Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 336/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6129 Inne o symbolu podstawowym 612
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie w części, w pozostałej części oddalono

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie WSA Elżbieta Kremer NSA Piotr Lechowski (spr.) Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2007r. sprawy ze skarg Z. A. i K. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 14 lutego 2006r. nr Kol.Odw. [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie w części dotyczącej Z. A., oddala skargę K. G., przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Z. A na rzecz adwokata M. B. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia 14 lutego 2006 r nr Kol.Odw. [...] stwierdziło niedopuszczalność odwołania Z. A. i K. G. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2004 r nr [...] orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości objętej KW [...] składającej się z działki nr 1 o powierzchni 0,0820 ha położonej w obrębie 42 jednostki ewidencyjnej [...] stanowiącej współwłasność w udziale wynoszącym 1/4 części W. S. i 3/4 części L. K. od nieruchomości sąsiedniej składającej się z działki nr 2 położonej w tym samym obrębie a stanowiącej według wypisu z KW [...] własność Gminy [...].

W podstawie prawnej postanowienia organu odwoławczego wskazano przepisy art. 134 oraz art. 127 kodeksu postępowania administracyjnego.

Uzasadniając postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało na następujące motywy rozstrzygnięcia.

Decyzja o rozgraniczeniu opisanych nieruchomości zapadła w wyniku przeprowadzonego przez Prezydenta Miasta [...] postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art.33 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz.U. 00/100/1086 ze zm.) .Wobec nie wniesienia przez strony w przepisanym , czternastodniowym terminie żądania przekazania sprawy sądowi zyskała walor ostateczności.

W dniu [...] listopada 2004 r nie będąca uczestnikiem postępowania rozgraniczeniowego Z. A. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie statusu strony .

Następnie w dniu [...] grudnia 2004 r złożyła odwołanie od tej decyzji wnosząc o jej uchylenie i zawieszenie postępowania rozgraniczeniowego do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy dla [...] zainicjonowanej przez nią sprawy o zasiedzenie działki nr 2.

Odwołanie podobnej treści złożyła także K. G..

Wskazując na powyższe organ stwierdził , że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne dotyczące rozgraniczenia nieruchomości nie przewidują wniesienia w drodze administracyjnej odwołania od decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości wydanej na podstawie art.33 ust.1 tej ustawy. .Zgodnie bowiem z treścią art. 33 ust.3 powołanej ustawy strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni do doręczenia decyzji przekazania tej sprawy sądowi. Powołując się na orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ wyjaśnił , ze jest to szczególna regulacja prawna. Zgłoszenie żądania przekazania sprawy sądowi wyłącza możliwość uprawomocnienia się decyzji o rozgraniczeniu i sprawa na tym kończy postępowanie administracyjne a rozpoczyna postępowanie sądowe.

Jeżeli jednak strony nie wniosły żądania przekazania sprawy sądowi wówczas decyzja o rozgraniczeniu staje się prawomocną- decyzją ostateczną. Oznacza to ostateczne załatwienie sprawy administracyjnej a sprawa nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego.

Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożyła Z. A. i K. G..

Skarżące podniosły , że decyzja o rozgraniczeniu jest nieprawidłowa i została wydana bez ich udziału w sprawie. Podniosły , że podlegająca rozgraniczeniu działka nr 2 od wielu lat znajduje się w ich posiadaniu .W związku z tym wystąpiły nawet do sądu powszechnego o stwierdzenie zasiedzenie tej nieruchomości. Sprawa ta nie została jeszcze zakończona.

Podały , że nie zostały dopuszczone do udziału w sprawie o rozgraniczeniu mimo , że postępowanie winno toczyć się z ich udziałem albowiem na skutek zasiedzenia nieruchomości objętej działką nr 3 są jej współwłaścicielkami.

W tej sytuacji skarżące uważają , że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego powinno zostać uchylone , sprawa zaś przekazana do ponownego rozpoznania , natomiast decyzja Prezydenta Miasta [...] o rozgraniczeniu zasługuje na stwierdzenie nieważności.

Na rozprawie przed Sądem , pełnomocnik skarżącej podnosił , że jej wniosek winien być rozpoznany jako wniosek o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaskarżonego postanowienia i powtarzając argumentację przedstawioną wcześniej na jego uzasadnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył :

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , póz. 1270 z poźn.zm. ) - dalej ustawa p.p.s.a. - Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej , jak to stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , póz. 1269 ) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej . Sprawując tę kontrolę , zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a - Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonana na powyższych zasadach kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku , iż uzasadniona jest tylko skarga Z. A..

Zgodnie z przepisami art.31 ust.4 i art. 333 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie t.j. Dz.U. z 2005 r Nr 240, póz. 2027 ) ustalenie - w postępowaniu administracyjnym - przebiegu granic nieruchomości sąsiednich następuje albo w drodze ugody mającej moc ugody sądowej ( art..31 ust.4) , albo w formie decyzji administracyjnej (art. 33 ust. 1 ).

Ten ostatni przepis stanowi , że wójt ( burmistrz , a w obecnej sprawie -prezydent miasta ) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości , jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody , a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron .

Kwestionowanie decyzji Prezydenta Miasta [...] , opartej na przepisie art.33 ust.1 ustawy , a więc rozstrzygającej merytorycznie o rozgraniczeniu , mogło nastąpić zatem tylko w trybie przewidzianym art.33 ust.3 , w myśl którego strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dnia od dnia doręczenia jej decyzji w tej sprawie , przekazania sprawy sądowi ( oczywiście sądowi powszechnemu ).W świetle powyższej

regulacji decyzja Prezydenta Miasta oparta na przepisie art.33 ust.1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne , ma z mocy tego przepisu w zw. z ust. 3 charakter decyzji ostatecznej w rozumieniu art.16 § 1 kpa , t.j. takiej od której nie służy odwołanie , w administracyjnym toku instancji.

Niedopuszczalność odwołania od decyzji rozgraniczającej nieruchomości potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych ( por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2003 .05.22 sygn. II SA 2678/01 Lex Nr 148847 ,czy z 1999.09.29 II SA 1580/99 Lex Nr 46210).

Należy zatem generalnie zgodzić się ze stanowiskiem zaskarżonego postanowienia , że wobec ostatecznego charakteru decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2004 r orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości stanowiącej działkę 1 z nieruchomością stanowiącą działkę 2 , odwołanie złożone przez którąkolwiek ze stron postępowania rozgraniczeniowego byłoby niedopuszczalne.

Przepis natomiast art. 134 kpa nakłada na organ odwoławczy obowiązek stwierdzania w drodze postanowienia o niedopuszczalności odwołania lub uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Z tych przyczyn skarga K. G. nie jest uzasadniona , gdyż ograniczyła się ona do złożenia w dniu [...] .12. 2004 r ( k.57 ) datowanego na dzień [...] .12.2004 r odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] .Poza rozważaniami Sądu pozostaje zaś kwestia , czy odwołanie to nie było nadto złożone z uchybieniem terminu z art. 129 § 2 kpa. Z dowodów doręczenia decyzji z dnia [...] .10. 2004 r stronom .które brały udział w postępowaniu wynika bowiem , iż najpóźniej decyzję te doręczono dnia [...] .10. 2004 r W. S.. Wyjaśniono zaś w orzecznictwie sądów administracyjnych ( por. np. wyrok NSA z 2002 07 16 II SA 220/00 Mon.Praw. 2002/20/916 ) , że dla strony , która nie brała udziału w postępowaniu , terminu do odwołania biegnie równolegle z terminem dla stron postępowania , które brały w nim udział.

Odmienna jest natomiast sytuacja w odniesieniu do skargi Z. A..

Niedopuszczalność odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] orzekającej o rozgraniczeniu , nie wyłącza dopuszczalności żądania w trybie tzw. postępowań nadzwyczajnych stwierdzenia nieważności decyzji orzekającej o rozgraniczeniu czy żądania wznowienia postępowania.

Z akt sprawy wynika , że Z. A. swoje odwołanie ( również złożone [...] .12.2000 - k.60 ), poprzedziła złożonym dnia [...] listopada 2004 r , skierowanym do organu l instancji pismem (k.52 ), zatytułowanym jako ,, wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy i przyznanie statusu strony ". W piśmie tym podnosiła , że jest posiadaczem rozgraniczanej działki 2 i że toczy się z jej wniosku postępowanie przed sądem powszechnym o zasiedzenie tej działki.

Z akt sprawy (k. 28 ) wynika , że w dniu [...] .06.2004 r przeprowadzona została wizja w czasie której ustalono , że Z. A. korzysta z budynku użytkowego z przybudówką na tej działce i jest co najmniej współposiadaczem działki.

W świetle powyższego skarga Z. A. słusznie podnosi , iż podejmując zaskarżone postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozważyło , czy w istocie pismem z dnia [...] listopada 2004 r Z. A. nie złożyła podania o wznowienie na podstawie art.145 § 1 pkt 4 kpa postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] dnia [...] .10. 2004 r , a późniejsze "odwołanie" jedynie stanowi doprecyzowanie okoliczności mających przemawiać za tym , iż miała przymiot strony w postępowaniu rozgraniczeniowym .

Rozpoznając sprawę należy mieć na uwadze , że w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego , również posiadacz nieruchomości ma legitymacje do żądania jej rozgraniczenia i uczestnictwa w postępowaniu , a wówczas jej właściciel staje się uczestnikiem postępowania rozgraniczeniowego ( Por. np. uzasadnienia postanowienia SN z 2001.01.30 l CKN 1359/00 - Lex Nr 52434 , czy uzasadnienie uchwały SN z 1994.05.10 III CZP 62/94 - OSNC 1994 / 11/219).

Ewentualna natomiast odmowa przyznania skarżącej Z. A. przymiotu strony administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego w rozumieniu art.145 § 1 pkt 4 kpa jako legitymowanej do żądania wznowienia postępowania winna nastąpić w formie decyzji opartej na przepisie art.149§3 kpa i podlegającej kontroli instancyjnej oraz kontroli sądowoadministracyjnej.

Z tych przyczyn orzeczono jak w l punkcie sentencji na podstawie art. 145 § 1 pktl lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , póz. 1270 , z późn.zm. ). Orzeczenie oddalające skargę K. G. oparto na przepisie art. 151 powołanej ustawy. O przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Z. A. orzeczono na podstawie art. 250 powołanej ustawy oraz art.29 ust.1 ustawy z dnia 1982 .05. 26 Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. z 2002 r Nr 123 , póz. 1058zpoźn. zm.) oraz §2 ust.3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. Nr 163 , póz. 1348 z późn.zm.)