Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SAB/Rz 96/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności
Powołane przepisy: article: ART. 149
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk NSA Stanisław Śliwa Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 listopada 2015 r. sprawy ze skargi P. G. redaktora naczelnego dziennika "[...]" na bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego [...] do rozpoznania wniosku skarżącego P. G. redaktora naczelnego dziennika "[...]" z dnia 29 maja 2015 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy organowi; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego [...] na rzecz skarżącego P. G. redaktora naczelnego dziennika "[...]" kwotę 357 zł /słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 10 września 2015 r. wpłynęła do Sądu skarga P.G. redaktora naczelnego dziennika [...], na bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] w sprawie udostępnienia prasie informacji publicznej na wniosek z dnia 29 maja 2015 r., w której zarzucono naruszenie przez stronę przeciwną przepisu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o odstępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) dalej zwaną: "Udip", oraz art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, poz. 24 z późn. zm.).

Z uzasadnienia skargi wynika, że podaniem z dnia 29 maja 2015 r. P.G. wystąpił na podstawie art. 4 ust. 1 i art. 11 ust. 1 Prawa prasowego do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] o udostępnienie określonych informacji poprzez przesłanie kopii protokołów i podjętych uchwał z posiedzeń Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego odbytych w 2015 r. w formie kserokopii przesyłką pocztową lub skanów pocztą e-mail. Do dnia wniesienia skargi obowiązek ten nie został przez Związek wykonany. Tymczasem podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku są obowiązane udzielać prasie informacji o swojej działalności, jeżeli informacje takie nie są objęte ochroną. Żądane informacje powinny zostać udostępnione na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznych, do której odsyła art. 3a Prawa prasowego. Polski Związek Łowiecki jest natomiast podmiotem zobowiązanym do udostępnienia prasie żądanych informacji.

Skarżący domagał się zobowiązania organu do udostępnienia żądanych informacji i orzeczenia o kosztach postępowania.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że w odpowiedzi na zapytanie w piśmie z dnia 8 września 2015 r., doręczonym w dniu 14 września 2015 r., wezwano wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w udostepnieniu żądanych przez niego informacji przetworzonych. Pozostało ono jednak do dnia sporządzania odpowiedzi na skargę bez odezwy; skargę nadano zaś w placówce pocztowej w dniu 21 września. Organ nie pozostaje zatem bezczynny, gdyż to skarżący, zamiast wykazać istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego nie odpowiedział na to wezwanie poprzestając na wniesieniu skargi do Sądu. Zwrócono ponadto uwagę, że skarżący jest członkiem Polskiego Związku Łowieckiego i może uzyskać dostęp do żądanych informacji w innym trybie, jako członek Zrzeszenia, w siedzibie Związku Okręgowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Na zasadzie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 a.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej. Uwzględniając zatem przedmiot sprawy wskazać należy, że dostęp do informacji publicznej reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 Udip, udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2. Ustawa ta nie przewiduje żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej i dlatego jej udostępnienie następuje w drodze czynności materialno-technicznej. Forma decyzji zastrzeżona została przez ustawodawcę w art. 16 ust. 1 i dotyczy odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2.

Mając na uwadze powyższe regulacje przyjąć należy, że bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej występuje wtedy, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot nie podejmuje w terminie - wskazanym w art. 13 Udip - odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji już istniejącej, będącej w posiadaniu organu, a rozstrzygnięcie określone w art. 16 ust. 1 Udip jest wydawane, gdy istniejąca informacja nie może być udostępniona. W braku takiej informacji organ nie ma, zatem obowiązku wydania decyzji odmawiającej jej udostępnienia, lecz powinien poinformować wnioskodawcę o braku żądanej informacji. Takie pismo informujące ma postać czynności materialno-technicznej, która stanowi odpowiedź na wniosek i chroni organ od zarzutu bezczynności.

Dokonując w pierwszej kolejności oceny dopuszczalność skargi stwierdzić należy, że wniesienie skargi na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej nie zostało przez ustawodawcę ograniczone żadnym terminem, a dla jej skutecznego wniesienia nie jest wymagane uprzednie wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (por. m.in. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 285/11; postanowienie NSA z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08; postanowienie NSA z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt I OSK 1382/07; wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05 dostępny na str. http://www.nsa.orzeczenia.gov.pl). W związku z powyższym skargę uznać należało za dopuszczalną.

Sąd oceniając, czy w sprawie doszło do bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej w pierwszej kolejności stwierdzić musi, czy na organie ciąży wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a następnie ustalić, czy nakazany prawem obowiązek zrealizował i przewidzianym przez przepisy terminie (por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2013 r. sygn. I OSK 3109/12). Dodać także trzeba, że w razie wniesienia skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ (podmiot) miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Dostrzec również należy, że w świetle art. 149 p.p.s.a. celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie wszczętej żądaniem wnioskodawcy. Z treści powyższego przepisu a contrario wynika, że niewykonanie przez organ tego obowiązku uzasadnia uwzględnienie skargi. Sąd, zobowiązując organ do działania, nie przesądza przy tym jednocześnie o sposobie załatwienia wniosku (art. 149 § 1 p.p.s.a.).

Z akt administracyjnych wynika, że wnioskiem z dnia 29 maja 2015 r. P.G., redaktor naczelny dziennika myśliwych "[...]", zwrócił się o udzielenie informacji poprzez przysłanie kopii protokołów i podjętych uchwał z posiedzeń Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] odbytych do chwili złożenia wniosku w 2015 r. w formie kserokopii przesyłką pocztową lub skanów pocztą e-mail.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Przewodniczący Zarządu Głównego PZŁ nr [...] uchylił decyzję Przewodniczącego ZO PZŁ w [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej i stwierdził, że rozpatrując wniosek Zarząd Okręgowy popełnił poważny błąd proceduralny, gdyż mając wątpliwości, co do istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego powinien był wezwać redaktora naczelnego dziennika "[...]" do wykazania tego interesu, a nie orzekać o jego braku. Zarząd został zobowiązany do wezwania wnioskodawcy, aby wyjaśnił na czym polega ów szczególny interes publiczny. Decyzja ta do Zarządu Okręgowego w [...] wpłynęła w dniu 7 sierpnia 2015 r. Zgodnie z art. 13 ust. 1. Udip, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2 art. 13). Zatem do dnia 21 sierpnia 2015 r. ZO PZŁ w [...] winien zwrócić się do redaktora naczelnego dziennika "[...]" wykonać wskazania wynikające z decyzji albo podajać działania opisane w wyżej cytowanym art. 13.

Do dnia 21 sierpnia 2015 r. ZO PZŁ nie wykonał żadnych działań zmierzających do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji, o którą zwrócił się redaktor naczelny dziennika "[...]".

Przewodniczący ZO PZŁ w [...] dopiero pismem z dnia 8 września 2015 r. wystąpił do redaktora naczelnego "[...]", nadanym zostało w urzędzie pocztowym w dniu 9 września 2015 r. (dowód nadania w aktach administracyjnych). Bezczynność ZO PZŁ w [...] jest okolicznością bezsporną. W czternastodniowym terminie skarżący nie uzyskał informacji, ani nie został powiadomiony o przyczynach późniejszego rozpatrzenia wniosku (patrz art. 13 ust. 2 Udip i wyrok NSA z 11.03.2015 r. sygn. akt I OSK 934/14). Pierwszą czynnością Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] po kasacyjnej decyzji ZG PZŁ w [...] było wezwanie z dnia 8 września 2015 r.

Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje okoliczność podnoszona w sprawie, że skarżący jest członkiem PZŁ i taką wiadomość mógł uzyskać jak podano w odpowiedzi na skargę "od ręki". Zauważyć jednak należy, że skarżący działa jako redaktor naczelny dziennika "[...] ".

Mając na względzie stwierdzoną bezczynność Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Z uwagi na okres opóźnienia w podjęciu działań przez Zarząd Okręgowy PZŁ w [...] Sąd uznał, że bezczynność nie miała cech rażącego naruszenia prawa stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a.

Orzeczenie o kosztach znajduje uzasadnienie w art. 200 p.p.s.a.