Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1700/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 4f, art. 12 ust. 4c, art. 12 ust. 5, art. 18 ust. 1a, art. 18 ust. 4f
journal: Dz.U. 2018 poz 1474
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie WSA Bożena Marciniak (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant referent – stażysta Beata Karczewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2020 r. sprawy ze skargi Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2018 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Rozwoju na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad kwotę 2000 (dwa tysiące) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] czerwca 2019 r., nr [...], Minister Inwestycji i Rozwoju, po rozpoznaniu odwołania [...] Dyrektora [...][....] i [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2018 r., nr [...], o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość przeznaczoną pod inwestycję drogową.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju złożył [...] Dyrektor [...][...] i [...].

Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym;

Decyzją Wojewody [...] nr [...] z [...] marca 2018 r. nieruchomość położona w powiecie [...], gminie [...], w obrębie [...], oznaczona jako działki nr [...] o pow. [...] ha oraz nr [...] o pow. [...] ha, została przeznaczona pod realizację inwestycji drogowej pn. "Budowa drogi [...] [...] na odcinku węzeł "[...]" (bez [...]) – [...] (początek obwodnicy), Część [...]- km [...]+[...]-[...]+[...]".

Decyzją Wojewody [...] nr [...] z [...] sierpnia 2018 r. umorzono postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. [...] ha.

Decyzją z [...] września 2018 r. Wojewoda [...] orzekł w pkt 1 o ustaleniu odszkodowania w kwocie [...] zł na rzecz [...][...] za prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, która została wydzielona z działki nr [...], objętej decyzją z [...] marca 2018 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, w pkt [...] o powiększeniu ustalonego odszkodowania o 5% wartości ww. nieruchomości, tj. o kwotę [...] zł, zaś w pkt [...] o zobowiązaniu [...] Dyrektora [...] [...] i [...] do wypłaty odszkodowania ustalonego w pkt [...] i[...] na rzecz [...] [....] w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca odszkodowanie stanie się ostateczna.

Odwołanie od powyższej decyzji Wojewody złożył [...] Dyrektor [...][...] i [...] zarzucając nieprawidłowe oszacowanie przez biegłego wartości służebności gruntowej obciążającej przedmiotową nieruchomość.

Decyzją z [...] czerwca 2019 r. Minister Inwestycji i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2018 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za przejęcie prawa własności przedmiotowej nieruchomości stanowi operat szacunkowy z [...] czerwca 2018 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego [...][...].

W operacie biegły ustalił, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przedmiotowa nieruchomość leży na terenach oznaczonych symbolem [...] - tereny lasów oraz upraw rolnych, w strefie [...] Obszaru [...][...] obejmującej rezerwat rzeki [...], istniejące obszary leśne wraz z uzupełnieniami, siedlisko [...][...] oraz tereny śródleśne z prawem ekstensywnego inwestowania.

Organ wskazał, że zgodnie z ustaleniami rzeczoznawcy, ustanowione na przedmiotowej nieruchomości ograniczone prawa rzeczowe nie podlegają wycenie.

Dla określenia wartości rynkowej nieruchomości rzeczoznawca przyjął podejście porównawcze metodą korygowania ceny średniej. Dla oszacowania wartości prawa własności gruntu zbadano lokalny rynek niezbudowanych nieruchomości rolno - leśnych w okresie od [...]. do dnia wyceny. Ze względu na ograniczony obrót tego typu nieruchomościami odnaleziono zaledwie [...] transakcji, których ceny kształtowały się na poziomie od [...] zł/m2 do [...] zł/m2. Średnia cena zbioru wyniosła [...] zł/m2.

W celu stwierdzenia czy przeznaczenie nieruchomości zgodne z celem wywłaszczenia powoduje zwiększenie jej wartości w operacie dokonano analizy cen transakcyjnych nieruchomości drogowych, którą objęto obszar powiatu [...] w okresie od [...] do dnia wyceny. Na tak zdefiniowanym rynku wyłoniono wiarygodnych [...] transakcji, a średnia cena zbioru wyniosła [...] zł/m2.

Analiza potwierdziła, że przeznaczenie zgodne z celem wywłaszczenia powoduje zwiększenie wartości nieruchomości. Zatem, wartość przedmiotu wyceny dla celu odszkodowania należy oszacować zgodnie z tzw. zasadą korzyści według alternatywnego sposobu użytkowania, czyli według przeznaczenia drogowego.

Rzeczoznawca wskazał również, że do cech rynkowych należą takie atrybuty jak: lokalizacja ogólna (30%), sąsiedztwo (20 %), położenie w terenie (30%) oraz jakość drogi dojazdowej (20%). Następnie dokonał charakterystyki obiektów porównawczych o skrajnych cenach jednostkowych w aspekcie cech rynkowych.

Ponadto, biegły wycenił znajdujące się na przedmiotowej nieruchomości naniesienia roślinne - brzozy. Wskazał, że wartość drzewostanu zwartego, w którym nie zostały wytworzone sortymenty użytkowe, odpowiada kosztom poniesionym na jego złożenie i pielęgnację.

Na podstawie powyższych ustaleń rzeczoznawca oszacował wartość odtworzeniową gruntu na kwotę [...] zł, a wartość odtworzeniową części składowych gruntu tj. składników roślinnych na [...] zł. Łączna wartość nieruchomości wyniosła zatem [...] zł.

W ocenie organu odwoławczego, przedmiotowy operat szacunkowy nie zawiera nieprawidłowości, które uniemożliwiałyby dalsze jego wykorzystywanie dla celu ustalenia odszkodowania. Biegły uwzględnił cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości oraz stan jej zagospodarowania, a także stan prawny nieruchomości. Wyczerpująco wyjaśnił również przyjęty przez siebie wybór metody szacowania nieruchomości oraz szczegółowo scharakteryzował przyjęty rynek transakcyjny. Ponadto, rzeczoznawca prawidłowo dobrał nieruchomości porównawcze do wycenianych działek, a także wycenił części składowe nieruchomości.

Organ odwoławczy nie podzielił natomiast zarzutu nieprawidłowego oszacowania wartości służebności gruntowej obciążającej przedmiotową nieruchomość. W ocenie Ministra, biegły szczegółowo wyjaśnił, że sposób określania wpływu ograniczonych praw rzeczowych na wartość nieruchomości reguluje § 38 rozporządzenia z 21 sierpnia 2004 r. Rzeczoznawca wyjaśnił również, że określenie wpływu ograniczonego prawa rzeczowego ustanowionego na przedmiotowej nieruchomości, przy zastosowaniu danych z rynku, nie jest możliwe. Nie odnaleziono bowiem dostatecznej liczby transakcji rynkowych obiektami różniącymi się tylko ustanowieniem na nich tożsamego prawa I bez takiego obciążenia. Zatem, ustalenie wzajemnych relacji w warunkach rynkowych jest niemożliwe. W przypadku braku możliwości określenia wartości w sposób, o którym mowa wyżej, wartość ograniczonego prawa rzeczowego określa się przez obliczenie kosztów uzyskania tego prawa. Ponieważ jednak ograniczone prawo rzeczowe ustanowione zostało nieodpłatnie, to koszty uzyskania tego prawa wynoszą zero, więc jego wartość również wynosi zero. Minister wskazał, że powyższe wyjaśnienie rzeczoznawcy, że ograniczone prawo rzeczowe nie wpływa na szacowaną wartość przedmiotu wyceny, nie budzi wątpliwości organu odwoławczego.

Minister wskazał również, że do zakwestionowania wartości dowodowej operatu przez organ może dojść zasadniczo wyłącznie gdy zostanie wykazane, że operat zawiera ewidentne błędy, które w sposób nie budzący wątpliwości dyskwalifikują jego walory dowodowe. Pełna, szczegółowa i merytoryczna ocena operatów szacunkowych, zarówno przez organy administracji publicznej jak i przez sądy administracyjne, nie jest możliwa w takim zakresie, w jakim miałaby dotyczyć wiadomości specjalnych (m.in. wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 1894/12, wyrok NSA z 19 października 2016 r., sygn. akt I OSK 130/16). Organ dodał, że kwestionując prawidłowość operatu strona ma prawo złożyć wniosek o ocenę prawidłowości tego operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych w trybie art. 157 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami lub przedstawić alternatywną opinię o wartości nieruchomości. Z powyższego uprawnienia strona w niniejszej sprawie nie skorzystała.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju złożył [...] Dyrektor [...][...] i [...] zarzucając jej naruszenie:

1) art. 7, art. 77 § 1 kpa w związku z art. 18 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, polegające na wydaniu decyzji administracyjnej z zaniechaniem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nierozpatrzenie zgromadzonego materiału dowodowego, jak również wydanie decyzji w oparciu o dowody niemające oparcia w rzeczywistym stanie rzeczy oraz zawierające ewidentne niespójności, które dyskwalifikują ich walory dowodowe;

2) art. 11 i art. 107 kpa, polegające na lakonicznym i pobieżnym wskazaniu motywów rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji;

3) § 38 ust. 1-3 rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzenia operatu szacunkowego, polegające na nieuwzględnieniu obniżenia wartości przedmiotowej nieruchomości wynikającego z obciążenia jej służebnością gruntową.

Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w operacie z [...] czerwca 2018 r. nieprawidłowo oszacowano wartość służebności gruntowej. Skarżący wskazał, że nie kwestionuje, że jedynym sposobem ustalenia wartości tej służebności było obliczenie kosztów uzyskania tego prawa zgodnie z § 38 ust. 3 rozporządzenia z 21 września 2004 r. z uwagi na brak możliwości określenia w tym przypadku wartości służebności w oparciu o dane z rynku nieruchomości. Jednakże, w ocenie skarżącego, podejmując próbę określenia wartości służebności biegły ocenił wyłącznie warunki ustanowienia jednej konkretnej służebności zupełnie pomijając obiektywne realia rynkowe. Uzyskanie prawa dziś obiektywnie na rynku nie równa się absolutnie ustanowieniu tego konkretnego prawa kiedyś dawno w konkretnym stanie faktycznym, między danymi stronami, które mogły mieć szczególny interes w ustanowieniu prawa nieodpłatnie. Sformułowanie "koszty uzyskania prawa" nie oznacza, że odliczeniu od wartości nieruchomości podlegają jedynie koszty ustanowienia tego prawa. Koszt uzyskania prawa należy rozumieć w taki sposób, że rzeczoznawca powinien obliczyć koszty uzyskania tego prawa rynkowo, na moment wyceny nieruchomości, a zatem w taki sposób, jakby było ono uzyskane dziś, a nie jak zostało ustanowione kiedyś, nierzadko w odległej przeszłości.

Zdaniem skarżącego, przyjęcie koncepcji rzeczoznawcy prowadzi do sprzecznych wniosków, że na rynku nabywca nieruchomości obciążonej służebnością ustanowioną nieodpłatnie będzie w stanie zapłacić za tę nieruchomość tyle samo, co za nieruchomość wolną od obciążeń - tylko dlatego, że służebność była nieodpłatna. Jednocześnie właściciel nieruchomości wciąż zmuszony będzie znosić skutki tego obciążenia. W rzeczywistych obiektywnych realiach rynkowych dla nabywcy nieruchomości priorytetowe znaczenie ma to, ile aktualnie musiałby zapłacić, żeby uwolnić nabywaną nieruchomość spod obciążającej ją służebności lub ewentualnie to, ile mniej może zapłacić za nieruchomość w przypadku dalszej konieczności znoszenia służebności. Pomimo podniesienia opisanego zarzutu w piśmie do organu pierwszej instancji z [...] września 2018 r. oraz w odwołaniu, zdaniem skarżącego, Minister się do tego zarzutu nie ustosunkował, poprzestając na bezrefleksyjnym przytoczeniu twierdzeń zawartych w kwestionowanym operacie.

W odpowiedzi na skargę Minister Inwestycji i Rozwoju wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z [...] lutego 2020 r. skarżący wniósł o przeprowadzenie przez sąd dowodu uzupełniającego z opinii [...] z [...] lutego 2020 r. na okoliczność, że brak określenia w kwestionowanym operacie wartości ograniczonego prawa rzeczowego ma wpływ na wynik wyceny. Skarżący wskazał również na istotną wadę postępowania o ustalenie odszkodowania w postaci pominięcia w tym postępowaniu, z uwagi na nieprawidłowe oszacowanie wartości służebności, osób którym przysługiwało ograniczone prawo rzeczowe obciążające wycenianą nieruchomość, tj. każdoczesnych właścicieli działek o nr ewid. [...], [...] i [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlega decyzja Ministra Inwestycji i Rozwoju, którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Wojewody [....] o ustaleniu odszkodowania za prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, która została wydzielona z działki nr [...], przejętej z mocy prawa na własność Skarbu Państwa na realizację inwestycji drogowej.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1474, zwana dalej "ustawą"), ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121, dalej jako "u.g.n.") oraz rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r., Nr 207, poz. 2109, ze zm., dalej jako "rozporządzenie").

Z powołanych przepisów wynika, między innymi, że jeżeli na przejmowanych pod inwestycję drogową nieruchomościach lub na prawie użytkowania wieczystego tych nieruchomości są ustanowione ograniczone prawa rzeczowe, wysokość odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu zmniejsza się o kwotę równą wartości tych praw (art. 18 ust. 1a ustawy). Ponadto, suma wysokości odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi i wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia ograniczonych praw rzeczowych ustanowionych na nieruchomości nie może przekroczyć wartości nieruchomości (art. 18 ust. 1b tej ustawy). Przepisy ustawy przewidują również, że jeżeli na nieruchomości lub prawie użytkowania wieczystego tej nieruchomości zostały ustanowione ograniczone prawa rzeczowe, z dniem w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna, prawa te wygasają (art. 12 ust. 4c, 4f i ust. 5 ustawy). Ponadto, odszkodowanie za przejmowane nieruchomości przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe (art. 18 ust. 4f ustawy). Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania za przejmowane nieruchomości stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18 (art. 18 ust. 5 ustawy).

Szczegółowe regulacje dotyczące określania wartości nieruchomości przejmowanych pod inwestycje drogowe zawiera rozporządzenie z 21 września 2004 r. W myśl § 38 rozporządzenia, przy określaniu wartości nieruchomości uwzględnia się obciążenia nieruchomości ograniczonymi prawami rzeczowymi, jeżeli wpływają one na zmianę tej wartości (ust. 1). Przy określaniu wartości nieruchomości obciążonej ograniczonym prawem rzeczowym jej wartość pomniejsza się o kwotę odpowiadającą wartości tego prawa, równej zmianie wartości nieruchomości, spowodowanej następstwami ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego (ust.2). W przypadku braku możliwości określenia wartości w sposób, o którym mowa w ust. 2, wartość ograniczonego prawa rzeczowego określa się przez obliczenie kosztów uzyskania tego prawa (ust. 3).

W niniejszej sprawie odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość zostało ustalone na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego [...][...] w dniu [....] czerwca 2018 r..

Z treści tego operatu (str. [...]) wynika, że określając wartość nieruchomości na dzień [...] czerwca 2018 r. biegły przyjął wartość zerową obciążającego wycenianą nieruchomość ograniczonego prawa rzeczowego w postaci służebności gruntowej z uwagi na ustanowienie tego prawa nieodpłatnie aktem notarialnym z [...] listopada 2013 r. Biegły wyjaśnił, że określenie wpływu ograniczonego prawa rzeczowego na wartość nieruchomości jest niemożliwe, bowiem nie odnaleziono dostatecznej liczby transakcji rynkowych obiektami różniącymi się tylko ustanowieniem na nich tożsamego prawa i bez tego obciążenia. W takim przypadku wartość ograniczonego prawa rzeczowego określa się przez obliczenie kosztów jego uzyskania. Ponieważ jednak w niniejszej sprawie ograniczone prawo rzeczowe zostało ustalone nieodpłatnie, to koszty uzyskania tych praw wynoszą zero, więc ich wartość również wynosi zero. W konsekwencji biegły uznał, że ograniczone prawo rzeczowe nie wpływa na szacowaną wartość przedmiotu wyceny.

Po analizie akt sprawy Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że opisane działanie biegłego nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Brak określenia wartości służebności gruntowej nie uwzględnia bowiem natury ograniczonego prawa rzeczowego, jakim jest służebność gruntowa, w ujęciu prawnorzeczowym. Wyjaśnić trzeba, że służebność gruntowa, stanowiąca formę ograniczonego prawa rzeczowego, jest instytucją prawa cywilnego uregulowaną w Kodeksie cywilnym (dalej jako "K.c."). Stosownie do art. 285 § 1 K.c., nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności. Przy tym, służebność gruntowa może mieć jedynie na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej lub jej oznaczonej części (art. 285 § 2 K.c.). Z powyższego wynika, że obiektywnie rzecz ujmując służebność gruntowa zawsze będzie mieć ekonomiczną wartość, gdyż zapewnia właścicielowi nieruchomości władnącej możliwość korzystania w określonym zakresie z nieruchomości obciążonej. Dlatego przepisy ustawy z 10 kwietnia 2003 r. oraz rozporządzenia z 21 września 2004 r. nakazują określenie wartości służebności gruntowej i następnie obniżenie wartości wycenianej nieruchomości, które wynika z obciążenia tej nieruchomości służebnością gruntową. Wbrew jednak tym wymogom, w kwestionowanym operacie biegły nie określił wartości służebności gruntowej powołując się na kryterium pierwotnych warunków ustanowienia tego prawa (służebność gruntowa ustanowiona nieodpłatnie), a w konsekwencji na aktualną wartość zerową ograniczonego prawa rzeczowego. Jak już jednak wyjaśniono powyżej, powołanie się przez biegłego na powyższe kryterium, a w konsekwencji brak określenia wartości służebności gruntowej i nie pomniejszenie o tę wartość wartości wycenianej nieruchomości, nie spełnia wymogów zarówno art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., jak i § 38 rozporządzenia z 21 września 2004 r.

Z tych przyczyn, nie można uznać, że biegły prawidłowo oszacował wartość ograniczonego prawa rzeczowego, które obciążało wycenianą nieruchomość. To zaś powoduje, że nie można dokonanej przez biegłego wyceny uznać za prawidłową. Wobec powyższego, Sąd uznał, że operat szacunkowy, który stanowił podstawę do ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, jest dotknięty wadą, która pozbawia ten dokument pełnej mocy dowodowej, i której to wady nie dostrzegły organy obu instancji. W tej sytuacji za zasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, konieczne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z [...] września 2018 r.

Rację ma również skarżący, że z uwagi na brak określenia wartości służebności gruntowej w przedmiotowym postępowaniu o ustalenie odszkodowania pominięto osoby, którym ta służebność przysługiwała. Osoby te, których prawo wygasło na skutek wydania decyzji o realizacji inwestycji drogowej i którym z tytułu wygaśnięcia ograniczonego prawa rzeczowego przysługuje odszkodowanie, powinny mieć zapewnioną możliwość udziału w postępowaniu odszkodowawczym, bez względu na to na jaką wartość ograniczone prawo rzeczowe zostało wycenione i jaka będzie ostatecznie przyznana kwota odszkodowania. Niezagwarantowanie tym osobom udziału w postępowaniu o ustalenie odszkodowania stanowi w tej sytuacji naruszenie art. 9 i art. 10 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę ponownie organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania i po zleceniu rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenia operatu szacunkowego wyda decyzję odpowiadającą prawu.

Końcowo odnosząc się do zawartego w piśmie procesowym skarżącego z [...] lutego 2020 r. wniosku o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opinii stowarzyszenia rzeczoznawców majątkowych wyjaśnić trzeba, że sąd administracyjny może przeprowadzić jedynie dowody uzupełniające z dokumentów, co wynika wprost z treści art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.). Sąd administracyjny nie jest natomiast ani uprawniony ani też zobowiązany do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Niezależnie od powyższego zauważyć trzeba, że dołączona do pisma skarżącego z [...] lutego 2020 r. opinia dotyczy innej nieruchomości niż objęta zaskarżoną decyzją. Z tych przyczyn, Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z ww. opinii.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.