Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 695/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6369 Inne o symbolu podstawowym 636
6393 Skargi na uchwały sejmiku województwa, zawierającej przepisy prawa miejscowego w przedmiocie ... (art. 90 i 91 ustawy o
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono wydanie  uchwały z naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 3e pkt 2 i 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1983
law: Ustawa z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej
article: art. 18 .3a
journal: Dz.U. 2019 poz 1040
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - t.j.
article: art. 8 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 2, 7
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2020 r. sprawy ze skargi K. S. na uchwałę Zarządu Województwa P. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie powołania dyrektora O. w B. stwierdza wydanie zaskarżonej uchwały z naruszeniem prawa


UZASADNIENIE

Zaskarżoną przez K. S. (dalej: skarżący) uchwałą z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Zarząd Województwa P. powołał E. I. na stanowisko dyrektora O. w B. (dalej: OiFP). Uchwała została podjęta po przeprowadzeniu konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora tej instytucji.

Procedura konkursowa została przeprowadzona w następujący sposób.

Uchwałą z [...] maja 2019 r. nr [...] Zarząd Województwa P. podał do publicznej wiadomości pracownikom instytucji kultury informację o zamiarze ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP. W podstawie prawnej uchwały wskazał art. 41 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 512 ze zm.; dalej u.s.w.), art. 16 ust. 3d ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1983 ze zm., dalej: u.o.p.d.k.) oraz § 3 ust. 2 w związku z § 13 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 12 kwietnia 2019 r. w sprawie konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury (Dz. U. poz. 724; dalej rozporządzenie MKiDN).

Uchwałą z [...] maja 2019 r. nr [...] Zarząd Województwa P. ogłosił konkurs na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP. W podstawie prawnej uchwały wskazał art. 41 ust. 2 pkt 6 u.s.w., art. 16 ust. 2 i 3e u.o.p.d.k. oraz § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MKiDN. Uzasadniając uchwałę organ wskazał, że kadencja ówczesnego dyrektora OiFP kończy się 31 sierpnia 2019 r., zaś Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie wyraził zgody na ponowne powołanie na to stanowisko dotychczasowego dyrektora bez przeprowadzenia konkursu.

Załącznikiem do uchwały z [...] maja 2019 r. było ogłoszenie o konkursie. W punktach II i III ogłoszenia wskazano:

- punkt II - "Kwalifikacje wymagane od kandydata na stanowisko O.", tj. 1. Wykształcenie wyższe magisterskie: preferowane o profilu artystycznym. 2. Co najmniej 10-letni udokumentowany staż pracy, w tym 3-letni w podmiotach działających w sferze kultury. 3. Co najmniej 3-letnie doświadczenie na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowane w ramach stosunku pracy. 4. Niekaralność prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe. 5. Korzystanie z pełni praw publicznych i posiadanie pełnej zdolności do czynności prawnych. 6. Stan zdrowia pozwalający na pracę na stanowisku kierowniczym;

- punkt III – "Umiejętności i kompetencje, jakie powinien posiadać kandydat na stanowisko dyrektora instytucji kultury", tj. 1. Doświadczenie w opracowywaniu i realizacji projektów kulturalnych. 2. Doświadczenie w pozyskiwaniu środków finansowych na realizację projektów kulturalnych. 3. Znajomość języka angielskiego w stopniu pozwalającym na prowadzenie kontaktów służbowych w sferze działalności instytucji. 4. Umiejętności organizatorsko-menadżerskie. 5. Znajomość przepisów prawa dotyczących funkcjonowania instytucji kultury, zwłaszcza artystycznych, a także zasad gospodarowania finansami publicznymi obowiązujących w tych instytucjach.

W pozostałych punktach ogłoszenia określono: zakres zadań jakie ma realizować dyrektor OiFP (punkt IV), wykaz dokumentów wymaganych od osób przystępujących do konkursu (punkt V), sposób udostępniania informacji o OiFP (punkt VI), miejsce i termin składania ofert (punktu VII), termin rozpatrzenia złożonych ofert (punkt VIII), pozostałe informacje (punkt IX). W punkcie X wskazano uzasadnienie skrócenia terminu podania informacji do publicznej wiadomości.

Uchwałą z [...] czerwca 2019 r. nr [...] Zarząd Województwa ustalił regulamin pracy Komisji konkursowej powołanej w celu przeprowadzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP, stanowiący załącznik do uchwały.

Uchwałą z [...] lipca 2019 r. nr [...], Zarząd Województwa powołał Komisję konkursową. Załącznikiem do uchwały jest harmonogram pracy Komisji.

W dniu [...] lipca 2019 r. Komisja konkursowa dokonała sprawdzenia ofert pod względem kompletności i spełnienia wymogów formalnych. Z protokołu nr [...] z tego posiedzenia Komisji wynika, że pisemne zgłoszenia do konkursu złożyło siedem osób, w tym skarżący, którego oferta została odrzucona z uwagi nieudokumentowanie 10-letniego stażu pracy i 3-letniego stażu pracy na stanowisku kierowniczym.

Uchwałą nr [...] z [...] lipca 2019 r. Komisja konkursowa sporządziła listę pięciu uczestników konkursu spełniających warunki określone w ogłoszeniu o konkursie, w tym odrzuciła ofertę skarżącego z uwagi na brak udokumentowanego 3-letniego stażu pracy na stanowisku kierowniczym. Pięciu kandydatów spełniło kryteria formalne wynikające z ogłoszenia o konkursie, w związku z czym zostali oni dopuszczeni do drugiego etapu konkursu, wyznaczonego na [...] sierpnia 2019 r.

O odrzuceniu kandydatury Komisja konkursowa poinformowała skarżącego w wiadomości przesłanej pocztą elektroniczną [...] lipca 2019 r.

W piśmie z [...] lipca 2019 r. zatytułowanym "Odwołanie" skarżący zakwestionował decyzję Komisji konkursowej o odrzuceniu jego oferty. Wniósł o uznanie jego doświadczenia w kierowaniu stowarzyszeniami artystycznymi za doświadczenie kierownicze i dopuszczenie do kolejnego etapu konkursu. Pismo to uzupełnił kolejnymi – datowanymi na [...] lipca 2019 r. W dniach [...] lipca – [...] sierpnia 2019 r. miała miejsce wymiana pism między wnioskodawcą a Marszałkiem Województwa P., który podtrzymał stanowisko zawarte w uchwale Komisji konkursowej z [...] lipca 2019 r. nr [...]

Uchwałą z [...] lipca 2019 r. nr [...] Zarząd Województwa zmienił brzmienie harmonogramu pracy Komisji konkursowej.

Z protokołu nr [...] posiedzenia Komisji konkursowej z [...] sierpnia 2019 r. wynika, że w tym dniu odbył się II etap postępowania konkursowego obejmujący przesłuchanie kandydatów dopuszczonych do tego etapu oraz przedstawienie przez nich koncepcji zarządzania i programu działania OiFP. Następnie w głosowaniu jawnym bezwzględną większością głosów członków Komisji konkursowej wyłoniono kandydaturę E. I. Uchwałą z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Komisja konkursowa rozstrzygnęła konkurs na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP i wyłoniła na to stanowisko E. I.

W dniu [...] sierpnia 2019 r. Zarząd Województwa P. podjął dwie uchwały:

- nr [...], w której postanowiono zawrzeć z E. I. umowę określającą program i warunki organizacyjno-finansowe działalności OiFP, której wzór stanowi załącznik do uchwały. Jako podstawę prawną uchwały wskazano art. 41 ust. 2 pkt 6 u.s.w. oraz art. 15 ust. 5 u.o.p.d.k.;

- nr [...], w której powołano E. I. na stanowisko Dyrektora OiFP na okres czterech sezonów artystycznych, tj. od 1 września 2019 r. do 31 sierpnia 2023 r. Jako podstawę prawną tej uchwały wskazano art. 41 ust. 2 pkt 6 u.s.w., art. 15 ust. 1 u.o.p.d.k. i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1252).

Skargę do sądu administracyjnego na uchwałę Zarządu Województwa z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] złożył K. S. Wniósł o jej uchylenie i uchylenie postanowień poprzedzającego ją konkursu. Wskazał na nieprawidłowości, które jego zdaniem polegały na:

– odrzuceniu przez Komisję konkursową jego kandydatury przy powołaniu się na niespełnianie kryteriów formalnych zawartych w ogłoszeniu o konkursie, w sytuacji przedstawienia przez niego dokumentów potwierdzających wymagany staż pracy na stanowiskach kierowniczych;

– nierozpatrzeniu odwołań na decyzję Komisji konkursowej przez Komisję, a jedynie przez Biuro Kultury Urzędu Marszałkowskiego Województwa P.;

– odrzuceniu jego odwołań, w których zarzucał dyskryminację, wskazywał na obowiązujące orzecznictwo. Zwrócił uwagę, że w innych konkursach dotyczących instytucji kultury, organizowanych przez Zarząd Województwa P., organ uznawał dokumenty z KRS potwierdzające kierowanie fundacjami lub stowarzyszeniami za wystarczające potwierdzenie posiadania doświadczenia na stanowiskach kierowniczych;

– niedopuszczeniu do etapu przesłuchań kandydatów mimo przekazania opinii prawnej podkreślającej prawidłowość udokumentowania przez skarżącego doświadczenia zawodowego i uniemożliwieniu skonfrontowania jego programu dla OiFP z propozycjami innych kandydatów, a przez to uniemożliwienie potencjalnej wygranej w konkursie.

Skarżący wskazał, że w celu potwierdzenia posiadanego 3-letniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowanego w ramach stosunku pracy, przedłożył odpisy z KRS Stowarzyszenia A. oraz Stowarzyszenia A. Oddział B., a także zaświadczenia z Sekcji Polskiej Międzynarodowego Stowarzyszenia K. oraz zagranicznej centrali Międzynarodowego Stowarzyszenia K.. Potwierdzają one jego doświadczenie w tego rodzaju podmiotach, także na stanowisku kierowniczym. Dodał, że ani u.o.p.d.k., ani rozporządzenie MKiDN nie sprzeciwiają się udokumentowaniu kwalifikacji w sposób inny aniżeli przez przedłożenie świadectw pracy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie kwestionując legitymację skargową skarżącego. Nadto wyjaśnił, że art. 16 ust. 2 i 3e u.o.p.d.k. nie określa kryteriów, jakie powinien spełniać kandydat na dyrektora instytucji kultury. Nie ma tym samym określonych wymogów co do kwalifikacji czy doświadczenia zawodowego, jak i sposobu ich udokumentowania. Przepisy prawa cedują uprawnienie do ich określenia na organizatora danej instytucji kultury, w której ogłaszany jest konkurs na stanowisko dyrektora. W niniejszej sprawie Zarząd Województwa, celem zapewnienia profesjonalnego wykonywania zadań na stanowisku dyrektora OiFP - instytucji o szczególnym charakterze i znaczeniu dla kultury województwa, wymagał od kandydata legitymowania się m.in. co najmniej 10-letnim udokumentowanym stażem pracy, w tym 3-letnim w podmiotach działających w sferze kultury oraz co najmniej 3-letnim doświadczeniem na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowanym w ramach stosunku pracy dokumentem potwierdzającym staż pracy i doświadczenie, tj. świadectwem pracy lub zaświadczeniem pracodawcy. Wymagania te zostały określone uchwałą z dnia [...] maja 2019 r. w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP. Skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających wymagany staż pracy, w tym na stanowiskach kierowniczych w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowany w ramach stosunku pracy. Komisja konkursowa na posiedzeniu [...] lipca 2019 r. ustaliła, że staż pracy skarżącego udokumentowany w ramach stosunku pracy na stanowisku kierowniczym wynosi 2 lata 7 miesięcy i 16 dni, zaś ogólny staż pracy w ramach stosunku pracy wynosi 8 lat 6 miesięcy i 4 dni. Organ wskazał, iż przepisy prawa nie przewidują procedury wnoszenia odwołania od decyzji komisji konkursowej.

W piśmie procesowym z 27 listopada 2019 r., pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu, sprecyzował przedmiot skargi (uchwała z [...] sierpnia 2019 r. nr [...]) oraz sformułował stanowisko odnośnie odpowiedzi na skargę. Wskazał, że skarżący jako uczestnik konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP posiada interes prawny w zaskarżeniu rozstrzygnięcia kończącego konkurs, bowiem w toku postępowania nie mógł odwołać się od żadnej decyzji Komisji konkursowej. Tymczasem zaskarżona uchwała narusza art. 32 Konstytucji RP, art. 16 u.p.d.k. i art. 183 Kodeksu pracy. Wskazał, że na etapie postępowania konkursowego nie pojawiły się zastrzeżenia co do braku spełnienia przez skarżącego wymogu posiadania 10-letniego stażu pracy i podnoszone w tym zakresie argumenty są formą obrony organu. Dodał, że wymóg ten nie został obostrzony wykazaniem nabycia powyższego doświadczenia w ramach stosunku pracy, tak jak to zostało sformułowane względem wymogu posiadania 3-letniego doświadczenia w pracy na stanowiskach kierowniczych w podmiotach działających w sferze kultury, które ma charakter dyskryminujący. Zwłaszcza że wymóg doświadczenia zdobytego w ramach stosunku pracy jest szczególnie nieuzasadniony w sferze artystycznej i sferze kultury, która ze swej natury nie daje się zamknąć w tradycyjne ramy zatrudnienia. Nie istnieją obiektywne przesłanki, aby staż pracy nabyty w ramach innej formy zatrudnienia uznać za mniej wartościowy, tym bardziej że skarżący legitymował się pond dwudziestoma rekomendacjami potwierdzającymi jego doświadczenie, umiejętności oraz rzetelność.

Na rozprawie w dniu 28 listopada 2019 r. pełnomocnik organu złożył do akt niepodpisany wydruk pisma podsekretarza stanu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] lipca 2019 r., w którego treści wskazano, że określenie umiejętności i kompetencji posiadanych przez kandydatów na stanowisko dyrektora instytucji kultury, w tym określenie sposobu potwierdzenia posiadanego doświadczenia na stanowisku kierowniczym, jest uprawnieniem organizatora instytucji kultury ogłaszającego konkurs.

W piśmie z 4 grudnia 2019 r. pełnomocnik skarżącego powtórzył argumentację o dyskryminującym charakterze wymagań postawionych kandydatom na dyrektora OiFP.

Wyrokiem z 12 grudnia 2019 r. w sprawie II SA/Bk 704/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę K. S. na uchwałę Zarządu Województwa P. z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] wydaną w przedmiocie powołania dyrektora OiFP – przesądzając pozytywnie istnienie interesu prawnego skarżącego w sprawie. Sposób przeprowadzenia postępowania konkursowego WSA ocenił jako prawidłowy. Wskazał, że wszystkie instytucje, urzędy oraz stowarzyszenia, w których skarżący był zatrudniony, i z którymi współpracował lub pełnił funkcje zarządcze, są podmiotami działającymi w sferze kultury. Łączny staż pracy skarżącego, udokumentowany (na dzień złożenia oferty tj. na [...] lipca 2019 r.) w ramach stosunku pracy oraz umów cywilnoprawnych wynosi 10 lat, 2 miesiące i 23 dni. Nieprawidłowo zatem Komisja konkursowa oceniła, że skarżący nie spełnia wymogu 10-letniego stażu pracy, w tym 3-letniego w sferze kultury. Nie miało to jednak, zdaniem WSA, wpływu na prawidłowość odrzucenia oferty skarżącego. Odrzucenie nastąpiło wyłącznie z uwagi na brak wykazania co najmniej 3-letniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowanego w ramach stosunku pracy. Skarżący udokumentował w powyżej wymagany sposób staż pracy na stanowisku kierowniczym w okresie 1 roku 8 miesięcy i 12 dni.

WSA stwierdził, że ani przepisy u.o.p.d.k., ani rozporządzenia MKiDN nie precyzują kryteriów, w tym wymagań zawodowych, jakie powinien spełniać kandydat na stanowisko dyrektora instytucji kultury, zatem wyłącznie uprawniony do ich określenia był organizator konkursu - przy uwzględnieniu formy organizacyjno-prawnej, zakresu działalności oraz aktualnej sytuacji OiFP. Sąd ocenił za wystarczające wskazanie przez organ w piśmie z [...] sierpnia 2019 r. kierowanym do skarżącego, że wymóg powyższy został sformułowany w celu zapewnienia profesjonalnego wykonywania zadań na stanowisku dyrektora OiFP, która jest instytucją o szczególnym charakterze i znaczeniu dla kultury województwa P.. Natomiast przede wszystkim formą nawiązania stosunku pracy na stanowisku dyrektora OiFP, tj. na podstawie powołania oraz wynikającą z niego podległością służbową sąd pierwszej instancji uzasadnił legalność sformułowania wymogu formalnego udokumentowania, w ramach stosunku pracy, 3-letniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury. W konsekwencji ocenił, że ani wykonywania określonych czynności zarobkowych na podstawie umów cywilnoprawnych, ani pełnienia funkcji w kolegialnych organach zarządczych stowarzyszeń nie można zrównać z kierowaniem instytucją kultury w ramach stosunku pracy, obwarowanym szeregiem gwarancji i obowiązków pracowniczych. Wymóg ten sąd ocenił jako niemający charakteru dyskryminującego czy dowolnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł K. S..

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie w całości.

Wyrokiem z 15 września 2020 r. w sprawie II OSK 1239/20 Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok oraz przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania. Przede wszystkim sąd kasacyjny ocenił jako dyskryminujące i nieobiektywne ustanowienie w postępowaniu konkursowym jako jednego z wymogów - obowiązku udokumentowania wyłącznie w ramach stosunku pracy 3-letniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury. Zdaniem NSA, nie uprawniają do tego regulacje art. 15-16 u.o.d.p.k. oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy. Choć przenoszą one na organizatora instytucji kultury uprawnienie do określenia kryteriów, w tym wymagań zawodowych, które powinien spełniać kandydat na stanowisko dyrektora samorządowej instytucji kultury, to jednak nie mogą mieć charakteru dyskryminującego. Powinny uwzględniać specyfikę organizacyjno-prawną, zakres działalności oraz szczególne potrzeby OiFP, ale dokumentowanie stażu zawodowego oraz związanych z nim kwalifikacji nie może zostać oparte wyłącznie na świadectwach pracy i zaświadczeniach z aktualnego miejsca pracy (NSA wskazał na wyrok w sprawie II OSK 2429/13). Zdaniem NSA, stanowisko to dotyczy w równym stopniu wymagania stażu pracy w podmiotach działających w sferze kultury, jak i stażu na stanowisku kierowniczym w tego rodzaju podmiotach. Usprawiedliwieniem dla rozróżnienia wprowadzonego w punktach II i III ogłoszenia o konkursie nie może być, w ocenie sądu kasacyjnego, charakter powołania jako formy nawiązania stosunku pracy z dyrektorem instytucji kultury, jak również nie wynika to rozróżnienie z Kodeksu pracy. Trudno przyjąć, na podstawie wyłącznie formy dotychczasowego zatrudnienia kandydata na stanowisku kierowniczym w instytucji kultury, że osoba zatrudniona dotychczas na podstawie umowy o pracę ma większe doświadczenie w zakresie współpracy z innymi podmiotami, zdolności organizacyjne, umiejętności w zakresie zarządzania, niż kandydaci zatrudnieni na podstawie innych form wypełniania obowiązków pracowniczych. Tego rodzaju argumentacja wykluczałaby z konkursu kandydatów zatrudnionych na podstawie powołania w jednej instytucji kultury, gdyby chcieli oni podjąć zatrudnienie w innej tego samego rodzaju instytucji. NSA argumentował, że okoliczność braku wskazania przez prawodawcę w u.o.d.p.k. oraz w rozporządzeniu MKDiN szczegółowych kryteriów, jakie powinien spełniać kandydat na dyrektora instytucji kultury, nie oznacza automatycznie że organizator konkursu ma w tym zakresie niczym nieograniczoną dowolność. Ograniczenie tego rodzaju wynika z art. 183a § 1 K.p. i stanowi naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu.

Stwierdził również NSA, że sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił zasadności ustanowienia określonych kryteriów w uzasadnieniu uchwały z [...] maja 2019 r. w sprawie ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora OiFP. Sąd kasacyjny uznał za skuteczny ostatni z zarzutów kasacyjnych, zgodnie z którym WSA dokonując kontroli legalności pośrednio powinien był zastosować art. 8 § 1 K.p.a., dopatrując się jego naruszenia w braku wyjaśnienia przez organ przesłanek naboru na stanowisko dyrektora OiFP.

Nie uwzględnił natomiast NSA zarzutu odnoszącego się do zagadnienia podległości dyrektora instytucji kultury organizatorowi instytucji kultury, bowiem nie stanowiło to osi sporu i jako takie nie miało wpływu na treść zaskarżonego wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku,

po ponownym rozpoznaniu sprawy, zważył co następuje.

Skarga podlega uwzględnieniu.

Rozpoznając ponownie sprawę sąd orzeka w warunkach związania wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OSK 1239/20. Zgodnie bowiem z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: P.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, że w sytuacji uchylenia przez sąd kasacyjny wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania mu sprawy do ponownego rozpoznania, sąd pierwszej instancji nie posiada już swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania sformułowanych przez NSA.

Mając zatem na uwadze wykładnię prawa sformułowaną przez NSA w sprawie II OSK 1239/20, ale i to, że sprawa została przekazana sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, w pierwszej kolejności należy dokonać ustaleń i ocen natury podstawowej dotyczącej legitymacji skargowej i przedmiotu skargi. Wymaga tego "ponowne rozpoznanie sprawy", bowiem poprzednio wydany w sprawie wyrok został wyeliminowany z obrotu prawnego.

Przede wszystkim wskazać należy, że zaskarżona uchwała jest aktem organu jednostki samorządu terytorialnego innym niż akt prawa miejscowego, podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a.). Została wydana przez organ administracji publicznej, na podstawie art. 15 ust. 1 u.o.p.d.k., regulującego kompetencję organizatora (tj. zgodnie z art. 10 ust. 1 u.o.p.d.k. podmiotu tworzącego instytucję kultury, o którym mowa w art. 8 lub 9 u.o.p.d.k.), do powołania dyrektora instytucji kultury. Przepis art. 16 ust. 1 u.o.p.d.k. dopuszcza wyłonienie kandydata na to stanowisko w drodze konkursu, z tym że ust. 2 tego przepisu stanowi delegację ustawową, na podstawie której wydane zostało rozporządzenie MKiDK z dnia 30 lipca 2015 r. w sprawie wykazu samorządowych instytucji kultury, w których wyłonienie kandydata na stanowisko dyrektora następuje w drodze konkursu (Dz. U. 2015 r., poz. 1298). W pkt IX ppkt 4 załącznika do ww. rozporządzenia, wymieniono OiFP. Zatem dla wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora OiFP przeprowadzenie konkursu było obligatoryjne, zwłaszcza że – co wynika z uzasadnienia uchwały z [...] maja 2019 r. (k. 3 akt adm.) - na inną formę wyłonienia dyrektora nie wyraził zgody Minister (art. 16 ust. 3 u.o.p.d.k.).

Zaskarżona uchwała ma niewątpliwie charakter personalny. Jednak jej kwalifikacja jako uchwały "w sprawie z zakresu administracji publicznej" wynika z tego, że jest formą zarządzania placówką związaną z realizacją przez województwo samorządowe zadania własnego w zakresie działalności kulturalnej, co stanowi zakres administracji publicznej. Ma zatem charakter publicznoprawny, jest aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej, na podstawie przepisów prawa publicznego i w zakresie wykonania zadań publicznych przypisanych jednostce samorządu terytorialnego realizowanych za pomocą środków publicznych (por. np. wyrok w sprawie II OSK 3244/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Jako akt o charakterze personalnym i jednostkowym nie zawiera norm prawnych o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. Nie jest zatem aktem prawa miejscowego.

Nie ulega również wątpliwości, wbrew stanowisku organu, istnienie interesu prawnego skarżącego w sprawie niniejszej. Mimo personalnego charakteru zaskarżonej uchwały (powołującej określoną, inną niż skarżący, osobę na stanowisko dyrektora OiFP), kształtuje ona również sytuację prawną wszystkich pozostałych uczestników konkursu, bowiem rozstrzyga postępowanie konkursowe. Nadto, w toku tego postępowania podejmowanych jest szereg czynności przybierających postać np. uchwał komisji konkursowej, które nie mieszczą się w kategoriach aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., a więc co do zasady nie podlegają bezpośredniej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 13 kwietnia 2015 r., I OPS 5/14). Jednak nie powinno być sporne, że uczestnik konkursu, którego nie wybrano, powinien mieć prawo do ochrony sądowej przed sądem administracyjnym. Dlatego, wyłączenie możliwości osobnego zaskarżania czynności czy aktów podejmowanych przez komisję konkursową na poszczególnych etapach postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora instytucji kultury powinno być bilansowane dopuszczalnością oceny wystąpienia tych naruszeń w końcowej fazie kontroli postępowania konkursowego, tj. na etapie skargi do sądu administracyjnego na uchwałę powołującą dyrektora instytucji kultury. Innymi słowy, w ramach oceny legalności uchwały powołującej dyrektora instytucji kultury istnieje możliwość orzeczenia o legalności konkursu z uwagi na prawidłowość bądź nieprawidłowość wcześniejszych jego etapów. Te wcześniejsze etapy dotyczyć zaś mogą wszystkich bądź niektórych kandydatów biorących udział w konkursie (jak np. w sprawie niniejszej uchwała o ogłoszeniu konkursu zawierała wskazanie kryteriów formalnych, z powodu których niewypełnienia odrzucono ofertę skarżącego). Oznacza to więc, że mają oni interes prawny w zaskarżeniu uchwały o powołaniu na stanowisko dyrektora instytucji kultury.

Należy w tym miejscu odnotować, że w orzecznictwie NSA dopuszczono możliwość odrębnego zaskarżenia do sądu administracyjnego np. uchwały o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora instytucji kultury (vide wyrok w sprawie II OSK 2429/13). Jednakże w sprawie niniejszej, wobec jednoznacznego stanowiska NSA o "braku wyjaśnienia zasadności ustanowienia określonych kryteriów w uzasadnieniu uchwały z [...] maja 2019 r. w sprawie ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora OiFP", kontrola zaskarżonej uchwały powinna objąć również i uchwałę o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora – w zakresie uzasadnienia przyjętych w niej kryteriów.

Zgodnie z art. 16 ust. 3e u.o.p.d.k. (dodanym w dniu 19 kwietnia 2019 r. na mocy art. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 6 grudnia 2018 r. o zmianie ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, Dz.U. 2019, poz. 115), uwzględniając formę organizacyjno-prawną, zakres działalności oraz aktualną sytuację instytucji kultury, której dotyczy konkurs, organizator określa w ogłoszeniu o konkursie co najmniej m.in.: opis kwalifikacji wymaganych od kandydata na stanowisko dyrektora instytucji kultury (pkt 2) oraz określenie umiejętności i kompetencji, jakie ma posiadać kandydat na stanowisko dyrektora instytucji kultury, oraz zadań, jakie ma realizować dyrektor w zakresie bieżącego funkcjonowania i rozwoju instytucji kultury (pkt 3).

Uwzględniając związanie przy ponownym rozpoznaniu sprawy wykładnią prawa dokonaną przez NSA należy wskazać, że ani przepisy u.o.p.d.k., ani rozporządzenia MKiDN nie precyzują kryteriów, w tym wymagań zawodowych, jakie powinien spełniać kandydat na stanowisko dyrektora instytucji kultury, cedując – na mocy przepisu art. 16 ust. 3e - uprawnienie do ich określenia na organizatora konkursu. Tym samym organizator był uprawniony do określenia kwalifikacji, umiejętności i kompetencji wymaganych od kandydatów na stanowisko dyrektora OiFP, przy uwzględnieniu formy organizacyjno-prawnej, zakresu działalności oraz aktualnej sytuacji OiFP. Niewątpliwie określone wymogi powinny zapewniać profesjonalne wykonywanie zadań na stanowisku dyrektora OiFP, która jest instytucją o szczególnym charakterze i znaczeniu dla kultury województwa P. (tak argumentował organ w piśmie z [...] sierpnia 2019 r.). Zauważyć jednak należy, że powyższe pismo jest w zasadzie jedyną wypowiedzią organu (za wyjątkiem odpowiedzi na skargę, ale ta została sporządzona już na etapie sądowym), która w jakikolwiek sposób odnosi się do wymogów ustanowionych dla kandydatów w uchwale z [...] maja 2019 r. o ogłoszeniu konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora OiFP. Uchwała ta zawiera co prawda uzasadnienie, ale dotyczące wyłącznie braku zgody Ministra na powołanie na dyrektora osoby dotychczas pełniącej tę funkcję, zaś uzasadnienie załącznika do uchwały w punkcie X zawiera motywy skrócenia terminu podania informacji o konkursie do publicznej wiadomości. Natomiast nie zawiera uzasadnienia sformułowania wymagań odnośnie w szczególności kwalifikacji oraz umiejętności i kompetencji wymaganych od kandydata w punktach II i III załącznika do tej uchwały. Tymczasem, mimo związania organizatora kultury przez ustawodawcę koniecznością uwzględnienia formy organizacyjno-prawnej, zakresem działalności oraz aktualną sytuacją instytucji kultury przy określaniu kwalifikacji, umiejętności i kompetencji kandydata, określenie tych kryteriów zawiera w istocie elementy uznania administracyjnego. A w takiej sytuacji niezbędne jest aby uchwała określająca te wymagania zawierała uzasadnienie. Jego brak w treści uchwały o ogłoszeniu konkursu, w zakresie odnoszącym się do ustanowenia kryteriów i wymagań, nie może być akceptowany.

Zdaniem sądu, wprawdzie z żadnego przepisu prawa nie wynika wprost obowiązek uzasadniania przez organizatora instytucji kultury uchwał w powyższym zakresie, jednak wykładnia przepisów o konkursie na stanowisko dyrektora instytucji kultury musi uwzględniać wykładnię systemową. Ta zaś wymaga sięgnięcia do zasady demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP) oraz zasady legalności, zgodnie z którą organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP). Oznacza to obowiązek organów administracji publicznej, także przy podejmowaniu uchwał, działania z ukierunkowaniem na wartości istotne z punktu widzenia porządku prawnego i przez niego chronione. Jeśli więc uchwała, dla której przepis prawa wprost nie wymaga uzasadnienia, zawiera elementy uznaniowości (a z taką sytuacją mamy do czynienia w przypadku uchwały z [...] maja 2019 r. o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora instytucji kultury), to ocena jej zgodności z prawem wymaga zapoznania się z jej uzasadnieniem. Jeśli zaś taka uchwała ma istotne znaczenie dla później podejmowanych czynności w ramach tego samego postępowania konkursowego, brak uzasadnienia waży dla legalności późniejszych uchwał (w sprawie niniejszej - uchwały o odrzuceniu oferty skarżącego, a w konsekwencji zaskarżonej bezpośrednio do sądu uchwały o powołaniu na stanowisko dyrektora instytucji kultury).

Zauważyć należy, że w sprawie niniejszej sąd kasacyjny uwzględnił zarzut sformułowany na podstawie art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a. w związku z art. 8 § 1 K.p.a., w którym skarżący kasacyjnie zarzucił "brak uzasadnienia uchwały z [...] maja 2019 r. w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora O. w B. oraz załącznika do ww. uchwały co uniemożliwiło ocenę, czy wymagania stawiane kandydatom miały charakter obiektywny, a tym samym naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej". Zgodnie z art. 8 § 1 K.p.a., organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Przepis ten, choć postępowanie konkursowe nie jest stricte postępowaniem administracyjnym, znajduje zastosowanie w sprawie niniejszej jako zasada ogólna. Wyraża bowiem w stosunku do organów wymóg działania w sposób budzący zaufanie, proporcjonalny, niearbitralny i przejrzysty. Tymczasem brak uzasadnienia uchwały z [...] maja 2019 r. o ogłoszeniu konkursu - zawierającej wskazanie kwalifikacji, kompetencji i umiejętności wymaganych od kandydata ale niezawierającej uzasadnienia dla ustanowienia takich a nie innych wymogów - uchybia zasadzie praworządności (art. 2 Konstytucji), w świetle której organy władzy publicznej powinny działać tak, by budować zaufanie do władzy publicznej, a w szczególności umożliwić poznanie motywów przyjętych rozwiązań i przesłanek. Dodać należy, że obowiązek motywowania uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego jest standardem demokratycznego państwa prawa oraz elementem zasady jawności działania władzy publicznej. Niewypełnienie tego obowiązku stanowi o istotnym naruszeniu prawa.

Zdaniem zatem sądu, skoro w uchwale z [...] maja 2019 r. nie umotywowano przesłanek naboru na stanowisko dyrektora OiFP, to uchwała nie realizuje zasady przejrzystości, zasady zaufania, zasady proporcjonalności. O ile jeszcze można wyjaśnić, odwołując się do zasad doświadczenia życiowego i obowiązujących regulacji prawnych, wprowadzenie jako przesłanek naboru takich umiejętności i kompetencji jak znajomość języka obcego, znajomość przepisów prawa dotyczących funkcjonowania instytucji kultury, a także zasad gospodarowania finansami publicznymi obowiązującymi w tych instytucjach, umiejętności organizatorsko-menadżerskich czy kwalifikacji w postaci niekaralności, jak również korzystania z pełni praw publicznych oraz stanu zdrowia, o tyle zwłaszcza wymóg co najmniej 10-letniego udokumentowanego stażu pracy, w tym trzyletniego w podmiotach działających w sferze kultury, a w szczególności wymóg co najmniej trzyletniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowanego w ramach stosunku pracy – powinny być wyczerpująco uzasadnione. Tymczasem organ w ogóle, nawet w uproszczony sposób nie uzasadnił wprowadzenia poszczególnych kryteriów, ale i nie są znane motywy ustalenia sztywno określonego (nie dłuższego, nie krótszego) okresu doświadczenia zawodowego oraz w ogóle wprowadzenia sztywnej cezury czasowej. Oczywiste jest, że dyrektor instytucji kultury powinien dawać gwarancję profesjonalnego wykonywania zadań na tym stanowisku, w tym powinien posiadać doświadczenie w zakresie współpracy z innymi osobami, zdolności organizacyjne, stosunkowo utrwalone umiejętności w zakresie zarządzania, powinien wykazywać się terminowością i rzetelnością, zaś kilkuletni staż pracy może przekonywać o takich cechach. Jednakże uzasadnienie odwołujące się do takich warunków – a dodatkowo nawiązujące do formy organizacyjno-prawnej, zakresu działalności oraz aktualnej sytuacji instytucji kultury którą dana osoba ma zarządzać (przesłanki z art. 16 ust. 3e u.o.p.d.k.) - powinno się znaleźć w uchwale z [...] maja 2019 r. o ogłoszeniu konkursu, czy w jej załączniku stanowiącym ogłoszenie o konkursie. Tymczasem uchwała w tym zakresie wykazuje nieusuwalny w chwili obecnej brak, bowiem uzasadnienia w powyżej wymaganym przedmiocie w ogóle nie zawiera. Tym samym narusza art. 16 ust. 3e u.o.p.d.k. w związku z art. 2 i 7 Konstytucji RP w związku z art. 8 § 1 K.p.a., tak w zakresie wskazania motywacji organu jak i budzenia zaufania do organów władzy publicznej, a więc co do tego, że działają w sposób transparentny i przekonujący.

Ponownie odwołując się do związania wykładnią prawa dokonaną przez NSA w uzasadnieniu wyroku kasacyjnego oraz do wyżej opisanego wymogu transparentnego działania organów władzy publicznej wskazać należy, że legalne działanie władzy publicznej to również działanie niedyskryminujące. A zatem kryteria, w tym wymagania zawodowe, które powinien spełniać kandydat na stanowisko dyrektora samorządowej instytucji kultury, nie mogły mieć takiego charakteru. W konsekwencji, nie mogło dojść do zróżnicowania dokumentowania stażu zawodowego oraz związanych z nim kwalifikacji – zarówno ogólnego stażu pracy jak i na stanowisku kierowniczym – w ramach stosunku pracy lub w inny sposób. Kwalifikacje sformułowane w punkcie II podpunktach 2 i 3 ogłoszenia o konkursie stanowiącego załącznik do uchwały z [...] maja 2019 r. – jeśli chodzi o zróżnicowany wymóg udokumentowania – nie znajdują umocowania w przepisach u.o.p.d.k. oraz w rozporządzeniu MKDiN. Usprawiedliwieniem dla wprowadzenia tego zróżnicowania nie jest charakter powołania jako formy nawiązania stosunku pracy z dyrektorem instytucji kultury czy też różnica powołania w porównaniu do umowy o pracę. Takie rozróżnienie jest niezgodne z regulacjami Kodeksu pracy, w szczególności wynikającą z art. 183a Kodeksu pracy zasadą równego traktowania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OSK 2429/13, powoływany przepis kodeksowy wprowadza definicję dyskryminacji bezpośredniej, jak również dyskryminacji pośredniej. Dyskryminacja pośrednia dotyczy pewnej grupy pracowników (kandydatów na pracowników) wyróżnionych według określonego kryterium, którego przyjęcie w warunkach zatrudnienia czynić będzie dysproporcje na ich niekorzyść, chyba że postanowienie, kryterium lub działanie są obiektywnie uzasadnione ze względu na zgodny z prawem cel, który ma być osiągnięty, a środki służące do jego osiągnięcia są właściwe i konieczne. A zatem charakteru dyskryminacyjnego będą pozbawione dysproporcje obiektywnie uzasadnione, przy czym fakty przemawiające za zróżnicowaniem sytuacji pracowników winny być w sposób jasny i przejrzysty wskazane przez pracodawcę. Odnosząc powyższe do sprawy niniejszej wskazać trzeba, że wprowadzenie jako jednego z wymagań formalnych obowiązku udokumentowania zatrudnienia - co najmniej trzyletniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w podmiotach działających w sferze kultury, udokumentowanego w ramach stosunku pracy - wyklucza możliwość ubiegania się o to stanowisko przez osoby, które doświadczenie zawodowe zdobyły w inny sposób niż pracowniczy stosunek pracy, prowadząc tym samym do niczym nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji prawnej potencjalnych kandydatów. Podzielając w całości stanowisko NSA z uzasadnienia wyroku w sprawie II OSK 2429/13 i czyniąc to stanowisko elementem oceny legalności uchwały zaskarżonej w sprawie niniejszej – ze względu na wyczerpujący charakter i celne ujęcie istoty zagadnienia – wskazać należy, że umowy o pracę nie są jedyną formą zobowiązania się do świadczenia pracy, bowiem są nimi również umowa agencji, o dzieło, zlecenia czy kontraktu menadżerskiego. Istotne jest zatem nie to, jak formalnie nazywa się podstawa świadczenia pracy, ale czy charakter stosunku prawnego łączącego strony wskazuje na przeważające cechy świadczenia pracy czy też nie. Trafnie ujął to Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który nadając pojęciu pracownika wymiar wspólnotowy wskazał, że pojęcie to należy definiować biorąc pod uwagę obiektywne kryteria, które wskazują na istnienie stosunku pracy na podstawie praw i obowiązków zainteresowanej osoby. Zasadniczą cechą stosunku pracy jest wykonywanie określonych czynności o pewnej wartości ekonomicznej, dla i pod kierownictwem innej osoby w zamian za wynagrodzenie. Sfera, w jakiej są one wykonywane, oraz rodzaj stosunku prawnego łączącego pracodawcę i pracownika, są nieistotne z punktu widzenia zastosowania art. 48 (39) TWE (orzeczenie z 3 lipca 1986 r., C 66/85 w sprawie Deborah Lawrie-Blum przeciwko Land Baden-Wirtemberg, OETS 2002, poz. 77).

Całokształt powyższych okoliczności wskazuje w sprawie niniejszej, że: po pierwsze, nie jest rolą sądu administracyjnego kontrolującego uchwałę kończącą postępowanie konkursowe (o powołaniu dyrektora) poszukiwanie powodów ustalenia takich a nie innych kryteriów wyboru kandydatów, z powodu których to kryteriów odrzucono ofertę skarżącego; powody ustalenia określonych kryteriów powinny się znaleźć w uzasadnieniu uchwały o ogłoszeniu konkursu, nawiązywać do kryteriów prawnych (formy organizacyjnoprawnej, zakresu działalności, aktualnej sytuacji instytucji kultury) i powinny się odnosić do konkretnie sformułowanych wymagań w ogłoszeniu o konkursie; po drugie, niewątpliwie dyskryminacyjny charakter wymogu udokumentowania trzyletniego doświadczenia zawodowego na stanowisku kierowniczym w ramach stosunku pracy w instytucji kultury był niedopuszczalny.

Powyższe uchybienia mogły mieć istotny wpływ na sytuację prawną skarżącego, którego ofertę odrzucono uchwałą Komisji konkursowej z [...] lipca 2019 r. z uwagi na nieudokumentowanie trzyletniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym w ramach stosunku pracy. Świadczą również o istotnej nieprawidłowości postępowania konkursowego, a tym samym bezpośrednio rzutują na ocenę legalności zaskarżonej uchwały o powołaniu na stanowisko dyrektora OiFP. W konsekwencji stanowią o podjęciu tej uchwały z istotnym naruszeniem prawa. Dodać na marginesie należy, że skarżący argumentował, iż w innych konkursach taki wymóg przez ten sam organ nie został wprowadzony. Tym bardziej zatem niezbędne było uzasadnienie spornego wymogu. Z działań administracji publicznej powinno wynikać, z jakich powodów podejmuje określone działania "w sprawach z zakresu administracji publicznej".

Zgodnie z art. 147 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 147 § 1 P.p.s.a., są regulacje ustaw samorządowych, a w sprawie niniejszej ustawy o samorządzie województwa. Stosownie do brzmienia art. 82 ust. 1 zdanie pierwsze u.s.w., uchwała organu samorządu województwa sprzeczna z prawem jest nieważna. O tym jednak, czy istnieją podstawy do stwierdzenia jej nieważności czy stwierdzenia, że została wydana z naruszeniem prawa decydują kolejne regulacje, tj. art. 82 ust. 5 u.s.w., zgodnie z którym organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały a jej wydanie z naruszeniem prawa w przypadku istotności naruszenia oraz art. 83 ust. 1, zgodnie z którym nie stwierdza się nieważności uchwały organu samorządu województwa po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie określonym w art. 81, albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego.

Z powyższego wynika, że do stwierdzenia nieważności uchwały organu samorządu województwa prowadzić może wyłącznie istotne naruszenie prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnym za nieistotne naruszenia prawa uznaje się takie, które nie pozostają w związku z treścią uchwały jak i procedurą jej podjęcia (vide np. II OSK 565/18). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Brak uzasadnienia przesłanek naboru, jak wyżej wykazano, stanowi istotne naruszenie wymogu działania Zarządu Województwa na podstawie prawa, zgodnie z zasadą transparentności i wymogiem motywowania przyjmowanych uchwał, czyli istotnie narusza art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, a także pośrednio art. 8 §1 K.p.a. Z kolei wprowadzenie obowiązku udokumentowania trzyletniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym wyłącznie w ramach stosunku pracy jest naruszeniem zasady niedyskryminacji i równego traktowania (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i art. 183a Kodeksu pracy), co sąd był zobowiązany stwierdzić pozostając związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA w sprawie II OSK 1239/20. Powyższe uchybienia, dotyczące uchwały Zarządu Województwa z [...] maja 2019 r. o ogłoszeniu konkursu, a w szczególności treści załącznika do tej uchwały, zaważyły przede wszystkim na jej prawidłowości ale i na prawidłowości kolejnych czynności podjętych w ramach postępowania konkursowego. Z uwagi na ustanowione kryteria udokumentowania doświadczenia Komisja konkursowa w dniu [...] lipca 2019 r. podjęła bowiem uchwałę o przyjęciu ofert uczestników spełniających warunki określone w ogłoszeniu oraz o odrzuceniu oferty skarżącego właśnie z powodu braku udokumentowania 3-letniego doświadczenia na stanowisku kierowniczym – w ramach stosunku pracy. Tymczasem łączny staż pracy skarżącego na stanowisku kierowniczym, udokumentowany w ramach stosunku pracy, wynosi 1 rok 8 miesięcy i 12 dni (pełnomocnik organu wskazał w odpowiedzi na skargę 2 lata 7 miesięcy i 16 dni – k. 45). Należy do tego stażu wliczyć zatrudnienie w Teatrze Dramatycznym [...] w B. na stanowisku p.o. kierownika literackiego, konsultanta programowego (tj. od 5 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. oraz od 4 stycznia 2018 r. do 30 kwietnia 2018 r.) oraz zatrudnienie w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego na stanowisku dyrektora Departamentu Narodowych Instytucji Kultury (tj. od 1 lutego 2016 r. do 18 czerwca 2016 r.). Pozostałe okresy zatrudnienia na podstawie umów o pracę obejmują pracę na stanowisku nauczyciela, prowadzącego zajęcia lub głównego specjalisty, a więc nie w ramach funkcji kierowniczych. W konsekwencji, Komisja konkursowa odrzuciła ofertę skarżącego z uwagi na brak spełnienia drugiego z kwalifikacyjnych wymogów formalnych. Nastąpiło to bez jakiejkolwiek oceny pozostałych dokumentów, w szczególności formuły kierowania wskazanymi przez skarżącego Stowarzyszeniami w kontekście doświadczenia na stanowisku kierowniczym. Nie jest przy tym rolą sądu w sprawie niniejszej ocena, czy uwzględnienie pracy w tych Stowarzyszeniach prowadziłoby do ustalenia spełnienia warunku posiadania doświadczenia na stanowisku kierowniczym. Należy jedynie wskazać, że odrzucenie oferty powodowało, że skarżący w sposób nieusprawiedliwiony i z naruszeniem prawa nie brał udziału w kolejnych etapach konkursu, nie podlegał merytorycznej ocenie, zatem konkurs został przeprowadzony z istotnym naruszeniem prawa, bo bez udziału osoby niezgodnie z prawem wykluczonej z etapu merytorycznego.

Uznając istotność naruszenia procedury konkursowej oraz mając na uwadze, że od podjęcia zaskarżonej uchwały Zarządu Województwa z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] minął ponad rok, zaś uchwała ta nie jest aktem prawa miejscowego, uzasadnione jest stwierdzenie jej wydania z naruszeniem prawa na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 83 ust. 1 u.s.w. Dlatego orzeczono jak w sentencji. Sąd przy tym, mimo wystąpienia nieprawidłowości na wstępnym etapie konkursu (co do wcześniejszych uchwał podjętych w postępowaniu konkursowym), z uwagi na przedmiot zaskarżenia był zobowiązany rozstrzygnąć bezpośrednio odnośnie zaskarżonej uchwały.

Z uwagi na korzystanie przez skarżącego z prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd nie orzekał o zwrocie kosztów postępowania. Skarżący ich nie poniósł, a wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 254 § 1 i art. 258-261 P.p.s.a.