Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 393/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 57  ust. 7
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...].ZJ Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., na podstawie art. 57 ust. 7, art. 59g w zawiązku z art. 55 pkt 1, art. 59f ust. 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz.1409 z późn. zm., zwanej w skrócie "Prawem budowlanym") oraz art. 123 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r. poz. 267), w prowadzonym postępowaniu w sprawie przystąpienia do użytkowania budynku warsztatowego (usługi ślusarskie) na terenie działki oznaczonej nr ewide[...] w miejscowości Ł. gmina B. B. z naruszeniem przepisu art. 55 Prawa budowlanego, wymierzył skarżącemu M. K. jako inwestorowi karę w wysokości [...] zł z tytułu przystąpienia do użytkowania budynku warsztatowego (usługi ogólnoślusarskie) w zabudowie bliźniaczej z budynkiem na działce nr [...] na terenie działki nr [...] przy ul Modrzewiowej w miejscowości Ł., gmina B. B. (kategoria obiektu XVII), z naruszeniem art. 55 Prawa budowlanego, tj. bez wymaganej prawem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Rozpatrując ponownie sprawę, po uzupełnieniu akt sprawy o przesłuchania świadków i po ponownej analizie akt sprawy orzekający organ odnosząc się do pisma M. K. z dnia [...] grudnia 2014 r. w sprawie wiarygodności złożonych przez świadków zeznań, stwierdził, iż ze względu na konflikt sąsiedzki organ nie przyjmuje ich jako jednoznaczne dowody potwierdzające, gdyż są one uzupełnieniem wskazanych pozostałych dowodów, na podstawie których orzeczono ww. karę. Odnosząc się do załączonych do akt nagrań, przedstawianych przez jedną ze stron jako niepodważalny dowód rozpoczęcia użytkowania przedmiotowego budynku, organ I instancji podtrzymał swoje stanowisko, że nie jest to materiał istotny w tym postępowaniu i nie ma wpływu na jego rozstrzygnięcie, ponieważ zgodnie z art. 140 kodeksu cywilnego, w granicach określonych przez ustawy, zasady współżycia społecznego, właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno - gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych graniach może rozporządzać rzeczą. W ocenie organu właściciel przebywając na nieruchomości korzysta ze swego prawa własności.

W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych ustalono, że na przedmiotowej nieruchomości realizowana jest budowa budynku warsztatowego na podstawie decyzji z dnia [...] września 2007 r., nr [...] (znak W. ) o pozwoleniu na budowę, wydanej przez Starostę B. na wniosek M. K.. Po przekazaniu przez K.-P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowanego kopii skargi M. B. w związku z rozpoczęciem użytkowania ww. budynku jako mieszkalnego, pismem z dnia [...] kwietnia 2014r. organ I instancji wystąpił do Referatu Kontroli Podatkowej i Egzekucji Urzędu Gminy B. B. z prośbą o udostępnienie kopii protokołu kontroli podatkowej przedmiotowej nieruchomości przeprowadzonej w listopadzie 2013 r. P. z dnia [...] kwietnia 2014 r. Wójt Gminy B. B. odmówił wydania kopii protokołu oraz poinformował, iż art. 298 ustawy Ordynacji podatkowej nie wymienia organu nadzoru budowlanego, któremu można udostępnić zgromadzony materiał kontroli podatkowej.

Po sprecyzowaniu pytań, pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r., [...] Wójt [...] poinformował iż w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] listopada 2013 r., przeprowadzono kontrolę podatkową u A. i M. K. w zakresie rozliczeń podatku od nieruchomości znajdującej się w Ł. przy ul. [...] działka nr [...] za okres od stycznia 2009 do grudnia 2013 r. W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej zgromadzono materiał dowodowy pozwalający na określenie roku rozpoczęcia użytkowania budynków ujętych w ewidencji pod nr [...] na działce nr [...] w miejscowości Ł., dla potrzeb wymiaru podatku. Z kontroli tej wynika iż obowiązek podatkowy dla tych budynków powstał od 2012 r.

Jako następny dowód potwierdzający rozpoczęcie użytkowania obiektu z naruszeniem przepisów art. 55 ustawy - Prawo budowlane, przyjęto wniosek skarżącego z dnia [...] listopada 2013 r. o wprowadzenie zmian w operacie ewidencji gruntów na działce nr [...] w Ł. gmina B. B., polegający na zmianie kodu funkcji użytkowej obiektu z 109 i 102 na 110 (tj. budynki mieszkalne), z podaniem roku zakończenia budowy 2009 r., (dowód - wykaz zmian gruntowych sporządzony w dniu [...] listopada 2013 r., przez geodetę H. P., jako załącznik wniosku z dnia [...] listopada 2013 r.).

Potwierdzeniem tych dowodów przyjętych przez organ za jednoznaczne są w ocenie organu - informacje złożone w toku postępowania przez B. G. - "...najprawdopodobniej w okresie maj - czerwiec 2011 r. korzystałem z usług pana K. ... " oraz zeznania pana A. K. ""... wcześniej czyli w ubiegłym roku 2013 r., przed przeglądem swojego samochodu korzystałem z działki p. K. w Ł. ... nie korzystałem z budynku, nie wiem czy tam były prowadzone prace. Korzystałem tylko z pomieszczeń z przodu przy wejściu oraz z WC... ".

Organ przyjął za udowodnione, że rozpoczęcie użytkowania budynku warsztatowego na działce nr [...] w Ł. nastąpiło przed [...] kwietnia 2014 r. tj. przed złożeniem przez stronę wniosku i otrzymaniem decyzji o zezwoleniu na użytkowanie. W tym też okresie inwestor winien legitymować się ostateczną decyzją o pozwoleniu na użytkowanie wydaną przez właściwy organu, której do dnia wszczęcia niniejszego postępowania nie posiadał. Wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie inwestor złożył dopiero w dniu [...] kwietnia 2014 r. tj. po dacie faktycznego przystąpienia do użytkowania budynku warsztatowego (usługi ślusarskie), na terenie działki oznaczonej nr ewid:[...] w miejscowości Ł. - gmina B. B.. Decyzję o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] maja 2014 r. [...], skarżący odebrał w dniu [...] maja 2014 r.

W ocenie organu I instancji inwestor naruszył przepis art. 55 ust. 1 Prawa budowlanego, który stanowi, iż przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie jeżeli na wzniesienie obiektu budowlanego jest wymagane pozwolenie na budowę i jest on zaliczany między innymi do kategorii XVII, co ma miejsce w tym przypadku.

Powyższe pozwoliło organowi na wymierzenie kary z tytułu nielegalnego użytkowania tego obiektu, zgodnie z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że uzasadnienie tegoż postanowienia w jednoznaczny sposób wskazuje na to, że organ nadzoru budowlanego I instancji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w konsekwencji do załatwienia sprawy, czym naruszył zasadę prawdy obiektywnej. Organ nie zgromadził jakiegokolwiek materiału dowodowego, opierając się przy wydaniu postanowienia na wynikach innego postępowania - prowadzonego w innym trybie, a jak słusznie zauważył K. - P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego głównym dowodem w sprawie nie może być dokument będący pismem Wójta Gminy B. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r. więc organ I instancji nie zebrał wszystkich dowodów, które potwierdziłyby fakty z dokumentu tego wypływające.

Wobec nie budzącej wątpliwości okoliczności, że ustawodawca nie sprecyzował definicji określenia "przystąpienia do użytkowania", w ocenie skarżącego organ I instancji powinien ze szczególną ostrożnością dokonać oceny całego zebranego w sprawie materiału dowodowego celem wykazania, że nastąpiło w niniejszej sprawie przystąpienie do użytkowania budynku, tzn. że obiekt był użytkowany, że urządzenia będące wyposażeniem obiektu były wykorzystywane w określonym celu, dlatego potwierdzeniem przystąpienia do użytkowania obiektu w żadnej mierze nie mogą być informacje uzyskane przez organ I instancji, od świadków B. G. i A. K., albowiem fakty z tych informacji wypływające nie są precyzyjne (świadkowie nie operują konkretnymi datami, używają określenia "najprawdopodobniej", zaś świadek A. K. sprecyzował swoje zeznania odrębnym pismem).

S. zażalenie wskazał, że postępowanie w sprawie toczy się w związku z doniesieniami złożonymi przez M. B., a doniesienia spowodowały kontrole realizacji budowy budynku warsztatowego, która to budowa realizowana jest na postawie decyzji o pozwoleniu na budowę Starosty [...] z dnia [...] września 2007 r. Przeprowadzone kontrole (z dnia [...] lutego 2014 r. i z dnia [...] marca 2014 r.), bez żadnych w tym zakresie wątpliwości potwierdziły, że do wykonania pozostało szereg prac takich, jak wykonanie posadzek, montaż wrót itp., a przeprowadzający kontrolę organ nie stwierdził naruszeń przepisów ustawy - Prawo budowlane, nie zebrał jakichkolwiek dowodów potwierdzających przystąpienie do użytkowania budynku.

Zdaniem skarżącego stwierdzone przez kontrolujących okoliczności nie budzą jakichkolwiek wątpliwości i wyniki tych kontroli nie mogą być negowane w oparciu o treść informacji udzielonej przez Wójta Gminy B. B., skoro kontrole te wykazały, że nie przystąpił on do użytkowania obiektu.

Ponadto skarżący zauważył, że zgodnie z Ordynacją podatkową Wójt nie powinien udostępniać kopii protokołu kontroli podatkowej nieruchomości, zaś udzielanie przez Wójta odpowiedzi na pytania, stanowiło obejście art. 298 ustawy - Ordynacja podatkowa, które jest niedopuszczalne. Dla strony nie miał większego znaczenia fakt, dla jakich potrzeb kontrola była przeprowadzana, dlatego nie można wyciągać wniosku, że skoro obowiązek podatkowy, co też jest problematyczne, powstał od 2012 r., to w tym czasie, przystąpił on do użytkowania budynku warsztatowego.

Skarżący zwrócił uwagę, że jego zaniedbaniem było to, że nie odwoływał się od decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy [...], a ponadto stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest dla niego niezrozumiałe, gdyż nie jest jedynym właścicielem nieruchomości, a ustalone decyzją podatki od nieruchomości dotyczą wszystkich współwłaścicieli, dotyczyła ich zresztą kontrola podatkowa w zakresie rozliczeń podatku od nieruchomości za okres od stycznia 2009 do grudnia 2013 r.

K. - P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (zwany dalej "Inspektorem Wojewódzkim") po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji o zasadności naliczenia karę na podstawie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, wskazując też na sposób wyliczenia tej kary w oparciu o art. 59f ust. 1 Prawa budowlango.

Inspektor Wojewódzki wskazał ponadto, że przeprowadzone postępowanie dowodowe potwierdziło okoliczność przystąpienia do użytkowania, wynikającą z pisma Wójta Gminy B. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...]., iż organ ten w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] listopada 2013 r. przeprowadził kontrolę podatkową u A. i M. K. w zakresie rozliczeń podatku od nieruchomości znajdującej się w Ł. przy ul. [...] działka nr [...] za okres od stycznia 2009 r. do grudnia 2013 r.; w wyniku kontroli ustalono, że obowiązek podatkowy związany z użytkowaniem obiektu powstał od 2012 r.

Organu odwoławczy podniósł, że w wyniku ponownego rozpatrywania przedmiotowej sprawy organ nadzoru budowlanego I instancji wezwał określone osoby do złożenia zeznań w charakterze świadków. Ponadto jako dowód wykorzystano wniosek skarżącego z dnia. [...] listopada 2013 r. o zmianę w operacie ewidencji gruntów na działce nr [...] w Ł. gm. B. B.. Z ww. ewidencji wynika, że budowa została zakończona w 2009 r. (wykaz zmian gruntowych sporządzony w dniu [...] listopada 2013 r. przez geodetę). Potwierdzeniem tych okoliczności były informacje uzyskane od B. G. o korzystaniu z usług w okresie maj-czerwiec 2011 r. oraz A. K. o korzystaniu z pomieszczeń obiektu w 2013 r.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 59f ust. 1 Prawa budowlanego nie pozwala organowi na uznaniowość wysokości kary, lecz obliguje organ do jej wymierzenia inwestorowi w określonej wysokości; nie mają przy tym znaczenia powody jakie legły u podstaw przystąpienia do użytkowania obiektu bez uprzedniego uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na jego użytkowanie.

Za niezasadne uznano zarzuty odnoszące się do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, albowiem w sprawie nie doszło do oparcia zaskarżonego postanowienia na wadliwie ustalonym stanie faktycznym, a co za tym idzie, nie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 80 ustawy z dnia [...].06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

W skardze do sadu M. K. wniósł o uchylenie postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r. i postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia:

1. art. 6 i 7 k.p.a. przez niepodjęcie przez organ kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,

2. art. 77 i 80 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. przez niedokonanie wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, oraz przez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i błędne ustalenie, że okoliczności podnoszone przez skarżącego w toku postępowania dowodowego nie zasługiwały na uwzględnienie,

3. naruszenie art. 107 § 3 k. p. a. w związku z art. 144 k.p.a. przez lakoniczne uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonego postanowienia, niewskazanie dokładnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia i nieustosunkowanie się do argumentów podnoszonych przez skarżącego w jego zażaleniu, a w konsekwencji naruszenie art. 8 k.p.a.

Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący wskazał, że w zaskarżonym postanowieniu Inspektora Wojewódzkiego nie ma żadnej wzmianki o tym, iż organ I instancji nie uznał zeznań części świadków za wiarygodne; tym samym nie mógł uznać, że potwierdzają one, że rozpoczęto użytkowanie budynku warsztatowego przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Podobnie organ I instancji nie uznał za istotne dla rozstrzygnięcia niniejszego postępowania nagrań, które rzekomo miały stanowić niepodważalny dowód rozpoczęcia użytkowania przedmiotowego budynku.

Z powyższego zdaniem skarżącego wynika, że postanowienie o nałożeniu kary za naruszenie art. 55 Prawa budowlanego w dalszym ciągu opiera się jedynie na dokumencie, który jest pismem Wójta Gminy B. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r., lecz organ II instancji nie zwrócił uwagi, na to, że organ I instancji, pomimo przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków i opisanego wyżej nagrania, nie zebrał jakichkolwiek dowodów, które byłyby wiarygodne i potwierdziłyby okoliczność rozpoczęcia użytkowania przedmiotowego budynku przed uzyskaniem ostatecznego pozwolenia na użytkowanie. Wręcz przeciwnie, z uzasadnienia postanowienia Inspektora Wojewódzkiego można zdaniem strony wywnioskować, że przeprowadzone dowody w postaci zeznań świadków potwierdzają, że rozpoczął użytkowanie budynku warsztatowego przed uzyskaniem na to pozwolenia, z czym się nie zgadza.

Zeznaniom świadka B. G., który pozostaje w bliskich relacjach z sąsiadem M. B., z którym skarżący pozostaje w konflikcie sąsiedzkim i którego zeznania nie zostały uznane za wiarygodne, biorąc pod uwagę, że świadek ten nie był w stanie posłużyć się konkretnymi datami i używał określeń niesprecyzowanych takich jak "najprawdopodobniej", również zdaniem skarżącego należało odmówić waloru wiarygodności.

Doniesienie sąsiada zdaniem skarżącego spowodowało kontrole realizacji budowy budynku warsztatowego, która to budowa realizowana jest na postawie decyzji o pozwoleniu na budowę Starosty [...] z dnia [...] września 2007 r. Przeprowadzone kontrole (z dnia [...] lutego 2014 r. i z dnia [...] marca 2014 r.), bez żadnych w tym zakresie wątpliwości potwierdziły, że do wykonania pozostało szereg prac takich, jak na przykład wykonanie posadzek, montaż wrót itp. Przeprowadzający kontrolę organ nie stwierdził naruszeń przepisów ustawy - Prawo budowlane, nie zebrał jakichkolwiek dowodów potwierdzających przystąpienie do użytkowania budynku. Stwierdzone przez kontrolujących okoliczności nie budzą jakichkolwiek wątpliwości i wyniki tych kontroli nie mogą być negowane w oparciu o treść informacji udzielonej przez Wójta Gminy B. B., skoro kontrole te wykazały, że skarżący nie przystąpił do użytkowania obiektu.

Podobnie jak w zażaleniach z dnia [...] czerwca 2014 r. i [...] stycznia 2015 r. skarżący zauważył, że zgodnie z Ordynacją podatkową Wójt Gminy B. B. nie powinien udostępniać kopii protokołu kontroli podatkowej nieruchomości, zaś udzielanie przez Wójta odpowiedzi na pytania stanowi obejście art. 298 ustawy - Ordynacja podatkowa, które z oczywistych względów jest niedopuszczalne, natomiast Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po otrzymaniu od Wójta Gminy B. B. odpowiedzi na zadane pismem pytania, wyciągnął nieuprawniony wniosek o terminie rozpoczęcia użytkowania budynków ujętych w ewidencji pod nr [...] na działce nr [...] w miejscowości Ł..

Uzasadnienie postanowienia z dnia [...] stycznia 2015 r. zdaniem skarżącego w jednoznaczny sposób wskazuje na to, że organ I instancji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w konsekwencji do załatwienia sprawy, czym naruszył zasadę określoną w art. 7 k. p. a, co zostało kompletnie pominięte przez organ II instancji, który powinien był dokonać głębokiej analizy zaskarżonego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Ponadto w ocenie skarżącego organy zarówno I instancji, jak i II instancji w uzasadnieniach postanowień nie określają dokładnie jakie czynności rzekomo podejmowane przez skarżącego doprowadziły do uznania, że rozpoczął użytkowanie budynku warsztatowego bez uzyskania ostatecznej na to zgody, a określenie tego miałoby duże znaczenie dla stwierdzenia, czy w rzeczywistości dopuścił się zarzucanego naruszenia, czy tylko przygotowywał obiekt do użytkowania.

W przekonaniu skarżącego nie mógł on przystąpić do użytkowania budynku warsztatowego w 2012 r., ponieważ przedmiotowy budynek nie był wykończony i stan, w którym się wówczas znajdował uniemożliwiał jakiekolwiek jego użytkowanie. Działania, które podejmował przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, zmierzały jedynie do przygotowania obiektu do jego użytkowania i przed wskazanym wyżej terminem, nie dysponował takim wyposażeniem budynku warsztatowego, który chociażby w najmniejszym stopniu pozwoliłby na rozpoczęcie prowadzenia w nim działalności i tym samym użytkowania przedmiotowego obiektu.

Skarżący wyjaśnił, że prace wykończeniowe i przygotowujące do użytkowania tego budynku szły dużo wolniej, niż się tego na początku spodziewał, ponieważ nie dysponował takimi środkami finansowymi, które pozwoliłyby na przyśpieszenie tego procesu i z tego powodu prace wykończeniowe w budynku warsztatowym były prowadzone sukcesywnie w miarę zdobywania na nie funduszy.

Skarżący zauważył, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji, nie podejmując stosownych działań w celu zebranie wiarygodnego materiału dowodowego, prawidłowe rozważenie stanu faktycznego i prawnego rozstrzyganej sprawy, a organ II instancji poprzez zaakceptowanie takiego stanu rzeczy - naruszyły zasadę określoną w art. 8 k.p.a., zastrzegając, że fakt regulowania określonych podatków, w żadnej mierze nie jest jednoznaczny z automatycznym na tej podstawie stwierdzeniem przystąpienia do użytkowania budynku.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.) zwanej P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracyjną następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych wyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że nie narusza ona przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi i orzeczenie na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a.

Materialnoprawną przesłanką zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409). W myśl art. 54 ww. ustawy do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Stosownie natomiast do art. 57 ust. 7 tej ustawy w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. W art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego ustawodawca wprowadził więc administracyjną karę pieniężną jako konsekwencję kształtującą odpowiedzialność z tytułu przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez prawnego zakończenia procesu budowlanego.

W pierwszej kolejności należy odnieść się należy do zarzutu nieprawidłowego ustalenia przez organy stanu faktycznego oraz naruszenie przez ten fakt przepisu art. 7, 77 § 1 i 80 kpa oraz ustalenie jedynie na podstawie zdjęć, że budynek jest użytkowany. W niniejszej sprawie ustalenia stanu faktycznego oparte zostały na czynnościach kontrolnych w dniu od [...].11.2013 r. do [...].11.2013 r., które zostały przeprowadzone przez pracowników Urzędu Gminy B. B. w ramach kontroli podatkowej A. i M. K. w zakresie rozliczeń podatku od nieruchomości znajdującej się w Ł. przy ul. [...] działka nr [...] za okres od stycznia 2009 r. do grudnia 2013r., w wyniku której ustalono, że obowiązek podatkowy związany z użytkowaniem obiektu powstał od 2012 r.

W tym miejscu zauważyć należy, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych z dnia [...] stycznia 1991 r. (Dz.U. z 2016 r., poz. 716 ze zm.) w sposób samoistny określa przedmiot, podmiot i stawki podatku, zaś Prawo budowlane zawiera zupełnie inną regulację i przepisy ustawy podatkowej nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia spraw na gruncie prawa budowlanego. Art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stanowiąc o okolicznościach, od których uzależniony jest obowiązek podatkowy używa wprawdzie określenia "zakończenie budowy" oraz "rozpoczęcie użytkowania obiektu budowlanego", ale chodzi wyłącznie o stan faktyczny powodujący moment rozpoczęcia obowiązku podatkowego. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości uzależnione jest od faktu zakończenia prac związanych ze wznoszeniem obiektu budowlanego lub od rozpoczęcia jego użytkowania przed ostatecznym zakończeniem robót. Powstanie obowiązku podatkowego nie jest uwarunkowane uzyskaniem prawa do użytkowania budynku. Nie jest zatem uprawniony wniosek, iż objęcie części przedmiotowego budynku podatkiem od nieruchomości stanowi o dopuszczeniu tegoż budynku do użytkowania w rozumieniu przepisów prawa budowlanego lub potwierdza pozwolenie na użytkowanie tego obiektu budowlanego (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 3.09.2009 r., sygn. akt II SA/Go 484/09, internetowa baza orzeczeń sądów administracyjnych).

Zgromadzony jednak w niniejszej sprawie pozostały materiał dowodowy potwierdza, że w sprawie spełnione zostały przesłanki niezbędne do wymierzenia skarżącemu kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.

Ustalono bowiem w przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, że skarżący wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. (wpływ do Starostwa Powiatowego [...] listopada 2013r., zarejestrowany pod nr [...]) wniósł o wprowadzenie zmian w operacie ewidencji gruntów na działce nr [...] w Ł., gmina B. B., polegający na zmianie kodu funkcji użytkowej obiektu z 109 i 102 na 110 (tj. budynki mieszkalne), z podaniem roku zakończenia budowy - 2009, (wykaz zmian gruntowych sporządzony w dniu [...].11.2013 r., przez geodetę H. P., jako załącznik wniosku p. K. z dnia [...].11.2013r). Z inicjatywy samego skarżącego doszło zatem do sporządzenia dokumentów, złożonym w urzędowym rejestrze, potwierdzających, że doszło do zakończenia budowy. Ponadto jak słusznie wskazuje organ I instancji, potwierdzeniem przyjętych przez organ ustaleń za jednoznaczne mogą być informacje złożone w toku postępowania przez B. G. - "...najprawdopodobniej w okresie maj - czerwiec 2011 r. korzystałem z usług pana K. ... " oraz zeznania A. K. ""... wcześniej czyli w ubiegłym roku 2013r., przed przeglądem swojego samochodu korzystałem z działki p. K. w Ł. ... nie korzystałem z budynku, nie wiem czy tam były prowadzone prace. Korzystałem tylko z pomieszczeń z przodu przy wejściu oraz z WC... ".

Wskazuje to, że rozpoczęcie użytkowania budynku warsztatowego na działce nr [...] w Ł. nastąpiło przed [...] kwietnia 2014 r. tj. przed złożeniem przez stronę wniosku i otrzymaniem decyzji o zezwoleniu na użytkowanie, w którym to okresie inwestor winien legitymować się ostateczną decyzją o pozwoleniu na użytkowanie wydaną przez właściwy organu,. Wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie złożono dopiero w dniu [...] kwietnia 2014 r. tj. po dacie faktycznego przystąpienia do użytkowania budynku warsztatowego (usługi ślusarskie), na-terenie działki oznaczonej nr ewide[...] w miejscowości Ł. -gmina B. B..

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż organy administracji nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy w szczególności dotyczących warunków życiowych, materialnych i zdrowotnych strony skarżącej, przez co nałożona kara jest niewspółmierna do możliwości finansowych skarżącego i rażąco surowa, podkreślić należy, iż Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 5 maja 2009 r. w sprawie o sygn. akt P 64/07, orzekł iż art. 57 ust. 7 zdanie drugie, stanowiący, że do kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym, że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu, w związku z art. 59f ust. 1 prawa budowlanego oraz załącznikiem do tej ustawy jest zgodny z zasadą sprawiedliwości społecznej wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji. W uzasadnieniu wyroku Trybunał stwierdził iż "obowiązek inwestora zawiadomienia o zakończeniu budowy, które wymaga akceptacji właściwego organu przez niewniesienie sprzeciwu w terminie 21 dni (art. 54 prawa budowlanego), lub uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (art. 55 prawa budowlanego) oraz zapewniająca realizację tych powinności sankcja w postaci kary pieniężnej w wysokości określonej w art. 57 ust. 7 zdanie drugie w związku z art. 59f ust. 1 prawa budowlanego, mają służyć ochronie doniosłych wartości wyróżnionych ze względu na interes publiczny. Wśród nich wymienić należy przede wszystkim: środowisko, bezpieczeństwo ludzi i mienia, zdrowie i życie ludzi, ład przestrzenny, czy też poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich".

W ocenie Trybunału Konstytucyjnego "nieporównywalnie mniejszą wagę w kontekście wartości chronionych w kwestionowanych przepisach przypisać należy dysproporcjom społecznym i majątkowym, wielkości obiektu budowlanego oraz okresowi jego nielegalnego użytkowania. Wynika to stąd, że takie samo zagrożenie wartości chronionej może być wynikiem samowolnego użytkowania niewielkiego, jak i dużego obiektu, krótkiego, jak i długiego, jego użytkowania bez akceptacji organu przez osobę zamożną, jak i ubogą. Zatem w zakresie określenia tego rodzaju kryteriów ustalania wymiaru kary istnieje daleko idąca swoboda ustawodawcy, ponieważ czynniki te nie mają bezpośredniego wpływu na stopień zagrożenia ochrony wartości właściwych prawu budowlanemu". Dalej Trybunał stwierdza, że "surowość sankcji określonej w art. 57 ust. 7 w związku z art. 59f ust. 1 prawa budowlanego jest uzasadniona z punktu widzenia konieczności ochrony doniosłych dóbr gwarantowanych w przepisach. Ma ona w optymalnym stopniu dyscyplinować do tego, aby każdy – bez wyjątku – inwestor realizował obowiązek zawiadomienia organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie".

Wobec powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego przyjąć należało, że kwestia trudnej sytuacji materialnej skarżącego, nie mogła mieć znaczenia dla wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania budynku.

Reasumując stwierdzić należy, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do wymierzenia skarżącemu kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. W myśl bowiem art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w sposób wyczerpujący rozważył cały materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, nie przekraczając granicy swobodnej oceny dowodów, a materiał dowodowy pozwala na jednoznaczne ustalenie, że strona skarżąca przystąpiła do użytkowania obiektu budowlanego przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie. Ustalenie takie obliguje organ nadzoru budowlanego do wymierzenia kary, o której mowa w art. 57 ust. 7 prawa budowlanego. Sposób wyliczenia kary jest prawidłowy i nie budzi wątpliwości.

W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził ani naruszenia przepisów postępowania, ani też naruszenia prawa materialnego. Zaskarżona decyzja okazała się więc prawidłowa, a skarga, jako bezzasadna, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.