Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 276/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt VI SA/Wa 276/04      W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Andrzej Siwek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na w W. z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Protokołem zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] września 2003 r. dokonano pomiaru nacisków osi pojazdu o nr rejestracyjnym [...] marki MAN 32.364 użytkowanego przez P. w W., zwane dalej "skarżącym". Kontrola miała miejsce w W. przy Al. [...] ma odcinku leżącym w ciągu drogi krajowej Nr 7, a przeprowadził ją pracownik Zarządu dróg Miejskich w W. W świetle dokonanych pomiarów ustalono przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogę w odniesieniu do trzeciej i czwarte osi, odpowiednio o 3,80 kN i 12,30 kN.

Kierujący pojazdem nie zgłosił żadnych uwag do ustaleń lub czynności kontrolnych i podpisał protokół.

Ponadto, według ustaleń protokołu, kierowca został poinformowany o technice najeżdżania pojazdu na wagi i zjeżdżania z nich, miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji, udostępniono mu do wglądu protokół pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia pojazdów oraz zapoznał się z treścią protokołu i otrzymał jego kopię. Zaznaczono, iż ważenia dokonano z wyłączonym mieszaczem.

Pismem z dnia 26 września 2003r. Zarząd Dróg Miejskich w W. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie obciążenia karą pieniężną w kwocie 4.920 zł. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia z przekroczonymi naciskami na osie.

Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2003r. Zarząd Dróg Miejskich w W., działając na podstawie art. 19 ust. 5 i art. 13 ust. 2a i 2b oraz tabeli ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( Dz. U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zmianami) i § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ( Dz. U. Nr 32, poz. 262 ) i z upoważnienia Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2003r. obciążył skarżącego kara pieniężną w wysokości 4.920zł. W uzasadnieniu podano, iż opłatę wymierzono za stwierdzone przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu tj. przekroczenie dopuszczalnego nacisku na osie pojazdu. Jak wskazują wyliczenia pobrana została zbyt duża ilość ładunku, bowiem gdyby nie zastosowana tolerancja pomiaru, masa pojazdu z ładunkiem wynosiłaby 33,16 t. i przekroczyłaby dopuszczalną masę całkowitą pojazdu 4 osiowego 32,0t.

W złożonym przez skarżącego odwołaniu wniesiono o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Podniesiono, że pojazd przewoził dopuszczalną normatywnie ilość ładunku, a masa całkowita pojazdu nie została przekroczona, stą wyrażone w konkluzji decyzji zaskarżonej stanowisko jakoby przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie nastąpiło wskutek nadmiernej ilości ładunku jest niezgodne z prawdą. Przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie przy zachowaniu normatywnej ładowności pojazdu i braku przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej nie może skutkować negatywnymi konsekwencjami dla przewoźnika, który nie ma zresztą możliwości zbadania nacisku na osie. Jest sprzeczne z Konstytucją karanie z niedochowanie wymogów wprowadzonych przez przepisy, których przewoźnik nie jest w stanie spełnić.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Podkreślono, że w rozpatrywanej sprawie bezsporny jest fakt braku zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz to, iż przeprowadzona kontrola, z której sporządzono protokół wykazała przekroczenia dopuszczalnych nacisków na dwie osie pojazd, a protokół został podpisany przez kierowcę. Okoliczności te stanowiły podstawę do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 4.920zł. Kolegium przywołało przepisy pozwalające w sposób precyzyjny ustalić wysokość kary i ustosunkowując się do zarzutów skarżącego podało, iż zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz ich niezbędnego wyposażenia określono dopuszczalną masę całkowita pojazdów wymienionych w tym przepisie, a w § 5 określono granice nacisku osi pojedynczych i składowych, które nie mogą być przekroczone. W razie stwierdzenia przekroczenia, przejazd takim pojazdem jest dozwolony tylko po uzyskaniu zezwolenia, a w przypadku stwierdzenia że pojazd porusza się bez niego nakłada się karę pieniężną. Powołano rez przepis art. 61 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. nr 98, poz. 602 ze zmianami ), z którego wynika iż przewoźnik nie może uwolnić się od odpowiedzialności za przewożony ładunek i jego rozkład. W szczególności odpowiedzialny jest za to, aby ładunek umieszczony na pojeździe nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę.

Powyższą decyzję zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego P. domagając się jej uchylenia jako naruszającej art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Podniósł, że wydane decyzje naruszają prawo, ponieważ nakładają na skarżącego opłaty represyjne z tytułu przekroczenia nacisku na osie, którego przewoźnik nie jest w stanie sprawdzić. Masa całkowita pojazdu była

dopuszczalna i nie naruszała dopuszczalnych norm, a skarżący nie miał wpływu na rozmieszczenie betonu z uwagi na specyfikę pojazdu. Sprawdzanie nacisku na osie przy nieprzekroczonej dopuszczalnej ładowności pojazdu należy uznać za nieważne.

W złożonej odpowiedzi na skargę SKO w W. uznając, iż decyzje znajdują oparcie w obowiązujących przepisach, a stan faktyczny nie jest sporny, wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 12690 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wchodzi więc tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Innymi słowy, sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Analizując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powołanych wyżej kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż w zaskarżonej decyzji nie można się dopatrzyć naruszenia prawa.

Jak stanowi art. 61 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zmianami ) ładunek w pojeździe nie może przekraczać dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności, a umieszcza się go w sposób nie powodujący przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Cytowany artykuł dopuszcza w ust. 11 przejazd pojazdem, którego masa, naciski osi lub wymiary z ładunkiem czy bez niego są większe od dopuszczalnych, po uzyskaniu zezwolenia, które wydaje właściwy organ na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 marca 1998r. w sprawie warunków i trybu wydawania zezwoleń na przejazdy pojazdów nienormatywnych ( Dz. U. Nr 40, poz. 232 ze zmianami ). W rozpatrywanej sprawie nastąpiło przekroczenie dopuszczalnych norm nacisków na dwie osie pojazdu, a skarżący zezwolenia nie posiadał. Przekroczenie to dokumentuje protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] września 2003r. a jego ustaleń nie neguje skarżący. Niekwestionowane przez osobę

uczestniczącą w kontroli, a następnie przez skarżącego, ustalenia protokołu należy uznać więc za wiarygodne i zgodne ze stanem faktycznym. Nie może mieć znaczenia w sprawie argument, że pojazd nie przekroczył dopuszczalnej masy całkowitej, bowiem przepis art. 61 ust. 11 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest tak sformułowany, że przekroczenie dopuszczalnych norm w zakresie choćby jednej z wymienionych w nim danych, a więc albo masy całkowitej, albo nacisków osi, albo wymiarów pojazdu powoduje konieczność uzyskania na przejazd takim pojazdem zezwolenia, a jego brak skutkuje, na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( Dz. U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zmianami ) tj. art. 13 ust. 2a i 2b tej ustawy, koniecznością nałożenia kary pieniężnej. Wysokość tych kar określona została w załączniku do ustawy o drogach publicznych.

Skarżący nie kwestionował jednak prawidłowości wyliczenia kary, a ograniczył się w swych zarzutach do stwierdzenia że nie można karać za przekroczenie nacisków na oś, jeżeli masa całkowita pojazdu nie jest przekroczona. Nie można podzielić takiego przekonania skarżącego. Wszystkie przywołane wyżej przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym i ustawy o drogach publicznych i przepisów wykonawczych do nich, służyć mają celowi jakim jest zachowanie dróg w najlepszym stanie i niedopuszczanie do ich niszczenia. Niewątpliwie, zarówno przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, jak też przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu nie służą kondycji dróg i dlatego uznane zostały przez ustawodawcę jako te, które występujące łącznie czy niezależnie od siebie, powodują uznanie pojazdu za nienormatywny i skutkują obowiązkiem właściwego organu administracji nałożenia kary pieniężnej za poruszanie się takim pojazdem bez zezwolenia. Nie jest wykluczone, że pojazd będzie miał przekroczone dopuszczalne naciski na osie, a zachowaną normę w zakresie masy całkowitej. Przewoźnik pojazdu specjalistycznego, jakim jest betoniarka, obowiązany jest wiedzieć przy jakiej maksymalnej masie ładunku nie dojdzie do przekroczenia dopuszczalnych nacisków na osie pojazdu. Wiedza taka pozwoli mu na uniknięcie w przyszłości ryzyka przejazdu pojazdem nienormatywnym, tym bardziej że jak sam skarżący zauważa, brak jest możliwości określonego rozmieszczenia towaru w pojeździe przewożącym beton.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego o niekonstytucyjności przepisów umożliwiających karanie za niedochowanie obowiązków, którym nie można podołać, należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest również władny orzekać w tym przedmiocie, nie podziela jednak przekonania skarżącego co do tej kwestii.

Reasumując, zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Skoro zatem w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności protokołu zatrzymania i kontroli pojazdu, miał miejsce przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, zasadnie skarżący został obciążony karą pieniężną. W związku z tym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ), Sąd skargę oddalił.