Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 497/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2016-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art145 par. 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 89 ust. 14 i ust. 16
journal: Dz.U. 2011 nr 108 poz 626
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Grzegorz Panek / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2016 r. sprawy ze skarg R. C. na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za lipiec 2011 rok, nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za listopad 2011 rok, 1) uchyla zaskarżone decyzje, 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego R. C. kwotę 8.573 (osiem tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] czerwca 2014 r.:

- nr [...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania R. C. (określany dalej także jako: odwołujący, skarżący), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia (...) lutego 2014 r. nr (...) zgodnie z którą określono skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za lipiec 2011 r w wysokości 35.187,00 zł.

- nr (...)Dyrektor Izby Celnej , po rozpatrzeniu odwołania skarżącego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] zgodnie z którą określono skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za listopad 2011 r. w wysokości 64.628,00 zł.

Rozstrzygnięcia organów zapadły w następującym stanie faktycznym:

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] wszczął postępowanie kontrolne wobec R. C. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A., w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2011 r. oraz podatku akcyzowego za 2011 r.

Podatnik w ramach prowadzonej działalności gospodarczej dokonywał m.in. sprzedaży oleju opałowego podlegającego obowiązkowi znakowania i barwienia, na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, jak i dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Ustalono, że w miesiącu lipcu 2011 r. kontrolowany dokonał sprzedaży 22.130 l oleju opałowego na rzecz 13 podmiotów a w miesiącu listopadzie 2011 r. kontrolowany dokonał sprzedaży 40.646,524 I oleju opałowego na rzecz 19 podmiotów.

Przy sprzedaży oleju opalowego zgodnie z art. 89 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 Nr 108 poz. 626 ze zm.), określanej dalej jako "u.p.a.", pobierane były od nabywców oświadczenia o przeznaczeniu nabywanego wyrobu do celów opałowych.

Kontrolujący sprawdzili prowadzoną przez stronę dokumentację księgową i ustalili, że ilość sprzedanego oleju opałowego wykazana w oświadczeniach nabywców o przeznaczeniu oleju opałowego jest zgodna z ilością wynikającą z faktur VAT i paragonów fiskalnych. Dokonano również sprawdzenia rzetelności składanych oświadczeń, w tym zakresie nie stwierdzono nieprawidłowości.

W celu sprawdzenia prawidłowości przekazywanych przez kontrolowanego miesięcznych zestawień oświadczeń o przeznaczeniu oleju opałowego, zwrócono się do Naczelnika Urzędu Celnego o udostępnienie kopii złożonych przez R. C. miesięcznych zestawień oświadczeń. Z przekazanych materiałów dowodowych wynikało, że R. C. nie zachował ustawowego terminu przewidzianego na złożenie miesięcznego zestawienia oświadczeń, o którym mowa w art. 89 ust. 14 u.p.a. Miesięczne zestawienie oświadczeń sprzedaży oleju opałowego w lipcu 2011 r., zgodnie ze stemplem pocztowym, zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 30 sierpnia 2011 r. Natomiast zestawienie oświadczeń powinno być przekazane do Naczelnika Urzędu Celnego do dnia 25 sierpnia 2011 r. Ponieważ R. C. uchybił obowiązkowi terminowego przekazania zestawienia oświadczeń za lipiec 2011 r., w ocenie organu skutkowało to utratą uprawnienia do stosowania preferencyjnej stawki przy sprzedaży oleju opalowego w tym miesiącu.

Ponadto organ ustalił że R. C. nie złożył zestawienia oświadczeń za listopad 2011 r., natomiast zgodnie z art. 89 ust. 14 u.p.a. zestawienie oświadczeń powinno być przekazane do Naczelnika Urzędu Celnego do dnia 27 grudnia 2011 r.

W związku z powyższym wezwano kontrolowanego do przedstawienia dokumentów potwierdzających złożenie w Urzędzie Celnym "Zestawienia odbiorców oleju opałowego zwolnionego od akcyzy za miesiąc listopad 2011 r." Kontrolowany w dniu 1 sierpnia 2013 r. przedłożył osobiście kserokopię zestawienia odbiorców oleju opałowego za listopad 2011 r. wraz z kserokopią potwierdzenia nadania przesyłki nr 161836692. Nadania przesyłki dokonano w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 29 grudnia 2011 r.

W dniu 6 sierpnia 2013 r. zwrócono się do Naczelnika Urzędu Celnego , czy przesyłka o nr [...] została doręczona do Urzędu Celnego. Z informacji uzyskanej od Naczelnika Urzędu Celnego wynikało, że przesyłka o powyższym numerze została doręczona do Urzędu Celnego i zawierała:

zaświadczenie o dokonaniu zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej,

zaświadczenie o numerze identyfikacyjnym REGON z dnia 25 stycznia 2011 r.,

potwierdzenie zgłoszenia rejestracyjnego VAT-5.

W związku z powyższymi nieprawidłowościami przesłuchany został w charakterze świadka M. G., który zeznał, że zestawienie odbiorców oleju opałowego za listopad 2011 r. na pewno wysłał w grudniu 2011 r. i posiada kopię zestawienia, do którego podpięte jest potwierdzenie nadania. Z kolei przesłuchany R. C. zeznał do protokołu, że dokumenty związane z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej jako pośredniczący podmiot węglowy zostały przez niego osobiście dowiezione do Urzędu Celnego , natomiast zestawienie odbiorców oleju opałowego za listopad 2011 r. nie było jeszcze gotowe i zostało wysłane pocztą.

Z uwagi na fakt, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził jednoznacznie, że R. C. przekazał w terminie zestawienia oświadczeń za lipiec i listopad 2011 r. co skutkowało naruszeniem przepisu art. 89 ust. 14 u.p.a., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w dniu [...] lutego 2014 r. wydał decyzję nr [...], w której określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za lipiec 2011 r. w wysokości 35.187,00 zł oraz decyzję nr [...] , w której określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za listopad 2011 r. w wysokości 64.628,00 zł.

Strona nie godząc się z takim rozstrzygnięciem spraw, działając przez pełnomocnika, doradcę podatkowego J. P., złożyła odwołania do Dyrektora Izby Celnej, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2014 r. i umorzenie postępowań w sprawie.

Decyzjom organu I instancji zarzucono:

w zakresie prawa formalnego:

- naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej w wyniku niepodjęcia zarówno w postępowaniu kontrolnym jak i związanym z wydaniem przez Dyrektora UKS zaskarżonej decyzji wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego dotyczącego terminowego i prawidłowego doręczenia organowi celnemu, wykonującemu obowiązki organu podatkowego, tj. Naczelnikowi Urzędu Celnego, sporządzonego przez podatnika i przekazanego organowi podatkowemu miesięcznego zestawienia stosownych oświadczeń nabywców oleju opałowego;

- naruszenie art. 152 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, w wyniku naruszenia przez organ celny uprawniony do odbioru miesięcznych zestawień oświadczeń nabywców oleju opałowego powołanych przepisów dotyczących doręczenia pism w zakresie nieprawidłowości, co do potwierdzeń doręczenia, uchylania się od potwierdzeń tego doręczenia, również co do zawartości przesyłki doręczonej zawierającej również dokumenty związane z zestawieniem stosownych oświadczeń nabywców oleju opałowego za miesiąc lipiec i listopad 2011 roku;

- naruszenie art. 180 § 1 w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej, w związku z nieprzyjęciem zeznań strony, co do okoliczności, miejsca i sposobu doręczenia organowi celnemu miesięcznych zestawień stosownych oświadczeń nabywców oleju opałowego;

- naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej, w wyniku dokonanej błędnej oceny całego materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu kontrolnym i podatkowym, w którym to postępowaniu w wyniku subsumcji organ podatkowy I instancji Dyrektor UKS dokonał błędnego ustalenia, wyłącznie na podstawie odpowiedzi Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 10 czerwca 2013 r., że podatnik -skarżący w sprawie nie przekazał do urzędu celnego w terminie zestawienia stosownych oświadczeń nabywców oleju opałowego za miesiąc lipiec i listopad 2011 roku;

- naruszenie art. 122 w związku z art. 191 Ordynacji podatkowej, w wyniku nieprzeprowadzenia dodatkowych dowodów i nie wyjaśnienia zachodzących nieprawidłowości w doręczeniu organowi celno-podatkowego, potwierdzających, że przesyłka skarżącego zawierająca zestawienie stosownych oświadczeń nabywców oleju opałowego za miesiąc lipiec i listopad 2011 roku została złożona po terminie.

W zakresie prawa materialnego:

- naruszenie art. 21 ust. 5 u.p.a., w wyniku niezastosowania tego przepisu do stanu faktycznego związanego z prawidłowo zadeklarowanym zobowiązaniem w podatku akcyzowym za miesiąc lipiec i listopad 2011 roku, w tym rzetelnie i terminowo wykazanego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego za miesiąc lipiec i listopad 2011 roku;

- naruszenie art. 89 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 89 ust. 16 u.p.a., w wyniku niewłaściwego zastosowania tego przepisu do stanu faktycznego związanego z zastosowaniem przez organ podatkowy do sprzedaży oleju opałowego w zaskarżonej decyzji nieprawidłowej stawki akcyzy wobec złożonego przez podatnika rzetelnego i nie kwestionowanego zestawienia stosownych oświadczeń nabywców oleju opałowego za miesiąc lipiec i listopad 2011 roku, zgodnie z art. 89 ust. 15 u.p.a.

Dyrektor Izby Celnej po dokonaniu analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego decyzjami z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] i nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji.

W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy wskazał na przepisy u.p.a. określające wyroby energetyczne jako wyroby akcyzowe, przedmiot, podmiot, podstawę opodatkowania, moment powstania obowiązku podatkowego obowiązki sprzedawcy wyrobów akcyzowych w zakresie przekazania miesięcznego zestawienia oświadczeń oraz dane jakie powinno zawierać ww. zestawienie.

Organ wyjaśnił, że prawidłowe pod kątem formalnym i materialnym złożone w terminie, miesięczne zestawienie oświadczeń, umożliwia sprzedawcy skorzystanie z preferencyjnej stawki podatku akcyzowego. Zgodnie z art. 89 ust. 16 u.p.a. w przypadku niespełnienia warunków określonych w ust. 5-15 stosuje się stawkę akcyzy określoną w ust. 4 pkt 1 wynoszącą 1822 zł za 1000 litrów.

Analizując kwestię złożenia zestawień nabywców oleju opałowego za lipiec i listopad 2011 organ stwierdził, brak złożenia za listopad 2011 r. miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego oraz złożenie takiego oświadczenia po terminie za lipiec 2011 r.

Organ odwoławczy wskazał ponadto, że dla zastosowania stawki podatku w wysokości 1822zł/1000 l, spowodowanego uchybieniem o charakterze stricte formalnym, nie ma kluczowego znaczenia fakt, że na podstawie innych danych podatnik jest w stanie udowodnić, że paliwo opałowe zostało użyte do celów opałowych, zgodnie z celem uprawniającym do stosowania obniżonej stawki akcyzy. Taka interpretacja prowadziłaby bowiem, przy oczywistym brzmieniu treści art. 89 ust. 16 u.p.a., do wykładni contra legem.

Dyrektor Izby Celnej wskazał, że ustawodawca nie przewidział w ustawie o podatku akcyzowym instytucji przywrócenia terminu do złożenia zestawienia oświadczeń, zatem terminu tego nie można przywrócić.

Organ podkreślił, że w rozpatrywanych sprawach nie budzi wątpliwości, że R. C. uchybił obowiązkowi przekazania do właściwego naczelnika urzędu celnego w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu w którym dokonano sprzedaży, miesięcznego zestawienia oświadczeń za lipiec 2011 r. i listopad 2011 r.

Organ wyjaśnił, że brak złożenia za listopad 2011 r. miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego oraz złożenia takiego oświadczenia po terminie za lipiec 2011 r. skutkuje utratą stosowania stawki preferencyjnej.

W związku z powyższym za prawidłowe uznał opodatkowanie podatkiem akcyzowym w lipcu i listopadzie 2011 r. sprzedaży paliwa opałowego według stawki określonej w art. 89 ust. 4 u.p.a tj. 1822 zł/1000 litrów.

Na poparcie zasadności zajętego stanowiska organ powołał liczne orzecznictwo sądów administracyjnych.

Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem skarżący, złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargi na decyzje z dnia [...] czerwca 2014 r., opisane na wstępie.

Skarżący wniósł o:

- uchylenie zaskarżonych decyzji i poprzedzających ich wydanie decyzji organu I instancji i stwierdzenie, że nie podlegają one wykonaniu,

- zasądzenie kosztów procesu,

- rozważenie zawieszenia przez Sąd postępowania na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub w przypadku przychylenia się przez organ II instancji do wniosku o zawieszenie postępowania na podstawie art. 126 powołanej ustawy do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytań prawnych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zawartych w postanowieniu z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 562/14,

- wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonych decyzji i poprzedzających je decyzji organu I instancji na podstawie art. 61 § 1 pkt 1 p.p.s.a, a w przypadku braku wstrzymania przez organ, wniesiono o wstrzymanie wykonania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na podstawie art 61 § 3 powołanej ustawy z uwagi na to, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

W uzasadnieniu skarg powtórzono zarzuty jak w odwołaniach.

W ocenie skarżącego organy podatkowe nieprawidłowo zastosowały w miesiącu lipcu i listopadzie 2011 r. sankcyjne stawki akcyzy ze względu na parodniowe opóźnienie w złożeniu zbiorczych oświadczeń nabywców oleju napędowego.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach.

Na rozprawie w dniu 11 grudnia 2014 r.. Sąd, na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm., określanej dalej jako "p.p.s.a")., postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Rz 784/14 i I SA/Rz 785/14 i prowadzić je pod wspólną sygn. I SA/Rz 784/14 oraz postanowieniem z dnia 11 grudnia 2014 r. I SA/Rz 784/14 na zgodny wniosek stron zawiesił postępowanie z uwagi na skierowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, dotyczącego wykładni przepisów prawa unijnego w kontekście treści art. 89 ust. 16 u.p.a. (sygn. C-418/14).

Na wniosek R. C. z dnia 27 czerwca 2016 r. o podjęcie zawieszonego postępowania sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 28 czerwca 2016 r. sygn. akt I SA/Rz 784/14 postanowił podjąć zawieszone postępowanie sądowe.

Obecnie sprawa jest prowadzona pod sygnaturą akt I SA/Rz 497/16.

W dniu 25 lipca 2016 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącego - radcy prawnego – T. C. w którym podtrzymał wnioski skarżącego o uchylenie zaskarżonych decyzji i poprzedzających je decyzji wydanych przez organ I instancji oraz stwierdzenie, że nie podlegają one wykonaniu a w następstwie powyższego o:

- zwolnienie zajęć skarbowych środków trwałych (dwóch samochodów ciężarowych, cystern do przewozu paliwa oraz wózka widłowego) jakich dokonał organ,

- zwolnienie zajęcia rachunku bankowego [...] oraz zwrot na konto kwoty 8.215,17 zł z należnymi odsetkami, która to kwotę organ wyegzekwował z tego rachunku w dniu 23 lutego 2016 r. jak również zasądzenie kosztów procesu, w tym zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014, poz. 1647 ze zm.) i art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany, co do zasady, zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd przytoczył powyższe uregulowania dla wyjaśnienia i podkreślenia, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do rozpatrywania i rozstrzygania indywidualnych spraw administracyjnych, a więc nie ma kompetencji przynależnych właściwemu organowi administracji publicznej (lub wykonującego funkcję organu administracji publicznej) do rozstrzygania spraw administracyjnych. Sąd podkreśla kompetencje sądu administracyjnego albowiem oczekiwanie przez skarżącego, aby to sąd dokonał zwolnienia z zajęć egzekucyjnych rachunku bankowego oraz samochodów czy też zarządził zwrot wyegzekwowanych środków pieniężnych nie może osiągnąć oczekiwanego przez autora takich żądań skutków prawnych. Jak wynika z wyżej wskazanych uregulowań ustawowych, normujących kompetencje sądów administracyjnych i postępowanie przed tymi sądami, sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej, obejmując tą kontrolą tylko zaskarżony akt.

Mając na uwadze wskazany zakres kognicji sądu administracyjnego sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone decyzje naruszają prawo.

W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną jest wykładnia art. 89 ust. 14 u.p.a. w związku z art. 89 ust. 16 u.p.a. Zdaniem skarżącego ustawa o podatku akcyzowym nie przewiduje sankcji w postaci zastosowania podstawowej stawki podatku akcyzowego w przypadku braku złożenia bądź złożenia po terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego.

Zdaniem organów podatkowych obowiązek składania naczelnikowi urzędu celnego w odpowiednim terminie zestawień oświadczeń odbieranych od nabywców oleju opałowego zgodnie z unormowaniem art. 89 ust. 14 u.p.a., jest obowiązkiem kształtującym i warunkującym prawo do zastosowania niższej stawki, na równi z innymi obowiązkami wprowadzonymi przez art. 89 ust. 5-15 u.p.a.

Dokonując wykładni art. 89 ust. 14 w związku z art. 89 ust. 16 u.p.a. należy na wstępie przypomnieć, że wobec przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej z dniem 1 maja 2004 r. do Unii Europejskiej na podstawie Traktatu Akcesyjnego, prawo wspólnotowe stało się od tej daty częścią porządku prawnego obowiązującego w Polsce. Zgodnie z art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dyrektywa wiąże państwa członkowskie, do których jest skierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawiając państwom członkowskim swobodę wyboru formy i środków. Na podstawie art. 267 lit. b Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.2004.90.864/2) TSUE właściwy jest do orzekania w trybie prejudycjalnym o wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne wspólnoty. Niewątpliwie aktem takim są dyrektywy unijne. Interpretując prawo krajowe sąd krajowy zobowiązany jest dokonać jej z uwzględnieniem regulacji wspólnotowej. Istnieje więc w takiej sytuacji obowiązek dokonania wykładni przepisów krajowych w zgodzie z regulacjami wspólnotowymi w tym zakresie.

Zagadnienie zgodności przepisów prawa krajowego nakładającego na sprzedawców paliw obowiązek złożenia w wyznaczonym terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców, według których nabywane wyroby są przeznaczone do celów opałowych, oraz przewidującego, w przypadku braku złożenia takiego zestawienia w wyznaczonym terminie stosowanie do sprzedanego paliwa stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych, na skutek pytania prejudycjalnego wystosowanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (sygn. akt I SA/Wr 562/14) stało się przedmiotem badania przez TSUE. W wyroku z 2 czerwca 2016 r. w sprawie o sygn. C-418-14 Trybunał nie zakwestionował samej zasady nałożenia na sprzedawców paliw obowiązku składania zestawień oświadczeń, podkreślił jednak wynikającą z ogólnej systematyki jak i celu dyrektywy 2003/96 zasadę opodatkowania wyrobów energetycznych zgodnie z ich faktycznym przeznaczeniem. Trybunał wskazał, że zarówno ogólna systematyka, jak i cel dyrektywy 2003/96 opierają się na zasadzie, według której produkty energetyczne są opodatkowane zgodnie z ich faktycznym wykorzystaniem.

TSUE postawił tezę, że dyrektywa 2003/96 oraz zasada proporcjonalności nie sprzeciwiają się przepisom krajowym, na podstawie których sprzedawcy paliw są zobowiązani do złożenia w wyznaczonym terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców, według których nabywane wyroby są przeznaczone do celów opałowych, natomiast sprzeciwiają się one przepisom krajowym, na mocy których, w braku złożenia takiego zestawienia w wyznaczonym terminie, do sprzedanego paliwa stosowana jest stawka podatku akcyzowego przewidziana dla paliw silnikowych, podczas gdy zostało stwierdzone, że przeznaczenie tego produktu do celów opałowych nie budzi wątpliwości.

W rozpoznawanej sprawie zastosowano stawkę podatku akcyzowego przewidzianą dla paliw silnikowych wyłącznie z uwagi na brak złożenia za listopad 2011 r. miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego oraz złożenia takiego oświadczenia po terminie za lipiec 2011 r.

Wynikająca z wyroku Trybunału niezgodność normy prawa krajowego (art. 89 ust. 16 u.p.a.) z prawem wspólnotowym jako naruszająca zasady proporcjonalności oraz ogólnej systematyki i celu dyrektywy 2003/96, ma charakter uniwersalny, dotyczy także przewidzianej tym przepisem możliwości zastosowanie stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych w przypadku niespełnienia warunków określonych art. 89 ust. 14 u.p.a. Zasada pierwszeństwa prawa unijnego polega na pierwszeństwie jego stosowania, a nie obowiązywania, pierwszeństwo zapewnia się przez odmowę zastosowania kolidującej normy krajowej w danym stanie faktycznym, nie przez uprzednie uchylenie w trybie uchwałodawczym albo w trybie konstytucyjnym (por. wyrok TS z 9 marca 1978 r. w sprawie 106/77).

Reasumując, wobec stwierdzenia przez TSUE, że unormowanie przewidziane w art. 89 ust. 16 u.p.a. narusza ogólną systematykę jak i cel dyrektywy 2003/96 oraz zasadę proporcjonalności, kierując się zasadą pierwszeństwa prawa unijnego należało odmówić stosowania tego przepisu jako sprzecznego z dyrektywą, która wiąże państwa członkowskie co do rezultatu.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględni powyższe rozważania i jeżeli stwierdzi, że przeznaczenie produktu do celów opałowych nie budzi wątpliwości winien uchylić decyzje organu I instancji i umorzyć postępowanie w sprawie.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i art. 135 p.p.s.a, orzekł jak w pkt 1 wyroku.

O kosztach postępowania w pkt 2 wyroku (wpisy - 1056 zł i 1500 zł, wynagrodzenie pełnomocnika - 2400 zł i 3600 zł, opłata skarbowa - 17 zł) orzeczono, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a i § 6 pkt 5 i 6 w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.) w związku z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).