Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2096/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-11-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 38 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 133
law: Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2021 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...]; 2. zasądza od Prezesa Agencji Mienia Wojskowego na rzecz skarżącego M. T. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezes Agencji Mienia Wojskowego decyzją z [...] marca 2013 r. (nr [...]), zaskarżoną przez M. T. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z [...] stycznia 2021 r. (nr [...]) uchylającą decyzję tego organu z [...] lipca 2015 r. (nr [...]) o przyznaniu skarżącemu prawa do zakwaterowania w formie przydziału lokalu mieszkalnego i przyznaniu lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej.

Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] ostateczną decyzją z [...] lipca 2015 r. przyznał M. T. – żołnierzowi służby kontraktowej, pełniącemu tę służbę w JW. [...] w [...] , prawo do zakwaterowania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul [...] w [...] , o powierzchni użytkowej 50,54 m2 i powierzchni użytkowej podstawowej 32,04 m2.. Przy ustalaniu powierzchni użytkowej podstawowej uwzględnił małżonkę skarżącego K. T. oraz ich małoletnie dziecko F. T.

Pismem z 27 listopada 2019 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2020 r., poz. 2017), wezwał M. T. do uiszczenia zaległych opłat za użytkowanie lokalu w wysokości 8733,36 zł, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania. Skarżący nie uiścił zaległości w wymaganym terminie.

Pismem z 9 stycznia 2020 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] zawiadomił M. T. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie uchylenia decyzji o przydziale dotychczasowego lokalu mieszkalnego i przydzieleniu lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej, na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

W kwietniu 2020 r. skarżący uiścił całość zaległości, natomiast od czerwca 2020 r. ponownie zaprzestał wnoszenia regularnych opłat za lokal za używanie lokalu.

W związku z tym organ I instancji w dniu 24 listopada 2020 r. wezwał M. T. do uiszczenia zaległych opłat za użytkowanie lokalu w wysokości 3599,00 zł, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w trybie zastępczym w dniu 18 grudnia 2020 r. (pierwsze awizo w dniu 4 grudnia 2020 r., powtórne 14 grudnia 2020 r., zwrot do nadawcy 21 grudnia 2020 r.).

W tych okolicznościach faktycznych Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] decyzją z [...] stycznia 2021 r. wydaną na podstawie art. 38 ust. 1 w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2308) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256), uchylił własną decyzję z [...] lipca 2015 r. o przyznaniu skarżącemu dotychczas zajmowanego lokalu i przyznał lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w K., o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej (16,1 m2). W uzasadnieniu organ podał, że aktualne zadłużenie skarżącego z tytułu opłat za lokal wynosi ponad 4800 zł i dotyczy okresu dłuższego niż trzy miesiące. Organ podał, że osobami uprawnionymi do zamieszkiwania w lokalu są M. T. oraz jego syn F. (żona jest żołnierzem zawodowym i nie została ujęta do wspólnego zamieszkiwania). Decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 8 lutego 2021 r.

M. T. w piśmie z 12 lutego 2021 r. wniósł odwołanie od tej decyzji organu I instancji. Odwołujący się podał, że w 2020 r. uległa poprawie jego sytuacja finansowa i spłacił (uregulował) wcześniejsze zadłużenie oraz utworzył na rachunku zlecenie zapłaty " i jak się okazało, nie było ono zatwierdzone". Następnie, aż do 17 stycznia 2021 r. przebywał poza [...], w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem i nie otrzymywał pisma informującego o zadłużeniu. Skarżący podał, że podejrzewa, że korespondencję odebrała jego żona, nie informując go o tym oraz że po otrzymaniu pisma (w styczniu 2021 r.) uregulował zadłużenie.

M. T. dodał, że mieszkanie w którym obecnie zamieszkuje jest mu bardzo potrzebne "w wykonywaniu zadań służbowych i wychowawczych" oraz że zainwestował w jego wyposażenie ok. 50.000 zł.

Prezes Agencji Mienia Wojskowego po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z [...] marca 2021 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 17 ust. 3 i ust. 4 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego oraz art. 38 ust. 1 i ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z [...] stycznia 2021 r.

W uzasadnieniu przedstawił przebieg postępowania w sprawie i stwierdził, że M. T. nie uiszczał opłat za zajmowany lokal przez okres dłuższy niż trzy miesiące. W listopadzie 2019 r. zadłużenie wynosiło 8.733,36 zł, w listopadzie 2020 r. - 3.539 zł, natomiast w styczniu 2021 r. (w dniu orzekania przez organ I instancji) prawie 5.000 zł. Organ odwoławczy dodał, że skarżący mimo deklaracji zawartej w odwołaniu, nie uregulował w całości zaległości z tytułu opłat za lokal (z akt sprawy wynika, że w lutym 2021 r. skarżący spłacił cześć zadłużenia, ostatnia wpłata 3 marca 2021 r.). W tych okolicznościach faktycznych, zdaniem organu odwoławczego, nie było podstaw do uwzględnienia odwołania skarżącego i uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z [...] stycznia 2021 r.

M. T. w skardze na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z [...] marca 2021 r. zarzucił, że wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 43 k.p.a. i w konsekwencji z naruszeniem art. 38 ust.1 i ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że wezwanie z 24 listopada 2020 r. do uiszczenia zaległych opłat za użytkowanie lokalu (a także wszystkie inne pisma organu I instancji) nie zostały mu skutecznie doręczone. Organ odwoławczy nie wziął pod uwagę, że "przez wiele miesięcy" 2020 r. (aż do 17 stycznia 2021 r. ) nie przebywał w miejscu zamieszkania (mimo że wskazywał na tę okoliczność w odwołaniu) oraz że pisma w sprawie odebrała prawdopodobnie K. T., z którą pozostaje w konflikcie i która celowo nie przekazywała mu korespondencji. Potwierdzają to, zdaniem skarżącego, dowody w postaci wydruków wiadomości tekstowych, które dołączył do skargi. Odwołujący się dodał, że K. T. nie zamieszkiwała już z nim w lokalu nr 42, a więc nie była osobą uprawnioną do odbioru korespondencji.

To zaś, zdaniem skarżącego, oznacza że wezwanie z 24 listopada 2020 r. zostało doręczone z naruszeniem art. 43 k.p.a., który stanowi (zd. 1), że w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.

Skarżący podniósł, że po otrzymaniu (w dniu 8 lutego 2021 r.) decyzji organu I instancji, w dniach 12 lutego i 3 marca 2021 r. dokonał spłaty całego zadłużenia (odpowiednio 2.000 i 3.000 zł.). Uczynił to przed upływem 30 dni, od dnia w którym dowiedział się o wezwaniu do uregulowania zadłużenia. To zaś prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 38 ust. 1 i ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej .

Prezes Agencji Mienia Wojskowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Z przepisu art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że w ramach kontroli zaskarżonego aktu Sąd jest obowiązany do badania jego zgodności z prawem w pełnym zakresie, nie ograniczając się do zarzutów skargi. Uwzględnia więc z urzędu naruszenia prawa, których nie podniosła strona wnosząca skargę. Skarga może być zatem uwzględniona niezależnie od zasadności podniesionych w niej zarzutów. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie - zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo, choć w inny sposób, niż wskazany przez skarżącego w skardze do Sądu.

W kontrolowanej decyzji Prezes Agencji Mienia Wojskowego podzielił stanowisko organu I instancji (Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...]), że zachodzą, określone w art. 38 ust. 1 ustawy, przesłanki do uchylenia decyzji o przydziale dotychczasowego lokalu mieszkalnego i przydzieleniu lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej, ponieważ M. T. przez łączny okres dłuższy niż trzy miesiące nie uiszczał w całości opłat za użytkowanie lokalu. W listopadzie 2019 r. zadłużenie wynosiło 8.733,36 zł., w listopadzie 2020r. - 3.539 zł., natomiast w styczniu 2021 r. (w dniu orzekania przez organ I instancji) – prawie 5.000 zł.

Zgodnie z art. 38 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, w przypadku żołnierza zawodowego, który nie uiszcza w całości opłat, o których mowa w art. 36 ust. 1, przez łączny okres dłuższy niż trzy miesiące, dyrektor oddziału regionalnego wzywa żołnierza zawodowego do uiszczenia zaległych opłat, określając trzydziestodniowy termin realizacji, a w przypadku niezastosowania się do wezwania uchyla decyzję o przydziale dotychczasowego lokalu mieszkalnego i przydziela lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej (ust. 1). Na wniosek żołnierza zawodowego, po uregulowaniu zaległości wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, dyrektor oddziału regionalnego może odstąpić od przekwaterowania tego żołnierza (ust.2).

Z powołanego przepisu wynika, że podjęcie decyzji o zamianie lokalu mieszkalnego na mniejszy wymaga zaistnienia jednocześnie dwóch przesłanek: zalegania z opłatami za używanie lokalu za okres dłuższy niż trzy miesiące i nieuiszczenia w całości tego długu w terminie 30 dni od wezwania do zapłaty. Pierwsza z tych przesłanek odpada, jeżeli zaległe opłaty zostały uiszczone nawet po upływie tego terminu. Zdaniem Sądu głównym celem tej swoistej sankcji przewidzianej w art. 38 ustawy jest doprowadzenie do uiszczenia zaległych opłat. Prowadzi to do wniosku, że w razie uiszczenia długu, również po upływie terminu 30-dniowego, wydanie decyzji o zmianie lokalu na podstawie art. 38 ustawy staje się niedopuszczalne (sprawa staje się bezprzedmiotowa).

W rozpatrywanej sprawie skarżący zapłacił pełną kwotę zaległych opłat w dniu 30 kwietnia 2020 r., wskutek wezwania do zapłaty doręczonego mu 9 grudnia 2019 r. (z naruszeniem terminu 30-dniowego, o którym mowa w art. 38 ustawy). Od czerwca 2020 r. skarżący dopuścił się jednak nowych zaległości płatniczych z tytułu używania lokalu. Dlatego też w tym nowym stanie faktycznym organ znowu wezwał go do uregulowania zaległych opłat za okres od czerwca 2020 r., w kwocie 3.599 zł .

Z akt sprawy wynika, że wezwanie z 24 listopada 2020 r. do uiszczenia zaległości zostało doręczone skarżącemu (w trybie tzw. doręczenia zastępczego) w dniu 18 grudnia 2020 r. Przesyłka polecona z 24 listopada 2020 r. nie została doręczona w miejscu zamieszkania skarżącego w trybie art. 43 k.p.a., a więc dorosłemu domownikowi adresata, lecz była dwukrotnie awizowana na podstawie art. 44 § 2 i § 3 k.p.a.(pierwsze awizo w dniu 4 grudnia 2020 r., powtórne 14 grudnia 2020 r.) i zwrócona do nadawcy w dniu 21 grudnia 2020 r.

Skutkiem terminu przewidzianego w art. art. 38 ustawy jest, zdaniem Sądu, niedopuszczalność wydania przez organ decyzji o zamianie lokalu przed upływem trzydziestu dni od dnia doręczenia żołnierzowi wezwania do zapłaty. W rozpatrywanej sprawie termin ten upłynął z dniem [...] stycznia 2021 r. (art. 115 k.c.). Prowadzi to do wniosku, że decyzja organu I instancji z [...] stycznia 2021 r. była przedwczesna, została wydana w ostatnim dniu trzydziestodniowego terminu na uiszczenie przez skarżącego należności.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 wyroku. Orzeczenie o kosztach postępowania zostało wydane na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 powołanej ustawy.