Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SAB/Wr 135/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności
Powołane przepisy: article: art. 4 i art. 6
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SAB/Wr 135/15 | | , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 9 lipca 2015 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia NSA Henryk Ożóg, , Sędziowie, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, , , Protokolant, starszy referent Katarzyna Leśniowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 9 lipca 2015 r., sprawy ze skargi R. M., na bezczynność Starosty D., w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, , zobowiązuje Starostę D. do załatwienia wniosku R. M. z dnia 27 marca 2015 r. w zakresie pkt 2, w terminie 14 dni od daty otrzymania, prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy;, umarza postępowanie sądowoadministracyjne w pozostałym zakresie;, stwierdza, że bezczynność Starosty D. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;, zasądza od Starosty D. na rzecz skarżącego R. M. kwotę 357zł (słownie trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów, postępowania sądowego.,


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 27 marca 2015r. (wpływ do organu 3 kwietnia 2015r.) R. M. (dalej: skarżący) wystąpił do Starosty D. (dalej: Starosta, podmiot zobowiązany) o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:

1) metryczek subwencji oświatowych za lata 2005-2015;

2) wysokość dotacji na 1 ucznia wypłacanej w latach 2005-2015r. [...] Szkole Zawodowej Policealnej Kierunek: technik farmaceutyczny, ul. [...], [...] B.

Podanie wysokości wypłaconej dotacji z rozbiciem na poszczególne miesiące z uwzględnieniem ilości uczniów.

W odpowiedzi z dnia 10 kwietnia 2015r., na powyższy wniosek, Starosta przekazał skarżącemu kserokopie metryczek subwencji oświatowych dla powiatu D. za lata 2011-2015r. Jednocześnie informując, że zgodnie z jednolitym rzeczowym wykazem akt organów powiatu i starostw powiatowych stanowiącym załącznik nr 3 do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych, dokumentację dotyczącą subwencji gromadzi się pod symbolem klasyfikacyjnym 3154 i przechowuje zgodnie z oznaczeniem kategorii archiwalnej przez okres 5 lat.

Miesięczne dotacje wypłacane w latach 2005-2015 na uczniów [...] Szkoły Zawodowej Policealnej kształcącej w zawodzie technik farmaceutyczny przekazywane były na podstawie wykazywanej miesięcznej ilości uczniów na wskazany przez skarżącego jako organ prowadzący szkołę, rachunek bankowy.

W związku z powyższym skarżący jest w posiadaniu w/w informacji o jaką zwrócił się w punkcie 2 swojego wniosku.

W dniu 22 kwietnia 2015r. wpłynęła do Starosty D. skarga skarżącego na bezczynność w sprawie wniosku z dnia 27 marca 2015r.

Skarżący wniósł o zobowiązanie tego organu do udostępnienia informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem w terminie14 dni.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że treść pisma z dnia 10 kwietnia 2015r. nie zawiera żadnej informacji w zakresie w jakim skarżący domagał się udostępnienia metryczek subwencji oświatowych za lata 2005-2010. Jednocześnie pisma nie zawierają jednoznacznej odpowiedzi czy organ jest w posiadaniu żądanej informacji czy też nie (metryczek za lata 2005-2010). Starosta odpowiadając na wniosek skarżącego co do lat 2005-2010 ograniczył się wyłącznie do udzielenia zupełnie innej informacji, tj. informacji na temat sposobu przechowywania dokumentacji. Ponadto z pisma nie wynika czy żądane metryczki za lata 2005-2010 zostały zniszczone, czy też przeniesione do archiwów cyfrowych czy może dalej są w posiadaniu organu. Pismo zawiera informację jedynie na temat okresu archiwizacji żądanej informacji publicznej, ale nie udziela informacji na pytanie czy podmiot zobowiązany dysponuje żądaną informacją w rzeczywistości. Fakt, że upłynął okres archiwizacji nie przesądza bowiem o tym, że organ unicestwił żądaną informację (metryczki za lata 2005- 2010) i w związku z tym nimi nie dysponuje. Organ mimo upływu okresu archiwizacji może być dalej w posiadaniu żądanej informacji i sam upływ przedmiotowego okresu nie zwalnia organu z obowiązku jej udostępnienia.

W piśmie z dnia 7 maja 2015r. podmiot zobowiązany wskazał, iż dokonał szczegółowego przeszukania zasobów archiwalnych i odnalazł metryczki za dwa lata. Pozostałych żądanych przez skarżącego metryczek nie odnaleziono, dlatego też nie jest możliwe uwzględnienie wniosku w całości.

Brak żądanych metryczek w archiwum urzędu jest spowodowany faktem, iż dokumenty te nie zostały wytworzone przez Starostwo Powiatowe w D., które było jedynie ich adresatem, a ponadto upłynął już wymagany przepisami okres ich przechowywania.

W odpowiedzi na skargę podmiot zobowiązany wniósł o jej oddalenie.

Zdaniem organu zarzut bezczynności jest nieuzasadniony bowiem skarżący na swoje żądanie otrzymał dokumenty, które znajdują się w posiadaniu Starosty D.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje :

I. Przedmiot postępowania sądowego w sprawie stanowiła skarga na bezczynność Starosty D. w udostępnieniu informacji publicznej. Dostęp do informacji publicznej reguluje ustawa z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze zm.) dalej ustawa.

Stosownie do jej art. 1 ust. 1 i art. 6 przez informację publiczną rozumie się każdą informację o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6. W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania tej informacji, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Informacje publiczne mogą być zatem informacjami prostymi, czyli dokumentami dostępnymi bez wykazywania zasadności uzyskania takiej informacji ze względu na szczególną istotność dla interesu publicznego lub informacjami przetworzonymi, gdzie już tego rodzaju dodatkowymi argumentami trzeba się wykazać.

Ustawa nie definiuje informacji przetworzonej, jednak zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym, informacją taką jest informacja, na którą składa się pewna suma informacji publicznych prostych, dostępnych bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej, nawet o prostym charakterze może wiązać się z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią te informacje, informacjami przetworzonymi, których udzielenie jest skorelowane z potrzebą wykazania przesłanki interesu publicznego. Poglądy judykatury podziela literatura. Za informację przetworzoną należy uważać taką informację, do której wytworzenia konieczne było intelektualne zaangażowanie podmiotu, jego pracowników przygotowujących informację, a nie ma możliwości dokonania przez żądającego samodzielnej interpretacji oraz oceny. Dlatego też za przetworzenie należy uznać takie działania, które nie przybierają postaci wyłącznie technicznego przeniesienia danych. A contrario, słuszne jest przyjęcie, że jako przetworzenie należy rozumieć odpowiednie zestawienie konkretnych danych z określonego okresu, przybierające postać różnego rodzaju porównań, ostatecznych wyliczeń, odniesień do innych okręgów itp. (M. Jabłoński, K. Wygoda, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz, Wrocław 2002, s. 33).

Podobnie kategorię tę traktuje orzecznictwo sądowoadministracyjne (por. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2007r. sygn. akt II SA/Wa 1048/07; z dnia 27 czerwca 2007r. sygn. akt II SA/Wa 112/07; z dnia 17 maja 2005r. sygn. akt II SA/Wa 481/05).

Uzyskanie informacji przetworzonej możliwe jest zaś w zakresie, w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. Powinność wykazania

interesu publicznego, jako podstawy żądania udzielenia informacji przetworzonej, spoczywa - co do zasady - na wnioskodawcy, zgodnie z regułą koniecznego współdziałania organu i podmiotu ubiegającego się o załatwienie sprawy w określony sposób. Co więcej "nie wystarczy, aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego. Ma być szczególnie istotne, co stanowi dodatkowy kwalifikator przy ocenie czy dany wnioskodawca ma prawo jej uzyskania" (powołany już wyżej wyrok NSA 27 stycznia 2011 r.) Zauważyć należy, że przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy ma w istocie przeciwdziałać wnioskom zmierzającym do uzyskania informacji przetworzonej dla realizacji celów osobistych lub komercyjnych i ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organów skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji lecz na udzielaniu informacji publicznych. Dlatego wnioskodawca domagający się udzielenia informacji publicznej przetworzonej celem wykazania, w jakim zakresie jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, powinien wyjaśnić, w jaki sposób zamierza wykorzystać uzyskane informacje dla ochrony interesu publicznego lub poprawy funkcjonowania administracji publicznej.

Skuteczne działanie w granicach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu (wyżej powołany wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r.).

Podsumowując: dla oceny, czy istnieje szczególny interes publiczny, ma znaczenie nie tylko intencja wnioskodawcy i wskazany przez niego cel, lecz także istota i charakter żądanej informacji. W przepisie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy chodzi o to, czy uzyskanie - udostępnienie określonej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, tj. może mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w określonej dziedzinie życia społecznego, może wpływać na poprawę, usprawnianie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności.

Zasady i tryb udzielania informacji publicznej określa powołana ustawa.

Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organ władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy). W świetle wskazanej normy prawnej nie budzi wątpliwości, że Starosta D. jest podmiotem zobowiązanym do rozpoznania wniosku o udostepnienie informacji publicznej.

Z kolei w art. 6 ustawy ustawodawca zamieścił przykładowy katalog informacji i dokumentów, które stanowią informację publiczną. Obejmuje on m. in. informacje o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania, prowadzonych rejestrach, ewidencjach, archiwach oraz sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych, o danych publicznych, w tym treści aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, stanowiskach w sprawach publicznych zajętych przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych, treści innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej.

Wyszczególnienie to nie jest wyliczeniem wyczerpującym (zamkniętym), lecz ma charakter przykładowy, niepełny. Świadczy o powyższym użyte przez ustawodawcę sformułowanie "w szczególności": o zakwalifikowaniu określonej informacji do udostępnienia decyduje jej treść i charakter.

Z tych względów informacje o udostępnienie których wystąpiono w pkt 2 wniosku z dnia 27 marca 2015r. tj. wysokości dotacji na 1 ucznia wypłaconej w latach 2005-2015 [...] Szkole Zawodowej Policealnej Kierunek: technik farmaceutyczny oraz wysokości wypłaconej dotacji z rozbiciem na poszczególne miesiące z uwzględnieniem ilości uczniów stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów art. 6 ustawy.

Żądanie wniosku podlegało zatem rozpatrzeniu w trybie przewidzianym w ustawie.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 tej ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy. Ustawa nie przewiduje żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej i dlatego jej udostępnienie następuje w drodze czynności materialno - technicznej. Forma decyzji przewidziana została w art. 16 ust. 1 ustawy dla odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy.

Mając na uwadze powyższe regulacje przyjąć należy, że bezczynność organu w udostępnieniu, informacji publicznej występuje wtedy, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, nie podejmuje w terminie - wskazanym w art. 13 ustawy - odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno - technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia. Podkreślić przy tym trzeba, że nie jest możliwe postawienie organowi zarzutu bezczynności w sytuacji, gdy żądana informacja nie jest w posiadaniu organu, w szczególności zaś, gdy nie istnieje i wobec tego organ jej nie udostępnia, a także nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza bowiem dostęp do informacji już istniejącej, będącej w posiadaniu organu, a rozstrzygnięcie określone w art. 16 ust. 1 ustawy jest wydawane, gdy istniejąca informacja nie może być udostępniona. W braku takiej informacji organ nie ma zatem obowiązku wydania decyzji odmawiającej jej udostępnienia, lecz powinien poinformować wnioskodawcę o braku żądanej informacji. Takie pismo informujące ma postać czynności materialno - technicznej, która stanowi odpowiedź na wniosek i chroni organ od zarzutu bezczynności.

Jak wskazano wyżej z bezczynnością mamy do czynienia, gdy zobowiązany podmiot nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji lub nie podjął stosownej czynności, o której mowa wyżej. W rozpoznawanej sprawie podmiot zobowiązany powinien wniosek z dnia 27 marca 2015r. (pkt 2) załatwić w terminie 14 dni, w sposób w nim określony, wydać stosowną decyzję, bądź poinformować, że nie jest w posiadaniu wnioskowanej informacji. Tymczasem w dniu wniesienia skargi tj. do dnia 30 marca 2015r. (data wpływu skargi do organu)wniosek nie został załatwiony w żaden z opisanych już sposobów. Wprawdzie organ udzielił odpowiedzi pismem z dnia 10 kwietnia 2015r. jednakże odpowiedź ta mija się w oczywisty sposób z wnioskiem. Należało bowiem uwzględnić, że we wniosku tym uprawniony oczekiwał podania wysokości dotacji na 1 ucznia, wypłaconej w latach 2005-2015 [...] Szkole Zawodowej Kierunek technik farmaceutyczny i podanie wysokości wypłaconej dotacji z rozbiciem na poszczególne miesiące z uwzględnieniem ilości uczniów.

Stąd też wobec braku odpowiedzi na żądania Sąd uznał, że organ pozostawał w bezczynności.

W związku z tym Sąd na podstawie art. 149 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) dalej p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.

Konsekwencją tego rozstrzygnięcia Sądu jest koniczność ponownego rozpatrzenia i załatwienia 2 pkt we wniosku z dnia 27 marca 2015r.

Jednocześnie w kontrolowanej sprawie, z uwagi na czas i reakcje organu na pismo z dnia 27 marca 2015r. (por. dane z części wstępnej uzasadnienia) Sąd nie stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

II. W pozostałym natomiast zakresie postępowanie stało się bezprzedmiotowe.

W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy bowiem stwierdzić należy, że z uwagi na udzielenie przez podmiot zobowiązany informacji publicznej, już po wniesieniu skargi na bezczynność organu, bezprzedmiotowe stało się postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Starosty D. do rozpatrzenia pkt 1 wniosku z dnia 27 marca 2015r.

W tej sytuacji brak było podstaw do orzekania przez sąd w przedmiocie, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. Skoro bowiem organ, którego dotyczyła skarga na bezczynność w sprawie wszczętej wnioskiem z dnia 27 marca 2015r., (pkt 1) przed dniem orzekania przez sąd udzielił informacji publicznej w posiadanym zakresie, brak było podstaw do uwzględnienia żądania skargi. W tej części organ przestał bowiem tkwić w bezczynności, a w sprawie zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania wynikającego z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem prawa Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy stało się ono z innych przyczyn bezprzedmiotowe.

Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi wówczas, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku zajdą zdarzenia, które czynią wydanie wyroku zbędnym lub niedopuszczalnym.

Jednocześnie, zdaniem Sądu, bezczynność zobowiązanego i w tej części nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa z uwagi na okoliczności już wcześniej wskazane w uzasadnieniu (czas i reakcja organu).

Wobec powyższego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd orzekł jak w pkt II i III wyroku.

J.T. 10.08.15r.