Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2220/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Bankowe prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 139
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 49b
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2012 r. sprawy ze skargi T.W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodu zimowego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego T. W. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją

z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 w związku z art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 zwanej dalej Prawo budowlane) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej K.p.a.), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej robót budowlanych prowadzonych w budynku przy ul. [...] w [...] bez wymaganego pozwolenia na budowę, nakazał T.W. dokonanie rozbiórki części pomieszczenia (ogrodu zimowego) dobudowanego od strony wschodniej do budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] z zachowaniem odległości 3 m od granicy działki, w celu spełnienia wymogów § 12 ust 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 z późn. zm.).

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, ze w dniu 7 sierpnia 2008 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] wpłynęło pismo Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu [...] w sprawie dotyczącej niezgodności prowadzonych robót budowlanych z zakresem remontu budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej znajdującego się przy ul. [...] w [...] , przyjętego zgłoszeniem z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] .

W dniu 3 września 2008 r. przeprowadzono oględziny przedmiotowego budynku i stwierdzono wykonywanie robót budowlanych niezgodnie ze zgłoszeniem z dnia [...] czerwca 2008 r. Odstępstwa polegają na dobudowaniu pomieszczenia dodatkowego od strony wschodniej o wymiarach 6 x 5 m, w odległości 1 m od ściany budynku od strony granicy po dokonanej rozbudowie, zabudowaniu ścianami z płyt OSB tarasu i balkonu, przebudowaniu budynku wewnątrz polegające na dokonaniu częściowej zmiany usytuowania ścianek, ociepleniu budynku styropianem grubości 8-10 cm (odległość ściany do najbliższej granicy po ociepleniu wynosi 0,9 m).

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] postanowieniem z dnia [...] września 2008 r., nr [...] na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych w budynku przy ul. [...] w [...] oraz nałożył na inwestora T.W. obowiązek przedłożenia wymaganych prawem dokumentów, które inwestor złożył w dniu 30 marca 2009 r. oraz uzupełnił w dniu 22 czerwca 2009 r.

Analiza przedłożonego opracowania "Projekt budowlany zamienny - przebudowa domu jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej" wykazała, że od strony wschodniej rozbudowano dom o parterowy ogród zimowy, wymiary zewnętrzne rozbudowy 6 m x 6 m. Ściana zewnętrzna rozbudowanego pomieszczenia znajduje się w odległości 1 m od granicy działki, co nie spełnia wymagań rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 z późn. zm.) bowiem zgodnie z § 12 ust 1 przywołanego rozporządzenia “(...) budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy".

Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] nakazał T.W. dokonanie rozbiórki części dobudowanej do budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] : pomieszczenia (ogrodu zimowego) o wymiarach 6 x 5 m dobudowanego od strony wschodniej znajdującego się w odległości 1 m od granicy działki, gdyż usytuowanie części przedmiotowego budynku w odległości 1 m od granicy nieruchomości sąsiedniej narusza obowiązujące przepisy techniczno – budowlane.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] .04.2010 r., nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania T.W. , uchylił decyzję z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w omawianym przypadku powinno się nakazać rozbiórkę tej części oranżerii, której usytuowanie sprzeczne jest z warunkami technicznymi zawartymi w

rozporządzeniu Ministra Infrastruktury, nie ma, bowiem konieczności rozbiórki całości obiektu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę T.W. na powyższą decyzję, postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2010 r. umorzył postępowanie.

Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu m.st. Warszawy pismem z dnia 11 marca 2009 r. poinformował T.W. , że rozbudowa budynku w ostrej granicy z nieruchomościami [...] [...] i [...] winna być wykonana na podstawie odstępstwa od przepisów zawartych w § 12 ust 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Organ pierwszej instancji wskazał, że z uwagi na powyższe art. 2 ww. rozporządzenia "sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu" nie ma w przedmiotowej sytuacji zastosowania. Stąd też zasadnym było nakazanie rozbiórki zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 142 K.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania T.W. , uchylił w całości zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia [...] września 2008 r., nr [...] i na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego nakazał T.W. dokonanie rozbiórki ogrodu zimowego dobudowanego od strony wschodniej do budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] , usytuowanego na działce ew. nr [...] z obrębu [...] .

Zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] dokonał nieprawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy.

W postępowaniu administracyjnym wydanie orzeczenia administracyjnego w formie postanowienia lub decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do wymogów art. 7 i art.

77 § 1 K.p.a. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego, tak, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością.

Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa inwestycja, zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 pkt 2 z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej.

W przedmiotowej sprawie inwestor nie dokonał zgłoszenia zamiaru budowy ogrodu zimowego odpowiedniemu organowi, co uzasadnia prowadzenia postępowania w trybie art. 49b Prawa budowlanego. Przepis ten odnosi się do wybudowania (budowy) obiektu bez wymaganego zgłoszenia lub pomimo wniesienia sprzeciwu właściwego organu. Zasadą jest obowiązek orzeczenia rozbiórki obiektu, chyba że budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza innych przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Wszczęcie postępowania legalizacyjnego w stosunku do samowoli polegającej na budowie obiektu bez wymaganego zgłoszenia, możliwe jest tylko w sytuacji jej zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz gdy nie narusza innych przepisów w tym techniczno-budowlanych.

Z materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy ogród zimowy usytuowany jest ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w odległości 1 m od granicy działki. Powyższe powoduje niezgodność z przepisami techniczno-budowlanymi.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) w § 12 ust. 1 stanowi, iż "Jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy".

Wyjątek od tej zasady stanowi § 12 ust. 3 pkt 1 który wskazuje, że "W zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się: 1) sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub

drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m".

Następnie odnosząc się do zarzutu odwołania organ odwoławczy wyjasnił, że przedmiotowe rozporządzenie również w brzmieniu z okresu realizacji inwestycji, czyli sprzed nowelizacji z 2009 r. zawierało podobną regulację. Przepis § 12 ust. 3 stanowił, iż "Sytuowanie ściany budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli: 1) wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo 2) nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2, ze względu na rozmiary działki".

Z treści powyższego wynika jednoznacznie, że zarówno stan prawny z chwili orzekania jak i z czasu realizacji inwestycji dopuszczał możliwość budowy ściany bez otworów okiennych i drzwiowych w odległości nie mniejszej niż 1,5 m lub w granicy działki.

Przedmiotowy ogród zimowy usytuowany jest ścianą w odległości 1 m od granicy działki, co stanowi naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, w tym przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Powyższe w sposób jednoznaczny wskazuje na brak możliwości legalizacji przedmiotowej inwestycji polegającej na budowie ogrodu zimowego ze względu na niezgodność z przepisami prawa w tym przepisami techniczno-budowlanymi.

Zdaniem organu odwoławczego nie jest możliwe nakazanie rozbiórki części przedmiotowej inwestycji w taki sposób aby pozostawić jej część nie naruszającą wymaganej odległości od granicy działki. Nakazanie rozbiórki części ogrodu zimowego z zachowaniem odległości 3 m. od granicy działki powodowałoby brak prawnej możliwości zalegalizowania pozostawionej części obiektu, gdyż w przedmiocie ogrodu zimowego postępowanie byłoby zakończone poprzez wydanie merytorycznej decyzji, co wyklucza dalsze prowadzenie postępowania w trybie art. 49b Prawa budowlanego. Rozebranie części ogrodu zimowego - ściany stanowiącej oparcie konstrukcyjne dla jego zadaszenia stanowiłoby brak podparcia dla dachu obiektu, co powodowałoby bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia.

Organ odwoławczy wskazał także, że uchyleniu podlega postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] wydane w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego ze względu na zły tryb postępowania oraz naruszenie warunków technicznych.

Na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] złożył T.W. wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie na jego rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa:

- § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 56, poz. 461);

- § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 2 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.);

- art. 9 i art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, jak również art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 oraz 107 art. 107 § 1 K.p.a. poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] , zważył co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia [...] lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Jednocześnie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) wskazuje, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi

oraz powołaną podstawą prawną.

Zaskarżona decyzja nie może się ostać, bowiem zapadła z rażącym naruszeniem prawa. Należy odrębnie odnieść się do dwóch jej aspektów.

Pierwszy dotyczy zmiany podstawy materialnoprawnej rozstrzyganej sprawy administracyjnej.

Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa inwestycja, zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 pkt 2 z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej i wskazał, że podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie powinien być art. 49 b Prawa budowlanego i uznał, że organ pierwszej instancji wadliwie jako podstawę nakazu rozbiórki części ogrodu zimowego powołał art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.

Przy tak dokonanej ocenie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien był, na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylić tę decyzję, jednocześnie wskazując właściwy przepis, w oparciu o który powinno być prowadzone postępowanie przez organem pierwszej instancji.

Należy bowiem pamiętać, że zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy nie może zmieniać rodzaju sprawy, a zatem w postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym sprawa. Oznacza to, że organ odwoławczy nie może orzekać w zakresie innym niż to uczynił przed nim organ pierwszoinstancyjny. Zmiana podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej prowadzi do zmiany przedmiotowej tożsamości sprawy. Oznaczałoby to naruszenie zasady dwuinstancyjności rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co stanowi rażące naruszenie prawa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2006r., sygn. akt I OSK 451/06, LEX nr 290649).

Wskazać tu można na szerokie orzecznictwo sądów administracyjnych w omawianym zakresie. I tak np. w wyroku z dnia 19 września 2007r. (sygn. akt IV SA/Wa 140/07, publ. LEX nr 372513) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyraził pogląd, który Sąd w niniejszym składzie w całości podziela, że "w sytuacji, kiedy organ odwoławczy uznaje, że zaskarżona decyzja pierwszej instancji została wydana w oparciu o niewłaściwy przepis prawa materialnego, lub też wskazuje, że uzasadnione byłoby rozważenie zastosowania innych przepisów prawa materialnego, powinien na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylić tę decyzję, jednocześnie wskazując właściwy przepis, w oparciu o który powinno być prowadzone postępowanie. Organ

odwoławczy, uchylając zaskarżoną decyzję i orzekając co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.), nie może rozstrzygać w oparciu o inny przepis prawa materialnego, niż wcześniej organ pierwszej instancji w uchylonej decyzji, gdyż w przeciwnym razie decyzja tak wydana naruszałaby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a. w związku z art. 78 Konstytucji RP)".

Podsumowując powyższe rozważania należy wskazać, że organ odwoławczy nie mógł orzekać w zakresie innym, niż uczyniono to wcześniej w pierwszej instancji. Zmiana podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy, narusza przedmiotową tożsamość sprawy, a w konsekwencji zasadę dwuinstancyjności rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co stanowi rażące naruszenia prawa.

Oceniając natomiast poprawność stanowiska organu odwoławczego, że podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie powinien być art. 49 b Prawa budowlanego, to wskazać należy, że uzasadnienie decyzji w tym zakresie sprowadza się jedynie do lakonicznego stwierdzenia organu, że przedmiotowa inwestycja nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, bez dalszego uzasadnienie tego stanowiska. Przypomnieć należy, ze zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga

budowa stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Natomiast ze znajdującego się aktach administracyjnych "Projektu budowlanego zamiennego - przebudowa domu jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej" wynika, że od strony wschodniej rozbudowano dom o parterowy ogród zimowy, wymiary zewnętrzne rozbudowy 6 m x 6 m (str. 3).

Drugie zagadnienie wiąże się z wydaniem zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem art. 139 K.p.a.

Na wstępie wypada wskazać na podstawową zasadę postępowania administracyjnego zawartą w art. 139 K.p.a. zakazu reformationis in peius.

Omawiana instytucja stanowi jedną z podstawowych gwarancji procesowych prawa do obrony strony. Zapewnia jej bowiem swobodę w realizowaniu prawa do odwoływania się od decyzji I instancji, bez ryzyka pogorszenia swojej sytuacji. Zakaz

orzekania na niekorzyść strony odwołującej się wyraża się w tym, że organ odwoławczy nie może pogarszać, określonej decyzją organu pierwszej instancji, sytuacji prawnej odwołującego. Daje on gwarancję stronie, iż wniesione odwołanie spowodować może co najwyżej utrzymanie jej sytuacji prawnej ustalonej zaskarżoną decyzją, w żadnym zaś przypadku nie spowoduje jej pogorszenia.

Ustawodawca przewidział jednakże wypadki, w których możliwe jest odstąpienie od powyższej zasady - są to: rażące naruszenie prawa w decyzji organu pierwszej instancji oraz rażące naruszenie interesu społecznego. Powyższe oznacza, że organ odwoławczy może orzec na niekorzyść odwołującego się, jeżeli szczegółowo wykaże, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż rażące naruszenie prawa, dopuszczające możliwość orzeczenia na niekorzyść strony odwołującej się, należy rozumieć jako przekroczenie prawa w sposób jasny, niedwuznaczny. Sytuacja taka ma miejsce, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa, tzn. istnienie tej sprzeczności da się ustalić przez proste ich zestawienie ze sobą. Jednocześnie naruszenie prawa musi być tego rodzaju, że niemożliwe będzie zaakceptowanie danej decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa i powinna ona zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i nie budzący wątpliwości.

Jednocześnie ustawodawca dopuścił, że naruszenie prawa, które nie ma charakteru rażącego, ulega sanacji.

Należy również podnieść, iż każdorazowo, gdy organ odwoławczy orzeka na niekorzyść strony odwołującej się obowiązany jest wykazać w uzasadnieniu decyzji, że w sprawie zaistniała jedna z przesłanek dopuszczalności rezygnacji z zakazu reformationis in peius (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 443/07 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 1986 r., sygn. akt II SA 1500/85, oba niepublikowane). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 9 kwietnia 2008 r., sygn. akt IV SA/GI 1109/07 stwierdził, że "Posługiwanie się w praktyce art. 139 k.p.a. musi być, zatem poprzedzone wnikliwą kontrolą, przy jednoczesnym ograniczeniu korzystania z tej możliwości do sytuacji wyjątkowych z punktu widzenia praworządności. W sytuacji gdy dochodzi do

przełamania powyższego zakazu, stosujący je organ winien uzasadnić swoje stanowisko, przy czym nie może ograniczyć się jedynie do ogólnikowych, powierzchownych stwierdzeń, mogących nasunąć chociażby cień podejrzenia o arbitralność."

Orzeczenie na niekorzyść strony, która wniosła odwołanie, i brak wskazania przez organ przesłanek uzasadniających podstawy do odstąpienia od zasady nieorzekania na niekorzyść strony, stanowi naruszenie przepisu art. 139 K.p.a.

Mocą decyzji pierwszej decyzji na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 Prawa budowlanego nakazano T.W. dokonanie rozbiórki części pomieszczenia (ogrodu zimowego) dobudowanego od strony wschodniej do budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] z zachowaniem odległości 3 m od granicy działki, w celu spełnienia wymogów § 12 ust 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Odwołanie od tej decyzji złożył skarżący i w wyniku jego rozpoznania nakazano T.W. na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego dokonanie rozbiórki całości ogrodu zimowego dobudowanego od strony wschodniej do budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] , usytuowanego na działce ew. nr [...] z obrębu [...] . Stanowi to ewidentne naruszenia zakazu określonego w art. 139 K.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji w najmniejszym stopniu nie wyjaśnia powodów odstąpienia od tej zasady.

Po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, niezbędnym, więc jest wyeliminowanie jej z obrotu prawnego

Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę wskazaną wyżej ocenę prawną.

Z tych wszystkich względów w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152

p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.