Postanowienie NSA, sygn. akt II OZ 257/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone zarządzenie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E.B. i M.M. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2015 r., sygn. IV SA/Wa 745/15 w sprawie ze skargi E.B. i M.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2015 r., znak sprawy: [...] w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 3 marca 2015 r. skarżąca M.M. została wezwana przez Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 400 zł od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy Brwinów nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. orzekającą o ustaleniu opłaty planistycznej w kwocie 21.215,25 złotych.

W wykonaniu powyższego zarządzenia, wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 400 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia pod rygorem odrzucania skargi.

Pismem z dnia 13 marca 2015 r. zażalenie na powyższe zarządzenie złożyły E.B. oraz M.M., podnosząc, iż wezwanie Sądu jest sprzeczne z treścią art. 214 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: "p.p.s.a."), bowiem w rozpatrywanej sprawie skarżące kontaktowały się telefonicznie z pracownikiem Sądu w celu wyjaśnienia wątpliwości czy w sprawie powinien być uiszczony jeden wpis w wysokości 400 złotych, czy też każda ze skarżących powinna wpłacić po 400 złotych. W rozmowie telefonicznej pracownik sądu poinformował skarżące, iż jest to wpis stały i każda ze skarżących powinna wpłacić po 400 złotych. Zdaniem skarżących, ich skarga spełnia przesłanki określone w art. 214 § 2 p.p.s.a. by podlegać jednej opłacie, gdyż dotyczy wspólnej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 199 p.p.s.a., strony obowiązane są ponosić koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Natomiast w myśl art. 214 § 1 i § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie.

Stosownie zaś do art. 220 § 1 powołanej ustawy, sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd, o czym stanowi art. 220 § 3 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny pragnie wskazać, że w myśl art. 230 § 1 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami zaś, o których mowa w art. 230 § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Natomiast art. 231 p.p.s.a. stanowi, że wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, w innych sprawach pobiera się wpis stały.

Przewodnicząca Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie prawidłowo określiła wysokości wpisu należnego od skargi na decyzję wydaną w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowana uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, powołując się na § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., wpis stosunkowy w sprawie objętej należnością pieniężną ponad 10.000 zł do 50.000 zł - wynosi 3% wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak, niż 400 zł.

Rodzaj wpisu, stosunkowy lub stały, a także jego wysokość zależy od tego, czy przedmiot zaskarżenia wyrażony jest w formie należności pieniężnej, czy też nie jest możliwe oznaczenie w taki sposób wartości przedmiotu zaskarżenia. Wówczas wysokość wpisu ustalona jest na podstawie aktu wykonawczego do prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tj. rozporządzenia Rady Ministrów powoływanego powyżej. Kwoty wpisu stałego określone tym rozporządzeniem, zróżnicowane są w zależności od przedmiotu zaskarżonego aktu albo rodzaju czynności, która ma zostać podjęta przez sąd. Skoro przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest opłata z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowana uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej: jako "opłata") czyli akt ustalający należność pieniężną w formie daniny publicznej, to wysokość tego zobowiązania stanowi wartość przedmiotu zaskarżenia w rozumieniu art. 216 p.p.s.a., od której należny jest wpis stosunkowy.

Wskazać także należy, że zgodnie z treścią art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2015 r., poz. 199), ww. opłata pobierana jest w związku ze wzrostem wartości nieruchomości, a nie jej części. Wobec braku w przepisach tej ustawy podstawy prawnej do solidarnego zobowiązania współwłaścicieli nieruchomości do uiszczenia tak ustalonej opłaty, obowiązkiem organu jest zobowiązanie do jej uiszczenia skierowane do każdego ze współwłaścicieli w wysokości wynikającej z wielkości udziałów. Powyższe nie zmienia jednak charakteru opłaty jako jednego świadczenia.

Zatem zgodnie z dyspozycją art. 214 § 2 p.p.s.a., pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. Wynikająca z art. 214 § 2 p.p.s.a. zasada, że wnoszone pismo podlega jednej opłacie ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, to jest wówczas, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne.

Taki wspólny charakter mają obowiązki skarżących w niniejszej sprawie, co za tym idzie występujące po ich stronie współuczestnictwo ma charakter materialnoprawny. Powyższe skutkuje koniecznością uiszczenia przez skarżące jednego wpisu sądowego w sposób solidarny od całości ustalonej przez organ opłaty, która w niniejszej sprawie stanowi wartość przedmiotu sporu tj. 21.215,25 zł.

Błędnym było więc żądanie uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 400 złotych od każdej ze skarżących osobno, w istocie bowiem Sąd zażądał uiszczenia dwóch odrębnych wpisów w łącznej kwocie 800 złotych. Wydane zarządzenie narusza wskazany wyżej przepis i z tego powodu podlega uchyleniu.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a.