Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 630/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2010-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 26 ust. 2, art. 30 c) ust. 3 pkt 2, art. 31 ust. 1, art. 37;
journal: Dz.U. 2006 nr 227 poz 1658
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

SENTENCJA

Dnia 28 października 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska WSA Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Kamila Błaszkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2010 roku przy udziale sprawy ze skargi P. R. na informację Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 09 czerwca 2010r. w przedmiocie negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego nr [...] oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu 26 sierpnia 2009 r. Instytucja Zarządzająca Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym (WRPO) na lata 2007-2013 ogłosiła konkurs nr 03/VI/2009 dla Działania 6.1 "Turystyka", Schemat I "Projekty z zakresu infrastruktury turystycznej". W dniu 25 listopada 2009 r. P. R. przystąpiła do tego konkursu, składając wniosek wraz z dokumentacją aplikacyjną projektu pt. "Budowa obiektu gastronomiczno - hotelarskiego – Hotel [...]".

Po przeprowadzeniu merytorycznej weryfikacji dokumentacji konkursowej wnioskodawczyni została poinformowana pismem Dyrektora Departamentu Wdrażania Programu Regionalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego z dnia 9 czerwca 2010 r. nr [...] o negatywnym wyniku oceny merytorycznej. Projekt uzyskał łącznie 53 punkty, co stanowi 57,6 % maksymalnej liczby punków możliwej do uzyskania.

W uzasadnieniu wskazano, że projekt został poddany szczegółowej analizie pod kątem spełniania kryteriów strategicznych oraz merytorycznych przyjętych przez Komitet Monitorujący uchwałą nr 3/2008 z dnia 8 lutego 2008 r. (zmienionych w dniu 29 maja 2008 r., 29 września 2008 r., 11 grudnia 2008 r. oraz 6 marca 2009 r.). Ocena projektu, której wynikiem jest przyznana punktacja nie wskazywała na rozbieżności w opinii ekspertów. W uzasadnieniu eksperci zwrócili uwagę, że wnioskodawca nie wykazał komplementarności z innymi inwestycjami. Uzasadnienie potrzeby realizacji projektu (również ekonomiczne) jest umiarkowane. Zaproponowana przez wnioskodawcę inwestycja ma ograniczone oddziaływanie oraz rangę. Projekt będzie miał przeciętny wpływ na zwiększenie atrakcyjności turystycznej i inwestycyjnej regionu. Nie dotyczy adaptacji na cele turystyczne obiektów historycznych i zabytkowych. Wnioskodawca nie zakłada udziału partnerów w projekcie.

W proteście od wyniku oceny wniosku o dofinansowanie P. R. zakwestionowała liczbę punktów przyznanych w ramach kryteriów nr 7, 8, 9, 10, 15, 18 i 19 oraz uzasadnienie punktacji.

W odniesieniu do kryterium nr 7 (Uzasadnienie potrzeby realizacji projektu (np. rozwój ogólnodostępnej Infrastruktury turystycznej; w przypadku projektów z zakresu infrastruktury sportowo-rekreacyjnej - stopień nasycenia tego typu obiektami na terenie gminy/powiatu) podniosła, że realizacja projektu budowy Hotelu [...] jest niezbędna do podniesienia atrakcyjności turystycznej gminy O. Zapewnienie wysokiej jakości bazy noclegowej w samym sercu Parku Natury, zapewni odpowiedni jego rozwój i jednocześnie wypromuje Ziemię O. na tle Wielkopolski i kraju. Inwestycja przyczyni się do zwiększenia atrakcyjności tego miejsca dla turystów. Z kolei większa atrakcyjność turystyczna przełoży się na wzrost konkurencyjności gminy w oczach inwestorów. Wnioskodawczyni podkreśliła, iż obecnie nie ma obiektów o podobnym standardzie na terenie wielkopolskiej części Parku Krajobrazowego "[...]". Istniejące obiekty mają bardzo niski standard wyposażenia i nie są uwzględnione pod względem kategoryzacji (Hotel [...] będzie posiadał dwie gwiazdki), a także nie posiadają tak rozbudowanej infrastruktury sportowo-rekreacyjnej.

W ramach kryterium nr 8 (Ekonomiczne uzasadnienie realizacji projektu - racjonalność zaproponowanych rozwiązań) wnioskodawczyni wskazała, że zgłoszony przez nią projekt jest projektem o wartości poniżej 20 mln PLN, wobec czego analizę ekonomiczną przeprowadzono w myśl zasad analizy wielokryterialnej. W studium wskazano i skwantyfikowano korzyści społeczne przedstawionych wariantów realizacji inwestycji. Wybrany wariant (obejmujący budowę zaplecza restauracyjno-hotelowego wraz z atrakcjami rekreacyjno-sportowymi w postaci SPA, kręgli, squash'a, a także rowerów i kajaków) jest wariantem kompleksowo wykorzystującym potencjał kulturowo-przyrodniczy najbliższego otoczenia (tj. Parku Natury w O., Parku "[...]" i Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków "Natura 2000"). Inwestycja poprzez likwidację barier architektonicznych w dostępie do nowopowstałej infrastruktury wpłynie na większą integrację osób niepełnosprawnych i starszych w życiu społecznym. Projekt poprzez udostępnienie odpowiedniej infrastruktury sportowej przyczyni się do wzrostu zainteresowania społeczeństwa uprawianiem turystyki rekreacyjno-sportowej w niezwykle atrakcyjnym otoczeniu. Na urozmaiconej ofercie Parku Natura zyska nie tylko społeczność lokalna, ale regionalna i krajowa. Z kolei większa popularność Parku Natura przyczyni się do poprawy warunków inwestycyjnych w najbliższym otoczeniu. Oczekuje się powiększenia bazy okołoturystycznej, podniesienia jakości świadczonych dotychczas usług, wzrostu aktywności zawodowej społeczności lokalnej (m.in. poprzez tworzenie nowych miejsc pracy). Wskazując na racjonalność zaproponowanych rozwiązań wnioskodawczyni podniosła, że zaproponowane rozwiązania techniczne uwzględniają specyfikę terenu, na którym prowadzony będzie projekt, harmonogram jest przejrzysty, wykonalny, uwzględnia czas niezbędny na przeprowadzenie procedur przetargowych i wpływ czynników zewnętrznych, wskaźniki rezultatu i produktu są obiektywnie weryfikowalne, odzwierciedlają założone cele projektu, adekwatne dla danego rodzaju projektu, realne do osiągnięcia, planowane wydatki są uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu, a środki wykorzystane zostaną w sposób efektywny.

Odnośnie kryterium nr 9 (Ranga obiektu, jego charakter, zasięg oraz oddziaływanie projektu) wnioskodawczyni wskazała, że gmina i miasto O. mają ogromny potencjał rozwojowy w zakresie turystyki, oprócz zabytkowych obiektów architektury posiadają cenne walory przyrodnicze i krajobrazowe, które wnioskodawczyni szczegółowo opisała. W chwili obecnej, ze względu na brak infrastruktury noclegowo-gastronomicznej w gminie O., Park jest odwiedzany głównie przez turystów przejezdnych, nie zatrzymujących się w mieście na dłużej. Inwestycja niewątpliwie przyczyni się do większego zainteresowania turystów kilkudniowymi pobytami na Ziemi O. Możliwość zakwaterowania w hotelu przyczyni się do poszerzenia oferty Parku Natura (kilkudniowe imprezy będące atrakcją nie tylko dla mieszkańców ale turystów z całego regionu i kraju), co zaowocuje większym napływem turystów. W związku z powyższym budowa hotelu wraz z zapleczem gastronomicznym jest niezbędna dla prawidłowego rozwoju miejsca dedykowanego rekreacji, wypoczynkowi i sportu. Z oferty obiektu [...] będą korzystać całe rodziny z dziećmi, młodzież, firmy korzystające zarówno z usług hotelowych jak i gastronomiczno-konferencyjnych, zwolennicy sportów typu squash, kręgle, miłośnicy turystyki rowerowej, wodnej (kajakowej), konnej, a także miłośnicy przyrody i historii. Wnioskodawczyni dodała, iż według fachowców Dolina [...] oczekuje wciąż na swoje odkrycie, a odpowiednia infrastruktura noclegowa może pomóc je przyspieszyć. Obecnie możliwości promocji Parku jak i gminy O. są ograniczone, gdyż gmina dysponuje jedynie obiektami noclegowymi kategorii motelów, które nie zachęcają turystów do korzystania z ich oferty. Obiekt Hotel [...] i Park Natury, w obrębie którego będzie się znajdował, będzie wizytówką miasta, regionu oraz kraju. Projekt przyczyni się do promocji Wielkopolski jako miejsca atrakcyjnego turystycznie oraz zwiększy rolę turystyki w życiu gospodarczym miasta. Na podstawie powyższego wnioskodawczyni domagała się uznania ogólnopolskiego oddziaływania projektu.

W ramach kryterium nr 10 (Wpływ projektu na zwiększenie atrakcyjności turystycznej i inwestycyjnej regionu) wnioskodawczyni podniosła, że wprowadzenie na rynek kompleksowej oferty rekreacyjno-turystycznej, jaką zapewni Hotel [...] jeszcze bardziej podniesie atrakcyjność turystyczną i konkurencyjność Ziemi O., a nawet całego regionu Wielkopolski. Hotel będzie przyciągał turystów z terenu całej Polski, gdyż będzie możliwe czerpanie korzyści z walorów przyrodniczych O. nie tylko podczas weekendów czy niedzielnych spacerów, ale podczas dłuższych pobytów. Po realizacji projektu turyści będą mogli korzystać z uroków przyrody Doliny [...], a także z nowych form turystyki aktywnej wprowadzonej przez wnioskodawcę (tj. kręgle, squash, kajaki, rowery), turystyki rekreacyjnej w postaci zabiegów pielęgnacyjnych i relaksacyjnych oferowanych w SPA bądź turystyki biznesowej (różnego rodzaju konferencje, szkolenia, itp.). Rozwój kompleksowej infrastruktury hotelowo-gastronomicznej będzie możliwy dzięki zatrudnieniu blisko 18 nowych osób, a wzrost zatrudnienia wpłynie na poprawę ich sytuacji materialnej, co pośrednio przełoży się na ich rozwój kulturalny i gospodarczy. W ten sposób inwestycja przyczyni się do wzrostu konkurencyjności gminy, podniesienia jej atrakcyjności, co będzie zachętą dla potencjalnych inwestorów.

W odniesieniu do kryterium nr 15 (Kompleksowość projektu) wnioskodawczyni podniosła, że zgłoszony przez nią projekt jest inwestycją kompleksową, wskazując, że stanowi on część inwestycji w mieście O. polegającej na stworzeniu miejsca aktywnej turystyki, wypoczynku i sportu (Park Natura). Hotel [...] oprócz tradycyjnych usług (w postaci noclegów, gastronomii, organizacji imprez okolicznościowych czy też konferencji) będzie oferował różnorodne formy turystyki aktywnej i rekreacyjnej (m.in. gra w kręgle, gra w squash’a, wycieczki rowerowe, spływy kajakowe a także zabiegi relaksacyjne w hotelowym SPA). W ramach turystyki biznesowej, hotel będzie oferował wysokiej jakości zaplecze konferencyjne, z którego będą mogli korzystać lokalni, regionalni, krajowi a nawet zagraniczni turyści zainteresowani organizacją konferencji, szkoleń, warsztatów. Zaproponowana oferta odpowiada na zidentyfikowane braki infrastruktury turystycznej bliskiego i dalszego otoczenia, a także kompleksowo wykorzystuje walory przyrodnicze lokalizacji. W ten sposób uzupełnia ofertę Parku Natury w O. oraz całej Doliny [...].

Odnośnie kryterium nr 18 (Lokalizacja projektu w ramach sieci / szlaków turystycznych) wnioskodawczyni podała, że projekt jest zlokalizowany w atrakcyjnym punkcie na mapie turystycznej Wielkopolski, wskazując że gmina i miasto O. posiadają ogromny potencjał przyrodniczo – krajobrazowy do uprawiania turystyki rekreacyjnej, a mianowicie: szlaki wędrowne, ścieżki rowerowe, szlaki konne i wodne (kajakowe). Ponadto inwestycja jest zlokalizowana w Obszarze Chronionego Krajobrazu "[...]", Obszarze Chronionego Krajobrazu "[...]", Parku Krajobrazowym "[...]" oraz Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000.

Natomiast w ramach kryterium nr 19 (Ogólnodostępna infrastruktura turystyczna) wnioskodawczyni podniosła, że oferta turystyczna nowopowstałego obiektu w zakresie rekreacji i sportu będzie skierowana do okolicznych mieszkańców oraz krajowych i zagranicznych turystów, w tym osób z ograniczoną sprawnością ruchową (osoby niepełnosprawne, osoby starsze). Wśród odbiorców usług oferowanych przez Hotel [...] znajdować się będą osoby zainteresowane weekendową rekreacją z dala od miasta, turyści zainteresowani dłuższym pobytem, osoby podróżujące po kraju w związku z realizacją obowiązków służbowych, firmy korzystające z sali konferencyjnej i restauracji na potrzeby szkoleń, a także osoby zainteresowane wyłącznie ofertą gastronomiczną. W związku z powyższym zdaniem wnioskodawczyni projekt spełnia założenia ogólnodostępnej infrastruktury turystycznej.

Komisja Odwoławcza Instytucji Zarządzającej WRPO orzeczeniem z dnia 2 września 2010 r. nr [...] oddaliła powyższy protest w całości.

Odnosząc się do zarzutów protestu, wskazano, w odniesieniu do kryterium nr 7, za które przyznano 6,5 pkt na 10 możliwych do uzyskania, że projekt zakłada poszerzenie potencjału bazy noclegowej województwa wielkopolskiego poprzez budowę obiektu gastronomiczno-hotelarskiego. Zdaniem Komisji Odwoławczej Hotel [...] odpowiada na potrzeby zwiększania bazy noclegowej O. oraz zabezpiecza miejsca noclegowe dla turystów z terenu Parku Krajobrazowego [...], co zostało uwzględnione w stosunkowo wysokiej punktacji. Jednocześnie Komisja wskazała, iż ze względu na lokalizację, istnieje uzasadnione "niebezpieczeństwo" korzystania z oferowanych przez wnioskodawcę usług w większym stopniu przez mieszkańców niż przez turystów. Oddalenie obiektu od szlaków wodnych nie sprzyja turystyce wodnej, o której wspomina się we wniosku. W dokumentacji projektowej brak również określenia wielkości oddalenia od istniejących szlaków rowerowych, co dodatkowo potwierdza dokonaną ocenę. Zdaniem Komisji Odwoławczej oferta w postaci nowego hotelu wydaje się mało atrakcyjna dla osób zamożnych. Natomiast stopień nasycenia podobnymi obiektami na terenie gminy (4 obiekty hotelowe) oraz powiatu nie jest mały. Ponadto, kategoria dwugwiazdkowa nie stanowi atrakcyjnej zachęty do korzystania z planowanego do realizacji obiektu przez klientów biznesowych. Komisja Odwoławcza potwierdziła zatem stanowisko Komisji Oceny Projektów, która zwróciła uwagę, iż projekt co prawda rozbudowuje istniejącą bazę hotelową, ale nie tworzy nowego produktu turystycznego. Nadto, inwestycja nie poszerzy rynku odbiorców oraz nie wpłynie w istotny sposób na wzrost inwestycji w regionie.

W ramach kryterium nr 8, za które projekt zdobył 4,5 pkt na 10 pkt możliwych do uzyskania, Komisja Odwoławcza wskazała, że wprawdzie przedstawiono prawidłowy sposób prezentacji wniosku z analizy ekonomicznej, jednakże o ilości przyznanych punktów zaważyła zawartość merytoryczna dokumentacji projektowej w tym zakresie. Komisja Odwoławcza wskazała, że projekt zakłada nierealne wskaźniki wykorzystania miejsc noclegowych - 25% na początku i roczny wzrost od 5 % do 43%, gdyż w województwie wielkopolskim nie przekracza on 30% rocznie. Obłożenie rzędu 40% dotyczy z reguły hoteli wyższej kategorii, zlokalizowanych w aglomeracji poznańskiej, a do takich opisywany obiekt bez wątpienia nie należy. Nierealny jest także wskaźnik wykorzystania kajaków - średniorocznie 2 godz. dziennie. Sezon kajakowy trwa najwcześniej od maja do września i wykorzystanie jest bardzo zależne od pogody. Koszty dowozu kajaków na szlak są wysokie. Możliwość ich wykorzystania wystąpi jedynie przy bogatej ofercie incentive, której wnioskodawca nie określił. Rowery i kajaki oraz nawet Day SPA, squash i kręgielnia to zbyt mało w kontekście ekonomicznego uzasadnienia realizacji projektu. Liczba miejsc noclegowych oraz standard na poziomie dwóch gwiazdek nie gwarantuje pozyskania zamożnego klienta biznesowego. Poza tym, poszczególne usługi przeznaczone są dla różnych odbiorców. W związku z tym, brak spójnej grupy docelowej, do której skierowana jest oferta może mieć znaczący wpływ na koszty promocji.

W odniesieniu do kryterium nr 9, za które projekt otrzymał 6 pkt na 12 pkt możliwych do uzyskania, Komisja Odwoławcza stwierdziła, iż stosunkowo niewielka liczba miejsc noclegowych ogranicza zasięg obiektu dla przedsiębiorstw ogólnopolskich, które organizując szkolenia lub spotkania integracyjne wybierają zazwyczaj obiekty większe i o wyższym standardzie. Oceniając rangę obiektu, jego charakter, zasięg oraz oddziaływanie, Komisja stwierdziła, iż obiekt będzie miał oddziaływanie lokalne lub subregionalne. Zabezpieczy zatem co najwyżej potrzeby noclegowe turystów odwiedzających O. i uzupełni bazę noclegową Doliny [...]. Standard dwugwiazdkowy oraz zakres usług przeznaczony dla różnorodnego klienta - brak jasno sprecyzowanej grupy docelowej powoduje, że nie ma możliwości uznania rangi obiektu za znaczący i przyznanie punktacji wyższej aniżeli nadanej pierwotnie przez Komisję Oceny Projektów.

W ramach kryterium nr 10, za które projekt otrzymał 4,5 pkt na 8 pkt możliwych do uzyskania, Komisja Odwoławcza stwierdziła, że modernizacja przedmiotowego hotelu będzie miała umiarkowany wpływ na zwiększenie atrakcyjności turystycznej regionu. Badając natomiast aspekt wpływu inwestycji na atrakcyjność inwestycyjną stwierdziła, iż projekt nie wpłynie na wzrost inwestycji w regionie oraz wzrost lokalnej przedsiębiorczości. Powiększenie bazy noclegowej obszaru Doliny [...] jest korzystne dla odwiedzających ją turystów, jednak nie będzie miało znaczenia w kontekście atrakcyjności inwestycyjnej. Ze względu na specyficzne warunki inwestowania w obszarze przyrody chronionej, na którym zlokalizowana ma być inwestycja, trudno zgodzić się z wnioskodawcą, iż realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia przełoży się na rozwój kulturalny, gospodarczy oraz będzie zachętą dla potencjalnych inwestorów do rozwijania swojej działalności na tym terenie.

Odnośnie kryterium nr 15, za które projekt otrzymał 6 pkt na 8 pkt możliwych do uzyskania, Komisja Odwoławcza wskazała, że projekt zakłada powstanie kompleksu hotelowo-gastronomiczno-rekreacyjnego, obejmującego zakres usług dla mieszkańców i turystów, co uwzględniono, nadając wysoką ocenę w przedmiotowym kryterium. Jednocześnie Komisja Odwoławcza zauważyła, że projekt, choć bogaty w różne elementy, nie jest spójny. Standard obiektu dwugwiazdkowego nie przyciągnie bowiem bogatego klienta biznesowego, który skory jest do wydawania dużych sum na rozrywkę oferowaną w planowanym do realizacji obiekcie, a z drugiej strony klienta mniej zamożnego może nie być stać na dodatkowe płatne usługi.

W ramach kryterium nr 18, za które projekt zdobył 2,5 pkt na 4 pkt możliwe do uzyskania, Komisja Odwoławcza uznała, iż przyznana punktacja w pełni odzwierciedla położenie realizowanej inwestycji. Projekt jest zlokalizowany w pobliżu szlaków turystyki pieszej, rowerowej i konnej o znaczeniu jedynie subregionalnym (brak tutaj szlaków o wyższej randze, np. o znaczeniu ogólnopolskim). Szlaki te leżą w rejonie południowo-wschodniej Wielkopolski oraz północno-wschodnich rejonów województwa dolnośląskiego.

Natomiast w odniesieniu do kryterium nr 19, za które projekt otrzymał 5 pkt na 8 pkt możliwych do uzyskania, Komisja Odwoławcza stwierdziła, iż w ramach realizowanej inwestycji zostaną zastosowane rozwiązania ułatwiające poruszanie się osobom niepełnosprawnym, co ma niewątpliwy wpływ na dostępność powstałej infrastruktury turystycznej. Jednak przy ocenie tego kryterium należy również zwrócić uwagę na odpłatność usług oferowanych w ramach projektu. W przypadku obiektów komercyjnych, takich jak hotele, ogólnodostępność usług będzie w naturalny sposób mocno ograniczona. Gdyby przyjąć, że omawiany projekt dotyczyłby tylko i wyłącznie udostępniania infrastruktury tzw. społecznej, całkowicie bezpłatnie i bez żadnych ograniczeń - wówczas projekt miałby szansę na uzyskanie maksymalnej liczby punktów. Jednakże ze względu na odpłatność za świadczone usługi można mówić o częściowym spełnieniu kryterium nr 19, zatem liczba punktów przyznana przez Komisję Oceny Projektów jest adekwatna do zakresu realizowanej inwestycji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. R., wniosła o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą, zarzucając naruszenie:

- art. 7 kpa polegające na niepodjęciu przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

- art. 8 kpa polegające na prowadzeniu postępowania w sposób nie wpływający na pogłębianie zaufania obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli przez brak obiektywnego wyjaśnienia, dlaczego za konkretne kryteria wyboru projektów przyznane zostały takie a nie inne ilości punktów, w sytuacji gdy podane uzasadnienie przyznawania punktów razi swoją dowolnością, lakonicznością i w żaden sposób nie pozwala na jakąkolwiek kontrolę instancyjną, a nadto poprzez brak wyjaśnienia na jakich podstawach, w oparciu o jakie zasady i na podstawie jakich obiektywnych przesłanek oceniono poszczególne kryteria, co w rezultacie prowadzi do sytuacji, że kryteria wyboru projektów nie mogą zostać w żaden sposób zweryfikowane,

- art. 9 kpa polegające na nienależytym informowaniu stron o okolicznościach

faktycznych i prawnych, mogących mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków,

co w rezultacie spowodowało, że osoba ubiegająca się o uzyskanie dofinansowania

poniosła szkodę z powodu nieznajomości prawa, a w szczególności poprzez brak

wyjaśnienia, w oparciu o jakie konkretnie przesłanki będą oceniane poszczególne

kryteria wyboru projektów, a nadto polegające na braku uszczegółowienia zapisów

dotyczących poszczególnych kryteriów,

- art. 10 kpa polegające na niezapewnieniu stronom czynnego udziału w toku

postępowania administracyjnego, a w szczególności zaniechanie wezwania

wnioskodawczyni do złożenia wyjaśnień w przedmiotowej sprawie celem

wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy,

- art. 50 § 1 kpa polegające na zaniechaniu wezwania do złożenia wyjaśnień lub

zeznań przez wnioskodawczynię w sytuacji, kiedy było to niezbędne dla

rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w ramach kryterium nr 7 Komisja Odwoławcza nie uzasadniła twierdzenia, że istnieje uzasadnione niebezpieczeństwo korzystania z oferowanych przez wnioskodawcą usług w większym stopniu przez mieszkańców niż przez turystów oraz że hotel jest oddalony od szlaków wodnych. Podniosła przy tym, że obiekt ma być zlokalizowany w najbliższym sąsiedztwie Parku Krajobrazowego [...], a rzeka B. przepływa przez miasto i gminę O. Ponadto plany strategii rozwoju Wielkopolski przewidują rozwój szlaków wodnych. Nie bez znaczenia jest także fakt, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje budowę zbiornika retencyjnego "[...]", na północ od O., którego głównym celem ma być dostarczanie wody dla rolnictwa i gospodarki rybackiej, a celem wtórnym byłoby wykorzystanie rekreacyjne. Zdaniem skarżącej Komisja nie wyjaśniła także, dlaczego jej zdaniem oferta planowanego hotelu będzie mało atrakcyjna dla osób zamożnych i nie będzie stanowiła atrakcyjnej zachęty dla klientów biznesowych. Niezrozumiały – zdaniem skarżącej jest także wniosek, iż projekt Hotelu [...] nie tworzy nowego produktu turystycznego, skoro będzie to pierwszy hotel o standardzie dwugwiazdkowym w regionie. Ponadto nie wyjaśniono, dlaczego uznano, że planowana inwestycja nie poszerzy rynku odbiorców, skoro na terenie miasta O. znajdują się wyłącznie obiekty hotelowe o znacznie niższym standardzie i nie posiadające tak rozbudowanej infrastruktury sportowo – rekreacyjnej.

W ramach kryterium nr 8 skarżąca podniosła, że ocena została dokonana w oparciu o niejasne, nieprecyzyjne i subiektywne przesłanki. Ponadto zarzuciła, że nie wskazano, skąd pochodzą dane dotyczące wskaźników wykorzystania miejsc noclegowych w województwie wielkopolskim, na które się powołano oraz nie podano, na jakiej podstawie zakwestionowano podany przez wnioskodawcę wskaźnik wykorzystania kajaków, na jakiej podstawie przyjęto, że koszt dowozu kajaków na szlak jest wysoki i nie wyjaśniono, dlaczego uznano, iż ilość miejsc noclegowych oraz standard na poziomie dwóch gwiazdek nie gwarantuje pozyskania zamożnego klienta biznesowego.

Odnośnie kryterium nr 9 skarżąca również zarzuciła, że dokonana ocena jest subiektywna i nie poparta rzeczową argumentacją. Komisja Odwoławcza nie wskazała, na jakiej podstawie przyjęła, że planowany obiekt nie będzie spełniał oczekiwań przedsiębiorców ogólnopolskich.

W odniesieniu do kryterium nr 10 dokonana ocena – zdaniem skarżącej również jest subiektywna, a ustalenia i wnioski Komisji nie odnoszą się do argumentacji wnioskodawczyni. Ponadto, skoro w zakresie tego kryterium istotne były dwa aspekty, to Komisja powinna była wskazać, ile punktów przyznano na podstawie analizy poszczególnych aspektów.

W ramach kryterium nr 15 skarżąca podniosła, iż Komisja nie podała, na jakiej podstawie przyjęła, że projektowany hotel nie przyciągnie klienta biznesowego.

Odnośnie kryterium nr 18 skarżąca również zarzuciła brak obiektywizmu, podnosząc że Komisja, stwierdzając, że w pobliżu planowanego obiektu znajdują się szlaki o znaczeniu subregionalnym, nie wskazała konkretnie o jakie szlaki tu chodzi, o jakim znaczeniu i w jakiej odległości od obiektu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie w dniu 28 października 2010 r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska. Pełnomocnik skarżącej, wnosząc i wywodząc jak w skardze, dodatkowo podkreślił, że ocena projektu narusza zasadę równego dostępu do dofinansowania określoną w art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i przejrzystości reguł w wyborze projektów, gdyż zawiera tylko tabelę, brak jest natomiast wyjaśnień co do poszczególnych kryteriów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność określone w art. 3 § 2 ww. ustawy. Według § 3 powyższego przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Na takiej właśnie zasadzie kontroli sądów administracyjnych poddany został tryb dokonywania przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi oceny projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.). Stosownie do art. 30 c) ust. 3 tejże ustawy w wyniku rozpoznania skargi wniesionej po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1) bądź oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2).

Dokonując w niniejszej sprawie kontroli sądowoadministracyjnej oceny projektu, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skutkującego uwzględnieniem skargi.

Skarżąca ubiegała się o dofinansowanie projektu pt. "Budowa obiektu gastronomiczno – hotelarskiego – Hotel [...]" zgłoszonego w ramach konkursu nr 03/VI/2009 dla Działania 6.1 "Turystyka" Schemat I "Projekty z zakresu infrastruktury turystycznej" ogłoszonego w dniu 26 sierpnia 2009 r. przez Zarząd Województwa Wielkopolskiego jako Instytucję Zarządzającą Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2007-2013.

Ocena projektów złożonych przez wnioskodawców jest dokonywana na podstawie Kryteriów Wyboru Projektów zatwierdzanych przez Komitet Monitorujący powoływany na podstawie art. 63 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE. L. z 31.07.2006 r. z późn. zm.) przez dane państwo członkowskie Unii Europejskiej w porozumieniu z instytucją zarządzającą programem operacyjnym.

Ocena merytoryczna wniosków zgłoszonych w konkursie nr 03/VI/2009, w tym wniosku skarżącej została dokonana według Kryteriów Wyboru Projektów w ramach Działania 6.1 "Turystyka", Schemat I "Projekty z zakresu infrastruktury turystycznej", Etap I - Preselekcja, pkt 2. Ocena strategiczna, przyjętych przez Komitet Monitorujący Wielkopolski Regionalny Program Operacyjny WRPO uchwałą nr 3/2008 z dnia 8 lutego 2008 r. (z późniejszymi zmianami z dnia 29 maja 2008 r., 29 września 2008 r., 11 grudnia 2008 r. i 6 marca 2009 r.).

Kryteria te – jako załącznik nr 1 do regulaminu konkursu nr 03/VI/2009 zostały opublikowane wraz ogłoszeniem o konkursie na stronie internetowej http://www.wrpo.wielkopolskie.pl, w związku z czym były one powszechnie dostępne dla wszystkich uczestników konkursu, którzy mieli także możliwość przeprowadzenia konsultacji w sprawach dotyczących konkursu i kryteriów wyboru projektów w specjalnym punkcie informacyjnym oraz drogą telefoniczną lub mailową, o czym również umieszczono informację na wskazanej stronie internetowej.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że całkowicie chybione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7 kpa (zasada prawdy obiektywnej), art. 8 kpa (zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa), art. 9 (zasada udzielania informacji stronom), art. 10 kpa (zasada czynnego udziału stron w postępowaniu administracyjnym) oraz art. 50 § 1 kpa regulującego wezwanie do złożenia wyjaśnień lub zeznań. Zgodnie bowiem z art. 37 powołanej ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.

Niezależnie od powyższego Sąd, dokonując kontroli zaskarżonej oceny w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 30e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju) oraz biorąc pod uwagę zastrzeżenia do oceny projektu przedstawione w skardze, stwierdził że nie zasługiwała ona na uwzględnienie.

Nie sposób podzielić stanowisko skarżącej, iż zakwestionowane przez nią kryteria wyboru projektów zostały sformułowane w sposób nieprecyzyjny. W ocenie Sądu są one jasne i czytelne dla potencjalnych uczestników konkursu, którzy są podmiotami profesjonalnymi w zakresie prowadzonej przez siebie działalności. Wszelkie niezbędne wskazówki interpretacyjne zostały także zawarte w samym wniosku o dofinansowanie. Jednocześnie, jak już wskazano powyżej, skarżąca jeszcze przed złożeniem wniosku o dofinansowanie miała możliwość wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości w zakresie poszczególnych kryteriów w drodze konsultacji w punkcie informacyjnym, drogą telefoniczną lub mailową, o czym poinformowano na stronie internetowej. Z kolei dla zagwarantowania rzetelnej i bezstronnej oceny projektów uwzględniającej istotne okoliczności w ramach poszczególnych kryteriów i wykluczającej dowolność istotne znaczenie ma przewidziana skala punktacji umożliwiająca różnicowanie ilości przyznawanych punktów w zależności od stopnia spełnienia danego kryterium oraz możliwość udziału ekspertów posiadających specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym (art. 31 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju), a ponadto weryfikacja dokonanej oceny projektu w ramach procedury odwoławczej i kontroli sądowoadministracyjnej.

Sąd nie podziela również zarzutów skarżącej, jakoby merytoryczna ocena projektu skarżącej została dokonana w sposób dowolny, subiektywny i nie została dostatecznie uzasadniona. Ocena projektów winna być dokonywana z uwzględnieniem zasad równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, o których mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Ocena ta winna być rzetelna i bezstronna, co pośrednio wynika również z art. 31 ww. ustawy. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż merytoryczna weryfikacja projektu według kryteriów wartościujących opiera się na swobodnej ocenie, zbliżonej w swej istocie do uznania administracyjnego. To zaś oznacza, że wynik takiej oceny powinien być należycie uzasadniony, ze szczególnym wyjaśnieniem okoliczności, które zadecydowały i w jakim stopniu o przyznanej ilości punktów w ramach poszczególnych kryteriów. Natomiast kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się w tym przypadku do zbadania, czy dokonana ocena projektu nie narusza powyższych reguł. Powyższe oznacza, że Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej wniosku (projektu), lecz wyłącznie do kontroli oceny projektu dokonanej przez organy w aspekcie kompletności oceny oraz jasności kryteriów tejże oceny.

W niniejszej sprawie sporna była ocena projektu w zakresie ilości punktów przyznanych w ramach kryteriów nr 7, 8, 9, 10, 15, 18 i 19. W pierwszej kolejności należy wskazać, że informacja o wynikach oceny merytorycznej zawarta w piśmie Dyrektora Departamentu Wdrażania Programu Regionalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego z dnia 9 czerwca 2010 r. zawierała wskazanie średniej liczby punktów, jakie projekt uzyskał w ramach poszczególnych kryteriów oraz uzasadnienie dokonanej oceny z powołaniem się na opinie ekspertów, którzy dokonali weryfikacji projektu. Natomiast argumentacja dotycząca ilości przyznanych punktów w ramach powyższych kryteriów wskazana przez Komisję Oceny Projektów została szeroko rozwinięta i uzupełniona przez Komisję Odwoławczą, która szczegółowo ustosunkowała się także do zarzutów skarżącej podniesionych w proteście oraz wyjaśniła w sposób wyczerpujący okoliczności, które zadecydowały o ilości przyznanych punktów oraz przyczyny, dla których wbrew żądaniom wnioskodawcy niemożliwe było przyznanie większej czy maksymalnej ilości punktów. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącej, które w odniesieniu do wszystkich zakwestionowanych kryteriów sprowadzały się w istocie do tego, że tego że dokonana ocena jest subiektywna i nienależycie uzasadniona, w szczególności z uwagi na brak Komisja Odwoławcza zdaniem skarżącej nie wskazała, na jakiej podstawie oparła swoje twierdzenia uzasadniające ilość przyznanych punktów, należy wskazać, że weryfikacja merytoryczna danych wynikających z wniosku o dofinansowanie oraz dołączonej do niego dokumentacji aplikacyjnej (zarówno na etapie oceny przez Komisję Oceny Projektów jak i w ramach oceny przez Komisję Odwoławczą) była dokonywana przez ekspertów zewnętrznych z dziedziny turystyki, co niewątpliwie daje gwarancję oparcia się na fachowej wiedzy i doświadczeniu w tej dziedzinie oraz zapewnia rzetelność i bezstronność dokonywanej oceny. Argumentację przytoczona przez organ w ramach poszczególnych kryteriów jest przy tym w ocenie Sądu jasna, spójna, logiczna i wyczerpująca. Natomiast skarżąca nie przedstawiła żadnych merytorycznych argumentów, które mogłyby poddać w wątpliwość prawidłowość dokonanej oceny oraz jej uzasadnienia. Należy także dodać, że przy dokonywaniu oceny słusznie wzięto pod uwagę jedynie okoliczności istniejące na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie i wykazane w tymże wniosku oraz dokumentacji aplikacyjnej, a nie zdarzenia późniejsze czy spodziewane. Takie działanie jest zgodne z zasadą równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów oraz zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów wynikającej z art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Z tych samych względów na wynik dokonanej oceny nie mogły mieć także wpływu okoliczności powołane przez skarżącą już po złożeniu wniosku o dofinansowanie i w nim nie podniesione. W tym kontekście wbrew zarzutom skargi nie doszło również do naruszenia prawa poprzez brak wezwania skarżącej do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. Zasadniczo bowiem ocena projektu jest dokonywana na podstawie danych zawartych we wniosku o dofinansowanie oraz załączonej do niej dokumentacji aplikacyjnej. Natomiast zgodnie z Regulaminem konkursu nr 03/VI/2009 – podpunkt 22 punktu A. Sposób dokonywania oceny wniosku o dofinansowanie, Ocena merytoryczna – w przypadku wątpliwości związanych z oceną wniosku istnieje możliwość dostarczenia dodatkowych informacji przez Beneficjenta bądź weryfikacji zapisów w trakcie wizyty monitorującej. Niewątpliwie chodzi tutaj o sytuacje wyjątkowe, w których brak dostatecznie precyzyjnych danych we wniosku uniemożliwia dokonanie oceny merytorycznej, co rodzi konieczność ich wyjaśnienia. W niniejszej sprawie ocena merytoryczna została dokonana w oparciu o dane zawarte we wniosku o dofinansowanie i dokumentacji aplikacyjnej i zarówno Komisja Oceny Projektów, jak i Komisja Odwoławcza nie stwierdziły potrzeby dla dokonania oceny merytorycznej, a sama skarżąca, formułując zarzut braku wezwania jej do złożenia wyjaśnień, nie wskazała konkretnie, w jakim zakresie były one jej zdaniem konieczne, co czyni powyższy zarzut gołosłownym.

Uwzględniając powyższe rozważania, Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie merytoryczna ocenia projektu została dokonana zgodnie z prawem, wobec czego orzeczono o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej na podstawie art. 30 c) ust. 3 pkt 2 powołanej ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.