Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3574/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2, art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 29 ust. 3 , art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1, aqrt. 6 ust. 2, art. 7 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
article: art. 46 ust. 1 pkt  1 lit. a, art. 47 ust. 1, ust. 4
journal: Dz.U. 2010 nr 136 poz 914
law: Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2014 r. sprawy ze skargi C. D. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazania poddania prawidłowemu oznakowaniu artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]października 2013 r., nr [...], Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 21, art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 29 ust. 3 w związku z art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2, art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 ze zm. - dalej także: "ustawa o jakości handlowej"), a także art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914 ze zm.) i art. 3 pkt 8, art. 8 ust. 1, art. 16 i art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. UE L 31 z dnia 1 lutego 2002 r., s. 1, ze zm.; Dz. Urz. - Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, s. 463 ze zm.) - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], nakazującą C. D. - prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowe i Usługowe "[...]"w K. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") poddanie zabiegowi prawidłowego oznakowania wprowadzonego do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego o nazwie - [...] a’ 400g - wielkość partii magazynowej 40 kg (100 szt. opakowań jednostkowych), data minimalnej trwałości: "najlepiej spożyć przed końcem: 27.02.2014 r." (pierwsze dwie cyfry to nr partii), o wartości brutto partii magazynowej 53,20 zł - przez zamieszczenie w oznakowaniu wyrobu w sposób zgodny z przepisami określenia "[...]" lub "[...]" oraz usunięcie określenia "[...]".

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniach [...] -[...] marca 2013 r. inspektorzy [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], działając na podstawie upoważnienia z dnia [...] marca 2013 r., przeprowadzili kontrolę w przedsiębiorstwie skarżącego C. D. w K., pobierając próbki artykułu o nazwie [...] a’ 400g, w celu oceny oznakowania tego artykułu.

W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono:

- zastosowanie w nazwie w/w produktu określenia "[...]", co sugeruje tradycyjną (domową) metodę produkcji z wykorzystaniem jaj, co - zdaniem inspektorów - stanowiło naruszenie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia i było podstawą do uznania w/w makaronu za artykuł rolno-spożywczy zafałszowany,

- brak w nazwie w/w makaronu informacji o kurkumie zastosowanej w procesie produkcji, co stanowiło naruszenie art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o jakości handlowej w związku z art. 47 ust. 1 tej ustawy.

W związku z nieprawidłowościami stwierdzonymi w toku przeprowadzanej kontroli, w dniu [...] marca 2013 r. organ wszczął postępowanie w sprawie wprowadzenia do obrotu przez skarżącego artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego [...] a'400 g, o wielkości partii magazynowej 40,00 kg (100 szt. opakowań jednostkowych), data minimalnej trwałości: "najlepiej spożyć przed końcem: 27.02.2014 r.", (pierwsze dwie cyfry to nr partii), o wartości brutto partii magazynowej 53,20 zł, z uwagi na nieprawidłowe oznakowanie świadczące o zafałszowaniu.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. skarżący wniósł o zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu otrzymania rozstrzygnięć Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] oraz Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...].

W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku strony skarżącej [...] Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. odmówił zawieszenia przedmiotowego postępowania administracyjnego.

Po rozpoznaniu zażalenia, Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. utrzymał w mocy w/w postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie zawieszenia postępowania.

Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. organ pierwszej instancji poinformował skarżącego o zakończeniu postępowania administracyjnego przed tym organem.

W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego [...] Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych - działając na podstawie z art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 21, art. 3 pkt 10, art. 4 ust 1, art. 6 ust 2, art.7 ust. 2 pkt 1, art. 29 ust. 3 ustawy o jakości handlowej oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a) i art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, a także art. 104 k.p.a. - decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], nakazał skarżącemu C. D. poddanie zabiegowi prawidłowego oznakowania artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego [...] a'400 g, o wielkości partii magazynowej 40,00 kg (100 szt. opakowań jednostkowych), data minimalnej trwałości: "najlepiej spożyć przed końcem: 27.02.2014 r.", (pierwsze dwie cyfry to nr partii), o wartości brutto partii magazynowej 53,2 zł, poprzez zamieszczenie w oznakowaniu w/w wyrobu w sposób zgodny z przepisami określenia "[...]" lub "[...]" oraz usunięcie określenia "[...]".

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że na opakowaniu spornego makaronu został podany jego skład, z którego wynika, że makaron został wyprodukowany z mąki pszennej, wody i kurkumy. Te dane zostały umieszczone na tylnej stronie opakowania i wydrukowano je drobną czcionką. W związku z tym, jak uznał organ - określenie "[...]", sugerujące domową produkcję makaronu z użyciem jaj, wprowadzając konsumentów w błąd, w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Z tych względów, na podstawie art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej, art. 8 ust. 1, art. 17 ust. 1 i art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r., uznano badany produkt za zafałszowany.

Zdaniem organu pierwszej instancji, użycie w produkcji makaronu przyprawy kurkuma, jako dodatku smakowego i silnie barwiącego, powinno zostać wykazane nie tylko w składzie makaronu, lecz także w jego nazwie. Przyprawa ta nadaje bowiem produktowi silnie żółte zabarwienie, co nie pozwala odróżnić makaronu produkowanego z użyciem jaj.

Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji.

Wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji lub o jej uchylenie i umorzenie postępowania, jako bezzasadnego, skarżący zakwestionował datę wszczęcia postępowania ([...] marca 2013 r.), wskazując, że zawiadomienie o wszczęciu otrzymał [...] marca 2013 r. W związku z tym, zdaniem skarżącego, naruszono art. 61 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto strona skarżąca zarzuciła, iż organ pierwszej instancji w piśmie z dnia [...] czerwca 2013 r. nie ustosunkował się do wniosków skarżącego, uniemożliwiając skarżącemu odparcie zarzutów. Ponadto, zdaniem strony skarżącej, wydając decyzję tego samego dnia, organ uniemożliwił stronie czynny udział w sprawie, naruszając tym samym art. 10 k.p.a., albowiem skarżący nie zrealizował swojego prawa do zapoznania się z materiałem dowodowym. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja jest nieważna, z mocy art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., z uwagi na to, że dotyczy ona sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Skarżący wskazał, że w dniu [...] maja 2011 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych decyzjami nr [...] oraz nr [...] uchylił decyzje Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] oraz nr [...] i umorzył postępowania pierwszej instancji. Zdaniem strony skarżącej, skoro organ odwoławczy uchylił w/w decyzje organu pierwszej instancji nakazujące stosowanie prawidłowego oznakowania wyrobu o nazwie "[...]" poprzez podanie w nazwie wyrobu, że zawiera on kurkumę, nie było podstaw do wszczynania kolejnych postępowań administracyjnych i wydawania kolejnych decyzji w tym samym przedmiocie. W opinii skarżącego, organ odwoławczy powinien stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, w sytuacji, gdy istnieją dwie inne decyzje Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] wydane w dniu [...] czerwca 2013 r. w stosunku do tego samego przedmiotu o prawdziwej nazwie "[...]". Zdaniem skarżącego, załączony do akt sprawy oryginał opakowania jednostkowego, na którym widnieje nazwa "[...]" bez określeń "[...]", "[...]", czy też "[...]" jest dowodem na powyższe argumenty. Skarżący stwierdził ponadto, że sama nazwa makaronu jest nazwą zwyczajową, dlatego niewskazanie w niej kurkumy nie może wprowadzać konsumenta w błąd, tym bardziej, że skład makaronu podano na opakowaniu. Mając na uwadze powyższe, skarżący zarzucił błędną interpretację podanych w niej przepisów prawa oraz niezałączenie do akt dokumentów prowadzonych postepowań przez Prokuratury Rejonowe w [...] i Prokuratury Rejonowej dla [...]. Strona skarżąca zarzuciła jednocześnie, że sporna decyzja organu pierwszej instancji jest wadliwa, z uwagi na uzasadnienie niezgodne z art. 107 § 1 k.p.a. Zdaniem strony skarżącej, organ przekroczył swe uprawnienia dokonując dowolnej i zbyt szerokiej interpretacji przepisów prawa oraz nie wziął po uwagę praw producenta w zakresie nadawania nazwy własnej wytwarzanym przez niego produktom. Ponadto, skarżący zarzucił, iż organ nie wskazał przepisu prawa nakładającego na producenta obowiązek umieszczania składników w nazwie artykułu. Strona skarżąca stwierdziła także, że w zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji nie ustosunkował się do uwag podanych przez producenta w protokole kontroli oraz argumentów podnoszonych przez kontrolowanego w pismach kierowanych do Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], w tym do opinii radcy prawnego P. L. Skarżący stwierdził, że w ustawie nie ma zakazu stosowania dotychczasowych nazw produktów, które wkomponowały się w tradycje firm o wieloletnim doświadczeniu. Strona skarżąca nie zgodziła się również z organem, że słowo "[...]" w nazwie przedmiotowego makaronu oznacza metodę produkcji, co jest nadinterpretacją organu w celu uzyskania fałszywych wyników kontroli. W ocenie skarżącego, nazwa kwestionowanego artykułu "[...]" z logo firmy "[...]" jest nazwą zwyczajową makaronu i jednoznacznie wskazuje, że wyrób ten jest produkowany metodą przemysłową. W związku z powyższym, zdaniem skarżącego, nazwa spornego produktu jest zgodna z art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Dodatkowo, skarżący nadmienił, że brak jest przepisu szczegółowego dla artykułu "[...]". Strona zarzuciła Wojewódzkiemu Inspektorowi Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych brak konsekwencji w stosowaniu określenia "wprowadzanie w błąd" oraz zarzuciła organowi pierwszej instancji brak przedstawienia dowodów na poparcie tezy, iż pominięcie informacji w nazwie przedmiotowego makaronu o występującej w nim kurkumie wprowadza konsumenta w błąd. Skarżący nadmienił, że w sytuacji braku przepisu prawnego określającego nazwę makaronu, to jego charakterystyka wynika z informacji zadeklarowanych przez producenta w "Opisie produktu" do celów HACCP oraz w oznakowaniu wyrobu. Zdaniem strony skarżącej, podanie prawidłowość odnośnie stosowania określenia "[...]" w nazwie przedmiotowego wyrobu jest niewłaściwa, gdyż według takiej interpretacji większość artykułów dostępnych na krajowym rynku powinna zostać uznana za zafałszowane. W opinii strony skarżącej, takie działanie organu jest niszczeniem polskich przedsiębiorców. Co do nakazu umieszczenia przyprawy kurkumy w nazwie kwestionowanego artykułu, odwołujący się przytoczył ogólnikowe interpretacje wyrażenia "wprowadzanie w błąd". Ponadto, skarżący poinformował, że dzięki dodatkowi przyprawy kurkumy "makaron ma lekko korzenny smak, ale nie zmienia smaku makaronu jako takiego". Na poparcie swojego stanowiska strona powołała się na opinię radcy prawnego P. L., według którego sposób oznakowania przedmiotowego wyrobu nie wprowadza konsumenta w błąd, co do charakterystyki środka spożywczego. Strona skarżąca stwierdziła ponadto, że organ pierwszej instancji naruszył art. 77 k.p.a., z uwagi na zaniechanie w ramach oceny stanu faktycznego, wyjaśnień złożonych przez stronę.

Główny Inspektor pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. poinformował skarżącego o przeprowadzonych czynnościach wyjaśniających w związku ze zgłoszonymi zarzutami oraz pismem z dnia [...] września 2013 r. powiadomił Prokuraturę Rejonową [...] o terminie załatwienia sprawy wyjaśniając przyczyny opóźnienia.

W piśmie z dnia [...] września 2013 r. strona skarżącą podtrzymała część zarzutów wniesionych w odwołaniu.

W wyniku rozpatrzenia odwołania strony skarżącej, Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 21, art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 29 ust. 3 w związku z art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2, art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, a także art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz art. 3 pkt 8, art. 8 ust. 1, art. 16 i art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych stwierdził niezasadność zarzutu co do daty wszczęcia postępowania wskazując, że postępowanie zostało wszczęte z urzędu, a nie na wniosek strony. W ocenie organu, prawidłowo podano datę wszczęcia postępowania w zawiadomieniu z dnia [...] marca 2013 r. Natomiast, wbrew zarzutom skarżącego, organ odwoławczy, stwierdził, że w niniejszym zawiadomieniu nie występuje określenie "zebrany materiał dowodowy", gdyż stronie wyznaczono termin na zajęcie stanowiska. Organ wyjaśnił, że pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. stronę powiadomiono o zebranym materiale w sprawie oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się, na co strona odpowiedziała pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. składając uwagi i zastrzeżenia do postępowania. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych stwierdził, że w piśmie z dnia [...] czerwca 2013 r. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych odniósł się do uwag strony, a zatem, w ocenie organu odwoławczego, w trakcie postępowania nie naruszono praw strony. Zdaniem organu odwoławczego, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z tego powodu, iż poprzednie decyzje (na które powoływała się strona skarżąca w odwołaniu) zostały uchylone i postępowanie umorzono. Organ wyjaśnił, że postępowania te nie były tożsame z niniejszą sprawą, gdyż dotyczyły innego produktu z nazwami: "[...]" i "[...]" oraz były prowadzone na skutek odrębnej kontroli. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych podkreślił, że wspomniane decyzje zostały wydane w innych sprawach, w których decyzje organu pierwszej instancji zostały uchylone a postępowanie pierwszej I instancji umorzono z powodu wadliwego określenia strony postępowania. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych wyjaśnił, że w powołanych postępowaniach organ odwoławczy nie rozstrzygał kwestii merytorycznych. Ustosunkowując się co do nazwy produktu, organ odwoławczy wskazał, że nazwę "[...] podał kontrolowany w swoim oświadczeniu z dnia [...] marca 2013 r. i została tak określona w dokumencie zakładowym "Opis produktu" - Księga HACCP opracowanie z dnia [...] kwietnia 2008 r. (załączniki do protokołu kontroli). Ponadto, jak wskazał organ, na etykietach zbiorczych producent również umieścił nazwę "[...]". W ocenie organu odwoławczego, kontrolujący inspektorzy prawidłowo ocenili nazwę produktu, nie chodzi bowiem, jak twierdzi skarżący, że nazwą tą nie zafałszował produktu, gdyż jest on wyrabiany przemysłowo, lecz o to, że nazwa "[...]" w kontekście zastosowania w nim kurkumy, jest nieprawdziwa. W tej sytuacji, zdaniem Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu poświadczenia nieprawdy przez organ pierwszej instancji. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, wskazując na przebieg pobrania próbek - uznał, że w tym zakresie nie naruszono wymaganych przepisów. Organ odwoławczy podkreślił, że kontrolowaną partię zakwestionowano z powodu użycia w jej nazwie określenia "[...]", sugerującego tradycyjną metodę produkcji makaronu z użyciem jaj bez podania, iż do produkcji użyto kurkumy. W tym zakresie organ odwoławczy powołał przepisy prawa, które zostały przez producenta naruszone, nie zgadzając się, że nazwa "[...]" jest nazwą zwyczajową dla makaronów produkowanych przemysłowo. Organ odwoławczy uznał, że umieszczenie składnika (kurkumy bez podania ilości tego składnika) na odwrotnej stronie opakowania napisanego drobną czcionką jest niewystarczające dla szybkiego zidentyfikowania przez konsumenta artykułu, z którym ma do czynienia. Organ podkreślił, że nazwa makaronu bezjajecznego zawierającego kurkumę powinna różnić się od takich makaronów niezawierających kurkumy. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że kurkuma powoduje żółte zabarwienie makaronu i posiada charakterystyczny smak co w odbiorze konsumenta sugeruje mu, że makaron został wyprodukowany z dodatkiem jaj i może wprowadzać go w błąd co do oczekiwań od takiego produktu. Organ odwoławczy nadmienił także, że nazwa produktu jest dla konsumenta pierwszą informacją trafiającą do jego świadomości podczas zakupu i rzadko, korzystając z opisu składu, konsument ten sugeruje się właściwe samą nazwą. Dlatego, w ocenie organu odwoławczego, w samej nazwie powinna być zawarta istotna informacja o produkcie. Wskazując na zastosowane przepisy prawa i przebieg postępowania, organ odwoławczy nie zgodził się z ich błędną interpretacją, jak i z naruszeniem art. 107 k.p.a.

Od decyzji skarżący C. D., działając za pośrednictwem organu odwoławczego - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, strona skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego:

- art. 6 ust. 2 i art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a i art. 47 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia - poprzez niewłaściwą interpretację i nietrafne przyjęcie, iż brak informacji w nazwie produktu [...] o kurkumie zastosowanej w procesie produkcji oraz użycie w nazwie określenia "[...]" może wprowadzać konsumenta w błąd i narusza ww. przepisy i w konsekwencji – wadliwe nakazanie zamieszczenia w oznakowaniu nazwy produktu określenia "[...]" lub "[...]" oraz usunięcie określenia domowy;

2) naruszenie prawa procesowego, w tym:

- art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. - poprzez wydanie decyzji w sprawie już rozstrzygniętej ostateczną decyzją administracyjną,

- art. 8 i art. 11 k.p.a. - poprzez brak wyjaśnienia, jakimi przesłankami kierował się organ II Instancji uznając, iż odwołanie skarżącego jest niezasadne.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie zgadza się ze spornym rozstrzygnięciem, z uwagi na ocenę wprowadzenia w błąd konsumenta w sposób autorytarny i oderwany od norm prawnych. Zdaniem skarżącego, użycie określenia "[...]" w nazwie makaronu nie było niewłaściwe. Skarżący, odpowiednio jak w odwołaniu, uznał wydanie decyzji z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. wobec uprzedniego wydania decyzji w tożsamej sprawie, umarzającej postępowanie I instancji. W ocenie skarżącego, we wszystkich tych sprawach badano zgodność z przepisami nazwy makaronów. Zatem, jak uznał skarżący, przedmiotowa sprawa jest tożsama z poprzednimi, a więc zaskarżona decyzja jest obarczona wadą nieważności. Ponadto, skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja nie została prawidłowo uzasadniona, a ustalenia, na których została oparta były dowolne.

Zdaniem skarżącego, żaden przepis prawa nie nakazywał wskazania w nazwie produktu kurkumy. Zgodnie natomiast z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r., w wykazie składników może być użyta zamiast nazwa składnika jedynie nazwa jego kategorii, do której ów składnik należy, jeżeli składnik przekracza zawartość 2% tego produktu, na przykład "przyprawa". Skarżący podniósł, że zgodnie z rozporządzeniem kurkuma nie jest barwnikiem, a jej zawartość w makaronie to 0,01% masy. W ocenie skarżącego, nie było zatem obowiązku umieszczania w nazwie tego składnika. Tymczasem, jak zarzucił skarżący, organy Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych, nie opierając się na konkretnych przepisach prawa, dowolnie przyjęły nakaz umieszczenia w nazwie makaronu kurkumy, pomimo tego, że w składzie makaronu składnik ten podano. W tych warunkach, skarżący uznał, że brak było podstaw do twierdzenia, ze konsument został wprowadzony w błąd co do przedmiotowego produktu. W ocenie skarżącego, konsument nie został wprowadzony w błąd także poprzez umieszczenie w nazwie makaronu "[...]". Skarżący stanął na stanowisku, że organ oparł swoje rozstrzygnięcie na osobistym odczuciu, a nie na przepisach prawa. Wskazując na przykłady nazw używanych dla produktów spożywczych wytwarzanych przemysłowo, skarżący podkreślił, że określenie "[...]" nie stwarza u nabywcy makaronu przekonania, iż jest to wyrób nieprzemysłowy.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wnosił o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, że od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym (prawem Unii Europejskiej), rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego (prawa Unii Europejskiej), interpretowanych oraz stosowanych w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.

W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] października 2013 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], nakazująca skarżącemu C. D. - prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowe i Usługowe "[...]" C. D. w [...] poddanie zabiegowi prawidłowego oznakowania wprowadzonego do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego o nazwie [...] a’ 400g - nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego, w tym unormowań wskazanych zarówno w ustawie z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jak również w ustawie z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, a także nie narusza norm prawa europejskiego, o których mowa w przepisach rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności.

Zdaniem Sądu, organy obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne nie dopuściły się również naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę należy zauważyć, że najdalej idący zarzut skarżącego wywodzony był z przepisu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., który stanowi, iż organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.

Odnosząc się do tego zarzutu strony skarżącej, organ odwoławczy wyjaśnił powody uchylenia uprzednio wydanych decyzji administracyjnych i umorzenia postępowania organu pierwszej instancji. Z wyjaśnień tych wynikało, że w postępowaniach tych błędnie określono ich strony, wobec tego wada ta była na tyle istotna, iż uzasadniała wyłączenie decyzji z obrotu prawnego. Jednocześnie, co podnosił organ odwoławczy, w postępowaniach tych nie rozstrzygano kwestii merytorycznych stwierdzonych w toku kontroli przeprowadzonej w dniach [...] i [...] stycznia 2011 r. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, trudno uznać, by sprawy te zostały zakończone rozstrzygnięciami uzasadniającymi zastosowanie w sprawie niniejszej wymienionego przepisu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Jak jednoznacznie wskazują te decyzje, zapadłe rozstrzygnięcie miało wyłącznie charakter procesowy - postępowanie pierwszej instancji umorzono. Tym samym, żaden z organów Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych nie rozstrzygnął o prawidłowości, bądź nieprawidłowości nazwy makaronu.

Ponieważ skarżący podnosił także nieużywanie w nazwie makaronu określenia "[...]", należy zauważyć, że zgodnie z ustaleniami organów Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, nazwę tę podał sam skarżący w oświadczeniu z dnia [...] marca 2013 r., a ponadto nazwa ta funkcjonowała również w "Opisie produktu" - Księga HACCP (dokument zakładowy). Istotnym w sprawie jest jednak to, co było przedmiotem obu decyzji, że w nazwie makaronu użyto określenia "[...]" z pominięciem podania jego składnika - kurkumy.

Zdaniem Sądu należy zauważyć, że zgodnie z ustaleniami organu administracji, opartymi na opisie składników makaronu, produkt ten składał się z mąki pszennej, wody i kurkumy. Pozostaje zatem poza wszelką wątpliwością, że w skład tego produktu nie wchodziły inne składniki, a w szczególności nie wchodziły jaja. W zasadzie więc makaron składał się z podstawowych składników, jak mąka pszenna i woda, gdyż kurkuma była przyprawą do tych podstawowych i jedynych składników makaronu. Powstaje zatem pytanie, w jakim celu ów składnik użyto w produkcji makaronu niezwierającego jaj.

Organ administracji starał się tę kwestię wyjaśnić, opisując właściwości kurkumy. Jak podał, kurkuma zawiera kurkuminę - charakterystyczny żółty barwnik otrzymywany przez ekstrakcję rozpuszczalnikami substancji barwnej rozłogów rośliny Curcuma domestica (longa). Ze względu na charakterystyczny smak i zapach ekstrakty kurkumy są stosowane jako przyprawa lub dodatek. Z ustaleń tych wynika, że zastosowanie kurkumy w makaronie nadaje mu żółtą barwę podobną, jaką nadają mu użyte w produkcji makaronu jaja. Te ustalenia organu Inspekcji oparte są na jego wiedzy, właściwej i koniecznej temu organowi, jako że orzeka on w sprawach dotyczących żywności i artykułów rolno-spożywczych. Brak było zatem podstaw, w ocenie składu Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, do postawienia organowi zarzutu dowolności w dokonanych ustaleniach. Niejako, konsekwencją tych ustaleń było uprawnione stwierdzenie, że przez dodanie kurkumy w produkcji makaronu niezawierającego jaj, został on upodobniony w swoim wyglądzie do makaronu produkowanego z dodatkiem tego składnika, a taki właśnie makaron jest wytwarzany metoda domową, w której do mąki i wody dodaje się jaja. Zdaniem Sądu, należy zauważyć, że nie ma co prawda żadnych przepisów prawa nakazujących, by przy przygotowywaniu w domu makaronu należało używać jaj, jednak truizmem byłoby dowodzenie, że przeciętny konsument postrzegając makaron o żółtym zabarwieniu nie będzie się sugerował, iż w produkcji przedmiotowego makaronu nie użyto tego składnika, gdyż dla przeciętnego konsumenta fakt produkcji makaronu metodą przemysłową nie wyklucza użycia w tej produkcji jaj. W ocenie Sądu, w sytuacji nazwania makaronu "[...]", organy Inspekcji zasadnie zakwestionowały tę nazwę.

Stosownie do art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, nazwa środka spożywczego powinna odpowiadać nazwie ustalonej dla danego rodzaju środków spożywczych w przepisach prawa żywnościowego, a w przypadku braku takich przepisów, powinna być nazwą zwyczajową środka spożywczego lub składać się z opisu tego środka spożywczego lub sposobu jego użycia, tak, aby umożliwić konsumentowi rozpoznanie rodzaju i właściwości środka spożywczego oraz odróżnienie go od innych produktów.

Przy czym, jak wskazuje art. 47 ust. 4 cyt. ustawy, nazwie powinny towarzyszyć m.in. informacje dotyczące procesów technologicznych stosowanych w produkcji, a do takich należy użycie w produkcji "[...]" dodatku w postaci kurkumy. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej, artykuł rolno-spożywczy będzie zafałszowany, jeżeli m.in. w jego oznakowaniu ukryto rzeczywisty skład produktu.

Natomiast, według art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, przez oznakowanie produktu, wprowadzające konsumenta w błąd, rozumie się także jego nazwę.

W nazwie spornego makaronu faktycznie nie podano (a więc ukryto) jego składnik (kurkumę) nadający temu produktowi wygląd makaronu, do produkcji którego używa się jaj, podczas, gdy przedmiotowy produkt tych składników nie zawiera, jednocześnie makaron ten opatrzono nazwą "[...]", a więc nazwą makaronu, do którego przy wytwarzaniu metodą domową używa się jaj.

Zdaniem Sądu, oznakowanie, a więc także nazwa produktu, będzie wprowadzała konsumenta w błąd w sytuacji, w której z jednej strony używa określenia powszechnie rozumianego i właściwego dla produktów wytwarzanych z zastosowaniem określonego składnika (np. jaj) oraz wówczas, gdy w nazwie tej nie wprowadza się określenia wskazującego na zastosowanie w produkcie składnika nadającego temu produktowi pewnych charakterystycznych cech (np. wyglądu) istotnych dla postrzegania danego artykułu spożywczego przez konsumentów. Nie sposób, w ocenie Sądu, zgodzić się także z taką tezą skarżącego, iż nazwa artykułu rolno-spożywczego nie musi w ogóle odnosić się produktu wytwarzanego z użyciem składników zwyczajowo dla danych produktów używanych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2012 r. wydanego w sprawie VI SA/Wa 87/12).

Nazwa produktu zawierająca określenie "[...]" sugeruje konsumentowi (co podnosił już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29 września 2011 r., wydanym w sprawie VI SA/Wa 1449/11), że produkt ten został wyprodukowany w procesie produkcyjnym opartym na tradycyjnej (domowej) metodzie produkcji z wykorzystaniem świeżych jaj bez dodatków. Taki (tradycyjny) makaron otrzymywany jest z mąki, jaj i wody, a zatem - zdaniem Sądu - określenie "[...]" nie może mieć zastosowania w odniesieniu do makaronu produkowanego bez dodatku jaj, który jest makaronem bezjajecznym wyprodukowanym z mąki pszennej, wody i kurkumy.

Zarzuty skarżącego dotyczące wszczęcia i prowadzenia postępowania przez organy Inspekcji, w świetle materiału zgromadzonego w sprawie, nie znajdują uzasadnienia, w szczególności nie uprawniają do postawienia organom obu instancji zarzutu naruszenia przepisów postępowania, mogącego mieć istotny wpływ na końcowy wynik sprawy lub dokonania ustaleń z naruszeniem art. 80 k.p.a.

Także uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie narusza przepisu art. 107 § 3 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł, jak w sentencji wyroku.