Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 1573/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 620  Ochrona zdrowia, w tym sprawy dotyczące chorób zawodowych, zakładów opieki zdrowotnej, uzdrowisk, zawodu lekarza, pielęg
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 1  ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1983 nr 65 poz 294
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk, Sędzia NSA Henryka Łysikowska, Sędzia NSA Barbara Adamiak (sprawozdawca), Protokolant Iwona Procajło, po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi B. P. na decyzję Powiatowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. decyzją z [...] Nr [...], wydaną na podstawie § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm.), orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u B. P. choroby zawodowej: przewlekłego zapalenia oskrzeli (poz. 4 wykazu stanowiącego załącznik do powołanego rozporządzenia). W uzasadnieniu wskazał, że dnia [...] Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (znak [...]) zgłosił brak podstaw do rozpoznania u B. P. choroby zawodowej. J. Ośrodek Medycyny Pracy z [...] wydał orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania u B.P. choroby zawodowej: przewlekłego nieżytu oskrzeli pochodzenia zawodowego. Ponowne rozpatrywanie sprawy przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. spowodowane było dostarczeniem w trakcie postępowania przez pełnomocnika strony szeregu dokumentów z wnioskiem o zakwalifikowanie ich jako dowodów w sprawie (pisma strony z dnia [...] i [...]), w tym między innymi dotyczące dłuższego okresu zatrudnienia strony w narażeniu na pył w stężeniach przekraczających dopuszczalne normy. Spowodowało to przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Pełny materiał dowodowy zebrany w czasie dochodzenia epidemiologicznego łącznie z materiałami wnioskowanymi o dopuszczenie jako dowody w sprawie, dostarczonymi przez pełnomocnika strony były przekazane do IMPiZŚ z wnioskiem o zweryfikowanie wcześniejszego stanowiska w sprawie braku podstaw do rozpatrzenia choroby zawodowej.

B. P. zatrudniony był w Kopalni B w B. od [...] do [...] na stanowisku ślusarza. Od [...] B. P. przebywa na rencie inwalidzkiej. W okresie zatrudnienia jako ślusarz pracował na 6 oddziałach o różnym narażeniu na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia. Na odkrywce w narażeniu na czynniki szkodliwe B. P. pracował w okresie od [...] do [...] (Oddział nm-3 - naprawa sprzętu pomocniczego). Od [...] do [...] - Oddział gg-1 - wydobycie węgla [...]. W pozostałym okresie zatrudnienia praca była wykonywana na warsztatach i na otwartej przestrzeni oddziały naprawy sprzętu podstawowego, taśmociągów i elektrowozów.

Dokumentacji pomiarów zapylenia z danych stanowisk pracy z okresu zatrudniania brak. Z materiałów archiwalnych - w dniu [...] przeprowadzono przez Laboratorium Zakładowe B pomiary na hali remontu sprzętu technologicznego Oddział nm - 3 pomiary zapylenia - stężenie pyłu średnie pomiarów 3,8 mg/m, średni poziom ważony 3,3 mg/m3 przy normie 4 mg/m3. Zawartość wolnej krzemionki 2,4%. Z pomiarów przeprowadzonych w 1999 roku przez Firmę C w J.G. (posiadającej upoważnienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego) na odkrywce na stanowisku porównywalnym z tym, na którym zatrudniony był B.P., stężenie pyłu węgla brunatnego przy WKK od 4 do 26 % wynosi 1,5 x NDS dla pyłu całkowitego i 1,3 x NDS dla pyłu respirabilnego.

W wyniku dodatkowego postępowania wyjaśniającego w miesiącu wrześniu 2001 Firma C w J.G. wykonała pomiary na stanowiskach porównywalnych do tych, na których pracował B. P.:

- na dwóch stanowiskach remontu sprzętu gąsienicowego na zwałowisku zewnętrznym stężenie pyłu całkowitego wynosi 2,19 mg/m3 i 2,56 mg/m3 i dwa wyniki po 0,15 mg/m3 dla pyłu respirabilnego przy WKK od 2 % do 50 %,

- na placu remontowym Oddziału nm - 3 stężenie pyłu całkowitego wynosi 2,63 mg/m3 i 0,22 mg/m3 pyłu respirabilnego,

- wewnątrz hali stężenie pyłu całkowitego wynosi 1,63 mg/m3 i 0,29 mg/m3 pyłu respirabilnego przy WKK od 2 % do 50 %.

Stosownie do § 10, ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz.294, z późn. zm.) właściwy ze względu na siedzibę zakładu pracy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzję o braku podstaw do jej stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej wydanego po ocenie stanu zdrowia badanego pracownika, czy byłego pracownika przez właściwą w myśl § 7 jednostkę organizacyjną służby zdrowia oraz wyników dochodzenia epidemiologicznego. Wobec powyższego do stwierdzenia choroby zawodowej znajdującej się w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do w/w rozporządzenia muszą zaistnieć łącznie dwie przesłanki:

- musi być rozpoznana przez uprawniona jednostkę służby zdrowia,

- musi być spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy

Same prace wykonywane w warunkach narażenia na czynniki szkodliwe nie są wystarczającą podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej.

W postępowaniu uwzględniono również obszerne materiały dostarczone przez pełnomocnika strony, dołączone do akt. Większość przedstawionego bogatego materiału łącznie z wynikami badań jest z zakresu ochrony środowiska i nie mogą dotyczyć konkretnych stanowisk środowiska pracy. Nawet orzeczenia o przekroczeniu dopuszczalnych norm dla ochrony środowiska i środowiska pracy nie są sobie równoważne ze względu na znaczne różnice w wielkości liczbowej tych norm. Przedstawione przy piśmie pełnomocnika z dnia [...] wyniki Instytutu D we W. wykonane w 1989 roku zostały przeprowadzone na stanowiskach związanych z bezpośrednim urabianiem węgla i zwałowaniem nadkładu oraz sortowaniem węgla. Stanowisk tych nie można porównać z miejscami pracy, na których pracuje ślusarz wykonujący prace naprawczo, remontowe sprzętu wyłączonego z ruchu.

W przedstawionym orzeczeniu lekarskim nie stwierdzono jednostek chorobowych wymienionych w załączniku do Rozporządzenia Rady Ministrów Z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych. Podjęcie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej zgodnie z § 10 Rozporządzenia Rady Min. z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) następuje w wyniku postępowania administracyjnego opartego o orzeczenie lekarskie wydane przez właściwą jednostkę służby zdrowia, która rozpoznała chorobę zawodową wskazaną w załączniku do powołanego Rozporządzenia oraz w oparciu o wyniki dochodzenia epidemiologicznego. Brak u B. P. rozpoznania lekarskiego choroby zawodowej: przewlekłego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego uzasadnia podjęcie decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej poz. 4 wykazu chorób zawodowych.

B. P. wniósł od decyzji odwołanie. Zarzucał wadliwe ustalenie stanu faktycznego. Przewlekłe zapalenie oskrzeli było podstawą do przejścia na rentę inwalidzką. Zarzucił, że wadliwie ustalono wystąpienie czynników szkodliwych dla zdrowia i ich natężenia. Nie ustosunkowano się do przeprowadzonych w tym zakresie badań naukowych.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. decyzją z [...] Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że jednostki Służby Zdrowia upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych (JOMP - J.G., IMP - S.) nie rozpoznały u B.P. choroby, zawodowej związanej z narażeniem na działanie pyłów występujących w czasie pracy. B. P. zatrudniony był w latach 1963-1984 w Kopalni B w B. na stanowisku ślusarza w narażeniu na zapylenie występujące w procesie pracy. Jednak sam fakt wykonywania pracy zawodowej w narażeniu na wymieniony czynnik szkodliwy nie upoważnia do stwierdzenia choroby zawodowej, bowiem z uwagi na wrażliwość osobniczą niezbędne jest jej kliniczne rozpoznanie.

Stosownie do § 10 ust. I (Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) właściwy ze względu na siedzibę zakładu pracy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzję o braku podstaw do jej stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej wydanego po ocenie stanu zdrowia badanego pracownika, czy byłego pracownika przez właściwą po myśli § 7 jednostkę organizacyjną służby zdrowia oraz wyników dochodzenia epidemiologicznego

Zatem aby inspektor sanitarny mógł stwierdzić chorobę zawodową zaistnieć muszą łącznie dwie przesłanki (wyrok NSA sygn. akt II SA/Wr 1080/2000):

- musi zostać rozpoznana przez uprawnione jednostki służby zdrowia choroba określona w załączniku do cyt. wyżej rozporządzenia;

- choroba musi być spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.

W tym stanie faktycznym i prawnym stwierdzić należy, że skoro uprawnione jednostki służby zdrowia do rozpoznania przedmiotowej choroby, choroby zawodowej u skarżącego nie rozpoznały, należało stwierdzić u

B. P. brak podstaw do uznania choroby zawodowej przewlekłe zapalenie oskrzeli. B. P. zatrudniony był w Kopalni B w B. od [...] do [...] na stanowisku ślusarza (od [...] B. P. przebywa na rencie inwalidzkiej). W okresie zatrudnienia jako ślusarz pracował na 6-ciu oddziałach o różnym narażeniu na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia. Na odkrywce w narażeniu na czynniki szkodliwe B. P. pracował w okresie od [...] do [...] (oddział nm-3 - naprawa sprzętu pomocniczego) i od [...] do [...] (oddział gg-1-wydobycie węgla). W pozostałym okresie zatrudnienia praca była wykonywana na warsztatach i na otwartej przestrzeni - oddziały naprawy sprzętu podstawowego, taśmociągów i elektrowozów.

Wskazać należy, że gdyby nawet przyjąć, jak podnosi skarżący, że w okresie zatrudnienia w Kopalni B w B. narażony jednak był przez cały okres zatrudnienia na działanie substancji szkodliwych (zapylenie), to okoliczność ta nie ma w sprawie i tak istotnego znaczenia, ponieważ sama praca wykonywana w warunkach narażenia na czynniki szkodliwe jest nie wystarczającą podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej, niezbędne bowiem jest kliniczne rozpoznanie choroby zawodowej.

W tej sytuacji przyjąć należy, iż wyspecjalizowane jednostki służby zdrowia uprawnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych wydały dwie jednakowo brzmiące opinie o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej wyliczonej pod pozycją nr 4 wykazu chorób zawodowych - a to przewlekłe zapalenie oskrzeli powstałej w następstwie działania zapylenia w środowisku pracy. Zatem nie rozpoznano u strony odwołującej choroby zawodowej, która była by jak to trafnie przyjęto w zaskarżonej decyzji następstwem narażenia na zapylenie. Na podstawie przeprowadzonej analizy dokumentacji lekarskiej oraz uwzględnieniu danych dotyczących przebiegu choroby brak jest podstaw do uznania związku przyczynowego przewlekłego spastycznego zapalenia oskrzeli z pracą. Wielokrotnie w dokumentacji widnieją wpisy z następującymi rozpoznaniami zapalenie oskrzeli (1970, 1978 1979, 1981, 1982, 1984), ostre zakażenie dróg oddechowych (1970), ostra infekcja kataralna (1978.1981), zapalenie płuc (1979). Kolejne zapalenie płuc - obustronne B. P. przebył w 1985r. Od [...] w kartotece przychodni widnieją częste wpisy z rozpoznaniami: zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli (wielokrotne wpisy), zaostrzenie przewlekłego nikotynowego zapalenia oskrzeli (dwukrotny wpis), przewlekle spastyczne zapalenie oskrzeli (1991, 1998, 1999, 2000), zapalenie płuc (1991). Mając powyższe na uwadze z przeważającym prawdopodobieństwem należy przyjąć infekcyjne podłoże rozpoznawanego u B. P. przewlekłego spastycznego zapalenia oskrzeli przebiegającego z licznymi zaostrzeniami. Nie bez znaczenia w etiologii choroby mógł mieć również wieloletni nałóg palenia tytoniu.

W sytuacji co podniesiono już wyżej jednoznacznie brzmiących dwu orzeczeń zdecydowanie wykluczających rozpoznanie choroby zawodowej nie można skutecznie zarzucić niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego przez dowolne jego ustalenie. Skarżący kwestionując generalnie te orzeczenia subiektywnie je ocenia natomiast nie przedstawia dowodów, które dawałyby podstawę do obalenia mocy dowodowej orzeczeń powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych.

W postępowaniu tak organ I instancji jak i II instancji rozpatrzył wszystkie wnioski dowodowe zgłaszane przez pełnomocnika strony polegające głównie na dopuszczeniu w charakterze dowodu bogatego materiału naukowego. Większość przedstawionego materiału łącznie z wynikami badań jest z zakresu ochrony środowiska i nie dotyczy konkretnych stanowisk pracy zajmowanych przez B.P. Wyniki pomiarów zapylenia wykonane przez Instytut D we W. wykonane w 1989r zostały przeprowadzone na stanowiskach związanych z bezpośrednim urabianiem węgla i zwałowaniem nakładu oraz sortowaniem węgla. Stanowisk tych nie można porównywać z miejscami pracy, na których pracuje ślusarz wykonujący prace naprawcze, remontowe sprzętu wyłączonego z ruchu.

B. P. wniósł na decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarzucił wadliwe ustalenie stanu faktycznego przez nie ustalenie w sposób prawidłowy warunków pracy, co miało wpływ na wydane orzeczenia lekarskie - nie rozpoznania przewlekłego zapalenia oskrzeli połączonego z niewydolnością oddechową w wyniku warunków pracy. Zarzucił też naruszenie przepisów regulujących czynny udział strony, brak wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego. Wadliwie ustalono okres zatrudnienia. Z akt sprawy, a w szczególności z:

- formularza postępowania wyjaśniającego w związku ze zgłoszonym przypadkiem choroby zawodowej z dnia [...], podpisanego przez przedstawicieli byłego zakładu pracy B. P., tj. B oraz pracownika PSSE w Z.,

- pisma Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] (znak [...]), stanowiącego odpowiedź na pismo Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. z dnia [...] (znak [...]),

- decyzji PIS w Z. z dnia [...] (znak [...]) o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej,

- pisma IMPiZŚ w S. z dnia [...] (znak [...]), stanowiącego odpowiedź na pismo PWIS we W. (znak [...]) z dnia [...],

wynika, że według organów Inspekcji Sanitarnej wydających decyzje w przedmiotowej sprawie, a wcześniej przekazujących odpowiednie informacje o charakterystyce miejsca pracy do orzekającego w sprawie IMPiZŚ w S., B.P. zatrudniony w B w B. od [...]do [...] był narażony na pracę w zapyleniu przekraczającym NDS przez ok. 6,5 roku, tj. wyłącznie w pierwszym okresie pracy na oddziale nm-3 - od października 1971r. do grudnia 1975r. oraz w całym okresie pracy na oddziale gg-1 - od czerwca 1982 r. do sierpnia 1984r. (to jest do przejścia na rentę inwalidzką w związku z długotrwałą chorobą - przewlekłe zapalenie oskrzeli połączone z niewydolnością oddechową).

Taki stan faktyczny jest jednakże niezgodny z materiałem dowodowym zebranym w przedmiotowej sprawie, w tym z:

- ustaleniami Państwowej Inspekcji Pracy, Okręgowego Inspektoratu Pracy we W. (ustalenia te dokonane zostały w wyniku postępowania skargowego wszczętego na jego wniosek wobec B, w związku z przekazywaniem nieprawdziwych informacji charakteryzujących jego stanowisko pracy) sformułowanymi w piśmie z dnia [...] znak [...], w myśl których, w drugim okresie zatrudnienia na oddziale nm-3, tj. od stycznia 1976r. do maja 1982r. 50% zadań wykonywał w identycznych warunkach -połowo terenowych (a więc w takim samym narażeniu na zapylenie) jak w okresie od października 1971r. do grudnia 1975r. (przy czym strona na użytek postępowania złożyła oświadczenie, że było to nawet 80% zadań); tylko pozostałe 50 % zadań (w ocenie strony 20%) miał wykonywać w innych niż w pierwszym okresie zatrudnienia na oddziale nm-3 warunkach, tj. w nowo wybudowanej hali warsztatowej. Informacjami przekazanymi do PIS w Z. przez B pismem z dnia [...] (znak [...]), w myśl których, w trudnym do ustalenia zakresie mógł wykonywać swoje obowiązki na terenie odkrywek i zwałowiska, nie tylko w latach 70-tych i 80- tych, tj. w trakcie zatrudnienia na oddziale nm-3 i gg-1, ale także w latach 60 -tych, w trakcie pracy na oddziałach M-3 (lipiec 1963-lipiec 1964) i n-2 (lipiec 1964-listopad 1968).

Mimo, że strona w trakcie postępowania kilkakrotnie wskazywała na powyższe dowody, w tym w szczególności w odwołaniu od decyzji PIS w Z., wydający decyzje nie tylko, że nie uwzględnił ww. dowodów, ale nawet nie wyjaśnił, dlaczego nie dał im wiary. Organ orzekający nie dopełnił obowiązków w zakresie ustalenia dokładnego stanu faktycznego, co do charakteru pracy na oddziale gg-1, tj. od czerwca 1982r. do sierpnia 1984r., oraz narażenia na zapylenie podczas pracy na tym oddziale.

Z akt sprawy, w tym w szczególności z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...], przeprowadzonej przez PIS w Z. w B wynika, że na potrzeby przedmiotowego postępowania przyjęto, iż dla ustalenia narażenia na zapylenie podczas pracy na oddziale gg-1 jako materiałem porównawczym są wyniki pomiarów z 1999r., które miałyby być przeprowadzone na "stanowiskach porównawczych z tymi, na których był zatrudniony Pan B. P.", na których stwierdzono przekroczenia NDS ok. 1,5. Ustalenia organów wydających decyzje są w tym zakresie jednak bardzo nierzetelne, skoro, jak wynika z akt sprawy, nie wyjaśniły one w ogóle, jakie zadania wykonywała w przedmiotowym okresie strona (nominalnie zatrudniona jako ślusarz), pracując na oddziale górniczym gg-1. Bez tych ustaleń niemożliwa jest ocena, czy owe "porównawcze stanowiska", takimi rzeczywiście są, tym bardziej, że w aktach sprawy brak jest informacji, co to za stanowiska.

Dodatkowym aspektem sprawy jest, że w odwołaniu od decyzji PIS w Z., oraz w oświadczeniu z dnia [...] strona uzupełniając niejako niedostateczne ustalenia organów Inspekcji Sanitarnej wskazała, że podczas pracy na oddziale gg-1 zajmowała się obsługą ruchową koparek (zazwyczaj jako zsypowy) i taśmociągu, w związku z czym materiałem porównawczym umożliwiającym rzetelną ocenę jej; zagrożenia zapyleniem w trakcie zatrudnienia na przedmiotowym oddziale nie są ww. badania dotyczące bliżej nie ustalonych stanowisk, ale badania firmy D z 1989r., wg których osoby wykonujące obowiązki zsypowych i operatorów koparek były narażone na zapylenie przekraczające NDS nawet kilkanaście razy. W uzasadnieniu do decyzji z dnia [...]. PWIS we W. wskazał, że wyników badań firmy D, nie można porównywać z miejscami pracy, na których pracuje ślusarz wykonujący prace naprawcze sprzętu wyłączonego z ruchu, z czym można się zgodzić, ale nie wyjaśnił już ani słowem, na jakiej podstawie przyjął, że takie zadania, wykonywane przez oddziały naprawcze, należały do obowiązków strony podczas jej pracy na typowym oddziale górniczym - gg- 1 i dlaczego nie dał wiary jej oświadczeniom, w tym zakresie. Zarzucił, że organy wadliwie ustaliły stan faktyczny, co do skali narażenia na zapylenie, w okresie pracy na oddziale mm3, w okresie od października 1971 do maja 1982r. Organ pominął, że w czasie pracy był narażony na takie czynniki szkodliwe jak ozon, związki siarki. Są to czynniki, które zwiększają zagrożenie wystąpienia choroby przewlekłego zapalenia oskrzeli. Organy nie uwzględniły badań naukowych prowadzonych w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.

Według § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm.) "Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Stwierdzenie zatem choroby zawodowej jest uzależnione od łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: - po pierwsze, musi być to rodzaj choroby, który mieści się w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia, - po drugie, choroba zawodowa została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.

Zgodnie z punktem 4 Wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do powołanego rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, chorobą zawodową jest: "Przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych, aerozoli drażniących - w razie stwierdzenia niewydolności narządu oddechowego".

Ustalając stan faktyczny w sprawie organy związane są zasadami ogólnymi przyjętymi w kodeksie postępowania administracyjnego, a zwłaszcza zasadą ogólną prawdy obiektywnej ustanowiona w art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego, która nakłada na organ obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. W tym celu organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego). Powołane rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych ustanawia tryb pośredni ustalenia wystąpienia przesłanki choroby zawodowej. Ustalenie bowiem tej przesłanki organ dokonuje w oparciu o orzeczenie lekarskie. Tryb ustalenia tej przesłanki jest unormowany w powołanym rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych w ten sposób, że jednostkami właściwymi do rozpoznania chorób zawodowych są poradnie chorób zawodowych, kliniki chorób zawodowych, oddziały chorób zawodowych wchodzących w skład odpowiednich zakładów społecznej służby zdrowia, akademii medycznych lub instytutów naukowo-badawczych (§ 7 ust. 1). Według § 7 ust. 2 powołanego rozporządzenia "W razie gdy pracownik na skutek wystąpienia ostrych objawów choroby zawodowej jest leczony w szpitalu, rozpoznania dokonuje ten zakład". Rozpoznania stanu zdrowia w zakresie wystąpienia choroby zawodowej właściwe jednostki służby zdrowia dokonują na podstawie przeprowadzonego badania pracownika. Właściwe jednostki służby zdrowia zatem dokonują bezpośrednio ustalenia przez przeprowadzenie badania. Wynika to z § 9 ust. 1 powołanego rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, które stanowi o ponownym badaniu. Od tej reguły pozwala odstąpić rozporządzenie w razie gdy ze względu na wystąpienie ostrych objawów choroby zawodowej, pracownik leczony jest w szpitalu.

W sprawie pełnomocnik, powołując się na stan zdrowia strony skarżącej, wnosił o wydanie orzeczenia wyłącznie na podstawie przedstawionej dokumentacji. Zawarte w aktach sprawy orzeczenia lekarskie zostały oparte na dostarczonej przez pełnomocnika dokumentacji lekarskiej. Zarówno orzeczenie lekarskie J. Ośrodka Medycyny Pracy z [...] stwierdza: "brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: przewlekłego nieżytu oskrzeli pochodzenia zawodowego (4)", jak i orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z [...] stwierdza: "W oparciu o przebieg historii choroby z przeważającym prawdopodobieństwem należy przyjąć infekcyjne podłoże rozpoznania u pacjenta przewlekłego spastycznego zapalenia oskrzeli przebiegającego z licznymi zaostrzeniami. Nie bez znaczenia w etiologii choroby mógł mieć również wieloletni nałóg palenia tytoniu. Zaledwie 19 miesięczny okres narażenia na pył w stężeniach przekraczających dopuszczalne normy higieniczne, w myśl obowiązujących kryteriów, nie może być uznany za czynnik sprawczy istniejącej choroby oskrzeli u badanego. Reasumując, brak podstaw do rozpoznania zawodowej etiologii przewlekłego zapalenia oskrzeli u Pana B. P.".

Ten tryb ustalenia choroby zawodowej nie oznacza, że organ jest bezwzględnie związany orzeczeniem jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej. Orzeczenie jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej jest poddane ocenie organu orzekającego (art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego). Obalenie mocy dowodowej może jednak wynikać z przedstawionych w sprawie dowodów, a zatem w sprawie z przedstawionych orzeczeń innych jednostek służby zdrowia i zaświadczeń lekarskich. W aktach sprawy nie ma zaświadczeń lekarskich, które pozwoliłyby na podważenie mocy dowodowej orzeczeń właściwych jednostek służby zdrowia. Prowadzona przez pełnomocnika obrona dotyczy tylko przesłanki warunków pracy. Do stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne jest ustalenie łącznie dwóch przesłanek: rodzaj choroby musi mieścić się w wykazie chorób zawodowych oraz choroba zawodowa musiała zostać spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.

W sprawie zatem nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa, które stanowiłoby podstawę do uwzględnienia skargi. Nie poddanie się bezpośredniemu badaniu przez właściwe jednostki organizacyjne, przy równoczesnym nie przedstawieniu zaświadczeń lekarskich, nie pozwala na uznanie zarzutu naruszenia przepisów prawa w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzekł jak w sentencji.