Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 174/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2004-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne: Zabezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Wojewoda
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 11 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 154 poz 1793
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA S. Prutis, Sędziowie NSA E. Trykoszko, D. Tryniszewska-Bytys (spr.), Protokolant A. Bazydło, po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi A. I. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego oddala skargę.-


UZASADNIENIE

A. I. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. w dniu 27.12.2000 r. i z tym dniem została uznana za osobę bezrobotną uprawnioną do zasiłku dla bezrobotnych. Przedmiotowe świadczenie zostało przyznane w oparciu o przedłożone dokumenty, w tym świadectwo pracy z Z. M. "M." w B., w których w/w była zatrudniona w okresie czasu od 02.11.1973 r. do 20.12.2000 r. Za udokumentowany uznano okres uprawniający do zasiłku wynoszący 27 lat 1 miesiąc i 19 dni. Niedostarczone zostały natomiast dokumenty potwierdzające okres wykonywania przez co najmniej 15 lat prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w warunkach szczególnych. W wyniku podjęcia pracy z dniem 02.07.2001 r. A. I. utraciła status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku.

W dniu 05.12.2003 r. zainteresowana złożyła w PUP w B. wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego od dnia 27.12.2000 r. przedstawiając wydane w oparciu o wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 28.10.2003 r., w sprawie sygn. VI P [...] sprostowane świadectwo pracy oraz świadectwo wykonywania przez ponad 27 lat prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w warunkach szczególnych.

Decyzją z dnia [...].12.2003 r. nr [...] Starosta Powiatu B. orzekł o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu wskazał, iż brak było podstaw do przyznania A. I. wnioskowanego zasiłku, gdyż w dniu złożenia wniosku nie miała statusu osoby bezrobotnej, zaś w okresie od 27.12.2000 r. do 01.07.2001 r. nie złożyła wymaganego przepisami prawa wniosku o przyznanie przedmiotowego świadczenia. Świadczenie to, jak podkreślono – jest przyznawane na wniosek.

Od decyzji tej odwołała się A. I. wywodząc, iż w chwili rejestracji w PUP w B. w dniu 27.12.2000 r. nie mogła złożyć wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, gdyż nie dysponowała prawidłowym świadectwem pracy w szczególnych warunkach. Od 02.01.2001 r. w Sądzie Rejonowym w B. rozpatrywana była sprawa dotycząca sprostowania świadectwa pracy wystawionego przez syndyka masy upadłościowej Z. M. "M." w B. – który nie zaliczył pracy wykonywanej przez odwołującą się do pracy w szczególnych warunkach. Wyrok w przedmiotowej sprawie zapadł dnia 28.10.2003 r. i dopiero na jego podstawie wydano prawidłowe świadectwo pracy. Dlatego zasiłek przedemerytalny powinien jej przysługiwać od 27.12.2000 r. Nie może bowiem ponosić negatywnych konsekwencji prawnych za długi okres rozpatrywania sprawy przez sąd.

Wojewoda P. decyzją nr [...] z dnia [...].02.2004 r. utrzymał w mocy sporną decyzję. W uzasadnieniu wywiódł, iż zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20.12.2002 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty ( Dz. U. z 2003 r., nr 6, poz. 65) prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 14.12.1994 r.

o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 2001 r., nr 6, poz. 56) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31.12.2001 r. przysługuje bezrobotnym, którzy do dnia 12.01.2002 r. spełnili warunki ich nabycia. Przepis art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 20.12.2002r. stanowi, że bezrobotni nabywają prawo do zasiłku przedemerytalnego na swój wniosek od następnego dnia po dniu złożenia wniosku, nie wcześniej jednak niż od dnia wejścia w życie omawianej ustawy tj. od dnia 06.02.2002 r.

Wojewoda P. wywiódł, iż A. I. w dniu rejestracji 27.12.2000 r., jak również w okresie posiadania statusu bezrobotnego nie złożyła wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, gdyż nie posiadała dokumentów świadczących o wykonywaniu pracy uznanej za zatrudnienie w warunkach szczególnych. Wniosek taki był zaś niezbędnym wymogiem formalnym do uzyskania zasiłku przedemerytalnego.

Wówczas w dniu rejestracji 27.12.2000 r. w/w spełniała przesłanki prawne, warunkujące uzyskanie prawa do zasiłku przedemerytalnego, nie złożyła jednak wymaganego przepisami wniosku. Przesłanek tych natomiast nie spełniała w dniu złożenia wniosku

o przyznanie przedmiotowego świadczenia ( tj. 05.12.2003 r), nie była bowiem osobą bezrobotną. Zdaniem organu obecnie tylko ta druga data może być brana pod uwagę przy ustaleniu prawa strony do zasiłku przedemerytalnego. Prawo do zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących w dniu 31.12.2001 r. przysługuje osobom bezrobotnym, natomiast odwołująca się nie posiada statusu bezrobotnego. Stąd jej wniosek nie mógł być uwzględniony.

W skardze na powyższą decyzję wniesionej do WSA w Białymstoku

A. I. wywiodła, że wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 28.10.2003 r. potwierdza istnienie przesłanki do otrzymania zasiłku przedemerytalnego już od 27.12.2000 r. Zdaniem skarżącej organ rozpatrując sprawę nie zwrócił uwagi na fakt, iż w/w orzeczenie przywróciło jej uprawnienia do przedmiotowego świadczenia. Skoro prawo do zasiłku powstało już z dniem 27.12.2000 r., podjęcie przez nią pracy od dnia 02.07.2001 r. nie stanowi przeszkody w uzyskaniu zasiłku przedemerytalnego.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja nie narusza prawa, dlatego skarga nie mogła być uwzględniona. Po ustaniu stosunku pracy w Z. M. "M." skarżąca zarejestrowała się w dniu 27.12.2000r. w PUP w B., wnosząc o przyznanie jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych, który został jej przyznany decyzją z dnia [...].01.2001r. Skarżąca nie składała odwołania. Poza sporem pozostaje fakt, że wówczas, w dacie rejestracji 27.12.2000r. A. I. nie dysponowała dokumentami uzasadniającymi przyznanie zasiłku przedemerytalnego i nie wnioskowała wówczas o przyznaniu tego rodzaju zasiłku (karta rejestracyjna k-12 akt administracyjnych). Wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego został złożony dopiero w dniu 5.12.2003r., gdy A. I. uzyskała stosowne świadectwo pracy w warunkach szczególnych, co stanowiło przesłankę wymaganą do uzyskania prawa do tego rodzaju świadczenia..

Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy z 17 grudnia 2001 r., zmieniającej między innymi ustawę o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. Nr 154, poz. 1793) osoby, które przed dniem wejścia w życie tejże ustawy, tj. przed 1 stycznia 2002 r. zarejestrowały się

w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych warunkach, przy czym – jak stanowi w/w przepis w dalszej części – do osób posiadających prawo do zasiłku przedemerytalnego stosuje się odpowiednio między innymi przepis art. 37 "l" ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, regulujący kwestie związane

z momentem, od którego przyznaje się uprawnionemu bezrobotnemu świadczenie przedemerytalne. Z przepisu art. 37 "l" ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, (odpowiednio stosowanego przy przyznawano zasiłków przedemerytalnych) wynika zaś,

że prawo do tego zasiłku ustala się na wniosek osoby spełniającej warunki do nabycia zasiłku w dniu rejestracji oraz, że zasiłek przedemerytalny przysługuje od następnego dnia po dniu zarejestrowania się uprawnionej osoby albo od następnego dnia, po dniu złożenia wniosku

i dokumentów, niezbędnych do ustalenia uprawnienia.

W sytuacji zatem, gdy strona – tak, jak skarżąca – w momencie rejestracji w urzędzie pracy nie złożyła wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, mógł on być przyznany dopiero od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów, niezbędnych do ustalenia uprawnienia do tego zasiłku (5.12.2003r.), gdyby wówczas spełniała ustawowe wymogi.

Również w ustawie z 20 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz. U. z 2003r. Nr 6, poz. 65), mocą której przywrócono prawo do zasiłku przedemerytalnego dla tych bezrobotnych, którzy do 12 stycznia 2002r. spełnili warunki do ich nabycia, w art. 3 ust. 2 zaznaczono, iż bezrobotni, o których mowa w ust. 1 (tj. spełniający do 12 stycznia 2002 r. warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego), nabywają prawo do zasiłku na swój wniosek od następnego dnia po dniu złożenia wniosku, nie wcześniej jednak, niż od dnia wejścia w życie ustawy.

Składając wniosek "o wznowienie postępowania o przyznanie zasiłku przedemerytalnego" w dniu 5.12.2003 r. skarżąca nie była osobą bezrobotną, bowiem pozostawała w stosunku pracy. Dlatego zasiłek przedemerytalny jej nie przysługiwał

i prawidłowo wydano decyzję odmowną.

Również prawidłowo rozpatrzono wniosek z dnia 5.12.2003r., jako nowy, bowiem przy rejestracji 27.12.2000r. A. I. nie wnosiła o tę formę zasiłku i nie uzyskała

w tym przedmiocie stosownej (odmownej) decyzji. Stąd nie zachodziła możliwość wznowienia postępowania.

Jak wynika z uzasadnienia uchwały 7 sędziów NSA nr OPS 14/01 z dnia 11.03.2002 r., ONSA 2002/4/133 – jako wniosek o wznowienie postępowania powinien być traktowany każdy "nowy" wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, jeśli organy zatrudnienia "w pierwszym" postępowaniu wydały decyzję o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, zaś bezrobotny powołuje się na nowe dowody (dokumenty), potwierdzające okresy zatrudnienia. Jeżeli natomiast decyzja taka nie była wydana (bo np. nie było wniosku zainteresowanego, który nie mógł udokumentować w tym czasie pełnego stażu pracy, czy wykonywania pracy w szczególnych warunkach) i dlatego przy "pierwszej" rejestracji rozstrzygnięto jedynie o prawie do zasiłku dla bezrobotnych, to złożony później (wraz z brakującymi dokumentami) wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego – podlega rozpatrzeniu jako odrębna nowa sprawa administracyjna w trybie zwykłym.

Tak postąpiono w sprawie niniejszej.

Dodać można, że przyczyny, dla których strona nie składała przy wcześniejszej rejestracji wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, pozostają obojętne dla wyniku sprawy. Nawet nie dysponując w dniu 27.12.2000r. prawidłowym świadectwem pracy

w szczególnych warunkach, skarżąca mogła składać wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego i wniosek taki podlegałby załatwieniu w formie decyzji. Uzyskując później wymagany dokument – mogłaby żądać wznowienia tamtego postępowania. Natomiast w sytuacji braku w tym przedmiocie postępowania – nie może być mowy o jego wznowieniu.

Na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak na wstępie.