Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1065/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt. 7a, pkt. 11, pkt. 2, art. 19 ust. 1 art. 23
journal: Dz.U. 2017 poz 489
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jedn.
article: art. 154 § 1 art. 145 § 1 pkt. 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 9 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 532/17 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 532/17, w pkt 1. uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego; w pkt 2. zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej A.P. kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Decyzją Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] przyznano A.P. świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1 grudnia 2015 r. do dnia 30 września 2016 r. na O.P. po 500,00 zł miesięcznie.

W dniu 29 września 2016 r. do organu wpłynęło postanowienie komornika sądowego z dnia [...] marca 2016 r. z informacją, iż na wniosek wierzyciela z dnia 7 marca 2016 r. umorzono postępowanie egzekucyjne w zakresie egzekucji alimentów zaległych oraz bieżących na rzecz wierzyciela O.P.

Kolejną decyzją wydaną w sprawie z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] , Burmistrz [...] , na podstawie art. 12 ust. 1 i 2 w związku z art. 2 pkt 10 oraz art. 2 pkt 2, art. 2 pkt 7 lit. a, art. 23 ust. 1, 5, 6, 7 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2016 r., poz. 169 z późn. zm.), uznał, że wypłacone A.P. na podstawie decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r., świadczenia z funduszu alimentacyjnego od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2016 r., stanowią świadczenia nienależnie pobrane i zobowiązał do ich zwrotu w łącznej kwocie 2.500,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

Decyzją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, podkreślając, że warunkiem uzyskania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest bezskuteczna egzekucja alimentów zasądzonych prawomocnym wyrokiem od dłużnika alimentacyjnego na rzecz osoby uprawnionej.

Natomiast umorzenie postępowania powoduje, że komornik nie prowadzi egzekucji przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu na rzecz osoby uprawnionej. Konsekwencją powyższego jest brak prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego z dniem umorzenia postępowania egzekucyjnego, bowiem w takiej sytuacji nie ma można już mówić o bezskuteczności egzekucji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła A.P., zarzucając naruszenie prawa materialnego tj. art. 2 pkt 7 oraz art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów wskutek braku ustaleń, że skarżąca świadomie wprowadziła organy w błąd w rozumieniu przepisów tej ustawy, podczas gdy skarżąca nie miała świadomości, że wypłacone świadczenia jej nie przysługują. Zarzuciła także naruszenie prawa procesowego tj. art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie słusznego interesu obywatela i nie podjęcie wszystkich czynności mających wyjaśnić stan faktyczny i załatwić sprawę, art. 77 k.p.a poprzez błędne rozpatrzenie całego materiału dowodowego, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że dopiero z dniem 25 listopada 2016 r. w wyniku błędów i zaniedbań komornika postanowienie o umorzeniu egzekucji stało się prawomocne i od tego czasu wywołuje skutki prawne. Podano, że w dniu 14 grudnia 2016 r. pełnomocnik odebrał tytuł wykonawczy wysłany pocztą, a od dnia 22 grudnia 2016 r. toczy się postępowanie egzekucyjne z wniosku A.P. u innego komornika.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi powołanym na wstępie wyrokiem, w pkt 1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a w pkt 2. orzekł o zwrocie kosztów postępowania sądowego.

W ocenie Sądu I instancji – organy rozstrzygając niniejszą sprawę naruszyły przepisy procesowe, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., a naruszenie to spowodowało z kolei naruszenie prawa materialnego tj. art. 2 pkt 7a ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, poprzez błędne jego zastosowanie i uznanie, że w sprawie zaszła okoliczność powodująca ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części.

Zdaniem Sądu w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja, tj. od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2016 r. egzekucja nie została prawomocnie umorzona, toczyło się postępowanie egzekucyjne. Skoro zatem w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja, tj. od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2016 r. toczyło się postępowanie egzekucyjne, to – w ocenie Sądu – skarżąca nie mogła mieć świadomości, że nienależnie pobiera przysługujące jej świadczenie. Sąd I instancji wskazał, że postanowienie o umorzeniu egzekucji uprawomocniło się dopiero w dniu 25 listopada 2016 r., o czym świadczą przedłożone do akt administracyjnych: pismo Izby Komorniczej w [...] z dnia 13 stycznia 2017 r. oraz pismo Prezesa Sądu Rejonowego w [...] z dnia 28 listopada 2016 r.

Sąd zwrócił przy tym uwagę na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych, według którego błędne jest utożsamianie pojęcia "nienależnie pobranego świadczenia" z pojęciem "nienależnego świadczenia", co w konsekwencji oznacza, że obowiązek zwrotu obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , zaskarżając wyrok w całości. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, bądź uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym wobec zrzeczenia się prawa do rozprawy.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.), przez niewłaściwe zastosowanie, gdyż dokonano oceny dowolnej, niepełnej, która to nie przystaje do stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego,

b) art. 2 pkt 7 w związku z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( Dz. U. z 2017 r., poz. 489 z późn. zm.), przez rażąco błędną wykładnię, bowiem do wypłaty i pobrania świadczeń z funduszu alimentacyjnego przez skarżącą – jako świadczeń nienależnie pobranych – doszło, przez świadome niepoinformowanie organów, przy uwzględnieniu faktu, iż skarżąca została należycie pouczona, poprzez wskazanie, że skuteczna egzekucja zaległych i bieżących świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest okolicznością, o której osoba uprawniona lub jej przedstawiciel ustawowy winien niezwłocznie powiadomić organ wypłacający świadczenie z funduszu alimentacyjnego,

c) art. 2 pkt 7a ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, przez błędne przyjęcie, że skarżąca nie działała w złej wierze, podczas gdy świadomie złożyła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego znając jego konsekwencje prawne, a następnie przez zaniechanie nie dbała w sposób należyty o swoje interesy, nie domagając się stosownych działań ze strony komornika sądowego na skutek zainicjowanego przez siebie postępowania wywołanego wnioskiem.

2) przepisów postępowania, tj.:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369 – dalej "p.p.s.a.") w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., przez błędne przyjęcie, że normy te zostały naruszone w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji ostatecznej i decyzji ją poprzedzającej bowiem: prawidłowo przeprowadzono postępowanie administracyjne mając na uwadze stanowisko uprawnionego, prawidłowo zebrano materiał dowodowy i dokonano jego prawidłowej oceny z uwzględnieniem faktów wynikających z obowiązujących norm prawa, nie zachodzi konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, gdyż jest on pełny, prawidłowo stwierdzono, że w tym przypadku nie może zapaść inne rozstrzygnięcie niż zapadło, ma miejsce brak wykazania, że uchybienia miały wpływ na wynik postępowania, strona skarżąca była prawidłowo pouczona przez organ administracji o jej prawach i obowiązkach;

b) art. 141 § 4 w związku z art. 153 p.p.s.a., przez niepełne przedstawienie stanu faktycznego i prawnego, przedstawienie oceny prawnej niespójnej w zakresie własnych rozważań, schematyzm uzasadnienia, brak wykazania, że uchybienia miały wpływ na wynik rozstrzygnięcia, brak wskazań, co do dalszego postępowania, które to sprowadzają się do ogólników;

c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem nie miało miejsca naruszenie norm prawa materialnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że strona skarżąca była w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi normami prawa pouczona o swoich prawach i obowiązkach. Powinna zatem w przypadku złożenia wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego z dnia 7 marca 2016 r. powiadomić organ o tej okoliczności. Jednocześnie wskazano, że powinna się ona interesować losem złożonego przez siebie wniosku tym bardziej, iż Komornik Sądowy M.P. wydał stosowne postanowienie już w dniu [...] marca 2016 r., a zatem można przyjąć, iż mamy tu do czynienia z "niedbalstwem". Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu skarżąca przez zaniechanie i złą wolę doprowadziła do powstania po jej stronie świadczenia nienależnie pobranego.

W ocenie Kolegium bez znaczenia dla stwierdzenia prawomocności postanowienia o umorzeniu egzekucji: są pismo Prezesa Sądu Rejonowego w [...] z dnia 28 listopada 2016 r. oraz pismo Izby Komorniczej w [...] z dnia 13 stycznia 2017 r., które – jak twierdzi Sąd I instancji – przesądziły o dacie uprawomocnienia się postanowienia o umorzeniu egzekucji. Podkreślono, że organ rozpoznający sprawę jest związany jedynie treścią postanowienia komornika sądowego o umorzeniu egzekucji i nie ma podstaw do opierania się na dokumentach pozaprawnych.

Ponadto podniesiono, że warunkiem nie tylko prawidłowo sporządzonego uzasadnienia, jak i prawidłowej oceny dokonanej przez Sąd I instancji, jest wykazanie, że uchybienia faktycznie miały wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Zdaniem organu w niniejszym przypadku taka sytuacja nie ma miejsca. Zwrócono także uwagę, że w zaskarżonym wyroku nie ma wskazań co do dalszego postępowania, bowiem sprowadzają się one do ogólników, zwłaszcza w zakresie dokonania przez organ ustaleń co do uznania za nienależne pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego oraz ich zwrot.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną A.P., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o jej oddalenie podzielając stanowisko Sądu I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej.

Wniesiona skarga kasacyjna została oparta na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., a pełnomocnik – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy. Strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o przeprowadzenie rozprawy, wobec czego rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.

Na wstępie rozważań Naczelny Sąd Administracyjny pragnie wskazać, że – zgodnie z art. 2 pkt 11 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ilekroć w ustawie jest mowa o osobie uprawnionej, oznacza to osobę uprawnioną do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna. Natomiast, jak stanowi art. 2 pkt 2 powołanej ustawy, bezskuteczność egzekucji oznacza egzekucję, w wyniku której w okresie ostatnich dwóch miesięcy nie wyegzekwowano pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących zobowiązań alimentacyjnych. Za bezskuteczną egzekucję uważa się również niemożność wszczęcia lub prowadzenia egzekucji alimentów przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu przebywającemu poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności z powodu braku podstawy prawnej do pojęcia czynności zmierzających do wykonania tytułu wykonawczego w miejscu zamieszkania dłużnika, braku możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą. Zaznaczyć przy tym należy, że o bezskutecznej egzekucji można mówić tylko wówczas, gdy postępowanie egzekucyjne się toczy.

Zgodnie z art. 23 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu. Natomiast w myśl art. 2 pkt 7 a) w/w ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o nienależnie pobranym świadczeniu – oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części. Stosownie zaś do art. 19 ust.1 powołanej ustawy, w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osoba uprawniona albo jej przedstawiciel ustawowy, którzy złożyli wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu są obowiązani do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rację ma w niniejszej sprawie Sąd I instancji uznając, że nie można przyjąć, aby A.P. w okresie objętym zaskarżoną decyzją nienależnie pobierała świadczenia z funduszu alimentacyjnego.

Wskazać w tym miejscu należy – na co już zwracał uwagę Sąd I instancji – że

"nienależne świadczenie" jest pojęciem obiektywnym i występuje między innymi wówczas, gdy świadczenie zostaje wypłacone bez podstawy prawnej lub gdy taka podstawa odpadła. Zatem pojęcie to nie nawiązuje do świadomości i woli jakiejkolwiek osoby. Natomiast "świadczenie nienależnie pobrane" to świadczenie pobrane przez osobę, której można przypisać określone cechy dotyczące stanu świadomości (woli) lub określone działania (zawinionego zaniechania). W orzecznictwie sądowym przyjęte zostało stanowisko, że nie można uznać pobranych świadczeń za nienależne, jeżeli strona przyjmowała je bez świadomości, że jej się nie należały. Przyjmuje się zatem, że obowiązek obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy, co dotyczy zarówno osoby, która została pouczona o okolicznościach, w jakich nie powinna pobierać świadczeń, jak też tej osoby, która uzyskała świadczenie na podstawie nieprawdziwych zeznań, dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd instytucji zobowiązanej do wypłaty świadczenia. Zatem dla prawidłowego ustalenia istnienia obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia decydujące znaczenie ma świadomość osoby pobierającej świadczenie. Podkreślić w tym miejscu należy, że w orzecznictwie ukształtował się pogląd, iż przepisy art. 2 pkt 7 lit. a) oraz 23 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, choć w interesie wszystkich świadczeniobiorców muszą być interpretowane ściśle, to jednak nie oznacza to, że ich wykładnia i stosowanie mają być dokonywane w sposób automatyczny, restrykcyjny czy wręcz formalistyczny.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że A.P. wnioskiem z dnia 7 marca 2016 r., z powodu opieszałości komorniczej, wystąpiła o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Wskazywała, że ponieważ czynności prowadzone przez komornika nie przyniosły żadnego efektu, chciała przekazać tytuł wykonawczy wystawiony przez Sąd Rejonowy w [...] do innej kancelarii komorniczej, która będzie skuteczniejsza w działaniach. Powyższe potwierdzają pisma znajdujące się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy, które były już powoływane w toku postępowania – pismo Prezesa Sądu Rejonowego w [...] z dnia 28 listopada 2016 r. oraz pismo Izby Komorniczej w [...] z dnia 13 stycznia 2017 r. Postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w [...] w pkt 1) umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone przez wierzyciela O.P., którego reprezentuje pełnomocnik A.P., przeciwko dłużnikowi J.S., w pkt 2) w związku z umorzeniem postępowania egzekucyjnego nakazano prowadzić w dalszym ciągu postępowanie egzekucyjne na rzecz Burmistrza Miasta w [...].

Jak dalej wynika z akt, w piśmie z dnia 2 listopada 2016 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w [...] podał, że postanowienie o umorzeniu z dnia [...] marca 2016 r. nie jest prawomocne, z uwagi na brak zwrotnego potwierdzenia odbioru lub zwrotu korespondencji z firmy IN POST do jednej ze stron postępowania. Wskazał, że zarządzono ponowne doręczenie przez operatora Pocztę Polską oraz podał że po uprawomocnieniu się przedmiotowego postanowienia – stosownie do przepisów KPC – tytuł wykonawczy zostanie zwrócony wierzycielowi. Jak wynika z akt sprawy, postanowienie o umorzeniu egzekucji uprawomocniło się w dniu 25 listopada 2016 r. i dopiero od tego dnia można mówić o zakończeniu postępowania egzekucyjnego. Nie można przy tym przyjąć – jak sugeruje skarga kasacyjna – że pismo w tym przedmiocie i uprawomocnienie się postanowienia o umorzeniu egzekucji są okolicznościami pozaprawnymi. Nie można także przyjąć, iż samo złożenie przez A.P. wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, przesądza o działaniu w złej wierze. Nie można również na tej podstawie uznać, iż świadczenie zostało nienależnie pobrane. Podkreślić należy, że intencją A.P. było skuteczne przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego. Z uwagi jednak na bierną postawę komornika, uchylającego się od wykonywania swoich ustawowych obowiązków, podejmowane przez nią czynności nie przynosiły rezultatu. Nie można zatem mówić o niedbalstwie A.P., skoro podejmowała ona działania ponaglające zmierzające do skutecznego prowadzenia egzekucji, skierowała także skargę na czynności komornika. Tym samym nie można stwierdzić – jak chce tego skarżący kasacyjnie organ – że pozostawała bierna i nie interesowała się przebiegiem postępowania. Wobec tego nie sposób uznać, aby w okresie od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2016 r. A.P. nienależnie pobierała świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Organ natomiast nie wykazał, aby w sprawie miała miejsce inna sytuacja powodująca ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że rację ma Sąd I instancji przyjmując, iż skoro w okresie od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2016 r., którego to okresu dotyczy zaskarżona decyzja, toczyło się postępowanie egzekucyjne, to nie można uznać, iż skarżąca miała świadomość, że nienależnie pobiera świadczenie. A zatem nie można uznać, że działała w złej wierze.

Wobec tego, zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu art. 2 pkt 7 w związku z art. 19 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz art. 2 pkt 7a tej ustawy nie znajdują usprawiedliwionych podstaw.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego materiał dowodowy w niniejszej sprawie został zebrany i oceniony w sposób prawidłowy, w związku z czym zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. nie mają usprawiedliwionych podstaw. Zarzuty te mogłyby być bowiem skuteczne tylko i wyłącznie w sytuacji, w której Sąd I instancji stwierdziłby naruszenie przepisów prawa, a pomimo tego nie uchyliłby zaskarżonej decyzji. Jeżeli jednak – z uzasadnionych powodów wskazanych powyżej – Sąd ten uznał, że do takich naruszeń doszło i uchylił zaskarżoną decyzję, to wtedy nie można skutecznie postawić tych zarzutów.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, to zauważyć należy, że przepis ten jest przepisem ustrojowym, określającym podstawowe kryterium sprawowania kontroli administracji publicznej przez sądy administracyjne. Może zatem stanowić samodzielną podstawę kasacyjną tylko wówczas, gdy sąd przyjmie inne niż legalność, kryterium kontroli. Z taką jednak sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie.

W odniesieniu do zarzutu skargi kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 141 § 4 p.p.s.a., także należy uznać, że nie jest on uzasadniony. Zarzut ten może stanowić naruszenie przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy tylko w przypadku, jeżeli zawarta w nim ocena prawna (art. 153 p.p.s.a.) miałaby pierwszoplanowe znaczenie dla wadliwego, końcowego załatwienia sprawy. Zatem nawet błędne uzasadnienie orzeczenia stanowi podstawę kasacyjną wymienioną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tylko wówczas gdy prowadzi do niezgodnego z prawem załatwienia sprawy, co – jak wskazano powyżej – nie ma miejsca w niniejszej sprawie.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.