Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 942/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 246
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, , , po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 1127/15 w zakresie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 16 lutego 2015 r. nr (...) w przedmiocie wznowienia postępowania w przedmiocie umorzenie zaległości podatkowych postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 1127/15, mocą którego oddalono wniosek H. B. (dalej: skarżąca, strona) o zwolnienie od kosztów sądowych.

W motywach orzeczenia Sąd podał, że skarżąca w skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 16 lutego 2015 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2015 r. referendarz sądowy WSA w Warszawie pozostawił wniosek skarżącej bez rozpoznania.

W sprzeciwie skarżąca podniosła, że do akt sprawy zostały złożone liczne dokumenty wskazujące na jej trudną sytuację majątkową i uzasadniające przyznanie prawa pomocy – nawet bez składania formularza PPF.

W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżąca wyjaśniła, że nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej i oczekuje na nabycie praw emerytalnych. W związku z prowadzoną egzekucją z jej majątku zajęte zostały wszystkie rachunki bankowe. Z całego majątku skarżącej i jej męża prowadzona jest od 14 lat egzekucja, obecne zadłużenie jest w dalszym ciągu wielomilionowe. Źródłem utrzymania skarżącej jest wsparcie dorosłych dzieci, nie pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.

Z załączonego formularza PPF wynika natomiast, że skarżąca nie posiada źródeł dochodu ani żadnego majątku, w tym nieruchomości. Skarżąca jest zarejestrowana w Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku. Wszystkie wydatki miesięczne składające się na bieżące utrzymanie gospodarstwa domowego opłacają jej dorosłe dzieci. Do formularza PPF skarżąca załączyła zaświadczenie z Urzędu Pracy, informację z PKO Banku Polskiego o zadłużeniu, rachunki zysku i strat oraz zeznanie podatkowe PIT-36L męża skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego wymagalnym kosztem strony skarżącej jest wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł. Oceniając sytuację finansową skarżącej na podstawie złożonych przez nią oświadczeń i dokumentów źródłowych Sąd doszedł do wniosku, że nie wykazała ona, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, gdyż nie przedstawiła w sposób należyty swojej sytuacji finansowej i majątkowej, a tym samym uniemożliwiła merytoryczną ocenę wniosku.

Skarżąca, mimo wezwania nie nadesłała wyciągów z rachunków bankowych, nie udokumentowała źródeł utrzymania rodziny, nie przedstawiła również zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków składających się na jej bieżące utrzymanie oraz osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Skarżąca poprzestała na oświadczeniu, że nie posiada majątku ani źródła dochodu, zarejestrowana jest jako bezrobotna i oczekuje na nabycie praw emerytalnych, obydwoje z mężem pozostają na utrzymaniu dorosłych dzieci, które nie pozostają z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym. Natomiast z nadesłanego zeznania podatkowego męża skarżącej oraz bilansu za 2014 r. wynika, że za ten rok uzyskał on przychód w wysokości 2.991.440,75 zł (dochód 2.552.801,96 zł).

W związku z powyższym, w sytuacji, gdy skarżąca przedstawiła wykluczające się wzajemnie informacje, Sąd nie był w stanie ocenić rzeczywistej kondycji finansowej jej rodziny. Z jednej bowiem strony z nadesłanych dokumentów wynika, że za poprzedni rok mąż skarżącej uzyskał bardzo wysokie, prawie 3 milionowe przychody z działalności gospodarczej, z drugiej zaś strony sama skarżąca wskazuje na licytację nieruchomości, wielomilionowe zadłużenie i pozostawanie na wyłącznym utrzymaniu dzieci. Tym samym skoro skarżąca nie przedstawia istotnych okoliczności dotyczących jej sytuacji finansowej, bądź też przedstawia niepełne lub niejasne dane - co miało miejsce w niniejszej sprawie - to powinna liczyć się z tym, że Sąd pozbawiony będzie jakichkolwiek podstaw do przyznania jej prawa pomocy. W ocenie Sądu pomimo zaprzestania prowadzenia przez męża skarżącej działalności gospodarczej od dnia 14 października 2014 r. nie bez znaczenia pozostaje fakt, jakim mieniem i środkami dysponował on wcześniej i jak nimi rozporządzał.

W zażaleniu na to postanowienie skarżąca zarzuciła, że Sąd dokonał błędnej oceny jej sytuacji majątkowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie jest zasadne.

Jak prawidłowo wskazał Sąd pierwszej instancji, to na skarżącej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek pełnego i rzetelnego opisania swojej sytuacji materialnej i rodzinnej. Tylko bowiem w przypadku dysponowania wszystkimi informacjami dotyczącymi tych kwestii sąd może rozważyć, czy zostały spełnione przesłanki przyznania prawa pomocy przewidziane w art. 246 p.p.s.a. Uzasadnione wątpliwości co do prawdziwości i rzetelności przedstawionych danych są samoistną przesłanką oddalenia wniosku.

W kwestionowanym orzeczeniu Sąd pierwszej instancji rzeczowo wyjaśnił, dlaczego nie może uwzględnić wniosku skarżącej. Wskazał na zasadnicze rozbieżności między oświadczeniem skarżącej, z którego wynika, że wraz z mężem nie ma ona żadnych dochodów ani majątku, a wysokością dochodu, którą za 2014 r. uzyskał jej mąż. Skarżąca w zażaleniu nie odniosła się do zasadnych wątpliwości Sądu w tym zakresie. Skarżąca w zażaleniu nie wyjaśniła też, dlaczego nie przedłożyła na żądanie Sądu dokumentów, które pozwoliłyby zbadać jej rzeczywistą sytuację materialną.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko, zgodnie z którym nie jest możliwe przyznanie prawa pomocy wyłącznie w oparciu o przekonanie strony, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Sąd dysponuje bowiem środkami z budżetu państwa i nie może ich przyznawać stronom postępowań pochopnie, bez stosownej dokumentacji uzasadniającej pomoc państwa.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.