Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 248/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budżetowe prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 83 par. 2, art. 66 ust. 1, art. 3 pkt 3, art. 50-51
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 maja 2021 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego ogrodzenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną

na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a." ) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., zwanej dalej: "p.b."), po rozpatrzeniu odwołania H. K. (zwanej dalej: "skarżącą") Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej: "organem II instancji"), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie G. S. (zwany dalej: "organem I instancji") z dnia [...] r., nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne "...dotyczące stanu technicznego ogrodzenia betonowego zlokalizowanego pomiędzy nieruchomościami przy

ul. [...] (działka [...], obręb [...] i ul. [...] w S. (działka [...], obręb [...])".

W uzasadnieniu ww. decyzji organ odwoławczy przedstawił następujące ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Po przeprowadzeniu oględzin nieruchomości przy ul. [...]

w S. organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne "...w sprawie stanu technicznego ogrodzenia betonowego zlokalizowanego pomiędzy ww. nieruchomościami". Decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 p.b., organ nakazał właścicielowi działki nr [...] - A. O., usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez "... odciążenie, tj. usunięcie na długości ogrodzenia gruntu, napierającego na ogrodzenie betonowe od strony nieruchomości przy ul. [...] w S.".

W wyniku rozpatrzenia odwołania, organ II instancji decyzją z dnia [...] r. uchylił w całości ww. decyzję z dnia [...] r. i przekazał sprawę organowi I instancji, do ponownego rozpoznania. Uzasadniając orzeczenie organ odwoławczy wskazał m.in., że rozstrzygnięcie powinno zapaść po przeprowadzeniu oględzin obiektu na całej jego długości (czego nie dokonano), a sprawa zagospodarowania terenu - poziomu gruntu wzdłuż ogrodzenia, po obu jego stronach, powinna być przedmiotem odrębnego postępowania.

W dniu [...] września 2020 r. organ I instancji przeprowadził ponowne oględziny ogrodzenia, dokonując pomiarów jego wysokości od strony działki nr [...] i od działki

nr [...], a także dokonał pomiarów wychylenia od pionu słupów ogrodzeniowych.

Uznał, że "stan techniczny ogrodzenia nie powoduje zagrożenia zdrowia i życia ludzi i mienia (...) ww. ogrodzenie nie znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym". W konsekwencji decyzją z dnia [...] r. organ I instancji, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego ww. ogrodzenia betonowego.

H. K. wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia

[...] r. Podnosiła m.in., że: nadal pękają płyty betonowe z powodu nawiezionych mas ziemi i ułożonej kostki brukowej oraz nawiezionych mas ziemi

i usypanego gruzu. Obecnie, od strony nieruchomości skarżącej widoczne są pęknięcia płyt, które przechylają się - widoczne wybrzuszenia. Nadal wychylają się betonowe słupy ogrodzenia (w pierwszych oględzinach było 4 cm - teraz jest 10 cm).

Stan techniczny ogrodzenia pogarsza się w dalszym ciągu, płyty betonowe wysuwają się z jarzma słupów betonowych. Masy ziemi przesuwają się w kierunku ogrodzenia. Opisany w decyzji mur ceglano-betonowy nie jest murem oporowym, lecz murkiem małej architektury. Strona nie zgadza się także z twierdzeniem właściciela sąsiedniej działki nr [...], że betonowy płot znajduje się na jego posesji. Skarżąca nie uznaje dostarczonej przez ww. osobę dokumentacji geodezyjnej, ponieważ "nie została uwierzytelniona" we właściwym organie. Ważne jest dalsze prowadzenie postępowania w sprawie zagospodarowania terenu - ustalenie obecnego poziomu gruntu po obu stronach ogrodzenia i porównania go z mapami geodezyjnymi. Dlatego skarżąca wnosiła o rzetelne i dokładne zbadanie stanu faktycznego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), w tym przede wszystkim sprawy podniesienia terenu gruntu działki nr [...].

Wskazaną na wstępie decyzją organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r.

Organ odwoławczy wskazał, że nieruchomość skarżącej i właściciela działki

nr [...] rozdziela ogrodzenie, które w przeważającej części stanowi płot betonowy, wybudowany przez właściciela działki nr [...] około [...]. (skarżąca wskazuje, że było to w 2006 r.).

Organ I instancji dokonał oględzin przedmiotowego terenu, poprzez swoich przedstawicieli, w dniach [...] r. i [...]

W trakcie ostatnich oględzin zapisano wyniki pomiarów wysokości słupów betonowych, od poziomu gruntu, po obu stronach ogrodzenia oraz ich odchylenie od pionu w najwyższym punkcie. Wyniki te przedstawiono także w postaci graficznej. Sporządzono również dokumentację fotograficzną.

Jak wskazał organ II instancji, z dokonanych pomiarów wynika, że betonowe słupy ogrodzeniowe odchylone są od pionu, w kierunku działki skarżącej, licząc od wjazdu w głąb działki – 4. słup i następne (do końca ogrodzenia) wykazują odchylenie wielkości 4 cm, za wyjątkiem słupa 6. i 7., gdzie odchylenie wynosi 10 cm (jest to miejsce uszkodzenia ogrodzenia przez samochód ciężarowy). Wysokość ogrodzenia od strony działki nr [...] wynosi 1,2 -1,3 m (licząc od wjazdu - do 11. słupa), widoczne są wówczas dwa elementy betonowe przęsła i jedno częściowo wkopane. Dalej (do końca ogrodzenia) wysokość ta wynosi 1,6 - 1,7 m, widoczne są wówczas trzy elementy przęsła (do 16. słupa), następnie (do końca ogrodzenia) - trzy elementy przęsła i połowa czwartego. Wysokość ogrodzenia od strony działki nr [...] wynosi 1,9 - 2,0 m (licząc od wjazdu do 10. słupa ogrodzeniowego), widoczne są wówczas 4 elementy betonowe przęsła. Od 10. do 15. słupa wysokość od gruntu przy ogrodzeniu do góry słupa wynosi 1,7 m, dalej - do końca ogrodzenia wysokość wynosi 2,0 - 2,1 m. Ponadto między 8. i 15. słupem, w odległości ok. 40 cm od ogrodzenia, widoczne są pozostałości muru betonowego (szerokość 30 - 40 cm), przy czym wysokość jego wynosi ok. 20-30 cm (na długości od 8. do 10. słupa) i 70 cm (od 10. do 15. słupa). Przestrzeń pomiędzy ogrodzeniem i murem wypełniona jest ziemią. Mur ten to prawdopodobnie pozostałości po poprzednim ogrodzeniu, na co wskazywać mogą wystające z muru odcinki obciętych rur stalowych (słupków). Obecne ogrodzenie, jak wynika z dokumentacji geodezyjnej (z 2019 r., dot. wznowienia znaków granicznych) znajduje się w większości na działce nr [...].

Według organu II instancji, z analizy powyższych ustaleń wynika, że różnica poziomów terenu, po obu stronach ogrodzenia, jest różna i wynosi od 0 do 70 cm,

w różnych miejscach. Nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym twierdzenie skarżącej, że odchylenie od pionu słupów ogrodzeniowych spowodowane jest parciem gruntu od strony działki przy ul. [...], bowiem występuje ono również w miejscach, gdzie różnica poziomów wynosi 0. Zresztą, gdyby brak pionowości słupów spowodowany był parciem gruntu na ogrodzenie

(w dolnej części), kierunek odchylenia słupów byłby zgoła inny (przeciwny). Właściciel ogrodzenia oświadczył, że ogrodzenie od początku zostało wykonane z odchyleniem, na skutek błędów wykonawczych. Organ odwoławczy uznał, że ww. jest bardzo prawdopodobne.

Z map geodezyjnych, zawartych w aktach, obejmujących tereny obu nieruchomości i okolic wynika, że ukształtowanie terenu w tym rejonie kształtuje się ze spadkiem naturalnym w kierunku północnym, tj. w kierunku działki skarżącej, która położona jest niżej niż nieruchomość działki nr [...].

Z mapy udostępnionej przez skarżącą (karty nr 2 i 21 z akt organu I instancji) i wykazanych na niej geodezyjnych rzędnych terenu wynika, że różnica wysokości gruntu na granicy obu nieruchomości (na wysokości budynków mieszkalnych) wynosi 0,6 m. Potwierdza to również dokumentacja fotograficzna - w ogrodzeniu od strony nieruchomości na działce nr [...] (zdjęcie pochodzi z okresu przed utwardzeniem terenu przy budynku) widoczne są w pionie trzy płyty betonowe, zaś od strony posesji na działce nr [...] - cztery płyty.

Powyższe oznacza, że przedmiotowe ogrodzenie betonowe poddane jest naporowi gruntu z nieruchomości działki nr [...] od wielu lat (ogrodzenie powstało około 2000 r.) i pomimo tego, jak ocenił organ I instancji "stan techniczny ogrodzenia nie powoduje zagrożenia zdrowia i życia ludzi i mienia (...) ww. ogrodzenie nie znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym". Organ I instancji, który z racji posiadanych uprawnień budowlanych jest kompetentny do oceny stanu technicznego obiektu budowlanego, nie miał wątpliwości co do stanu technicznego przedmiotowego ogrodzenia i nie żądał od właściciela oceny technicznej czy ekspertyzy w tym zakresie.

Ponadto organ II instancji podniósł, że zmian w ogrodzeniu nie zauważyli także Państwo K. , którzy oświadczyli, do protokołu z oględzin z dnia

[...] r., że trudno powiedzieć czy w ostatnich latach doszło do wychylania ogrodzenia." Podczas oględzin obiektu organ I instancji dostrzegł pęknięcia na przęsłach betonowych - "drobne, nieduże widoczne na kilku przęsłach betonowych", które nie mają wpływu na bezpieczeństwo użytkowania. Z analizy dokumentacji fotograficznej organu I instancji wynika, że mają one charakter rys powierzchniowych, które z racji wieku obiektu (ponad 20 lat) miały prawo powstać. Pęknięcia, wskazane na załącznikach fotograficznych do odwołania, w przeważającej większości znajdują się na elementach nie narażonych na parcie gruntu (powyżej gruntu - trzeci element, licząc od góry ogrodzenia). Stan ogrodzenia, w miejscu określonym przez skarżącą jako "16. element ogrodzenia", gdzie "płyty betonowe wysuwają się z jarzma słupów betonowych", jest najprawdopodobniej wynikiem niedokładnego wykonawstwa samego ogrodzenia, a także prefabrykowanych elementów betonowych obiektu (dokumentacja fotograficzna wskazuje, że betonowe elementy ogrodzenia nie są dopasowane względem siebie - liczne prześwity). Z pewnością stan ten nie powstał "z powodu nawiezionych mas ziemi", jak sugeruje skarżąca - w tym miejscu różnica poziomów terenu wynosi ok. 30-40 cm (potwierdzają to także prześwity między płytami, niezasypane ziemią).

Podsumowując organ II instancji uznał, że wobec niestwierdzenia nieprawidłowości w stanie technicznym przedmiotowego ogrodzenia, wymagających usunięcia (uszkodzone od pojazdu ciężarowego przęsła betonowe zostały wymienione), wszczęte w tej sprawie postępowanie administracyjne należało umorzyć, jako bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 k.p.a.). Decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z prawem.

Jak zaznaczył organ II instancji, sprawa zagospodarowania terenu - poziomu gruntu wzdłuż ogrodzenia, po obu jego stronach, którego wyjaśnienia domaga się skarżąca, będzie przedmiotem odrębnego postępowania, o czym zapewnił organ powiatowy.

H. K. wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję organu II instancji z dnia [...]

Jak podniosła skarżąca, nadal nie został rozwiązany problem bezpieczeństwa przebywania na podwórku jej nieruchomości, gdyż nadal istnieje wysokie prawdopodobieństwo przewrócenia się betonowego płotu sąsiadów na stronę nieruchomości skarżącej.

Zdaniem skarżącej, organ II instancji nie rozważył faktów, które przedstawiła

w trakcie trwania postępowania. Organ ten przychylił się do prośby właściciela nieruchomości działki nr [...] i decyzją dokonał rozgraniczenia na dwa różne aspekty: 1) stan techniczny płotu, 2) podwyższenie poziomu gruntu. Wówczas postępowanie było prowadzone tylko w sprawie stanu technicznego ogrodzenia a sprawa podwyższenia poziomu gruntu nie jest rozpatrywana. Organ nie wypowiedział się dlaczego takie rozdzielenie spraw jest stosowne.

Skarżąca nie zgodziła się z rozdzieleniem ww. spraw. Kwestia podniesienia gruntu jest bardzo istotna w kontekście stabilności ogrodzenia oraz sposobu jego użytkowania. Skarżąca zgłosiła samowolę budowlaną przy ul. [...]

w S. do organu I instancji. Dotyczyło to podniesienia gruntu ww. działki. Teren ten jest o 1,5 m wyżej od działki skarżącej, położonej niżej. Wykonywano roboty budowlane wzdłuż granicy z nieruchomością skarżącej. Na długości 7 metrów wzdłuż granicy nasypano ziemię i gruz. Zdaniem skarżącej, ogrodzenie betonowe rozdzielające nieruchomości, inwestor użytkuje jako konstrukcję oporową, na którą nasypuje masy ziemi oraz gruzu. Nie posiada pozwolenia na budowę.

Nie zgodziła się również skarżąca z tym, że masy ziemi nie mają negatywnego wpływu na ogrodzenie. W sprawie napierających mas ziemi na płot betonowy, organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] r., w której stwierdził, że zły stan ogrodzenia grozi awarią budowlaną i przewróceniem na teren nieruchomości skarżącej. Ponadto dalsze dociążenie terenu działki nr [...] np. posadzką betonową, masami ziemi lub ruchem pojazdów może jeszcze pogorszyć stan ogrodzenia. Jest to dla skarżącej bardzo niepokojące, ponieważ problemowy płot znajduje się od wjazdu na obie nieruchomości. Niestety tę decyzję "umorzono" i rozdzielono postępowanie na dwie "mniejsze" sprawy, żeby zbagatelizować problem.

Po rozdzieleniu spraw, na sprawę zagospodarowania terenu i stanu technicznego ogrodzenia, nie badano sprawy różnic wysokości między nieruchomościami (rozdzielonymi przedmiotowym ogrodzeniem), chociaż jest ona istotna z punktu widzenia bezpieczeństwa.

Skarżąca uważa, że ogrodzenie pełni także funkcję konstrukcji oporowej, powstałej bez pozwolenia na budowę. W tym postępowaniu całkowicie pominięto fakt, że płot - mur oporowy jest samowolą budowlaną. Organy obu instancji nie zajęły się wnikliwą analizą konstrukcji płotu i użytkowania w oparciu o prawo budowlane.

Z punktu widzenia prawa budowlanego, obiekt budowlany należy kwalifikować przede wszystkim ze względu na jego przeznaczenie, czyli funkcję jaką ma pełnić. Nie ma przy tym znaczenia, że inwestor może traktować sporny obiekt usytuowany pomiędzy dwoma działkami jako ogrodzenie, gdy działki są na różnych poziomach,

a tak jest w tym przypadku. Zabezpieczeniem gruntu przed jego osuwaniem się mas ziemi na działkę położoną niżej, przewidziano konstrukcje oporowe, na które trzeba uzyskać pozwolenie na budowę. Ta kwestia nie została w ogóle rozpatrzona pomimo, że skarżąca napisała o tym, w zawiadomieniu i w odwołaniu od decyzji.

W sprawie stanu technicznego ogrodzenia zajmowano się tylko pomiarem jego i jego odchyleniem od pionu, ale nie zajęto się stabilnością wykonania tego ogrodzenia, która byłaby podstawą do stwierdzenia, że masy ziemne nie mają negatywnego wpływu na ogrodzenie. Nie przeprowadzono żadnej oceny czy ogrodzenie jest tak stabilne, żeby mogło pełnić funkcję powstrzymywania mas ziemi.

W postępowaniu, drugie oględziny odbyły się (po 5 miesiącach), tj. w dniu

[...]. Na nieruchomości ul. [...] (dla potrzeb pomiaru ogrodzenia) odkopano gruz przy samym ogrodzeniu na długości 10 m i głębokości ponad 0,5 m. Wykopany gruz został odłożony obok (widoczny na zdjęciach) i czeka na zakończenie sprawy aby wrócić z powrotem pod ogrodzenie. Pomiar wykonano bezpośrednio pod ogrodzeniem w miejscach gdzie teren został obniżony.

Wg orzecznictwa deniwelacja terenu na potrzeby pomiaru jest niedopuszczalna (wyrok WSA w Gdańsku II SA/Gd 205/16 z 15 czerwca 2016 r.). Również wąski pas kostki brukowej tuż przy ogrodzeniu został obniżony, dla potrzeb pomiaru ogrodzenia. Ta deniwelacja terenu spowodowała zafałszowanie wyników pomiaru wysokości ogrodzenia po obu jego stronach. Inspektor PINB zauważył ten fakt i opisał go w protokole z oględzin. Murek małej architektury, na nieruchomość skarżącej, przechyla się pod naporem ziemi i naciskiem związanym z ruchem pojazdów, a zasypana druga od dołu płyta, jest pęknięta (w załączeniu zdjęcia nr 7, 8). Napierają na niego masy ziemi, bo jest znaczna różnica poziomów między nieruchomościami. Jest to murek - szerokości od 0,12 m do 0,14 m, wysokości od 0,60 m do 0,70 m, bez fundamentów. PINB podczas oględzin nieruchomości opisał ten obiekt w formie graficznej w protokole oględzin (w załączeniu wynik kontroli).

Co do granicy ww. działek, skarżąca podniosła, że jest to kwestia sporna i powinna być ustalona w drodze rozgraniczenia, gdyż nie odszukano znaków granicznych i nie można ich wznowić na podstawie dokumentów geodezyjnych. Przedłożony przez inwestora szkic nazwany "dokumentacją" nie może być dokumentem w sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie z dnia [...] r. uczestnik postępowania A. O. przedstawił stanowisko w sprawie. Powodem dla którego zdecydował się na betonowy wysoki płot była troska o własne bezpieczeństwo przed wyjątkową agresją

i nieprzewidywalnym zachowaniem brata skarżącej, który mieszkał tam przed nią. Jako dowód uczestnik załączył akt oskarżenia z 2008 r. Podniósł, że w celu rozpoczęcia remontu płotu (w 2004 r.) udał się do Urzędu żeby dokonać zgłoszenia. Otrzymał informację, że nie ma potrzeby zgłaszać takich prac jeżeli płot nie przekroczy wysokości 2,20 m. Płot stoi już 17 lat i nie ma oznak pogłębiających się wad. Nie posiada fundamentów. Na całej długości jest jednakowo wysoki tzn.: każde przęsło składa się z czterech płyt o wysokości 50 cm każda, z czego widoczne są trzy płyty i właśnie to przeczy zarzutowi skarżącej jakoby płot trzymał masyw ziemi o wysokości 1,5 m. Płot nie pełni funkcji zabezpieczenia przed osuwaniem się gruntu tylko oddziela od siebie działki.

W wyjaśnieniach skierowanych do organów obu instancji uczestnik przedstawił osoby które są gotowe poświadczyć, że nigdy odkąd nabył nieruchomość nie dowoził żadnej ziemi. Mapa sytuacyjno-wysokościowa na którą powołuje się skarżąca wskazuje tylko, że taka różnica w poziomie terenu istniała od zawsze. Zdaniem uczestnika, przedstawiona przez niego dokumentacja fotograficzna oraz wizja lokalna przeprowadzona przez organ I instancji potwierdziły, że nie miało miejsca podniesienie gruntu. Zaznaczył, że dołączona do skargi decyzja organu I instancji została uchylona. W kwestii gruzu znajdującego się na działce uczestnika, poinformował, że stan i jej wygląd jest wynikiem "ciągłych ataków" ze strony skarżącej (czwarta sprawa rozpatrywana przez Inspektorat Nadzoru Budowlanego, podważanie prac specjalistów z zakresu budownictwa związanych z projektem budynku gospodarczego, czeka na warunki zabudowy już dwa i pół roku).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -

Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a.").

Sądowa kontrola sprawy dokonana pod względem zgodności z prawem działań organu, wykazała, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiot sprawy objętej skargą dotyczy decyzji umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego ogrodzenia zlokalizowanego pomiędzy nieruchomością przy ul. [...] (działka nr [...], ob. [...] będącej własnością skarżącej i nieruchomością przy ul. [...] w S. (działka nr [...], obr. [...]) stanowiącej własność uczestnika postępowania sądowego.

Postępowanie administracyjne ww. sprawie prowadzone było w trybie art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., zwanej dalej: "p.b."), który stanowi, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:

1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo

2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo

3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo

4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia

- organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Istota sporu dotyczy kwestionowania przez skarżącą uznania organu, że ww. ogrodzenie nie znajduje się w stanie technicznym wymagającym zastosowania ingerencji z art. 66 ust. 1 p.b., ponieważ skarżąca uważa, że nadal istnieje niebezpieczeństwo przewrócenia się betonowego ogrodzenia w związku z podwyższeniem gruntu na działce sąsiedniej. Ponadto skarżąca zakwestionowała rozdzielenie do odrębnego rozpatrzenia sprawy stanu technicznego ogrodzenia od podwyższenia poziomu gruntu na działce nr [...].

W ocenie Sądu, ustalony przez organ stan faktyczny sprawy poparty zebranym materiałem dowodowym i prawidłowo oceniony przez organy obu instancji,

nie potwierdza ww. zarzutów skarżącej.

Niesporne jest, że pomiędzy nieruchomością skarżącej, a nieruchomością uczestnika postępowania (właściciela działki nr [...]), znajduje się ogrodzenie panelowe (systemowe) wykonane z prefabrykowanych elementów betonowych, składające się ze słupów betonowych (z wpustem) wypełnionych płytami betonowymi w ilości 3-4 sztuk dla każdego z przęseł. Ocena organu stanu technicznego ww. ogrodzenia znajduje pełne oparcie w oględzinach obiektu, której dokonano w dniu

[...] r. oraz w dniu [...] r., do której sporządzoną dokumentację fotograficzną.

Wynika z tych oględzin, że wysokość ogrodzenia, od strony działki nr [...], wynosi od wjazdu - 1,2 -1,3 m do 11. słupa (widoczne są tam dwa elementy betonowe przęsła i połowa trzeciego elementu), dalej wysokość ta wynosi 1,6 - 1,7 m, umożliwiając naocznie ustalić stan trzech elementów przęsła, a w ostatnim fragmencie także połowę czwartego elementu. Wysokość ogrodzenia od strony działki skarżącej wynosi 1,9 - 2,0 m od wjazdu do 10 słupa ogrodzeniowego, od 10. do 15. słupa wysokość od gruntu przy ogrodzeniu do góry słupa wynosi 1,7 m.

Dalej, do końca ogrodzenia wysokość wynosi 2,0 - 2,1 m. Umożliwia to ustalić naocznie stan wszystkich elementów betonowych przęsła. Ponadto między 8. i 15. słupem, w odległości ok. 40 cm od ogrodzenia, widoczne są pozostałości muru betonowego, a wysokość jego wynosi ok. 20-30 cm (na długości od 8 do 10 słupa)

i 70 cm (od 10 do 15 słupa). Przestrzeń pomiędzy ogrodzeniem i murem wypełniona jest ziemią.

Zgodnie z ustaleniami organu, różnica wysokości gruntu na granicy obu ww. nieruchomości (na wysokości budynków mieszkalnych), wynosi 0,6 m. Nie znajduje

w tej dokumentacji poparcia twierdzenie skarżącej odnośnie obciążenia ogrodzenia gruntem, którego wysokość przy granicy działek wynosi 1,5 m.

Jak zwrócił uwagę organ, pęknięcia ogrodzenia w przeważającej większości znajdują się na elementach nie narażonych na parcie gruntu. Dokonane wyliczenia odchyleń słupów betonowych wsparte oceną stanu ogrodzenia (także wizualnego) wskazują, że przyczyną odchyleń nie jest napór gruntu na ogrodzenie, ale wykonawstwo samego ogrodzenia, a także niedokładność wykonania niektórych prefabrykowanych elementów betonowych obiektu (betonowe elementy ogrodzenia nie są dopasowane względem siebie liczne prześwity). Zobrazowane dokumentacją pęknięcia w przeważającej części znajdują się na elementach betonowych nie poddanych naporowi gruntu. Ustalona różnica wysokości gruntu przy granicy ww. działek prowadzi do wniosku, że parcie gruntu nie miało istotnego wpływu na stan techniczny ogrodzenia.

Jak zaznaczył przy tym organ odchylenie słupów ogrodzenia wynosi od 4 do 10 cm, a przy tym maksymalne wychylenie dotyczy miejsc, w którym nastąpiło uszkodzenie płotu spowodowane przez pojazd ciężarowy. W tym miejscu właściciel działki nr [...] dokonał naprawy ogrodzenia. Odchylenie ogrodzenia oraz rodzaj uszkodzeń – mikropęknięcia (co obrazuje zebrana dokumentacja zdjęciowa), wskazują na naturalny proces starzenia się ogrodzenia zwykle mającego miejsce dla 20. letniego okresu jego użytkowania.

Jak wynika z ustaleń organu, przedmiotowe ogrodzenie zostało wybudowane około 2000 r. Zebrany materiał dowodowy nie wskazuje, że ogrodzenie to przyjmuje wysoki nacisk gruntu od strony działki nr [...]. Parcie gruntu na ogrodzenie dotyczy tylko niektórych punktów ogrodzenia. Pęknięcia powierzchniowe występują w wielu miejscach, także w punktach w ogóle nie narażonych na obciążenia ogrodzenia. Organ nie ustalił występowania głębokich pęknięć ogrodzenia czy poważnych jego uszkodzeń. W zaistniałej sytuacji, nie sposób zarzucić organowi wadliwej oceny stanu technicznego przedmiotowego ogrodzenia.

Uzasadnienie przedstawione w zaskarżonej decyzji zawiera wyjaśnienie przyczyn rozstrzygnięcia oraz braku potrzeby rozpoznania stanu technicznego ogrodzenia na działce nr [...] wraz z kwestią zagospodarowania terenu - poziomu gruntu wzdłuż ogrodzenia na obu nieruchomościach.

Zdaniem Sądu, zebrana dokumentacja sprawy nie potwierdza stanowiska skarżącej, że sporne ogrodzenie pełni funkcję muru oporowego. W ustawie p.b., brak jest legalnej definicji pojęcia konstrukcji oporowej. W art. 3 pkt 3 p.b., mowa jest natomiast o pojęciu budowli. Bez wątpienia sporne ogrodzenie takiemu pojęciu budowli oporowej nie odpowiada zarówno z uwagi na użyte do jego budowy materiały, jak i dlatego, że nie przyjmuje to ogrodzenie nacisku takiej ilości masy ziemi, aby zasadne było zakwalifikowanie go do ww. budowli. Przy zakwalifikowaniu muru jako oporowego decydujące znaczenie ma bez wątpienia funkcja, jaką mur ten pełni w rzeczywistości. Mury oporowe mają przede wszystkim za zadanie zabezpieczanie terenu przed osuwaniem się gruntu z terenu położonego wyżej, podczas gdy ogrodzenia oddzielają od siebie części terenu. Mur oporowy cechuje masywność, budowla taka powstrzymuje poziome parcie gruntu pochodzące od wysokiego nasypu przez nią podtrzymywanego. W realiach sprawy sporne ogrodzenie pełni wyłącznie rolę płotu, który w przypadku nieruchomości zabudowanych ma charakter urządzenia technicznego.

Podsumowując, w świetle dokonanych przez organy obu instancji ustaleń stanu faktycznego sprawy i oceny możliwości zastosowania trybu z art. 66 ust. 1 p.b., zarzuty skargi okazały się nietrafne. Skoro nieodpowiedni stan techniczny ww. ogrodzenia nie znalazł potwierdzenia w kontroli sprawowanej przez organ, to dalsza jego interwencja w stosunku do tego obiektu stała się bezprzedmiotowa. Bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. oznacza brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Przesłanki umorzenia postępowania trzeba oceniać w odniesieniu do przedmiotu postępowania, niemożność przypisania kontrolowanemu obiektowi budowlanemu nieprawidłowości w rozumieniu art. 66 ust. 1 p.b., uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnić należy, że za trafne Sąd uznał stanowisko organu II instancji, iż sprawa stanu technicznego płotu oraz nawiezienia przez sąsiada mas ziemi na własną działkę powinny być prowadzone oddzielnie. Wynika to z faktu, iż każda z tych spraw znajduje oparcie w innej podstawie prawnej, tj. decyzja dotycząca stanu technicznego płotu mogła być wydana w oparciu o art. 66 p.b., a nawiezienie mas ziemi stanowi samowolę budowalną, która podlega przepisom art. 50-51 p.b. Wskazane przepisy przewidują własne procedury prowadzące do wyeliminowania stwierdzanych nieprawidłowości i nie jest możliwe ich połączenie w jednym postępowaniu.

Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, niezasadną skargę oddalił.