Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 471/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2021-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 108 ust. 1 oraz  art. 107
journal: Dz.U. 2020 poz 85
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca) Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi W.G. na decyzję Rektora Wyższej Szkoły [...]we W. z dnia [...] sierpnia 2020 r. L.dz. [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów I. uchyla zaskarżoną decyzję w całości; II. zasądza od Rektora Wyższej Szkoły [...] we W. na rzecz skarżącego kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Rektor A we W. decyzją z dnia [...] marca 2020 roku, działając na podstawie art. 108 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2019 r., poz. 1655), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2019, poz. 1133; poniżej w skrócie jako "k.p.a.") oraz § 58 ust. 2 pkt. 4 Regulaminu studiów wyższych w A we W. – skreślił skarżącego W. G. z listy studentów kierunku [...] w A we W. Jak podał organ w uzasadnieniu – powodem było stwierdzenie niewniesienia opłaty za studia; zaległości na dzień [...] marca 2020 r. wynoszą z tytułu czesnego [...] zł, z tytułu odsetek [...] zł oraz inne – [...] zł, które do dnia wydania przedmiotowej decyzji nie zostały uregulowane.

Wskutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzją z [...] sierpnia 2020 roku Rektor A utrzymał opisaną wyżej decyzję w mocy, w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia podając, że skarżący student został skreślony z listy studentów albowiem nie uiścił opłaty za studia pomimo upływu wyznaczonego terminu. Jak dalej organ przytoczył, od decyzji student w dniu [...] 03.2020 r. wniósł odwołanie, z którego treści wynikało, iż opłata za studia została uiszczona. Na prośbę pełnomocnika studenta od maja 2020 roku do [...] lipca 2020 roku trwały pertraktacje ugodowe, które to nie doprowadziły do zawarcia porozumienia w przedmiotowej sprawie. Na mocy § 58 ust, 2 pkt 4 Regulaminu studiów wyższych w A we W. Rektor może skreślić studenta z listy studentów w przypadku stwierdzenia braku wniesienia opłat za studia. W przypadku skarżącego organ postąpił tak z uwagi na fakt, iż zaległości w dalszym ciągu wynoszą [...] zł i do dnia wydania przedmiotowej decyzji nie zostały uregulowane.

W skardze zarzucono tej decyzji rażące naruszenie prawa i wydanie na podstawie nieprawdziwych przesłanek, tj. bez podstawy zarówno faktycznej jak i prawnej.

Na poparcie skargi między innymi podniesiono, że zgodnie z art. 108 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej. Zastosowanie więc mają tu przepisy k.p.a. Uzasadnienie tej decyzji zdaniem strony skarżącej jest praktycznie nieistniejące, enigmatyczne, bo stanowi tylko o jakichś bliżej nieokreślonych zaległościach finansowych, bez wskazania dokładnie za jaki okres. Jest to o tyle istotne, że w toku postępowania wykazano fakt nieistnienia długu. Organ jednakże w żaden sposób nie wykazał, o jakie dokładnie należności chodzi - tzn. za jakie miesiące. Skarżący opłacał czesne regularnie, na dowód czego załączył kopie dowodów potwierdzających w jego przekonaniu dokonywanie wpłat. W toku postępowania skarżący usiłował dowiedzieć się o jakie zaległości chodzi. Telefonicznie uzyskał informację, że chodzi o należności za rok akademicki 2018/2019. Niestety, na emaile wysyłane do uczelni nie uzyskał żadnej odpowiedzi. Co istotne, skarżący deklarował chęć zapłacenia należności, której domagała się uczelnia pod warunkiem, że w przypadku uznania jego racji kwota ta zostanie zaliczona na poczet kolejnych rat za czesne. Po wystosowaniu zapytania do uczelni, uczelnia w dniu [...] maja 2020 roku udzieliła informacji, że zaległość dotyczy semestru zimowego 2019/2020 r. a dodatkowo została rozszerzona o nieujętą w decyzji informację o niezaliczeniu przedmiotu przez skarżącego. W dniu [...] maja uczelnia wysłała maila, w którym oznajmiła, że zaległość dotyczy nie semestru 2019/2020 ale 2018/2019. Faktycznie skarżący zapisał się na studia na rok akademicki 2018/2019, na kierunek [...], ale nie podjął ich (nie uczęszczał na żadne zajęcia), w związku z czym żadna zaległość w opłacie czesnego nie mogła powstać, bo zgodnie z § 11 ust. 3 regulaminu opłat dla studentów studiów wyższych A we W. w przypadku rezygnacji ze studiów, lub skreślenia z nich, należności finansowe rozlicza się proporcjonalnie do wykorzystanego okresu studiów. Skoro zaś skarżący nie uczestniczył w ani jednych zajęciach, to nie mógł być obciążony czesnym za cały semestr. Dodatkowo informował uczelnię na piśmie o tym, że nie podejmuje studiów, jednakże nie dysponuje już oryginałem potwierdzenia nadania listu poleconego, ale tylko jego kserokopią, którą A kwestionowała z powodu braku podpisu pracownika poczty i nieczytelnego numeru przesyłki, stwierdzając że takiego pisma nie otrzymała. Nawet jednak przy odrzuceniu tego dowodu nadal w mocy pozostaje § 11 ust. 3 regulaminu opłat dla studentów studiów wyższych A we W., który wyraźnie wskazuje, że skarżący nie może być obciążony czesnym za okres, kiedy nie korzystał, z usług edukacyjnych, a nie korzystał z nich zupełnie - nawet nie odebrał legitymacji studenckiej. Dodatkowo zgodnie z art. 60 Kodeksu cywilnego oświadczenie woli może być wyrażone w zasadzie w dowolny sposób. Fakt nieodebrania legitymacji studenckiej i nieuczestniczenia w żadnych zajęciach jest jasnym i czytelnym oświadczeniem woli, że student studiów nie podejmuje. Takie stanowisko jest zawarte nie tylko w w/w regulaminie opłat, ale też potwierdzane np. przez fakt taki, że postanowienia umowne o tej treści zostały ujęte w rejestrze klauzul niedozwolonych prowadzonych przez [...]. Skarżący nie podejmując studiów w roku akademickim 2018/2019 nie może być obciążony kosztami jakiegokolwiek czesnego.

Następnie autor skargi wskazał, że w dniu [...] marca 2019 roku A skreśliła skarżącego z listy studentów kierunku [...] a skoro tak, to pojawia się pytanie, dlaczego uczelnia uważając, że skarżący zalega jej z opłatami przyjęła go ponownie na studia. Pojawia się też kolejne pytanie - dlaczego uczelnia skreśliła skarżącego z listy studentów dwa razy za to samo - za rzekome zaległości z roku 2018/19 w roku 2019 i ponownie w roku 2020 i dlaczego skreślenie z listy studentów kierunku [...] nastąpiło z powodu rzekomych zaległości w opłacaniu czesnego na kierunku [...]. Dodatkowo na każdym przelewie, jaki wykonywał skarżący opłacając czesne za rok 2019/2020 widnieje konkretny, unikatowy za każdym razem numer referencyjny, co wskazuje, że kwota ta zgodnie z prawem (art. 451 KC) powinna być zaliczona na konkretny dług - wskazany przez dłużnika, a nie na dowolną (rzekomą) zaległość wybraną przez wierzyciela.

W ocenie strony skarżącej decyzja organu pozostaje w sprzeczności z § 3 ust. 1 umowy o świadczenie usług edukacyjnych, zgodnie z którym student jest zobowiązany opłacać czesne za wybrane - określone w § 1 studia. Tym samym uczelnia nie mogła skreślić z listy studentów kierunku X w przypadku nieopłacania czesnego za kierunek Y. Uczelnia nie mogła też zaliczać wpłat na czesne za studia X na czesne za studia Y. Skarżący w roku 2019 podpisał umowę na świadczenie usług edukacyjnych na kierunku [...] (ponownie), ale bezpośrednio po tym fakcie, a przed rozpoczęciem zajęć przeniósł się na kierunek [...]. Uczelnia jednakże nie podpisała ze skarżącym nowej umowy.

W dalszej części wywodów sformułowano zarzuty o utrudnianiu skarżącemu wyjaśnienia swej sytuacji faktycznej i prawnej w zakresie ustalenia rzeczywistej kwoty rzekomego, jak twierdzono, zadłużenia oraz w kwestii wykonania przez organ decyzji, przez co skarżący de facto stracił rok nauki wskutek zablokowania możliwości studiowania.

Na kanwie tak sformułowanych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o stwierdzenie, że jej wykonanie przed rozpatrzeniem odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) było bezprawne, a także o zasądzenie kosztów postępowania od organu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie przedmiotowej skargi jako oczywiście bezzasadnej.

W pierwszym rzędzie organ między innymi zauważył, że skarżący podpisał dokument ślubowania w rozumieniu art. 83 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz umowę na usługi edukacyjne w obu przypadkach, a co za tym idzie zobowiązał się do uiszczenia wszelkich opłat edukacyjnych wynikających z umów. Ślubowanie wiąże się ze statusem studenta uczelni, nie zaś ze statusem studenta określonego kierunku. Zgodnie z zasadami rekrutacji do A we W. na studia wyższe na rok akademicki 2018/2019, przyjętymi jeszcze na podstawie art. 169 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 ze zm.), przyjęcie na studia rozpoczynające się w roku akademickim 2018/2019 następowało na podstawie decyzji administracyjnej (decyzja w sprawie przyjęcia na studia). Odwołując się do tez z orzecznictwa sądów administracyjnych organ podniósł, że każda uczelnia jest zakładem administracyjnym. Z chwilą przyjęcia danej osoby w poczet użytkowników zakładu, staje się ona podmiotem praw i obowiązków, które przysługują bądź obciążają użytkowników danego zakładu. Te prawa i obowiązki wynikają zarówno z przepisów powszechnie obowiązujących (ustaw i aktów normatywnych wykonawczych), jak i ze statutów oraz regulaminów zakładowych. Ubiegając się o przyjęcie na studia prowadzone przez uczelnię niepubliczną, zainteresowany jest świadomy tego, iż są to studia płatne. Powinien zatem również wiedzieć, że wykonanie decyzji w sprawie przyjęcia na studia z jego strony będzie polegało m.in. na uiszczaniu stosownych opłat na zasadach określonych w przepisach powszechnie obowiązujących, jak i wydanych na ich podstawie przepisach wewnątrzzakładowych, o ile są zgodne z przepisami powszechnie obowiązującymi, na podstawie których zostały wydane. Wbrew zatem twierdzeniom pełnomocnika skarżącego zawartych w korespondencji z organem ślubowanie nie jest więc warunkiem powstania stosunku prawnego między uczelnią a studentem. Brak uczęszczania na zajęcia przez studenta, w żadnym wypadku nie może go zwolnić z ponoszenia opłat za studia. Osoba, której doręczono decyzję o przyjęciu na studia, uzyskuje status prawny studenta dopuszczonego do korzystania z usług uczelni w charakterze użytkownika, które to w realiach przedmiotowej sprawy są odpłatne. Jeżeli zatem w zakresie dotyczącym przyjęcia na studia źródłem stosunku prawnego łączącego studenta z uczelnią jest decyzja administracyjna bezwarunkowa, ostateczna i wykonalna, zasadne jest, by za datę przyjęcia na studia uznać datę wynikającą z tej decyzji.

Następnie organ przywołał brzmienie § 6 Zasad rekrutacji oraz § 2 ust. 2 i § 3 umowy o świadczenie usług edukacyjnych, z których jasno wynikał obowiązek terminowego wnoszenia opłat za studia. W zakresie prawnych możliwości skreślenia studenta z listy studentów organ przywołał art. 108 ust. 2 pkt. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 roku prawo o nauce i szkolnictwie wyższym, § 59 ust. 2 pkt. 3 i § 58 ust. 2 pkt. 4 Regulaminu studiów w A.

W dodatkowym piśmie procesowym z [...] marca 2021 r. organ podniósł, że skarżący zrekrutował się na kierunek [...] na rok akademicki 2018/2019, a z uwagi na brak opłaty za studia został skreślony z listy studentów w dniu [...] marca 2019 r. Zaległość na dzień skreślenia - zgodnie z decyzją o skreśleniu z dnia [...] marca 2019 r. - wynosiła [...] zł na czesne oraz [...] zł na inne (legitymacja). Następnie skarżący zrekrutował się na kierunek [...] na rok akademicki 2019/2020, alegorycznie jak na kierunku [...] został skreślony w dniu [...]03.2020 r. za brak opłat w semestrze zimowym które wynosiły [...] PLN, ponadto wykazana była również zaległość w wysokości [...] PLN z semestru zimowego 2018/2019. Łącznie należność główna Skarżącego wyniosła [...] PLN. Od dnia [...] listopada 2019 roku do dnia [...] kwietnia 2020 roku student wpłacił kwotę [...] zł. Przedmiotowe wpłaty pokryły zaległość na kierunku [...] w wysokości [...] zł oraz zaległości na kierunku [...] w wysokości [...] zł. Na chwilę składania przedmiotowego pisma zaległości płatnicze skarżącego wynoszą na kierunku [...] [...] zł (legitymacja studencka), na kierunku [...] [...]zł (czesne) [...] zł (legitymacja studencka) oraz [...] zł z tytułu odsetek.

Za z gruntu chybioną organ uznał argumentację skarżącego w zakresie proporcjonalnego rozliczenia czesnego. Uczelnia nie rozlicza czesnego według obecności na zajęciach, ponieważ jest gotowa do świadczenia usług edukacyjnych przez cały okres jej trwania, aż do momentu rozwiązania umowy czyli skreślenia. Organ dokonuje skreślenia z listy studentów po każdym semestrze. Jeśli skarżący był świadomy, że nie uczestniczy w zajęciach to powinien rozwiązać umowę o świadczenie usług edukacyjnych, wtedy też mogłoby dojść do proporcjonalnego rozliczenia, jednakże skarżący tego nie uczynił. Co więcej, mając wiedzę o zaległościach i skreśleniu z listy studentów na kierunku [...], zawarł dobrowolnie kolejną usługę o świadczenie usług edukacyjnych na kierunku [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn., Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Materialnoprawną podstawę kontrolowanej decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 85 ze zm.; zwanej poniżej Prawem o szkolnictwie wyższym i nauce), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 108 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce studenta skreśla się z listy studentów w przypadku:

1) niepodjęcia studiów;

2) rezygnacji ze studiów;

3) niezłożenia w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego;

4) ukarania karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni.

Zgodnie z ust. 2 tego przepisu, student może być skreślony z listy studentów w przypadku:

1) stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach;

2) stwierdzenia braku postępów w nauce;

3) nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie;

4) niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

Skreślenie z listy studentów następuje, jak stanowi ust. 3 tego przepisu, w drodze decyzji administracyjnej.

Decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów jest niewątpliwie indywidualnym aktem administracyjnym. W takim razie przy wydawaniu tego rodzaju decyzji powinno się stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Pozostaje bowiem aktualne stanowisko, że odpowiednie stosowanie przepisów postępowania administracyjnego, oznacza, że rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach studentów, jak i postępowania w których one zapadają, muszą zachować choćby minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia sprawy i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony, przy zachowaniu autonomii uczelni (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2000 r., sygn. akt SK 19/99, OTK Nr 7, poz. 258). Brzmienie art. 108 ust. 2 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce stanowiąc o możliwości skreślenia studenta z listy studentów we wskazanych w tym przepisie przypadkach bezsprzecznie skłania do konstatacji, że decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów, wydana na podstawie tego przepisu, zapada w ramach uznania administracyjnego.

Działanie w ramach uznania administracyjnego nie oznacza dowolności, lecz jest ograniczone regulacjami Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce oraz regulacjami wewnętrznymi uczelni (regulaminem studiów) z jednej strony, z drugiej zaś strony odpowiednio stosowanymi, przy zachowaniu autonomii uczelni, regulacjami Kodeksu postępowania administracyjnego.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ naruszył przepisy prawa procesowego w stopniu uniemożliwiającym Sądowi zbadanie legalności wydanej decyzji pod względem merytorycznym. Z utrwalonego już orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że nawet działając w ramach uznania administracyjnego organ nie przestaje być związany jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy materialnej (obiektywnej), obligująca organ do podjęcia wszelkich kroków celem dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w zgodzie z rzeczywistym stanem rzeczy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), jak i wymogiem właściwego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.).

Wydanie prawidłowej, to znaczy zgodnej z prawem decyzji, oznacza podjęcie takiej decyzji, która przede wszystkim spełnia warunki określone w art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. Uregulowanie tamże zawarte określa podstawowe wymogi jakie powinna zawierać decyzja. Do tych niezbędnych elementów niewadliwej pod względem formalnym decyzji ustawodawca zalicza między innymi uzasadnienie faktyczne i prawne, o czym mowa w pkt. 6 § 1 art. 107 k.p.a. Uzasadnienie zatem stanowi integralną cześć decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Podejmując rozstrzygnięcie organ winien swoje stanowisko szczegółowo uzasadnić, stosownie do wymogów z art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a., a czego niewątpliwie zabrakło w badanej sprawie. Godzi się przypomnieć, że zgodnie z przepisem art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Na tle przytoczonych norm procesowych decyzja organu winna więc być rzetelnie oparta na kompletnym materiale dowodowym omówionym w treści uzasadnienia. Przede wszystkim ma zatem zawierać omówienie jakie to ustalenia faktyczne organ poczynił, przy czym rzecz jasna, chodzi o ustalenie faktów o charakterze prawotwórczym, czyli istotnym z punktu widzenia hipotezy norm prawa materialnego znajdujących zastosowanie w sprawie. Wskazanie określonych okoliczności faktycznych ma być konkretne, a nie ogólne, nadto stwierdzenie danego faktu musi być poparte dowodami, które też należy podać w uzasadnieniu decyzji. Jeżeli organ kwestionuje fakt, na który powołuje się strona, należy wyjaśnić przesłanki, z powodu których organ nie uznał go za udowodniony lub wskazać dowody przeciwne. Uzasadnienie powinno zawierać jasną subsumpcję, nie może ograniczać się do lakonicznych stwierdzeń, lecz winno zawierać wszechstronne wyjaśnienie wątpliwości i uzasadnienie przekonujące (por. art. 11 k.p.a.), zrozumiałe dla stron, osób trzecich, innych organów lub sądów. Uzasadnienie decyzji przedstawiać powinno przebieg procesu decyzyjnego stosowania przepisów prawa administracyjnego materialnego, jak i procesowego, prezentując tok rozumowania organu, które legło u podstaw podjętego rozstrzygnięcia oraz ujawniając przesłanki, które według organu zadecydowały o wyborze kierunku rozstrzygnięcia zawartego w osnowie decyzji.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera takich elementów i w tej materii trzeba uznać zasadniczy zarzut skargi o lakoniczności motywów zaskarżonej decyzji za słuszny, w szczególności wydane decyzje I i II instancji nie zawierają prawidłowego uzasadnienia faktycznego, ogólnikowo tylko wymieniając kwoty zaległości z tytułu czesnego, przy czym są rozbieżne co do wysokości zaległości. Tymczasem skoro przesłanką skreślenia skarżącego studenta z listy studentów było stwierdzenie przez organ okoliczności zalegania przez skarżącego z opłatami za studia, a między stronami istota sporu dotyczy właśnie tej sfery faktów, to należało przede wszystkim wyczerpująco ustalić (i dać temu stosowny wyraz w uzasadnieniu decyzji) jaka wysokość należności przypadała od skarżącego i za jaki okres, na podstawie jakiego uregulowania prawnego ( postanowień regulaminu uczelni, umowy etc.), jakiego kierunku studiów dotyczyła, za który rok akademicki, z jakiego tytułu oraz kiedy przypadał termin płatności każdej z nich. Odnosząc się do tych przypadających od skarżącego konkretnie ustalonych należności (wierzytelności uczelni) nadto organ winien był dokonać analizy danych w swych księgach rachunkowych, posiadanych kontach itp. i ustalić czy uiszczenie określonych opłat zostało udokumentowane i w jakiej dacie oraz w jakiej wysokości, a które nie. Ewentualnie organ mógł wyznaczyć skarżącemu termin do przedłożenia dowodów w sprawie na okoliczność jego z kolei twierdzeń, że określone płatności za dane okresy zostały uregulowane.

Tego rodzaju ustalenia powinny zostać poparte dowodami, sporządzeniem przykładowo wykazu w decyzji, także zgromadzeniem tych dowodów w aktach administracyjnych sprawy w ramach prowadzonego postępowania. Takich ustaleń oraz analizy jednakże brak, w każdym bądź razie Sąd się ich nie dopatrzył. W rezultacie nie wiadomo jakie kwoty i za jaki okres i z jakiego konkretnie tytułu nie zostały uiszczone, a które zaś zostały uregulowane. W sytuacji podważania przez skarżącego i przedkładania przez niego (załączonych do skargi) określonych dowodów wpłat za niektóre miesiące, braku należytego wyjaśnienia w decyzji, Sąd nie ma możliwości jakiejkolwiek weryfikacji twierdzeń strony skarżącej oraz organu. Wątpliwości tych nie usunięto również w piśmie procesowym organu z dnia [...] marca 2021 r., poza tym elementy stanu faktycznego mają znaleźć odzwierciedlenie w decyzji administracyjnej a nie w pismach procesowych kierowanych do sądu dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego.

W rozpoznawanej sprawie zatem z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. organ nie wyjaśnił i nie uzasadnił w dostateczny sposób faktycznych podstaw skreślenia skarżącego z listy studentów tj. czy faktycznie zalegał z opłatami, w jakiej wysokości, z czego wynikała ewentualna zaległość, jak zostały rozliczone wpłaty dokonane przez skarżącego.

Przedstawione wady zaskarżonej decyzji natury formalnoprawnej są na tyle istotne, że przedwczesne jest wnikanie w zagadnienia materialnoprawne do czasu wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich okoliczności stanu faktycznego sprawy. Niemniej jednak, skoro decyzja w sprawie skreślenia studenta z powodu nieuiszczenia płatności za studia ma charakter nie obligatoryjny, lecz fakultatywny, oparty na tak zwanym "uznaniu administracyjnym", to decyzja powinna zawierać także argumentację odnoszącą się i do kwestii wyboru przez organ opcji skreślenia z tej przyczyny studenta z listy studentów. Nie może być aprobowane uchylanie się przez organ od oceny zarzutów podnoszonych przez stronę, a w przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony organ powinien wykazać, że nie mógł inaczej orzec z uwagi na konkretne okoliczności prawne lub faktyczne występujące w danej sprawie.

Opisane naruszenia mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy powodują, iż zaskarżona decyzja nie poddaje się kontroli Sądu i jako taka nie może się ostać w obrocie prawnym. W ponownym postępowaniu organ usunie omówione wyżej braki uzasadnienia decyzji dokonując stosownych ustaleń i sporządzając uzasadnienie decyzji spełniające wymogi art. 107 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.