Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 558/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 60 ust. 1, art. 53 ust. 4 pkt 8
journal: Dz.U. 2020 poz 293
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.
article: art. 17  ust. 1, art. 30
journal: Dz.U. 2020 poz 55
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.
article: art. 6 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 799
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 30 września 2021 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2021 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r. znak: [...] Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej: organ odwoławczy, GDOŚ), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 poz. 256, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia J. B. (dalej: strona, skarżący, inwestor), utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. (dalej: organ I instancji, RDOŚ) z [...] stycznia 2021 r. znak: [...].

Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia faktyczne i prawne:

Wójt Gminy P. wnioskiem z [...] grudnia 2020 r. zwrócił się do RDOŚ

o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego wraz z infrastrukturą techniczną na nieruchomości składającej się z działek nr [...],[...] w miejscowości L., gmina G..

Postanowieniem z [...] stycznia 2021 r. znak: [...] organ

I instancji, działając na podstawie art. 106 § 5 k.p.a. oraz art. 60 ust. 1, art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293, dalej: u.p.z.p.), odmówił uzgodnienia projektu decyzji

o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji.

W uzasadnieniu wskazał, że planowana inwestycja usytuowana jest w granicach obszaru europejskiej sieci Natura 2000 Ostoja [...] PLB 140013, jako specjalny obszar ochrony ptaków oraz w otulinie K. Parku Krajobrazowego. Część działek znajduje się na terenach rolnych w sąsiedztwie łąk i gruntów rolnych na skraju gruntów leśnych.

Organ I instancji ocenił, że realizacja planowanej inwestycji nie wpłynie w istotny sposób na cele ochrony K. Parku Krajobrazowego. Dlatego też przedłożony projekt decyzji o warunkach zabudowy nie narusza art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r. poz. 55, ze zm., dalej: u.o.p.).

W dalszej części uzasadnienia postanowienia organ I instancji wyjaśnił, że Obszar Ostoja K. obejmuje znaczną część jednego z większych kompleksów leśnych w środkowej Polsce - Puszczy R.-K., na granicy [...]

i [...], w widłach pradolin W., R. i Z., na terenie Równiny R.. Celem ochrony Ostoi [...] PLB140013 jest 29 gatunków ptaków

z Załącznika l Dyrektywy Ptasiej oraz 7 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK). Wykazano z tego terenu ponad 200 gatunków ptaków, w tym 147 lęgowych.

W Standardowym Formularzu Danych dla Ostoi [...] PLB140013 zawarto informacje dotyczące 21 gatunków ptaków stanowiących przedmiot ochrony tego obszaru. Zdaniem organu I instancji głównymi zagrożeniami dla analizowanego terenu są: zabudowywanie obszarów dotąd niezabudowanych oraz silna presja turystyczna

i związana z rekreacją.

Z informacji zawartych w projekcie decyzji o warunkach zabudowy wynika, iż wnioskowany teren pod inwestycję wykorzystywany jest rolniczo (grunty orne). Jak stwierdził organ I instancji teren działek wnioskowanych pod inwestycję, jak również działek sąsiednich są miejscem rozrodu, a więc i wychowu młodych, a także żerowania gatunków ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Rady 79/409/EWG, a wśród nich gatunki będące przedmiotami ochrony dla obszaru Natura 2000 Ostoja [...] PLB140013. Na działkach objętych wnioskiem oraz w bliskiej odległości od miejsca planowanego zainwestowania w miejscowości L., stwierdzono występowanie co najmniej: 1 pary A232 dudka.

Zgodnie z informacjami zawartymi w Standardowym Formularzu Danych (data aktualizacji 2020.10), wielkość populacji dudka na obszarze Ostoi [...] PLB140013 wynosi 119 par.

Na analizowanym obszarze podlegającym bezpośredniemu oddziaływaniu związanym z realizacją inwestycji, 1 para dudka stwierdzona na tym obszarze stanowi około 0,84 % populacji tego gatunku występującego na terenie całego obszaru Natura 2000 Ostoja [...] PLB140013. Dudek jest gatunkiem związanym przede wszystkim z urozmaiconym krajobrazem rolniczym. W Polsce optymalne siedliska,

w których osiąga największe zagęszczenia, to mozaika pól, łąk, pastwisk, zadrzewień

i rozproszonej zabudowy wiejskiej. Kluczowym elementem obecnym w rewirze dudka są piaszczyste murawy porośnięte skąpą roślinnością, na których zdobywa pożywienie. Są to najczęściej wydmy, suche pastwiska, pola uprawne oraz skraje piaszczystych dróg. Tego typu siedliska występują przeważnie w strefie przykrawędziowej dolin dużych rzek niżowych. Mimo że dudek nie jest gatunkiem leśnym, spotkać go można także wewnątrz rozległych kompleksów leśnych, zwłaszcza w pobliżu przecinek, szerokich dróg, zrębów i polan, choć najczęściej gniazduje w strefie ekotonu. Może też występować na poligonach wojskowych i na skrajach żwirowni lub wyrobisk piasku.

W tych okolicznościach RDOŚ nie był w stanie jednoznacznie stwierdzić, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000. W przypadku zaś braku pewności występowania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 zastosowanie ma zasada przezorności, wyrażona w art. 191 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, nakazująca podjęcie działań zapobiegawczych zawsze wtedy, kiedy nie został dowiedziony brak negatywnych oddziaływań na środowisko. Zdaniem organu

I instancji jeżeli nie można wiarygodnie uzasadnić, że oddziaływanie jest nieznaczące, to należy przyjąć, że może być ono znaczące. Racjonalne wątpliwości co do ryzyka wystąpienia oddziaływania zawsze interpretuje się na korzyść środowiska.

W konsekwencji RDOŚ uznał, że w trakcie realizacji przedmiotowej inwestycji może wystąpić znacząco negatywne oddziaływanie na gatunki zwierząt, będące przedmiotem ochrony w obszarach europejskiej sieci ekologicznej Natura 2000 PLB140013 Ostoja [...], zwłaszcza w odniesieniu do dudka.

Końcowo organ I wskazał, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego wraz z infrastrukturą techniczną na wskazanej nieruchomości może generować znacząco negatywne oddziaływanie na cele ochrony obszaru Natura 2000 PLB 140013 Ostoja [...], naruszyć jego spójność z innymi obszarami oraz integralność przedmiotowego obszaru. W związku z tym planowane zamierzenie inwestycyjne może być sprzeczne z art. 33 u.o.p.

Nie zgadzając się z postanowieniem RDOŚ, inwestor złożył zażalenie, zarzucając organowi błędne ustalenia faktyczne, polegającym na błędnym uznaniu, że działki inwestora są lęgowiskiem dudka, podczas gdy naturalnym lęgowiskiem dudka są stare drzewa i pustostany, które nie występują na terenie objętym wnioskiem. Strona zarzuciła również błędne ustalenia co do negatywnego oddziaływania na gatunki zwierząt i ich siedliska, okoliczność zniszczenia, uszczuplenia bądź fragmentaryzację siedlisk gatunków, płoszenie oraz zmianę sposobu wykorzystania przestrzeni przez ptaki. Zwrócił uwagę na pominięcie faktu, że przez nieruchomość przebiegają dwie krzyżujące się linie wysokiego napięcia. Inwestor podniósł obrazę art. 191 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

Wskazanym na wstępie postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r. GDOŚ utrzymał

w mocy ww. postanowienie organu I instancji. W jego uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że teren planowany do zainwestowania zlokalizowany jest w granicach otuliny K. Parku Krajobrazowego, w odniesieniu do którego obowiązują przepisy rozporządzenia Nr [...] Wojewody M. z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie K. Parku Krajobrazowego im. [...] (Dz. Urz. Woj. M. Nr 75, poz. 1980), oraz na terenie obszaru Natura 2000 Ostoja K. (PLB140013), będącego obszarem specjalnej ochrony ptaków. Zatem w postępowaniu uzgodnieniowym, ww. inwestycja wymagała przeprowadzenia analizy w zakresie jej zgodności z przepisami tworzącymi szczególny reżim prawny dla wskazanych form ochrony przyrody.

Wyjaśnił, że analiza przedłożonego przez Wójta Gminy G. projektu decyzji

o warunkach zabudowy wykazała, że planowana do zainwestowania działka wraz

z terenami ją otaczającymi stanowi otwarte tereny rolne - RVI. Od południa przedmiotowa nieruchomość graniczy z drogą, za którą znajduje się las (LsVI) porastający pas piaszczystych wzniesień. Najbliższa zabudowa znajduje się

w odległości około 30 m w kierunku zachodnim na działce nr [...], oraz w odległości

w kierunku wschodnim około 60 m na działce nr [...]. Teren działki objętej wnioskiem wraz z terenami ją otaczającymi jest miejscem występowania (siedliskiem) dudka, jednego z 21 przedmiotów ochrony obszaru Natura 2000 Ostoja [...]. Teren działek nr [...]oraz [...] wraz z terenami znajdującymi się w promieniu co najmniej 100 m od niej stanowi zidentyfikowane w 2018 r. miejsce występowania pary dudka.

Organ odwoławczy podzielił ocenę RDOŚ, że omawiana inwestycja polegająca na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego wraz

z infrastrukturą techniczną może znacząco negatywnie wpłynąć na przedmiot ochrony Natura 2000 Ostoja [...].

Odpowiadając na zarzuty inwestora, GDOŚ wskazał, że jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego realizacja zamierzonej inwestycji w ocenie GDOŚ może negatywnie wpłynąć na gatunki będące przedmiotami ochrony w obszarze Natura 2000 Ostoja [...] PLB140013.

Zgodził się ze stanowiskiem RDOŚ w W., iż odmowa uzgodnienia przedmiotowego projektu decyzji nie przesądza o całkowitym zakazie zabudowy na terenie ww. działki. Wskazał, iż odmawiając uzgodnienia przedmiotowego projektu decyzji na podstawie art. 33 u.o.p., organ odwoławczy dokonał diagnozy istnienia ryzyka znaczącego pogorszenia stanu siedlisk przyrodniczych i znaczącego negatywnego wpływu na gatunki, dla ochrony, których został utworzony obszar Natura 2000 Ostoja [...] PLB140013. Do dokonania szczegółowej oceny wpływu planowanego przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 służy procedura określona

w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej: "ustawa OOŚ"), w dziale V rozdział 5 (art. 96-103). To podczas tej procedury jest wyjaśniane i rozstrzygane, czy określone przedsięwzięcie rzeczywiście

w znaczący sposób wpłynie negatywnie na gatunki, dla ochrony których został utworzony obszar Natura 2000. Zatem wyjaśnił, iż zgodnie z art. 33 ust. 3 u.o.p., planowane przedsięwzięcia, które mogą znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, a które nie są bezpośrednio związane z jego ochroną lub nie wynikają z tej ochrony, wymagają przeprowadzenia odpowiedniej oceny oddziaływania na zasadach określonych w ustawie OOŚ. Instrumentem służącym do analizy wpływu inwestycji na obszar Natura 2000 jest ocena oddziaływania na obszar Natura 2000, którą regulują przepisy ustawy OOŚ.

W przedmiotowej sprawie jak wywiódł organ odwoławczy, Wójt Gminy G. na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy OOŚ uznał, iż ze względu lokalizację inwestycji, zamierzenie inwestycyjne nie będzie negatywnie oddziaływało na obszary Natura 2000 tj. obszar specjalnej ochrony ptaków Ostoja [...] PLB140013.

Zatem w sytuacji, gdy przeprowadzenie postępowania w trybie art. 97 ustawy OOŚ, dla przedmiotowego przedsięwzięcia przez RDOŚ nie było możliwe, z uwagi na to, że Wójt Gminy G. nie nałożył na inwestora, na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy OOŚ obowiązku przedłożenia RDOŚ dokumentów, o których mowa w art. 96 ust. 3 ustawy OOŚ, organ I instancji na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy słusznie uznał, że istnieje uzasadnione prawdopodobieństwo wystąpienia znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 Ostoja [...] PLB140013.

Zdaniem GDOŚ okoliczność, że przez działki inwestora przebiegają dwie krzyżujące się linie wysokiego napięcia o mocy 15 000 V, które maja negatywny wpływ na środowisko, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy zaznaczył tu, że linie wysokiego napięcia nie wiążą się ze stałą obecnością człowieka na przedmiotowej działce.

Z kolei odnosząc się do przesłanej wraz z zażaleniem waloryzacji ornitologicznej przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2021 r., GDOŚ stwierdził, że pozostaje ona bez wpływu w niniejszej sprawie, gdyż stosownej oceny dokonano poza okresem obecności gatunku w kraju w dniu [...] stycznia 2021 r.

Odpowiadając zaś na zarzut dotyczący naruszenia art. 191 ust 2 Traktatu

o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, organ odwoławczy wskazał, że wszelkie wątpliwości, zgodnie z zasadą przezorności wyrażoną m in. w art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, winny być interpretowane na korzyść środowiska.

W posumowaniu GDOŚ stwierdził, iż organ I instancji dokonał właściwej oceny możliwości oddziaływania tejże inwestycji na gatunki ptaków będące przedmiotem ochrony obszaru Natura 2000 Ostoja [...], uznając że realizacja inwestycji

w oparciu o przedłożony projekt decyzji o warunkach zabudowy może znacząco negatywnie oddziaływać na dudka, a tym samym może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000 Ostoja [...] (PLB140013) - co oznacza, że ww. projekt narusza art. 33 ust. 1 i 3 u.o.p.

We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze inwestor zarzucił:

1. błędne ustalenia faktyczne, stanowiące podstawę rozstrzygnięcia, polegające na uznaniu, a) że tereny objęte inwestycją odpowiadają preferencjom siedliskowym dudka, b) błędne zastosowanie zasady przezorności, c) pominięcie faktu przebiegu dwóch krzyżujących się linii wysokiego napięcia o mocy 15 000 V, d) pominięcie faktu zobowiązania inwestora do podjęcia działań mających zapewnić jak najmniejszy potencjalny wpływ planowanej inwestycji na środowisko, poprzez powieszenie w najbliższej okolicy dwóch specjalnych budek dla dudka;

2. obrazę art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegająca na nierozpoznaniu istoty sprawy;

3. obrazę art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. i art. 84 § 1 k.p.a., poprzez nie zasięgnięcie opinii biegłego specjalisty z zakresu ornitologii;

4. obrazę art. 191 ust 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zawierającą definicję zasady przezorności;

5. obrazę prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 1 u.o.p.

Skarżący wniósł o zmianę rozstrzygnięć organów, poprzez uznanie wniosku, ewentualnie o uchylenie decyzji (prawidłowo postanowień).

W odpowiedzi na skargę GDOŚ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie zaś do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad

w postępowaniu administracyjnym.

W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady nie wystąpiły, dlatego skarga została oddalona.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia RDOŚ stanowił art. 60 ust. 1 oraz 53 ust. 4 pkt 8 u.p.z.p., według których decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w odniesieniu do innych niż wymienione w pkt 7 obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody. Uzgodnienie to następuje w trybie art. 106 k.p.a. Szczegółowe zasady ochrony obszarów i obiektów o wartościach przyrodniczych, krajobrazu, zwierząt i roślin zagrożonych wyginięciem oraz drzew, krzewów i zieleni określają przepisy u.o.p.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że teren planowanej inwestycji położony jest na obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Ostoja [...] PLB 140013.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 5 ust. 2b ustawy o ochronie przyrody obszar Natura 2000 to obszar specjalnej ochrony ptaków, specjalny obszar ochrony siedlisk lub obszar mający znaczenie dla Wspólnoty, utworzony w celu ochrony populacji dziko występujących ptaków lub siedlisk przyrodniczych lub gatunków będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty; zaś obszar mający znaczenie dla Wspólnoty to projektowany specjalny obszar ochrony siedlisk, zatwierdzony przez Komisję Europejską w drodze decyzji, który w regionie biogeograficznym, do którego należy, w znaczący sposób przyczynia się do zachowania lub odtworzenia stanu właściwej ochrony siedliska przyrodniczego lub gatunku będącego przedmiotem zainteresowania Wspólnoty, a także może znacząco przyczynić się do spójności sieci obszarów Natura 2000 i zachowania różnorodności biologicznej w obrębie danego regionu biogeograficznego; w przypadku gatunków zwierząt występujących na dużych obszarach obszarem mającym znaczenie dla Wspólnoty jest obszar w obrębie naturalnego zasięgu takich gatunków, charakteryzujący się fizycznymi lub biologicznymi czynnikami istotnymi dla ich życia lub rozmnażania (ust. 2c ww. przepisu).

Ochrona obszarów Natura 2000 polega w szczególności na ograniczeniu możliwości ingerencji, które mogłyby prowadzić do negatywnych skutków dla dóbr przyrodniczych objętych taką ochroną.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 tej ustawy, na obszarach Natura 2000 zabrania się podejmowania działań mogących osobno lub w połączeniu z innymi działaniami znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym

w szczególności mogących: 1) pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000 lub; 2) wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000; 3) pogorszyć integralność obszaru Natura 2000 lub jego powiązania z innymi obszarami. Z normy tej nie wynika bezwzględny zakaz zabudowy w obszarze Natura 2000, lecz zabronione zostało lokalizowanie inwestycji mogących w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych, a także w znaczący sposób wpływać negatywnie na gatunki, dla ochrony których obszar został wyznaczony.

W myśl ust. 3 powołanego art. 33 przedsięwzięcia, które nie są bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynikają z tej ochrony, mogące znacząco oddziaływać na te obszary, wymagają przeprowadzenia postępowania

w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, na zasadach określonych w ustawie

z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż organy zasadnie uznały, w ramach postępowania uzgodnieniowego, iż planowana inwestycja może w negatywny sposób wpłynąć na stan opisywanego gatunku ptaków - dudka, które objęte są działaniami ochronnymi, wyznaczonymi w celu zachowania siedlisk gatunków stanowiących przedmioty ochrony obszaru Natura 2000. Organ wskazał, że zgodnie z inwentaryzacją przyrodniczą na terenie, gdzie planowana jest inwestycja stwierdzono wystąpienie co najmniej jednej pary dudka (w 2018 r). W związku z realizacją planowanej inwestycji istnieje ryzyko utraty przydatności tego siedliska dla analizowanego gatunku.

Wbrew zarzutom skargi organy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające zgodnie z przepisami art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Wyniki tego postepowania znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sporządzonego zgodnie z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.

W zaskarżonym postanowieniu wyraźnie zaznaczono, że teren działek nr [...]

i [...] wraz z terenem znajdującym się w promieniu co najmniej 100 m od niej stanowi zidentyfikowane w 2018 r. miejsce występowania pary dudka. Nie jest to zatem jedynie potencjalne siedlisko tego gatunku, ale rewir wykorzystywany przez jego osobniki m.in. do gniazdowania i żerowania. Obecność nielicznej zabudowy nie jest czynnikiem wykluczającym dany teren z zasobu siedlisk dudka (chociaż niewątpliwie mogła pogorszyć jego jakość). Niemniej jednak intensyfikacja zabudowy w danej lokalizacji, tj. nasilenie presji urbanistycznej, może spowodować utratę przydatności tego siedliska dla analizowanego gatunku. Powyższe jest tym bardziej istotne, że badania przeprowadzone w 2018 r. wykazały spadek liczebności dudka w obszarze Natura 2000 Ostoja [...].

Nie można więc zarzucić organom dokonania błędnych ustaleń faktycznych co podniesiono w skardze. Organ odwoławczy odniósł się do opinii przedłożonej przez skarżącego i wyjaśnił okoliczność braku jej wpływu dla rozstrzygnięcia sprawy. Zauważenia wymaga data sporządzenia opinii, co nie uszło uwadze organu oraz brak dokładnego położenia terenu inwestycyjnego (pominięcie obszaru leśnego w odległości 13 m od działek inwestycyjnych).

Sąd zauważa, że stosownie do treści art. 191 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, polityka Unii w dziedzinie środowiska opiera się na zasadzie ostrożności i działania zapobiegawczego. Zasada ostrożności nakłada na odpowiednie władze obowiązek podjęcia stosownych środków w celu zapobieżenia potencjalnemu ryzyku, nadając przy tym pierwszeństwo wymogom związanym z ochroną środowiska przed innymi interesami. Z istoty zasady ostrożności wynika, że w sytuacji gdy nie można wiarygodnie uzasadnić, że oddziaływanie jest nieznaczące, może być ono znaczące, a racjonalne wątpliwości co do ryzyka zawsze interpretuje się na korzyść środowiska, a nie na korzyść inwestycji.

W polskim porządku prawnym bezpośrednim odbiciem powyższej zasady jest art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2018 r. poz. 799 j.t., dalej: P.o.ś.), z którego brzmienia wynika, że kto podejmuje działalność, której negatywne oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane, jest obowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze. Przepis stanowi bezpośrednie odbicie zasady ostrożności i nakłada na organy obowiązek rozstrzygania z jej uwzględnieniem. Z zasady tej wynika ciążący na wszystkich podmiotach obowiązek dołożenia należytej staranności w ocenie skutków, jakie dla środowiska może przynieść nowa inwestycja czy działalność (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2016 r., II OSK 601/15, publ. CBOSA).

Nie ma więc racji skarżący zarzucając, że obowiązkiem organu uzgadniającego jest wykazanie, że realizacja planowanej inwestycji w sposób istotny zagrażać będzie gatunkom, dla których wyznaczono obszar ochronny. Orzecznictwo w tym zakresie jest ugruntowane (por. np. wyrok NSA z 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2002/15, publ. Lex nr 2330223; wyrok NSA z 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2750/17, publ. CBOSA). Sięgnięcie po środki ochrony środowiska, w tym reglamentacyjne, polegające na zakazie podejmowania pewnych działań, nie musi być następstwem wykazania szkodliwości tych działań, czyli jej udowodnienia w sposób wolny od wątpliwości, lecz może opierać się na uprawdopodobnieniu i wynikającej z niego hipotezie co do potencjalnego wpływu tych działań na środowisko (por. wyrok NSA z 15 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 2297/17, publ. CBOSA). Istotą zasady przezorności jest przyjęcie, iż

w sytuacji, kiedy nie można wiarygodnie uzasadnić, że oddziaływanie jest nieznaczące, może być ono znaczące. Takie właśnie stanowisko merytoryczne zajęły organy orzekające w tej sprawie, dlatego nie był zasadny zarzut naruszenia art. 33 u.o.p.

Zdaniem Sądu słusznie wywiódł organ odwoławczy, że planowane przedsięwzięcie budowlane może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000 Ostoja [...] PLB140013. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia GDOŚ szczegółowo wyjaśnił, stosując tzw. zasadę przezorności, dlaczego planowana inwestycja w negatywny sposób mogłaby wpłynąć na występujące na jej terenie gatunki zwierząt, dla ochrony których został utworzony ww. obszar Natura 2000. W tym kontekście wskazał, że teren nieruchomości inwestycyjnej otoczony jest mozaiką otwartych gruntów rolnych z nielicznymi zadrzewieniami śródpolnymi, przy granicy

z niewielkim lasem porastającym piaszczyste wyniesienia.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, w oparciu o materiał dowodowy wystarczający dla dostatecznego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności przedmiotowej sprawy, organy obu instancji przekonująco wyjaśniły, że intensyfikacja zabudowy w danej lokalizacji może spowodować utratę przydatności danego terenu dla danego gatunku ptactwa w zakresie dudka. Zgodzić należy się z organem, że dokumentacja, którą dysponował organ była wystarczająca do rozstrzygnięcia sprawy. W krótkim okresie czasu do zajęcia stanowiska, organy dokonują stosownej oceny na podstawie posiadanej dokumentacji czy ekspertyz, w tym ewentualnie ekspertyz przedłożonych przez inwestora. Nie mają możliwości powołania eksperta co sugerował skarżący,

z uwagi na krótki okres czasu do wydania opinii. Zatem nie doszło do naruszenia art. 8 § 1 w zw. z art. 9 i art. 84 § 1 k.p.a.

Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, co do braku wpływu na rozstrzygnięcie występowania na danym terenie dwóch krzyżujących się linii wysokiego napięcia 15 000 V. Zasadnie GDOŚ wyjaśnił, że występowanie linii nie wiąże się z obecnością człowieka na stałe.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 33 ust. 1 u.o.p., Sąd wyjaśnia, że

w GDOŚ w zaskarżonym postanowieniu wskazał, iż realizacja inwestycji może znacząco negatywnie wpłynąć na przedmiot ochrony Natura 2000 Ostoja [...], nie wskazywał natomiast że może potencjalnie znacząco oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000. Ze względu na zakres swojej kompetencji organ uzgodnieniowy nie był władny przeprowadzić samodzielnie procedury oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, mógł on tylko odmówić uzgodnienia przedmiotowej decyzji o warunkach zabudowy. Przepisy bowiem przewidziały w tym zakresie inną procedurę zawartą w ustawie z 31 października 2018 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz oceny oddziaływania na środowisko. (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081, ze zm.).

Z tych wszystkich względów zarzuty skargi naruszenia przepisów procesowych, jak i prawa materialnego, nie zasługiwały na uwzględnienie. Organy dokonały właściwej oceny planowanego przedsięwzięcia w zakresie możliwości spowodowania ryzyka znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000. Ponadto bez przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 nie jest możliwe definitywne przesądzenie stopnia oddziaływania planowanej inwestycji na gatunki chronione prawem unijnym.

Sąd pominął wniosek dowodowy skarżącego (wniesiony pismem z [...] lipca 2021 r.) z uwagi na sporządzenie opinii już po wydaniu decyzji przez GDOŚ (decyzja z [...] kwietnia 2021 r.), uznając jednocześnie, że nie miała ona wpływu na rozstrzygnięcie Sądu.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.