Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Ka 921/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2004-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 21 kwietnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Małgorzata Wolf - Mendecka, Sędziowie NSA : Stanisław Bogucki, Przemysław Dumana (spr.), Protokolant : Anna Florek, po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2004 roku sprawy ze skargi U. W. i J. W. na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku nr [...];[...] w przedmiocie określenia wysokości podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Urząd Skarbowy w M. określił U. i J. W. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1996 w kwocie [...] złotych oraz wysokość zaległości podatkowej w tym podatku w wysokości [...] wraz z należnymi odsetkami liczonymi na dzień wydania decyzji wynoszącymi [...] złotych.

Jako podstawę wydania decyzji wskazano art. 207, art. 21 § 3, art. 51 § 1, art. 53 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami) oraz art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1993 roku, nr 90, poz. 416 z późniejszymi zmianami).

W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy wyjaśnił w pierwszej kolejności, iż w wyniku kontroli podatkowej przeprowadzonej w "A"" - spółce cywilnej U.W., T. W. i W. M. stwierdzono zawyżenie kosztów uzyskania przychodów poprzez :

- zaewidencjonowanie bezpośrednio w koszty kwoty [...] złotych dotyczącej zakupu i przyjęcia do użytkowania w [...] 1996 roku drukarki [...] (stanowiącej część składową i peryferyjną środka trwałego - komputera),

- zaewidencjonowanie w nieprawidłowej wysokości odpisów amortyzacyjnych od zaktualizowanej wartości początkowej urządzenia chłodniczego.

Ponadto ustalono, iż wspólnicy Spółki "A" objęli w 1996 roku ulgą inwestycyjną środki trwałe na ogólną kwotę [...] złotych, a w tym samochód ciężarowo - osobowy [...] (według faktury VAT nr [...] z dnia [...] 1996 roku na kwotę netto [...] złotych) i samochód ciężarowo - osobowy [...] (według faktury VAT nr [...] z dnia [...] 1996 roku na kwotę netto [...] złptych). W wyniku weryfikacji dowodów dokumentujących zapłatę za te pojazdy stwierdzono, iż rozliczenia dokonano przelewami z zgodnie z opisem istniejącym na fakturach, a mianowicie:

- czekiem rozrachunkowym potwierdzonym na kwotę [...] złotych z datą stempla "B" S.A. I/O K. z dnia [...] 1997 roku,

- przelewem bankowym na kwotę [...] złotych z datą stempla pocztowego "B" S.A. I/O K. z dnia [...] 1997 roku.

Kontynuując ten wątek organ pierwszej instancji podniósł, iż w dniu [...] 2000 roku wspólnicy spółki "A" oświadczyli, iż zapłaty dokonano w dniu zakupu przedmiotowych pojazdów tj. [...] 1996 roku ze środków własnych (na potwierdzenie czego przedstawiono dowód wpłaty z dnia [...] 1996 roku, bez numeru, na kwotę [...] złotych, wystawiony przez firmę "C" T. R.). Wyjaśnili też, iż T. R. zwrócił się do nich o uregulowanie powyższej należności przelewem. Wobec czego firma "A" (w celach porządkujących) dokonała wyżej powołanych zapłat czekiem i przelewem, w związku z obawą narażenia się na konsekwencje karno - skarbowe. Natomiast wpłacona wcześniej gotówka została zwrócona, na potwierdzenie czego przedstawiono dowód wypłaty z dnia [...] 1997 roku (bez numeru na kwotę [...] złotych, wystawiony przez firmę "C"). Urząd Skarbowy wskazał też, iż ponownie w dniu [...] 2000 roku W. M. oświadczył, iż zapłaty za omawiane samochody wspólnicy dokonali z własnych środków pieniężnych, które wcześniej zostały podjęte jako pobrane ze Spółki.

Tymczasem, jak zauważył organ podatkowy, kontrola konta pozabilansowego 900, na którym dokonywano rozliczeń ze wspólnikami nie potwierdziła prawdziwości tego oświadczenia. Raport bankowy za [...] 1997 roku potwierdził bowiem istnienie transakcji : realizacji czeku potwierdzonego z dnia [...] 1997 roku na kwotę [...] złotych oraz przelew z dnia [...] 1997 roku na kwotę [...] złotych.

Organ pierwszej instancji powołał się następnie na przeprowadzone postępowanie wyjaśniające w firmie "C". W trakcie tej kontroli T. R. oświadczył, że sprzedane Spółce "A" samochody zakupił od osoby fizycznej nie prowadzącej działalności gospodarczej - J. D.. Za samochody zapłacił tej osobie gotówką otrzymaną od firmy "A" w dniu [...] 1996 roku.

W tej sytuacji dokonano przesłuchania J. D., która z kolei oświadczyła, że nie była właścicielką tych samochodów i dlatego nigdy nie dokonywała ich sprzedaży. Przyznała jednakże, że w 1996 roku podpisywała "jakieś" dokumenty, ale nie znała ich treści - za co otrzymała wynagrodzenie w kwocie [...] złotych. Dodatkowo ustalono w Wydziale Komunikacji Miasta M., iż na zaświadczeniu z dnia [...] 1997 roku o przeprowadzonym badaniu technicznych - J. D. opisano jako właściciela przedmiotowych pojazdów.

Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej okoliczności organ pierwszej instancji zakwestionował poniesienie wydatków na zakup przedmiotowych samochodów jeszcze w 1996 roku (tj. w wersji przedstawianej przez podatnika). Tym samym przyjął jako dowód w postępowaniu dotyczącym zapłaty za samochody - faktury zakupu samochodów nr [...] i [...] z dnia [...] 1996 roku, na których widniał zapis forma zapłaty "przelew" oraz czek potwierdzony z dnia [...] 1997 roku na kwotę [...] złotych i przelew z dnia [...] 1997 roku na kwotę [...] złotych.

W dalszej części uzasadnia organ pierwszej instancji powołał się na brzmienie przepisu § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 stycznia 1994 roku w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych oraz obniżek podatku dochodowego (Dz. U. nr 39, poz. 171 z późniejszymi zmianami), który stanowi, iż podatnik może dokonać odliczenia ulgi inwestycyjnej w rozliczeniu podatku za rok podatkowy, w którym zostały poniesione przez niego wydatki inwestycyjne, nie później jednak niż do dnia złożenia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym.

W tej sytuacji Urząd Skarbowy uznał, iż wydatki w kwocie [...] złotych nie mogą być odliczone od podstawy opodatkowania w 1996 roku w formie ulgi inwestycyjnej, ponieważ zostały poniesione w 1997 roku.

W końcowej części uzasadnienia przedstawiono sposób obliczenia dochodu, a następnie należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1996 rok.

W odwołaniu od tej decyzji U. i J. W. stwierdzili przede wszystkim, iż zebrane w sprawie dowody potwierdzają fakt dokonania w [...] 1996 roku zapłaty gotówkowej przez Spółkę "A" za faktury nr [...] i [...], co wynika z dowodów wpłaty KP i wypłaty KW. Podatnicy powołali się także na dowody będące w posiadaniu T. R. oraz jego zeznanie o otrzymaniu zapłaty i odbiorze samochodu przez Spółkę w ostatnim dniu 1996 roku. Podatnicy wyrazili przekonanie, iż bez znaczenia dla sprawy są zeznania J. D.. Utrzymywali, iż treść faktury sprzedaży spornych pojazdów "odzwierciedla pierwotny" stan uzgodnień negocjacyjnych stron, które następnie zostały dostosowane do zmieniających się okoliczności sprawy.

Decyzją z dnia [...] roku, nr [...],[...] Izba Skarbowa w K., działając na podstawie art. 233 p 1 pkt 2 lit.a Ordynacji podatkowej, uchyliła w części decyzję organu pierwszej instancji i obniżyła wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 rok z kwoty [...] złotych na kwotę [...] złotych, wysokość zaległości podatkowej w tym podatku z kwoty [...] złotych na kwotę [...] złotych oraz wysokość odsetek z kwoty [...] złotych na kwotę [...] złotych.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił w pierwszej kolejności, iż nie jest kwestią sporną okoliczność dokonania transakcji, lecz termin faktycznej zapłaty wartości wynikającej z omawianych faktur. Wskazano, iż z rozporządzenia z dnia 25 stycznia 1994 roku jasno wynika, że podatnik może dokonać odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych w rozliczeniu podatku za rok podatkowy, w którym je poniesiono. Organ podatkowy przypomniał też, że wydatki inwestycyjne (zgodnie z § 1 ust. 4 pkt 5 lit.c cyt. rozporządzenia) to faktycznie poniesione wydatki w roku podatkowym nie zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie (pomniejszone o naliczony podatek od towarów i usług oraz o podatek akcyzowy, jeżeli podatki te w całości lub w części podlegają odliczeniu od należnego podatku od towarów i usług) na dokonane w tym samym roku zakup środków transportu, z wyjątkiem samochodów osobowych.

Organ odwoławczy podkreślił, iż nie wykraczając poza granicy swobodnej oceny dowodów, wynikającej z przepisu 191 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy pierwszej instancji ocenił wiarygodność i moc dowodową zgromadzonego materiału. Dokonując jego analizy z punktu widzenia znaczenia i wartości dla toczącej się sprawy trafnie ustalił, iż faktyczna zapłata za nabyte samochody miała miejsce w 1997 roku, co oznacza, że wspólnicy spółki nie byli uprawnieni do dokonania w zeznaniu podatkowym za 1996 roku odliczenia kwoty wydatków wskazanych w fakturach z dnia [...] 1996 roku w ramach ulgi inwestycyjnej. O prawidłowości tych ustaleń świadczą - w ocenie Izby Skarbowej - następujące dowody:

- adnotacja poczyniona na fakturze z dnia [...] 1996 roku, nr [...] samochodu [...] , gdzie podano jako formę zapłaty "przelew", a datę zapłaty ustalono na dzień [...] 1997 roku,

- czek rozrachunkowy z dnia [...] 1997 roku wystawiony przez spółkę "A" na dobro rachunku firmy "C" na kwotę [...] złotych dotyczący, zgodnie z zamieszczonym na nim opisie, wyżej wymienionych faktur,

- bankowy dowód polecenia przelewu z dnia [...] 1997 roku, obciążający konto Spółki na dobro rachunku firmy "C" na kwotę [...] złotych, opisany numerami przedmiotowych faktur zakupu samochodów,

- zapisy w raporcie bankowym za miesiąc styczeń 1997 roku, wśród których po stronie rozchodów widnieją transakcje czeku potwierdzonego z [...] 1997 roku na kwotę [...] złotych i przelewu z dnia [...] 1997 roku. na kwotę [...] złotych,

- zeznania świadka - J. D., która zaprzeczyła, aby otrzymała w 1996 roku należność za sprzedane pojazdy od T. R., co czyni niewiarygodne składane przez niego wyjaśnienia o pokryciu ciążących na nim zobowiązań w stosunku do świadka ze środków finansowych otrzymanych w dniu 31 grudnia 1996 roku od wspólników Spółki "A",

Izba Skarbowa wskazała ponadto na brak dowodów przemawiających za prawdziwością twierdzeń wspólników Spółki w zakresie dokonanej zapłaty za samochody z własnych środków finansowych. Podkreśliła też, iż powoływane w postępowaniu podatkowym oraz odwołaniu dokumenty kasowe (KP i KW), wystawione przez firmę "C" (a przedłożone organowi podatkowemu dopiero po upływie niespełna dwóch miesięcy od dnia zakończenia kontroli), zważywszy na brak stosownych adnotacji pozwalających na ich powiązanie z pozostałą dokumentacją księgową firmy, ich incydentalny charakter, jak i wobec wyjaśnień, że stanowiły jedynie tego typu dokumenty wystawione przez firmę - nie mogą wpływać na podjęte przez organ podatkowy w powyższym zakresie rozstrzygnięcie.

W dalszej części uzasadnienia Izba Skarbowa uzasadniła zasadność zakwestionowania przez organ pierwszej instancji zaliczenia w koszty uzyskania przychodów wydatków na nabycie drukarki [...] oraz znaczenia protokołu z kontroli podatkowej jako jednego z dowodów w sprawie.

Organ odwoławczy wskazał również, iż uchylił w części decyzję pierwszoinstancyjną, z powodu nieuzasadnionego przyjęcia przez Urząd Skarbowy w M. , że w 1996 roku U. W. utraciła prawo do ulgi inwestycyjnej z tytułu wydatków poniesionych na zakup :

- przecinarki półautomatycznej za kwotę netto [...] złotych,

- kopiarki [...] za kwotę netto [...] złotych,

- uchwytu spawalniczego za kwotę netto [...] złotych,

- naczepy [...] za kwotę netto [...] złotych,

- programu komputerowego za kwotę netto [...] złotych,

oraz, że utraciła prawo do ulgi inwestycyjnej, w łącznej kwocie [...] złotych, z której skorzystała w latach 1994 - 1995, a także do odliczenia dodatkowej obniżki dochodu, w łącznej kwocie [...] złotych, z której skorzystała w latach 1995 - 1996.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego U. i J. W. wnieśli o uchylenie decyzji Izby Skarbowej w K. i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi podatnicy powtórzyli argumenty zawarte w odwołaniu podkreślając, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza poniesienie przez wspólników Spółki "A" spornych wydatków inwestycyjnych przed upływem 1996 roku. Za powyższym, zdaniem skarżących, przemawiają: faktury zakupu samochodów, dowody gospodarki kasowej oraz zeznanie sprzedawcy samochodu - T. R., który potwierdził datę sprzedaży i wydania przedmiotowych pojazdów. Skarżący zarzucili, iż ocenę zeznań złożonych przez właściciela firmy "C", organy podatkowe oparły na wyniku postępowania prowadzonego wobec niego w zakresie dotyczącym odrębnych stosunków prawnych mających związek z pozyskiwaniem towarów, którymi handlował. W przekonaniu strony, wyniki powyższego postępowania nie mają związku przyczynowo-skutkowego z niniejszą sprawą.

Podatnicy podnieśli na końcu, że nie jest wyobrażalną sytuacja zakupu i odbioru samochodów w dniu [...] 1996 r., bez uprzedniej zapłaty za przedmiotowe pojazdy.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo odnosząc się do zarzutów skargi podkreśliła, iż ustalenia jakie poczyniły organy podatkowe w przedmiotowej sprawie miały pełne oparcie w prawidłowo zgromadzonych dowodach, zaś dokonana ich ocena nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów, o której mowa w art. 191 Ordynacji podatkowej. Wskazała również na niekonsekwencję w twierdzeniach skarżących, którzy w odwołaniu uznali za zupełnie naturalne "operacje bezgotówkowe po Nowym Roku ([...] 1997 r.) dotyczącej tej samej transakcji" sprowadzające się - według wyjaśnień skarżących - do ponownego zapłacenia należności za samochody w formach bezgotówkowych : czekiem rozrachunkowym (w dniu [...] 1997 roku) i przelewem bankowym (w dniu [...] 1997 roku), a "zatem do obdarzenia bezgranicznym zaufaniem sprzedającego, nie mając żadnej gwarancji zwrotu pieniędzy, na co słusznie zwrócił uwagę organ pierwszej instancji, nie dając m. inn. z tego powodu - w swojej decyzji (k. 899 str. 4) - wiary twierdzeniom strony o zapłacie za towar w dniu [...] 1996 r.".

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja będąca przedmiotem kontroli nie narusza przepisów prawa.

Skarga na powołaną wyżej decyzję została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach w czasie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 z późniejszymi zmianami).

Należy jednak zauważyć, że cytowana wyżej ustawa straciła moc z dniem 1 stycznia 2004 roku, na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm. w Dz.U. z 2002 roku, nr 240, poz. 2052). W myśl art. 85 ostatnio cytowanej ustawy, z dniem 1 stycznia 2004 roku utworzono w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1259) oraz zniesiono ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Stosownie do art. 97 § 1 ustawy 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270). Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 roku w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. nr 72, poz. 652), dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.

Należy również wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 2 powołanej wyżej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Nie jest to zaś, zdaniem Sądu, możliwe w rozpatrywanej sprawie.

Oceniając stanowisko zajęte w niej przez organy podatkowe w punkcie wyjścia zauważyć trzeba, iż poza sporem pozostaje wykładnia przepisów będących podstawą wydania zaskarżonej decyzji, a w szczególności wydanego na podstawie art. 26 ust. 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia1999 roku) - § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 stycznia 1994 roku w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych oraz obniżek podatku dochodowego (Dz. U. nr 39, poz. 171 z późniejszymi zmianami), który stanowił, iż podatnik może dokonać odliczenia ulgi inwestycyjnej w rozliczeniu podatku za rok podatkowy, w którym zostały poniesione przez niego wydatki inwestycyjne, nie później jednak niż do dnia złożenia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym.

Zasadniczym przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest natomiast dokonane przez organy podatkowe ustalenie, że poniesione przez wspólników Spółki "A" wydatki na zakup środków transportowych miały miejsce w 1997 roku, co oznaczało brak podstaw do zastosowania ulgi inwestycyjnej w roku poprzednim. Ustalenie to oparte zostało na analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności:

- adnotacji poczynionej na fakturze z dnia [...] 1996 roku, nr [...] , dotyczącej samochodu [...] , gdzie podano jako formę zapłaty "przelew", a datę zapłaty ustalono na dzień [...] 1997 roku,

- czeku rozrachunkowego z dnia [...] 1997 roku, wystawionego przez Spółkę "A" na dobro rachunku firmy "C", na kwotę [...] złotych, a dotyczącego przedmiotowych faktur,

- bankowego dowodu polecenia przelewu z dnia [...] 1997 roku, obciążającego konto Spółki na dobro rachunku firmy "C" na kwotę [...] złotych, opisanego numerami faktur zakupu samochodów,

- zapisów w raporcie bankowym za miesiąc [...] 1997 roku, wśród których po stronie rozchodów widniały transakcje czeku potwierdzonego z [...] 1997 r. na kwotę [...] złotych i przelewu z dnia [...] 1997 roku na kwotę [...] złotych,

- zeznań świadka - J. D., która zaprzeczyła, aby otrzymała w 1996 roku należność za sprzedane pojazdy od T. R., co z kolei podważyło zeznania właściciela firmy "C" o pokryciu ciążących na nim zobowiązań w stosunku do J. D. ze środków finansowych otrzymanych w dniu [...] 1996 roku od wspólników Spółki "A",

Tymczasem, zdaniem skarżących, dowody przez nich powołane w postaci: faktur zakupu samochodów, dowodów gospodarki kasowej firmy "C" oraz zeznań sprzedawcy samochodu T. R. (który potwierdził datę sprzedaży i wydania przedmiotowych pojazdów) - prowadzą do odmiennych wniosków i potwierdzają poniesienie sporych wydatków jeszcze w 1996 roku.

Spór jaki zaistniał pomiędzy stronami, sprowadza się więc do oceny dowodów zgromadzonych w sprawie. Wyjaśnić zatem należy, iż podstawową zasadą postępowania dowodowego jest zasada swobodnej oceny dowodów. Przyjęcie bowiem koncepcji oparcia postępowania dowodowego na zasadzie swobodnej oceny dowodów uzasadnia to, aby organ przy ustalaniu prawdy na podstawie materiału dowodowego nie był skrępowany żadnymi przepisami co do wartości poszczególnych rodzajów dowodów i mógł swobodnie, tj. zgodnie z własną oceną wyników postępowania dowodowego (wyjaśniającego) w danej sprawie, ustalić stan faktyczny. Zasada ta została sformułowana w z art. 191 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami), który stanowi, że organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zasady swobodnej oceny dowodów polega więc na tym, że organ podatkowy nie jest związany żadnymi regułami dowodowymi, a rozstrzyga sprawę na podstawie przekonania opartego na swobodnym uznaniu niektórych dowodów za wiarygodne, innych natomiast za niewiarygodne. Ocena ta powinna być jednak zgodna z wymogami wiedzy, doświadczenia i logiki. Ponadto przy ocenie czy dana okoliczność jest udowodniona konkretnym dowodem należy brać pod uwagę, czy strona miała możliwość wypowiedzenia się odnośnie tego dowodu (art. 192 Ordynacji podatkowej). Oznacza to, że organ podatkowy powinien swoją ocenę dokonać w oparciu o całość zebranego i ujawnionego w stosunku do strony materiału dowodowego. Kontrola tej oceny, sformułowanej następnie w postaci uzasadnienia decyzji polega na sprawdzeniu, czy organ podatkowy ustosunkował się w swojej ocenie do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, czy uczynił to wyczerpująco, czy dokonał rozpatrzenia dowodów w ich wzajemnej korelacji i spójności z uwzględnieniem zasad logiki i doświadczenia życiowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji uznał, iż ocena dowodów zaprezentowana przez organy podatkowe nie narusza prawa, a argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę zasługują na aprobatę Sądu. Twierdzenia strony skarżącej o wypłacie gotówkowej z kasy firmy znacznej kwoty pieniężnej i przekazaniu jej T. R. nie tylko nie przekonują ale też nie są logiczne, a co istotniejsze stoją w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Organy podatkowe wszechstronnie rozpatrzyły dowody we wzajemnej łączności i trafnie wysunęły wniosek, iż zeznania T. R. zostały skutecznie podważone przez oświadczenie J. D., opisującej pozorność transakcji jaką miała dokonywać z właścicielem firmy "C". Tak więc rozumowanie, w wyniku którego organ podatkowy ustalił poniesienie spornych wydatków w kolejnym roku podatkowym (tj. w 1997 roku) było zgodne z prawami logiki. Chybiony zatem jest zarzut wadliwego przeprowadzenia w sprawie postępowania dowodowego. Nawiązując zatem do tak sformułowanego zarzutu zauważyć trzeba, że stosownie do przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami) postępowanie dowodowe prowadzi w sprawie organ podatkowy, na którym ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 Ordynacji podatkowej). Słusznie też wywodzi Izba Skarbowa, iż w myśli art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem. Zatem, składane przez prowadzącego firmę "C" wyjaśnienia w zakresie terminu uiszczenia przez wspólników Spółki "A" należności wynikających ze spornych faktur - należało uznać za dowód w sprawie i poddać ocenie pod kątem ich wiarygodności.

Podkreślić przy tym należy, że prawa strony w postępowaniu podatkowym gwarantowane są w omawianym zakresie zarówno przez zasady ogólne rozdział 1 działu 4 Ordynacji podatkowej, jak też przez przepis art. 192 tej ustawy. W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny również nie dopatrzył się naruszenia prawa.

Niezależnie od tego raz jeszcze przypomnieć należy, że generalną zasadą postępowania dowodowego jest to, iż każdy kto z faktów wyprowadza dla siebie konsekwencje prawne, obowiązany jest fakty te udowodnić.

Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Tak też jest w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy rozważył całość zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie pomijając żadnego z jego elementów. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy odniósł się do wszystkich, zgłoszonych przez skarżącą twierdzeń i powołanych przez nią dowodów trafnie uznając, iż brak było podstaw do skorzystania z ulgi inwestycyjnej w 1996 roku. Dokonane ustalenia faktyczne znajdują bowiem oparcie w zgromadzonych dowodach i dały podstawę do poczynienia trafnych rozważań faktycznych i prawnych. Wyrażone w decyzji stanowisko organu zostało nadto dostatecznie pod względem formalnym uzasadnione. Zasadne też są wywody organu odwoławczego w zakresie faktu wygaśnięcia zobowiązania małżonków W. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1996 rok wobec zapłaty podatku.

Dokonując zatem w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1259) kontroli zaskarżonej decyzji z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy podatkowe nie przekroczyły granic swobody interpretacyjnej i nie naruszyły reguł interpretacyjnych ograniczając stosowanie powołanych przepisów do podanego wyżej znaczenia.

Sąd uznał również - jak wykazano wyżej - że organy nie naruszyły reguł prowadzenia postępowania dowodowego i ustaliły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Wniosek organu odwoławczego wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów, więc nie stanowi naruszenia prawa. Sąd ocenił także zupełność uzasadnienia zaskarżonej decyzji i stwierdził jej zgodność z przepisami prawa.

Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku.