Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 326/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2010-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 39 ust. 1 i 2, art. 41 pkt 1
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Sędzia WSA Daria Sachanbińska (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 lipca 2010 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] działający z upoważnienia Burmistrza Białej - Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w Białej odmówił W. K. przyznania zasiłku celowego z pomocy społecznej. Rozstrzygnięcie oparto o przepis art. 106, art. 2, art. 3 ust. 1, 3, 4, art. 6, art. 7, art. 8 ust. 3 pkt 2, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 39 ust. 1, 2 oraz art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 11 września 2009 r. wpłynął wniosek W. K. o przyznanie pomocy finansowej na spłacanie rat kredytu zaciągniętego w związku z zakupieniem fotela leczniczego. W oparciu o przeprowadzony wywiad rodzinny i zebrane dokumenty, czyli wniosek, odcinek emerytury, decyzję ZUS, umowę kupna, ustalono, że wnioskodawca jest osobą w wieku poprodukcyjnym, zamieszkuje wraz z żoną, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, mieszka w 3 - pokojowym lokalu komunalnym, wyposażonym w łazienkę, wc, zimną wodę, co. Miesięczne stałe opłaty za czynsz wynoszą 150 zł, a za energię elektryczną - 50 zł. W rodzinie występuje długotrwała choroba, bowiem wnioskodawca ma kłopoty zdrowotne z układem krążenia, przyjmuje leki na nadciśnienie, serce i prostatę. Jego żona również choruje, ma schorzenia układu oddechowego, reumatyzm i dolegliwości narządu ruchu. Według oświadczenia strony miesięczny koszt zakupu leków wynosi 300 zł. Rodzina utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych w wysokości 1 264,41 zł oraz w wysokości 667,26 zł. Łączny dochód netto wynosi 1 931,67zł. Kwota ta przekracza kryterium dochodowe określone w art. 8 ustawy o pomocy społecznej, kwalifikujące do otrzymania pomocy, które w przypadku rodziny wnioskodawcy wynosi 702 zł. W tym stanie rzeczy organ uznał, że sytuacja dochodowa rodziny wnioskodawcy nie kwalifikuje go do udzielenia świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego. Ponadto nie stwierdzono, by w rozpoznawanej sprawie wystąpiły szczególnie uzasadnione okoliczności pozwalające na przyznanie W. K. zasiłku celowego specjalnego, o jakim mowa w art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. W ocenie organu okolicznością taką nie jest obowiązek spłaty rat kredytu przeznaczonego na zakup fotela do masażu. Świadomie zaciągnięty kredyt na wskazany cel nie stanowi bowiem niezbędnej potrzeby, która mogłaby być zaspokojona ze środków pomocy społecznej.

W odwołaniu od tej decyzji W. K. stwierdził, że czuje się pokrzywdzony odmownym załatwieniem jego wniosku. Przyznał, że rozumie przywołane przez organ przepisy, jednak są jeszcze "względy ludzkie", które powinno się brać pod uwagę. Podniósł, że jest najbiedniejszym mieszkańcem [...], a w życiu przeszedł gehennę. Uważa, że wywiad środowiskowy został przeprowadzony powierzchownie. Nie posiada trzech, lecz dwa pokoje nadające się do stałego zamieszkania. Trzeci pokój jest bez pieca i można z niego korzystać tylko latem. Wyjaśnił, że nie posiada dokumentów potwierdzających wydatki na leki, bowiem nie są one przepisywane na receptę i kupuje je w różnych miejscach, tam gdzie jest taniej. Dalej potwierdził, że dochód jego rodziny wynosi 1 931,67 zł, jednak do niedawna był znacznie niższy. Następnie, odwołujący przybliżył okoliczności dotyczące przejścia na emeryturę oraz ustalenia jej wysokości oraz opisał sytuację zdrowotną, zawodową i rodzinną, a także sytuację rodzinną córki, której pomaga finansowo. Na koniec podkreślił, że nie ma żadnych oszczędności ani majątku, a zakup fotela leczniczego był okazją, gdyż zaoszczędził 10 500 zł.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławczego w Opolu utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Po zrelacjonowaniu stanu faktycznego sprawy organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Uzasadniając zajęte stanowisko podkreślił, że w celu realizacji wynikającej z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) zasady niezbędności, wprowadzone zostało w art. 8 ust. 1 pkt 2 tej ustawy kryterium dochodowe, którego istota polega na tym, że prawo do świadczeń z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty "kryterium dochodowego na osobę w rodzinie", przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. W myśl § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950), kryterium dochodowe na osobę w rodzinie zostało ustalone w wysokości 351 zł. Następnie, organ odwoławczy przedstawił regulacje prawne dotyczące sposobu obliczania dochodu i podał, że zgodnie z treścią art. 39 omawianej ustawy, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności zaś na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Podsumował, że w świetle tego przepisu przyznanie świadczenia pieniężnego uzależnione jest od spełnienia łącznie dwóch warunków, tj. wysokości dochodu na osobę w rodzinie, która nie przekracza kryterium dochodowego, oraz wystąpienia okoliczności wymienionych w ustawie, z powodu których pomoc ta winna być udzielona.

Odnosząc się do okoliczności rozpoznawanej sprawy Kolegium przypomniało, że dochód dwuosobowej rodziny wnioskodawcy z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, tj. z sierpnia 2009 r. wynosi łącznie 1 931,67 zł, w tym emerytura strony w kwocie 1 264,41 zł i jego żony w kwocie 667,26 zł, zatem przekracza kwotę 702 zł kryterium dochodowego rodziny (351 zł x 2 osoby = 702 zł). Dlatego też - zdaniem Kolegium - pomoc w formie zasiłku celowego nie może zostać przyznana.

W dalszej części wywodów organ odwoławczy podniósł, że niespełnienie warunku dochodowego nie pozbawia jeszcze strony prawa do otrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Ustawa o pomocy społecznej w art. 41 pkt 1 stwarza prawną możliwość - w szczególnie uzasadnionych przypadkach - przyznania pomocy osobie lub rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe, w formie specjalnego zasiłku celowego w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który to zasiłek nie podlega zwrotowi. Kolegium odnotowało, że organ pierwszej instancji badał przy wydawaniu decyzji czy w sprawie zachodzi szczególny przypadek uzasadniający przyznanie zasiłku celowego specjalnego i uznał, że sytuacja wnioskodawcy nie kwalifikuje go do objęcia tą formą pomocy, gdyż cel na jaki zasiłek miałby być przyznany nie odpowiada celom pomocy społecznej. Spłata rat kredytu zaciągniętego na zakup fotela do masażu nie stanowi bowiem niezbędnej potrzeby bytowej wnioskodawcy, w rozumieniu art. 3 ust. 1, 3 i 4 ustawy. Z argumentacją tą Kolegium się zgodziło, podkreślając wyjątkowy charakter specjalnego zasiłku celowego. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wywodziło, że pomoc społeczna ma udzielać swoim podopiecznym pomocy i wsparcia, a nie dostarczać im świadczeń pieniężnych na finansowanie dowolnych celów w wysokości dla nich wygodnej czy pożądanej. Specjalny zasiłek celowy powinien być przeznaczony na zaspokajanie podstawowych potrzeb bytowych osób korzystających z pomocy, a nie na podnoszenie standardów ich codziennego funkcjonowania. Nadto Kolegium podkreśliło, że potrzeba sfinansowania kredytu zaciągniętego na zakup fotela do masażu nie mieści się w ramach celów pomocy społecznej, za czym przemawia przyjęta w przepisach określona hierarchia wartości, chroniąca w pierwszej kolejności określone prawa i potrzeby bytowe beneficjentów. Dalej uznało, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i w sposób wyczerpujący przedstawił oraz poddał ocenie wszystkie okoliczności uzasadniające odmowne załatwienie wniosku. Kwestionowana przez odwołującego decyzja wydana została w granicach uznania administracyjnego, jakie ustawa zakreśla organom administracji publicznej i granice te nie zostały przekroczone, bowiem organ nie tylko ocenia sytuację materialną oraz potrzeby strony, ale także własne możliwości finansowe, a zwłaszcza cele jakie stawia ustawa o pomocy społecznej.

Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu organ odwoławczy zauważył, że historia życia i pracy wnioskodawcy oraz jego rodziny pozostaje bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego, gdyż przekroczone zostało kryterium dochodowe. Jeszcze raz podkreślił, że w jego ocenie nie wystąpiła szczególna sytuacja uzasadniająca przyznanie specjalnego zasiłku celowego, który może być przyznany w sytuacjach zupełnie wyjątkowych, wskazujących na to, że wnioskowana pomoc jest niezbędna dla zaspokojenia potrzeb życiowych oraz uzasadniona nietypowymi okolicznościami. Natomiast spłata kredytu na zakup fotela do masażu nie stanowi niezbędnej potrzeby, którą pomoc społeczna winna zaspokoić. W tym zakresie powołano się na wyrok WSA w Lublinie z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 106/06 oraz wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Wr 466/08, dostępne na stronie internetowej, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych. Kończąc wywody Kolegium przypomniało, iż W. K. sam wskazał na świadome zaciągnięcie kredytu na zakup fotela do masażu, gdyż w jego odczuciu była to okazja, a zatem zdawał sobie sprawę, że będzie musiał spłacać to zobowiązanie.

W skardze skierowanej do tut. Sądu W. K. ponownie podniósł, że czuje się pokrzywdzony odmownym załatwieniem jego wniosku i wskazał na niskie dochody, jakie wraz z żoną uzyskiwał przez wiele lat. Kolejny raz przedstawił swoją sytuację rodzinną, a także sytuację swojej córki, szczegółowo zrelacjonował przebieg pracy zawodowej, odnotowując odniesione sukcesy i pochwały. Podkreślił, że zakup fotela leczniczego, który służy całej rodzinie, był jego świadomym wyborem, podobnie jak zaciągnięcie kredytu na ten cel. Nie kwestionuje wysokości wyliczonego przez organy dochodu, jednak uważa, że kryterium dochodowe na jedną osobę w rodzinie w wysokości 351 zł jest stanowczo za niskie i powinno wynosić 600 zł.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W trakcie rozprawy sądowej W. K. podtrzymał swoją skargę i dodał, że czuje się pokrzywdzony zarówno przez władze komunistyczne, jaki obecne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są m.in. do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpatrywaniu sprawy nie bada zatem ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie decyzji będącej przedmiotem sprawy. W przypadku natomiast uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.

Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w Białej z dnia [...] o odmowie przyznania W. K. zasiłku celowego z pomocy społecznej. Rozstrzygnięcia te skarżący uważa za krzywdzące, bowiem oparte zostały na przepisach prawa, bez uwzględnienia jego sytuacji rodzinnej i życiowej.

Zasady przyznawania pomocy społecznej uregulowane zostały w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Podkreślić należy, że stosownie do treści art. 2 ust. 1 ustawy pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy, służy ona wspieraniu osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwieniu im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być jednak odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy należy uwzględnić w przypadku, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy). Ponadto wskazać trzeba, że po myśli art. 7 omawianej ustawy, pomocy udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu ubóstwa, sieroctwa, bezdomności, bezrobocia, niepełnosprawności, długotrwałej lub ciężkiej choroby, przemocy w rodzinie, potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności, bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych, braku umiejętności w przystosowaniu do życia młodzieży opuszczającej placówki opiekuńczo-wychowawcze, trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy, trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego, alkoholizmu lub narkomanii, zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej, klęski żywiołowej lub ekologicznej.

Jedną z form pomocy społecznej jest świadczenie pieniężne w postaci zasiłku celowego, o który ubiegał się W. K., podając, że zasiłek ten ma być przeznaczony na pokrycie kredytu jaki zaciągnął z tytułu zakupu fotela leczniczego. Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, przeznaczony w szczególności na pokrycie części lub całości zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Jak słusznie podnosiły organy administracji, przyznanie tego środka pomocowego uzależnione było m.in. od spełnienia przez wnioskodawcę tzw. kryterium dochodowego rodziny. Stosownie bowiem do treści art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy, prawo do świadczeń z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 53a, 78 i 91, przysługuje rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Z kolei, po myśli § 1 pkt 1 lit. b obowiązującego od dnia 1 października 2009 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055), kryterium dochodowe dla osoby w rodzinie określone zostało w wysokości 351 zł. Kierując się tymi regulacjami, organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo wyliczyły, że dla dwuosobowej rodziny skarżącego, w skład której wchodzi - po myśli art. 6 pkt 14 ustawy - oprócz wnioskodawcy jeszcze jego żona, kryterium dochodowe wynosi 702 zł (351 zł x 2 osoby). Natomiast dochód rodziny wnioskodawcy - obliczony według zasad określonych w ust. 3 art. 8 ustawy - z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, tj. z sierpnia 2009 r., na który składa się emerytura strony w wysokości 1 264,41 zł oraz emerytura jego żony w wysokości 667,26 zł, wynosi łącznie 1 931,67 zł. Z porównania przedstawionych wartości wynika, że dochód uzyskiwany przez rodzinę skarżącego niewątpliwie przekracza ustalone kryterium dochodowe. Trafnie zatem uznały organy, że z uwagi na to przekroczenie nie jest możliwe przyznanie skarżącemu wnioskowanego zasiłku. W tym miejscu odnotować trzeba, że w przedmiotowej sprawie wadliwie zastosowano przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950), jednak powyższe uchybienie nie miało wpływu na prawidłowość obliczonego kryterium dochodowego, bowiem przepisy obu rozporządzeń ustalają kryterium dochodowe dla osoby w rodzinie w tej samej wysokości (351 zł). Podkreślenia jeszcze wymaga, że uzyskanie przez osobę domagającą się przyznania zasiłku celowego dochodu niższego od kryterium dochodowego, określonego w art. 8 ust. 1 ustawy, stanowi obligatoryjną (konieczną do spełnienia) przesłankę pozytywnego załatwienia sprawy, czyli przesłankę, która nie zależy od wskazywanych przez stronę trudności życiowych i finansowych. Dlatego organy administracji, rozpoznając przedmiotowy wniosek, nie mogły kierować się w omawianym zakresie pozaprawnymi względami, czego najwyraźniej oczekiwał skarżący. Podobnie Sąd, powołany do badania legalności, czyli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, nie mógł dokonać kontroli kwestionowanych decyzji z pominięciem wyraźnych regulacji ustawy, sugerując się obszernie opisaną w skardze, skomplikowaną sytuacją rodzinną skarżącego, czy też jego nienaganną pracą zawodową.

Podsumowując powiedziane dotąd stwierdzić przyjdzie, że niespełnienie wskazanego powyżej wymogu, tj. kryterium dochodowego, bezwzględnie wyłącza możliwość przyznania zasiłku celowego, stąd - wbrew podniesionym zarzutom - skarżącego nie można uznać za osobę pokrzywdzoną działaniami organu.

Ze względu na fakt, że wysokość dochodu uzyskiwanego przez rodzinę skarżącego nie pozwalała na objęcie go omawianą powyżej formą pomocy, słusznie rozpoznano jego wniosek także na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy. Przepis ten stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Rozstrzygnięcie wniosku o przyznanie obu omawianych form pomocy (zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy) zapada w ramach tzw. uznania administracyjnego, o czym przesądza treść art. 39 ust. 1 i art. 41 ustawy. Przepisy te stanowiąc, iż przedmiotowe zasiłki mogą być przyznane "w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej" albo w innych "szczególnie uzasadnionych przypadkach", dają organowi możliwość załatwienia sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny oraz zgodnie z możliwościami organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków. Różnica pomiędzy wymienionymi zasiłkami polega m.in na tym, że udzielenie pomocy społecznej na podstawie przepisu art. 39 ust. 1 ustawy jest uzależnione od spełnienia warunku w postaci nieprzekroczenia przez wnioskodawcę wskazanego wyżej kryterium dochodowego. Wykazanie, że dochód strony postępowania przekracza to kryterium czyni niemożliwym przystąpienie przez organ do badania, czy w danej sprawie wystąpiła ocenna przesłanka w postaci konieczności zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej, wskazanej przykładowo w tej regulacji. Z kolei, przyznawanie świadczeń na specjalnych zasadach ma charakter wyjątkowy, ponieważ beneficjenci nie muszą spełniać ogólnych kryteriów otrzymania pomocy, nie wymaga się bowiem, aby ich dochód nie przekroczył limitów podanych w przepisie art. 8 ustawy. Sytuacja materialna osób ubiegających się o te specjalne świadczenia jest zatem na tyle dobra, że z reguły powinni oni samodzielnie przezwyciężyć powstałe trudności, jednakże wyjątkowość zaistniałych okoliczności czyni zasadnym ich wnioski. Odstępstwo od konieczności spełnienia kryterium dochodowego powoduje, że przyznanie pomocy takim osobom i rodzinom, w sytuacji ograniczonych środków finansowych i dużej liczby uprawnionych oraz osób oczekujących na wsparcie, wymaga zaistnienia nietypowych okoliczności. Organ pomocy społecznej jest więc zobowiązany do badania sytuacji życiowej osoby ubiegającej się o pomoc pod kątem wystąpienia "szczególnego przypadku", o jakim mowa w art. 41 pkt 1 ustawy. Na gruncie powołanej regulacji trafnie podnoszono w literaturze przedmiotu, że szczególnie uzasadniony przypadek to taka sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy pozwala stwierdzić, iż tak drastyczne i tak dotkliwe w skutkach zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych, ani nawet do zdarzeń nadzwyczajnych. Są to zdarzenia występujące zupełnie okazjonalnie, wymagające wielu niefortunnych zbiegów wydarzeń, wykraczające poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości (W. Maciejko [w:] W. Maciejko, P. Zaborniak "Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz", Warszawa 2009, wyd. LexisNexis, s. 229-230). Przy takim rozumieniu komentowanej przesłanki uzasadnionym jest pogląd, że konieczność spłaty rat kredytu na zakup fotela do masażu, który to kredyt skarżący zaciągnął świadomie, oceniając wcześniej możliwości jego spłaty na podstawie posiadanych środków finansowych, nie może być uznany za wyjątkowy, nie do przewidzenia i nie do uniknięcia przypadek, wymagający przyznania świadczenia pomocowego.

Odrębnego rozważenia wymaga to, czy w świetle wskazanych wcześniej zasad przyznawania pomocy społecznej, w szczególności wyrażonych w art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 ustawy, udzielenie skarżącemu wsparcia na podany przez niego cel wymagało angażowania środków z pomocy społecznej. Jeszcze raz wskazać przyjdzie, że zadaniem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka, potrzeby te jednak powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Oceniając żądanie skarżącego pod tym kątem, zgodzić się trzeba ze stanowiskiem organów, że spłata kredytu na zakup fotela leczniczego służącego bliższej i dalszej rodzinie, a którego nabycie nie wynikało z zaleceń lekarskich i wedle oświadczenia skarżącego stanowiło okazyjnie dokonany zakup, nie stanowi wydatku przeznaczonego na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej strony i jego żony. Zważywszy bowiem na cele jakie stawia ustawa o pomocy społecznej, nie można - co do zasady - przyjąć, by spłata kredytów bankowych zaciągniętych przez osoby ubiegające się o pomoc służyła przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych w jakich się znaleźli, i których nie są w stanie samodzielnie pokonać. Trafnie Kolegium wywodziło, odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, że strona umowy kredytowej sama zobowiązuje się do systematycznego uiszczania rat kredytu, a zatem powinna przewidzieć, że to właśnie na niej ciążą obowiązki związane z jego spłatą. Podkreślić także trzeba, że pomoc świadczona w ramach komentowanej ustawy nie może stanowić sposobu na sfinansowanie dowolnie wskazywanych celów. Ma ona charakter jedynie subsydiarny i służy zaspokojeniu podstawowych potrzeb bytowych, a do takich z całą pewnością nie należy zaciągnięty przez skarżącego kredyt.

Z tych wszystkich przyczyn Sąd stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie należało wydać decyzję odmowną.

Ponadto, badając dalej wydane w sprawie akty Sąd doszedł do przekonania, że organy orzekające dokonały prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz wnikliwie i zgodnie z zasadami regulującymi postępowanie przed organami administracji publicznej oceniły zgromadzony materiał dowodowy. Trafnie również wywodziły, i dostatecznie wyjaśniły, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostają podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczące jego życia osobistego i zawodowego.

W świetle powyższych wywodów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, jak też proceduralnego, stąd - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - skarga podlegała oddaleniu.