Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 673/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 116 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek / spr./ Sędzia WSA Kazimierz Włoch Asesor WSA Jacek Boratyn Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako byłego prezesa spółki z o.o. z/s w R. "A" wraz z byłym wiceprezesem tej spółki za zaległości podatkowe w/w spółki z tytułu podatku od osób prawnych za 2012 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi W. S. jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o jego solidarnej odpowiedzialności podatkowej, jako byłego prezesa zarządu Spółki z o.o. A. z/s w R., wraz z byłym wiceprezesem tej spółki O. S. (S.), za zaległość podatkową spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r. wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego, którą wydano w następujących okolicznościach:

Postępowanie w sprawie wszczęto postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 29 kwietnia 2016 r. Decyzję w pierwszej instancji oznaczoną numerem [...] organ ten wydał w dniu [...] sierpnia 2016 r. i dotyczyła ona niezapłaconego przez spółkę podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r. w kwocie 275.166 zł, odsetek za zwłokę od tej zaległości, naliczonych do dnia poprzedzającego dzień wykreślenia spółki z Krajowego Rejestru Sądowego, tj. do 2 marca 2015 r., w kwocie 51.234 zł, a także kosztów postępowania egzekucyjnego w łącznej (niezaspokojonej w toku egzekucji) kwocie 18.520,54 zł. W ocenie Naczelnika PUS, zaistniały wszystkie przesłanki określone w przepisach art. 116 § 1, 2 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm. - określanej dalej jako Ordynacja podatkowa) w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., do wydania na ich podstawie decyzji względem W. S. Został on członkiem zarządu spółki (działającej do 17 lutego 2011 r. pod firmą E. sp. z o.o.) na mocy uchwały nr [...] z dnia 31 stycznia 2011 r. W dniu 14 kwietnia 2014 r. w rejestrze KRS odnotowano zmianę jej siedziby z S. na R., a w dniu 28 kwietnia 2014 r. podjęto uchwałę o rozwiązaniu spółki. Likwidatorem został W. S. W dniu 3 marca 2015 r. spółkę wykreślono z rejestru przedsiębiorców. W dniu 28 marca 2013 r. spółka złożyła zeznanie podatkowe CIT-8 za 2012 r., a wynikający z niego podatek w kwocie 6.444 zł, został zapłacony. W wyniku przeprowadzonej kontroli, w której Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. stwierdził zawyżenie przez spółkę kosztów uzyskania przychodów o 1.448.244,22 zł, przez co zaniżono kwotę podatku o 275.166 zł, spółka złożyła skorygowane zeznanie (w dniu 22 września 2014 r. i 4 listopada 2014 r.), podpisane przez W. S. (likwidatora spółki). Podatek ten nie został jednak zapłacony, a termin jego płatności upłynął 2 kwietnia 2013 r. Jeszcze przed zakończeniem kontroli zabezpieczono przewidywane zobowiązania spółki poprzez zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego (kwotę 227,45 euro), innego majątku nie ustalono. Po zakończeniu kontroli skarbowej i skutecznym złożeniu przez spółkę korekty zeznania CIT-8 za 2012 r., wobec braku zapłaty podatku, Naczelnik K.-P. US w dniu 31 grudnia 2014 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] i przekazał go do egzekucji, która okazała się bezskuteczna. Pozyskano tylko od banku kwotę 903,40 zł, którą przeznaczono w całości na koszty egzekucyjne, których łączna wysokość wyniosła 19.423,94 zł. Postanowieniem z dnia 12 marca 2015 r. postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z uwagi na brak majątku zobowiązanego.

Mając powyższe na uwadze organ pierwszej instancji stwierdził, że płatność podatku za 2012 r. upłynęła 2 kwietnia 2013 r., kiedy członkami zarządu spółki byli W. S. i O. S., a egzekucja zobowiązania podatkowego okazała się bezskuteczna. Osoby te ponoszą zatem solidarną odpowiedzialność za zaległość podatkową spółki, odsetki od niej i niepokryte koszty egzekucji. Wbrew oświadczeniom strony nie wykazano, aby spółka składała inną jeszcze korektę zeznania podatkowego za 2012 r., poza wyżej wymienionymi, z której nie wynikałaby zaległość podatkowa. Nie wykazano również, aby W. S. we właściwym czasie wystąpił z wnioskiem o ogłoszenie upadłości spółki. Wprawdzie wniosek z 29 września 2014 r. wpłynął do Sądu Rejonowego w R. 2 października 2014 r., ale został oddalony postanowieniem z 8 kwietnia 2015 r. Z ustaleń organu wynikało zaś, że zobowiązania spółki przekroczyły wartość jej majątku już w 2012 r. ( 139.278,76 zł). Informację o złym stanie finansowym zarządzanej spółki W. S. powinien podjąć najpóźniej 2 kwietnia 2013 r., kiedy powinno został złożone sprawozdanie finansowe za 2012 r. i złożone w raz z zeznaniem podatkowym. Wniosek o ogłoszenie upadłości powinien być więc zgłoszony do 16 kwietnia 2013 r., podczas gdy wystosowano go dopiero 29 września 2014 r., kiedy spółka nie miała już majątku. Nie wskazano także majątku spółki, z której można by uregulować zaległość podatkową.

W odwołaniu W. S. zarzucił, że pouczenie w decyzji pierwszej instancji wskazywało niewłaściwy organ do wniesienia odwołania, a nade wszystko jej wydanie z naruszeniem przepisów art. 108 i art. 116 Ordynacji podatkowej, ponieważ spółka nie posiadała zaległości podatkowych w podatku dochodowym za 2012 r. Nie uwzględniono składanych przez niego wyjaśnień, wątpliwości nie rozstrzygnięto na jego korzyść, niezbyt dokładne ustalenie stanu faktycznego i poczynienie ustaleń sprzecznych ze stanem rzeczywistym, jak też przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów. Odwołujący podkreślił, że spółka w dniu 31 października 2014 r. złożyła prawnie skuteczną korektę zeznania podatkowego za 2012 r., a na koniec tego roku była wypłacalna.

Opisaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy, podzielając w całości ustalenia organu pierwszej instancji. Podniósł, że przed wydaniem decyzji podjął czynności mające na celu ustalenie, czy spółka w październiku 2014 r. złożyła prawnie skuteczną korektę zeznania podatkowego, czego jednak nie potwierdzono. Wprawdzie ustalono wysłanie przesyłki listowej o podanym numerze, ale nie zawierała ona załącznika z postaci korekty zeznania podatkowego, o czym nadawca został przez organ podatkowy powiadomiony. Pomimo tego likwidator spółki – W. S., nie podjął żadnych czynności związanych z uzupełnieniem tego braku. Tak więc ostatnio złożona korekta, jaka wpłynęła do organu, tj. opatrzona datą 8 października 2014 r., otrzymana 4 listopada 2014 r., wskazywała zobowiązanie podatkowe spółki w kwocie 281.610 zł. Nie została ona uregulowana, a zatem spółka posiada zaległość wynoszącą 275.166 zł wobec zapłacenia podatku tylko w wysokości 6.444 zł. W analizowanym okresie członkami zarządu spółki byli W. S. i O. S., zaś termin płatności podatku za 2012 r. upłynął 2 kwietnia 2013 r. Podejmowano także czynności mające na celu ustalenie majątku spółki, z którego możliwe byłoby przeprowadzenie egzekucji, jak i same czynności egzekucyjne, a wcześniej zabezpieczające. Na poczet kosztów udało się pozyskać tylko kwotę 903,40 zł, a samo postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. W. S. nie wskazał zaś majątku spółki, z którego możliwe byłoby zaspokojenie zaległości podatkowej w dalszej części. Analizując z kolei sytuację ekonomiczną spółki ustalono, że spółka nie posiadała zdolności spłaty bieżących zobowiązań tak w 2012 jak i 2013 r. Podkreślono przy tym, że zobowiązanie w podatku dochodowym powstało z mocy prawa, a nie zostało uregulowane. Dlatego najpóźniej w terminie 14 dni od 2 kwietnia 2013 r., kiedy mijał termin złożenia zeznania podatkowego za 2012 r., powinien być zgłoszony wniosek upadłościowy, tj. do 16 kwietnia 2013 r., który zgłoszono dopiero 2 października 2014 r., a który został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z 8 kwietnia 2015 r. Niedopełnienie ww. obowiązku w terminie nie świadczy zatem o braku winy W. S. w rozumieniu przepisów art. 116 Ordynacji podatkowej, która zwalniałaby go od odpowiedzialności solidarnej za zaległość podatkową spółki. Postępowanie w sprawie prowadziły właściwe organy, a pouczenie w decyzji pierwszej instancji było prawidłowe. Stan faktyczny także ustalono prawidłowo, zgodnie z regułami proceduralnymi, a materiał dowodowy był kompletny i wnikliwie oceniony.

W skardze W. S., domagając się uchylenia wydanych w sprawie decyzji i umorzenia postępowania, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, zarzucił naruszenie:

1) art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 116 § 1, 2 i 4 w związku z art. 108 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji pierwszej instancji w sytuacji, gdy spółka nie posiadała zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych, a zatem nie może on ponosić odpowiedzialności z tytułu podatku, do zapłaty którego spółka nie była zobowiązana,

2) art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 116 § 1, 2 i 4 w związku z art. 108 Ordynacji podatkowej poprzez zaakceptowanie stanowiska organu pierwszej instancji i ustalenie, że nawet gdyby, z czym się nie zgadza, spółka nie złożyła prawnie skutecznej korekty, to jako członek zarządu odpowiada za jej zobowiązania z uwagi na spełnienie przesłanek, o których mowa w tych przepisach,

3) art. 120, art. 187, art. 191, art. 122, art. 199 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie złożonych przez niego wyjaśnień, nierozstrzygnięcie wątpliwości na jego korzyść, niepodjęcie starannych oraz wnikliwych działań celem ustalenia stanu faktycznego, w tym dotyczących złożenia przez spółkę korekty zeznania CIT-8, odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania, dokonanie ustaleń niezgodnych ze stanem rzeczywistym, przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów.

Skarżący podtrzymał prezentowanie w toku postępowania podatkowego stanowisko o skutecznym złożeniu przez spółkę w dniu 31 października 2014 r. korekty zeznania podatkowego za 2012 r., w której zobowiązanie podatkowe wykazano w kwocie wynikającej z pierwotnie złożonego zeznania. Podniósł, że nie uwzględniono przedstawionej organom podatkowym opracowanej przez niego analizy finansowej spółki, która nie uzasadniała wcześniejszego zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Ponadto przed Sądem Rejonowym w B. toczy się postępowanie karnoskarbowe w sprawie prawidłowości złożenia przez spółkę zeznania podatkowego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddaleniem podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organy podatkowe zasadnie obciążyły odpowiedzialnością za zaległość podatkową spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego skarżącego, pełniącego funkcję członka zarządu spółki.

Orzekające w niniejszej sprawie organy podatkowe stwierdziły, że skarżący ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r., gdyż w tym okresie faktycznie pełnił funkcję prezesa zarządu spółki, wobec której, z uwagi na bezskuteczność egzekucji, nie udało się wyegzekwować przedmiotowych należności. Zdaniem organów podatkowych, skarżący nie wykazał, aby w sprawie ziściła się jakakolwiek przesłanka z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, która uwalniałaby go od odpowiedzialności za powyższe zaległości podatkowe spółki.

Według skarżącego natomiast, brak jest możliwości przypisania mu odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, gdyż na spółce nie ciążyły takie zaległości jak przyjęły organy w sprawie. Została bowiem złożona przez spółkę w dniu 31 października 2014 r. prawnie skuteczna korekta zeznania podatkowego za 2012 r. w której zadeklarowano podatek w wysokości 19.423,94 zł.

W ocenie Sądu, rację w zaistniałym sporze należy przyznać organom podatkowym.

Granice odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zakreśla przepis art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, za zaległości podatkowe spółki odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że:

- we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo

- niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

- a także nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Zgodnie z art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej, odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Stosownie natomiast do art. 116 § 4 Ordynacji podatkowej, zasady odpowiedzialności stosuje się również do byłych członków zarządu. Istotne jest przy tym, żeby termin płatności zaległości podatkowej upływał w okresie, w którym członek zarządu pełnił tę funkcję w spółce.

Odpowiedzialność osób trzecich za zobowiązania podatkowe ma zatem charakter akcesoryjny i następczy - występuje jedynie w sytuacji niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania podatkowego przez podatnika i jest uzależniona od istnienia jego odpowiedzialności. Jest to także odpowiedzialność subsydiarna.

Kontrola zasadności przeniesienia na skarżącego odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spółki sprowadza się do zbadania, czy w sprawie zostały spełnione, wymienione w art. 116 Ordynacji podatkowej, przesłanki przeniesienia odpowiedzialności na osobę trzecią tj. egzekucja do całego majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, zaległość podatkowa spółki powstała w czasie faktycznego pełnienia przez skarżącego obowiązków członka zarządu tej spółki (tzw. przesłanki pozytywne) oraz czy w toku postępowania skarżący wykazał zaistnienie ewentualnych negatywnych przesłanek przypisania mu odpowiedzialności (tzw. przesłanki egzoneracyjne lub ekskulpacyjne).

Przytoczony wyżej przepis wskazuje jak rozłożony jest ciężar dowodzenia powyższych przesłanek. Na organie podatkowym spoczywa obowiązek wykazania bezskuteczności egzekucji wobec spółki oraz okoliczności pełnienia przez członka zarządu funkcji w czasie, w którym upływał termin płatności zobowiązania podatkowego, natomiast członka zarządu (byłego członka zarządu) obciąża wykazanie okoliczności wyłączających odpowiedzialność.

W ocenie Sądu, organy podatkowe wykazały w sposób nie budzący wątpliwości, że w okolicznościach niniejszej sprawy spełnione zostały wszystkie określone w art. 116 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej przesłanki warunkujące odpowiedzialność skarżącego za zaległości podatkowe spółki (przesłanki pozytywne).

W rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo uznały, że zaległość w podatku dochodowym od osób prawnych spółki z o.o. A. jest następstwem braku zapłaty zobowiązania wynikającego z korekty deklaracji w podatku dochodowym od osób prawnych CIT-8 za 2012 r. Mianowicie spółka w dniu 28 marca 2013 r. złożyła do Naczelnika K.-P. Urzędu Skarbowego w B. drogą elektroniczną zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) CIT-8 za 2012 r. W zeznaniu tym wykazała podatek należny w wysokości 19.963,00 zł oraz podatek do zapłaty w wysokości 6.444,00 zł, która to kwota została zapłacona w dniu 2 kwietnia 2013 r.

Następnie w dniu 22 września 2014 r. spółka, zgadzając się z ustaleniami w zakresie nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli skarbowej przeprowadzonej w spółce przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób prawnych za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2012 r, - złożyła korektę zeznania CIT-8 za 2012 r. i wykazała kwotę do zapłaty w wysokości 281.610,00 zł. Z uwagi na złożoną korektę, kontrola zakończyła się wynikiem kontroli z dnia 30 września 2014 r. Ze względu na stwierdzone w korekcie uchybienia formalne, spółka złożyła ponowną korektę zeznania CIT-8, która wpłynęła do Naczelnika K. – P. Urzędu Skarbowego w B. w dniu 4 listopada 2014 r. Złożone korekty zostały podpisane przez W. S. jako likwidatora spółki i uwzględniały w całości ustalenia poczynione w trakcie przeprowadzonej kontroli skarbowej. Wskutek ich złożenia, po stronie A. spółka z o.o. w likwidacji powstała zaległość w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. w wysokości 275.166,00 zł (281.610,00 zł - 6.444,00 zł), która nie została przez spółkę zapłacona.

W trakcie postępowania skarżący, reprezentując spółkę powoływał się na złożenie ponownej korekty zeznania, nie przedłożył jednak dowodów potwierdzających złożenie korekty zeznania CIT-8 za 2012 r. z dnia 31 października 2014 r.

Podkreślenia tutaj wymaga, że organy podatkowe dwukrotnie informowały spółkę o fakcie braku złożenia korekty zeznania CIT-8 za 2012 r. z dnia 31 października 2014 r., w której wykazany miał być podatek należny w wysokości 19.963,00 zł i podatek do zapłaty w wysokości 6.444,00 zł. Informowano spółkę o tym, że przesyłka w której miała znajdować się korekta zeznania wpłynęła do organu, lecz brak w niej było załącznika w postaci korekty zeznania za 2012 r. W. S., jako likwidator spółki, nie podjął jednak żadnych działań mających na celu skuteczne złożenie ww. korekty.

Co więcej o braku złożenia takiej korekty świadczy - na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy - to, że w okresie od dnia 6 marca 2015 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r. przed Dyrektorem Izby Skarbowej w R., toczyło się postępowanie odwoławcze od decyzji Naczelnika PUS z dnia [...] stycznia 2015 r. odmawiającej A. spółka z o.o. rozłożenia na raty zapłaty zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. w kwocie 275.166,00 zł. Oznacza to, że W. S., działając jako likwidator spółki, w tym samym czasie jednocześnie kwestionował istnienie przedmiotowej zaległości podatkowej jak i podejmował działania w celu rozłożenia na raty jej zapłaty.

W ocenie Sądu mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że korekta zeznania CIT-8 za 2012 r. z dnia 31 października 2014 r., na którą powołuje się skarżący, nie została skutecznie złożona. Uznać więc należy, że wiążąca dla spółki oraz organów podatkowych pozostaje zatem skutecznie złożona korekta zeznania CIT-8 z dnia 22 września 2014 r. (data nadana na poczcie) i wynikająca z niej wysokość zobowiązania podatkowego.

Prawidłowe są także ustalenia organów, że w okresie od dnia 31 stycznia 2011 r. do dnia 28 kwietnia 2014 r. W. S. pełnił funkcję prezesa spółki z o.o. A., zaś O. S. pełnił funkcję wiceprezesa tej spółki.

Powołanie W. S. na stanowisko prezesa zarządu A. spółka z o.o. od dnia 31 stycznia 2011 r. nie budzi w sprawie wątpliwości. Nie budzi również wątpliwości i pozostaje zresztą poza sporem kwestia faktycznego pełnienia przez W. S. obowiązków prezesa zarządu spółki aż do dnia podjęcia uchwały o rozwiązaniu spółki, tj. do dnia 28 kwietnia 2014 r. i powołania na jej likwidatora W. S. (na podstawie aktu notarialnego Repertorium A nr [...]). Na wniosek likwidatora z dnia 2 lutego 2015 r. Sąd Rejonowy w R. Wydział Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 3 marca 2015 r. wykreślił A. spółka z o.o. z rejestru przedsiębiorców i tym samym spółka utraciła swój byt prawny.

Ponieważ termin płatności zobowiązania podatkowego spółki z o.o. A., w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r., upływał dnia 2 kwietnia 2013 r. tj. w czasie, gdy W. S. pełnił obowiązki prezesa zarządu tej spółki organ podatkowy I instancji uprawniony był, do wydania decyzji w przedmiocie jego odpowiedzialności podatkowej za zobowiązania spółki za ten okres w kwocie wynikającej ze złożonej korekty deklaracji CIT-8 za 2012 r.

Z kolei przeprowadzone postępowanie zabezpieczające i czynności egzekucyjne nie doprowadziły do zaspokojenia wierzytelności podatkowych, w rezultacie czego Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. postanowieniem z dnia 12 marca 2015 r. umorzył postępowanie egzekucyjne jako bezskuteczne.

Umorzenie postępowania egzekucyjnego potwierdzało brak realnych możliwości egzekwowania dochodzonych od spółki należności. Tym samym stwierdzić należy, że organy prawidłowo przyjęły, że została spełniona kolejna pozytywna przesłanka odpowiedzialności członka zarządu jako osoby trzeciej, określona w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. stwierdzona została bezskuteczność egzekucji w stosunku do całego majątku spółki.

Mając na uwadze powyższe, Sąd podziela stanowisko organów podatkowych, że w sprawie wystąpiły obie pozytywne przesłanki warunkujące orzeczenie odpowiedzialności skarżącego - byłego członka zarządu spółki za jej zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r., tj. pełnienie przez osobę trzecią funkcji w zarządzie spółki w czasie, gdy upływał termin płatności zobowiązań podatkowych tej spółki - art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej do majątku spółki - art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Do rozważenia przez Sąd pozostawała zatem kwestia, czy skarżący wykazał, że wystąpiła którakolwiek z okoliczności uwalniających go od tej odpowiedzialności.

W ocenie Sądu, skarżący nie zwolnił się z odpowiedzialności przez wykazanie, że zaistniała jedna z okoliczności, o jakich mowa w art. 116 § 1 pkt 1 i pkt 2 Ordynacji podatkowej.

Pierwszą z przesłanek wyłączających odpowiedzialność członka zarządu, jest wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy.

Należy tutaj zgodzić się z organami, że z przeprowadzonej przez nie analizy wskaźników ekonomicznych, wynika, że spółka nie miała możliwości regulowania swoich bieżących zobowiązań już w roku 2012. W kolejnych zaś latach zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. w kwocie 275.166,00 zł nie zostało uregulowane, co niewątpliwie wpłynęło na pogorszenie kondycji spółki. Po uwzględnieniu zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. w kwocie 275.166,00 zł na koniec 2012 r. wartość wymagalnych zobowiązań spółki wynosiła łącznie 1.626.687,18 zł i przekroczyła wartość jej majątku w łącznej wysokości 1.487.408,42 zł.

Uprawnione jest zatem stwierdzenie przez organy, że skoro na dzień sporządzenia bilansu za 2012 r. tj. na dzień 31 grudnia 2012 r. wartość zobowiązań spółki z o.o. A. przekroczyła rzeczywistą wartość jej aktywów, to najpóźniej na dzień 2 kwietnia 2013 r., w którym przypadał termin do złożenia deklaracji CIT-8 za 2012 r. W. S. jako ówczesny prezes zarządu spółki powinien był zgłosić wniosek o upadłość spółki A. w terminie 14 dni od tej daty, tj. do dnia 16 kwietnia 2013 r.

Stwierdzić należy przy tym, że wniosek o ogłoszenie upadłości z dnia 2 października 2014 r., nie może być uznany za złożony "we właściwym czasie", ponieważ nie został złożony w wskazanym terminie do dnia 16 kwietnia 2013 r., a ponadto w chwili jego złożenia, spółka nie miała już majątku, co stwierdził również Sąd Rejonowy w R. w postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2015 r. sygn. akt [...].

Drugą z przesłanek wyłączenia odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za jej zobowiązania podatkowe, jest wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Wskazanie mienia możliwe jest więc także po stwierdzeniu bezskuteczności egzekucji. Istotne jest, żeby mienie to faktycznie istniało, nadawało się do egzekucji i przedstawiało realną wartość finansową (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt I FSK 366/14, LEX nr 1772796).

Jak prawidłowo ustalono w postępowaniu spółka nie posiadała kwoty do zwrotu w podatku VAT, z której możliwe byłoby zaspokojenie należności w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. Brak było także możliwości egzekucji ze wskazanej przez spółkę wierzytelności od cypryjskiej spółki. Odnośnie możliwości zaspokojenia zaległości spółki z tej wierzytelności wypowiedział się Sąd Rejonowy w R. Wydział V Gospodarczy - Sekcja ds. Upadłościowych i Naprawczych, który w postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2015 r. sygn. akt [...] przyjął, że wierzytelność ta jest nieściągalna. Ponadto jak słusznie zauważył organ odwoławczy, w dniu wykreślenia spółki z rejestru, tj. 3 marca 2015 r. utraciła ona zdolność prawną i nie może być podmiotem praw i obowiązków, ani też stroną w żadnym postępowaniu (w tym egzekucyjnym). Stosownie do brzmienia art. 286 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, majątek spółki pozostały po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli podlega podziałowi między wspólników w stosunku do ich udziałów - o ile umowa spółki nie przewiduje innych zasad podziału. Nie było i nie jest zatem możliwe wszczęcie ponownej egzekucji w stosunku do spółki, o której mowa w art. 61 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Co więcej likwidator spółki W. S., mimo obowiązku i obecnego swojego stanowiska, że istnieje możliwość pokrycia zobowiązania spółki z wierzytelności od spółki cypryjskiej, nie doprowadził do zaspokojenia roszczenia A. spółka z o.o., wynikającego z tej wierzytelności przed zamknięciem likwidacji.

Z przedstawionych względów Sąd uznał, że organy nie naruszyły prawa procesowego przy prowadzeniu postępowania dowodowego, jak też przy ocenie materiału dowodowego i dokonywaniu ustaleń faktycznych, zaś wydana decyzja orzekająca o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako byłego członka zarządu spółki wraz z byłym członkiem zarządu spółki za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r., nie narusza prawa materialnego.

Nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, na mocy art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.