Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 930/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 34  ust. 4
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Protokolant Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2012r. sprawy ze skargi Gminy L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpoznaniu zażalenia Burmistrza Miasta L., utrzymał w mocy – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 r. z późn. zm., powoływanej dalej jako k.p.a./ oraz art. 17 § 1, art. 18 i art. 23 § 1 i § 4 pkt 1 oraz art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz. U. Nr 229, poz. 1954 z 2005 r. z późn. zm., powoływanej dalej jak u.p.e.a./ – postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] Nr [...] w sprawie uznania za zasadne zarzutów wniesionych pismem z dnia 3 stycznia 2011 r. przez B S.A. z siedzibą w K. i umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku B S.A. z/s w K., ul. [...] na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] wystawionych przez Burmistrza Miasta L.

Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ nadzoru przedstawił stan faktyczny sprawy wskazując w tym zakresie, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. – działając jako organ egzekucyjny – prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie w/w tytułów wykonawczych, wystawionych przez Burmistrza Miasta L. Dokumenty te obejmowały zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku od nieruchomości za okres II-XII 2005 roku, a podstawę ich wystawienia stanowiła decyzja Burmistrza Miasta L. z dnia [...] Nr [...].

Organ egzekucyjny nadał w/w tytułom wykonawczym klauzule wykonalności w dniu 27 grudnia 2010 r.

Odpisy tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanej Spółce w dniu 28 grudnia 2010 r., dokonując jednocześnie zajęcia znajdujących się w kasie środków pieniężnych.

Zawiadomieniem z dnia 29 grudnia 2010 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności innego niż pracodawca, organ rentowy lub bank tj. w A S.A. w K.

Zawiadomienie to zobowiązana Spółka i dłużnik zajętej wierzytelności otrzymali w dniu 4 stycznia 2011 r.

Egzekucja została zakończona w dniu 18 stycznia 2011 r. do tytułów wykonawczych od Nr [...] do Nr [...], w dniu 20 stycznia 2011 r. od Nr [...] do Nr [...] oraz w dniu 21 stycznia 2011 r. od Nr [...] do Nr [...] całkowitym wyegzekwowaniem należności.

Pismem z dnia 24 stycznia 2011 r. organ egzekucyjny uchylił zajęcia dokonane w A S.A. w K.

Pismem z dnia 3 stycznia 2011 r. B S.A. z/s w K. złożyła zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone do zobowiązanej Spółki na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 27 grudnia 2010 r., wystawionych przez Burmistrza Miasta L. Jako podstawę wniesionego zarzutu B wskazała art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tj. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia. W uzasadnieniu zarzutów zobowiązana Spółka stwierdziła, iż zgodnie z obowiązującym w 2005r. art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystania przedmiotu opodatkowania lub części, podatek ulegał obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie. Z przytoczonej przez Spółkę regulacji prawnej wynikało, że błędne opodatkowanie kabli zasilających i sieci trakcyjnej w okresie od października do grudnia 2005 r. i jego uwzględnienie w wydanej przez Burmistrza Miasta L. decyzji z dnia [...] nie powinno skutkować obniżeniem każdej należnej raty podatku lecz jedynie stosownym obniżeniem rat przypadających na wskazany wyżej okres. W praktyce oznacza to, że zaległości z tytułu rat podatku od nieruchomości przypadające w okresie od października do grudnia 2005 r. powinny być niższe od rat przypadających na okres od lutego do września 2005 r. Okoliczności tych Burmistrz Miasta L. nie uwzględnił jednak w wystawionych tytułach wykonawczych, błędnie przyjmując, że każda rata zaległego podatku jest taka sama. W konsekwencji doszło do określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji stanowiącej podstawę do prowadzenia egzekucji administracyjnej, co czyniło zasadnym zgłoszenie zarzutu w oparciu o art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Przy piśmie z dnia 7 stycznia 2011 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. przesłał wierzycielowi – Burmistrzowi Miasta L. w/w zarzut celem zajęcia stanowiska w formie postanowienia, zgodnie z art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej.

Wierzyciel, postanowieniem z dnia [...] uznał zarzut za niezasadny.

Pismem z dnia 1 lutego 2011 r. organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela o informację, czy w/w postanowienie stało się ostateczne.

Z kolei pismem z dnia 7 lutego 2011 r. zobowiązana Spółka poinformowała organ o złożeniu zażalenia na postanowienie wierzyciela

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., postanowieniem z dnia [...] Nr [...] uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i uznało za uzasadniony zarzut zgłoszony przez B.

Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. uznał za zasadny zarzut wniesiony przez B S.A. z/s w K. i umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 27 grudnia 2010 r. o Nr od [...] do Nr [...] wystawionych przez Burmistrza Miasta L.

W/w postanowienie zostało zaskarżone przez wierzyciela, z argumentację, że organ egzekucyjny niesłusznie dokonał umorzenia postępowania egzekucyjnego w całości, gdyż zobowiązana Spółka w złożonych zarzutach nie kwestionowała zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, nie kwestionowała też należności głównej zawartej w tytułach wykonawczych wynikających z decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2005 r. Skoro zatem, jak twierdzi Spółka, jedynie tytuły wykonawcze dotyczące miesiąca listopada i grudnia 2005 r. zostały wadliwie wystawione, to zdaniem skarżącego należało umorzyć postępowanie egzekucyjne w części. Odnosząc się do nieprawidłowo ocenianego zarzutu z art. 33 pkt. 3 ustawy egzekucyjnej, Burmistrz Miasta L. stwierdzi, że nie odnosi się on do treści decyzji, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy, a dotyczy tylko sposobu opisania obowiązku podlegającego wykonaniu.

Odnosząc się do argumentacji podniesionej w zażaleniu, Dyrektor Izby Skarbowej w pierwszej kolejności wskazał na podstawę prawną wydanego przez organ egzekucyjny postanowienia, wskazując, na przewidziany w art. 33 u.p.e.a. zamknięty katalog przypadków, które mogą być przedmiotem zarzutów.

Z kolei treść art. 34 ustawy egzekucyjnej określa tryb postępowania organu egzekucyjnego przy rozpoznawaniu zarzutów. Paragraf 1 art. 34 stanowi, iż zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7,9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ egzekucyjny zgodnie z § 4 art. 34 ustawy, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.

W przedmiotowej sprawie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne przeciwko B S.A., która w ustawowym terminie złożyła zarzut określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia (art. 33 pkt 3 ustawy egzekucyjnej). Kwestionując wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego zobowiązana Spółką wskazała, iż wierzyciel nie uwzględnił faktu wynikającego z art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Jak wynika z w/w przepisu, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystania przedmiotu opodatkowania lub części, podatek ulegał obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.

Zgodnie z art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny przesłał zarzuty wierzycielowi w celu zajęcia stanowiska.

Wierzyciel, postanowieniem z dnia [...] uznał zarzut za niezasadny, natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., uchyliło to postanowienie w całości uznając zarzut zgłoszony przez B za zasadny, przy czym postanowienie to dotyczyło tytułów wykonawczych z dnia 27 grudnia 2010 r. o Nr od [...] do Nr [...] wystawionych przez Burmistrza Miasta L.

Postanowienie to stało się ostateczne z chwilą jego doręczenia i stanowiło podstawę wydania postanowienia organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów. Tak więc pod względem formalnym postępowanie w przedmiocie złożonych zarzutów zostało przeprowadzone zgodnie z trybem określonym w ustawie egzekucyjnej.

Podkreślono ponadto, że uznanie zarzutu za zasadny skutkuje umorzeniem postępowania egzekucyjnego, co wynika z treści § 4 art. 34 ustawy. Podniesiono, że przepis nakładający na organ egzekucyjny obowiązek wydania postanowienia w przedmiocie zarzutów tj. art. 34 § 4 ustawy egzekucyjnej wskazuje, iż w przypadku uznania zarzutów za uzasadnione organ ten wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, natomiast wydanie tego postanowienia musi poprzedzać stanowisko wierzyciela wyrażone w ostatecznym postanowieniu.

Wskazano dodatkowo, że zarzut wierzyciela dotyczący niedopuszczalności badania decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułów wykonawczych w postępowaniu egzekucyjnym, co uczyniło SKO w K. w swoim postanowieniu z dnia [...] jest nieuzasadniony. SKO jako organ odwoławczy zweryfikował orzeczenie wierzyciela – Burmistrza Miasta L. w przedmiocie zgłoszonego przez zobowiązaną Spółkę zarzutu z art. 33 pkt 3 ustawy egzekucyjnej, uznając go za zasadny. Kolegium stwierdziło, że wierzyciel wystawiając tytuły wykonawcze wobec zobowiązanej określił egzekwowane obowiązki niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji określającej to zobowiązanie podatkowe, albowiem ich wysokość była nieproporcjonalna do czasu trwania obowiązku podatkowego.

Końcowo zauważono, że organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela, co do uznania zarzutu za zasadny – ostatecznym postanowieniem wierzyciela, nie zaś jego opinią, co do skutków prawnych tego uznania tj. przekonania wierzyciela, że organ egzekucyjny winien umorzyć postępowanie egzekucyjne wyłącznie w części, co w ocenie organu nie znajduje podstaw prawnych, tym bardziej, że dotyczyło ono wszystkich tytułów łącznie.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wierzyciel – Burmistrz Miasta L. – zarzucił Dyrektorowi Izby Skarbowej naruszenie:

1. art. 33 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,

2. art. 34 § 2, § 3 i § 4 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,

3. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji,

4. art. 124 § 1 i 2 w zw. z art. 140 oraz art. 8 i 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wskazania będących podstawą rozstrzygnięcia argumentów.

Uzasadniając skargę przedstawiono przebieg postępowania podatkowego i egzekucyjnego w tym zakresie akcentując, że zaskarżone postanowienie narusza przepis art. 33 pkt 3, art. 34 § 1, 2 i 4 u.p.e.a. Postępowanie egzekucyjne nie może stanowić jeszcze jednej podstawy dokonywania kontroli decyzji podatkowych. Wskazując na etapy postępowania tj. wyjaśniające, wymiarowe i wykonawcze, zaakcentowano, że na każdym z tych etapów postępowania przysługują stronie określone środki zaskarżenia, w postaci czy to odwołania czy zażalenia. Zarzuty naruszenia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych czy Ordynacji podatkowej nie mogą być przedmiotem oceny w postępowaniu egzekucyjnym. W konsekwencji, przedstawione zarzuty nie mogły zostać uwzględnione w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż postępowanie to nie służy do merytorycznej weryfikacji decyzji administracyjnych. Argumentacja przytoczona w zarzutach mogła być skuteczna jedynie w postępowaniu odwoławczym, czy też w postępowaniu w sprawie o wstrzymanie wykonania decyzji. Strona skarżąca uznała, że organ egzekucyjny nie posiadał uprawnień do merytorycznego rozstrzygnięcia zarzutów, gdyż tytuły wykonawcze były prawidłowo wystawione, w oparciu o decyzję z dnia [...]. Nie wystąpiły zatem okoliczności podnoszone przez dłużnika, a treść przedstawionych przez niego zarzutów, winna być rozpoznana we właściwym trybie. Rozpoznanie ich w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, autor skargi uznał za niedopuszczalne.

Wskazano także, że egzekucja administracyjna zaległości podatkowej winna być prowadzona, co do określonej w tytule wykonawczym wysokości, która z kolei musi odpowiadać kwocie faktycznie niezapłaconego przez podatnika podatku, wynikającej bądź z zeznania (deklaracji) podatkowego lub z treści decyzji organu podatkowego I instancji (tak m.in. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2001 r.; sygn. I SA/Po 2275/99). W niniejszej sprawie wysokość należnego podatku za rok 2005 określonego w decyzji Nr FK.31101/115/2010 r. z dnia 29 listopada 2010 r. została ustalona w sposób prawidłowy oraz korespondowała z kwotą egzekwowanej należności w postępowaniu egzekucyjnym, ponieważ kwota [...]zł. została pomniejszona o kwoty wynikające z wniesionych w toku postępowania zarzutów podatnika. Zarzut egzekucyjny nie odnosi się do treści decyzji, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy, a dotyczy tylko sposobu opisania obowiązku podlegającego wykonaniu. Nie ma tutaj znaczenia obliczenie poszczególnych rat podatku za 2005 r., gdyż przedmiotowe raty nie są odrębnym zobowiązaniem podatkowym. Dotyczą jedynie wymagalności i terminu zapłaty podatku proporcjonalnie do czasu trwania obowiązku podatkowego. W tytułach wykonawczych wskazano kwotę zobowiązania podatkowego za 2005 r., nie zaś odrębnego zobowiązania podatkowego za każdy miesiąc tego roku. Dłużnik, co nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, może uiścić podatek za cały okres z góry, łącznie za kilka miesięcy lub za każdy miesiąc odrębnie. Wystawienie 12 tytułów wykonawczych w odniesieniu do poszczególnych miesięcy, ma znaczenie jedynie w zakresie obliczenia odsetek, nie wpływa natomiast na dopuszczalność egzekucji. W przepisach nie zostało określone, iż kwota zamieszczona w tytule wykonawczym musi być identyczna z kwotą raty znajdującej się w decyzji podatkowej. Skarżący mógł zatem dochodzić zobowiązania podatkowego jednym tytułem wykonawca. Co więcej, jednym tytułem może dochodzić kilku należności od tego samego zobowiązanego. Tak więc, decyzją z dnia [...] Nr [...] poprawnie określono zobowiązanie dłużnika za 2005 r. i w takim zakresie skarżący wnosił o przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego. Stanowisko organu odwoławczego wyrażone w postanowieniu z dnia [...] zostało wydane na podstawie błędnych ustaleń faktycznych i prawnych, a jako takie, winno zostać przez organ, którego działanie jest przedmiotem skargi, pominięte.

Jak zaakcentował Burmistrz Miasta L., do zmian dokonanych przez ustawodawcę w 2001 r., podstawą zarzutu w sprawie postępowania egzekucyjnego w administracji było określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego lub bezpośrednio z przepisu prawa, a w przypadkach określonych w art. 26 § 3 - z orzeczenia sądowego. Skoro racjonalny ustawodawca zrezygnował z cytowanego wyżej sformułowania, poprzestając jedynie na wskazaniu egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, to rozszerzająca wykładnia jest niezgodna z literalną wykładnią analizowanego przepisu i nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia. Obciążenie skarżącego kosztami umorzonego postępowania egzekucyjnego było niedopuszczalne.

W ocenie autora skargi, podstawa prawna zarówno jednego, jak i drugiego postanowienia, została wskazana w sposób nieprawidłowy. Skoro tak, to przedmiotowe rozstrzygnięcia dotknięte są wadą nieważności. W niniejszej sprawie bezkrytycznie oparto się na stanowisku organu odwoławczego, przyjmując niesłusznie, że jest ostateczne i bezwzględnie wiąże organy egzekucyjne I i II instancji.

Skarżący podniósł ponadto, iż organ którego działania są przedmiotem skargi, niesłusznie przyjął za zasadne umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości. Dłużnik w złożonych zarzutach nie kwestionował samej zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, nie kwestionował też należności głównej zawartej w tytułach wykonawczych, wynikającej z decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2005 r. Skoro jedynie tytuły wykonawcze za miesiąc listopad i grudzień zostały, jak twierdzi dłużnik, wystawione wadliwie, to w ocenie skarżącego należało umorzyć postępowanie jedynie w części. Możliwość przyjęcia przedmiotowego rozwiązania, potwierdza jednolita linia orzecznicza sądów administracyjnych – wyroki WSA w Lublinie z dnia 24 czerwca 2008 r.; sygn. II SA/Lu 164/08 oraz z dnia 23 października 2008 r.; sygn. II SA/Lu 509/08, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 kwietnia 2008 r.; sygn. II SA/Gd 750/07). Również WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 19 listopada 2009 r. (sygn. I SA/Gl 418/09) uznał za zasadne "prowadzenie egzekucji w stosunku do tej części zobowiązania ujętego w tytule wykonawczym, odnośnie którego nie wniesiono zarzutu". Jak wskazała strona skarżąca, zarzuty dłużnika dotyczyły dwóch ostatnich tytułów wykonawczych zawyżonych o [...]zł. Końcowo, autor skargi zarzucił organowi nadzoru lakoniczność uzasadnienia zaskarżonego postanowienie oraz nie odniesienia się do zarzutów zażalenia.

Strona skarżąca wniosło o:

1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,

2) zasądzenie na rzecz skarżącej Gminy kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętego skargą postanowienia.

Na rozprawie, w dniu 7 lutego 2012 r. pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę i wniósł o jej oddalenie. Stanowisko to poparł pełnomocnik uczestnika postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Ponadto Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwaną dalej p.p.s.a.).

W ocenie Sądu skarga jest nieuzasadniona.

Spór w niniejszej sprawie koncentruje się wokół zasadności umorzenia prowadzonego wobec B postępowania egzekucyjnego. W ocenie strony skarżącej/wierzyciela organ nie był uprawniony do umorzenia tego postępowania, gdyż winien ocenić w ramach własnych kompetencji stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wyrażone w postanowieniu z dnia [...] Nr [...] dotyczącym stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów.

Istotną okolicznością w badanej sprawie jest fakt, że B zgłosiła zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Burmistrza Miasta L. z dnia 27 grudnia 2010 r. o Nr od [...] do Nr [...] obejmujących zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku od nieruchomości za okres od miesiąca lutego do grudnia 2005 r. Podstawą wystawienia w/w tytułów stanowiła decyzja Burmistrza Miasta L. z dnia [...] Nr [...].

Podstawą z kolei zgłoszonego przez B S.A. zarzutu był art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tj. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 , a więc m.in. z decyzji określającej zobowiązanie podatkowe.

W ocenie strony skarżącej, zobowiązana A zakwestionowała tylko część egzekwowanego na podstawie w/w tytułów wykonawczych obowiązku tj. za miesiąc listopad i grudzień, w związku z tym organ nie był uprawniony do umorzenia postępowania.

Przy tak zarysowanym sporze, przede wszystkim należy odwołać się do treści zgłoszonego zarzutu. Z akt egzekucyjnych przedłożonych Sądowi, wynika, że B S.A., pismem z dnia 3 stycznia 2011 r. zgłosiła zarzuty, wskazując, że dotyczą one postępowania wszczętego w oparciu o tytuły wykonawcze o Nr od [...] do Nr [...]. W uzasadnieniu zarzutów zobowiązana Spółka stwierdziła, iż "zgodnie z obowiązującym w 2005r. art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystania przedmiotu opodatkowania lub części, podatek ulegał obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie. Z przytoczonej regulacji prawnej wynikała więc, że błędne opodatkowanie kabli zasilających i sieci trakcyjnej w okresie od października do grudnia 2005 r. i jego uwzględnienie w wydanej przez Burmistrza Miasta L. decyzji z dnia [...] nie powinno skutkować obniżeniem każdej raty podatku należnej lecz jedynie stosownym obniżeniem rat przypadających na wskazany wyżej okres. W praktyce oznacza to, że zaległości z tytułu rat podatku od nieruchomości przypadające w okresie od października do grudnia 2005 r. powinny być niższe od rat przypadających na okres od lutego do września 2005 r. Okoliczności tych Burmistrz Miasta L. nie uwzględnił jednak w wystawionych tytułach wykonawczych, błędnie przyjmując, że każda rata zaległego podatku jest taka sama. W konsekwencji doszło do określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji stanowiącej podstawę do prowadzenia egzekucji administracyjnej, co czyniło zasadnym zgłoszenie zarzutu w oparciu o art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji".

Z zacytowanego fragmentu zgłoszonego przez B zarzutu wynika bezspornie, że:

– po pierwsze, Spółka zgłosiła zarzuty do wszystkich wystawionych w dniu 27 grudnia 2010 r. tytułów wykonawczych,

– po drugie, że kwestionowała wysokość każdego określonego w tych tytułach obowiązku.

Tak zarysowany stan faktyczny wymaga odwołania się do treści art. 33 u.p.e.a., zgodnie z którym, zobowiązany może wnieść zarzuty z tytułu:

1.wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2.odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3.określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4.błąd co do osoby zobowiązanego;

5.niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6.niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7.brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8.zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9.prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10.niespełnienie wymogów określonych w art. 27.

Jak zasadnie podniósł organ nadzoru, przepis ten ustanawia zamknięty katalog przypadków, które mogą być przedmiotem zarzutów.

Treść art. 34 ustawy egzekucyjnej reguluje tryb postępowania organu egzekucyjnego przy rozpoznawaniu zarzutów. Zgodnie z tym przepisem, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7,9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. W zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ egzekucyjny po otrzymaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego (art. 34 § 4 u.p.e.a.).

Jak wskazano wcześniej, wypowiedź wierzyciela, w przypadku gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33 pkt 1-5, jest wiążąca dla organu egzekucyjnego. W aktualnym stanie prawnym związanie stanowiskiem wierzyciela oznacza, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do weryfikowania w ten sposób stanowiska wierzyciela. Użyte w tym przepisie sformułowanie "jest wiążąca" dla organu egzekucyjnego w sposób nie budzący wątpliwości ogranicza kompetencje organu egzekucyjnego oraz nakłada na niego obowiązek uwzględnienia stanowiska wyrażonego przez wierzyciela. Organ ten nie może podważyć wypowiedzi wierzyciela, gdyż wówczas musiałby przeprowadzić pełną kontrolę istniejących decyzji, na podstawie których wystawiono tytuły wykonawcze, do czego żadnym przepisem organ egzekucyjny nie jest uprawniony. Jak stwierdził NSA w wyroku z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 1762/06 (LEX nr 486044) "Organ egzekucyjny jest całkowicie związany stanowiskiem wierzyciela. Wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ egzekucyjny nie może wnikać w merytoryczną zasadność stwierdzenia obowiązku, będącego przedmiotem egzekucji, skoro w tym zakresie sprawa może być przedmiotem analizy w odrębnym postępowaniu ( wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2005 r., III SA/Wa 2734/05, LEX nr 189835; wyrok NSA w Warszawie z dnia 30 listopada 2000 r., III SA 2571/99, ONSA 2002, nr 1, poz. 27, LEX nr 51464)".

Wypada ponadto zaakcentować, że w orzecznictwie za ugruntowany należy uznać pogląd, że organ odwoławczy, rozpoznając zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów, również jest związany stanowiskiem wierzyciela. Jak stwierdza się bowiem, uprawnienie organu sprawującego nadzór nad egzekucją administracyjną (art. 23 § 2 u.p.e.a.) nie stwarza podstawy do kontroli przez egzekucyjny organ odwoławczy (organ nadzorujący) stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (art. 34 § 1 u.p.e.a.) - wyroki NSA z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt II FSK 333/08 (LEX nr 512828) i z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FSK 1480/05 (LEX nr 289067). W orzecznictwie wskazuje się wprost, że organ egzekucyjny nie jest i nie może być organem odwoławczym w stosunku do wierzyciela postanowienie NSA z dnia 24 maja 2004 r., FW 4/04 ( LEX nr 160593).

W badanej sprawie stanowisko wierzyciela uznające zasadność zgłoszonych zarzutów zostało wyrażone w postanowieniu SKO w K. z dnia [...] Nr [...]. Postanowieniem tym zostało uchylone postanowienie Burmistrza Miasta L. z dnia [...] nie uznające zarzutów B na prowadzone postępowanie egzekucyjne.

W tej sytuacji twierdzenie strony skarżącej, że organ nadzoru nie był zobowiązany do uwzględnienia stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w zakresie zgłoszonych zarzutów nie zasługuje na uwzględnienie. Nie jest przy tym istotna kwota – co zdaje się eksponować wierzyciel – określenia obowiązku niezgodnie z orzeczeniem. W tej materii Kolegium jednoznacznie wskazało, że wysokość rat powinna być proporcjonalna do czasu trwania obowiązku podatkowego. Zaakcentowało ponadto, że "z mocy art. 6 ust. 4 u.p.o.l. obowiązek podatkowy wygasa z upływem miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające ten obowiązek, jeżeli więc obowiązek ten w stosunku do przedmiotu opodatkowania objęty decyzją określającą zobowiązanie podatkowe wygasło we wrześniu 2005 r., wynikające z niego zobowiązanie należało określić proporcjonalnie do okresu jego istnienia, a więc od stycznia do września roku podatkowego".

W tej sytuacji nie jest możliwe uznanie przez Sąd zasadności zarzutów dotyczących naruszenia art. 33 pkt 3 i art. 34 § 2 i § 3 u.p.e.a.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 34 § 4 u.p.e.a. należy podnieść, że jak wynika z jego treści, organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Zdaniem Sądu, redakcja w/w przepisu nie budzi wątpliwości, nakazując organowi egzekucyjnemu umorzenie postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy wierzyciel uzna zarzuty za uzasadnione. Stanowisko wierzyciela ( określone w tym przepisie ) dotyczy także stanowiska organu odwoławczego, skoro przepis ten posługuje się sformułowaniem "ostatecznego postanowienia". Jak wyżej wskazano, SKO w K. uznało zasadność zarzutów B w postanowieniu z dnia [...] uchylając w całości postanowienie Burmistrza Miasta L. Postanowieniu SKO w K. przysługiwał zatem przymiot ostateczności, a to oznacza, że organ egzekucyjny będąc związany tym stanowiskiem oraz normą zawartą w art. 34 § 4 u.p.e.a. mógł tylko postępowanie egzekucyjne umorzyć. Zarzut zatem naruszenia w/w przepisu nie zasługiwał na uwzględnienie.

W ocenianej sprawie – wbrew temu co twierdzi strona skarżąca – nie została spełniona przesłanka częściowego umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Konstatacja ta uprawniona jest z dwóch powodów:

– po pierwsze dlatego, że zarzuty zobowiązanej dotyczyły wszystkich tytułów wykonawczych i wykazanego w nich obowiązku,

– po drugie, że wierzyciel w ostatecznym postanowieniu uznał zasadność zarzutów zobowiązanej.

Skoro zatem, zarzuty zgłoszone przez zobowiązaną Spółkę dotyczyły wysokości obowiązku określonego w spornych tytułach wykonawczych (wysokości egzekwowanego za każdy miesiąc obowiązku) to uznanie ich zasadności przez SKO w K. obligowało organ egzekucyjny do umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego, o czym przesądza treść art. 34 § 4 u.p.e.a.

Końcowo należy podnieść, że – w świetle dotychczasowych rozważań – za niezasadny należy uznać zarzut dotyczący naruszenia art. 138 § 1 kpa, gdyż utrzymanie przez organ nadzoru postanowienia organu egzekucyjnego o uznaniu zarzutów za zasadne i umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie naruszało prawa.

Organ nadzoru w uzasadnieniu postanowienia przedstawił zarówno stan faktyczny stanowiący podstawę rozstrzygnięcia, jak i omówił przepisy, które miały zastosowanie w sprawie, a skoro tak, to nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 124 § 1 i § 2 kpa.

Reasumując zatem powyższe wywody, uznać należało, że zaskarżone postanowienie podjęte zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wyrażone w postanowieniu stanowisko organu odwoławczego zostało właściwie uzasadnione, z odwołaniem się do stanu faktycznego wynikającego ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) orzekł jak w sentencji wyroku.