Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2656/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-08-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 24a ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1629
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: § 35 pkt 1-7, § 37
journal: Dz.U. 2016 poz 1034
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia del. NSA Grzegorz Jankowski Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 551/17 w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych ewidencji gruntów i budynków oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 maja 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 551/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. C. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych ewidencji gruntów i budynków.

Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:

Starosta Przasnyski przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] gmina Czernice Borowe. Podał do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych, a do przeprowadzenia czynności technicznych upoważnił Firmę G. ze Szczecina. Informacja o rozpoczęciu prac została wywieszona na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie Starostwa Powiatowego w Przasnyszu. Projekt operatu opisowo-kartograficznego podlegał na okres 15 dni roboczych wyłożeniu do wglądu dla osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych, które nie posiadają osobowości prawnej w siedzibie Starostwa Powiatowego w Przasnyszu. Informacja o powyższym była wywieszona na tablicy ogłoszeń w siedzibie Starostwa Powiatowego w Przasnyszu i siedzibie Urzędu Gminy Czernice Borowe, a także umieszczona w prasie o zasięgu krajowym "Dziennik Gazeta Prawna". Projekt operatu opisowo-kartograficznego został wyłożony do wglądu zainteresowanych osób w dniach od 3 czerwca do 24 czerwca 2015 r. i każdy, czyjego interesu prawnego dotyczyły dane ujawnione w projekcie operatu opisowo - kartograficznego, mógł w okresie wyłożenia projektu zgłaszać uwagi do tych danych, zaś po terminie rozpatrzenia uwag dane objęte modernizacją stają się danymi ewidencji gruntów i budynków.

W terminie 30 dni od ogłoszenia powyższej informacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego można było zgłaszać zarzuty do tych danych.

Ogłoszenie nastąpiło 2 października 2015 r.

W dniu 5 października 2015 r. M. C. zgłosił zarzuty do danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków, kwestionując prawidłowość pomiarów i zmniejszenie powierzchni działek nr [...], [...] i [...] położonych w obrębie [...], stanowiących jego własność.

Starosta Przasnyski decyzją z [...] sierpnia 2016 r. orzekł o odrzuceniu zgłoszonych zarzutów.

W uzasadnieniu organ wskazał, że ewidencja gruntów i budynków dla obrębu [...] została założona w latach 60-tych ubiegłego wieku, nie odnaleziono jednakże dokumentacji z tego okresu. Z uzupełnionego materiału dowodowego wynika, że w latach 70-tych w trakcie przeprowadzania procesu uregulowania własności gospodarstw rolnych w rejestrze założonym w 1973 r. zostały ujawnione działki nr [...] o pow. [...]ha, nr [...] o pow. [...]ha i nr [...] o pow. [...]ha. Na podstawie aktu własności ziemi z dnia 27 grudnia 1972 r. oraz postanowienia sądowego z dnia 19 czerwca 1967 r. sygn. akt Ns 280/66 o zasiedzeniu, właścicielami m.in. ww. działek stali się A. i J. małż. C. Według postanowienia sądu (sygn. akt Ns 61/2004) o stwierdzeniu nabycia spadku oraz aktu darowizny Rep. A [...] działki te stanowią obecnie własność skarżącego i są objęte KW nr [...]. W operacie technicznym zawierającym wyniki pomiarów do uwłaszczeń nr KERG [...] znajdują się jedynie obliczenia powierzchni działek i ich obraz graficzny kształtu działek (mapa ewidencyjna). Brak jest danych co do przebiegu granic uniemożliwiający określenie ich położenia z dokładnością wymaganą obecnie przepisami prawa (zapisami rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków). W wyniku przeprowadzonej w 2015 r. modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] dla ww. działek zostały ujawnione powierzchnie, tj. dla działki nr [...] - [...]ha, dla działki nr [...] - [...]ha i dla działki nr [...] - [...]ha. W toku modernizacji dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych zostały określone w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic zgodnie z § 37 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Z uwagi na dokładność obliczeń analitycznych w stosunku do metod wcześniejszych przebieg granic ustalony w trakcie modernizacji skutkował zmianami powierzchni działek. W odniesieniu do zmiany obszaru działki nr [...] wskazano na zmianę granicy rzeki Węgierki i dokładność obliczeń analitycznych. W tej sytuacji organ pierwszej instancji ponownie odrzucił zarzuty zgłoszone przez skarżącego.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie.

Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zawiadomieniem z dnia 16 lutego 2015 r. skarżący został zawiadomiony przez wykonawcę prac modernizacyjnych o czynnościach ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] w obrębie [...] gmina Czernice Borowe. W materiale dowodowym znajdują się wyjaśnienia wykonawcy modernizacji, z których wynika, że skarżący uczestniczył w czynnościach ustalenia granic działek nr [...] i [...] oraz [...] i [...]. Właściciel sąsiednich działek nr [...] i [...] nie był obecny przy sporządzaniu protokołu, jednakże granica pomiędzy działkami [...] i [...] została ustalona na podstawie wskazań skarżącego i nie była ona kwestionowana. Z materiału dowodowego wynika także, że w toku modernizacji granice pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] oraz nr [...] i nr [...] zostały przyjęte w oparciu o operat KERG [...] dotyczący ustalenia obszaru gruntów zajętych pod drogę gminną. W aktach sprawy znajduje się podpisany przez skarżącego protokół graniczny z 18 stycznia 2001 r. Opracowanie to zostało wykorzystane do określenia położenia punktów granicznych z wymaganą dokładnością. Natomiast granica pomiędzy działką nr [...] a [...] została ustalona w wyniku postępowania rozgraniczeniowego. W aktach sprawy znajduje się podpisana w dniu 14 października 2015 r. ugoda, co oznacza, że spełnia ona wymogi wynikające z obowiązujących przepisów prawa. Wykonawca modernizacji w piśmie z 14 listopada 2015 r. wskazał, że obszar działki nr [...] uległ zmianie (z pow. [...]ha na [...]ha) w wyniku zmiany przebiegu granic rzeki Węgierki (rzeka przesunęła się w ww. działkę). W toku postępowania odwoławczego zlecono organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowych ustaleń w zakresie wpływu jaki miała zmiana przebiegu rzeki Węgierki na powierzchnię działki nr [...]. Starosta Przasnyski przekazał informację (pismo z 25 listopada 2016 r. nr [...]), że porównując przebieg rzeki Węgierki na obszarze działek nr [...] i [...] na mapie scaleniowej z 1929 r., mapie ewidencyjnej z 1971 r. (operat [...]) i danych ewidencji gruntów i budynków po modernizacji występuje różnica w przebiegu rzeki. Mapa przedwojenna i mapa po modernizacji z 2015 r. obrazują zbliżony kształt cieku wodnego, natomiast mapa, która została wykonana podczas pomiarów do uwłaszczeń w 1971 r. wykazuje różnicę. Powierzchnie przedmiotowych działek nr [...] i [...], które zostały zapisane w dokumentach własności pochodzą z operatu [...]. Operat techniczny z pomiarów do uwłaszczeń nie zawiera danych pomiarowych a jedynie obliczenia powierzchni poszczególnych działek oraz mapę ewidencyjną czyli obraz graficzny kształtu działek. W opracowaniu tym brakuje jednak danych co do przebiegu granic umożliwiających określenie ich położenia z dokładnością wymaganą zapisami rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Również, porównanie powierzchni działek ujawnionych w 1929 r., 1971 r. oraz w 2015 r. wskazało na zbieżność danych zawartych na mapie scaleniowej i dokumentacji z modernizacji. Należało zatem przyjąć, że mapa scaleniowa jest wiarygodnym źródłem danych co do przebiegu rzeki, natomiast dokumentacja z 1971 r. pomimo wykorzystania powierzchni działek do zapisów w dokumentach własności nie daje podstawy do przyjęcia przebiegu granic i w konsekwencji nie może być podstawą do ustalenia powierzchni. Z materiału dowodowego wynika, że w toku modernizacji zostały wyznaczone z wymaganą dokładnością punkty graniczne działek stanowiących własność skarżącego, a następnie na ich podstawie obliczono powierzchnie ewidencyjne.

W ocenie organu odwoławczego należało też mieć na uwadze, że zgodnie z § 60 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków danymi dotyczącymi działki ewidencyjnej są między innymi numeryczny opis granic działki ewidencyjnej (pkt 2) oraz pole powierzchni działki (pkt 3). Z kolei § 62 rozporządzenia stanowi, że pole powierzchni działki jest obliczane z pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich (numeryczny opis granic) i jest określane z precyzją do 0,0001ha. W taki też sposób zostały określone w procesie modernizacji granice i powierzchnie działek nr [...], [...] i [...] będących własnością skarżącego. Z tych względów, zdaniem organu II instancji, nie było podstaw do uznania zarzutów jako zasadnych.

M. C. w skardze zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 8 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę uznał, że organ odwoławczy, po wnikliwie przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym, uzupełnionym w trybie art. 136 k.p.a. dodatkowym postępowaniem dowodowym przeprowadzonym przez organ I instancji (pismo z 25 października 2016 r.) przeprowadził prawidłowy wywód prawny i faktyczny uzasadniający zasadność odrzucenia zgłoszonych przez skarżącego zarzutów do danych ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym przeprowadzonej modernizacji.

Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie jest to wywód, który zasługiwałby na miano wywodu stronniczego, ogólnikowego i opartego jedynie na literalnym przytoczeniu zastosowanych przepisów prawa. Skarżącemu zostało wykazane, z precyzyjnym powołaniem się na poszczególne elementy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że efekt prac modernizacyjnych dotyczący działek nr [...], [...] i [...], nie był dowolny. W toku modernizacji dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych zostały określone w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic oraz przeprowadzeniu analizy dostępnych dokumentów zawierających istotne informacje pomocne w tym przedmiocie, czyli zgodnie z § 37 i § 39 w zw. z § 56 ust. 1 rozporządzenia. Z uwagi na dokładność obliczeń analitycznych w stosunku do metod wcześniejszych przebieg granic ustalony w trakcie modernizacji skutkował zmianami powierzchni działek. Skarżący stosownie do wymogu § 38 ust. 1 rozporządzenia, zawiadomieniem z 16 lutego 2015 r. został poinformowany przez wykonawcę prac modernizacyjnych o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych [...]. Zawiadomienie to – zgodnie z § 38 ust. 3 rozporządzenia - zostało doręczone skarżącemu za pokwitowaniem 27 lutego 2015 r. (w aktach sprawy: zawiadomienie, na którym widnieje podpis skarżącego opatrzony datą 27 lutego 2015 r. oraz Lista pokwitowań).

Ponadto, w ocenie Sądu, przedmiotowe zawiadomienie zawiera wszystkie informacje wymagane treścią § 38 ust. 2 pkt 1 – 3, w tym też, że udział w tych czynnościach leży w interesie podmiotu i że nieusprawiedliwione niewzięcie w nich udziału nie będzie stanowić przeszkody do ich przeprowadzenia. Z protokołu ustalenia granic, które miało miejsce 28 marca 2015 (adnotacja: "operat [...]") oraz wyjaśnień wykonawcy modernizacji z 14 listopada 2015 r. wynika, że skarżący był obecny przy czynnościach ustalenia granic działek, niemniej nie był obecny przy spisywaniu całego protokołu, co jednak wobec wyżej przytoczonego pouczenia skarżącego nie mogło mieć żadnego wpływu na ostateczną ocenę prawidłowości postępowania modernizacyjnego. Powyższej oceny nie może też zmienić tłumaczenie skarżącego związane z nienajlepszym w tym dniu samopoczuciem, o czym informował organ. W efekcie zostało uznane, że w toku modernizacji ewidencji gruntów i budynków zostały wyznaczone z wymaganą dokładnością punkty graniczne działek stanowiących własność skarżącego, a następnie na ich podstawie obliczono powierzchnie ewidencyjne.

Wbrew twierdzeniom skarżącego nastąpiło wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Zgodnie z zasadami ogólnymi, w tym zasadą określoną w art. 7 k.p.a. oraz wskazywaną przez skarżącego zasadą unormowaną w art. 8 k.p.a. i postępowania dowodowego, w szczególności art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., doszło do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i jego rozważenia, w konsekwencji wydania prawidłowych rozstrzygnięć opartych na właściwej podstawie procesowej i podstawach materialnych wraz uzasadnieniem odpowiadającym wymogom określonym w art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a.

Odnosząc się do powołanego przez skarżącego postanowienia Sądu Rejonowego w Ciechanowie II Wydziału Karnego z 30 sierpnia 2002 r. (sygn. akt II Ko 203/02) wskazano, że dotyczyło ono nieuwzględnienia zażalenia na postanowienie Prokuratury Rejonowej w Ciechanowie z 13 czerwca 2002 r. w sprawie 3 Ds. 401/02 o umorzeniu dochodzenia związanego z usunięciem w 2002 r. słupka granicznego między działkami nr [...] a [...]. Z postanowienia tego wynika, że wszystkie czynności związane z pomiarem i umieszczeniem znaków granicznych były prawidłowe i wykonane przez uprawnione osoby. Po drugie wskazano, że pod ugodą zawartą 14 października 2015 r. widnieje własnoręczny podpis skarżącego. Po trzecie do mapy scaleniowej z 1929 r., mapy ewidencyjnej z 1971 r. i danych ewidencyjnych po modernizacji wskazano, że wyraźnie organ odwoławczy podkreślił, że mapa scaleniowa została uznana za wiarygodne źródło danych co do przebiegu rzeki Węgierki i wraz z mapą po modernizacji z 2015 r. obrazują zbliżony kształt cieku wodnego, natomiast mapa wykonana podczas pomiarów do uwłaszczeń w 1971 r. wykazuje różnicę (operat techniczny z pomiarów do uwłaszczeń nie zawiera danych pomiarowych, jedynie obliczenia powierzchni poszczególnych działek i tę mapę, czyli obraz graficzny kształtu działek). Zatem dokumentacja z 1971 r. nie dała podstaw do przyjęcia przebiegu granic i podstawy do ustalenia powierzchni.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. C., zarzucając naruszenie:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 24a ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm.) oraz § 35 pkt 1-7 i § 36 pkt 1-8 oraz § 37 ust. 1-2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r., poz. 1034 ze zm.) polegające na uznaniu, że dokumentacja z 1971 r. pomimo wykorzystania powierzchni działek do zapisów w dokumentach własności nie daje podstawy do przyjęcia przebiegu granic i w konsekwencji nie może być podstawą do ustalenia powierzchni, podczas gdy dokumentacja z 1971 r. i zawarte w niej obliczenia powierzchni poszczególnych działek oraz mapa ewidencyjna stanowiąca obraz graficzny kształtu działek świetle wskazanych wyżej przepisów winna być uznana za wiarygodne i dające podstawę źródło danych do określenia powierzchni w modernizowanej ewidencji gruntów;

2) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez bezzasadne oddalenie skargi, w sytuacji gdy skarga powinna być uwzględniona;

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez naruszenie art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyjaśnienia wpływu zmiany granicy rzeki Węgierki a granicą działki nr [...], co w konsekwencji skutkowało zmniejszeniem jej obszaru, a także braku wyjaśnienia odmowy wiary dokumentacji z 1971 r. pomimo wykorzystania jej do zapisów w dokumentach własności, a także nie ustalenia granic między nieruchomościami na podstawie ostatniego zgodnego stanu posiadania.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi;

2) zwrot poniesionych kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoływanej dalej, jako "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przystąpił do rozpatrzenia jej zarzutów.

Skarga kasacyjna jest niezasadna.

Zarzuty skargi kasacyjnej zarówno te sformułowane w pkt 1 a dotyczące naruszenia prawa materialnego jak i zarzuty zawarte w pkt 2 dotyczące naruszenia przepisów postępowania w rzeczywistości kwestionują ustalenia poczynione w postępowaniu modernizacyjnym, w wyniku którego ustalono, że powierzchnia działek skarżącego wynosi: nr [...] [...]ha, nr [...] [...]ha, a nr [...] [...]ha, a więc powierzchnia ta ustalona została z pominięciem dokumentacji z 1971 r. sporządzonej w związku z postępowaniem uwłaszczeniowym. Mianowicie podczas pomiarów do uwłaszczeń ujawniono w rejestrze założonym w 1973 r. m.in. działki nr [...] o pow. [...]ha, nr [...] o pow. [...]ha i nr [...] o pow. [...]ha. Stąd też skarżący domagał się, aby w postępowaniu modernizacyjnym powierzchnia działek nie uległa zmianie.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty te są niezasadne.

W zarzutach dotyczących naruszenia prawa materialnego wskazano na naruszenie art. 24a ust.1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, przepis ten stanowi, że Starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. To właśnie na tej podstawie prawnej Starosta Przasnyski zarządził i przeprowadził postępowanie modernizacyjne w przedmiotowej sprawie. Niezasadne są również zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj. § 35 pkt 1-7 i § 36 pkt 1-8 oraz § 37 ust. 1-2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków polegającego na uznaniu, że dokumentacja z 1971 r. nie może być podstawą obliczenia powierzchni poszczególnych działek. Powołane przepisy rozporządzenia zawarte w rozdziale 2 dotyczącym zakładania ewidencji gruntów i budynków, na podstawie § 56 ust. 1 zawartym w rozdziale 3 mają odpowiednie zastosowanie przy wykonywaniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Powołany § 35 w pkt 1 do 7 określa co jest źródłem danych ewidencyjnych, zaś § 36 stanowi, że przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej w wskazanych przypadkach określonych w pkt od 1 do 8. Natomiast zgodnie z § 37 ust. 1, jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic. Wskazując na niezasadność powyższych zarzutów należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę na pewne formalne kwestie, mianowicie podnosząc zarzut naruszenia określonych przepisów, które składają się z kilku jednostek redakcyjnych, ustępów, punktów należy precyzyjnie wskazać w jakim zakresie, tj. który punkt przepisu został naruszony, albowiem nie wszystkie mają zastosowanie w danej sprawie. Ponadto zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego zgodnie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. mogą polegać bądź na błędnej wykładni wskazanego przepisu bądź na niewłaściwym jego zastosowaniu, natomiast nie można poprzez zarzuty naruszenia prawa materialnego kwestionować ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie. Nadto należy wskazać, że kwestia przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie, które stały się podstawą prawną rozstrzygnięcia była przedmiotem rozważań przez Sąd I instancji, a z stanowiskiem z tym należy się w pełni zgodzić.

Skarżącemu zostało wykazane, z precyzyjnym powołaniem się na poszczególne elementy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że efekt prac modernizacyjnych dotyczący działek nr [...], [...] i [...], nie był dowolny. Organ wyjaśnił, że operat techniczny z pomiarów do uwłaszczeń nie zawiera danych pomiarowych, a jedynie obliczenia powierzchni poszczególnych działek oraz mapę ewidencyjną czyli obraz graficzny kształtu działek. W dokumentacji tej brakuje danych co do przebiegu granic umożliwiających określenie ich położenia z wymaganą dokładnością, stąd też zgodnie z § 37 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych. Stąd też w toku modernizacji dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych zostały określone w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic oraz przeprowadzeniu analizy dostępnych dokumentów zawierających istotne informacje pomocne w tym przedmiocie, czyli zgodnie z § 37 i § 39 w zw. z § 56 ust. 1 rozporządzenia. Z uwagi na dokładność obliczeń analitycznych w stosunku do metod wcześniejszych przebieg granic ustalony w trakcie modernizacji skutkował zmianami powierzchni działek. Zauważyć należy, że powyższe zarzuty dotyczące naruszenia wskazanych przepisów rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków sformułowane zostały jako zarzuty naruszenia prawa materialnego, zarzuty te są niezasadne, jak również poprzez tak sformułowane zarzuty nie został podważony stan faktyczny ustalony w sprawie.

Odnosząc się zaś do zarzutów zawartych w pkt II ppkt 1 i ppkt 2 a dotyczących naruszenia przepisów postępowania również należy stwierdzić ich niezasadność. W ppkt 1 wskazano na naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi. Powołane przepisy określają uprawnienia orzecznicze sądów administracyjnych i nie mogą stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej, gdyż błąd w postaci uwzględnienia lub oddalenia skargi sąd pierwszej instancji popełnia w fazie wcześniejszej niż etap orzekania, czyli w fazie kontroli zaskarżonego aktu lub czynności poprzedzającej wydanie orzeczenia.

Natomiast w ppkt 2 wskazano na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 7, 8, 9, 11, 77 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia wpływu zmiany granicy rzeki Węgierki a granicą działki nr [...], co w konsekwencji skutkowało zmniejszeniem jej obszaru. Odnosząc się do tego zarzutu stwierdzić należy, że organ II instancji w zaskarżonej decyzji wyjaśnił i odniósł się do powyższej kwestii, mając zaś na uwadze, że postępowanie przed organem II instancji jest postępowaniem merytorycznym, a nie postępowaniem kontrolnym, nie odniesienie się do powyższej kwestii przez organ I instancji nie jest uchybieniem, które uzasadniałoby uwzględnienie skargi kasacyjnej.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pojawia się jeszcze argumentacja, że w wyniku przedmiotowego postępowania w sprawie modernizacji ewidencji gruntów i budynków skarżący został pozbawiony prawa własności części nieruchomości. Co prawda w zarzutach skargi kasacyjnej nie wskazano na takie naruszenia przepisów, niemniej jednak Naczelny Sąd Administracyjny postanowił zwrócić uwagę na podstawowe kwestie uregulowane w ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2018 r., poz. 1916). Jak wynika z brzmienia art. 26 ust. 1 powołanej ustawy, podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane z ewidencji gruntów i budynków. Oznaczenie nieruchomości w księdze wieczystej w dziale I - O dokonuje się przez wpisy, które nie dotyczą stanu prawnego nieruchomości. Prowadzi to do konkluzji, że na przykładzie wpisów dokonywanych w dziale I można odróżnić wpisy w księgach wieczystych dotyczące stanu prawnego nieruchomości, np. własność, ograniczone prawa rzeczowe, hipoteki, oraz wpisy nie związane ze stanem prawnym nieruchomości, np. oznaczenie nieruchomości.

Podział wpisów na wpisy ustalające stan prawny jak też nie ustalające stanu prawnego ma o tyle znaczenie, że w przypadku sprostowania oznaczenia nieruchomości w dziale I czy to w trybie art. 27 ustawy, czy na wniosek - nie jest ono uzgodnieniem między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym w rozumieniu art. 10 ustawy, lecz jedynie zmianą oznaczenia nieruchomości na podstawie art. 27 ustawy, albowiem wpisy w dziale I - O nie są objęte domniemaniem prawdziwości z art. 3 ustawy, jak też nie są chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych. Dlatego też podnoszona argumentacja w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jest niezasadna, albowiem nie znajduje uzasadniania w obowiązującym stanie prawnym.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.