Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1669/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2006 r. sprawy ze skargi W. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. uchyla decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...], III. uchyla decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...]stycznia 2003 r. Nr [...], IV. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. D. kwotę 200 ( dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego

W uzasadnieniu decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w wyniku czynności kontrolnych ustalono, że Spółka z o.o. [...] wykonała roboty budowlane w oparciu zgłoszenie do organu administracji architektoniczno - budowlanej oraz wykonała sufit podwieszany na podstawie pozwolenia na budowę. Lokal przed adaptacją był wyposażony w wentylację mechaniczną z otworami wentylacyjnymi osadzonymi w ścianach zewnętrznych od strony ulicy [...] oraz od strony ulicy [...]. Porównanie dokumentacji ze stanem obecnym nie wykazało odstępstw co zostało stwierdzone w protokole. Inne roboty, które były przedmiotem zgłoszenia zostały wykonane bez istotnych odstępstw. Nie potwierdzono wyburzenia w lokalu ściany nośnej. W lokalu rozebrana została tylko ścianka działowa o grubości 12 cm co jest zgodne z dokonanym w dniu [...] grudnia 2000 roku zgłoszeniem oraz wydanym w dniu [...] stycznia 2001 roku pozwoleniem, Nr [...]. Klimatyzatory zamontowane na ścianie prześwitu bramowego budynku przy ul. [...] zostały zamontowane w sposób bezkolizyjny pod sufitem oraz pod skrzydłem otwieranym bramy na poduszkach amortyzacyjnych i wspornikach co potwierdził obecny podczas wizji przedstawiciel P.[...] SA.

Decyzją z dnia [...] marca 2003 roku, Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania W. D. zamieszkałego w [...] przy ul. [...] umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że W. D. nie przysługuje status strony. Status strony może wynikać tylko z normy prawa materialnego. Od tak sformułowanego interesu prawnego odróżnić należy pojecie interesu faktycznego, to jest gdy obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może poprzeć swego zainteresowania przepisami prawa.

Wyrokiem z dnia [...] marca 2004 roku, sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] po rozpoznaniu skargi

W. D. uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 roku, Nr [...].

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, iż organ odwoławczy nie poczynił żadnych ustaleń niezbędnych do ustalenia czy W. D. przysługuje status strony. Nie ustalono czy W. D. jest właścicielem lokalu, który zajmuje czy też zajmuje on lokal na warunkach lokatorskich. Tymczasem w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w szczególnych sytuacjach dopuszcza się udział jako strony również członka Spółdzielni Mieszkaniowej niezależnie od tego, że w postępowaniu administracyjnym uczestniczy sama Spółdzielnia Mieszkaniowa. Ma to miejsce wówczas gdy decyzja administracyjna dotyczy kwestii mających istotny wpływ na prawa członka Spółdzielni do korzystania z lokalu mieszkalnego. W sprawie W. D. nie wynika by Wspólnotę Mieszkaniową cechowała jakaś aktywność zapewniającą ochronę jego interesów. Podstawowym przepisem prawa materialnego mającym zapewnić ochronę prawną wszystkich podmiotów bądź zrzeszonych we Wspólnocie Mieszkaniowej bądź zajmujących lokale na zasadach lokatorskich jest art.5 Prawa budowlanego, a w szczególności ust.2 pkt.l - 4 tego prawa. W aspekcie tych przepisów organ odwoławczy winien ocenić, czy wykonane roboty remontowo - adaptacyjne w lokalu fryzjerskim "[...]" nie naruszają interesu prawnego W. D., którego lokal mieszkalny usytuowany jest bezpośrednio nad tym Studiem oraz czy nie zachodzi uzasadniona potrzeba ingerencji organów nadzoru budowlanego w celu zlikwidowania stwierdzonych naruszeń tego interesu prawnego skarżącego.

Decyzją z dnia [...] lutego 2005 roku, Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż organ pierwszej instancji winien ponownie przeprowadzić oględziny spornego lokalu i dokładnie ustalić zakres wykonanych przez inwestora robót oraz czy zakres tych robót faktycznie pokrywa się z zakresem i warunkami określonymi w uzyskanych pozwoleniach i uzgodnieniach.

Organ administracji winien ustalić w sposób jednoznaczny czy ściany od strony północnej i południowej rzeczywiście zostały wyburzone przez

inwestora, a jeśli tak, to czy roboty te były objęte pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem, a przede wszystkim ustalić jaki charakter miały przedmiotowe ściany - konstrukcyjny czy działowy. Jeśli były to ściany konstrukcyjne powinien ustalić skutki dla lokali znajdujących się w przedmiotowym budynku, a w szczególności dla lokalu nr [...], w którym zamieszkuje skarżący.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył W. D. podnosząc zarzut, iż przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji nie daje gwarancji na jej prawidłowe bezstronne rozstrzygnięcie.

Decyzją z dnia [...] października 2005 roku, Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art.54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) uchylił własną decyzję z dnia [...] lutego 2005 roku, Nr [...] i utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] stycznia 2003 roku.

W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w decyzji tej zaistniała wewnętrzna sprzeczność, gdyż z jednej strony organ odwoławczy przyznał odwołującemu się status strony postępowania zaś z drugiej strony jako podstawę uchylenia decyzji organu pierwszej instancji wskazano konieczność wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji czy odwołującemu się przysługuje status strony.

Wyniki analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz uzupełnionego materiału dowodowego zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego uznać należy, iż W. D. przysługuje status strony.

Postępowanie dowodowe nie wykazało, by zarzuty podnoszone przez W. D. były uzasadnione. Postępowanie to nie potwierdziło podnoszonego przez W. D. zarzutu wyburzenia ściany nośnej budynku. Z dokumentacji projektowej budynku znajdującej się w posiadaniu Wspólnoty Mieszkaniowej wynika, że ściana znajdująca się od strony północnej lokalu użytkowego (zlokalizowana bezpośrednio pod ścianą z otworem drzwiowym w lokalu skarżącego) została rozebrana w czasie prac remontowo - adaptacyjnej jest w istocie ścianą działową. Chybiony jest także zarzut dotyczący wyburzenia ściany południowej lokalu użytkowego. Według oświadczenia przedstawicielki Wspólnoty Mieszkaniowej powyższa ściana nie została wyburzona podczas

remontu. Nadto nie znajduje się ona bezpośrednio pod lokalem skarżącego, a zatem jej domniemana likwidacja nie mogła mieć wpływu na stan techniczny lokalu będącego własnością W. D.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył W. D. podnosząc zarzut, iż organ odwoławczy nie wykonał zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] marca 2004 roku. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zdaniem skarżącego jest niewiarygodne i nie jest oparte na faktach. Nie sprawdzono dokumentacji znajdującej się w Wydziale Architektury Urzędu Dzielnicy [...]. W dokumentacji tej wyburzona ściana przechodząca przez środek pod mieszkaniem skarżącego w części północnej naniesiona jest zdaniem skarżącego jako ściana nośna. Nie sprawdzono występu w salonie fryzjerskim stanowiącego występ po wyburzonej ścianie. Podczas wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2005 roku nie był obecny przedstawiciel inwestora. Przeprowadzono jedynie lustrację wzrokową salonu fryzjerskiego i sporządzono protokół. Skarżący nie wnosił zastrzeżeń do protokołu, gdyż obawiał się, że zakończy się to awanturą i będzie na straconej pozycji. Zdaniem skarżącego na skutek wyburzenia ściany obniżyła się podłoga w jego mieszkaniu. Odnośnie drzwi i podłogi nie wydano żadnego rozstrzygnięcia. Nadto zgłosił, iż nastąpiło pionowe pękniecie ściany zewnętrznej jego mieszkania. Również w tym przedmiocie nie ma żadnego rozstrzygnięcia.

Zdaniem skarżącego inwestor wyprowadził wyrzutnię powietrza ze 130 m2 powierzchni z salonu w którym znajduje się ponad 20 stanowisk fryzjerskich, pralnia i suszarnie. Wyrzutnia ta znajduje się w odległości 20 cm od płyty balkonu w pionie oraz 30 cm w poziomie i utrudnia skarżącemu codzienne życie. Powiatowy inspektor Sanitarny stwierdził, że inwestor nie posiada zgody na używanie tego typu instalacji. W uzasadnieniu decyzji brak jest odniesienia do tej kwestii.

Zdaniem skarżącego wyburzenie ściany w południowej części budynku oraz ściany w północnej części budynku stanowi zagrożenie dla całego budynku. Mieszkanie skarżącego jest jego zdaniem poważnie zagrożone. W ocenie skarżącego dokumentacja związana z adaptacją lokalu została złożona po zakończeniu remontu. Salon fryzjerski miał otwarcie w dniu 28 grudnia 2000 roku zaś dokumentację złożono w dniu 27 grudnia 2000 roku i została ona dostosowana do potrzeb inwestora.

W decyzji nie określono czy obecny stan techniczny mieszkania skarżącego i całego budynku pozwala na bezpieczne codzienne w nim przebywanie.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zdaniem Sądu zapadła z naruszeniem art. 7 kpa i art.77 kpa.

Zdaniem Sądu braki w materiale dowodowym nie pozwalają na dokonanie oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. W aktach sprawy brak odpisu decyzji o pozwoleniu na budowę udzielonego Spółce z o.o. [...] oraz zatwierdzonego tym pozwoleniem projektu budowlanego. Brak jest również w aktach sprawy zgłoszenia dokonanego przez Spółkę z o.o. "[...]" z opisem zakresu robót objętych tym zgłoszeniem. Brak tych dokumentów nie pozwala na dokonanie oceny prawidłowości podjętych przez nadzór budowlany czynności.

Odnośnie podniesionego przez skarżącego zarzutu wyburzenia ściany nośnej, to zdaniem Sądu również należy dołączyć do akt sprawy kopię tej części projektu budowlanego budynku w którym znajduje się wyburzona ściana. Nadto skoro skarżący podnosi, iż w Wydziale Architektury Urzędu Dzielnicy [...] znajduje się jego zdaniem projekt budowlany, z którego wynika, że wyburzona ściana była ścianą nośną, to twierdzenia te należy zweryfikować. W tym celu organy nadzoru budowlanego winny ustalić czy we wskazanym przez skarżącego urzędzie znajduje się opisany przez niego projekt, a jeżeli tak, to należy tę część projektu (poświadczoną za zgodność oryginałem), na której uwidoczniona była wyburzona ściana załączyć do akt sprawy. Tak zgromadzony materiał dowodowy pozwoli na oceną zasadności zarzutów podnoszonych przez skarżącego.

Załączenie do akt pozwolenia na budowę i zatwierdzonego nim projektu budowlanego oraz zgłoszenia wraz z wykazem robót budowlanych objętych tym zgłoszeniem jest również niezbędne dla oceny zasadności zarzutu skarżącego związanego z wyrzutniami powietrza zamontowanymi w pomieszczeniach zajmowanych przez Spółkę z o.o.

[...]. Wskazać bowiem należy, iż zgodnie z treścią § 152 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 roku Nr 10, poz.46 ze zmianami), obowiązującego w dacie wydawania inwestorowi decyzji o pozwoleniu na budowę oraz w dacie dokonania przez inwestora

zgłoszenia robót budowlanych, odległość wyrzutni wentylacji mechanicznej

od okien budynku przeznaczonego na pobyt ludzi nie powinna być

mniejsza niż 3 m w rzucie poziomym i 1 m w rzucie pionowym.

W wypadku usuwania substancji szkodliwych dla środowiska i zdrowia

ludzi, odległość pozioma powinna być zwiększona co najmniej do 6 m.

Konieczne jest ustalenie czy projekt budowlany lub zgłoszenie obejmowało

montaż wyrzutni powietrza, a jeśli tak, to jakie miały być parametry tych

wyrzutni, czy w pomieszczeniach użytkowanych przez Spółkę z o.o.[...]

rzeczywiście zamontowane są wyrzutnie powietrza oraz czy montaż ten

został dokonany w sposób przewidziany w projekcie budowlanym lub

zgłoszeniu.

Jeśli pozwolenie na budowę (lub zgłoszenie) nie obejmowało montażu wyrzutni powietrza, a wyrzutnie takie zostały zamontowane i nie spełniają wymogów wymienionego wyżej przepisu, to organ nadzoru budowlanego winien podjęć czynności mające na celu doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Kratka wentylacyjna, do której jak twierdzi skarżący, podłączone zostały wyrzutnie powietrza, znajduje się w odległości mniejszej niż określone w przywołanym wyżej przepisie co obrazuje znajdująca się w aktach sprawy fotografia. Wyrzutnie powietrza nie mogłyby wiec być do niej podłączone. Jeśli natomiast wyrzutnie powietrza zostały zrealizowane zgodnie z pozwoleniem lub zgłoszeniem, to nawet jeśli wyrzutnie te naruszają wymogi § 152 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków

technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie organ

nadzoru budowlanego będzie mógł podjęć działania zmierzające

do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem

dopiero po wyeliminowaniu z obrotu prawnego pozwolenia na budowę.

Odnośnie zarzutu skarżącego, iż w związku z wyburzeniem dwóch ścian w pomieszczeniach zajmowanych przez Spółkę z o.o. [...] istnieje zagrożenie bezpieczeństwa jego mieszkania organy nadzoru budowlanego winny rozważyć możliwość powołania biegłego, który oceniłby zasadność

twierdzeń skarżącego. Zdaniem Sądu winno to jednak nastąpić w odrębnym postępowaniu wszczętym na podstawie art. 66 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Nie jest natomiast konieczne dokonywanie oceny stanu technicznego całego budynku. Brak jest podstaw do przyjęcia, by podnoszone przez skarżącego okoliczności uzasadniałyby prowadzenia postępowania w tym kierunku.

Za nieuzasadnione uznać należy twierdzenia skarżącego, iż inwestor wykonał roboty budowlane przed uzyskaniem pozwolenia na budowę oraz przed dokonaniem zgłoszenia. Są to twierdzenia gołosłowne i nie poparte żadnymi dowodami. Zdaniem Sądu brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w celu weryfikacji tych twierdzeń skarżącego.

Podnoszona przez skarżącego kwestia braku przez zgody Powiatowego Inspektora Sanitarnego na korzystanie przez inwestora z wyrzutni powietrza winna być wyjaśniana w postępowaniu przed tym organem, a nie przed organami nadzoru budowlanego.

Konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części spowodowała, iż Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, oraz decyzje które ją poprzedzały.

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego organy nadzoru budowlanego winny zapewnić stronom możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie przed wydaniem rozstrzygnięcia.

Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.1 c, art. 135, art.152 i art.200 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.