Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SAB/Wr 62/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: *Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 2,  art. 149 par. 1b
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia WSA Anna Siedlecka (spr.) Asesor WSA Wojciech Śnieżyński Protokolant: Kinga Bilska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 lutego 2019 r. sprawy ze skargi D.M. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę S. w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zmiany decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę I. stwierdza, że Starosta S. dopuścił się bezczynności, która nie nosiła cech rażącego naruszenia prawa; II. zobowiązuje Starostę S. do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 21 lutego 2014 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 19 listopada 2013 r. nr 402/2013 w terminie miesiąca od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; III. oddala skargę w pozostałym zakresie; IV. zasądza od Starosty S. na rzecz skarżącej 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia (...) kwietnia 2009 r, nr (...) Starosta S. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1 , art. 34 ust. 4 , art. 36, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku inwestora złożonego w dniu 6 lutego 2009 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla S. i J.O., 57-100 S. P. (...) budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przyłączem kanalizacji sanitarnej i bezodpływowym zbiornikiem na nieczystości płynne o poj. V = 9,0 m3 przyłączem wodociągowym ( w granicach działki) oraz wewnętrzną linią zasilającą nn, przewidzianych do realizacji na działce nr (...) w miejscowości P., gm. S. – kat. obiektu I.

Powyższa decyzja została zmieniona decyzją Starosty S. nr (...) z dnia 7 maja 2009 r. w zakresie zmiany lokalizacji budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr (...) w miejscowości P., gm. S..

Inwestorzy S. i J. O. dnia (...) września 2013 r. wystąpili o zmianę decyzji Starosty S. nr (...) z dnia (...) kwietnia 2009 r. Do wniosku dołączyli 4 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego oraz wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 31 grudnia 2012 r. sygn. akt IC 270/12 wraz ze szkicem przebiegu granicy pomiędzy działkami (...) i (...).

Decyzją z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...) r. Starosta S. zmienił za zgodą strony decyzję Starosty S. nr (...) z dnia (...) kwietnia 2009 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę: budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przyłączem kanalizacji sanitarnej i bezodpływowym zbiornikiem na nieczystości płynne o poj. V = 9,0 m3 przyłączem wodociągowym (w granicach działki) oraz wewnętrzną linią zasilającą nn, przewidzianych do realizacji na działce nr (...) w miejscowości P., gm. S. – kat. Obiektu I, zmienioną następnie decyzją Starosty S. nr (...) z dnia (...) maja 2009 r. Zmiana dotyczy zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie: likwidacji okien w ścianie wschodniej budynku z zastosowaniem luksferów, likwidacja okna dachowego, zmiana kształtu dachu nad wejściem nad tarasem, zmiana kształtu tarasu, zmiana przebiegu wlz. Projekt budowlany zamienny został zatwierdzony, wydane zostało pozwolenie na budowę w tym zakresie.

Pismem z dnia 21 lutego 2014 r. D. M. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie zmiany projektu budowlanego zakończonego decyzją Starosty S. nr (...) z dnia (...) listopada 2013 r..

Postanowieniem z dnia 4 marca 2014 r. Starosta S. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty S. nr (...) z dnia (...) listopada 2013 r. W uzasadnieniu organ wykazał, że D. M. nie przysługuje status strony w postępowaniu o wydanie decyzji pozwolenia na budowę dla Państwa O., a zatem nie może posiadać takiego prawa w postępowaniu o zmianę w/w decyzji pozwolenia na budowę.

Strona na powyższe postanowienie wniosła zażalenie.

Wojewoda D. postanowieniem z dnia (...) czerwca 2014 r. nr (...) uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Postanowieniem z dnia (...) lipca 2014 r. Starosta S. na żądanie D. M.wznowił postępowanie w sprawie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji z dnia (...) listopada 2013 nr (...). Kolejno Starosta S. decyzją z dnia (...) stycznia 2015 nr (...) odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...), wskazując na brak podstaw do uznania D. M. jako strony postępowania oraz że nie występują przesłanki uchylenia decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. Odwołanie od tej decyzji wniosła D. M.. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia (...) marca 2015 r. nr (...) uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Następnie Starosta S. decyzją z dnia (...) maja 2015 r. nr (...) odmówił uchylenia decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...) uznając, że nie narusza ona ustawy Prawo budowlane, a uznanie D. M. za stronę postępowania nie miało wpływu na końcowe rozstrzygnięcie w sprawie. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Wojewodę D. decyzją z dnia (...) września 2015 r. nr (...).

Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 maja 2016 r. sygn. akt II SA/Wr 819/15 uchylił decyzję Wojewody D. z dnia (...) września 2015 r. nr (...) oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty S. z dnia (...) maja 2015 r. nr (...). Prawomocne wyroki WSA o sygn. akt II SA/Wr 819/15 i II SA/Wr 678/15 (dotyczace tej samej inwestycji) wraz z aktami sprawy wpłynęły do Starosty S. w dniu 22 września 2016 r.

Po otrzymaniu (wspólnych w tych postępowaniach) akt sprawy Starosta S. podejmował czynności w sprawie, takie jak:

- w dniu 10.10.2016r. wystosował pismo do stron postępowania z określonym zapytaniem,

- w dniu 24.10.2016 r. inwestorzy S. i J. O. udzielili na ww. pismo odpowiedzi,

- w dniu 3.11.2016 r. Starosta S. wznowił wspólne postępowanie w sprawie wydania decyzji z dnia (...).04.2009 r. om pozwoleniu na budowę, zmienionej decyzją z dnia (...).05.2009r., i zmienionej decyzją z dnia (...).11.2013 r.,

- w dniu 18.11.2016 r. zostało doręczone stronom pismo w sprawie wznowienia postępowania z pouczeniem o treści art. 10 k.p.a.,

- w piśmie z dnia 29.11.2016 r. D. M. ustosunkowała się do pisma inwestorów z dnia 24.10.2016 r.,

- decyzją z dnia (...). 12. 2016 r. Nr (...) Starosta S. odmówił uchylenia decyzji,

- w dniu (...).01.2017 r. D. M. nadała w placówce pocztowej odwołanie od powyższej decyzji,

- 24 stycznia 2017 r. Starosta S. przesłał odwołanie D. M. wraz z aktami sprawy do Wojewody D. – celem rozpoznania.

Decyzją z dnia (...) czerwca 2017 r. Wojewoda D.uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Staroście wskazując, że nie można było prowadzić postępowania wznowieniowego łącznie co do wszystkich trzech decyzji (z dnia (...).04.2009, (...).05.2009 i (...).11.2013).

Decyzja Wojewody D. wpłynęła do Starosty w dniu 13 czerwca 2017 r.

W dniu 27 czerwca 2017 r. Starosta wystąpił do Prokuratury Rejonowej z zapytaniem w sprawie przestawienia znaku granicznego pomiędzy działkami stron niniejszego postępowania.

W dniu 14 lipca 2017 r. Prokuratura udzieliła informacji w tej sprawie.

W dniu 31 lipca 2017 r. Starosta S. wydał dwie decyzje nr (...) i nr (...) we wznowionych postępowaniach co do decyzji z dnia (...) kwietnia 2009 r. ( w oparciu o różne przesłanki wznowieniowe).

W stosunku do obu decyzji D.M. wniosła odwołania i jednocześnie złożyła wnioski o stwierdzenie nieważności tych decyzji (uruchomione zostały zatem 4 postępowania administracyjne, w tym dwa nadzwyczajne).

W dniu 16 czerwca 2017 r. D. M. złozyła skargę do WSA (wpływ do WSA 6.07.2017 r.) na bezczynność Wojewody D. co do nierozpoznania odwołania od decyzji Starosty nr (...) i przewlekłość Starosty S. i Wojewody co do wznowionego postępowania odnośnie decyzji Starosty z dnia (...) kwietnia 2009 r.

Pismem z dnia 24 sierpnia 2017 r. Starosta S. przesłał skargę D. M.wraz z aktami sprawy do WSA.

W dniu 4 października 2017 r. zapadł wyrok WSA w spr. o sygn.akt II SAB/Wr 67/17. Wyrok ten jako prawomocny wraz z aktami sprawy wpłynął do Starosty w dniu 16 lutego 2018 r.

W dniu 19 lutego 2018 r. Starosta przesłał do Wojewody akta sprawy w zw. z odwołaniami D. M. i jednocześnie wnioskami o stwierdzenie nieważności swoich decyzji nr (...) i nr (...).

W dniu 29 maja 2018 r. Wojewoda wydał dwie decyzje nr (...) i nr (...). W dalszym ciągu akta sprawy pozostały u Wojewody w zw. Z potrzebą rozpatrzenia wniosków o stwierdzenie nieważności decyzji.

Dnia 28 czerwca 2018 r. skarżąca w trybie art. 37 k.p.a. wniosła ponaglenie na bezczynność oraz na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę S..

Do dnia wniesienia skargi Wojewoda D. pozostawił ponaglenie bez odpowiedzi. W aktach administracyjnych znajduje się także postanowienie Starosty S. z dnia (...) września 2018 r. o zawieszeniu postępowania w tej sprawie.

Dnia 25 września 2018 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła skarga D. M.(z dnia 26 sierpnia 2018 r.) na bezczynność i przewlekłość Starosty S. w sprawie uchylenia ostatecznej decyzji Starosty S. z dnia (...)listopada 2013 r. nr (...) zmieniającej decyzję Starosty S. z dnia (...) kwietnia 2009 r., o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę J. i S. O. w miejscowości P., polegającą na niezałatwieniu sprawy w terminach wskazanych w art. 35, art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017, poz. 1257) zwanego dalej k.p.a. aż do dnia wniesienia skargi.

Skarżąca zarzuciła Staroście S. naruszenie art. 35 § 1- §3, art. 36 oraz art. 104 k.p.a. polegającą na niezałatwieniu sprawy decyzją pomimo ponad 4 letniego okresu jego trwania, gdy dla sprawy tego typu jako wymagającej postępowania wyjaśniającego art. 35 § 2 k.p.a. przewiduje termin jednego miesiąca, wydawanie decyzji z przekroczeniem terminów, nieinformowanie skarżącej o nowych terminach załatwiania sprawy oraz brak podjęcia jakichkolwiek czynności w sprawie od dnia 6 maja 2016 r. do dnia wniesienia niniejszej skargi tj. przez okres ponad 2 lat, w tym:

a) Brak podjęcia czynności w sprawie pomimo wskazania w decyzji Wojewody z dnia (...) maja 2018 r. , nr (...) ( skierowanej do wiadomości Starosty), że Starosta jest zobowiązany na mocy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Wr 819/15 do ponownego rozpatrzenia wniosku skarżącej o wznowienie postępowania,

b) Brak podjęcia czynności w sprawie po złożeniu w dniu 28 czerwca 2018 r. u Starosty S. przez skarżącą ponaglenia z dnia 26 czerwca 2018 r. oraz niewydanie decyzji załatwiającej sprawę pomimo upływu prawie 2 miesięcy od daty złożenia ponaglenia, a więc przekroczenia prawie dwukrotnego terminu jednego miesiąca dla załatwienia sprawy wynikającego z art. 35 § 1 k.p.a.

c) Niewykonanie bez uzasadnienia faktycznego i prawnego przez okres ponad 2 lat jasno sformułowanych zaleceń dla organu I instancji dotyczącego wykonania czynności i sposobu prowadzenia postępowania administracyjnego zawartych w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 6 maja 2016 r., sygn. akt sprawy SA/Wr 819/15, a w szczególności nie odniósł się do uwag skarżącej dot. Bilansu i terenu i parametrów ogrodzenia,

d) Nieprzestrzeganie terminu załatwienia sprawy wynikającego z art. 35 § 1 - § 3 i nieinformowanie o terminach sprawy stosownie do treści art. 36 k.p.a. w szczególności zaprzestanie po piśmie z dnia 21 sierpnia 2014 r. zawiadamiania skarżącej o terminach załatwienia sprawy stosowanie do treści art. 36 k.p.a.

W odniesieniu do przewlekłego prowadzenia postępowania sądowego skarżąca zarzuciła:

a) Zamierzone przewlekłe prowadzenie postępowania w celu upłynięcia 5 letniego terminu umożliwiającego uchylenie decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...), stosowanie do art. 146 § 1 k.p.a.

b) Bezprawne odmawianie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...). Postanowienie Starosty z dnia (...) marca 2014 r. nr (...) o odmowie wszczęcia postępowania oparto nie na przesłankach wynikających z art. 149 k.p.a. lecz w oparciu o art. 61 a k.p.a., tj. brak wniesienia żądania przez osobę będącą stroną w sprawie. Wznowienia odmówiono, pomimo spełnienia przez D. M. przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zakresie wystąpienia z żądaniem wznowienia postępowania

c) Bezprawne tj. niezgodne z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 3 pkt 20 tejże ustawy odmawianie D. M. prawa strony w sprawie uchylenia ostatecznej decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. , niezgodne z zaleceniami organu administracji II instancji wydanym organowi I instancji zawartymi m.in. w postanowieniu Wojewody D. z dnia (...) czerwca 2014 r. nr (...) rozpatrujące zażalenie D. M. na postanowienie Starosty S. z dnia (...) marca 2014 nr (...) o odmowie wszczęcia postępowania oraz niezgodnie z orzecznictwem sądowym w tym zakresie,

d) Wielomiesięczne przerwy prowadzenia sprawy bezczynności np. w okresie od stycznia 2015 do kwietnia 2015 oraz w okresie od sierpnia 2017 do dnia wniesienia skargi poprzez prowadzenie jednych akt sprawy dla dwóch spraw o wznowienie postępowań, których stroną jest skarżąca tj. o uchylenie decyzji Starosty S. z dnia (...) kwietnia 2009 r. nr (...) r. i o uchylenie decyzji Starosty S. z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...).

e) w celu uzyskania przewlekłości postępowania administracyjnego wydawanie decyzji zaprzeczających ingerencji inwestycją budowlaną inwestorów S. i J. O. na teren działki D. M.,

f) niewłaściwe czynności. Decyzja z dnia (...) stycznia 2015 r. nr (...) została wydana ponad 11 miesięcy po wystąpieniu przez skarżąca z wnioskiem o wznowienie postępowania. Należy podkreślić, że już na etapie złożenia przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania organ I instancji był w posiadaniu dokumentów takich jak decyzja Starosty z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...) oraz z dnia (...) kwietnia 2009 r. nr (...) ze zm. z dnia (...) maja 2009 nr (...) oraz w posiadaniu wyroku Sądu Rejonowego w Strzelinie z dnia 31 grudnia 2012 r. sygn.. akt IC 270/12. W postępowaniu Starosta dokonywał czynności mające na celu przedłużanie postępowania.

Skarżąca wniosła o:

1) zobowiązanie Starosty S. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do wydania decyzji w terminie 7 dni od dnia otrzymania sprawy,

2) zobowiązanie Wojewody D., u którego według wiedzy skarżącej na dzień skierowania skargi znajdują się akta sprawy od sierpnia 2017 r. do przekazania uporządkowanych akt sprawy do Sądu pod rygorem grzywny,

3) stwierdzenie przez Sąd, że Starosta S. dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu z rażącym naruszeniem prawa

4) stwierdzenia przez Sąd, że Starosta S. dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu z rażącym naruszeniem prawa,

5) przyznanie skarżącej od Starosty S. sumy pieniężnej w wysokości połowy wartości dziesięciokrotnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów – stosownie do art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 2017, poz. 1369)

6) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że do wydania przez Starostę S. decyzji z dnia(...) maja 2009 r. nr (...) oraz z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...) projekt zamienny doszło, gdyż organy administracji działały niekompetentnie, bez poszanowania przepisów prawa w tym art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przepisów ustawy Prawo geodezyjne oraz Kodeksy postępowania administracyjnego, a przede wszystkim bez poszanowania prawa własności skarżącej pozbawiając ją bezprawnie i bezzasadnie uczestniczenia w charakterze strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę inwestorom S. i J. O., a także w postępowaniu o zatwierdzenie projektu zamiennego zatwierdzonego decyzją z dnia(...) listopada 2013 r. nr (...).

Skarżąca podkreśla, że Starosta S. pozostaje w bezczynności od dnia 6 maja 2016 r. tj. od dnia wydania wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Do dnia wniesienia skargi sprawa nie została rozstrzygnięta decyzją.

Na przewlekłość postępowania pozostawianie w bezczynności wskazuje fakt, że w sprawie uchylenia decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...). Starosta S. dąży do tego, aby wskutek upływu 5 lat od wydania ostatecznej decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. niemożliwe było jej uchylenie wobec upływu czasu, analogicznie jak stało się to z brakiem możliwości uchylenia decyzji Starosty S. z dnia (...) kwietnia 2009 r. nr (...). Skarżąca podkreśla, że w przedmiotowej sprawie wielokrotnie został przekroczony termin załatwienia sprawy wynikający z art. 35 § 2 k.p.a.

Zdaniem skarżącej brak jest uzasadnienia dla tak przewlekłego prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie, a w szczególności dla okresu ponad 2 letniej bezczynności od maja 2016 r. do dnia wniesienia skargi. W opinii strony niniejsze postępowanie nie wymagało prowadzenia czynności wyjaśniających w sprawie czy to w postaci uzyskania opinii biegłych, przeprowadzenia rozprawy administracyjnej czy też innych czynności dowodowych, które w sposób zasadniczy mogłyby wpływać na długość postępowania.

W odpowiedzi na skargę Starostwo S. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu przedstawiono czynności jakie podejmował organ w tej sprawie. Organ wyjaśnił, że na przedłużenie terminu w rozpatrywanej sprawie miały również wpływ wydane dotychczas wyroki WSA dotyczące przedmiotowej inwestycji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje:

Skarga okazała się częściowo uzasadniona.

W tym miejscu wskazać należy, że Starosta S. prowadzi - w ocenie Sądu prawidłowo - jedne akta administracyjne sprawy, które są wspólne dla wszystkich postępowań wszczętych z wniosków D. M., gdyż dotyczą jednej inwestycji związanej z budową domu jednorodzinnego przez S. i J. O., źródłem których to postępowań jest pierwotna decyzja Starosty S. z dnia (...) kwietnia 2009 r, nr (...) udzielająca pozwolenia na budowę. Podkreślenia wymaga także, że nie jest właściwe aby organ każdorazowo kserował do każdych nowych postępowań akta administracyjne, gdyż nie powinno się tworzyć w sposób nieograniczony kolejnych tych samych dokumentów.

Należy również zaznaczyć, iż w sprawie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr (...) w miejscowości P., gm. S. z wniosków D.M. wszczęto następujące postępowania administracyjne :

1) dwa wznowieniowe (z różnych podstaw prawnych) co do wydanej decyzji z dnia (...) kwietnia 2009 r, nr (...),

2) wznowieniowe co do wydania decyzji z dnia (...) listopada 2013 r. nr (...). , zmieniającej decyzję z dnia (...) kwietnia 2009 r, nr (...),, zmienioną decyzją z dnia (...) maja 2009 r.,

3) dwa nieważnościowe co do decyzji Starosty S. z dnia (...) lipca 2017 r. nr (...) i nr (...)

oraz pięć postępowań sądowoadministracyjnych ze skarg D. M.:

- o sygn.akt : II SA/Wr 678/15, II SA/Wr 819/15, II SAB/Wr 67/17 – wszystkie prawomocnie zakończone,

- o sygn.akt : II SA/Wr 545/18 i II SA/Wr 546/18 – wskazane postępowania przed WSA zawieszono z uwagi na wcześniejsze wszczęcie postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty S. (decyzje nr (...) i nr (...)) obecnie trwa w tych sprawach postępowanie przed GINB w W..

Niewątpliwie wielość tych postępowań ma istotny wpływ na długość załatwiania poszczególnych podań skarżącej, bowiem akta administracyjne "krążą" pomiędzy organami różnych instancji i sądem administracyjnym.

Z taką sytuacją mamy do czynienia także w badanej sprawie.

Zarówno w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak i w doktrynie podkreśla się, że przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy.

W odniesieniu do treści przedmiotowej skargi, Sąd zauważa, że choć postępowanie administracyjne toczy się od 2014 r., to jednak organ podejmował czynności administracyjne, które nie miały charakteru pozornego i wydawał decyzje merytoryczne w zakresie przedmiotu sprawy, uchylane następnie w toku instancyjnej kontroli jak również kontroli sądowej. Tak więc do dnia 13 czerwca 2017 r. (data wpływu do Starostwa decyzji kasacyjnej Wojewody D. z dnia 9 czerwca 2017 r.) Starosta S. nie był bezczynny i nie prowadził postępowania przewlekle. Natomiast po tej dacie Starosta S. nie wydał decyzji w sprawie wniosku skarżącej z dnia 21 lutego 2014 r., co oznacza, że pozostaje w bezczynności. Bezczynność ta nie ma jednak cech rażącego naruszenia prawa, gdyż akta administracyjne sprawy pomiędzy dniem 24 sierpnia 2017 r a dniem 16 lutego 2018 r. pozostawały w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w związku ze skargą D. M. w sprawie o sygn.akt II SAB/Wr 67/17 a następnie w dniu 19 lutego 2018 r. akta zostały przesłane do Wojewody D. w zw. z odwołaniami skarżącej i jej wnioskami o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty nr (...) i nr (...). Obecnie akta znajdują się w WSA przy niniejszej sprawie.

Z uwagi na powyższe Sąd orzekł jak w pkt I i II wyroku.

W pozostałym zakresie Sąd oddalił skargę jako bezzasadną. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca na przestrzeni wielu lat trwającego postępowania administracyjnego składała środki odwoławcze a następnie skargę do WSA w tej sprawie, co niewątpliwie miało wpływ na długość toczącego się postępowania. Ponadto ze względu na wszczęcie także innych postępowań co do tej samej inwestycji akta sprawy były wielokrotnie przesyłane do organu wyższej instancji oraz do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Okresów od przekazania akt innym organom i sądowi do czasu ich zwrotu do Starostwa nie wlicza się, zgodnie z art. 35 § 5 k.p.a. do terminu załatwienia sprawy określonego w § 2 i 3 k.p.a.

Zdaniem Sądu niewątpliwie długi czas prowadzenia tej sprawy, jest konsekwencją postępowań odwoławczych i skarg składanych przez skarżącą związanych z przedmiotową inwestycją.

Przewlekłe prowadzenie postępowania istnieje wówczas, gdy można organowi skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim organizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności, które nie mają wpływu na końcowe jej załatwienie. Pojęcie to obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym. W tej sprawie podstawowym czynnikiem mającym wpływ na długość postępowania były działania samej skarżącej.

Zauważyć należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazano, iż długi czas trwania postępowania nie może być utożsamiany z przewlekłością postępowania (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. II GPP 4/10, Lex nr 742774).

Choć niezaprzeczalnie postępowanie w niniejszej sprawie trwa bardzo długo, a w odczuciu skarżącej jest to równoznaczne z przewlekłością postępowania, to jednak zdeterminowane to było działaniami skarżącej, wynikającymi z korzystania przez nią z wszystkich przysługujących jej środków prawnych zmierzających do wzruszenia lub wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji jak i decyzji ją zmieniających a także zapadłych w postępowaniu wznowieniowym. Wszczynanie opisanych procedur prawnych przez stronę, która zainicjowała liczne postępowania przed organem architektoniczno-budowlanym, nie może być w konsekwencji uznane za zawinione działanie organu, w takim stopniu że koniecznym jest stwierdzenie przewlekłości postępowania, które jest środkiem ochrony podmiotu zainteresowanego szybkim zakończeniem sprawy.

Z pewnością działania organu mogły być bardziej efektywne, niewątpliwie jednak skarżąca przyczyniła się w zdecydowanej mierze do powstania długotrwałości tego postępowania - skarżąc odmowne rozstrzygnięcia organu w tym zakresie i wnosząc skargi na bezczynność i przewlekłości postępowań. W tym kontekście skarżąca nie może obecnie powoływać się na konieczność ochrony swojego interesu, przy czym tym razem, choć już po wniesieniu skargi, organ I instancji zawiesił postępowanie "do czasu zajęcia stanowiska przez sąd" (postanowienie z dnia 24 września 2018 r.). Okoliczności powyższe obrazują w sposób bezsprzeczny akta niniejszej sprawy. Analizując w tym okresie terminowość i przerwy pomiędzy poszczególnymi czynnościami brak jest podstaw do przyjęcia, że postępowanie organu było opieszałe, a przerwy pomiędzy czynnościami zbyt długie i nieusprawiedliwione.

W świetle powyższych okoliczności faktycznych, wbrew zarzutom skargi, w działaniach organu pierwszej instancji w prowadzonym ponownie postępowaniu, nie można dopatrzyć się przewlekłości (pkt II sentencji wyroku).

W konsekwencji Sąd – na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. - uznał także, że nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie sumy pieniężnej (pkt III sentencji wyroku). Suma pieniężna przyznawana na rzecz strony skarżącej ma bowiem charakter kompensacyjny. Z treści powołanego przepisu wyraźnie wynika, że ustawodawca sądowi pozostawił ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zdyscyplinowania organu, który dopuszcza się bezczynności, a także czy wskazują na konieczność zrekompensowania tego faktu skarżącej. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie ma charakter fakultatywny i jest zależne wyłącznie od uznania Sądu i może być podjęte jedynie w przypadku uwzględnienia skargi w całości. Przyjmuje się bowiem, że dodatkowa sankcja w postaci przyznania na rzecz skarżącego sumy pieniężnej może być stosowana w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, to jest wówczas, gdy brak jest okoliczności, które ten stan rzeczy mogłyby tłumaczyć, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi. Taka sytuacja w ocenie Sądu nie występuje w rozpoznawanej sprawie. W tej części skarga nie podlega uwzględnieniu, o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 2 i art. 149 § 1b p.p.s.a. (pkt III sentencji).

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy.