Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 694/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 3 pkt 4
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda - Ossowska Sędziowie: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krenz- Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2016r. sprawy ze skargi S. W. i M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016r. 1. oddala skargę 2. oddala wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2016r., Prezydent M. T. ustalił dla M. W., S. W. oraz M. K. wysokość podatku od nieruchomości na 2016 rok w kwocie [...]zł. Organ podał, że podatek od nieruchomości położonej w T. przy ul. [...], której współwłaścicielami są ww. podatnicy, ustalono w oparciu o przepisy ustawy z dnia [...] stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014r., poz. 849), dalej "u.p.o.l.," z zastosowaniem stawek podatku uchwalonych przez Radę M. T. w uchwale nr [...] z dnia [...] października 2015r. Organ wskazał sposób wyliczenia należności, tj. powierzchnię działki [...] m2 i stawkę podatku przewidzianą dla gruntów pozostałych. Od powyższej decyzji podatnicy złożyli odwołanie.

Decyzją z dnia [...] lipca 2016r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w T. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ wskazał, że z danych z ewidencji gruntów i budynków wynika, iż H. K., S. W. i M. W. są współwłaścicielami działki nr [...], obręb 62 o pow. 1.424m2 oznaczonej symbolem "dr". Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia [...] marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2015r., poz. 542 ze zm.) symbol "dr" oznacza drogi ( § 68 ust. 3 pkt 7 lit. a). Przedmiotowa nieruchomość nie podlega zatem opodatkowaniu podatkiem rolnym, lecz podatkiem od nieruchomości. Organ wskazał, że M. K., na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w T. XI Wydział Cywilny z dnia [...] marca 2002r. sygn. akt [...] (które znajduje się w aktach sprawy) nabyła w całości spadek po zmarłym mężu H. K.. Powyższa zmiana we własności nieruchomości nie została zgłoszona do ewidencji gruntów

i budynków oraz księgi wieczystej założonej dla przedmiotowej nieruchomości. Została natomiast zgłoszona do organu podatkowego.

Organ podkreślił, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia [...] maja 1989r. Prawo geodezyjne

i kartograficzne (Dz.U. z 2015., poz. 520) – dalej jako: "p.g.k.", stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków

i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych. Gdy podatnik kwestionuje zapisy zawarte w ewidencji, nie może domagać się od organu podatkowego samodzielnego wprowadzenia zmian w zakresie danych ewidencyjnych gruntów i budynków. Za prawidłowe ich prowadzenie, w tym za aktualizację danych zawartych w ewidencji, odpowiedzialne jest bowiem właściwe starostwo powiatowe

(z art. 22 ust. 1 p.g.k.). Prezydent jako organ podatkowy w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości, jest związany zapisami w ewidencji gruntów. Jeżeli zatem

w postępowaniu administracyjnym przed właściwym starostą skarżący przeprowadzą skuteczny przeciwdowód przeciwko treści dokumentu urzędowego jakim jest ewidencja gruntów i budynków, wówczas dopiero pojawi się możliwość zmiany sposobu opodatkowania spornych nieruchomości.

W ocenie organu fakt, że z zapisu w ewidencji gruntów i budynków wynika, iż przedmiotowa działka sklasyfikowana jest jako droga, nie oznacza automatycznie, iż jest to droga publiczna korzystająca ze zwolnienia stosownie do treści art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. Organ powołując się na przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2015r., poz. 460 z późn. zm.) – dalej jako: "u.d.p." stwierdził, że nie każda droga spełniająca funkcję ciągu komunikacyjnego może być uznana za drogę publiczną; aby bowiem uzyskała status drogi publicznej, musi zostać zaliczona w trybie przewidzianym ustawą o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg wymienionych w tej ustawie i jednocześnie spełniać warunek możliwości powszechnego korzystania

z niej. Przedmiotowa działka, jak podkreślił organ, nie została zaliczona do żadnej

z kategorii dróg publicznych (tj. do krajowych, wojewódzkich, powiatowych czy gminnych). Brak jest stosownego aktu prawnego, na mocy którego drodze tej nadano taki status. Zatem z uwagi na to, że w przedmiotowej sprawie działka stanowi własność osób fizycznych i nie została zaliczona do żadnego rodzaju dróg publicznych, to tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Zdaniem organu, dla opodatkowania gruntu nie ma znaczenia także to, że przedmiotowa nieruchomość nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz fakt położenia jej w obszarze rezerwatu Drwęcy. Organ podał, że oznaczenie gruntu symbolem J85RL nie stanowi przesłanki do zwolnienia ww. gruntu

z opodatkowania. Ponadto, jak wynika z zaświadczenia, na które powołują się odwołujący oznaczenie to występowało do dnia [...] grudnia 2003r. W chwili obecnej, co potwierdza wypis z ewidencji gruntów i budynków, grunt ten sklasyfikowany jest jako "dr" i podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, wg stawek podatkowych właściwych dla gruntów pozostałych.

W złożonej do tut. Sadu skardze S. W. i M. W. wnieśli

o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta M. T. w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także

o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie:

- przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w tym art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, ze szczególnym uwzględnieniem zaniechania zbadania czy na gruncie tym znajdują się obiekty budowlane lub urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem

i obsługą ruchu lub z potrzebami zarządzania drogą;

- przepisów prawa materialnego, w tym art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l.

w zw. z art. 4 pkt 1 i 2 u.d.p. przez nieuzasadnione zawężenie zwolnienia przedmiotowego w podatku od nieruchomości do dróg zaliczonych pozaustawowo do jednej z kategorii dróg publicznych (np. w trybie art. 7 ust. 2 ustawy) podczas gdy ulga podatkowa obejmuje grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych, gdzie "pas drogowy" oznacza wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane

z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane

z potrzebami zarządzania drogą.

W uzasadnieniu skargi strona podała, że przedmiotowa działka jest ogólnodostępna, tj. może z niej korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem. Jest częścią pasa drogowego, nie tylko z tego powodu, że przylega ona do działek [...], na których zlokalizowana jest ul. [...]. Skarżący przytoczyli obszerny fragment uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości za 2012r. (sygn. akt II FSK 1626/14).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Pismem z dnia [...] października 2016r. skarżący poinformowali Sąd

o skierowaniu do Prokuratury Rejonowej w T. sprawy przekształcenia działki

i zatajenia tego faktu przez Urząd M. T..

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 718, t.j.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd takiego naruszenia się nie dopatrzył.

Na początek WSA uznał, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy i nie budził wątpliwości Sądu. Poza sporem pozostaje to, że

z danych z ewidencji gruntów i budynków wynika, iż H. K., S. W.

i M. W. są współwłaścicielami działki nr [...], obręb 62 o pow. 1.424m2 oznaczonej symbolem "dr". Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia [...] marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów

i budynków (t.j. Dz. U. z 2015r., poz. 542 ze zm.) symbol "dr" oznacza drogi ( § 68 ust. 3 pkt 7 lit. a).

M. K., na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w T. XI Wydział Cywilny z dnia [...] marca 2002r. sygn. akt [...] nabyła w całości spadek po zmarłym mężu H. K.. Powyższa zmiana we własności nieruchomości nie została zgłoszona do ewidencji gruntów i budynków oraz księgi wieczystej założonej dla przedmiotowej nieruchomości. Została natomiast zgłoszona do organu podatkowego - Podatniczka załączyła kserokopię wskazanego powyżej postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

Nie budzi wątpliwości, że zarówno w księdze wieczystej jak i rejestrze gruntów, wymieniona nieruchomość widnieje jako będąca współwłasnością osób fizycznych, a nie Skarbu Państwa czy jednostki samorządu terytorialnego. Przejęcie tej nieruchomości na własność tych organów jest w fazie roszczeń właścicieli, gdyż jak twierdzą, działka jest faktycznie przedłużeniem ulicy [...] w T. i jako taka jest postrzegana na urzędowych mapach.

Przede wszystkim należy stwierdzić, że postępowanie dowodowe

w sprawach podatkowych ma na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego

w kontekście określonej normy materialnego prawa podatkowego. Zasada zupełności materiału dowodowego z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej nie oznacza, że należy prowadzić postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarcza do podjęcia rozstrzygnięcia. Samo zgłoszenie wniosków dowodowych przez stronę nie powoduje automatycznie konieczności ich uwzględnienia i przeprowadzenia. Organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego adekwatne i wystarczające są inne dowody (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2010 r., II FSK 1313/08 i z dnia 5 listopada 2011 r. I FSK 1892/09).

Postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych nie jest celem w samym sobie, lecz stanowi poszukiwanie odpowiedzi, czy w określonym stanie faktycznym sytuacja podatnika podpada, czy też nie podpada pod hipotezę (a w konsekwencji

i dyspozycję) określonej normy materialnego prawa podatkowego.

Spór wymaga rozstrzygnięcia na gruncie art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., który stanowi, że wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości są (...) grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle – z wyjątkiem związanych

z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych.

Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy o drogach publicznych dalej jako u.d.p. przez pojęcie drogi należy rozumieć budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Natomiast, stosownie do definicji ustawowej zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy z 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908) dalej jako p.r.d., droga to wydzielony pas terenu składający się z jezdni, pobocza, chodnika, drogi dla pieszych lub drogi dla rowerów, łącznie z torowiskiem pojazdów szynowych znajdującym się w obrębie tego pasa, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów, ruchu pieszych, jazdy wierzchem lub pędzenia zwierząt.

Sąd podkreśla, że nie wszystkie wskazane powyżej elementy definicji drogi publicznej mają jednakowe znaczenie. Podstawowymi wyróżnikami drogi publicznej są dwa elementy: nieograniczona podmiotowo możliwość korzystania z drogi oraz zaliczenie drogi do określonej ustawowo kategorii. Nieograniczony dostęp do drogi stanowi element definicji drogi publicznej o charakterze materialnym, natomiast zaliczenie drogi do jednej z kategorii dróg publicznych stanowi wyróżnik formalny

(por. R.A. Stefański, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, Warszawa 2008, s. 43). Zaliczenie danej drogi do jednej z kategorii dróg publicznych (drogi krajowej, wojewódzkiej, powiatowej lub gminnej) jest elementem konstytutywnym definicji drogi publicznej. Każda z kategorii dróg publicznych powinna spełniać określone parametry techniczne oraz warunki formalne, prawne, tzn. zaliczenie do danej kategorii dróg winno nastąpić w formie przewidzianej prawem. O tym więc, czy dana droga jest drogą publiczną, stanowią względy techniczne i prawne. Brak jednego z tych elementów powoduje zaliczenie drogi do dróg wewnętrznych, które podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Formy zaliczenia dróg do jednej z kategorii dróg publicznych zostały określone

w postaci katalogu zamkniętego w ustawie o drogach publicznych i obejmują zarówno rozporządzenie, jak i akty prawa miejscowego. Zaliczenie drogi do kategorii dróg krajowych odbywa się w formie rozporządzenia ministra właściwego do spraw transportu, wydawanego w porozumieniu z ministrami właściwymi do spraw administracji publicznej, spraw wewnętrznych oraz Ministrem Obrony Narodowej, po zasięgnięciu opinii właściwych sejmików województw, a w miastach na prawach powiatu - opinii rad miast (art. 5 ust. 2 u.d.p.). Zaliczenie do kategorii pozostałych dróg publicznych następuje w drodze uchwały, wydawanej w przypadku zaliczenia do drogi wojewódzkiej - przez sejmik województwa, działający w porozumieniu z ministrami właściwymi do spraw transportu oraz obrony narodowej (por. art. 6 ust. 2 u.d.p.), do drogi powiatowej - przez radę powiatu, działającą w porozumieniu z zarządem województwa, po zasięgnięciu opinii wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) gmin, na obszarze których przebiega droga, oraz zarządów sąsiednich powiatów, a w miastach na prawach powiatu - opinii prezydentów miast (por. art. 6a ust. 2 u.d.p.), do drogi gminnej - przez radę gminy, po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu (por. art. 7 ust. 2 u.d.p.). Ograniczenia i wyjątki dotyczące korzystania z drogi publicznej wynikają z przepisów ustawy o drogach publicznych lub innych przepisów szczególnych i można je podzielić na następujące rodzaje ograniczeń: 1) związane z odpłatnością za korzystanie z drogi; 2) mające na celu przeciwdziałanie degradacji dróg i podniesienia bezpieczeństwa ruchu na drogach publicznych; 3) dotyczące wyłącznie określonej kategorii pojazdów; 4) o charakterze czasowym. Istotne znaczenie dla problematyki dostępności i ograniczeń w korzystaniu z drogi publicznej ma, wprowadzony przepisem art. 3 u.d.p., podział dróg publicznych na ogólnodostępne i drogi o ograniczonej dostępności, w tym w szczególności autostrady i drogi ekspresowe. Ponadto podnieść należy, że nieruchomość przeznaczona pod drogę publiczną może stanowić tylko własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego (art. 2a u.d.p.). Własność drogi publicznej może być przenoszona wyłącznie pomiędzy tymi podmiotami i tym samym droga publiczna nie może być przedmiotem obrotu powszechnego; posiadanie samoistne takiej nieruchomości przez inny podmiot nie może prowadzić do nabycia jej przez zasiedzenie; nieruchomość drogowa nie może również być obciążona prawami rzeczowymi na rzecz osób fizycznych (por. postanowienie SN z 24 czerwca 2010 r., IV CSK 40/10, OSNC 2011, nr 2, s. 17, opubl. w: LEX nr 602303 oraz wyrok WSA w Warszawie z 7 lutego 2008 r., I SA/Wa 1646/07, opubl. w: LEX nr 459767).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy podać należy, że działka oznaczona numerem 28/2 nie została zaliczona do żadnej z kategorii dróg publicznych (tj. do krajowych, wojewódzkich, powiatowych czy gminnych). Brak jest stosownego aktu prawnego, na mocy którego drodze tej nadano taki status. Podnieść też należy, że z wypisu księgi wieczystej oraz wypisu z rejestru gruntów, a co nie jest kwestionowane przez skarżących wynika, iż wymieniona nieruchomość pozostaje we współwłasności osób fizycznych, tj. S. W., M. W.

i M. K., a nie Skarbu Państwa czy jednostki samorządu terytorialnego.

Podnieść również należy, że dla oceny charakteru drogi nie mają znaczenia zapisy w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, czy też w planie zagospodarowania przestrzennego. Z uwagi na to, że w przedmiotowej sprawie działka stanowi własność osób fizycznych i nie została zaliczona do żadnego rodzaju dróg publicznych, to tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Takie stanowisko znalazło swe uznanie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 czerwca 2016r., II FSK 1626/14. jednocześnie Sąd ten wskazał, że odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika

z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów. Ewidencja gruntów nie może przesądzać o własności nieruchomości (prawie użytkowania wieczystego), co przekłada się na ustalenie podmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W tym zakresie, zgodnie z rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych (art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece), należy w pierwszej kolejności uwzględniać wpisy ujawnione w dziale drugim księgi wieczystej (dotyczące własności

i użytkowania wieczystego). Księgi wieczyste, podobnie zresztą jak ewidencja gruntów

i budynków, stanowią rejestr publiczny, przy czym wpisy dotyczące oznaczenia właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości zawarte w ewidencji nie mogą podważać domniemania prawdziwości danych zawartych w dziale drugim księgi wieczystej, obejmującym wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego (art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece). Jak wskazał Sąd Najwyższy

w wyroku z 9 października 2013 r., sygn. akt V CSK 450/12 (LEX nr 1415129) powództwo o uzgodnienie stanu prawnego nieruchomości ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, oparte na art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, jest w zasadzie jedynym sposobem wzruszenia domniemania prawnego z art. 3 tej ustawy, w myśl którego prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym (por. wyrok NSA z dnia 1.08.2014 r. sygn. akt II FSK 1930/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). ( art.21 ust.1 u.p.g.k. ). Wypowiedział się również w zakresie zastosowania art.98 ust.1 u.g.n. Zgodnie z tym przepisem działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Zgodnie z art.98 ust.2 u.g.n. właściwy organ składa wniosek o ujawnienie w księdze wieczystej praw gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne lub pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Podstawą wpisu tych praw do księgi wieczystej jest ostateczna decyzja zatwierdzająca podział. Choć - jak wspomniano - przewidziany w art. 98 skutek prawnorzeczowy w postaci przejścia na właściwy podmiot publiczny prawa własności nieruchomości wydzielonej pod drogę publiczną następuje z mocy samego prawa, to kwestia, czy skutek ten wystąpił czy nie, jest rozstrzygana przez sąd powszechny w sprawie o wpis prawa własności w księdze wieczystej. Dopiero ujawnienie w księdze wieczystej własności podmiotu publicznoprawnego daje podstawy do powoływania się w obrocie prawnym na zdarzenie przejścia działek z mocy prawa na rzecz gmin (por. wyrok WSA w Warszawie z 15 stycznia 2010 r., I SA/Wa 1676/09, LEX nr 554064).

Z kolei działka nie mogła zostać uznana za "pas drogowy", gdyż ten oznacza wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Należy mieć na względzie, że nie jest cechą jedyną i wystarczającą dla uznania danego gruntu za część pasa drogowego stwierdzenie, że przylega on do drogi. Niezbędne jest wykazanie, że na gruncie tym znajdują się obiekty budowlane lub urządzenia techniczne związane

z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu lub z potrzebami zarządzania drogą (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 8.05.2014 r. sygn. akt III SA/Gd 221/14, LEX

nr 1468092). Dopiero łączne wystąpienie przesłanki faktycznego zajęcia gruntu pod pas drogowy drogi publicznej i sklasyfikowania tego gruntu jako drogi "dr" oznacza, iż

w sprawie może mieć zastosowanie wyłączenie przedmiotowego gruntu

z opodatkowania na zasadzie przepisu art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. "Faktyczne" zajęcie gruntu pod pasy drogowe dróg publicznych dla celów wyłączenia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości (art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l.) należy rozumieć w ten sposób, że na gruncie urządzona jest budowla drogi oraz obiekty i urządzenia związane

z potrzebami zarządzania drogą. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika natomiast spełnienie tego warunku w przedmiotowej sprawie, ponadto Miejski Zarząd Dróg w T. wyjaśnił, iż wymieniona działka nie jest wykorzystywana na cele publiczne i nie jest we władaniu Miejskiego Zarządu Dróg w T.. Sami skarżący opisując tę drogę w żaden sposób nie wskazują by tak było, mając świadomość

o istocie tych cech z wyroku NSA z 16 czerwca 2016r., II FSK 1626/16.

Należy podkreślić, że w sprawie doszło do opodatkowania gruntu oznaczonego "dr" jako gruntu pozostałego w odróżnieniu od gruntów a) związanych

z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania

w ewidencji gruntów i budynków, b) pod wodami powierzchniowymi stojącymi lub wodami powierzchniowymi płynącymi jezior i zbiorników sztucznych, d) niezabudowanych objętych obszarem rewitalizacji, o którym mowa w ustawie z dnia

9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz. U. poz. 1777), i położonych na terenach, dla których miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową, usługową albo zabudowę o przeznaczeniu mieszanym obejmującym wyłącznie te rodzaje zabudowy, jeżeli od dnia wejścia w życie tego planu w odniesieniu do tych gruntów upłynął okres 4 lat, a w tym czasie nie zakończono budowy zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Kwestionowanym w zasadzie jest opodatkowanie gruntów, które w pojęciu skarżących są nadal gruntami rolnymi. Tymczasem stosownie do art. 1a ust 3 u.p.o.l., przez użyte w ustawie określenia: 1) użytki rolne, 2) lasy, - rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Bezspornie działka [...] nie została oznaczona symbolami rl czy ls.

Badając sprawę w jej granicach (art. 134 p.p.s.a.), zdaniem tut. Sądu nie doszło w sprawie do naruszenia pozostałych przepisów postępowania. Dokonana przez Sąd analiza akt postępowania nie daje podstaw dla stwierdzenia, że organy podatkowe zaniechały niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego lub nie dopuściły dowodu, który mógł przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Wręcz przeciwnie - należy stwierdzić, że organy podatkowe rzetelnie zebrały i oceniły dowody, na podstawie których ustaliły okoliczności faktyczne sprawy, co znalazło swój wyraz

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ocenie WSA ustalenia w tym zakresie zostały dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015r. poz. 613) – dalej jako: "O.p."), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1 O.p). Organ rozpatrzył zarówno poszczególne dowody z osobna, jak również we wzajemnej łączności i ustosunkował się do różnic w zebranych dowodach. Mógł kierować się nie tylko wiedzą, ale i doświadczeniem życiowym i jego rozumowanie było zgodne

z prawidłami logiki.

Niemniej nie można nie dostrzec, że problem skarżących leży w kwestii utrzymania dotychczasowej kwalifikacji podatkowej gruntu, ponieważ symbol "dr" w tym przypadku jest wątpliwy gdyż nie uległ zmianie sposób korzystania z gruntu. Zagadnienie to jednak nie może mieć przełożenia na opodatkowanie, gdyż jak wyżej wskazano bez względu na spór pomiędzy skarżącymi a M. T. działka nie podlega wyłączeniu spod opodatkowania, gdyż nie spełnia warunków by uznać ją za grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych. Nie jest też nieruchomością zajętą na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, gdyż przez potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l., należy rozumieć zapewnienie warunków funkcjonowania tych jednostek.

Z kolei to czy działka, ponieważ ostatecznie nie uległ zmianie sposób z jej korzystania, może być opodatkowana na dotychczasowych zasadach zostało wyłączone przez wyraźny zapis art. 1a ust. 3 u.p.o.l., zgodnie z którym działka ta mogłaby być uznana za leśną czy rolną tylko, gdyby była tak oznaczona w ewidencji.

Mając na względzie powyższe oraz art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak

w sentencji. WSA oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji

z braku uzasadnienia odpowiadającego art. 61 § 3 p.p.s.a.

M. Łent I. Najda – Ossowska U. Wiśniewska