Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 20/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 4, art. 6, art. 16
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Adam Lipiński (spr.), Protokolant referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2012 r. sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej. 1. zobowiązuje Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego do rozpatrzenia wniosku W. S. z dnia [...] listopada 2011 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania, 2. stwierdza, iż bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. P. R. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej, W. S. pismem z dnia 4 listopada 2011 r. (wpływ do organu tego samego dnia) zażądał od Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wydania mu "odpisów wszystkich protokołów przekazania wypełnionych kart KRUS i/lub kart ewidencyjnych ubezpieczonych rolników z Urzędu Gminy w K. a także przekazanych z innych placówek KRUS do PT KRUS w W. wraz z odpisami wszelkich załączników".

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego pismem z dnia [...] grudnia 2009 r., zwanym zawiadomieniem, poinformował zainteresowanego, iż powyższe żądanie nie dotyczy udostępnienia informacji publicznej, o której mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). W uzasadnieniu pisma organ podkreślił, iż informację publiczną stanowią same protokoły przekazania kart KRUS i kart ewidencyjnych ubezpieczonych rolników, jednakże żądanie załączników do tych protokołów wykracza poza zakres ustawy.

W. S. powyższe pismo otrzymał w dniu 6 grudnia 2009 r. i pismem z dnia 13 grudnia 2009 r. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa oraz w tymże dniu wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sporządzoną w dniu 8 grudnia 2009 r.), w której domagał się:

- zobowiązania Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego do wydania odpisów żądanych wnioskiem z dnia 4 listopada 2011 r. dokumentów;

- stwierdzenia, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa;

- wymierzenia organowi grzywny. W uzasadnieniu skargi twierdził, iż żądane dokumenty stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w piśmie z dnia [...] grudnia 2009 r. Powołując się na art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej podniósł dodatkowo, iż w niniejszej sprawie ma zastosowanie ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, która w przypadku spełnienia żądania skarżącego – udostępnienia dokumentów ubezpieczeniowych rolników, zostałaby naruszona. Z tego punktu widzenia żądana informacja nie spełnia przesłanki przedmiotowej, która, zgodnie z postanowieniami ustawy o dostępie do informacji publicznej, decydowałaby o możliwości istnienia obowiązku udostępnienia informacji publicznej zgodnie z zasadami i trybem określonym w treści tego aktu prawnego.

Na rozprawie na pytanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik organu oświadczył, iż sformułowania wniosku skarżącego w przedmiocie udzielenia informacji publicznej są dla organu zrozumiałe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie opierając się na stanie faktycznym ustalonym jak wyżej, zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie: 1. wydawania decyzji administracyjnych, 2. postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, 3. postanowień wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4. innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Bezczynność organu występuje gdy organ zobowiązany do podjęcia przewidzianej prawem czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organów wyłącznie w przypadku postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, lub też wydaniem innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Niezastosowanie się przez organ do nakazów przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) poprzez niezasadne twierdzenie, iż ustawa ta nie ma zastosowania w danej sprawie, stanowi także bezczynność organu.

W takich sprawach wniesienie skargi na bezczynność nie musi być poprzedzone wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, albo złożeniem zażalenia, o którym mowa w art. 37 Kpa. (porównaj wyrok WSA z dnia 9 grudnia 2005 r. sygn. akt SAB/Wa 181/05 oraz glosa B. Adamiak do postanowienia NSA z dnia 17 października 1997 r. – OSP 1998/10 s. 526).

Skarga jest zasadna, jednakże nie z przyczyn w niej zawartych.

W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż wniosek skarżącego z dnia 4 listopada 2011 r. jest sporządzony w sposób tak dalece lekceważący zasady prawidłowej polszczyzny, iż jego istota jest nieczytelna i wprost w znacznej części niezrozumiała.

Przedmiotem rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie była inna skarga W. S. dotycząca podobnej sprawy - zażądanie pismem z dnia 1 września 2011 r. od Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego pilnego wydania mu odpisu protokołów przekazania dokumentów KRUS J. S. i Ja. S. wraz ze wszelkimi załącznikami i szczegółowym wykazem przekazanych dokumentów do placówki terenowej KRUS w W. – która toczyła się pod sygn. akt II SAB/Wa 417/11 i zakończyła się oddaleniem skargi na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w zakresie udzielenia informacji publicznej (wyrok wraz z uzasadnieniem dostępny na stronach internetowych sądów administracyjnych). Niniejsza sprawa dotyczy zmodyfikowanego tamtego wniosku, jednakże modyfikacja ta czyni obecny wniosek nieczytelny co do jego znacznej części.

Treść wniosku z dnia 4 listopada 2011 r. została przez W. S. sprecyzowana jako żądanie wydania cyt. "odpisów wszystkich protokołów przekazania wypełnionych kart KRUS i/lub kart ewidencyjnych ubezpieczonych rolników z Urzędu Gminy w K. a także przekazanych z innych placówek KRUS do PT KRUS w W. wraz z odpisami wszelkich załączników".

Pomijając już kwestę interpunkcji, w tym znaków przestankowych, wskazać należy na wieloznaczne i nieprecyzyjne sformułowania zawarte w treści wniosku, nierozróżnianie pojęcia koniunkcji i alternatywy. Skarżący żąda wydania mu jak to określił "odpisów wszystkich protokołów..." Zaznaczyć tu należy, iż odpis danego dokumentu wymaga poświadczenia go za zgodność i jego wydanie łączy się z obowiązkiem uiszczenia stosownych opłat. Zatem rodzi się wątpliwość czy skarżącemu chodzi o odpis czy o kopię. W dalszej części wniosku, sprecyzowanie dokumentów, których odpisu żąda skarżący, następuje przy wyszczególnieniu tych dokumentów poprzez użycie jednoczesne koniunkcji i alternatywy (i/lub). Zaznaczyć tu należy, iż pojęcie alternatywy zawiera w sobie pojęcie koniunkcji. Można w tym miejscu ewentualnie domyślać się, czy skarżący miał na myśli zamiast słowa "lub" słowo "albo" (dyzjunkcja), jednakże w procedowaniu zakreślonym zasadami ustawy o dostępie do informacji publicznej organ udzielający odpowiedzi nie może domyślać się intencji zainteresowanego, powinna być ona czytelna i jasna. Nie bardzo także wiadomo co ma być przedmiotem owego "...przekazania z innych placówek KRUS do PT KRUS w W. wraz z odpisami wszelkich załączników" i jakiego okresu przekazanie dotyczy.

Z pewnością domyślać się należy, iż skarżącemu we wniosku z dnia 4 listopada 2011 r. chodzi o udostępnienie, w jakiejś bliżej niesprecyzowanej formie, protokołów przekazania dokumentacji ubezpieczeniowej rolników z placówek KRUS do placówki KRUS w W., które miało miejsce w bliżej niesprecyzowanym czasie. Można tu domyślać się, iż dokumentacja ta ma dotyczyć rolników z Urzędu Gminy K., jednakże wyróżnik ten nie jest precyzyjny i nie wiadomo czy dotyczy rolników urodzonych na terenie tej gminy, czy tam zamieszkujących czy też skarżący ma na myśli inny związek tych rolników ze wskazanym Urzędem Gminy K.

Z tych względów całkiem niezrozumiałe jest twierdzenie pełnomocnika organu, iż wniosek W. S. jest zrozumiały.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek W. S. z dnia 4 listopada 2011 r. o udzielenie informacji publicznej skierowany do Prezesa KRUS wymaga sprecyzowania przez zainteresowanego. Jednakże już w pierwotnym brzmieniu tego wniosku można określić, iż w części dotyczy on udostępnienia protokołów przekazania dokumentacji ubezpieczeniowej rolników między placówkami KRUS.

Trafnie zatem organ w piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. stwierdza, iż protokoły takiego przekazania stanowią informacje publiczną. Dotyczą one bowiem działalności organów w zakresie przekazywania miedzy własnymi placówkami określonych dokumentów. Zatem protokoły takiego przekazania stanowią informację publiczną, gdyż zostały wytworzone przez organ, dotyczą spraw publicznych, mieszczą się zatem w szerokim pojęciu zakreślonym przez art. 1 i art. 6 omawianej ustawy, natomiast podmiot, do którego zainteresowany zwraca się o udzielenie przedmiotowej informacji, zawiera się w treści art. 4 ustawy. Takie samo stanowisko w tej materii zawarł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w cytowanym wyżej wyroku.

Zatem skoro dla organu treść wniosku z dnia 4 listopada 2009 r. jest zrozumiała, powinien w tej części wniosku (dotyczącej protokołów przekazania) albo udzielić informacji albo wydać stosowną decyzję przewidzianą w art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ewentualnie zażądać sprecyzowania wniosku, czyli inaczej mówiąc organ powinien rozpatrzyć w tym zakresie wniosek. W tym zakresie organ powinien także rozważyć, czy nie udzielił już wcześniej zainteresowanemu żądanej informacji, albowiem, co wynika z akt sprawy sygn. akt II SAB/Wa 417/11 (o której wyżej), KRUS pismem z dnia [...] września 2011 r. udzielił W. S. ogólnych informacji o sposobie przekazywania pomiędzy placówkami KRUS akt rolników objętych społecznym ubezpieczeniem.

Ponieważ organ w powyżej wskazanym zakresie wniosku skarżącego nie rozpatrzył, został do wykonania tych czynności zobowiązany niniejszym wyrokiem.

Natomiast pozostała część wniosku W. S. z dnia 4 listopada 2011 r. wydaje się o tyle chybiona, iż przypuszczalnie dotyczy wprost uzyskania dostępu do dokumentów ubezpieczeniowych rolników, a zatem spraw indywidualnych. Wobec wyżej zaprezentowanych wątpliwości co do treści wniosku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stoi na stanowisku, iż przedwczesne jest tu przesądzanie czy stanowi on informację publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o informacji publicznej. W. S. powinien najpierw w sposób czytelny i poprawny sprecyzować swoje żądanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyraźnie podkreśla, iż sfera informacji publicznej regulowana przepisami ustawy o informacji publicznej wymaga od żądającego udzielenia danej informacji precyzyjnego określenia przedmiotu sprawy, albowiem istota informacji publicznej sprowadza się najczęściej do dostarczenia żądającemu konkretnego dokumentu, stanowiącego informację publiczną. Nie jest dopuszczalne aby piastun danej informacji musiał domyślać się istoty wniosku zainteresowanego. Dlatego wniosek o udzielenie informacji publicznej musi być bardzo konkretny i precyzyjny.

Mając na względzie nieprecyzyjność wniosku i wątpliwości co do jego treści, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uznał, aby bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku w zakresie protokołów przekazania dokumentacji miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 powołanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach zastępstwa prawnego orzeczono zgodnie z treścią art. 250 ww. ustawy.