Wyrok NSA, sygn. akt V SA 2161/98
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-05-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Powołane przepisy: article: art. 106
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 21 ust. 3-4
journal: Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 listopada 1997 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.
Teza: Przepis art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950 ze zm./, określający ustawowy obowiązek zasięgania opinii Komisji przed podjęciem decyzji przez Kierownika Urzędu w sprawie uprawnień kombatanckich osób, o których mowa w art. 21 ust. 3 cyt. ustawy, nie wymaga przy realizacji tego obowiązku stosowania procedury przewidzianej w art. 106 Kpa, jak również uchybienie temu przepisowi nie pociąga za sobą skutków prawnych przewidzianych w art. 106 Kpa.

Komisja, o której mowa w art. 21 ust. 4 ustawy o kombatantach, ze względu na skład osobowy, jak też ze względu na tryb jej powoływania /przez Kierownika Urzędu/, ma charakter komisji społecznej i nie może być utożsamiana z organem administracji zobowiązanym, na podstawie art. 106 Kpa, do współdziałania przy wydaniu decyzji.

Zaniechanie zasięgnięcia opinii przed podjęciem decyzji w sprawie uprawnień kombatanckich osób, o których mowa w art. 21 ust. 3 ustawy, wymaganej w myśl art. 21 ust. 4 ustawy, jest uchybieniem, którego wpływ na wynik sprawy sąd administracyjny ocenia w świetle całokształtu okoliczności rozpatrywanej sprawy.

TEZY

Przepis art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950 ze zm./, określający ustawowy obowiązek zasięgania opinii Komisji przed podjęciem decyzji przez Kierownika Urzędu w sprawie uprawnień kombatanckich osób, o których mowa w art. 21 ust. 3 cyt. ustawy, nie wymaga przy realizacji tego obowiązku stosowania procedury przewidzianej w art. 106 Kpa, jak również uchybienie temu przepisowi nie pociąga za sobą skutków prawnych przewidzianych w art. 106 Kpa.

Komisja, o której mowa w art. 21 ust. 4 ustawy o kombatantach, ze względu na skład osobowy, jak też ze względu na tryb jej powoływania /przez Kierownika Urzędu/, ma charakter komisji społecznej i nie może być utożsamiana z organem administracji zobowiązanym, na podstawie art. 106 Kpa, do współdziałania przy wydaniu decyzji.

Zaniechanie zasięgnięcia opinii przed podjęciem decyzji w sprawie uprawnień kombatanckich osób, o których mowa w art. 21 ust. 3 ustawy, wymaganej w myśl art. 21 ust. 4 ustawy, jest uchybieniem, którego wpływ na wynik sprawy sąd administracyjny ocenia w świetle całokształtu okoliczności rozpatrywanej sprawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Mariana Z. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 9 października 1998 r. (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia uprawnień kombatanckich skargę oddala.


UZASADNIENIE

Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek Mariana Z., będącego stroną skarżącą, decyzją z dnia 9.10.1998 r. (...) utrzymał w mocy decyzję własną o pozbawieniu ww. uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" i art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950 ze zm./.

W uzasadnieniu swojego stanowiska, Kierownik Urzędu podał między innymi, co następuje.

Skarżący otrzymał uprawnienia kombatanckie z tytułu udziału w wojnie obronnej i ruchu oporu, pobytu w obozie jenieckim, walk zbrojnych o utrwalanie władzy ludowej.

Skarżący został pozbawiony przyznanych mu uprawnień w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach, jako osoba zatrudniona w strukturze urzędów bezpieczeństwa, co ustalono na podstawie pisma KS Policji z dnia 6.12.1994 r.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 26.10.1997 r. skarżący oświadczył, że nie walczył z podziemiem niepodległościowym w okresie służby w organach bezpieczeństwa publicznego i nigdy nie prowadził działalności operacyjnej, śledczej, czy nadzorczej ukierunkowanej na zwalczanie osób i organizacji niepodległościowych. Powołał się przy tym na zaświadczenie Komendy Stołecznej Policji z dnia 21.04.1998 r. (...), z którego wynika, że Marian Z. pełnił służbę w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego na m.st. Warszawę od dnia 1.09.1946 r. w charakterze telefonisty i został zwolniony ze służby dyscyplinarnie z dniem 31.01.1951 r. W zaświadczeniu tym między innymi stwierdzono, że w aktach osobowych brak jest informacji, czy funkcje zajmowane przez wymienionego związane były ze stosowaniem represji wobec osób i organizacji działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, jak również o udziale w walkach z formacjami zbrojnego podziemia w okresie służby w organach BP. W aktach znajdują się złożone w 1986 r. zeznania dwóch świadków, byłych funkcjonariuszy UB, potwierdzające udział Mariana Z. w akcjach zbrojnych w okresie jego służby.

W myśl art. 21 ust. 3 ustawy o kombatantach, nie stosuje się przepisu art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a i b" wobec osób, które przedłożą dowody, że do wymienionych służb zostały skierowane przez organizacje niepodległościowe oraz przedłożą dowody, że podczas pełnienia służby w strukturach, o których mowa w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a i b". wykonywały wyłącznie zadania nie związane ze zwalczaniem organizacji lub osób działających na rzecz suwerenności RP. Ponieważ skarżący nie przedłożył, w ocenie Kierownika Urzędu, przekonujących dowodów na ww. okoliczność, nie ma w jego sprawie zastosowania art. 21 ust. 3 cyt. wyżej ustawy.

W skardze na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Marian Z. podał, że w załączonym do akt sprawy zaświadczeniu zawarte jest ustalenie, że w czasie służby w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego m.st. Warszawy nie uczestniczył w zwalczaniu organizacji niepodległościowych.

W związku z tym zaskarżoną decyzję uważa za niezgodną z art. 21 ust. 3 pkt 2 znowelizowanej w dniu 25.04.1997 r. ustawy o kombatantach.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego ogranicza się do badania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, to znaczy ustalenia, czy organy administracji prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w oparciu o należycie ustalony stan faktyczny sprawy.

Badając z tego punktu widzenia zaskarżoną decyzję, Sąd nie dopatrzył się błędnej interpretacji i zastosowania przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za bezpodstawne. Załączone do akt sprawy pismo Komendy Stołecznej Policji w Warszawie z dnia 21.04.1998 r. informuje o tym, że w aktach osobowych Mariana Z. brak jest informacji, czy funkcje zajmowane przez skarżącego w UBP związane były ze stosowaniem represji wobec osób i organizacji działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

Stwierdzenie to, oparte wyłącznie na ustaleniach wynikających z akt osobowych skarżącego, pozostaje w sprzeczności z informacjami w tej sprawie, wynikającymi z zeznań świadków, o których mowa w powołanym wyżej zaświadczeniu Komendy Stołecznej Policji, z zaświadczeniem Stołecznego Urzędu Spraw Wewnętrznych z dnia 15.10.1986 r. oraz z uzasadnieniem Wojewódzkiej Komisji Weryfikacyjnej w Warszawie z dnia 16.12.1986 r.

Jeżeli zatem Kierownik Urzędu uznał informację zawartą w zaświadczeniu Komendy Stołecznej Policji z dnia 21.04.1998 r. i w oświadczeniach skarżącego za niewystarczające do ustalenia, że w czasie służby w WUBP w K. skarżący wykonywał wyłącznie zadania nie związane ze zwalczaniem organizacji lub osób działających na rzecz suwerenności RP, to brak jest podstaw do kwestionowania tego stanowiska, biorąc zwłaszcza pod uwagę, że ustalenia te pozostają w sferze swobodnego uznania organu administracji rozstrzygającego sprawę.

W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd nie stwierdził przekroczenia granic swobodnego uznania organu przy ocenie zgromadzonych w tej sprawie dowodów.

Kierownik Urzędu, rozstrzygając niniejszą sprawę, nie zasięgnął opinii Komisji, o której mowa w art. 21 ust. 4 cyt. ustawy o kombatantach. Uchybienie to, w ocenie Sądu, nie miało jednakże wpływu na wynik sprawy.

Przepis art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950 ze zm./, określający ustawowy obowiązek zasięgania opinii Komisji przed podjęciem decyzji przez Kierownika Urzędu w sprawie uprawnień kombatanckich osób, o których mowa w art. 21 ust. 3 cyt. ustawy, nie wymaga przy realizacji tego obowiązku stosowania procedury przewidzianej w art. 106 Kpa, jak również uchybienie temu przepisowi nie pociąga za sobą skutków prawnych przewidzianych w art. 106 Kpa.

Komisja, o której mowa w art. 21 ust. 4 ustawy o kombatantach, ze względu na skład osobowy, jak też ze względu na tryb jej powoływania /przez Kierownika Urzędu/, ma charakter komisji społecznej i nie może być utożsamiana z organem administracji zobowiązanym, na podstawie art. 106 Kpa, do współdziałania przy wydaniu decyzji.

Zaniechanie zasięgnięcia opinii przed podjęciem decyzji w sprawie uprawnień kombatanckich osób, o których mowa w art. 21 ust. 3 ustawy, wymaganej w myśl art. 21 ust. 4 ustawy, jest uchybieniem, którego wpływ na wynik sprawy sąd administracyjny ocenia w świetle całokształtu okoliczności rozpatrywanej sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, skargę oddalił.