Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2834/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 97 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy Miejskiej Kraków od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1446/18 w sprawie ze skarg Gminy Miasta Krakowa oraz M. B., M. F. i T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2018 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 7 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1446/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi Gminy Miasta Krakowa oraz M. B., M. F. i T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] sierpnia 2018 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych

i prawnych:

Decyzją z [...] listopada 1980 r., nr [...] Naczelnik Dzielnicy K. (dalej także jako Naczelnik) orzekł o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości przy ul. G. w K. i odszkodowaniu z tego tytułu w wysokości 457 000 zł (decyzja ta była poprzedzona decyzją Naczelnika z [...] października 1980 r. o ustaleniu kosztów zwrotu budynku, przewyższającego jego wartość). Powyższa decyzja została zmieniona przez Naczelnika decyzją z [...] grudnia 1980 r., nr [...] za zgodą stron w ten sposób, że odszkodowanie zostało ustalone na kwotę 495 000 zł. Po rozpatrzeniu odwołania D. M. – właściciela nieruchomości – decyzja z [...] grudnia 1980 r. została utrzymana w mocy decyzją Prezydenta Miasta Krakowa (dalej także jako Prezydent) z [...] lutego 1981 r., nr [...]. W uzasadnieniu Prezydent wskazał, że koszt remontu przekroczył 50% wartości technicznej budynku, co uzasadnia przejęcie budynku na własność Skarbu Państwa.

Pismem z 27 września 1990 r. D. M. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta z [...] lutego 1981 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Naczelnika z [...] listopada 1980 r. – jak zaznaczono we wniosku.

Decyzją z [...] listopada 1995 r. Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa odmówił stwierdzenia nieważności tych decyzji. Wyrokiem z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. decyzję Ministra, wskazując, iż organ nie odniósł się w niej do istotnych dowodów w sprawie, w tym m.in. do opinii szacunkowo-technicznej sporządzonej przez biegłych.

Decyzją z [...] września 1998 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r., w części określonej w aktach notarialnych dotyczących sprzedanych lokali nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali, została wydana z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził jej nieważność. Przyczyną stwierdzenia nieważności decyzji było rażące zaniżenie wartości nieruchomości oraz zawyżenie jej kosztów – w efekcie niezaistnienia przesłanek do przejęcia własności tej nieruchomości przez Skarb Państwa na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (t.j. Dz.U. z 1968 r. Nr 36 poz. 249; "ustawa z 22 kwietnia 1959 r.").

Pismem z 8 lipca 2011 r. T. F. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r. W uzasadnieniu podniósł, że organ błędnie ocenił kwestię nieodwracalności skutków prawnych decyzji z [...] lutego 1981 r., bowiem stwierdzenie jej nieważności w części spowodowało wygaśnięcie praw odrębnej własności lokali, pomimo, iż podlegały one ochronie rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. Należało zatem stwierdzić tylko wydanie jej z naruszeniem prawa. Pismem z 1 lutego 2012 r. D. M. i A. M. także wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r., w części, w której stwierdzono, że decyzja Prezydenta z [...] lutego 1981 r. – została wydana z naruszeniem prawa, wskazując, iż wadliwie organ przyjął, że decyzja Prezydenta w części wywoływała nieodwracalne skutki prawne.

Decyzją z [...] października 2013 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej stwierdził nieważność decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r., zaś Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] czerwca 2014 r. utrzymał ją w mocy.

Skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli D. M. i A. M. Sąd ten wyrokiem z 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 166/15 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] października 2013 r. W uzasadnieniu podniósł, że zasadnicza kwestia w niniejszej sprawie sprowadzała się do tego, czy decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. - kontrolowana w postępowaniu nadzorczym przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast - utrzymywała w mocy decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. także w części niedotyczącej odszkodowania, czy tylko w części zmienionej decyzją tego organu z [...] grudnia 1980 r. Wiążącej odpowiedzi na to pytanie udzielił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96, uchylającym poprzednią decyzję Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z [...] listopada 1995 r.

Naczelny Sąd Administracyjny przyjął wówczas, że decyzja Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r., zmieniona decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 1980 r. (art. 155 k.p.a.) utrzymana została w mocy decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego we wniosku z 27 września 1990 r. D. M. domagał się stwierdzenia nieważności tych decyzji, a następnie żądali tego jego spadkobiercy. Dokonane wyliczenia zarówno wartości technicznej przedmiotowego budynku, jak i kosztów wykonanych robót, były kwestionowane w złożonym wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej i decyzji organu odwoławczego. Zakwestionowanie tych wartości w efekcie sprowadzało się do podważenia zasadności decyzji i "braku podstawy prawnej decyzji do orzeczenia o przejęciu na Skarb Państwa nieruchomości położonej w K. przy ul. G.". Organ nadzoru zobowiązany był do wnikliwego zbadania, czy wyliczenia tych wartości były dokonane prawidłowo. Minister Infrastruktury i Rozwoju wadliwie przyjął zatem, że z rażącym naruszeniem prawa wydano decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast także w tym zakresie, w jakim przesądziła ona o wydaniu w części decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. z naruszeniem prawa (w części określonej w aktach notarialnych dotyczących sprzedanych lokali nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali). Minister przyjął bowiem, że stwierdzenie jej nieważności nie wywołało nieodwracalnych skutków prawnych w sferze praw rzeczowych, skoro rozstrzygała ona jedynie o wysokości przyznanego odszkodowania (odnosiła się jedynie do części odszkodowawczej decyzji z dnia [...] listopada 1981 r.).

Mając zatem na uwadze fakt, że decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. utrzymująca w mocy decyzję zmieniającą decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] listopada 1980 r. nie dotyczyła tylko wysokości przyznanego odszkodowania (wg NSA chodziło o podstawy do przejęcia przedmiotowej nieruchomości na własność Skarbu Państwa), to żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. mogło prowadzić do kontroli - przez pryzmat przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. - także tej części decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r., która rozstrzygnęła o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości. Objęcie jej kontrolą przez organ nadzoru także w tej części nie stanowiło rażącego naruszenia prawa.

Wyrokiem z 15 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 2816/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne T. F., Ministra Infrastruktury i Rozwoju i T. W. wniesione od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 166/15. W uzasadnieniu wskazał, że zasadnie w sprawie został powołany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96. Wyrok ten oceniał decyzję Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z [...] listopada 1995 r., która odmówiła stwierdzenia nieważności trzech decyzji wydanych w sprawie przejęcia na rzecz Skarb Państwa nieruchomości D. M. przy ul. G. w K. i odszkodowania za to przejęcie, tj. dwóch decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. o przejęciu i odszkodowaniu, z [...] grudnia 1980 r. o zmianie wysokości odszkodowania i jednej decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. Podczas badania w trybie nadzoru sprawy, zakreślonej przez Naczelny Sąd w wyroku z 27 października 1997 r. sygn. akt IV SA 8/96, to właśnie spełnienie przesłanek przejęcia nieruchomości – koszt zwrotu a wartość nieruchomości – w świetle opinii biegłych rzeczoznawców, a taki zakres oceny wynikał także z wniosku D. M. z 27 września 1990 r., który jakkolwiek wnosił o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta z [...] lutego 1981 r., utrzymanej nią w mocy decyzji Naczelnika z [...] listopada 1980 r., to jednak z wniosku wyraźnie wynikało, iż chodzi o zasadność przejęcia nieruchomości. Decyzja Prezydenta z [...] lutego 1981 r., choć wydana została w postępowaniu odwoławczym od decyzji z [...] grudnia 1980 r. o zmianie wysokości odszkodowania, w uzasadnieniu dotyczyła także właśnie spełnienia przesłanek przejęcia.

Decyzją z [...] stycznia 2000 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze Krakowie (dalej także Kolegium) uchyliło w części – za wyjątkiem dotyczącym lokali nr [...] – decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. i zmieniającą ją decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z [...] grudnia 1980 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że odwołanie od decyzji orzekającej o przejęciu na własność Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości oraz ustalającej wysokość odszkodowania "odżyło" w stosunku do tej nieruchomości, za wyjątkiem lokali nr [...]. W stosunku bowiem do tych lokali decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. jest ostateczna. Organ podzielił zdanie wnioskodawców, że decyzje organu pierwszej instancji powinny zostać uchylone a postępowanie umorzone jako bezprzedmiotowe. Organ pierwszej instancji orzekał na podstawie przepisów ustawy z 22 kwietnia 1959 r., która już nie obowiązuje. Postępowanie w sprawie przejęcia na własność przedmiotowej nieruchomości oraz przyznania odszkodowania za tę nieruchomość poza lokalami nr [...] stało się więc bezprzedmiotowe.

Wnioskiem z 13 grudnia 2013 r. K. B. (właściciel lokalu nr [...]) zwrócił się o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium z [...] stycznia 2000 r. W ocenie wnioskodawcy D. M. składał odwołanie wyłącznie od wydanej w trybie art. 155 k.p.a. decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] grudnia 1980 r. zmieniającej decyzję z [...] listopada 1980 r. jedynie w części dotyczącej wysokości przyznanego D. M. odszkodowania. Kolegium rozpoznało zatem odwołanie od decyzji ostatecznej, czym rażąco naruszyło prawo, w szczególności art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 16 § 1 k.p.a. Wnioskodawca pokreślił, iż u podstaw decyzji Kolegium leżała decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r., której nieważność została stwierdzona decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] października 2013 r. Wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Kolegium złożyli 14 lutego 2014 r. także T. F., M. B. oraz M. F. (właściciele lokalu nr [...]).

Decyzją z [...] sierpnia 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji Kolegium z [...] stycznia 2000 r.

W uzasadnieniu organ podniósł, że rozpatrując wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium z [...] stycznia 2000 r. nie stwierdził, by decyzja ta była dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. U podstaw decyzji Kolegium z dnia [...] stycznia 2000 r. leżała decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r. Decyzją tą Prezes orzekł, iż decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. w części określonej w aktach notarialnych sprzedanych lokali nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste właścicielom tych lokali, została wydana z naruszeniem prawa, natomiast w pozostałej części stwierdził jej nieważność. Prezes stwierdził bowiem, iż decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. w części dotyczącej lokali nr [...] wywołała nieodwracalne skutki prawne. Wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie Prezes uznał, iż decyzja z [...] lutego 1981 r. została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania D. M. zarówno od decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r., jak i od decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] grudnia 1980 r. Powyższa decyzja Prezesa nadal pozostaje w obrocie prawnym. Prawomocnym wyrokiem z 10 kwietnia 2015 r. (sygn. akt IV SA/Wa 166/15) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] czerwca 2014 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] października 2013 r. orzekające o stwierdzeniu nieważności opisanej powyżej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r. Skutkiem decyzji Prezesa było "odżycie" odwołania D. M. złożonego 12 stycznia 1981 r. odnośnie tej części decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z [...] listopada 1980 r. zmienionej decyzją z [...] grudnia 1980 r., w odniesieniu do której wyeliminowana z obrotu prawnego z mocą ex tunc na skutek stwierdzenia nieważności została decyzja organu drugiej instancji - tj. decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. Natomiast w odniesieniu do lokali mieszkalnych nr [...] oraz związanych z własnością tych lokalu praw do części wspólnych budynku oraz gruntu, decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. pozostała w obrocie prawnym, co oznacza, że w tym zakresie własność nieruchomości przeszła na rzecz Państwa i dokonane po dniu [...] lutego 1981 r. rozporządzenia w tym zakresie pozostają w mocy.

Mając na uwadze treść decyzji Prezesa z [...] września 1998 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie było zobligowane do rozpoznania odwołania D. M. od tej części decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. zmienionej decyzją z [...] grudnia 1980 r., od której, wskutek stwierdzenia nieważności decyzji organu drugiej instancji, odwołanie nie zostało rozpatrzone. Decyzja Prezesa z dnia [...] września 1998 r. zapadła po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 października 1997 r. (sygn. akt IV SA 8/96) decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z [...] listopada 1995 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, iż odwołanie D. M. złożone 12 stycznia 1981 r. obejmowało swoim zakresem decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. zmienioną decyzją tegoż organu z [...] grudnia 1980 r., a decyzja Prezydenta Miasta Krakowa wydana w wyniku rozpatrzenia tegoż odwołania z [...] lutego 1981 r. orzekała o utrzymaniu w mocy decyzji z [...] listopada 1980 r., zmienionej decyzją z dnia [...] grudnia 1980 r. w zakresie wysokości przyznanego odszkodowania.

Oceną prawną wyrażoną w powyższym wyroku z 27 października 1997 r. (sygn. akt IV SA 8/96) z mocy art. 99 przepisów wprowadzających p.p.s.a. związany był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznający skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] czerwca 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] października 2013 r. Ocena ta oraz fakt pozostawania w obrocie prawnym decyzji Prezesa z [...] września 1998 r. wpływają na ocenę legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] stycznia 2000 r. W kontekście przedstawionego stanu prawnego, wynikającego z faktu pozostawania w obrocie prawnym decyzji z [...] września 1998 r. i ocen prawnych zawartych w ww. wyrokach (NSA z 27 października 1997 r., sygn. IV SA 8/96, WSA w Warszawie z 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 166/15 oraz NSA z 15 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 2816/15), zarzut, iż Kolegium, wydając decyzję z [...] stycznia 2000 r., rażąco naruszyło prawo, gdyż rozpatrzyło odwołanie od decyzji ostatecznej, jest chybiony. Z przedstawionych powyżej wiążących ocen wynika, iż D. M. swoim odwołaniem złożonym 12 stycznia 1981 r. objął także decyzję z [...] listopada 1980 r., a nie tylko decyzję z [...] grudnia 1980 r. Brak jest również dowodów potwierdzających, iż decyzja z [...] listopada 1980 r. była 12 stycznia 1981 r., tj. w dniu złożenia odwołania przez D. M., decyzją ostateczną. Nie zachowała się bowiem całość akt sprawy przejęcia na własność państwa przedmiotowej nieruchomości, a po upływie 37 lat od daty wydania decyzji nie jest możliwym ustalenie dokładnej daty doręczenia tej decyzji, skoro w zachowanych aktach brak jest dowodu jej doręczenia, a adresat decyzji już nie żyje.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła Gmina Miejska Kraków. W uzasadnieniu wskazała, że D. M. swoim odwołaniem złożonym 12 stycznia 1981 r. objął także decyzję z [...] listopada 1980 r., a nie tylko decyzję z [...] grudnia 1980 r. Jednocześnie brak jest dowodów potwierdzających, że decyzja z dnia [...] listopada 1980 r. była 12 stycznia 1981 r., tj. w dniu złożenia odwołania, decyzją ostateczną. W konkluzji wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Na powyższą decyzję skargę wnieśli również T. F., M. B. i M. F., zarzucając naruszenie:

1. art. 99 ustawy wprowadzającej ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niewłaściwą wykładnię i błędne uznanie, że ocena prawna wyrażona przez NSA w wyroku z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96 wiąże SKO w Krakowie, co doprowadziło do uznania, że odwołanie D. M. z 12 stycznia 1981 r. obejmowało zarówno decyzję z [...] listopada 1980 r., jak i decyzję z [...] grudnia 1981 r.;

2. art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji, która zapadła w sprawie już uprzednio zakończonej ostateczną decyzją administracyjną wskutek błędnego uznania, że odwołanie D. M. z 12 stycznia 1981 r. mogło dotyczyć nie tylko decyzji wydanej na podstawie art. 155 k.p.a., lecz również poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] listopada 1980 r.

W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o ich oddalenie, podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargi Sąd pierwszej instancji wskazał, że kontroli sądu jest poddana legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] sierpnia 2018 r. orzekająca o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] stycznia 2000 r., którą to decyzją uchylono (z wyjątkiem 4 lokali) decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. W ocenie organu, brak podstaw do stwierdzenia, iż decyzja z [...] stycznia 2000 r. była dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. U podstaw rozstrzygnięcia organu orzekającego w dacie [...] stycznia 2000 r. stanął fakt, że ustawa, w oparciu o którą orzekał organ pierwszej instancji, nie obowiązuje, zatem postępowanie w sprawie przejęcia własności przedmiotowej nieruchomości jest bezprzedmiotowe. Organ ten uznał także, iż odwołanie od decyzji z [...] listopada 1980 r. o przejęciu na własność tej nieruchomości "odżyło" wobec stwierdzenia nieważności decyzji organu drugiej instancji – Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. Stwierdzenia tej nieważności dokonał Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z [...] września 1998 r.

Sąd ten przytoczył art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz omówił pojęcie "rażącego naruszenia prawa". Wskazał, że trudno mówić, aby decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] stycznia 2000 r. wydana została w sposób jawnie sprzeczny z obowiązującymi przepisami, ani też, by skutki, jakie wywołała, były nie do pogodzenia z zasadami praworządności, jakie obowiązują w państwie prawa. Kolegium uznało, że stwierdzenie nieważności decyzji organu drugiej instancji "ożywia" odwołanie i jako organ aktualnie kompetentny do rozstrzygnięcia sprawy w drugiej instancji (od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa) wydał decyzję według wówczas aktualnego stanu prawnego. W dacie tej nie obowiązywała ustawa z 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (utrata mocy obowiązującej tej ustawy to 12 listopada 1994 r.). Organ uznał zatem, że nie może sprawy rozstrzygać merytorycznie, co uzasadniało umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego (art. 105 § 1 k.p.a.). Sąd zwrócił uwagę, że jeżeli do konkretnego stanu faktycznego (w niniejszej sprawie, wykonania remontu, wysokości kosztów tego remontu oraz wartości obiektu będącego przedmiotem remontu) brak normy prawnej, w oparciu o którą organ może wydać decyzję, tworzy to stan bezprzedmiotowości. Co do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji organ odwoławczy uznał, że nie może ograniczyć się tylko do umorzenia postępowania, gdyż bezprzedmiotowość ta wystąpiła na czas orzekania przez organ drugiej instancji a w obiegu prawnym była decyzja merytoryczna organu pierwszej instancji.

Sąd ten wskazał, że stanowisko Kolegium co do podstawy prawnej umorzenia oraz konieczności uchylenia decyzji organu pierwszej instancji nie do końca było poprawne. Istniała bowiem bezpośrednia podstawa prawna do umorzenia postępowania, której organ nie powołał. Zgodnie bowiem z art. 63 (nieobowiązującej już) ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 105, poz. 509) w brzmieniu aktualnym na 25 stycznia 2000 r. - postępowanie administracyjne wszczęte na podstawie ustaw, o których mowa w art. 67 pkt 1 i 2, i niezakończone do dnia wejścia w życie ustawy decyzją ostateczną, podlega umorzeniu. Ustawa ta w art. 67 pkt 1 stanowiła, iż traci moc ustawa z 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249 ze zm.). W oparciu o tę regulację organ powinien umorzyć postępowanie (bez wcześniejszego uchylania decyzji organu pierwszej instancji). Skoro bowiem decyzja organu drugiej instancji - Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. - została z obrotu prawnego wyeliminowana ze skutkiem ex tunc (orzeczono jej nieważność), powstał stan sprawy wszczętej i niezakończonej. Na dzień zaś orzekania przez Kolegium istniała podstawa prawna do orzekania w takim stanie faktycznym (ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych obowiązywała do 10 lipca 2001 r.) organ powinien więc sięgnąć po tę regulację.

Wadliwość co do braku powołania prawidłowej podstawy prawnej oraz uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, w ocenie tego Sądu nie ma rażącego charakteru. Trudno bowiem uznać, że zachodzi tu jawna sprzeczność między rozstrzygnięciem organu administracji a normą prawną, w oparciu o którą rozstrzygnięcie się opiera. Skutek prawidłowego rozstrzygnięcia byłby w zasadzie identyczny, a jedynie w oparciu o inną podstawę prawną i bez orzekania o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji, które to rozstrzygnięcie (uchylenie decyzji I instancji) nie ma w zasadzie żadnego realnego skutku prawnego. W ocenie Sądu pierwszej instancji w żadnym razie nie można stwierdzić, że skutki tej decyzji są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Skutek ten to częściowa eliminacja orzeczenia o przejęciu nieruchomości przez Skarb Państwa w oparciu o tzw. ustawę remontową. Jak wynika z decyzji (mającej walor ostateczności) Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z [...] września 1998 r. z powołaniem się na opinię dwóch biegłych organ uznał, że dokonując tego przejęcia cyt.: "rzeczywistą wartość budynku absurdalnie zaniżono zaś wysokość kosztów remontu zawyżono bez żadnego rozpoznania stanu technicznego". Dalej organ wskazuje, że rzeczywisty koszt remontu powinien wymościć od 2 500 000 zł do 2 800 000 zł, a nie 12 170 000 zł. W decyzji tej także wskazano (z powołaniem na opinię biegłych) że wartość budynku została zaniżona 3 do 3,5 razy, natomiast wartość gruntu powinna być ustalona na poziomie 100 – krotnie wyższym. Odwrócenie skutków prawnych decyzji tak rażąco niesprawiedliwej, nie może być oceniana w jakikolwiek negatywny sposób, tym bardziej nie sposób przyjąć, że skutek ten jest sprzeczny z porządkiem prawnym.

Organ prawidłowo orzekł też tylko co do części decyzji Naczelnika z [...] listopada 1980 r., tj. z wyłączeniem lokali nr [...]. Zgodnie bowiem z decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r., w stosunku do tych lokali organ orzekł jedynie, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Orzeczenie o wydaniu decyzji z naruszeniem prawa nie eliminuje z obrotu prawnego wadliwie wydanej decyzji.

Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] stycznia 2000 r. opierał się na założeniu, że organ orzekał w sprawie już zakończonej decyzją ostateczną - odwołanie byłego właściciela kamienicy przy G. w K. dotyczyło bowiem wyłącznie wysokości orzeczonego odszkodowania, a nie przejęcia nieruchomości na własność przez Skarb Państwa. Założenie to jest błędne, o czym przesądziły już wydane w sprawie wyżej powołane wyroki NSA i WSA, z których wynika, że odwołanie, jakie złożył D. M. odnosiło się tak do decyzji z [...] grudnia 1980 r. wydanej w trybie art. 155 k.p.a. - orzekającej co do wysokości odszkodowania, jak i z [...] listopada 1980 r. dotyczącej przejęcia własności nieruchomości przez Skarb Państwa, a decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. rozpoznawała odwołania od obu tych decyzji. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Jak się powszechnie przyjmuje, związanie organu administracji ale też sądów, prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego jest bezwzględnie, o ile nie nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2018 r. sygn. I OSK 2719/16). W niniejszej sprawie żadna zmiana stanu prawego czy faktycznego nie nastąpiła - ocena ta jest zatem w pełni wiążąca. Sąd pierwszej instancji dodał, że ww. wyroki dotyczą tej samej sprawy, chociaż wydawane były na różnym jej etapach.

Sąd ten dodał, że w odwołaniu z 12 stycznia 1981 r. D. M., poza kwestionowaniem decyzji z [...] grudnia 1980 r., domagał się także zwrotu nieruchomości, co dobitnie świadczy o jego woli także w zakresie negowania faktu przejęcia nieruchomości, co za tym idzie kwestionował także decyzję dotyczącą tego przejęcia. Organ nie usiłował doprecyzować zakresu odwołania, przez kierowanie stosownych wezwań, ale rozpoznał odwołanie i w uzasadnieniu między innymi wskazał, że koszt remontu przekroczył 50% wartości technicznej budynku, co uzasadnia przejęcie budynku na własność Skarbu Państwa. Jest to merytoryczne, aczkolwiek niezwykle lapidarne, ustosunkowanie się zarzutów dotyczących przejęcia własności nieruchomości. Jeżeli nawet (co nie jest potwierdzone) odwołanie D. M. wpłynęło po terminie, to fakt rozpoznania tego odwołania skutkuje tym, że w obrót prawny wchodzi decyzja drugiej instancji, niezależnie od tego, że jest ona wadliwa.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, w okolicznościach niniejszej sprawy, wyeliminowanie decyzją ostateczną, decyzji drugoinstancyjnej stworzył obowiązek rozstrzygnięcia sprawy przez organ, który aktualnie jest organem drugiej instancji, a fakt, że toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji, która wyeliminowała z obrotu prawnego decyzję z [...] stycznia 1981 r., jest bez znaczenia. Są to bowiem dwa różne postępowania, a rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją z [...] stycznia 2000 r. nie zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu nadzwyczajnym względem decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r.

W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", oddalił skargi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Gmina Miejska Kraków reprezentowana przez radcę prawnego, zaskarżając wyrok w całości. Domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. Nadto zrzekła się rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. wydanie wadliwego orzeczenia, podczas gdy nie zostało zakończone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r.;

2) [naruszenie] art. 145 § pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia bez wcześniejszego uzyskania dowodów, czy decyzja z [...] listopada 1980 r. była w dniu odwołania od niej decyzją ostateczną, a w takim przypadku doszłoby do rażącego naruszenia prawa, co miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy skutkujący oddaleniem skargi Gminy Miejskiej Kraków w niniejszej sprawie.

W uzasadnieniu Gmina rozwinęła powyższe zarzuty. Wskazała, że do tej pory nie zostało zakończone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa z [...] września 1998 r. i niniejsze postępowanie powinno zostać zawieszone przez organ do czasu jego zakończenia. Nadto zdaniem Gminy Sąd nieprawidłowo nie zakwalifikował uchybień Kolegium jako rażących. Wydanie decyzji, w której organ uchylił decyzję organu pierwszej instancji, oznacza, że merytorycznie rozpatrzył wniesione odwołanie. Biorąc pod uwagę, że [...] stycznia 2000 r. nie obowiązywała już podstawa do merytorycznego orzekania, a jedynie do umorzenia postępowania na podstawie art. 63 ustawy z 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, to uchylenie decyzji organu pierwszej instancji oznacza orzekanie bez podstawy prawnej. Gdyby bowiem postępowanie zostało jedynie umorzone, to "uprawomocniłaby" się decyzja organu pierwszej instancji, a więc nieruchomość byłaby przejęta na rzecz Skarbu Państwa.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie wniosła o jej przeprowadzenie. W tej sytuacji rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje więc zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej.

Za nietrafny uznać należało podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy nie zostało zakończone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r.

Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku strony skarżącej kasacyjnie, brak było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie do czasu zakończenia postępowania w sprawie decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r. i decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] lutego 1981 r. Trafnie Sąd pierwszej instancji zauważa, że w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy, które nie zostały skutecznie zakwestionowane przez skarżącą kasacyjnie, nie można uznać wydania decyzji z [...] stycznia 2000 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławczego przedwcześnie w zawiązku z niezakończoną sprawą w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z [...] września 1998 r. Sprawa ta bowiem nie jest zagadnieniem prejudycjalnym w stosunku do zwykłego postępowania, jakie toczyło się w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji z [...] listopada 1980 r. Fakt wyeliminowania decyzją ostateczną, decyzji drugoinstancyjnej stworzył nie tylko możliwość, ale wręcz obowiązek rozstrzygnięcia sprawy przez organ, który aktualnie jest organem drugiej instancji a fakt, że toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji, która wyeliminowała z obrotu prawnego decyzję z [...] stycznia 1981 r. jest bez znaczenia. Są to bowiem dwa różne postępowania a rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją z [...] stycznia 2000 r. nie zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu nadzwyczajnym względem decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] września 1998 r. Trafnie Sąd pierwszej instancji powołał się w tym względzie na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku tego Sądu z 4 listopada 2016 r., sygn. II OSK 161/15, zgodnie z którym w postępowaniu odwoławczym i w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie ma tożsamości spraw, są to dwa odrębne postępowania, mające różny przedmiot i rożne rozstrzygnięcia. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Wszczęcie postępowania w trybie nadzoru rozpoczyna nowe postępowanie administracyjne w stosunku do postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, instancyjnym (wyrok NSA z 22 maja 1987 r., IV SA1062/86, ONSA 1987, nr 1, poz. 35, uchwała SN z 19 lipca 1991 r., III AZP 4/91, Wokanda 1991, nr 11, wyrok SN z 7 marca 1996 r., III ARN 70/95, OSNAPU 1996, nr 18, poz. 258).

Nie mógł także odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 145 § pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia bez wcześniejszego uzyskania dowodów, czy decyzja z [...] listopada 1980 r. była w dniu odwołania od niej decyzją ostateczną.

Odnosząc się do powyższego zarzutu wskazać należy, że kwestia czy decyzja Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. była w dniu odwołania od niej decyzją ostateczną, została w sprawie należycie wyjaśniona. W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] stycznia 2000 r. opierał się na założeniu, że organ orzekał w sprawie już zakończonej decyzją ostateczną bowiem odwołanie byłego właściciela nieruchomości dotyczyło wyłącznie wysokości orzeczonego odszkodowania a nie przejęcia nieruchomości na własność przez Skarb Państwa, o czym orzeczono ww. decyzją [...] listopada 1980 r. Trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że założenie to jest błędne i wskazał, że stanowisko takie zajął Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w decyzji z [...] listopada 1995 r., następnie Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej w decyzji z dnia [...] października 2013 r. oraz (ponownie rozpoznając sprawę) Minister Infrastruktury i Rozwoju w decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. i zwrócił uwagę, że wadliwość tej koncepcji wykazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96. Za nim identyczne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 10 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 166/15 oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 2816/15. Orzeczenia te eliminowały z obrotu prawnego w/w orzeczenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i oraz Ministra Infrastruktury i Rozwoju. W ww. wyrokach, Sądy te wyraziły jednoznaczne stanowisko, że odwołanie, jakie złożył D. M. odnosiło się tak do decyzji z [...] grudnia 1980 r., zmieniającej za zgodą stron postępowania ustaloną w decyzji z [...] listopada 1980 r. wysokość odszkodowania, jak i decyzji z [...] listopada 1980 r. dotyczącej przejęcia własności nieruchomości na własność przez Skarb Państwa i ustalającej wysokość odszkodowania. Oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96, na podstawie art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1271 ze zm.), związany był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznający skargę w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 166/15 na wyżej opisaną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2013 r. stwierdzającą nieważność wyżej opisanej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 1998 r. i ocenę tę w pełni zaakceptował. Ocena ta w części dotyczącej ww. wyroku z 27 października 1997 r., sygn. akt IV SA 8/96 wiąże w sprawie na podstawie art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające, a w części dotyczącej wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 166/15 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 2816/15 wiąże w sprawie na podstawie art. 153 p.p.s.a. i wpływa na ocenę legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2000 r. rozstrzygającej o odwołaniu D. M. od decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r., zmienionej decyzją tegoż organu z dnia [...] grudnia 1980 r.

Trafnie w sprawie przyjęto, że w kontekście przedstawionego stanu prawnego wynikającego z faktu pozostawania w obrocie prawnym decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 1998 r. i ocen prawnych zawartych w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 1997 r. sygn. IV SA 8/96, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 166/15 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 2816/15 oddalającego skargę kasacyjną od poprzednio wymienionego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzut, iż Kolegium wydając decyzję z dnia [...] stycznia 2000 r. rażąco naruszyło prawo, gdyż rozpatrzyło odwołanie od decyzji ostatecznej, albowiem od decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z [...] listopada 1980 r. nie złożono odwołania, a tym samym, że rozpoznano odwołanie od decyzji ostatecznej, jest chybiony. Z przedstawionych bowiem wyżej wiążących ocen w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że D. M. swoim odwołaniem złożonym w dniu 12 stycznia 1981 r. objął także decyzję z dnia [...] listopada 1980 r. a nie tylko decyzję z dnia [...] grudnia 1980 r. Trafnie podniesiono w sprawie, że brak jest dowodów potwierdzających, że decyzja z [...] listopada 1980 r. była w dniu 12 stycznia 1981 r., tj. w dniu złożenia odwołania przez D. M. decyzją ostateczną (upłynął termin do złożenia od niej odwołania). Zauważyć bowiem należy, że odwołanie od ww. decyzji było rozpatrywane po upływie dwudziestu lat (decyzja SKO będąca przedmiotem kontroli w trybie nadzoru została wydana [...] stycznia 2000 r.), a decyzja organu nadzoru będąca przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie została wydana po upływie niespełna czterdziestu lat od dnia [...] listopada 1980 r., to jest dnia wydania decyzji Naczelnika Dzielnicy K. w przedmiocie przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w Krakowie przy u. G. i ustalenia odszkodowania. Trafnie podniesiono w tej mierze, że nie zachowała się całość akt sprawy przejęcia na własność Państwa przedmiotowej nieruchomości i po upływie prawie czterdziestu lat od daty wydania decyzji nie jest możliwe ustalenie dokładnej daty doręczenia tej decyzji, skoro w zachowanych aktach brak jest dowodu jej doręczenia, a adresat decyzji już nie żyje. Nie można w tej sytuacji skutecznie zarzucać organowi, a w ślad za tym także Sądowi pierwszej instancji, że nie zostało w sprawie wyjaśnione czy decyzja z dnia [...] listopada 1980 r. była w dniu odwołania od niej decyzją ostateczną.

Z tych względów nie można było także uznać za usprawiedliwmy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a.

Skoro zatem zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne, skarga kasacyjna podległa oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 p.p.s.a.