Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2049/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Zawody prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.134 par. 1 , art 141 par. 4
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 154
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 395/18 w sprawie ze skargi T. S. decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie sprzeciwu wobec wpisu na listę radców prawnych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: sąd I instancji, WSA) wyrokiem z 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 395/18, oddalił skargę T. S. (dalej: skarżący, strona) na decyzję Ministra Sprawiedliwości (dalej: Minister, organ) z dnia 14 grudnia 2017 r., nr DZP-III-6110-610/17/1, w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy.

Zaskarżoną decyzją Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją decyzję z 11 lutego 2016 r. o odmowie uchylenia swojej decyzji z 27 sierpnia 2015 r., którą sprzeciwił się wpisowi skarżącego na listę radców prawnych Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie. Jako postawę materialnoprawną skarżonej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 154 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257; dalej: k.p.a.) i art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935).

Powyższa odmowa została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Minister sprzeciwił się wpisowi skarżącego na listę radców prawnych, ponieważ skarżącemu zarzucono popełnienie przestępstw przeciwko mieniu oraz przeciwko obrotowi gospodarczemu i interesom majątkowym w obrocie cywilnoprawnym, zastosowano wobec niego izolacyjny środek zapobiegawczy, a także skierowano wobec niego akt oskarżenia. Wobec powyższego Minister uznał, że w sprawie zachodzi duże prawdopodobieństwo popełnienia przez skarżącego zarzucanych czynów. Nadto organ wskazał, że sam fakt uwikłania się w postępowanie karne w charakterze oskarżonego podważa uczciwość i wiarygodność skarżącego, a tym samym zaprzecza dawaniu przez niego rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

Skarżący w listopadzie 2015 r. zaskarżył sprzeciw Ministra do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaś w grudniu 2015 r. wniósł do Ministra o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej tym sprzeciwem.

Minister powyższy wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy potraktował jako wniosek o zmianę decyzji o sprzeciwie w trybie art. 154 § 1 k.p.a.

Decyzją z 11 lutego 2016 r. Minister odmówił uchylenia decyzji z 27 sierpnia 2015r. w sprawie sprzeciwu, stwierdzając że wniosek skarżącego nie zawiera żadnych nowych okoliczności, które nie były znane w dacie wydania sprzeciwu, a których ocena pozwoliłaby na przyjęcie, że spełniona została przesłanka z art. 154 § 1 k.p.a.

Postanowieniem z 24 sierpnia 2016 r. Minister zawiesił to postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 kwietnia 2017 r. oddalił skargę na decyzję Ministra w sprawie sprzeciwu wobec wpisu skarżącego na listę radców prawnych. Powyższy wyrok nie został zaskarżony do Naczelnego Sądu Administracyjnego i z dniem 25 lipca 2017 r. stał się prawomocny.

Postanowieniem z 31 października 2017 r. Minister podjął postępowanie w sprawie. W dniu 14 grudnia 2017 r. Minister utrzymał w mocy swoją decyzję z 11 lutego 2016 r. o odmowie uchylenia sprzeciwu.

Skarżący wniósł do sądu pierwszej instancji skargę, która została oddalona.

Sąd pierwszej instancji stwierdzając, że istota sporu sprowadzała się do kontroli prawidłowości zastosowania przez organ art. 154 k.p.a. uznał, że Minister w uzasadnieniu skarżonej decyzji w sposób należyty i logiczny wyjaśnił czemu uznał, że słuszny interes skarżącego musi ustąpić w tym przypadku interesowi społecznemu. Zawód radcy prawnego jest zawodem zaufania publicznego. Trudno zatem sobie wyobrazić, żeby interes społeczny nie stał w sprzeczności z wykonywaniem zawodu zaufania publicznego – zawodu rady prawnego, przez osobę skarżącego, który został oskarżony o popełnienie czynów ściganych z oskarżenia publicznego, wynikających z ustaleń opisanych w uzasadnieniu ww. wyroku sygn. akt VI SA/Wa 2879/15. Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom skargi materiał dowodowy zebrany w sprawie był wystarczający do uznania, że nie zachodzą przesłanki do zmiany decyzji w sprawie sprzeciwu. W tego rodzaju postępowaniu nie można domagać się od Ministra, aby zastępował sąd karny i dokonywał ustaleń, do których uprawniony i zobowiązany jest właśnie sąd karny.

Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok sądu I instancji w całości oraz zarzucając temu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), rażące naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. naruszenie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie rzetelnego ustosunkowania się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do wszystkich zarzutów sformułowanych w skardze na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 grudnia 2017 r. (numer DZP-III-6110-610/17/1), jak również nierzetelne i powierzchowne zbadanie sprawy, co uniemożliwia dokonanie oceny zapadłego wyroku w zakresie przesłanek, jakimi kierował się sąd I instancji przy wydawaniu zaskarżonego orzeczenia;

2. naruszenie art. 1 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) w zw. z art. 1 § 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 134 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. wskutek zaniechania dokonania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kontroli zgodności z prawem decyzji Ministra Sprawiedliwości, skutkującego nieuwzględnieniem skargi T. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 grudnia 2017 r. (numer DZP-III-6110-610/17/1), pomimo rażącego naruszenia przez organ administracji przepisów postępowania, a mianowicie pomimo naruszenia:

a. art. 154 § 1 k.p.a. poprzez nieprawidłowe jego zastosowanie skutkujące oddaleniem skargi T. S. w sytuacji, gdy w realiach niniejszej sprawy wystąpiła przesłanka uzasadniająca zmianę przez Ministra Sprawiedliwości wydanej decyzji w postaci słusznego interesu strony, przejawiającej się w okoliczności polegającej na tym, że Minister Sprawiedliwości, wydając decyzję o sprzeciwieniu się dokonania spisu T. S. na listę radców prawnych dokonał szeregu naruszeń a słusznym interesem T.S. jest rzetelne rozpoznanie przez Ministra Sprawiedliwości jego sprawy;

b. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegającego na niedopuszczalnym zastąpieniu przez organ konieczności udowodnienia danej okoliczności - uprawdopodabnianiem tej okoliczności - bez wyraźnej ku temu podstawy ustawowej, albowiem fakt popełnienia przez T. S. przestępstwa nie został w żaden sposób udowodniony, a wniesiono wyłącznie przeciwko niemu akt oskarżenia, który - zgodnie z regulacjami przewidzianymi w polskiej procedurze karnej - wnosi się w wypadku uprawdopodobnienia popełnienia czynu zabronionego, a nie udowodnienia jego popełnienia, bowiem kwestią zbierania oraz oceny zebranych dowodów zajmuje się dopiero w postępowaniu karnym sąd, który dopiero w wyroku końcowym stwierdza, czy do popełnienia zarzuconego aktem oskarżenia czynu doszło, czy też nie, co w konsekwencji doprowadziło również do niewłaściwego zastosowania art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. nr 78, poz. 483 ze zm.; dalej: Konstytucja RP), art. 5 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1904; dalej: k.p.k.), jak również art. 6 ust. 2 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. nr 61, poz. 284 ze zm.; dalej: Konwencja);

c. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i poprzestanie wyłącznie na zgromadzeniu w aktach dokumentów w postaci aktu oskarżenia skierowanego przeciwko T. S., postanowienia w przedmiocie zastosowania względem niego tymczasowego aresztowania oraz postanowienia o odwołaniu go z funkcji syndyka ZM K. S.A., podczas gdy w momencie wydania przez organ decyzji (jak i zresztą wcześniej), w aktach sprawy karnej, zawisłej przed Sądem Okręgowym w Lublinie (sygn. akt IV K (...)) znajdowało się dużo innych dokumentów, stanowiących dowody przemawiające na korzyść T. S., tj. np. postanowienie sądu zatwierdzające sprawozdania finansowe T. S., dokumenty potwierdzające zwrot przez T.S. do masy upadłości kwot stanowiących zawyżone wydatki syndyka, opinia prof. P. Zimmermanna, których pominięcie w sposób oczywisty świadczy o niedopełnieniu przez organ obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i rozpatrzenia go w całości;

d. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, skutkujące utrzymaniem w mocy decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 lutego 2016 r. w sytuacji, gdy zachodziły przesłanki do jej zmiany, albowiem od momentu wydania przez Ministra Sprawiedliwości decyzji z dnia 11 lutego 2016 r. pojawiły się w sprawie istotne dowody świadczące o wadliwości zapadłego rozstrzygnięcia, np. zeznania świadka Z. K. złożone przed sądem w dniu 9 listopada 2017 r., czy też postanowienie Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 21 września 2017 r. o dopuszczeniu dowodu z uzupełniającej opinii biegłych rewidentów, zaś ich pominięcie w sposób oczywisty świadczy o niedopełnieniu przez organ obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i rozpatrzenia go w całości, szczególnie w sytuacji, gdy w momencie wydawania decyzji, w aktach sprawy karnej znajdowały się nowe, nieznane wcześniej dowody;

e. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wyprowadzenie z materiału dowodowego wniosków z niego niewynikających, a w konsekwencji błędne ustalenie, że T.S. nie jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, podczas gdy faktycznie ustalone przez organ zostało jedynie, że wobec T. S. został zastosowany środek zapobiegawczy oraz został skierowany akt oskarżenia, a ponadto że T. S. został odwołany z funkcji syndyka postępowania upadłościowego Zakładów Mięsnych K. S.A., co stanowi ustalenia wybiórcze, albowiem poprzez swoje działanie, T. S. działający jako syndyk masy upadłości ZM K. S.A. uratował kilkadziesiąt miejsc pracy i z sukcesem przeprowadził kilkadziesiąt innych upadłości, jakie prowadził w swojej karierze zawodowej;

f. art. 11 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie kompleksowego wyjaśnienia przesłanek przyjętych za podstawę wydanej decyzji, tj. dlaczego zostało uznane przez organ, iż:

- samo prawdopodobieństwo popełnienia przez T. S. czynu zabronionego;

- samo uwikłanie się przez niego w postępowanie karne,

stanowiły okoliczności uzasadniające zgłoszenie sprzeciwu przez Ministra Sprawiedliwości;

g. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie naruszenie art. 31(2) ust. 1 w zw. z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1870; dalej: u.r.pr.), poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe ich zastosowanie polegające na przyjęciu, że takie okoliczności jak:

- wszczęcie i prowadzenie postępowania karnego;

- skierowanie aktu oskarżenia;

- zastosowanie środków zapobiegawczych de facto o charakterze wolnościowym,

- odwołanie z funkcji syndyka,

stanowią w każdym przypadku okoliczność tego rodzaju, że dana osoba nie posiada cech nieskazitelnego charakteru oraz nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, w sytuacji gdy w stosunku do takiej osoby nadal funkcjonuje określone w art. 5 § 1 k.p.k. domniemanie niewinności.

Wobec powyższych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie przedmiotowej skargi na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał argumenty na poparcie powyższych zarzutów.

Organ nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Sprawę skierowano na posiedzenie niejawne na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II Izby Gospodarczej NSA wydanego w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.; dalej: ustawa COVID-19).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości zaaprobowanego przez Sąd I instancji zastosowania przez organ przepisu art. 154 k.p.a., który reguluje zasady uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji w trybie nadzwyczajnym. Skarżący sformułował zarzuty oparte na obu podstawach kasacyjnych, tj. art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 154 § 1 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W myśl natomiast art. 154 § 2 k.p.a. w przypadkach określonych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji.

W doktrynie i orzecznictwie sądowym podkreśla się, że w przypadku zmiany decyzji w trybie nadzwyczajnym przedmiotem takiego postępowania nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy, ale kwestia samego bytu prawnego dotychczasowej decyzji (m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 586/06). Istota postępowania prowadzonego w trybie nadzwyczajnym określonym w art. 154 k.p.a., sprowadza się bowiem do zbadania, czy w ustalonych okolicznościach faktycznych i prawnych dotychczasowej decyzji, zostały spełnione szczególne przesłanki wymienione w tym przepisie - tzn. czy interes społeczny lub słuszny interes strony, które przemawiałyby za zmianą lub uchyleniem decyzji. Oznacza to, że organ administracji rozpoznając sprawę w trybie określonym w art. 154 k.p.a., nie jest uprawniony do ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy, lecz powinien dokonać jej analizy jedynie pod kątem zbadania tych dwóch przesłanek, tj. interesu społecznego lub słusznego interesu strony (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 czerwca 2011 r. sygn. akt II OSK 1081/10 oraz z 25 lutego 2011 r. sygn. akt I OSK 607/10, a także z 25 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 1810/09 i z 5 stycznia 2007 r. sygn. akt I OSK 586/06).

Analiza zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżący kasacyjnie niezasadnie upatruje kolejnej instancji kontroli administracyjnej w trybie nadzwyczajnym wynikającym z art. 154 k.p.a., będącym wyjątkiem od fundamentalnej dla postępowania administracyjnego zasady trwałości w czasie ostatecznych aktów administracyjnych.

Z akt sprawy wynika, że skarżący w swoim wniosku zakwalifikowanym jako wniosek o uchylenie lub zmianę decyzji w trybie nadzwyczajnym przewidzianym w art. 154 k.p.a., nie zawarł żadnych nowych okoliczności, które pozwoliłyby na przyjęcie, że spełnione zostały przesłanki zastosowania art. 154 § 1 k.p.a., tzn. że po wydaniu decyzji o sprzeciwie zaszły takie okoliczności, które uzasadniałyby uchylenie tej ostatecznej decyzji Ministra o sprzeciwie.

Także poszczególne zarzuty zawarte w petitum skargi kasacyjnej stanowią de facto polemikę z merytorycznymi poglądami organu i sądu pierwszej instancji w sprawie, która została już prawomocnie rozstrzygnięta sprzeciwem Ministra. Podnoszone w skardze kasacyjnej kwestie nie wykraczają bowiem w żaden sposób ponad to, co było już przedmiotem rozpoznania w wyroku WSA w Warszawie z 4 kwietnia 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 2879/15. Naruszenia słusznego interesu strony upatruje skarżący kasacyjnie nie w okolicznościach, które nastąpiły po wydaniu ostatecznej decyzji Ministra o sprzeciwie, tj. w okolicznościach, które mogłyby być kwalifikowane jako uzasadniające zmianę decyzji w trybie przewidzianym w art. 154 k.p.a., lecz w tym, że Minister Sprawiedliwości wydając decyzję o sprzeciwie dokonał szeregu naruszeń.

W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty dotyczące wadliwości postępowania, które zakończyło się wydaniem decyzji o sprzeciwie (zarzuty procesowe podniesione w punkcie 2 a-g petitum skargi kasacyjnej). Skoro jednak przedmiotem postępowania prowadzonego w tym trybie nadzwyczajnym przewidzianym w art. 154 k.p.a. nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy, a jedynie byt prawny dotychczasowej decyzji, zmiana ostatecznej decyzji o sprzeciwie Ministra na podstawie art. 154 § 1 k.p.a. nie może polegać na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej tą decyzją ostateczną o sprzeciwie.

Sformułowane zatem w skardze kasacyjnej zarzuty kwestionujące rzetelność i kompletność przeprowadzonego w sprawie sprzeciwu postępowania administracyjnego, w tym wadliwą ocenę zgromadzonych dowodów i pominięcie dowodów świadczących na korzyść skarżącego, nie mogły być uwzględnione. Minister rozpoznając wniosek skarżącego zgłoszony w trybie art. 154 k.p.a., miał obowiązek zbadać wyłącznie to, czy za zmianą decyzji o sprzeciwie przemawia interes społeczny lub słuszny interes skarżącego. Badanie decyzji o sprzeciwie na podstawie art. 154 k.p.a., której zmiany w trybie nadzwyczajnym domagał się skarżący, nie mogło bowiem wiązać się z oceną tej decyzji jako decyzji nieprawidłowej, do czego zmierzał skarżący kasacyjnie (por. tezę pierwszą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 czerwca 1999 r., sygn. akt III SA 7391/98, LEX nr 46236). Z tego powodu niezasadne są te zarzuty skargi kasacyjnej, które dotyczą nieustalenia, jak również nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego i błędnej wykładni prawa materialnego (pkt 2 a-d petitum skargi kasacyjnej).

W konsekwencji za niezasługujący na uwzględnienie uznać należy także zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 p.p.s.a. (punkt 1 petitum skargi kasacyjnej). Przepis ten przewiduje, że "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną". Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy", o którym mowa w tym przepisie, oznacza jedynie to, że Sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Skuteczność zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a zależy zatem od wykazania, że Sąd rozpoznając skargę dokonał oceny zgodności z prawem innej sprawy (por. m.in. wyrok NSA z dnia 25 września 2009r., sygn. akt II FSK 629/08). Analiza zaskarżonego wyroku nie wykazała, by Sąd dokonał oceny pod względem zgodności z prawem sprawy innej niż rozpoznawana. Wprawdzie Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zawarł również swoją częściową ocenę co do tego czy skarżący dawał rękojmię wykonywania zawodu radcy prawnego, co wykraczało poza przesłanki przewidziane w art. 154 k.p.a., jednak pomimo częściowo błędnego z tego powodu uzasadnienia, wyrok Sądu I instancji oddalający skargę odpowiada prawu.

Nie jest zasadny także podniesiony w punkcie 1 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. Skarżący kasacyjnie upatruje naruszenia tych przepisów w zaniechaniu rzetelnego ustosunkowania się przez WSA w Warszawie do wszystkich zarzutów sformułowanych w skardze na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 grudnia 2017r., jak również nierzetelne i powierzchowne zbadanie sprawy, co uniemożliwia dokonanie oceny zapadłego wyroku w zakresie przesłanek, jakimi kierował się Sąd I instancji przy wydawaniu zaskarżonego orzeczenia. Także zatem w tym zarzucie skarżący kasacyjnie odnosi się do wadliwości rozstrzygnięcia Ministra o sprzeciwie, natomiast nie podnosi żadnych okoliczności, które mogłyby uzasadniać uchylenie tej decyzji o sprzeciwie w trybie nadzwyczajnym z art. 154 k.p.a.

Przypomnieć należy, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa niezbędne elementy, jakie powinno zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji – wskazania co do dalszego postępowania. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, w tym gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy nie zawiera stanowiska sądu odnośnie do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39; a także wyroki NSA: z 19 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5379/16; z 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być na tyle istotne, aby można było uznać, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), co strona skarżąca kasacyjnie powinna wykazać.

W ocenie NSA uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom przewidzianym w art. 141 § 4 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał podstawę prawną wyroku i wyjaśnił przyczyny podjętego rozstrzygnięcia, przedstawił stan sprawy, istotę zarzutów skargi i dokonał oceny z punktu widzenia przesłanek z art. 154 k.p.a. Sąd wyjaśnił dlaczego w niniejszej sprawie uznał, że prawidłowa była ocena organu, że nie zachodziły przewidziane w tym przepisie przesłanki, a w konsekwencji dlaczego skarga nie została uwzględniona. Z tego powodu podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. uznać należy za niezasadny.

Mając na uwadze powyższe, ponieważ zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o jej oddaleniu, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.