia 30.04.2018 roku, a w pozostałej części zaskarżone postanowienia utrzymuję w mocy";

– art. 29 § 1 ustawy przez niezbadanie, czy dopuszczalnym jest w tej sprawie prowadzenie egzekucji – do czego organ egzekucyjny jest zobligowany ustawowo do badania dopuszczalności prowadzenia w tej sprawie postępowania egzekucyjnego, czego organ ten nie uczynił, a co spowodowało dowolne bezpodstawne prowadzenie egzekucji w oparciu o nieistniejący w rzeczywistości tytuł wykonawczy – co wprost wynika z wcześniejszego zarzutu, a czego Sąd Administracyjny w Poznaniu nie zbadał w sposób należyty;

– obrazę ww. przepisu art. 29 § 1 tej ustawy przez dowolne – w sposób oczywiście bezpodstawny i niedopuszczalny prawnie, naruszający również art. 134 § 1 p.p.s.a. przez nierozpoznanie i niedokonanie właściwej zgodnej z przepisami postępowania administracyjnego, zasadami określonymi w przepisach art. 6, 7, 8 k.p.a., pomimo iż, jak Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, warunkiem sine qua non prawidłowego rozpoznania skargi jest zbadanie legalności zaskarżonego postanowienia, czego nie uczynił, a co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku oraz poprzedzających go decyzji administracyjnych ww. – stąd niedopuszczalne prawnie jest ustalenie przez ten Sąd, iż "Badając legalność zaskarżonego postanowienia w tak zakreślonych granicach Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienia W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia odpowiada prawu", co jest ustaleniem oderwanym od rzeczywistości istniejącej w sprawie, sprzeczne z przepisami prawa w/w, prowadzi wprost do niedopuszczalnej egzekucji w sytuacji nieistnienia objętego zaskarżonymi postanowieniami PINB oraz W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego tytułu egzekucyjnego, co stanowi o rażącym naruszeniu prawa, które nie zostało w żaden sposób sanowane i nie może być tolerowane, jako rażąco naruszające prawo w tym prawa W. B., jako strony tego postępowania administracyjnego, a WSA nie mógł, jak to bezpodstawnie faktycznie i prawnie uczynił przejść do porządku dziennego nad zasadniczą kwestią w sprawie, a mianowicie, iż wszelkie ewentualne decyzje egzekucyjne, nie tylko PINB, ale i wcześniej zaskarżona skargą do WSA w Poznaniu w sprawie II SA/Po 471/18, Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego – z dnia 5 kwietnia 2018 r. bezwzględnie winny dotyczyć konkretnego tytułu wykonawczego prawidłowo oznaczonego – bo tylko taka egzekucja – realizowana w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – tekst jednolity z dnia 9 czerwca 2017 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 1201) daje legalną podstawę do prowadzenia egzekucji, która w tej sprawie w oparciu o wadliwy prawnie tytuł wykonawczy, błędne – niedopuszczalne w tych warunkach decyzje administracyjne, których wady prawne – czyniące je niedopuszczalnymi prawnie – nie pozwalają na nałożenie jakiejkolwiek grzywny wobec mego mandanta w celu przymuszenia, które to uchybienia są zasadniczymi – co miało istotny, zasadniczy wpływ na wynik sprawy.

Zaskarżonemu wyrokowi nadto zarzucono:

2) naruszenie przepisów postępowania art. 7 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w szczelności przez nierozważenie, niedokonanie właściwej zgodnej z interesem mego mandanta W. B. jako strony tego postępowania administracyjnego, jego słusznego interesu jako obywatela w ustaleniu, a następnie rozważeniu egzekucji właściwego tytułu egzekucyjnego, niedopuszczenie jak to się stało w tej sprawie do egzekucji, nałożenia grzywny w celu przymuszenia wykonania nieistniejącego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 lipca 2017 r. nakazującego rozbiórkę budowli, art. 77 k.p.a. błąd w ustaleniach faktycznych, powodujący co do zasady konieczność uchylenia tego wyroku w całości, polegający na błędnym, bezkrytycznym odniesieniu się przez Sąd i wcześniej do ww. zaskarżonego postanowienia PINB w J. z dnia 28 listopada 2017 r. nakładającego na mego mandanta "grzywnę w celu przymuszenia wykonania ostatecznej decyzji Nr ... z dnia 4 lipca 2017 r. – której niema, która nie istnieje, albowiem decyzja której mogłaby hipotetycznie dotyczyć grzywna w celu przymuszenia została wydana w dniu 4 lipca 2013 r. i jedynie tej tak oznaczonej decyzji mogłaby dotyczyć merytoryczna decyzja zarówno ww. PINB w J. z dnia 28 listopada 2017 r. oraz decyzja – postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2018 r. (a nie dotyczy, bowiem w sentencji tego postanowienia – "Postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia" w jej punkcie 1 nakłada on grzywnę w celu przymuszenia wykonania ostatecznej decyzji "z dnia 4 lipca 2017 r., którą nałożono na Pana W. B. obowiązek rozbiórki budowli – parkingu wraz z wewnętrzną instalacją elektryczną oraz zjazdem z drogi publicznej", a skoro takiej decyzji z tej daty wydanej przez ten organ administracji publicznej nie było, to logicznie, konsekwentnie nie można nałożyć nie tylko rażąco wygórowanej grzywny w kwocie 8000 zł w celu przymuszenia mego mandanta do jej wykonania, w celu przymuszenia do wykonania nieistniejącej w obrocie prawnym ww. decyzji z dnia 4 września 2017 r. – którym to oznaczeniem posługuje się postanowienie PINB w J. z dnia 28 listopada 2017 r., jak i Wielkopolski Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej tą skargą decyzji – postanowieniu z dnia 5 kwietnia 2018 r., gdzie w sentencji przedmiotowej decyzji wskazuje: "wzywam Pana W. B. do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia 4 września 2017 r. do dnia 30 kwietnia 2018 r., a w pozostałej części zaskarżone postanowienie utrzymuję w mocy" – a zatem w sposób błędny, dowolny utrzymał Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ww. błąd Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia 28 listopada 2017 r. polegający na niedopuszczalnym prawnie nałożeniu grzywny w celu przymuszenia decyzji z dnia 4 listopada 2017 r., której w tej dacie organ ten nie wydał – nie ma takiej wydanej w tym dniu i tak oznaczonej decyzji, albowiem decyzja której dotyczyć najprawdopodobniej miała grzywna w celu przymuszenia była wydana w dniu 4 listopada 2013 r. i to jedynie do niej – jej wykonania – przy prawidłowym jej oznaczeniu – co dotyczy również daty jej wydania, mogłaby się odnosić ewentualna decyzja o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, czego Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w sprawie nie może ignorować i przejść nad tym jak to uczynił do porządku dziennego.

Stawiając ten zarzut zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2018 r. podnieść należy, iż ww. data decyzji, której wykonaniu służyć miałaby ewentualna decyzja o przymuszeniu powtarza się w sentencji zaskarżonej decyzji dwukrotnie, również w kontekście odniesienia się do w/w decyzji PINB w J., co powoduje konieczność jej uchylenia, zmiany orzeczenia o braku podstaw do jej orzeczenia w tej sprawie, o spowodowanie czego uprzejmie wnoszę;

3) dowolne, chybione ustalenie Sądu jakoby zarzut wadliwości egzekwowanej decyzji pozostaje bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, choć ma on zasadnicze znaczenie i miało to istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, w którym WSA powinien uchylić zaskarżona decyzje i poprzedzającą ją, albowiem ma on zasadnicze znaczenie w kontekście błędnego określenia w zaskarżonej i wcześniejszej poprzedzającej ją decyzji PINB w J. z dnia 28 listopada 2017 r. przedmiotu egzekucji, którym jest decyzja z dnia 4 lipca 2017 r. – której nie wydano w tej dacie – tak oznaczona decyzja z tej daty nie istnieje, a zatem nie może być egzekwowana, nie może być wydawane przez PINB w J. ani postanowienie z dnia 28 listopada 2017 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia jej wykonania – skoro takiej decyzji nie było ani zaskarżona decyzja, która nie sanuje w żaden sposób wcześniejszej, powtarza natomiast wcześniejsze błędy z sentencji postanowienia PINB z dnia 28 listopada 2017 r.;

4) wobec złożonego wniosku o zawieszenie postępowania przez WSA w Poznaniu to obligatoryjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. – który nakazywał zawieszenie tego postępowania, zarzucam obrazę tego przepisu oraz przepisu art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a, przez ten Sąd, przez niezawieszenie tego postępowania zgodnie z wnioskiem, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem jak wynika wprost z tego przepisu Sąd ten miał obowiązek zawiesić postępowanie w tej sprawie, albowiem jak wskazuje ten przepis, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub Sąd, co w tej sprawie ma szczególnie doniosłe znaczenie, albowiem złożona została skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Budowlanego w Warszawie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie decyzji PINB w J. z dnia 4 lipca 2013 r. wydanej w sprawie Nr ..., a która nie została do chwili obecnej rozpoznana, co nakazuje w interesie strony – którą chronić winien k.p.a. – art. 6 i 7 k.p.a., zasady działania dla jej dobra, a która poniosłaby duże, nieodwracalne straty w sytuacji jej wykonania – a taka stroną jest W. B., stąd koniecznym było aby postępowanie administracyjne przed WSA w Poznaniu zostało zawieszone w oparciu o przepis w/w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., aby sprawa najpierw – w szczególności ze skargi w/w z dnia 4 stycznia 2018 r. została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznana, co odbyło się jak wskazał WSA w Poznaniu w drodze wyroku WSA w Warszawie wydanego w sprawie VII SA/Wa 290/18 w trybie uproszczonym, mimo wielowątkowości tej tak ważnej życiowo dla mego mandanta W. B. sprawy, bez rozprawy – która była konieczna i uzasadniona w tej sprawie w której zastosowanie trybu uproszczonego nie było dopuszczalne – pozbawiło mego mandanta prawa do obrony jego słusznych interesów co miało zasadnicze znaczenie w tej sprawie z punktu widzenia zasadności i możliwości prowadzenia egzekucji decyzji z dnia 4 lipca 2013 r. – w sytuacji stwierdzenia jej nieważności, uchylenia jej, a organ administracji będąc zobowiązany – co w zaskarżonej decyzji sam przyznał "do badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej" wbrew treści art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym nie uczynił tego, co doprowadziło do błędnego zaskarżonego rozstrzygnięcia – niedopuszczalnego utrzymania wadliwej prawnie i merytorycznie decyzji w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia z dnia 28 listopada 2017 r., którą organ ten powinien zbadać pod każdym względem – również formalnym czy nadaje się do egzekucji, czy nie, czy były podstawy do jej nałożenia – prawne, jak i co do rażąco zawyżonej wysokości, przy czym zarzucić również należy, iż jak wynika z punktu 3 tej decyzji o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia termin jej wykonania nie został również w zaskarżonej decyzji dostrzeżony, choć wezwanie w tym punkcie W. B. do "wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym Nr ..." (co było błędnym również oznaczeniem) "w terminie do dnia 31.01.20178 r.", pozbawiało tą decyzję wykonalności przed tą datą, a zatem późniejsze zaskarżone postanowienie z dnia 5 kwietnia 2018 r. było i jest niedopuszczalnym prawnie, nieznajdującym podstaw faktycznych oraz prawnych i jakkolwiek określenie tej ostatniej daty – terminu zapłaty grzywny do dnia 31 stycznia 2018 r. jest z pewnością omyłkowe, to jednak nie zostało to dostrzeżone w zaskarżonym postanowieniu, jego uzasadnieniu, co w sposób ewidentny powoduje zasadność zarzutu wyżej podniesionego – obrazy przepisu art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, co powoduje, iż zaskarżony wyrok WSA w Poznaniu z dnia 21 listopada 2018 r., jak i wcześniejsze postanowienia WWINB z dnia 5 kwietnia 2018 r., jak również poprzedzające je postanowienie PINB mandanta w J. z dnia 28 listopada 2017 r. nie mogą się ostać, powinny zostać uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji;

5) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu nie dokonał zgodnej z przepisami – w tym zasadami określonymi w art. 6 i 7 k.p.a. prawidłowej wszechstronnej obiektywnej oceny dowodów zebranych w sprawie – całego materiału dowodowego w sprawie, co wprost wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, która to częściowa ocena przeprowadzona została z naruszeniem przepisów dotyczących tej oceny przeprowadzona w sposób jednostronny na niekorzyść W. B. jako strony tego postępowania, rażąco skrzywdzonej taką dowolną oceną, a co miało istotny wpływ na wynik sprawy – treść zaskarżonego wyroku, w tym przedłożonych przy piśmie z dnia 30 października 2018 r. dokumentów w postaci wniosku W. B. o wydanie zezwolenia na lokalizację zjazdu z przedmiotowej nieruchomości, decyzji Burmistrza J. z dnia 28 grudnia 2017 r. zezwalającej na jego lokalizację, urządzenie oraz oświadczenia K. P. – stwierdzającego istnienie starego zjazdu (którego dotyczy zaskarżona decyzja o przymuszeniu grzywną) jeszcze przed dokonaniem podziału działki nr ... – przedmiotowej nieruchomości w J. na ul. S., co dokumentowała również załączona mapka, do której – umiejscowienia zjazdu, jak i niejako powielenia go obok dotyczyła zaskarżona decyzja, przy czym Sąd nie wziął pod uwagę faktu, iż bezprzedmiotowe jest przymuszanie grzywną do wykonania decyzji – zbędnej – niepotrzebnej aktualnie do urządzenia zjazdu, co powinien Sąd zauważyć ustalić i uchylić w całości zaskarżoną i poprzedzające ją decyzje, czego nie uczynił z rażącym naruszeniem prawa, naruszając zasady postępowania administracyjnego określone w przepisach art. 6, 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., przez nieprzeprowadzenie tych dowodów, niedokonanie ich oceny zgodnie z przepisem art. 77 § 1 k.p.a. i nieuwzględnienie przy rozstrzygnięciu sprawy – co wprost wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, gdzie nie został zebrany i rozpatrzony cały materiał dowodowy;

6) obrazę jak wskazałem w punkcie 4 tej kasacji – przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez niezawieszenie przez WSA w Poznaniu w tej sprawie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed WSA w Warszawie w sprawie w sprawie z wniosku W. B. o stwierdzenie nieważności decyzji w jego sprawie VII SA/Wa 290/18, w której postępowanie nie zostało prawomocnie zakończone, a w sprawie tej rozpoznawanej w dniu 6 listopada 2018 r. w trybie uproszczonym oddalono skargę w tym przedmiocie, która zaskarżona będzie po doręczeniu przez WSA w Warszawie żądanego przez W. B. uzasadnienia tego wyroku, a co nakazywało zawieszenie postępowania administracyjnego w tej sprawie, a co jak wskazywałem już wyżej mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

7) obrazę przepisu art. 138 § 2 k.p.a., albowiem w sytuacji stwierdzenia przez Sąd, iż zaskarżona złożoną skargą decyzja W. Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2018 r. oraz poprzedzająca ją decyzja PINB z dnia 28 listopada 2017 r., zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów postępowania – co wprost wynika z karty 7 uzasadnienia zaskarżonego wyroku "należy zgodzić się ze skarżącą, że Powiatowy inspektor Nadzoru Budowlanego w J. w swoim postanowieniu z dnia 28 listopada 2017 r. nr ... nałożył na W. B. grzywnę w celu przymuszenia wykonania decyzji oznaczonej jako wydana dnia 4 lipca 2007 r., podczas gdy w istocie decyzja ta została wydana w dniu 4 lipca 2017 r. W tym przypadku należy zgodzić się z argumentacją strony skarżącej, że przedmiotowa decyzja, która stała się przedmiotem postępowania administracyjnego w administracji nie została wydana w dniu wskazanym w postanowieniu wydanym przez organ I instancji", co w żaden sposób wbrew dowolnym ustaleniom Sądu nie zostało sprostowane, sanowane przez W. Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego w jego zaskarżonej skargą rozpoznawaną przez WSA w Poznaniu decyzja z dnia 5 kwietnia 2018 r. – co, mimo iż przyznaje ten Sąd, że "W postanowieniu wydanym przez W. Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2018 r. w sentencji znalazło się wprawdzie odniesienie tylko do uchylenia zaskarżonego postanowienia wyłącznie w części dotyczącej terminu wykonania obowiązków wskazanych w tytule wykonawczym konkretnie oznaczonym, zindywidualizowanym, który nie istnieje, nie został on bowiem w sposób prawidłowy zgodny z prawem wskazany, niedopuszczalne zatem jest prowadzenie na podstawie takiego nie istniejącego w istocie tytułu wykonawczego jest wydawania jakichkolwiek decyzji o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, co nie jest żadną omyłką" (k. 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku) jak próbuje w sposób niedopuszczalny naruszający interes mego mandanta tłumaczyć – czego się nie da wytłumaczyć, podobnie jak dowolnego wskazywania jakoby "organ poprawił oczywistą pomyłkę jakiej dopuścił się organ pierwszej instancji" – co jest sugestiom wbrew faktom zaistniałym w sprawie z których w sposób ewidentny i oczywisty wynika, iż nie miało miejsca żadne sprostowanie, podobnie jak nie uczyniono tego co do ustalonego w tytule wykonawczym terminu wykonania obowiązku, czego sanowanie przez Sąd w tej sprawie z powoływaniem się na rzekome "poprawienie omyłki" którego nie było, nie mamy też do czynienia przy wskazaniu tytułu wykonawczego konkretnie oznaczonego – i tylko taki podlega wykonaniu z żadną omyłką, lecz błędem merytorycznym powodującym, iż niedopuszczalne prawnie jest prowadzenie jakiejkolwiek egzekucji w oparciu o taki wadliwy – nie istniejący tytuł egzekucji w tej sprawie, w tym nałożenia grzywny w celu przymuszenia, co w sposób rażący narusza ww. przepisy oraz przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – tekst jednolity z 9 czerwca 2017 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 1201), na które wskazałem w tej skardze kasacyjnej, o uwzględnienie której wnoszę, wskazując na ww. zarzuty – uchybienia, które mogły (i miały) wpływ na wynik tej sprawy.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i postanowienia WINB z 5 kwietnia 2018 r. ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia przez ustalenie braku podstaw do nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 16 grudnia 2021 r., na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 1842 ze zm.) sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte po dniu 15 sierpnia 2015 r., a zatem do uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego znajduje zastosowanie art. 193 zd. drugie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z nim uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.

Zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przez Sąd Wojewódzki przepisów art. 29 § 1, art. 119 § 1 i 2, art. 121 § 4 u.p.e.a. oraz art. 7 i art. 77 k.p.a. koncentrują się zasadniczo na jednym zagadnieniu.

Mianowicie zdaniem strony skarżącej Sąd Wojewódzki wadliwie ocenił zaskarżone postanowienie jako zgodne z prawem w sytuacji, gdy organ drugiej instancji utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w części, w której błędnie określono datę decyzji nakładającej obowiązek dokonania rozbiórki budowli.

Tymczasem Sąd Wojewódzki, kontrolując zaskarżone postanowienie w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, odniósł się w uzasadnieniu wyroku do nieprawidłowej daty decyzji orzekającej o nakazie rozbiórki, wywodząc trafnie, że organ drugiej instancji poprawił oczywistą omyłkę jakiej dopuścił się organ pierwszej instancji.

Niewątpliwie rację ma skarżący, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w swoim postanowieniu z dnia 28 listopada 2017 r. błędnie wskazał, że nakłada grzywnę w celu przymuszenia wykonania ostatecznej decyzji z dnia 4 lipca 2017 r., podczas gdy decyzja orzekająca nakaz rozbiórki wydana została 4 lipca 2013 r. Dla porządku należy zaznaczyć, iż zarówno numer decyzji, jak też opis obowiązku nią nałożonego odpowiadają treści decyzji PINB z 4 lipca 2013 r.

Oczywiście zastrzeżenia budzi sposób sformułowania sentencji postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak też uzasadnienie, w którym nie odniesiono się do kwestii wadliwej daty decyzji. Pewna nieporadność w sposobie naprawienia błędu organu pierwszej instancji nie dyskwalifikowała postanowienia organu odwoławczego w takim stopniu, aby konieczne było jego uchylenie przez Sąd Wojewódzki.

Istotne znaczenie bowiem miało to, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, korygując treść postanowienia organu pierwszej instancji, określił prawidłowo, iż grzywna nałożona została w celu przymuszenia wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia 4 września 2017 r. (nr ...).

Jak zaznaczył Sąd Wojewódzki, powołany w sentencji zaskarżonego postanowienia, tytuł wykonawczy odnosi się do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 lipca 2013 r., którą nałożono na skarżącego egzekwowany obowiązek w przedmiocie nakazu rozbiórki.

Ponadto należy zauważyć, że dokonana przez organ odwoławczy modyfikacja treści postanowienia organu powiatowego odpowiada wymogom art. 122 § 2 pkt 1 i 2 u.p.e.a., zgodnie z którym postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać wezwanie do uiszczenia grzywny oraz wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym.

Dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia podstawowe znaczenie miał fakt wystawienia tytułu wykonawczego, zawierającego prawidłowe oznaczenie m.in. zobowiązanego i treści podlegającego egzekucji obowiązku nakazu rozbiórki, wynikającego z ostatecznej i prawomocnej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 4 lipca 2013 r., utrzymanej w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 30 września 2019 r. Co ważne, wymienione decyzje podlegały kontroli sądowej wskutek skargi W. B. i D. B., oddalonej wyrokiem WSA w Poznaniu z 27 stycznia 2016 r., II SA/Po 1053/15 oraz skargi kasacyjnej oddalonej wyrokiem NSA z 5 kwietnia 2017 r., II OSK 1138/16.

W takim stanie sprawy niezasadny okazał się zarzut kasacyjny dotyczący art. 29 § 1 u.p.e.a., bowiem z akt sprawy wynika, że organ egzekucyjny zbadał prawidłowo dopuszczalność egzekucji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu wydanego postanowienia stwierdził, że egzekwowany obowiązek rozbiórki budowli nie został wykonany, a zobowiązanym doręczono upomnienie oraz tytuł wykonawczy z wymaganymi pouczeniami.

Powyższe okoliczności nie zostały skutecznie podważone w skardze ani też w skardze kasacyjnej. Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił przesłanki orzeczonej grzywny w celu przymuszenia, akcentując trafnie, że stosownie do art. 125 § 1 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu, natomiast w przypadku ich ściągnięcia mogą podlegać zwrotowi na podstawie art. 126 u.p.e.a. Uzasadniając wysokość nałożonej grzywny, organ odwoławczy trafnie wskazał na fakt, iż zobowiązany od czasu wydania decyzji o rozbiórce (2013 r.) nie przystąpił do prac rozbiórkowych, a nadto zaznaczył, że należało w sprawie uwzględnić rodzaj obiektu i jego wielkość.

Z tych wszystkich względów Sąd Wojewódzki uprawniony był do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a tym samym nie mogła być uwzględniona skarga złożona przez skarżącego.

Sąd Wojewódzki w uzasadnieniu wyroku przedstawił argumentację, wykazując prawidłowo z jakich przyczyn uznał, że grzywna nałożona została zgodnie z art. 121 § 2 u.p.e.a.

W rezultacie wszystkie zarzuty z punktów 1, 2, 3, 7 przytoczonych w podstawach kasacyjnych okazały się niezasadne.

Nietrafnie podniesiono również zarzuty dotyczące naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a.

Po pierwsze, wbrew stanowisku strony skarżącej Sąd Wojewódzki nie mógł naruszyć wymienionych przepisów wskutek nieuwzględnienia wniosku o zawieszenie postępowania sądowego, gdyż regulują one przypadki zawieszenia postępowania administracyjnego oraz postępowania egzekucyjnego.

Po drugie, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd Wojewódzki wyjaśnił prawidłowo, że zainicjowane przez skarżącego postępowanie w przedmiocie nieważności decyzji orzekającej nakaz rozbiórki nie mogło stanowić podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej Sąd Wojewódzki, kontrolując zaskarżone postanowienie, ocenił w sposób właściwy zebrany w aktach materiał dowodowy oraz uwzględnił wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

W konsekwencji skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a.