Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1504/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 ust. 3, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 3,  art. 7
journal: Dz.U. 2005 nr 169 poz 1418
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej   Polskiej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ujawnienia w rejestrze wojewódzkim wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza obecnymi granicami RP oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. [...] Minister Skarbu Państwa, po rozpatrzeniu odwołania H. B. (dalej powoływany jako skarżący), utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. znak: [...] o odmowie ujawnienia w rejestrze wojewódzkim wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu decyzji został przedstawiony następujący stan faktyczny i prawny:

Wnioskiem z dnia 29 grudnia 2008 r. skarżący występujący jako spadkobierca J. B., powołując się na zaświadczenie wydane przez Urząd Rejonowy w K. z dnia [...] kwietnia 1998 r., znak: [...], wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o ujawnienie w rejestrze wojewódzkim wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Decyzją z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], Wojewoda [...] odmówił skarżącemu ujawnienia w rejestrze wojewódzkim wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewoda stwierdził, że prawo do rekompensaty zostało w części zrealizowane przez J. B. na podstawie przepisów odrębnych, w związku z czym nie ma możliwości ujawnienia prawa częściowo zrealizowanego w rejestrze bez wcześniejszego uzyskania potwierdzenia prawa do rekompensaty w myśl obowiązujących aktualnie przepisów.

Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji.

Minister Skarbu Państwa zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Wojewody [...] Minister stwierdził, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż w dniu [...] grudnia 1954 r. Powiatowa Komisja Ziemska w L. nadała J. B. na własność nieruchomość położoną w miejscowości S. o powierzchni [...] ha, bez obowiązku uiszczenia ceny nabycia, jako ekwiwalent za mienie pozostawione poza obecnymi granicami państwa polskiego. Zgodnie z operatem szacunkowym z miesiąca kwietnia 1998 r., wartość mienia pozostawionego za wschodnią granicą Państwa Polskiego we wsi S. w powiecie i województwie [...] przez J. B. ustalono na kwotę [...] zł. Wartość nadanej nieruchomości ustalono na [...] zł. Niniejsza kwota została zaliczona na poczet częściowej realizacji prawa do rekompensaty za pozostawione poza obecnymi granicami państwa polskiego mienie.

Minister powołując się na treść art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.) stwierdził, że przepis ten znajduje zastosowanie do osób, które posiadają zaświadczenia lub decyzje potwierdzające prawo do rekompensaty wydane na podstawie odrębnych przepisów, a więc również dotyczy zaświadczenia wydanego skarżącemu w dniu [...] kwietnia 1998r. Organ wskazał jednak, że ujawnienie w rejestrze, na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., może nastąpić wyłącznie w odniesieniu do osób, które nie zrealizowały prawa do rekompensaty. Z uwagi na fakt, że J. B. będący poprzednikiem prawnym skarżącego zrealizował w części przysługujące mu prawo do rekompensaty, należy uznać, iż nie została spełniona druga przesłanka warunkująca zastosowanie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Wcześniejsze zrealizowanie prawa do rekompensaty w jakiejkolwiek formie i w jakiejkolwiek części uniemożliwia zastosowania art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Przesłanki zastosowania niniejszego przepisu muszą zostać spełnione kumulatywnie. Ponadto Minister wyjaśnił, że przeprowadzenie w przedmiotowej sprawie postępowania w trybie przewidzianym przez aktualnie obowiązującą ustawę z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, jest jedyną możliwością ewentualnego potwierdzenia skarżącemu prawa do rekompensaty. Wysunięte w odwołaniu z dnia 26 maja 2009 r. żądanie przyznania 20% wartości świadczenia przyznanego na podstawie wcześniejszych przepisów nie może zostać spełnione z uwagi na to, iż brak jest podstawy prawnej do takiego działania.

Skarżący nie zgodził się z tym rozstrzygnięciem i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wskazał, że Wojewoda nie odmawia mu prawa do rekompensaty, a jedynie odmawia realizacji w określonej formie. Dlatego skarżący domaga się wskazania mu form realizacji prawa do rekompensaty, a tego tak zaskarżona decyzja jak i poprzedzającą ją decyzja organu pierwszej instancji nie zawiera.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sądu Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

2. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o ujawnienie w rejestrze wybranej formy rekompensaty. Zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. osoby, które posiadają orzeczenia potwierdzające prawo do rekompensaty na podstawie odrębnych przepisów i nie zrealizowały prawa do rekompensaty, występują do wojewody z wnioskiem o ujawnienie w rejestrze wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty. W związku z tym konieczną przesłanką dla ujawnienia w rejestrze prawa do rekompensaty jest oprócz orzeczenia potwierdzającego to prawo, również fakt nie zrealizowania tego prawa. Przy tym uprzednie częściowe zrealizowanie rekompensaty uniemożliwia automatyczne ujawnienie w rejestrze wybranej formy realizacji prawa do rekompensaty.

3. Treść art. 7 ust. 3 powołanej ustawy z dnia 9 lipca 2005 r. musi być odczytywana w kontekście art. 6 ust. 3 stosownie do którego osoba, która na podstawie odrębnych przepisów, w ramach realizacji prawa do rekompensaty, nabyła nieruchomości Skarbu Państwa dołącza do wniosku dokumenty urzędowe poświadczające nabycie. Wniosek, o którym mowa w tym przepisie jest wnioskiem z art. 5 ust. 1, tj. o potwierdzenie prawa do rekompensaty. Z zestawienia brzmienia art. 6 ust. 3 i art. 7 ust. 3 ustawy o rekompensacie wynika wyraźnie różnica co do zasad postępowania jeśli idzie o osoby, które w ramach regulacji prawa do rekompensaty nabyły nieruchomości Skarbu Państwa, a osoby które posiadają potwierdzenie prawa do rekompensaty i prawa tego nie zrealizowały. Te pierwsze występują z wnioskiem, o którym mowa w art. 5 ust. 1, a więc takim, którego w istocie dotyczy regulacja ustawowa, zaś te drugie z wnioskiem o ujawnienie w rejestrze. Ten wniosek jest wyjątkiem od ogólnej reguły potwierdzenia działania prawa o rekompensacie.

4. W przypadku częściowej realizacji rekompensaty konieczne jest ustalenie wartości zrealizowanego dotychczas prawa. Szczegółowe zasady w tym zakresie określa art. 12 powołanej ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. W takiej sytuacji wartość nabytego prawa własności nieruchomości albo wartość nabytego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej i wartość położonych na niej budynków, a także innych urządzeń albo lokali, określa się według stanu na dzień nabycia oraz według cen albo kosztów odtworzenia na dzień sporządzenia wyceny, z zastrzeżeniem ust. 2. Natomiast w przypadku osób, które po dniu 1 stycznia 1998 r. zrealizowały prawo do rekompensaty, wartość nabytego prawa własności nieruchomości przyjmuje się na podstawie zwaloryzowanej na dzień wydania decyzji ceny ustalonej w umowie przeniesienia własności nieruchomości. Jeżeli nabyciu podlegało prawo użytkowania wieczystego, w tym przysługujące Skarbowi Państwa, wartość nabytego prawa przyjmuje się na podstawie zwaloryzowanych na dzień wydania decyzji odpowiednio opłat ustalonych w umowie o oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste oraz ceny sprzedaży położonych na niej budynków, a także innych urządzeń albo lokali, albo ceny sprzedaży prawa użytkowania wieczystego przysługującego Skarbowi Państwa. Waloryzacji dokonuje się zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

5. Dlatego w całej rozciągłości należy podzielić stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji o konieczności odmowy ujawnienia prawa do realizacji wybranej formy rekompensaty z uwagi na częściowe zrealizowanie prawa do rekompensaty w 1954 r. Przy tym Minister wskazał skarżącemu na możliwość przeprowadzenia postępowania w trybie art. 5 i 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. z uwagi na wystąpienie przesłanki określonej w art. 6 ust. 3 tej ustawy.

6. Prawidłowo również organy uznały, że odmowa ujawnienia w rejestrze wybranej formy rekompensaty musi nastąpić w formie decyzji. Uprawnienie strony do żądania dokonania stosownego wpisu w rejestrze podlega weryfikacji w świetle art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., zaś konkretyzacji normy prawnej zawartej w tym przepisie w odniesieniu do indywidualnej sytuacji strony organ administracji obowiązany jest dokonać w drodze decyzji administracyjnej w myśl art. 104 kpa (tak NSA w wyroku z dnia 5 października 2009 r. sygn. akt I OSK 1448/08).

Dlatego Sąd podziela w całości pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w przedmiotowej sprawie konieczne było wydanie decyzji o odmowie ujawnienia w rejestrze wybranej przez skarżącego formy realizacji prawa do rekompensaty. W związku z tym brak jest jakichkolwiek podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, ponieważ nie narusza ona prawa.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.