Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2448/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-08-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 7, art. 103 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie: sędzia NSA Zofia Flasińska sędzia del. WSA Piotr Broda (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 1638/18 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia 14 maja 2018 r. nr 699/2018 w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 lutego 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1638/18 oddalił skargę A. W. (dalej zwanej skarżącą) na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia 14 maja 2018 r., nr 699/2018 w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia 30 marca 2018 r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 7, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332, ze zm.; dalej zwanej ustawą), po dokonaniu kontroli budynku inwentarskiego zlokalizowanego na działce numer [...] w miejscowości [...], gmina [...] nakazał skarżącej, sporządzenie i przedstawienie w terminie do dnia 30 czerwca 2018 r. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonach robót budowlanych oraz w razie potrzeby wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem.

Skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji do Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia 14 maja 2018 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm.; dalej zwanej k.p.a.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Motywując wydane rozstrzygnięcie organ II instancji podał, że J. R. w dniu 13 grudnia 1991 r. uzyskał pozwolenie na budowę nr 25/91, jednak tego pozwolenia na budowę wraz z projektem nie odnaleziono. Archiwum Państwowe w Warszawie Oddział w [...] dysponowało tylko decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Żurominie z dnia 29 września 1969 r. o pozwoleniu na budowę udzielonym wskazanemu, wymagającą następnie zatwierdzenia projektu budowlanego.

Organ wskazał, że przedmiotową inwestycję zrealizowano w sposób istotnie odbiegający od warunków pozwolenia na budowę. Doszło bowiem do zmiany lokalizacji przedmiotowego budynku co wynikało z planu zagospodarowania działki zagrodowej. Odległość przedmiotowego budynku od granicy z działką S. K. wynosić miała 5 m, a podczas kontroli ustalono, że odległość ta wynosi około 1m. Ponadto zmianie uległy wymiary zewnętrzne budynku.

Zdaniem organu skoro zmiany dotyczą projektu zagospodarowania działki oraz charakterystycznych parametrów obiektu, to uzasadnione było wdrożenie procedury z art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy. Zauważył, że obiekt wykonany został wprawdzie pod rządami ustawy Prawo budowlane z 1974 r., jednakże wystąpienie odstępstw od pozwolenia na budowę zostało stwierdzone w czasie obowiązywania ustawy Prawo budowlane z 1994 r., co przesądza o zasadności zastosowania w sprawie obecnie obowiązujących przepisów.

Skarżąca wniosła skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę organ którego działanie zaskarżono wniósł o jej oddalenie.

Uzasadniając zaskarżony wyrok Sąd I instancji przypomniał, że z planu zagospodarowania działki zagrodowej własności J. R., wynikało że odległość budynku inwentarskiego od granicy z działką S. K. wynosić miała 5 m, a podczas kontroli ustalono że odległość ta wynosi około 1m. Ponadto organ powiatowy stwierdził, że zmianie uległy wymiary zewnętrzne budynku. Jak stwierdził Sąd, wprawdzie nie odnaleziono decyzji z dnia 13 grudnia 1991 r. nr 25/91 o udzieleniu J. R., pozwolenia na budowę, tym niemniej decyzja ta musiała być adekwatna do decyzji z dnia 29 września 1969 r. (o charakterze lokalizacyjnym). Dlatego, w ocenie Sądu, organ zasadnie uznał, że inwestycję zrealizowano w sposób istotnie odbiegający od warunków pozwolenia na budowę, tj. decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Żurominie z dnia 29 września 1969 r.

Sąd, mając na względzie, że zmiany dotyczyły projektu zagospodarowania działki oraz charakterystycznych parametrów obiektu stwierdził, że uzasadniało to wdrożenie procedury określonej w art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy. Powołał art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy i uznał, że nałożenie na skarżącą obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy było uzasadnione prawnie i miało oparcie w stanie faktycznym.

Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, że przejęła w obecnym stanie gospodarstwo wraz z budynkami od rodziców, to - zdaniem Sądu - organ zasadnie wskazał, że okoliczność ta nie ma wpływu na rozstrzygnięcie. Aktualny właściciel nieruchomości jest osobą odpowiedzialną za stan prawny znajdujących się na niej budynków. Podał również, że niekwestionowanym było, że budynek inwentarski powstał przed 1 stycznia 1995 r., a więc datą graniczną dla obowiązywania ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października z 1974 r. i początkiem obowiązywania ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. Choć inwestor (poprzednik prawny skarżącej) legitymował się pozwoleniem na budowę, to wybudował budynek w innej niż w pozwoleniu lokalizacji oraz o innych wymiarach. W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, twierdzenie o powstaniu budynku w warunkach samowoli budowlanej, jest niezasadne.

Ponadto, biorąc pod uwagę treść art. 103 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Sąd wskazał, że zasadą jest stosowanie nowej ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Natomiast wyjątek od tej zasady został wskazany w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., zgodnie z którym przepisu art. 48 (nowej ustawy) nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Argumentował, że wyjątek ten ma zastosowanie do obiektów budowlanych powstałych bez wymaganego pozwolenia na budowę, czyli w warunkach samowoli budowlanej, których budowę zakończono przed dniem 1 stycznia 1995 r., lub w stosunku do których przed 1 stycznia 1995 r. wszczęto postępowanie administracyjne, lecz do tego dnia nie zakończono. Tymczasem, jak stwierdził Sąd, skoro inwestor posiadał pozwolenie na budowę, to nie zachodziła samowola budowlana, a w konsekwencji nie miały zastosowania przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. stosownie do art. 103 Prawa budowlanego z 1994 r. Natomiast wykonanie obiektu z odstępstwami od pozwolenia na budowę jest sytuacją, o której mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego z 1994 r. Ustalenia poczynione przez organ wskazują, że w sprawie zastosowanie miała procedura przewidziana w art. 50-51 Prawa budowlanego z 1994 r.

Skargę kasacyjną od opisanego wyżej wyroku wniosła skarżąca, zaskarżając wyrok w całości. Jednocześnie podniosła naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

1. art. 103 ust 2. ustawy poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jak najbardziej wynika, iż przepis ten powinien mieć zastosowanie w niniejszej sprawie, z uwagi na zakończenie budowy przed wejściem w życie nowej ustawy, w wyniku czego nie zostały zastosowane przepisy ustawy z 1974 r. prawo budowlane;

2. art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że w niniejszym postępowaniu mamy do czynienia z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego, podczas gdy z akt postępowania wynika, iż projekt taki nie został odnaleziony ani nie jest wiadomym, czy decyzja z 1969 r. dotyczy przedmiotowego budynku, w wyniku czego organ nałożył na stronę obowiązek wykonania projektu budowlanego zamiennego wg przepisów nowej ustawy, natomiast w niniejszym postępowaniu zastosowanie powinien mieć art. 103 ustawy;

3. art. 48 ustawy poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego a także zgodnie z art. 103 ustawy wynika, iż przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, a taka sytuacja ma miejsce w niniejszym postępowaniu;

4. art. 36a ust. 5 ustawy poprzez jego zastosowanie, w przypadku gdy w niniejszym postępowaniu zastosowanie powinien mieć art. 103 ustawy;

II. przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego w zw. z art. 106 § 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.) poprzez dowolną a nie swobodną ocenę materiału dowodowego

- polegającą na przyjęciu, że decyzja z dnia 13 grudnia 1991 r. o nr 25/91 o udzieleniu J. R. pozwolenia na budowę jest tożsama z decyzją z dnia 29 września 1969r. podczas gdy nigdy nie odnaleziono decyzji z 1991 r.

- polegającą na przyjęciu, iż inwestor ( poprzednik prawny skarżącej) legitymował się pozwoleniem na budowę a wybudował inny budynek oraz w innej lokalizacji, podczas gdy z akt sprawy nie można jednoznacznie stwierdzić, iż budynek został wybudowany na podstawie decyzji z 1969 r., co miało istotny wpływ na wynik niniejszego postępowania

- przyjęciu, iż budynek leży w odległości 1 metra od granicy działki oraz braku zbadania czy granice działki nie były samowolnie przesuwane w latach 1969-1995, co ma istotny wpływ na wynik postępowania, bowiem z wiedzy skarżącej wynika, iż granice były wielokrotnie przesuwane samowolnie

2. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego, w szczególności poprzez:

- oparcie ustaleń faktycznych w zakresie budowy budynku na podstawie poszlak, a także na podstawie decyzji z dnia 29 września 1969 r., z której jednoznacznie nie wynika o jaki budynek chodzi oraz poprzez przyjęcie, iż decyzja z 1969 r. jest tożsama z decyzją z 1991 r.,

- niepodjęcie dodatkowych czynności w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie ustalenia, na jakiej podstawie powstał budynek, nieprzeprowadzenie dowodów osobowych,

co miało istotny wpływ na wynik niniejszego postępowania;

3. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej, w ten sposób, że pomimo braku w aktach sprawy decyzji i pozwoleń dotyczących przedmiotowego budynku poprzez ich zagubienie przez organ (nie odnalezione w archiwum), organ wydał decyzję na niekorzyść strony, która nie była pierwotnym właścicielem budynku i która to nie ma obowiązku przechowywania dokumentów dotyczących budowy budynku,

4. art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do oddalenia skargi.

W oparciu o wskazane podstawy kasacyjne pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według, norm przepisanych. Oświadczył również, że wnosi o przeprowadzenie rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 z późn. zm.).

Stosownie do regulacji zawartej w art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i jest związany podstawami w niej zawartymi, z urzędu może brać pod uwagę jedynie okoliczności uzasadniające nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych podstaw.

Jako chybione należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania tj. art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. oraz art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. pomijając przy tym wadliwą konstrukcję tych zarzutów, poprzez brak powołania jako naruszonego art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., w sytuacji gdy sąd administracyjny nie stosuje przepisów k.p.a., a jedynie dokonuje kontroli ich poprawnego zastosowania w sprawie przez organy prowadzące postępowanie administracyjne. Prawidłowo sformułowany zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) powinien zatem w pierwszej kolejności przywoływać odpowiednie przepisy procedury sądowoadministracyjnej, a następnie powiązać ich naruszenie z przepisami k.p.a., jak również innymi przepisami dotyczącymi postępowania jeżeli takie przepisy w danej sprawie miały zastosowanie. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej organy nadzoru budowlanego prawidłowo przyjęły, że sporny obiekt budowlany został wzniesiony w oparciu o uzyskane przez inwestora pozwolenie na budowę pomimo, że samo pozwolenie nie zachowało się zarówno w archiwum organu jak i w posiadaniu właściciela obiektu. Odnotowany jednak został w dokumentach fakt jego wydania w postaci daty wydania decyzji oraz jej numeru. Jak wynika z pisma Starostwa Powiatowego w [...] z dnia 15 listopada 2017 r. w Ewidencji ruchu budowlanego w gospodarce nieuspołecznionej Rok 1991 w kolumnie imię i nazwisko właściciela budynku widnieje R. J. (poprzedni właściciel nieruchomości), Obręb [...] oraz numer i data wydania pozwolenia na budowę tj. Nr 25/91, data 13 grudzień 1991 r. Nadto zachowała się decyzja lokalizacyjna Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Żurominie z dnia 29 września 1969 r. dotycząca, wbrew temu co twierdzi skarżąca kasacyjnie, właśnie tego spornego obiektu budowlanego. Na załączonym do decyzji planie zagospodarowania działki naniesiony został sporny obiekt budowlany jako projektowany budynek inwentarski [...] o pow. zabudowy 116,84 m2 i kubaturze 587,1 m3. Stąd zasadnie Sąd I instancji uznał za prawidłowe ustalenia organów nadzoru budowlanego, że kontrolowany obiekt budowlany został wzniesiony w oparciu o udzielone pozwolenie na budowę, co czyni te ustalenia zgodnymi ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i pozbawia je, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, cech dowolności. Jako prawidłowe należało również uznać ustalenia organów w zakresie oceny dokonanych przez inwestora odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie zmiany lokalizacji budynku względem granicy działki sąsiedniej oraz zmiany wymiarów zewnętrznych budynku. Podnoszona przez skarżącą kasacyjnie okoliczność dotycząca potencjalnej możliwości zmiany granic działki, przy której zlokalizowany jest sporny budynek, nie została w żaden sposób chociażby uprawdopodobniona, a znajdujące się w aktach sprawy dokumenty w tym aktualny wyrys z mapy zasadniczej w zestawieniu z projektem zagospodarowania działki z 1961 r., w żaden sposób tego nie potwierdzają. Nie można również uznać, że dokonana przez organ nadzoru budowlanego ocena okoliczności stanu faktycznego i zaaprobowana przez Sąd I instancji, narusza zasadę pogłębionego zaufania obywateli do państwa (art. 8 § 1 k.p.a.). Bez znaczenia dla oceny wydanego rozstrzygnięcia pozostaje również okoliczność, że skarżąca nie była inwestorem przedmiotowego obiektu budowlanego, a jest następcą prawnym inwestora, skoro obecnie dysponuje nieruchomością. Zatem jak słusznie wskazał Sąd I instancji to obecny właściciel nieruchomości jest odpowiedzialny za stan prawny znajdujących na niej budynków.

Nie sposób także przypisać Sądowi I instancji naruszenia art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 k.p.c. Z art. 106 § 5 p.p.s.a. wynika, że do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Z kolei art. 233 § 1 k.p.c. stanowi, że sąd ocenia wiarogodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Przepisy te mają zastosowanie w postępowaniu przed sądem administracyjnym tylko wówczas, gdy sąd ten prowadził własne uzupełniające postępowanie dowodowe poprzez dopuszczenie dowodu z dokumentów. Wtedy sąd administracyjny ma obowiązek dokonania oceny takich dowodów i stosuje art. 233 § 1 k.p.c. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przeprowadzał uzupełniającego postępowania dowodowego. W konsekwencji Sąd I instancji nie mógł naruszyć ww. przepisów gdyż ich nie stosował i nie miał obowiązku ich stosowania.

Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a., którego to naruszenia skarżąca kasacyjnie upatruje w oddaleniu skargi, pomimo istniejących jej zdaniem podstaw do jej uwzględnienia. Wskazać w tym miejscu należy, że przepis art. 151 p.p.s.a., należy do grupy przepisów wynikowych, które nie mogą samodzielnie stanowić podstawy zaskarżenia, a prawidłowa redakcja zarzutu opartego o naruszenie tego przepisu powinna odwoływać się do naruszenia innych konkretnych przepisów, których nieprawidłowa wykładnia bądź niezastosowanie powoduje, że naruszony został przepis art. 151 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2022 r., sygn. akt III FSK 4793/21, wyrok NSA z dnia 8 marca 2022 r., sygn. akt 1993/21, czy wyrok NSA z dnia 10 lutego 2022 r., sygn. akt III OSK 5028/21). Brak powiązania tego zarzutu przez autora skargi kasacyjnej z naruszeniem innych przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania przed Sądem I instancji powoduje, że zarzut ten nie może zostać uznany za dający podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku.

Nie znajdują również uzasadnienia zarzuty kasacyjne naruszenia przepisów prawa materialnego. Należy przy tym zauważyć, że właściwe sformułowanie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego w przypadku zaskarżania wyroku WSA powinno sprowadzać się do powołania jako naruszonego art. 145 § 1 pkt 1 lit. a (ewentualnie w powiązaniu z art. 145a bądź art. 146) p.p.s.a. w związku z odpowiednimi przepisami prawa materialnego, a także wskazania, w jakiej formie i dlaczego te przepisy zostały naruszone, tego jednak skarga kasacyjna nie zawiera.

Za niezasadny uznać należy zarzut kasacyjny naruszenia art. 103 ust. 2 ustawy, poprzez jego niezastosowanie. Z treści art. 103 ust. 1 ustawy jednoznacznie wynika, że do spraw wszczętych i niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane stosuje się przepisy tej ustawy. Wyjątek od tej reguły zawarty został w art. 103 ust. 2 ustawy i dotyczy stosowania art. 48 ustawy Prawo budowlane. W takim przypadku przepisu tego nie stosuje się do obiektów, które wybudowane zostały przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, albo w odniesieniu do obiektów, co do których przed dniem wejścia w życie tej ustawy wszczęto postępowanie administracyjne. Art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane dotyczy sytuacji tzw. samowoli budowlanej, to jest realizacji obiektów budowlanych bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Wynika to jednoznacznie z brzmienia art. 48 ust. 1 ustawy, który to przepis stanowi, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, że art. 103 ust. 2 ustawy odnosi się do sytuacji, gdy inwestor zrealizował budynek z istotnymi odstępstwami o posiadanego pozwolenia na budowę. Prezentowana przez skarżącą kasacyjnie wykładnia art. 103 ust. 2 ustawy prowadziłaby do nadania temu przepisowi znaczenia, którego ustawodawca mu nie nadał. Skoro przepis art. 103 ust. 2 ustawy odwołuje się w sposób ścisły jedynie do normy art. 48 (rozbiórka samowoli budowlanej), to nie można obejmować hipotezą przepisu art. 103 ust. 2 innych przepisów ustawy ( por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2014 r. sygn. akt II OSK 1105/13, LEX nr 1592120; wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2020 r. sygn. akt II OSK 3844/19, LEX nr 3052075; wyrok NSA z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. akt II OSK 362/15, LEX nr 2206607).

Skarżąca kasacyjnie nie posiada budynku zrealizowanego bez pozwolenia na budowę tylko z istotnymi odstępstwami od wymogów uzyskanego pozwolenia na budowę. W odniesieniu do budynku skarżącej kasacyjnie nie miał zastosowania art. 48 ustawy tylko art. 50 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, który to przepis odnosi się do istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie było tym samym żadnych podstaw do zastosowania przez organy administracji w rozpoznawanej sprawie art. 103 ust. 1 i 2 ustawy.

W konsekwencji jako chybione należało uznać także kolejne zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 48 i art. 36a ust. 5 ustawy. Jak już wyżej wskazano w sytuacji gdy mamy do czynienia ze zrealizowaniem obiektu z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego pozwolenia na budowę, zakwalifikowanymi zgodnie z art. 36a ust. 5 ustawy, właściwy jest tryb postępowania przyjęty przez organy nadzoru budowlanego, a określony w art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy. Z kolei regulacja zawarta w art. 48 ustawy dotyczy zrealizowania obiektu budowlanego bez pozwolenia na budowę, zatem przepis ten nie znajdował w sprawie zastosowania. Przyjąć także należy, że postępowanie tzw. naprawcze w odniesieniu do obiektów zrealizowanych przed dniem 1 stycznia 1995r. winno być prowadzone w trybie określonym przepisami ustawy Prawo budowlane z 1994 r.(por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 553/11, LEX nr 1398192).

Z przytoczonych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.