Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 643/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2009-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 153 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 24, art. 25
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 46a ust. 7 pkt 1-4 i ust. 7a, art. 48 ust. 2 pkt 3a, art. 52 ust. 1, art. 57 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 25 poz 150
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska  - tekst jednolity
article: art. 19 ist. 5, art. 20 pkt 3, art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 grudnia 2009 roku sprawy ze skargi S. P. i G. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 20 lipca 2009r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania G. P. i S. P., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 24 marca 2009r. znak: [...] w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie ul. Ś. na odcinku od ul. T. (obecna nazwa Al. P.) do granic miasta w ciągu drogi krajowej nr [...] w K.

Rozstrzygnięcie organu drugiej instancji zapadło w następującym stanie faktycznym: w dniu 1.10.2008r. inwestor Miejski Zarząd Dróg w K., działając przez pełnomocnika S. O. zwrócił się do Prezydenta Miasta z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie ul. Ś. w ciągu drogi krajowej nr [...] w K. Określając środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację w/w przedsięwzięcia organ pierwszej instancji jako podstawę prawną powołał przepisy: art. 46 ust. 1 pkt 1, art. 46a ust. 1 i 7 oraz art. 56 ust. 2 i 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska, § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz art. 104 i 108 § 1 k.p.a.

Projektowane przedsięwzięcie obejmuje poszerzenie istniejącej jezdni zachodniej, wzmocnienie nawierzchni poprzez wykonanie nakładki bitumicznej jezdni zachodniej, budowę jezdni wschodniej szerokości 7 m, przebudowę skrzyżowania ul. Ś. z ul. K. i ul. L. oraz skrzyżowania ul. Ś. z ul. T., budowę kanalizacji deszczowej, zatok autobusowych, dróg zbiorczych, drogi do pól, ścieżek rowerowych, chodników, wjazdów do posesji, oświetlenia ulicznego wraz z przebudową kolidujących odcinków sieci energetycznych, konstrukcji wsporczej, sygnalizacji świetlnych, oznakowania poziomego i pionowego, rezerwowych przejść dla kabli energetycznych i teletechnicznych, istniejących wodociągów, których trasa koliduje z projektowaną inwestycją, wykonanie 3 obiektów mostowych, przepustów, urządzeń teletechnicznych oraz wycinkę drzew kolidujących z projektowaną inwestycją.

Organ pierwszej instancji określając warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji nakazał w szczególności uwzględnić konieczność ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla gruntów sąsiednich. Organ określił również wymagania dotyczące ochrony przyrody, które powinny zostać uwzględnione w projekcie budowlanym. Na wnioskodawcę nałożono ponadto obowiązek wykonania analizy porealizacyjnej w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza oraz jakości odprowadzanych ścieków do wód i ziemi.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że planowane przedsięwzięcie należy do kategorii przedsięwzięć, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa ochrony środowiska, tj. przedsięwzięć, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagane. Przedsięwzięcie to wymienione jest w § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2004r. W toku postępowania uzyskano opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody o konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu w/w przedsięwzięcia na środowisko. Brak konieczności opiniowania przez Prezydenta Miasta organ uzasadnił treścią art. 383 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, zgodnie z którym wymogu uzgodnienia lub opiniowania przez organ ochrony środowiska nie stosuje się jeżeli organ właściwy do prowadzenia postępowania w sprawie jest jednocześnie organem uzgadniającym lub opiniującym.

Uwzględniając powyższe opinie Prezydent Miasta postanowieniem z dnia 5 listopada 2008r. znak: [...] stwierdził obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko.

Przedłożony w dniu 5 grudnia 2008r. przez działającego w imieniu Inwestora Zakładu I. – S. O. i Wspólnicy Sp. j. i uzupełniony aneksem raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko został uzgodniony przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (postanowienie z dnia 23 lutego 2009r.), który określił warunki realizacji w zakresie ochrony przed hałasem, ochrony wód powierzchniowych i podziemnych, ochrony powietrza i wpływu na wzajemne oddziaływanie między elementami środowiska oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (postanowienie z dnia 25 lutego 2009r.), który określił wymagania w zakresie ochrony środowiska na etapie budowy, eksploatacji i ewentualnej likwidacji, wymagania do określenia w projekcie budowlanym. Jednocześnie organ I instancji nałożył na wnioskodawcę obowiązek sporządzenia analizy porealizacyjnej, z uwagi na dane zawarte w raporcie wskazujące możliwość wystąpienia ponadnormatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w trakcie jego eksploatacji w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń powietrza.

W ocenie organu pierwszej instancji, po zrealizowaniu przez inwestora wszystkich warunków zawartych w przedłożonej dokumentacji oraz nałożonych decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, przy jednoczesnym spełnieniu wymogów wynikających z obowiązujących przepisów prawa, budowa i eksploatacja analizowanego przedsięwzięcia nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko ani zdrowie i życie ludzi.

W odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta G. P. i S. P. podnosili, że decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa w zakresie postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Opracowanie i sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko na zlecenie Miejskiego Zarządu Dróg w K., czyli jednostki bezpośrednio podległej Prezydentowi Miasta, wyklucza bezstronność w wydawaniu decyzji, w związku z tym zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zasady wyłączenia organu, który ją wydał. Odwołujący się zarzucili również, że doszło do naruszenia ich dóbr osobistych poprzez całkowite pozbawienie możliwości użytkowania gospodarstwa rolnego będącego dla nich jedynym źródłem utrzymania. Zdaniem stron, raport jest nierzetelny i nie oddaje w sposób bezstronny stanu faktycznego wynikającego z założeń i obliczeń przyjętych dla planowanych inwestycji. Podniesiono, że wnioski i ustalenia raportu są niespójne oraz sprzeczne z uzyskanymi obliczeniami w zakresie uciążliwości zanieczyszczeń powietrza oraz hałasu komunikacyjnego w perspektywie oddziaływania tych czynników na środowisko. Strony wskazały, że planowana inwestycja spowoduje znaczny wzrost hałasu i wielokrotne przekroczenie norm zanieczyszczenia powietrza, co uzasadnia ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania, wyłączonego z zamieszkania i użytkowania przez ludzi.

Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż z faktu wszczęcia postępowania na wniosek złożony w dniu 1.10.2008r. wynika, że przy załatwianiu sprawy znajdą zastosowanie przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008r. Nr 25, poz. 150). Zgodnie bowiem z treścią art. 153 ust. 1 regulującej postępowanie w sprawie oceny oddziaływania planowanych przedsięwzięć na środowisko ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, która weszła w życie z dniem 15 listopada 2008r. - do spraw wszczętych na podstawie przepisów ustawy - Prawo o ochronie środowiska przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008r., a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Organ odwoławczy powołując art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, zwanej dalej ustawą, wyjaśnił, że realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, którą poprzedza postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W postępowaniu tym dokonuje się analizy i oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu danego przedsięwzięcia na środowisko, zdrowie oraz warunki życia, dobra materialne i zabytki. Określa się możliwości oraz sposoby zapobiegania i ograniczania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagany zakres monitoringu. Powyższe prowadzi do stwierdzenia, że postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie ma na celu całkowitego wyeliminowania ryzyka negatywnego wpływu przedsięwzięcia na środowisko, lecz określenie sposobów zapobiegania i ograniczenia negatywnego oddziaływania na to środowisko.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium podniosło, że orzeczenie w sprawie było poprzedzone wymaganymi uzgodnieniami.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Kolegium wskazało, iż w świetle art. 46a ust. 7 pkt 4 i ust. 7a ustawy w przypadku przedsięwzięcia, o którym mowa w ust. 7 pkt 4, realizowanego przez gminę, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta, na którego obszarze właściwości przedsięwzięcie jest realizowane. Inwestycja objęta wnioskiem jest w całości zlokalizowana w granicach administracyjnych miasta K. Będący inwestorem Miejski Zarząd Dróg w K. jest jednostką organizacyjną Gminy K., przy pomocy której Prezydent Miasta wykonuje obowiązki zarządcy dróg, wynikające z art. 19 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. Stosownie zaś do treści art. 20 pkt 3 ( błędnie podano art. 20 ust. 2 ) tej ustawy do zarządcy drogi należy m. in. pełnienie funkcji inwestora przedsięwzięcia drogowego. Wobec przyjętych rozwiązań prawnych zarzut braku wyłączenia Prezydenta Miasta od orzekania w rozpoznawanej sprawie Kolegium uznało za niezasadny.

Uzasadniając nieskuteczność zarzutów kwestionujących sporządzenie i opracowanie raportu o oddziaływaniu planowanej inwestycji na środowisko podniesiono, iż został on wykonany zgodnie z wymogami art. 52 ust. 1 ustawy. W raporcie zawarto charakterystykę planowanego przedsięwzięcia, określono warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, przedstawiono 4 warianty planowanej eksploatacji. Dokonując wyboru wariantu nr II podkreślono, iż jest to wariant najkorzystniejszy dla środowiska, przedstawiający oddziaływanie przedsięwzięcia na etapie budowy oraz eksploatacji, stwarzający możliwość ochrony istniejących zabudowań narażonych na negatywne oddziaływanie nadmiernego hałasu drogowego dzięki zainstalowaniu ekranów akustycznych, które stanowić będą również filtr dla emitowanych przez pojazdy zanieczyszczeń. W raporcie poddano analizie również wariant "0", polegający na nie podejmowaniu inwestycji, stwierdzając, iż zaniechanie przebudowy drogi przy wzrastającej liczbie samochodów z niej korzystających spowoduje dalsze pogorszenie stanu drogi, co w przyszłości przyczyni się do zwiększenia negatywnego oddziaływania tej drogi na środowisko (pogorszenie warunków akustycznych, wzrost zanieczyszczenia powietrza, wprowadzanie nieczyszczonych ścieków opadowych bezpośrednio do gruntu), a pogarszający się stan nawierzchni drogi będzie negatywnie oddziaływał na bezpieczeństwo ruchu pieszego.

W raporcie szczegółowo opisano przewidywane oddziaływanie przedsięwzięcia, podczas jego realizacji i eksploatacji, na powierzchnię ziemi i glebę, krajobraz i roślinność naturalną, obszary i obiekty podlegające ochronie przyrody i krajobrazu, wody powierzchniowe i podziemne, powietrze i klimat akustyczny. Przedstawiono również metodykę prognozowania przewidywanego oddziaływania na środowisko oraz wskazano działania, które należy podjąć w celu zapobiegania lub ograniczania negatywnych oddziaływa na środowisko. Zdaniem autorów raportu, na obecnym etapie realizacji inwestycji nie ma potrzeby tworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Uściślenie obszaru oddziaływania inwestycji w zakresie rozprzestrzeniania się hałasu dokonane zostanie na etapie późniejszych opracowań na podstawie wyników badań przedstawionych w analizie porealizacyjnej. Podkreślono, że obliczenia i analizy wykonano z uwzględnieniem najbardziej niekorzystnych warunków, tj. najwyższych wartości natężenia ruchu, udziału pojazdów ciężkich, które w rzeczywistości nie występują jednocześnie w tym samym czasie.

Odnośnie oddziaływania przedsięwzięcia na powietrze atmosferyczne w raporcie wskazano, że na etapie realizacji będzie ono miało charakter czasowy. W tej fazie głównym źródłem zanieczyszczenia będą spaliny pojazdów o prognozowanej strukturze i natężeniu ruchu. Aktualny stan zanieczyszczeń powietrza w rejonie ul. Ś. przyjęto do obliczeń wg danych Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. Wartości dopuszczalnych stężeń przyjęto na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 5 grudnia 2002r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu. Organ zgodził się z zarzutami stron, iż wyniki obliczeń dla stanu aktualnego i prognozowanego wykazują przekroczenia dopuszczalnych wartości w stosunku do stężeń jednogodzinnych oraz maksymalnych tlenków azotu i dwutlenku siarki. Jednocześnie za miarodajne uznał stanowisko autorów raportu, potwierdzające, że obszary, dla których występują przekroczenia rozmieszczone są punktowo, a uzyskane wyniki maksymalne są wartościami wyliczonymi czysto teoretycznie przy szczególnie niekorzystnych warunkach meteorologicznych, które w rzeczywistości nie muszą wystąpić. Podkreślono, że zapewnieniu standardów środowiska służy nałożony na inwestora obowiązek wykonania analizy porealizacyjnej, umożliwiający dalsze działania (wydłużenie lub nadbudowa ekranów akustycznych, dodatkowe pasy zieleni czy też utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania) w sytuacji, gdy standardy jakości środowiska nie będą mogły być dotrzymane.

W ocenie Kolegium budowa chodników i dróg zbiorczych, skrzyżowań z sygnalizacją świetlną, ograniczenie ilości zjazdów z drogi krajowej zwiększy bezpieczeństwo ruchu drogowego. Zastosowana zostanie tzw. "cicha" nawierzchnia. Nowe rozwiązania komunikacyjne poprawią płynność ruchu a budowa urządzeń odwodnienia dróg zabezpieczy wody powierzchniowe i podziemne przed zanieczyszczeniami komunikacyjnymi.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach G. P. i S. P., domagając się jej uchylenia.

Skarżący podtrzymali zarzuty odnośnie wydania decyzji przez organ, który powinien wyłączyć się od orzekania we własnej sprawie. Zdaniem skarżących, udział w sprawie Prezydenta Miasta (organ orzekający), Miejskiego Zarządu Dróg w K (inwestor) oraz S. O., Prezesa firmy "I" S.O. i Wspólnicy, Spółka jawna w K. (wykonawca raportu i pełnomocnik MZD w K.) wyklucza bezstronność w wydaniu decyzji. Powiązanie wykonawcy raportu z inwestorem (który jest jednocześnie jego pełnomocnikiem) również podważa bezstronność oraz obiektywność raportu. Takie działania mają na celu rozpoczęcie za wszelką cenę inwestycji, bez względu na towarzyszące jej zagrożenia i uciążliwości.

W ocenie skarżących organ odwoławczy bezkrytycznie i jednostronnie podzielił argumentację wykonawcy raportu w zakresie "rzekomej nieszkodliwości znaczących przekroczeń poziomów zanieczyszczeń powietrza oraz natężenia hałasu". Polepszenia jakości środowiska nie zmieni ustawienie ekranów akustycznych, które dodatkowo zmniejszy atrakcyjność okolicznych działek, powodując ich bezużyteczność, tak dla celów uprawy jak i zabudowy. Autorzy skargi podnieśli, że z raportu nie wynika by ekrany akustyczne ograniczyły natężenie hałasu do poziomów dopuszczalnych. W ich ocenie planowana inwestycja nie rozwiąże także problemu zatłoczonych ulic i nie zwiększy bezpieczeństwa ruchu.

Skarżący szeroko wymienili szereg zagrożeń dla środowiska naturalnego, które spowoduje realizacja planowanego przedsięwzięcia m.in. skażenie powietrza i hałas, zniszczenie stosunków wodnych, rzeźby terenu, spowoduje wyniszczenie gleby uprawnej, fauny i flory oraz doprowadzi do nieodwracalnych zmian w lokalnym klimacie. Skarżący podnieśli, że znajdujące się na obszarze inwestycji rezerwaty i parki są ostoją dla wielu gatunków chronionych roślin i zwierząt, źródłem paszy oraz miejscem retencji wód. Planowana droga będzie stanowić przeszkodę w przemieszczaniu się dziko żyjących zwierząt a gleby zatruwane będą spalinami i spływającą z nawierzchni skażoną wodą. W tej sytuacji teren przewidywany do wykorzystania w związku z przebudową drogi powinien zostać uznany za obszar ograniczonego użytkowania i podlegać obowiązkowi wykupu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie za prawidłowe należy uznać ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego odnośnie zastosowania w niniejszym postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko przepisów poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska z uwagi na przepisy przejściowe tj. art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, którego brzmienie zostało przytoczone przez organ.

Brak jest podstaw do przyjęcia, że w niniejszej sprawie wystąpiły okoliczności uzasadniające wyłączenie Prezydenta Miasta od jej rozpoznania.

Przede wszystkim wskazać należy, iż przepisy art. 24 i 25 k.p.a. regulujące przypadki wyłączenia pracownika oraz organu od załatwienia sprawy nie znajdują zastosowania przy rozstrzyganiu w danej sprawie. Jest oczywiste, że na mocy wyraźnego przepisu kompetencyjnego załatwianie spraw w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach powierzono organowi administracji publicznej. Organem tym stosownie do postanowień art. 46a ust. 7 pkt 4 jest w przypadku przedsięwzięć nie wymienionych w pkt 1-3 ust. 7 tego artykułu – wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Zgodnie z ust. 7a art. 46a ustawy, ustawodawca przewidział, że w przypadku przedsięwzięcia, o którym mowa w ust. 7 pkt 4, realizowanego przez gminę (a do takich należy rozbudowa drogi na obszarze gminy-miasta na prawach powiatu) decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta, na którego obszarze właściwości przedsięwzięcie jest realizowane. Nie budzi również wątpliwości, że prezydent miasta z mocy przepisów art. 19 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych jest zarządcą wszystkich dróg publicznych, w granicach miast na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych. Do zarządcy drogi należy pełnienie m.in. funkcji inwestora (art. 20 pkt 3 cyt. wyżej ustawy). Zarządca zaś może stosownie do postanowień art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi utworzonej przez radę gminy. Wystąpienie zatem z wnioskiem dotyczącym rozbudowy ul. Ś. na wskazanym odcinku, znajdującym się w granicach miasta K. przez Miejski Zarząd Dróg w K. jest konsekwencją przyjętych przez ustawodawcę unormowań w tym zakresie.

W orzecznictwie dominuje pogląd, który również podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, że w aktualnym stanie prawnym brak jest podstaw do wyłączenia wójta, burmistrza czy prezydenta od załatwienia sprawy, w której stroną jest gmina. Przepisy art. 24 i 25 k.p.a. odnoszą się do pracownika organu (prezydent miasta jest organem, a nie pracownikiem) i do organu, ale tylko wtedy, gdy sprawa dotyczy jego (a nie gminy) interesów majątkowych. Nadto z interesami majątkowymi nie można utożsamiać wydatkowania środków z budżetu gminy na realizację inwestycji. Godzi się podnieść, że z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego (Dz.U. Nr 267, poz. 2251) wprost wynika, iż w granicach miast na prawach powiatu zadania w zakresie finansowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony i zarządzania drogami publicznymi, z wyjątkiem autostrad i dróg publicznych, finansowane są z budżetów tych miast.

Zarzut powiązania wykonawcy raportu z inwestorem nie podważa wiarygodności tego dokumentu i nie stanowi przesłanki do uznania, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został sporządzony niezgodnie z prawem.

Z zawartych w ustawie Prawo ochrony środowiska przepisów wynika, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest opracowywany na zlecenie podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia, ale oceniany przez organ wydający decyzję określającą uwarunkowania środowiskowe. W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym raport sporządzany na użytek postępowania wiążącego się z realizacją inwestycji budowlanych jest dokumentem prywatnym, będącym dowodem w sprawie administracyjnej, przedkładanym przez inwestora, zaś inne podmioty uczestniczące w tym postępowaniu jako strony lub na prawach strony mają wynikającą z przepisów o postępowaniu dowodowym w administracji, możliwość zgłaszania wniosków dowodowych zmierzających do podważenia miarodajności tego dowodu np. w postaci opinii sporządzonej przez inną osobę posiadającą odpowiednią wiedzę i kwalifikacje.

Skarżący poza własnym stanowiskiem, nie popartym opinią osoby posiadającej specjalistyczną wiedzę w zakresie ochrony środowiska nie przedłożyli innych dowodów podważających ustalenia i wnioski raportu, a to oznacza, że nie mogą skutecznie kwestionować wiarygodności raportu. Zwłaszcza, gdy jak wynika z materiału dokumentacyjnego, raport był poddany ocenie i został uzgodniony z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym oraz Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, czyli organami właściwymi stosownie do postanowień art. 48 ust. 2 pkt 3a i art. 57 ust. 1 ustawy, dla których zajęcie stanowiska wobec określenia standardów realizacji przedsięwzięcia pozostaje w związku z ich działalnością. W świetle przedstawionych przez Kolegium rozważań za prawidłowe należy uznać ustalenia odnośnie sporządzenia raportu uzupełnionego aneksem przy zachowaniu wymogów określonych art. 52 ust. 1 ustawy. Stosownie do powołanych przepisów raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zawiera charakterystykę całego przedsięwzięcia, opis analizowanych wariantów, w tym wariantu polegającego na niepodejmowaniu przedsięwzięcia oraz uzasadnienie wyboru wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, a także opis przewidywanych oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko podczas realizacji i eksploatacji inwestycji na powierzchnię ziemi i glebę, na krajobraz i roślinność naturalną, na obszary i obiekty podlegające ochronie przyrody i krajobrazu, na wody powierzchniowe i podziemne, powietrze, klimat akustyczny oraz opis metod prognozowania, zastosowanych przez wnioskodawcę. Opisano również działania, które należy podjąć w celu zapobiegania lub ograniczania negatywnych oddziaływań na środowisko. Z tych względów ocena kompletności raportu nie budzi zastrzeżeń.

Zachowanie standardów jakości środowiska po zakończeniu inwestycji znalazło wyraz poprzez nałożenie na inwestora obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza oraz jakości odprowadzanych ścieków do wód i do ziemi. Taki wymóg umożliwi zatem zastosowanie dodatkowych środków ochrony włącznie z podjęciem działań mających na celu utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania, jeżeli zastosowane na etapie budowy inwestycji środki ochrony środowiska okażą się niewystarczające.

W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały podjęte po uprzednim przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w trakcie którego uzyskano wymagane prawem uzgodnienia oraz poddano wszechstronnej analizie raport o oddziaływaniu na środowisko, a wyprowadzone wnioski znajdują pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

Nie stwierdzając zatem uchybień postępowania ani nieprawidłowej interpretacji norm prawa materialnego, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.