Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2062/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 35 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia del. WSA Małgorzata Miron Protokolant asystent sędziego Justyna Rosińska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2258/11 w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 2258/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. znak: [...], wydaną na skutek ponownego rozpoznania sprawy w związku z uchyleniem poprzedniej decyzji przez organ odwoławczy, Wojewoda Wielkopolski stwierdził nieważność decyzji Starosty Pleszewskiego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K.W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego, na działce nr [...] położonej w P. przy ul. [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte z urzędu na skutek wystąpienia organu nadzoru budowlanego w związku z wynikami kontroli rozpoznawczej Państwowej Straży Pożarnej z dnia 5 marca 2010 r. wskazującymi, iż przedmiotowy budynek wielorodzinny stwarza zagrożenie dla życia ludzi.

Dalej podniósł, że w jego ocenie Starosta Pleszewski rażąco naruszył przepis art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), albowiem przed zatwierdzeniem projektu nie sprawdzono jego kompletności – brak jest warunków ochrony przeciwpożarowej oraz określenia kategorii zagrożenia ludzi. Zdaniem organu analizowana decyzja naruszyła również w sposób kwalifikowany art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, albowiem przewidując lokalizację miejsca gromadzenia odpadów stałych przy granicy z działką sąsiednią, do akt nie dołączono wymaganej przy takim odstępstwie, przepisem § 23 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), opinii państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

Stwierdzono także rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, albowiem projekt nie przewiduje dla projektowanego budynku wielorodzinnego żadnego miejsca postojowego dla samochodów na działce inwestora. Takie rozwiązanie narusza wprost ustalenia obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (§ 24 ust. 1, 2, 3 i 4 tego planu).

Nadto organ wskazał, że projekt architektoniczny budynku objętego decyzją o pozwoleniu na budowę o kubaturze 1.255 m³ sporządziła osoba nie posiadająca wymaganych uprawnień. Z tego powodu przy wydawaniu decyzji rażąco naruszono przepis art. 84a ust. 1 pkt 2 i art. 20 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo budowlane.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł inwestor.

Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2011 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji, iż przedmiotowy projekt architektoniczny został wykonany przez technika budowlanego F.K., nie posiadającego wymaganych uprawnień budowlanych, o czym – zdaniem organu – świadczą dołączone do projektu budowlanego decyzje Wojewody Kaliskiego z dnia [...] grudnia 1990 r. Uprawnienia te, stosownie do rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 18 lipca 1991 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz. U. z 1991 r. Nr 69, poz. 299), upoważniały do wykonywania samodzielnej funkcji projektanta, kierownika budowy i robót w specjalności architektonicznej jedynie do wykonywania samodzielnej funkcji technicznej projektanta w specjalności architektonicznej - w budownictwie jednorodzinnym, zagrodowym oraz innych budynków - o kubaturze do 1.000 m³.

W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego bez znaczenia pozostaje fakt, iż ww. projekt architektoniczny wykonany został również przez mgr inż. T.K. Organ zwrócił bowiem uwagę, iż z załączonej do projektu budowlanego decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] sierpnia 1999 r., nr [...], wynika, iż T.K. uzyskał uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi i projektowania bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, a nie w specjalności architektonicznej. W związku z powyższym organ doszedł do przekonania, że w przedmiotowej sprawie naruszony został w sposób rażący przepis art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane. Projekt budowlany został bowiem sporządzony przez osoby, z których żadna nie była uprawniona do projektowania – w zakresie architektury – budynków o kubaturze przekraczającej 1000 m³.

Nadto organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji co do rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), gdyż miejsce na śmietnik zaprojektowano bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią nr ew. [...]. Ponadto miejsce na śmietnik przylega bezpośrednio do ściany zaprojektowanego budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Z załączonej dokumentacji nie wynika, aby na działce sąsiedniej w granicy działki znajdowało się podobne urządzenie. Brak jest także przesłanek uzasadniających zastosowanie ust. 2 i 3 w/w przepisu Zgodnie z brzmieniem art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (wg stanu na dzień [...] stycznia 2008 r.) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Zaś zgodnie z § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe powinna wynosić co najmniej 10,00 m od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami na pobyt ludzi oraz co najmniej 3,00 m od granicy z sąsiednią działką. Zachowanie odległości od granicy działki nie jest wymagane, jeżeli osłony lub pomieszczenia stykają się z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej.

Dalej Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że na gruncie przedmiotowej sprawy przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z powodu rażącego naruszenia prawa przy jej wydawaniu zostały spełnione. Mianowicie rażąco naruszone zostały przepisy art. 35 ust. 1 pkt 4 oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. będące przepisami, których stosowanie nie wymaga skomplikowanego procesu wykładni, zaś samo naruszenie jest bezsprzeczne.

Organ podkreślił, iż w jego ocenie skutki analizowanych uchybień są szczególnie poważne. O charakterze naruszenia przepisu art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane przesądza bowiem cel powyższej regulacji prawnej, która służy ochronie życia i zdrowia ludzi, a także mienia. Wskazują na to przepisy powyższej ustawy - art. 5, art. 12 ust. 6, które zobowiązują do zapewnienia bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego i użytkowego, a ponadto wskazują, że osoby wykonujące samodzielne funkcje w budownictwie są odpowiedzialne za wykonywanie tych funkcji zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz z należytą starannością w wykonywaniu pracy.

Zaznaczono także, że projekt budowlany, wbrew wymogom, nie określa kategorii zagrożenia ludzi.

Pozostałej części zarzutów stawianych przez Wojewodę Wielkopolskiego w decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. decyzji Starosty Pleszewskiego zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie zaaprobował, wskazując, iż podniesione w nich ewentualne naruszenia prawa nie mogą zostać zasadnie zakwalifikowane jako rażące.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K.W. domagając się uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji jak i decyzji ją poprzedzającej. W ocenie skarżącego w sprawie nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniesiona skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, co należy rozumieć pod pojęciem rażącego naruszenia prawa w kontekście przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. i podniósł, że w niniejszej sprawie podstawową kwestią wymagającą zweryfikowania w ramach postępowania sądowego był pogląd wyrażony przez organy obydwu instancji w przedmiocie braku stosownych uprawnień po stronie osób sporządzających projekt architektoniczny budynku objętego zezwoleniem na budowę. Wskazał także, że z akt sprawy wynika, iż weryfikowaną decyzją Starosta Pleszewski udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego o kubaturze 1.255,00 m³.

Dalej Sąd zauważył, że projekt architektoniczny wykonany został przez technika budowlanego F.K. Legitymował się on decyzją Wojewody Kaliskiego z dnia [...] grudnia 1990 r., nr [...], potwierdzającą, iż posiada on przygotowanie zawodowe upoważniające do wykonywania samodzielnej funkcji projektanta, kierownika budowy i robót w specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Nadto dokumentem mającym potwierdzać po jego stronie stosowne uprawnienia do sporządzenia projektu architektonicznego była decyzja Wojewody Kaliskiego z dnia [...] grudnia 1990 r., nr [...], potwierdzająca, iż F.K. posiada przygotowanie zawodowe upoważniające do wykonywania samodzielnej funkcji projektanta, kierownika budowy i robót w specjalności architektonicznej (kopie ww. dokumentów w aktach sprawy). Powyższe uprawnienia zostały przyznane na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz. U. Nr 8 poz. 46).

W ocenie Sądu, jak słusznie oceniły organy I i II instancji, uprawnienia o których mowa doznały ograniczenia na skutek nowelizacji prawa, która nastąpiła w 1991 r. Mianowicie, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 18 lipca 1991 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, osoby, które uzyskały stwierdzenie posiadania przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie osób fizycznych, mogą pełnić te funkcje w zakresie określonym niniejszym rozporządzeniem. Jednocześnie, w wyniku wspomnianej zmiany przepis § 2 ust. 2 pkt 1 otrzymał następujące brzmienie: "osoby posiadające średnie wykształcenie techniczne mogą wykonywać samodzielną funkcję projektanta w budownictwie jedynie w specjalności techniczno-budowlanej zgodnej z posiadanym wykształceniem wyłącznie w specjalności architektonicznej - w budownictwie jednorodzinnym, zagrodowym oraz innych budynków o kubaturze do 1000 m³". Powyższe potwierdza pismo Wielkopolskiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...]., uzyskane przez organ wojewódzki na skutek odpowiednich wskazań Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawartych w decyzji z dnia [...] marca 2011 r., na mocy której organ ten uchylił uprzednio zapadłą decyzję w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] stycznia 2008 r.

Sąd ocenił jako prawidłowy pogląd Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zgodnie z którym nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia okoliczność, iż przedmiotowy projekt architektoniczny wykonany został również przez mgr inż. T.K. Jak bowiem wynika z załączonej do projektu budowlanego kserokopii decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] sierpnia 1999 r., nr [...], T.K. uzyskał uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi i projektowania bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, a nie w specjalności architektonicznej.

Nadto Sąd stwierdził, że - wbrew zarzutowi skarżącego odnoszącego się do pominięcia wskazań Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawartych w zapadłych uprzednio w przedmiotowym postępowaniu decyzjach uchylających decyzje stwierdzające nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę – zostały one wypełnione prawidłowo. Ustalone zostały wszystkie strony postępowania nieważnościowego, dokonano stosownej oceny rangi, a tym samym – skutków społeczno-gospodarczych stwierdzonych uchybień, a co do istoty naruszenia przepisów o uprawnieniach osób powołanych do sporządzania projektów architektonicznych – organy sprecyzowały, iż żadna z osób, których podpisy złożono pod projektem, stosownych uprawnień nie posiada. Zarzut zawarty w odwołaniu polegający na "zignorowaniu" wskazań organu odwoławczego jest w tej sytuacji bezzasadny.

Sąd podzielił zarzut organu odwoławczego odnoszący się do nieuzasadnionego zaakceptowania projektu zagospodarowania terenu na mocy przedmiotowej decyzji, co nastąpiło niewątpliwie z naruszeniem przepisu art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w odniesieniu do miejsca na śmietnik, jednakże podkreślił, że powyższy zarzut jest traktowany jako subsydiarny do zarzutu sporządzenia projektu architektonicznego przez osoby nieuprawnione, który stanowi samoistną przesłankę uzasadniającą pogląd o rażącym naruszeniu prawa przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Sąd stanął bowiem na stanowisku, iż sam fakt podpisania projektu architektonicznego przez osobę (osoby) nie posiadającą stosownych uprawnień, zgodnych z wymogami prawnymi obowiązującymi w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, stanowi okoliczność uzasadniającą wzruszenie tej decyzji ostatecznej, jako obarczonej wadą rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.).

W związku z powyższym Sąd doszedł do przekonania, że decyzja Starosty Pleszewskiego z dnia [...] stycznia 2008 r. jest obarczona wadą skutkującą jej nieważnością, albowiem przy wydawaniu naruszony został w sposób rażący przepis art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane. Projekt budowlany został bowiem sporządzony przez osoby, z których żadna nie była uprawniona do projektowania - w zakresie architektury - budynków o kubaturze przekraczającej 1000 m³.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiódł K.W., zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego w kwocie 440 zł.

Zakwestionowanemu wyrokowi zarzucono na podstawie:

1. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania polegające na nieprzedstawieniu w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy zgodnie ze stanem faktycznym,

2. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. polegające na jego niezastosowaniu,

3. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 151 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego (tu: art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. traktowanego jak przepis prawa materialnego przez jego zastosowanie) w przywołanych wyżej podstawach kasacji w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu pierwszej z podstaw kasacyjnych skarżący wskazał, że uzasadnienie wyroku nie spełnia wymagań z art. 141 § 4 P.p.s.a., gdyż brak jest w nim jakichkolwiek informacji o tym, że autorem projektu jest także K.R. (osoba wymieniona w pozwoleniu na budowę na pierwszym miejscu) posiadający tytuł budowniczego Nr [...] nadany w dniu 5 października 1960 r. uprawniający do sporządzania projektów (w tym także architektonicznych). Tytuł ten został nadany K.R. na podstawie rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowywaniu osiedli (Dz. U. z 1939 r. Nr 34, poz. 216), tj. na podstawie przepisów niemających nic wspólnego z analizowanym rozporządzeniem Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r.

Uzasadniając drugą z podstaw wskazano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dostrzegł tego, że w sumie było trzech autorów projektu, a nie dwóch. Obowiązkiem Sądu było zatem rozważyć, czy K.R. w dacie wydania pozwolenia na budowę był uprawniony do wykonania przedmiotowego projektu. Jednakże Sąd tego nie uczynił.

Uzasadniając zaś trzecią z podstaw kasacyjnych podniesiono, że gdyby w sprawie nie naruszono przepisów postępowania i prawa materialnego, to nie doszłoby do oddalenia skargi, tylko do jej uwzględnienia. Dlatego, zdaniem skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny winien podniesione zarzuty uznać za usprawiedliwione i zaskarżony wyrok uchylić.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, zatem przedmiotową sprawę należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w złożonej skardze kasacyjnej zarzutami. Zaś tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w ten sposób, że w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia brak jest informacji o tym, iż autorem projektu jest także K.R. posiadający uprawnienia do sporządzenia projektów, w tym architektonicznych, nie może skutkować uwzględnieniem skargi kasacyjnej i uchyleniem zaskarżonego wyroku.

Uwzględniając normatywną treść przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. stwierdzić należy, że prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 P.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli.

W niniejszej sprawie takiej wadliwości uzasadnienia kontrolowanego wyroku nie stwierdzono. Bowiem z samego faktu, że Sąd nie wskazał na K.R. jako na osobę, która – zdaniem skarżącego – także była autorem przedmiotowego projektu budowlanego i jednocześnie posiadała wymagane uprawnienia, nie można wywieść, że uzasadnienie wyroku zostało sporządzone na tyle wadliwie, że nie poddaje się kontroli instancyjnej. Wprost przeciwnie, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił motywy swojego rozstrzygnięcia, wskazując, że zasadnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przyjął, iż Starosta Pleszewski wydając decyzję z dnia [...] stycznia 2008r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorowi pozwolenia na budowę rażąco naruszył przepis art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, gdyż żadna z osób sporządzających projekt nie była uprawniona do projektowania, w zakresie architektury, budynków o kubaturze przekraczającej 1000 m³. Zaś skoro skarżący twierdzi, że projekt został sporządzony także przez osobę, która posiadała uprawnienia, to kwestia ta (w skardze kasacyjnej został postawiony stosowny zarzut) będzie przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w dalszej części uzasadnienia.

Przechodząc do merytorycznej oceny zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. stwierdzić należy, że zarzut ten także nie zasługuje na uwzględnienie. Naruszenia ww. przepisów autor skargi kasacyjnej upatruje w niewłaściwym zastosowaniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., polegającym na przyjęciu, że decyzja Starosty Pleszewskiego rażąco narusza prawo, podczas gdy naruszenie prawa w takim stopniu nie miało miejsca, a przynajmniej takie wnioski podjęto przedwcześnie, gdyż nie dokonano analizy uprawnień pierwszego z wymienionych w pozwoleniu na budowę autorów projektu, tj. K.R.

Z dokumentacji wynika, że autorem projektu w zakresie architektury jest F.K., zaś w zakresie konstrukcji T.K. Tymczasem niekwestionowane w sprawie jest, że żaden z ww. projektantów nie posiadał uprawnień architektonicznych do zaprojektowania budynku objętego przedmiotową decyzją Starosty Pleszewskiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę. Okoliczności tej skarga kasacyjna nie kwestionuje, zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw do badania prawidłowości ustaleń w tym zakresie, przyjmując je za miarodajne w sprawie. Natomiast za osobę sporządzającą projekt nie może zostać uznany, jak chce tego skarżący, K.R., ponieważ nie był on osobą sporządzającą projekt. Jego udział w projekcie sprowadził się do sprawdzenia projektu architektoniczno-budowlanego pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, co znalazło swój wyraz w dokumentacji projektu, a co stanowiło zadośćuczynienie przepisom prawa – art. 20 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Czym innym jest bowiem sporządzenie projektu, a czym innym jego sprawdzenie pod względem zgodności z przepisami. W związku z powyższym rację ma Sąd pierwszej instancji twierdząc, że projekt budynku objętego decyzją Starosty Pleszewskiego w zakresie architektury sporządziła osoba nie posiadająca uprawnień do projektowania budynków wielorodzinnych o kubaturze powyżej 1.000 m³.

W tej sytuacji rozstrzygnąć pozostaje, czy sporządzenie projektu w zakresie architektury przez osobę nie posiadającą uprawnień do projektowania budynków o określonej kubaturze i wydanie decyzji zatwierdzającej taki projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę stanowi o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Przepis ten stanowi, że organ administracji stwierdza nieważność decyzji, która wydana została m. in. z rażącym naruszeniem prawa. Przez rażące naruszenie prawa w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć oczywiste, czyli widoczne na tzw. "pierwszy rzut oka" naruszenie normy prawnej niebudzącej wątpliwości interpretacyjnych. I w niniejszej sprawie z takim naruszeniem prawa mamy do czynienia. Przepis art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane stanowił, że "przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7". Niewątpliwie z przepisu tego wynika, że obowiązkiem organu udzielającego pozwolenie na budowę jest sprawdzenie, czy projekt wykonała osoba posiadającą wymagane uprawnienia i legitymująca się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Bezspornie, czego skarżący nie kwestionuje, okoliczności tej organ nie sprawdził, bowiem projektant F.K., na dzień sporządzenia projektu wymaganych uprawnień do projektowania budynku wielorodzinnego o kubaturze powyżej 1.000 m³ nie posiadał. Natomiast kwestia uprawnień wskazywanego przez skarżącego K.R. nie ma wpływu na ocenę powyższego. Osoba ta bowiem nie była autorem projektu, lecz sprawdzającym. A przepis art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane wyraźnie mówi, że obowiązkiem organu jest sprawdzenie, czy wykonanie projektu i ewentualnie jego sprawdzenie (w przypadku takiego obowiązku) zostało dokonane przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia. Przepisy prawa budowlanego wyraźnie rozróżniają funkcje projektanta projektu i sprawdzającego, a w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, każda z tych osób musi posiadać odpowiednie uprawnienia (art. 12 ust. 2 w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 2 ustawy Prawo budowlane). Zaś braki w zakresie uprawnień po stronie projektanta nie mogą być konwalidowane faktem, że projekt sprawdzała osoba posiadająca wymagane uprawnienia.

Przedstawione wyżej rozważania uzasadniają przyjęcie, że także zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a., wedle którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, jest niezasadny. Naruszenia tego przepisu skarżący upatruje w niedostrzeżeniu przez Sąd, że w sumie było trzech autorów projektu, a nie dwóch. Jak już wyżej wskazano K.R. nie można uznać za autora projektu, gdyż pełnił on funkcję sprawdzającego projekt architektoniczno-budowlany, zatem badanie czy posiadał on stosowne uprawnienia czy też nie, w sytuacji gdy projektant opracowujący projekt w zakresie architektury wymaganych uprawnień nie posiadał, nie ma znaczenia dla kwestii oceny kontrolowanej przez Sąd pierwszej instancji decyzji.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 P.p.s.a., wniesioną skargę kasacyjną należało oddalić.