Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 909/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-09-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 18 ust 1 pkt 2, art 15 ust 1 pkt 6 lit a, art 20
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
article: art 6, art 8, art 11, art 77 par 1, art 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 145  par 1 pkt 1 lit a, art 184, art 204 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędzia del. NSA Teresa Kobylecka (spr.) Protokolant asystent Krzysztof Tomaszewski po rozpoznaniu w dniu 24 września 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 2365/11 w sprawie ze skargi W. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od W. G. na rzecz Komendanta Głównego Policji 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 stycznia 2012r., sygn. akt II SA/Wa 2365/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2011r. w przedmiocie pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Podlaski Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a oraz w zw. z art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. cofnął W. G. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, przyznane na mocy decyzji WUSW w Białymstoku z dnia 23 listopada 1987r., w związku z uzyskaniem informacji o jego prawomocnym skazaniu za popełnienie przestępstw z art. 18 § 1 i 3 kk w zw. z art. 297 § 1 kk, art. 218 § 1 kk, art. 219 § 1 kk oraz art. 191 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne w zb. z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania W. G., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 268a kpa, art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2011 r.

W uzasadnieniu wymienionej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji obligatoryjnie cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Organ odwoławczy podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie zastosowano pkt 6 lit.a ww. przepisu, w myśl którego pozwolenia na broń nie mogą posiadać osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Z powyższego wynika, że przesłankę zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego stanowi sam fakt skazania posiadacza pozwolenia na broń lub osoby o to prawo się ubiegającej za przestępstwo umyślne. Do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że taka osoba jest skazana za przestępstwo, o jakim mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Popełnione przez posiadacza broni przestępstwo nie musi mieć przy tym bezpośredniego związku z bronią, a organ Policji nie jest w takich przypadkach zobowiązany uzasadniać w szczególny sposób swego rozstrzygnięcia, o ile popełnione przestępstwo ma charakter umyślny.

Komendant Główny Policji podniósł, że W. G. został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] listopada 2009 r. sygn. akt [...] za przestępstwa z art. 18 § 1 kk w zw. z art. 297 § 1 kk oraz art. 18 § 3 kk w zw. z art. 297 § 1 kk. Prawomocnym wyrokiem ww. Sądu z dnia [...] września 2010r. sygn. akt [...] wymieniony został uznany winnym popełnienia przestępstw z art. 218 § 1 kk i art. 219 kk, a w dniu [...] marca 2010r. został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. za czyn z art. 191 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne w zb. z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane.

Organ II instancji zaznaczył, że popełnione przez W. G. czyny znajdują się w katalogu przestępstw, które można popełnić tylko umyślnie. Prawomocne wyroki sądu mają powagę rzeczy osądzonej, a tym samym wiążą organy Policji w zakresie ustalenia prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń.

Komendant podniósł, że organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, że posiadacz pozwolenia na broń należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie skazanej za przestępstwo umyślne. W związku z czym na sposób rozstrzygnięcia sprawy nie mogą mieć wpływu pozytywne opinie o stronie z miejsca zamieszkania oraz wśród kolegów myśliwych, ani posiadanie zdolności psychofizycznej do dysponowania bronią. Również prawidłowe przechowywanie przez stronę broni nie ma żadnego wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy, bowiem stanowi to obowiązek posiadacza broni.

W ocenie organu odwoławczego, ustalenie, że W. G. został skazany za umyślne przestępstwa jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń palną. W takich przypadkach ustawodawca sam rozstrzygnął o istnieniu zagrożenia ze strony takich osób. Dlatego też osobom spełniającym tę przesłankę należy cofnąć pozwolenie na broń, w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, ponieważ dyspozycja tego przepisu ma charakter obligatoryjny. Organ cofa bowiem pozwolenie, jeżeli jego posiadacz należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a. W takich przypadkach ustawodawca nie daje organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych, jednocześnie przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywatela.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Wiktor Gryko, wnosząc o uchylenie decyzji, zarzucił naruszenie: art. 2 Konstytucji RP i wynikającej z niej zasady państwa prawnego, poprzez naruszenie zasad bezpieczeństwa prawnego, ochrony praw nabytych oraz zasady lex retro non agit, poprzez wydanie decyzji opierającej się na ustawie z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004r. Nr 52, poz. 525) w brzmieniu obowiązującym po dniu 10 marca 2011r., pomimo że wszelkie orzeczenia karne dotyczące skarżącego zostały wydane i stały się prawomocne przed dniem 10 marca 2011r., a żadne z nich nie dotyczy skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu; rażące naruszenie art. 6 kpa, poprzez pominięcie przy rozstrzygnięciu sprawy zasady lex retro non agit, poprzez wydanie decyzji opierającej się na ustawie z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525) w brzmieniu obowiązującym po dniu 10 marca 2011r., pomimo że wszelkie orzeczenia karne dotyczące skarżącego zostały wydane i stały się prawomocne przed dniem 10 marca 2011r., a żadne z nich nie dotyczy skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu; art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, poprzez wydanie decyzji opierającej się na ustawie z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525) w brzmieniu obowiązującym po dniu 10 marca 2011r., pomimo że wszelkie orzeczenia karne dotyczące skarżącego zostały wydane i stały się prawomocne przed dniem 10 marca 2011r., a żadne z nich nie dotyczy skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu; rażące naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę dowodów, w szczególności poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego zebranego w sprawie materiału dowodowego; błędne zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), poprzez przyjęcie, że wyczerpane zostały przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń; naruszenie art. 4 ustawy z dnia 05 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytworzenia i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195), poprzez uznanie, że nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie.

W. G. zwrócił uwagę, że organ nie wziął pod uwagę innych istotnych elementów, które mają wpływ na wydanie decyzji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni, takich jak cechy charakteru skarżącego, pozytywna opinia o nim, wydana przez Koło Łowieckie "[...]", czy też pozytywne orzeczenia lekarskie na temat osoby skarżącego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych uznał, że nie narusza ona prawa.

Sąd podniósł, że istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do tego, czy organ zasadnie oceniał zdolność strony do posiadania broni w oparciu o przepisy znowelizowanej ustawy o broni i amunicji, biorąc jednocześnie pod uwagę wyroki sądów karnych, które zapadły i uprawomocniły się przed dniem wejścia w życie zmian do przedmiotowej ustawy.

Sąd wskazał, że omawianą problematykę regulują przepisy przejściowe zawarte w ustawie z dnia 5 stycznia 2011r. o zmianie ustawy o broni i amunicji (...) (Dz.U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195). Zgodnie z art. 3 tego aktu prawnego, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. W świetle treści przywołanej normy prawnej, jedyną przesłanką, od której uzależniona została możliwość stosowania przepisów znowelizowanej ustawy o broni i amunicji, jest czas wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń. Postępowania, które rozpoczęły swój bieg pod rządami nowej ustawy, muszą być rozpoznawane również w oparciu o te regulacje. Brak jest więc możliwości skutecznego wywodzenia, iż istnieją inne bariery, uniemożliwiające stosowanie przez organ nowej ustawy w postępowaniu wszczętym pod jej rządami. Taka okoliczność nie wynika bowiem z przepisów prawa.

Analizując sytuację prawną mającą miejsce w niniejszej sprawie, Sąd nie dopatrzył się również tego, aby organ naruszył zasadę lex retro non agit. Od chwili wejścia w życie znowelizowanej ustawy o broni i amunicji, organ jest zobligowany do tego, aby oceniać zdolność strony do posiadania broni w oparciu o nowe przesłanki – wskazane w zmienionej ustawie. Nie zachodzi więc okoliczność, żeby prawa, czy obowiązki strony były ustalane z mocą wsteczną. Jedynie zdarzenia, które miały miejsce przed wejściem w życie nowej ustawy, są inaczej oceniane i wywierają inne skutki - ale na dzień zastosowania nowej ustawy. Stąd więc uznać należało, że organ, prowadząc postępowanie w oparciu o przepisy znowelizowanej ustawy o broni i amunicji, działał w sposób prawidłowy. Okolicznością niesporną jest, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte pod rządami nowej regulacji prawnej.

Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie należało ocenić jako zgodne z prawem gdyż treść art. 18 ust. 1 pkt 2 zmienionej ustawy o broni i amunicji stanowi, że na właściwym organie Policji ciąży obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń stronie, która należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Artykuł 15 ust. 1 pkt 6 lit. a omawianej ustawy wskazuje zaś, że za osobę stanowiącą zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, uznawać trzeba skazanego prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.

Okolicznością niesporną w sprawie jest, że wobec skarżącego zapadły trzy wyroki skazujące sądów karnych – z dnia [...] listopada 2009r., [...] marca 2010r. i [...] września 2010r. Czyny, za popełnienie których skarżący został skazany, noszą cechy umyślności. Tym samym ziściła się przesłanka, o jakiej mówi przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a przedmiotowej ustawy, umożliwiająca traktowanie skarżącego, jako osoby stanowiącej zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego i jednocześnie zmuszająca organ do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni.

W ocenie Sądu, bez wpływu na prawidłowość zaskarżonej decyzji pozostają podnoszone w skardze okoliczności, że skarżący posiada pozytywną opinię wydaną przez Koło Łowieckie "[...]", pozytywne orzeczenie lekarskie, oraz że nie narusza zasad prawidłowego przechowywania broni. Nie niwelują one bowiem faktu kilkakrotnych skazań przez sądy karne za popełnienie umyślnych przestępstw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się również naruszenia przez organ normy art. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji (...) (Dz. U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195), gdyż w zaskarżonej decyzji organ nie kwestionował ważności dokumentów potwierdzających legalność posiadanej broni.

Ponadto Sąd podniósł, że stan faktyczny niniejszej sprawy, a w szczególności fakt kilkakrotnych skazań strony przez sądy karne za popełnienie umyślnych przestępstw, uzasadniałby cofnięcie skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni nawet pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy o broni i amunicji. Zapadłe wobec skarżącego wyroki skazujące świadczą bowiem, że strona charakteryzuje się szczególnie lekceważącym stosunkiem do norm prawnych. Dysponować bronią mogą zaś wyłącznie osoby o nieposzlakowanej opinii, budzące zaufanie co do tego, że w żadnej sytuacji nie postąpią wbrew prawu. Ilość wyroków skazujących dotyczących skarżącego, a także znaczna ilość udowodnionych umyślnych przestępstw, pozbawiła stronę powyższych przymiotów i zdyskwalifikowała ją jako osobę zasługującą na zaufanie przy posiadaniu broni. Należy także pamiętać o tym, iż prawo do posiadania broni (pod rządami starej i nowej ustawy o broni i amunicji) nie należy w Polsce do kategorii praw i wolności obywatelskich, jak również nie jest dobrem powszechnie dostępnym. Jest to bowiem uprawnienie ściśle reglamentowane i to nawet w zakresie korzystania z prawa przyznanego już wcześniej prawomocną decyzją administracyjną. Ta zaś szczególna reglamentacja wynika wprost z treści ustawy o broni i amunicji, który to akt prawny wprowadził liczne wymogi, po spełnieniu których możliwym jest dopiero otrzymanie pozwolenia na broń. Z powyższego punktu widzenia, warunki uzyskania pozwolenia na broń i jej posiadania, winny być badane w sposób restrykcyjny. Możliwość cofnięcia pozwolenia na broń, lub odmowy przyznania tego uprawnienia, nie może zaś być postrzegana, jako zamach na swobody obywatela, a jedynie, jako działanie prewencyjne, zmierzające do zapewnienia szeroko rozumianego bezpieczeństwa (patrz: wyrok NSA z dnia 30 października 2008 r. sygn. akt II OSK 1296/07).

W tym stanie sprawy, uznając, że organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 stycznia 2012r. wniósł, na podstawie art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a.. W. G., zaskarżając go w całości.

Na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) tj.:

rażące naruszenie art. 2 Konstytucji RP i wynikającej z niej zasady państwa prawnego poprzez naruszenie zasad bezpieczeństwa prawnego, ochrony praw nabytych oraz zasady lex retro non agit, poprzez wydanie decyzji opierającej się na ustawie z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r., nr 52 poz. 525) w brzmieniu obowiązującym po dniu 10 marca 2011r. pomimo, że wszelkie orzeczenia karne dotyczące W. G. zostały wydane i stały się prawomocne przed dniem 10 marca 2011r., a żadne z nich nie dotyczy skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu;

naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji, poprzez przyjęcie, że wyczerpane zostały przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń.

2. naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) tj.:

rażące naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez pominięcie przy rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy zasady "lex retro non agit" poprzez wydanie decyzji opierającej się na ustawie z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r., nr 52 poz. 525) w brzmieniu obowiązującym po dniu 10 marca 2011r. pomimo, że wszelkie orzeczenia karne dotyczące W. G. zostały wydane i stały się prawomocne przed dniem 10 marca 2011r., a żadne z nich nie dotyczy skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu, co miało skutek w postaci wydania decyzji w oparciu o nowe przepisy, w stosunku do już powstałego stanu prawnego.

rażące naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, poprzez wydanie decyzji opierającej się na ustawie z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji w brzmieniu obowiązującym po dniu 10 marca 2011r. pomimo, że wszelkie orzeczenia dotyczące skarżącego zostały wydane i stały się prawomocne przed dniem 10 marca 2011r., a żadne z nich nie dotyczy skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu;

rażące naruszenie art. 77 §1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę dowodów, w szczególności poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego zebranego w sprawie materiału dowodowego i stwierdzenie, że w związku ze skazaniem skarżącego za wymienione w treści decyzji przestępstwa, niezależnie od stanu prawnego istnieje konieczność wydania decyzji o cofnięciu pozwoleń na broń,

naruszenie art. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. 2011, nr 38, poz. 195.) poprzez uznanie, że nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie, co skutkowało wydaniem wadliwej decyzji.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że organ jako podstawę cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej wskazał art. 18 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt. 6 lit a ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. 2004r., nr 52 poz. 525 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym po 10 marca 2011r., tj. zmienionym ustawą z dnia 5 stycznia 2011r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. 2011, nr 38, poz. 195). Wprowadzona zmiana do ustawy zmieniła art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji w ten sposób, że rozszerzyła katalog przestępstw , które uzasadniają cofnięcie pozwolenia na broń.

Po zacytowaniu treści przepisów art. 15 ust 1 pkt 6 w brzmieniu po dniu 10 marca 2011r. i przed wejściem w życie znowelizowanej treści ustawy o broni i amunicji, skarżący stwierdził, że spełniał wszelkie warunki do posiadania pozwolenia na broń do dnia 10 marca 2011r.. Postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń zostały wszczęte w związku z otrzymaniem, w lutym 2011r. przez KWP w Białymstoku, informacji dotyczącej skazania skarżącego przez Sąd Rejonowy w G. za przestępstwa określone w art. 90 prawo budowlane, dotyczące wybudowania pomostu nad jeziorem bez zezwolenia, gdzie na mocy tego art. oraz art. 11 § 3 kk, art. 33 § 1 kk, została wymierzona kara grzywny, która została zapłacona przez skarżącego w całości. Wyrok w tej sprawie został wydany w dniu [...].03.2010r. i uprawomocnił się [...].06.2010r.. W informacji o osobie, która jest wydawana z KRK widnieją również dwa inne wpisy z zaznaczeniem, że wyroki w sprawach zostały wydane [...].11.2009r. (prawomocny 2009-12-08) oraz [...].09.2010r. (prawomocny 2.10.2010r.) z tym, że żadne z tych przestępstw nie jest przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Wyroki te dotyczą m.in. przestępstwa przeciwko prawom pracowniczym i dotyczą m.in. nieodprowadzania składek na ubezpieczenie do budżetu państwa, nie są więc to przestępstwa, które powodują, że w stosunku do skarżącego istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Skazania te dotyczą przestępstw innych niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, tak więc do 10 marca 2011r. Podlaski Komendant Wojewódzki Policji w Białymstoku nie miał podstaw do cofnięcia pozwolenia na broń, albowiem wskazane przez organ prawomocne orzeczenia sądowe, będące podstawą wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń, zostały wydane w sprawach o przestępstwa wymienione w rozdziale XXVIII i XXXVI kodeksu karnego, a więc stanowią przestępstwo przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową i przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu, a nie jak literalnie wskazał ustawodawca "przestępstwami przeciwko życiu i zdrowiu".

Dopiero po wejściu w życie nowelizacji ustawy o broni i amunicji Podlaski Komendant Wojewódzki Policji wszczął postępowanie i cofnął pozwolenie na broń, czym naruszył art. 2 Konstytucji RP i wynikającej z niej zasady państwa prawnego poprzez naruszenie zasad bezpieczeństwa prawnego, ochrony praw nabytych oraz zasady lex retro non agit, a także art. 6 k.p.a. poprzez pominięcie przy rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy zasady "lex retro non agit".

W skardze kasayjnej wskazano także, że Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie podkreślał, że zakaz działania prawa wstecz stanowi jeden ze składników zasady demokratycznego państwa prawnego, ustanowionej w art. 2 i 7 Konstytucji RP. Naruszenie tego zakazu powoduje uznanie takich działań za sprzeczne z Konstytucją. Podstawową zasadą państwa prawnego jest bowiem to, że nowe uregulowania nie mają zastosowania do powstałych wcześniej stosunków prawnych. Zasada lex retro non agit działa przy tym w szczególnie silny sposób w tych dziedzinach, gdzie jednostka podporządkowana jest bezpośredniemu władztwu państwa. Do takich dziedzin jest również cofnięcia pozwolenia na broń. Złamanie zasady niedziałania prawa wstecz skutkuje naruszeniem dwóch dalszych zasad wywiedzionych przez TK z klauzuli demokratycznego państwa prawnego, tj. zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przezeń prawa oraz zasady bezpieczeństwa prawnego obywateli (wyrok TK z 15.9.1998r. K 10/98, Prawo i Życie 1998/36, s. 30, Glosa 1999/2, s. 30, Orzecznictwo Sądów Gospodarczych 1998/11-12 poz. 120). W ocenie autora skargi kasacyjnej przepisy znowelizowanej ustawy, w zakresie art. 15 w zw. z art. 18 nie mają w niniejszej sprawie zastosowania.

Wskazując zarzut naruszenia art. 80 i art. 77 k.p.a. skarżący podniósł, że organ Policji przy rozpatrywaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie uwzględnił zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz obowiązującej linii orzeczniczej NSA, zgodnie z którą " (...) wyraźnie akcentuje się konieczność oceny cech charakteru osoby, wobec której wszczęto postępowanie o cofnięcie pozwolenia na broń, jak i jej dotychczasowego postępowania (...)" (fragment uzasadnienia do wyroku NSA z dnia 26 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 2028/09) oraz fakt niewzięcia pod uwagę przez organ Policji innych okoliczności, które umożliwiłyby ocenę cech charakteru i dotychczasowego postępowania przezskarżącego. Wskazane dokumenty, a także inne zgromadzone w sprawie, jak pozytywna opinia wydana przez Koło Łowieckie "[...]", pozytywne orzeczenia lekarskie, są istotnym elementem mającym bez wątpienia wpływ na wydanie decyzji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. Ze zgromadzonych w przedmiotowej sprawie dokumentacji wynika bowiem, że skarżącyc spełnia wszelkie warunki uprawniające do posiadania pozwolenia na broń palną.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie od skarżącego kosztów zastępstwa procesowego.

W ocenie tego organu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie uznał, że skarżącemu należało cofnąć pozwolenie na broń palną myśliwską, gdyż zgodnie z obecnym brzmieniem przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji powodem zaliczenia osoby posiadającej broń (lub ubiegającej się o nią) jest prawomocne skazanie za jakiekolwiek przestępstwo umyślne lub umyślne przestępstwo skarbowe oraz nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego lub gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia (art. 1 pkt 10 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym łub policyjnym - Dz. U. z 2011 r., Nr 38, poz. 195).

W niniejszej sprawie dyspozycja art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji została spełniona - skarżący został skazany prawomocnymi wyrokami Sądu za popełnienie umyślnych przestępstw, co obliguje organy Policji do cofnięcia mu pozwolenia na broń palną. W takim zaś przypadku nie jest już konieczne przeprowadzanie dodatkowych dowodów, ponieważ zgodnie z wolą ustawodawcy taka osoba do czasu zatarcia skazania broni posiadać nie może

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Przepis art. 183 § 1 p.p.s.a. stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w sprawie niniejszej nie wystąpiły, zatem należało odnieść się do zarzutów wymienionych w podstawach skargi kasacyjnej.

Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego sprowadzają się do naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 2 Konstytucji oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji, poprzez niewłaściwe zastosowanie znowelizowanych przepisów tej ustawy, tym samym naruszenie zasady państwa prawa, zasady bezpieczeństwa prawnego, ochrony praw nabytych oraz zasady lex retro non agit.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie rozważań, należy wskazać na treść art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), który stanowi, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy od 1 stycznia 2004r. do 9 marca 2011r. miał następujące brzmienie: "Pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw". Od 10 marca 2011r. art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, że "Pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo: przeciwko życiu i zdrowiu, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia."

Nowe brzmienie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zostało nadane przez art. 1 pkt 10 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. Nr 38, poz. 195), zw. dalej ustawą nowelizującą. Art. 7 ustawy nowelizującej, stanowi o wejściu w życie tego aktu po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, tj. dnia 10 marca 2011r. Po nowelizacji katalog przesłanek związanych z karalnością został doprecyzowany. Objął on bowiem skazanie za wszystkie umyślne przestępstwa i przestępstwa skarbowe oraz dużą grupę przestępstw nieumyślnych.

Zgodnie z art. 3 ustawy nowelizującej tylko do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe. W tym względzie brak jest innych regulacji w przepisach wprowadzających ustawę w życie. Nie ma podstaw do tego, aby z braku innej regulacji w odniesieniu do czynów i wyroków poprzedzających wejście w życie tej ustawy stosować inną zasadę niż ta, że organy administracji publicznej rozstrzygają sprawy w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie wydawania decyzji ostatecznej (por. wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2013r., sygn. akt II OSK 459/12, wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2013r., sygn. akt II OSK 731/12, wyrok NSA z dnia 7 maja 2013r., sygn. akt II OSK 278/12).

W niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie cofnięcia W. G. pozwolenia na broń bojową zostało wszczęte dnia 23 marca 2011r., a więc po wejściu w życie wymienionej ustawy, decyzja organu I instancji wydana została w dniu [...] czerwca 2011r., zaś zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja Komendanta Głównego Policji w dniu [...] sierpnia 2011r. Oznacza to, że zarówno wszczęcie postępowania, jak i wydanie decyzji przez organ I, jak i II instancji nastąpiło po wejściu w życie ustawy nowelizującej, powołany zaś przepis przejściowy, który nakazuje stosować art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji w brzmieniu sprzed 10 marca 2011r., nie miał w niniejszej sprawie zastosowania.

Nie można podzielić zarzutu skargi kasacyjnej, że w niniejszym postępowaniu doszło do naruszenia zasady lex reto non agit. Istotą art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a ustawy o broni i amunicji jest prawomocne skazanie za przestępstwo popełnione umyślenie. Nie ma przy tym znaczenia, że popełnienie przestępstwa i prawomocne skazanie za nie nastąpiło przed wejściem w życie nowelizacji. Prawidłowa jest ocena Sądu I instancji, że organ zasadnie dokonał oceny faktu zaistniałego przed zmianą brzmienia przepisów (faktu prawomocnego skazania za przestępstwa popełnione umyślenie) według przepisów wprowadzonych ustawą zmieniającą. W takiej sytuacji nie mamy do czynienia ze wstecznym działaniem prawa, lecz z jego bezpośrednim działaniem, polegającym na tym, że od dnia wejścia w życie nowych przepisów należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych, zdarzeń zarówno tych, które dopiero powstają, jaki i tych, które powstały przed wejściem w życie przepisów, ale trwają w czasie dokonywania zmian prawa, tym samym nie zachodzi retroakcja.

Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący został prawomocnie skazany za przestępstwa umyślne, tj. z art. 191 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne w zb. z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, z art. 218 § 1 k.k., z art. 219 k.k. oraz z art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 297 § 1 k.k. i art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 297 § 1 k.k. Jak słusznie zauważył organ, wymienione czyny zabronione znajdują się w katalogu przestępstw, które można popełnić tylko umyślnie (18 § 1 3 k.k. w zw. z art. 297 § 1 k.k., art. 218 § 1 k.k., art. 219 k.k.) w postaci działania (zamiaru) kierunkowego (art. 297 § 1 k.k.) z zamiarem bezpośrednim (art. 218 § 1 k.k., art. 219 k.k.), albo z zamiarem ewentualnym (art. 219 k.k.).

Uznać zatem należy, że Sąd I instancji prawidłowo zastosował przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym upoważniony organ Policji cofa pozwolenie na broń w sytuacji, gdy pozwolenie wydano osobie, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Zastosowanie w sprawie tych przepisów nie narusza, jak twierdzi skarżący kasacyjnie, zasad wyrażonych w przepisach art. 6 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. Słusznie także Sąd I instancji uznał, że z uwagi na treść omawianego przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, bez wpływu na prawidłowość podjętej decyzji pozostaje podnoszona przez skarżącego okoliczność pozytywnej opinii w Kole Łowieckim, pozytywne orzeczenie lekarskie oraz przestrzeganie zasad prawidłowego przechowywania broni. W takim bowiem przypadku nie jest konieczne przeprowadzanie dodatkowych dowodów, ponieważ zgodnie z wolą ustawodawcy taka osoba do czasu zatarcia skazania nie może posiadać broni.

W świetle powyższego brak jest podstaw do uznania za usprawiedliwiony zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. p.p.s.a.

Również nie zasługuje na uwzględnienie zarzut "naruszenie art. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. 2011, nr 38, poz. 195.) poprzez uznanie, że nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie, co skutkowało wydaniem wadliwej decyzji". Powołany przepis stanowi, że zachowują ważność dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni, które zostały wydane do dnia wejscia w życie ustawy zmieniającej, czyli do dnia 10 marca 2011r. Sąd I instancji podkreślił, że organ w zaskarżonej decyzji nie kwestionował ważności dolumentów, potwierdzających legalność posiadanej broni.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego uzasadnia art. 204 pkt 1 p.p.s.a.