Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 439/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2007 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na P. C., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. z siedzibą w P. karę pieniężną w łącznej wysokości 1500 zł.

Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach.

Jak wynika z protokołu kontroli nr [...] w dniu [...] sierpnia 2007 r. na drodze krajowej [...] w miejscowości P. zatrzymany został samochód marki [...] wraz z przyczepą, należący do P. C..

Kontrola pojazdu wykazała, ze kierujący nim R. D. dysponuje zaświadczeniem o przejściu badań lekarskich i psychologicznych oraz o ukończeniu kursu dokształcającego wystawione przez poprzednią firmę, w której pracował, tj. T. z siedzibą w P.. Natomiast nie posiadał on takiego zaświadczenia wystawionego przez swojego aktualnego pracodawcę, tj. R. C. M. z siedzibą w P.. Poza tym kierowca okazał miesięczną kartę opłaty na przejazd po drogach krajowych seria [...] numer [...], która została wykupiona w wysokości niższej na pojazdy samochodowe o DMC > 12 ton o liczbie osi nie większej niż 3 w kwocie 190 PLN, tymczasem podczas kontroli zatrzymano dwuosiowy pojazd z trójosiową naczepą o DMC > 12 ton. Za przejazd tym pojazdem kierowca powinien uiścić opłatę w wysokości 270 PLN.

W tym stanie faktycznym decyzją z dnia [...] października 2006 r. na P. C. nałożona została na podstawie art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 oraz na podstawie lp. 1.8 lit. 3 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) kara pieniężna w kwocie 500 złotych za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą oraz kara pieniężna w kwocie 1000 złotych w oparciu o art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 oraz na podstawie lp. 4.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) za wykonywanie przewozu drogowego z opłatą uiszczoną w wysokości niższej niż wymagana dla danego pojazdu samochodowego.

Od decyzji Nr [...] wydanej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w dniu [...] października 2006 r. w części dotyczącej nałożenia kary w wysokości 1000 złotych P. C. złożył odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w którym zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie prawa procesowego tj. art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.),

2) naruszenie prawa procesowego tj. art. 7 ww. ustawy, zwanej dalej k.p.a.,

3) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 8 k.p.a.,

4) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 9 k.p.a.,

5) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 10 k.p.a.,

6) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 77 k.p.a.,

7) rażące naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację i zastosowanie art. 42 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz lp. 4.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2004 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.),

8) naruszenie prawa procesowego, tj. art. 107 k.p.a. w zakresie wskazania prawidłowego – merytorycznego oraz rzeczowego uzasadnienia prawno – faktycznego, stanowiącego podstawę sankcjonowania nieprawidłowości sprecyzowanej w lp. 4.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.).

Wskazując na powyższe zarzuty P. C. wniósł:

1) o uchylenie w zakresie naruszenia sprecyzowanego w liczbie porządkowej 4.2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] października 2006 r. wydanej z rażącym naruszeniem stosownych przepisów prawa materialnego oraz procesowego,

2) o umorzenie niniejszego postępowania administracyjnego w zakresie naruszenia sprecyzowanego w liczbie porządkowej 4.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.),

3) wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] października 2006 r. do czasu rozpatrzenia rzeczonego odwołania przez organ nadrzędny, tj. Głównego Inspektora Transportu Drogowego

Ponadto działając na podstawie art. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 czerwca 2006 r. w sprawie sposobu i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 117, poz. 791) P. C. wniósł o odroczenie terminu zapłaty przedmiotowej należności pieniężnej w wysokości 1000 złotych do czasu merytorycznego rozstrzygnięcia rzeczowej sprawy

P. C. wskazał, że wydanie w obowiązującym w dniu kontroli art. 42 ust 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., poz. 2088 z późn. zm.) stawki opłat za przejazd po drogach krajowych uzależnione są od czasu przejazdu po drogach krajowych od rodzaju pojazdu samochodowego, od dopuszczalnej masy całkowitej, od emisji spalin pojazdu. Pominięto zaś czynnik wyrażony liczbą osi. Mimo, że zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r., Nr 180, poz. 1497) dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie delegacji zmienianych niniejszą ustawą zachowują moc do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych, nie dłużej jednak niż przez okres 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, to biorąc pod uwagę wyższą moc w hierarchii źródeł prawa, ustawy względem rozporządzenia, dobór karty opłaty drogowej z uwzględnieniem liczby osi, jest bezprzedmiotowy, tym samym sprzeczny z prawem.

Wobec powyższego P. C. wniósł aby organ odwoławczy przedstawił bardziej precyzyjną analizę prawno – formalną, względem podniesionych wątpliwości co do prawidłowości i sposobu określenia zasadności sankcji z lp. 4.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.). Stanowisko reprezentowane przez organ I instancji jest niewystarczające oraz pozbawione rzeczowości i merytorycznej charakterystyki analizowanego zagadnienia.

Główny Inspektor Transportu drogowego decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] po rozpoznaniu odwołania P. C. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w kwestionowanym zakresie.

Organ odwoławczy uznał, że działanie organu I instancji było prawidłowe i zgodne z prawem.

Odnośnie argumentów strony, zawartych w odwołaniu organ podkreślił, że stosownie do art. 87 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca jest obowiązany mieć przy sobie i okazać na żądanie uprawnionego organu kontroli m. in. dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Ponadto, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (obowiązującego w chwili kontroli drogowej) stawki opłat określa się w zależności, m. in. od liczby osi i dmc pojazdu samochodowego. Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym z dnia 6 września 2001 r. przez pojazd samochodowy należy rozumieć zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (uchylone z dniem 22 października 2006 r.) w chwili kontroli i prowadzonego postępowania wyjaśniającego było aktem wykonawczym do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Rozporządzenie to stanowiło doprecyzowanie ogólnych zapisów ustawowych, w tym art. 42 ust. 2 ww. ustawy. W sposób szczegółowy określało rodzaje kart drogowych i wysokość opłat za korzystanie z dróg krajowych. Także precyzyjnie wskazywało od jakich elementów uzależniona jest wysokość opłaty za korzystanie z dróg krajowych.

W tym stanie rzeczy decyzja organu I instancji odpowiada prawu.

Na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] P. C. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 42 ustawy z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie ww. norm prawnych, rażące naruszenie prawa procesowego, tj. art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zakresie wskazania prawidłowego – merytorycznego oraz rzeczowego uzasadnienia prawno – faktycznego, stanowiącego podstawę sankcjonowania nieprawidłowości sprecyzowanej w lp. 4.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 r.

Wskazując na powyższe uchybienie P. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, umorzenie niniejszego postępowania administracyjnego w zakresie naruszenia sprecyzowanego w liczbie porządkowej 4.2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) – wykonywanie przewozu drogowego z opłatą uiszczoną w wysokości niższej niż wymagana dla danego pojazdu samochodowego; zasądzenie od przeciwnika skargi na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zasadniczym uchybieniem, wykazanym w skardze przez P. C. jest to, że Główny Inspektor Transportu drogowego nie rozważył należycie argumentów skarżącego, podnoszonych w odwołaniu i nie odniósł się do nich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. A mianowicie w odwołaniu P. C. wskazując na treść art. 42 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym podkreślał, że w świetle tego przepisu stawki opłaty za przejazd po drogach krajowych uzależnia się od czasu przejazdu po drogach krajowych, rodzaju pojazdu samochodowego, dopuszczalnej masy całkowitej i emisji spalin pojazdu. W przepisie tym pominięty został czynnik wyrażony liczbą osi. Wprawdzie w tym czasie obowiązywały jeszcze "stare" przepisy wykonawcze tj. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r., w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 150, poz. 1684 z późn. zm.), na które powołuje się organ, to biorąc pod uwagę wyższą moc w hierarchii i źródeł prawa ustawy względem rozporządzenia, dobór karty opłaty drogowej z uwzględnieniem liczby osi, jest bezprzedmiotowy, tym samym sprzeczny z prawem.

Uzasadnienie przedmiotowej decyzji w niniejszym zakresie jest błędne i powierzchowne i narusza art. 107 k.p.a.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w jej uzasadnieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).

Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ten obowiązek stanowi realizację zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a.

Analiza przeprowadzonego postępowania administracyjnego pozwala na przyjęcie, że organ wbrew stwierdzeniom skargi nie uchybił tej zasadzie. Wywiązał się z obowiązków, nałożonych na niego przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w tym wynikających z art. 7, 8, 9 k.p.a. Ustalenia faktyczne zostały poczynione w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy.

Dokonując ustaleń organ nie pominął żadnego z dowodów, dokładnie je przeanalizował i poddał je ocenie zgodnie z art. 80 k.p.a., co znalazło również wyraz w treści uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.).

Odnosząc się do argumentacji prawnej zawartej w zaskarżonej decyzji Sąd uznał ją za trafną.

Skarżący jako przedsiębiorca transportowy zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym zobowiązany był do uiszczenia opłaty za przejazd pojazdem po drogach krajowych. W myśl definicji zawartej w art. 4 pkt 1ustawy o transporcie drogowym przez pojazd rozumie się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie.

W dacie kontroli w myśl art. 42 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym stawki opłaty za przejazd po drogach krajowych uzależnione były od: 1) czasu przejazdu po drogach krajowych 2) rodzaju pojazdu samochodowego 3) dopuszczalnej masy całkowitej oraz emisji spalin pojazdu. Nowe brzmienie art. 42 ust. 2 pkt 3 zostało nadane art. 1 pkt 16 b) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2005 r., Nr 180, poz. 1497), która weszła w życie z dniem 21 października 2005 r.

Jednocześnie zgodnie z art. 6 ww. ustawy dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie delegacji zmienianych niniejszą ustawą zachowują moc do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych, nie dłużej jednak niż przez okres 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Przepis ten oznaczał, że do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych w oparciu o art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym obowiązują stare przepisy tj. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 150, poz. 1684 ze zm.), które ostatecznie zostało uchylone z dniem 22 października 2006 r. Dalsze obowiązywanie tego rozporządzenia zostało przedłużone więc przepisem ustawowym, co do którego istniało domniemanie konstytucyjności.

W myśl art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Nie można więc zarzucić organom, wydającym decyzje w niniejszej sprawie, że stosując rozporządzenie z 2001 r. naruszyły prawo.

W myśl art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sędziowie sądów administracyjnych w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Stąd też również Sąd w niniejszej sprawie był obowiązany respektować art. 6 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 05.180.1497).

Zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczenia przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 150, poz. 1684 ze zm.) opłata miesięczna za przejazd pojazdem 5 osiowym wynosiła 270 zł, tymczasem protokół kontroli dowodzi, iż została uiszczona miesięczna opłata tak jak pojazd o liczbie osi nie większej niż trzy tj. w kwocie 190 zł.

W tym stanie rzeczy była podstawa do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 1000 zł zgodnie z art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 oraz na podstawie lp. 4.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.).

Skoro więc zaskarżona decyzja odpowiada prawu Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.