Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 316/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2022-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.207 ust.1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 305
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 listopada 2022 r. sprawy ze skargi A. Spółka Akcyjna na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Skarżąca Agencja Rozwoju Regionalnego Spółka Akcyjna wniosła skargę na decyzję Zarządu Województwa z [...] czerwca 2022 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję tego organu z [...] marca 2022, nr [...] w sprawie zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne w związku z nienależytym wykonywaniem obowiązków wynikających z umowy o dofinansowanie projektu pn. "Bony Rozwojowe w subregionie – edycja II" w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego 2020 w ramach Osi priorytetowej 6. Regionalny Rynek Pracy, Działanie 6.5 Usługi Rozwojowe dla MMŚP.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny.

Beneficjent, Agencja Rozwoju Regionalnego Spółka Akcyjna (dalej: Strona, ARR), zawarł z Zarządem Województwa pełniącym rolę Instytucji Zarządzającej RPO 2020 (dalej IZ) w dniu [...] grudnia 2019 r. umowę o dofinansowanie na realizację projektu pn. "Bony Rozwojowe w subregionie - edycja II’.

W dniach od [...] października do [...] listopada 2021 r. IZ przeprowadziła kontrolę realizacji projektu w wyniku, której stwierdziła następujące nieprawidłowości: - niekwalifikowalność wydatków w ramach kosztów bezpośrednich w łącznej wysokości 683950,00 zł poniesionych na szkolenia e-learningowe prowadzone przez firmy F Ł.M. i G M.R.. Kwota stanowi nieprawidłowość zgodnie z zapisami § 13 ust. 1 umowy o dofinansowanie projektu współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego 2020; - niekwalifikowalność kosztów pośrednich w wysokości 68395,00 zł, które zostały proporcjonalnie pomniejszone w związku ze stwierdzeniem niekwalifikowalności kosztów bezpośrednich. Kwota stanowiła nieprawidłowość zgodnie z § 13 ust. 1 umowy o dofinansowanie projektu współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego.

Pismem [...] stycznia 2022 r. IZ wezwała Beneficjenta do zwrotu środków w wysokości 752345,00 zł uznanych za niekwalifikowalne, wraz z zastrzeżeniem, że w przypadku braku zapłaty zostanie wszczęte postępowanie administracyjne w celu wydania decyzji orzekającej obowiązek zwrotu dochodzonej kwoty. W związku z brakiem dokonania zwrotu, uchwałą Zarządu Województwa z dnia [...] lutego 2022 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne.

Decyzją z dnia [...] marca 2022 r. Zarząd Województwa orzekł o obowiązku zwrotu przez skarżącą kwoty 752 345,00 zł wraz naliczonymi odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonych od dnia przekazania środków na rachunek bankowy Beneficjenta.

Jako podstawę prawną decyzji powołano m.in. art. 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 9 lit a ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014 -2020 (Dz.U. z 2020 r., poz. 818. z 202, poz. 2020), art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 8 i 9, art. 60 pkt 6 i art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 305 ze zm.) oraz art. 104 § 1 Kodeksu postepowania administracyjnego.

Uzasadniając decyzję IZ odwołała się do postanowień umowy o dofinansowaniu projektu z dnia [...] grudnia 2018 r., w szczególności jej postanowień zawartych w §13 ust. 1, § 18. W konsekwencji uznała, że zidentyfikowane nieprawidłowości w zakresie § 6 ust. 4 umowy mogą stanowić podstawę do uznania wydatku za niekwalifikowalny, co w konsekwencji rodzi obowiązek zwrotu nienależnie pobranych środków.

Organ stwierdził, że wydatki w kwocie 752345,00 zł poniesione na realizacje usług rozwojowych w formie szkoleń e-learningowych przeprowadzanych przez firmy F Ł.M. oraz G M.R. są niekwalifikowalne ze względu na: - brak dokumentacji, np. zrzutów z platformy e-learningowej, materiałów szkoleniowych, pełnych wydruków logowań na platformie szkoleniowej, które pozwoliłyby na dokonanie pełnej oceny, czy dana usługa została zrealizowana zgodnie z programem, formą, na warunkach i w wymiarze czasowym określonym w Karcie Usługi BUR, co zostało określone w zapisach Wniosku o dofinansowanie projektu, § 5 ust. 1 pkt 12, Regulaminu naboru oraz art. w § 3 ust. 1 pkt 9 Umowy wsparcia; - nie przedstawienie dokumentów, które potwierdzałyby przeprowadzenie analizy przez Operatora, czy dany zakres tematyczny wybranej usługi w formie e-learningu odpowiada indywidualnym potrzebom rozwojowym danego przedsiębiorcy, do czego zobowiązywał Opis Wdrożenia Podmiotowego Systemu Finansowania w Województwie w ramach RPO – 2020 – załącznik nr 9 do Regulaminu dokumentacji konkursowej oraz zapisy § 6 ust. 3 pkt 4 Umowy o dofinansowaniu projektu współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego 2020; - nie potwierdzeniem uczestnictwa M.S. w dwóch szkoleniach oraz brakiem oświadczenia uczestnika projektu dotyczącego określenia jego statusu na rynku pracy, informacji na temat kształcenia lub szkolenia oraz uzyskanych kwalifikacji lub nabytych kompetencji; - zakończenie przez 3 uczestników szkoleń niezgodnie z programem, formą, na warunkach i wymiarze czasowym określonym w karcie usługi (szkolenie zakończono po zaplanowanym terminie a certyfikaty wydano przed wykonaniem testu przez uczestników), dotyczy pracowników P w szkoleniu C, czyli obsługi klienta na poziomie PRO (e-learning) oraz przez pracownika firmy PHU J.M. w szkoleniu C, , czyli obsługa klienta na poziomie PRO (e-learning); - zakończenie przez 3 uczestników szkoleń niezgodnie z programem, formą, na warunkach i wymiarze czasowym określonym w karcie usług (szkolenie zakończono po zaplanowanym terminie a certyfikaty wydano przed wykonaniem testu przez uczestników), to jest przez F.P., J.Z. oraz Ł.M. (pracowników firmy F Ł.M.) w szkoleniu "Mam tę moc, czyli jak skutecznie szkolić innych (e-learning); - nie przeprowadzenie w wystarczającym stopniu weryfikacji przyznawanych usług rozwojowych pod kątem odpowiadającym na indywidualne potrzeby rozwojowe przedsiębiorcy w szczególności, co do ich zakresu merytorycznego działalności przedsiębiorstw objętych wsparciem i brakiem wezwania przedsiębiorców do przedstawienia uzasadnienia powiązania usługi z działalnością przedsiębiorstwa.

Organ stwierdził, że Beneficjent nie dokonał zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne, stąd na podstawie art. 207 ust. 9 ustawy o finansach publicznych konieczne było wydanie decyzji. Organ stanął na stanowisku, że wydatki poniesione na szkolenia e-leariningowe przeprowadzone przez F Ł.M. oraz G M.R. dokonane zostały w sposób nieracjonalny, nieprzejrzysty i nieefektywny. Mimo wysokich cen szkoleń Operator nie dokonał weryfikacji kosztów do czego był uprawniony zgodnie ze Standardami świadczenia usług realizowanych zdalnie z dnia [...].03.2020 r., jednocześnie nie weryfikując tematyki szkoleń z indywidualnymi potrzebami i działalnością merytoryczną przedsiębiorstw, co stanowi naruszenie § 6 pkt. 4 umowy o dofinansowanie.

Ostatecznie organ stwierdził, że Beneficjent nie wykonał obowiązku wynikającego z § 6 pkt 4 oraz § 2 umowy o dofinansowanie, czyli naruszył procedury na podstawie, których – zgodnie z ustawą – należy nałożyć na niego obowiązek zwrotu środków. Oznacza to również naruszenie art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013.

Skarżąca, niezadowolona z rozstrzygnięcia, złożyła do organu wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, w którym zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, 107 § 3 Kpa, poprzez nieprzestrzeganie podstawowych zasad postępowania zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w tym także do naruszenia obowiązku organu w zakresie wyczerpującego gromadzenia dowodów i rozpatrywania pełnego materiału dowodowego, a także poprzez nieprecyzyjne uzasadnienie przesłanek do wydania decyzji oraz poprzez nierozstrzyganie wątpliwości interpretacyjnych na korzyść skarżącego;

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a) art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1 w zw. z art. 184 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że działanie odwołującego wyczerpało znamiona przypadku wykorzystania środków finansowych przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem obowiązujących procedur, określonych w art. 184 ustawy o finansach publicznych, a tym samym obligującego organ do wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu;

b) art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013, poprzez błędne ich zastosowanie, skutkujące ustaleniem, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły nieprawidłowości, oraz pominięcie dokonania oceny charakteru i wagi ewentualnej nieprawidłowości oraz straty finansowej poniesionej przez fundusze na skutek jej wystąpienia, a tym samym błędne uznanie za spełnione przesłanek uprawniających do nakazania zwrotu środków.

Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postepowania w sprawie, ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji i pomniejszeni kwoty przypadającej do zwrotu.

Następnie pismem z dnia [...] kwietnia 2022 r. Skarżąca wniosła uzupełnienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym poinformowała, że: - wskutek przeprowadzonej przez nią weryfikacji rozwiązano umowy z trzema przedsiębiorcami, jednego przedsiębiorcę wezwano do zwrotu środków, natomiast u trzynastu stwierdzono liczne nieprawidłowości o czym zawiadomiono Izbę Administracji Skarbowej. Mimo wielokrotnych wezwań Ł.M. nie złożył wymaganych przez Agencję dokumentów.

Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2022 r. Zarząd Województwa utrzymał w mocy decyzję własną z [...] marca 2022 r.

Na wstępie organ przypomniał, że definicję "nieprawidłowości" określa art. 2 pkt. 36 Rozporządzenia 1303/2013 Zgodnie z nią "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub krajowego dotyczące stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem.

Zgodnie z treścią art. 125 Rozporządzenia 1303/2013 Instytucja Zarządzająca odpowiada za zarządzanie programami operacyjnymi zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami, w tym między innymi kontroluje, czy dofinansowane produkty i usługi zostały dostarczone, czy wydatki deklarowane przez beneficjentów zostały zapłacone oraz, czy spełniają one obowiązujące przepisy prawa, wymagania programu operacyjnego oraz warunki wsparcia operacji.

W ocenie Zarządu nie można podzielić zarzutów skarżącej, zgodnie z którymi organ orzekając w przedmiocie zwrotu kwoty 752345,00 zł powołał się na art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, jednakże nie wskazał jakie procedury, do przestrzegania których zobowiązany był Beneficjent oraz nie wykazał aby ewentualne naruszenie mogło skutkować uznaniem wydatków za niekwalifikowalne. Podkreślono, że decyzji z dnia [...] marca 2022 r. wskazano, iż Beneficjent dopuścił się naruszenia zapisów umowy o dofinansowanie określonych w § 2 oraz § 6 pkt. 4. Wskazując jednocześnie, że zgodnie z orzecznictwem NSA złamanie zapisów umowy o dofinansowanie należy uznać za naruszenie procedur określonych w art. 184 ustawy o finansach publicznych.

Organ stwierdził, iż fakt, że w decyzji z dnia [...] marca 2022 r. nie odniósł się do poszczególnych umów zawieranych pomiędzy Beneficjentem, a F Ł.M. i G M.R. oraz realizacji każdej z usług rozwojowych nie oznacza, że nie były one przedmiotem weryfikacji na etapie wydania decyzji. Podkreślono, że analiza objętych postępowaniem nieprawidłowości, które pierwotnie zostały stwierdzone w toku postępowania kontrolnego, doprowadziła do wniosków, iż całość wydatków poniesionych w ramach projektu na usługi rozwojowe realizowane przez F Ł.M. oraz G M.R. należało uznać za niekwalifikowalne. W konsekwencji zostały stwierdzone nieprawidłowości w rozumieniu ustawy o finansach publicznych oraz Rozporządzenia 1303/2013, a wnioski w tym zakresie zostały zawarte w zaskarżonej decyzji.

Organ I instancji nie naruszył ustanowionej w art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej. Przepis ten narzuca na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego badania dowodów istotnych w sprawie w celu ustalenia stanu faktycznego, który będzie stanowił podstawę do stosowania przepisów prawa. W tej sprawie na organie I Instancji spoczywał obowiązek określenia wysokości kwoty wydatków niekwalifikowalnych, które pierwotnie zostały zidentyfikowane w toku kontroli IZ. W tym celu, jak wynika z akt sprawy oraz decyzji z dnia [...] marca 2022 r., został zgromadzony materiał dowodowy obejmujący akta postępowania kontrolnego, opinię Zespołu ds. wydania opinii dla Zarządu Województwa w sprawie prawidłowości realizacji projektu pn. Bony Rozwojowe w subregionie - edycja II współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Osi Priorytetowej 6 Regionalny Rynek Pracy Działania 6.5 Usługi rozwojowe dla MMŚP Regionalnego Programu Operacyjnego - 2020 oraz pismo Strony z dnia [...] marca 2022 r. Dokumenty te zostały poddane analizie i na ich podstawie stwierdzono, iż na stronie ciąży obowiązek zwrotu wydatków niekwalifikowalnych związanych z realizacją w ramach projektu usług rozwojowych przez F Ł.M. oraz G M.R..

W ocenie Zarządu nie można podzielić zarzutu naruszenia przez organ art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa. Do materiału dowodowego zostały włączone dokumenty z postępowania kontrolnego, czyli wszystkie dokumenty, w tym źródłowe - powstałe w toku realizacji projektu, ale i te przestawiające stanowisko IZ oraz Beneficjenta. Na podstawie tych dokumentów zweryfikowano kwalifikowalność wydatków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Ponadto decyzja Zarządu Województwa została wydana zgodnie z art. 107 kpa, zawierała wszystkie określone tym przepisem wymogi formalne, w tym uzasadnienie faktyczne i prawne. Strona po zapoznaniu się w dniu [...] lutego 2022 r. z aktami miała wiedzę o tym jakim materiałem dowodowym dysponuje organ. Ponadto została pouczona, że zgodnie z przepisami kpa ma możliwość ustosunkowania się do ich treści oraz wniesienia nowych, istotnych w sprawie dowodów. Beneficjent nie skorzystał z tego prawa. W dniu 7 marca 2022 r. wniósł jedynie pismo, w którym wnioskował o ponowną analizę pisma z dnia [...] stycznia 2022 r. oraz odpowiedzi IZ na to pismo z dnia [...] stycznia 2022 r. Skarżąca nie podniosła żadnych nowych wniosków dowodowych w postępowaniu odwoławczym.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1 w zw. z art. 184 ust. 1 ustawy o finansach publicznych organ uznał je za bezzasadne. Podkreślił, że w decyzji z dnia 22 marca 2022 r. wskazał, iż naruszenie poprzez konkretne działania zapisów § 2 i § 6 pkt 4 umowy o dofinansowanie stanowiło naruszenie innych procedur, o których mowa w art. 184 ustawy o finansach publicznych. Ponadto, jak wynika z treści decyzji, wnioski z analizy materiału dowodowego doprowadziły do podtrzymania ustaleń zespołu kontrolującego, który stwierdzając nieprawidłowości powołał się na niedotrzymanie obowiązków wynikających między innymi z Regulaminu naboru i uczestnictwa w projekcie "Bony Rozwojowe w subregionie - edycja II" realizowanym w ramach Osi Priorytetowej 6 Regionalny Rynek Pracy, Działanie 6.5 Usługi rozwojowe dla MMŚP w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego - 2020 (dalej Regulamin naboru), czy umów wsparcia.

Wskazał, że z orzeczenia WSA w Warszawie z 9.03.2018 r., sygn. akt VIII SA/Wa 538/17 wynika, iż "Terminy użyte w art. 207 ust. 1 pkt 1-3 u.f.p. powinny być interpretowane w sposób jednolity z pojęciem "nieprawidłowości". Nadto "Sama ewentualność, czy też zagrożenie sfinansowaniem nieuzasadnionego wydatku nakłada na organy obowiązek podjęcia działań w celu poniesienia konsekwencji przez podmiot naruszający swoim działaniem procedury, których winien przestrzegać. Wydatkowanie środków z naruszeniem postanowień umowy o dofinansowanie powoduje nieuzasadniony wydatek dla budżetu Unii. Dla stwierdzenia nieprawidłowości nie jest zatem konieczne ustalenie powstania szkody. Wystarczające jest stwierdzenie, że naruszenie prawa wspólnotowego mogło spowodować szkodę rozumianą jako możliwość uszczuplenia środków unijnych" (wyrok WSA w Warszawie z 13.02.2019 r., V SA/Wa 1271/18).

W ocenie organu w rozpoznawanej sprawie doszło do sfinansowania ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego 2020 wydatków niekwalifikowanych związanych z realizacją usług rozwojowych w sposób niezgodny z umową o dofinansowanie projektu, Regulaminem naboru, czy umowami wsparcia w związku z czym mamy do czynienia ze szkodą w budżecie Unii, poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionymi, niezgodnymi z procedurami wydatkami.

Za niezasadny uznany został zatem zarzut naruszenia art. 2 pkt 36 Rozporządzenia 1303/2013.

Odwołując się do wyroku WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 8.11.2017 r., sygn. akt II SA/Go 365/17 organ stwierdził, że stwierdzenie nieprawidłowości w toku postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 207 ustawy o finansach publicznych, jest czynnością deklaratoryjną, oderwaną od winy i niezależną od przyczyn ich wystąpienia. Nie ma znaczenia to, czy można beneficjentowi przypisać bezpośrednio winę z tytułu zaistniałych zdarzeń, czy przyczyny skutkujące obowiązkiem zwrotu były zależne od beneficjenta. W razie stwierdzenia wystąpienia przesłanek z art. 207 ustawy o finansach publicznych organ nie bada winy czy też zamiaru beneficjenta, jego dobrej bądź złej wiary. W ustawie o finansach publicznych nie przewidziano żadnych okoliczności - wystąpienia winy lub jej rodzaju, czy też zakresu udziału podmiotów trzecich w powstaniu sytuacji prowadzących do zwrotu środków.

W dalszej części uzasadnienia decyzji organ odniósł się w sposób szczegółowy do zarzutów dotyczących realizacji projektu – braku należytego nadzoru nad gromadzeniem i weryfikacją dokumentów potwierdzających skorzystanie z usług rozwojowych w przypadku szkoleń prowadzonych w systemie e-lerningowym, zarzutów dotyczących kwalifikowalności uczestników projektu, zarzutów w zakresie rozliczeń finansowych, zarzutów w zakresie braku kalkulacji kosztów szkoleń oraz wysokich cen szkoleń, zarzutów dotyczących uznania wskazanych nieprawidłowości za nieprawidłowość systemową, uznając wszystkie zarzuty za niezasadne (strony 13 – 28 decyzji).

Od powyższej decyzji Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której zarzuciła organowi:

1.Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, 107 § 3 Kpa, poprzez nieprzestrzeganie podstawowych zasad postępowania zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w tym także do naruszenia obowiązku organu w zakresie wyczerpującego gromadzenia dowodów i rozpatrywania pełnego materiału dowodowego, a także poprzez nieprecyzyjne uzasadnienie przesłanek do wydania przedmiotowej decyzji oraz poprzez nierozstrzyganie wątpliwości interpretacyjnych na korzyść skarżącego;

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1 w zw. z art. 184 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że działanie Skarżącego wyczerpało znamiona przypadku wykorzystania środków finansowych przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem obowiązujących procedur, określonych wart. 184 ustawy o finansach publicznych, a tym samym obligującego organ do wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu; b) art. 2 pkt 36 Rozporządzenie 1303/2013, poprzez błędne ich zastosowanie, skutkujące ustaleniem, że w sprawie wystąpiły nieprawidłowości, oraz pominięcie dokonania oceny charakteru i wagi ewentualnej nieprawidłowości oraz straty finansowej poniesionej przez fundusze na skutek jej wystąpienia, a tym samym błędne uznanie za spełnione przesłanek uprawniających do nakazania zwrotu środków.

Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu administracji publicznej i przekazanie sprawy organowi administracji publicznej do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko podniosła okoliczności wskazywane już w toku postepowania.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej oddalenie.

Na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329), zwaną dalej P.p.s.a., sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zwarzył, co następuje:

Skargę należało oddalić jako niemającą uzasadnionych podstaw.

Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają one zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Stosownie natomiast do art. 207 ust. 8, w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1, instytucja określona odpowiednio w ust. 9, 11 i 11a lub instytucja, która podpisała z beneficjentem umowę o dofinansowanie, wzywa do zwrotu środków lub do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2 w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Zgodnie z art. 207 ust. 9 po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust. 2 oraz zawierającą pouczenie o sankcji wynikającej z ust. 4 pkt 3, z zastrzeżeniem ust. 7. Na podstawie art. 207 ust. 12 i 12a od decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków przysługuje prawo do złożenia wniosku do tej instytucji albo organu wydającego decyzję o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Definicję "nieprawidłowości" określa art. 2 pkt. 36 Rozporządzenia 1303/2013. Zgodnie z nią "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub krajowego dotyczące stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem.

Zgodnie z treścią art. 125 Rozporządzenia 1303/2013 Instytucja Zarządzająca odpowiada za zarządzanie programami operacyjnymi zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami, w tym między innymi kontroluje, czy dofinansowane produkty i usługi zostały dostarczone, czy wydatki deklarowane przez beneficjentów zostały zapłacone oraz, czy spełniają one obowiązujące przepisy prawa, wymagania programu operacyjnego oraz warunki wsparcia operacji.

Racje ma organ stwierdzając, że sama ewentualność, czy też zagrożenie sfinansowaniem nieuzasadnionego wydatku nakłada na organy obowiązek podjęcia działań w celu poniesienia konsekwencji przez podmiot naruszający swoim działaniem procedury, których winien przestrzegać. Wydatkowanie środków z naruszeniem postanowień umowy o dofinansowanie powoduje nieuzasadniony wydatek dla budżetu Unii. Dla stwierdzenia nieprawidłowości nie jest zatem konieczne ustalenie powstania szkody. Wystarczające jest stwierdzenie, że naruszenie prawa wspólnotowego mogło spowodować szkodę rozumianą, jako możliwość uszczuplenia środków unijnych.

Podkreślić również należy, że stwierdzenie nieprawidłowości w toku postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 207 ustawy o finansach publicznych, jest czynnością deklaratoryjną, oderwaną od winy i niezależną od przyczyn ich wystąpienia. Nie ma znaczenia to, czy można beneficjentowi przypisać bezpośrednio winę z tytułu zaistniałych zdarzeń, czy przyczyny skutkujące obowiązkiem zwrotu były zależne od beneficjenta. W razie stwierdzenia wystąpienia przesłanek z art. 207 ustawy o finansach publicznych organ nie bada winy czy też zamiaru beneficjenta, jego dobrej bądź złej wiary. W ustawie o finansach publicznych nie przewidziano żadnych okoliczności - wystąpienia winy lub jej rodzaju, czy też zakresu udziału podmiotów trzecich w powstaniu sytuacji prowadzących do zwrotu środków (zob. wyrok WSA z 8 listopada 2017 r., o sygn. akt II SA/Go 365/17).

W ocenie Sądu Zarząd Województwa nie naruszył wynikającej art. 7 Kpa zasady prawdy obiektywnej. Przepis ten narzuca na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego badania dowodów istotnych w sprawie w celu ustalenia stanu faktycznego, który będzie stanowił podstawę do stosowania przepisów prawa.

W tej sprawie na organie I i II instancji spoczywał obowiązek określenia wysokości kwoty wydatków niekwalifikowalnych, które pierwotnie zostały zidentyfikowane w toku kontroli IZ. Jak wynika z akt postępowania oraz decyzji z dnia [...] marca 2022 r. i [...] czerwca 2022 r. w sprawie zgromadzony został bardzo obszerny materiał dowodowy obejmujący akta postępowania kontrolnego, opinię Zespołu ds. wydania opinii dla Zarządu Województwa w sprawie prawidłowości realizacji projektu pn. Bony Rozwojowe w subregionie - edycja II współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Osi Priorytetowej 6 Regionalny Rynek Pracy Działania 6.5 Usługi rozwojowe dla MMŚP Regionalnego Programu Operacyjnego - 2020 oraz pismo Strony z dnia [...] marca 2022 r. Dokumenty te zostały poddane analizie a na ich podstawie stwierdzono, iż na stronie ciąży obowiązek zwrotu wydatków niekwalifikowalnych związanych z realizacją w ramach projektu usług rozwojowych przez F Ł.M. oraz G M.R..

Zdaniem Sądu zaskarżonej decyzji nie można skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa. Do materiału dowodowego zostały bowiem włączone dokumenty z postępowania kontrolnego, czyli wszystkie dokumenty, w tym źródłowe - powstałe w toku realizacji projektu, ale i te przestawiające stanowisko IZ oraz Beneficjenta. Na podstawie tych dokumentów zweryfikowano kwalifikowalność wydatków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.

O ile decyzji z dnia [...] marca 2022 r. można postawić pewien zarzut naruszenia art. 107 § 3 Kpa w zakresie szczegółowości uzasadnienia o tyle decyzja organu z 14 czerwca 2022 r. wad tych jest pozbawiana. Zawiera ona bowiem szczegółowe wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu, których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Organ odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych przez Skarżącą w odwołaniu.

Przeprowadzona przez organ ocena dowodów jest spójna i przejrzysta a wywiedzione zeń wnioski uznać należy za logiczne i przekonywujące, zgodne z dyspozycją art. 80 Kpa.

Odnosząc się w szczegółowy sposób do podniesionych w skardze zarzutów wskazać należy, że jak trafnie wskazał to organ, wymóg gromadzenia przez Beneficjenta określonych dokumentów wynika z: wniosku o dofinansowanie projektu nr. [...] - kryterium dostępu nr 16, 5.1. Zadania; Regulaminu naboru - § 9, § 10, § 11; umowy o dofinansowanie projektu nr. [...] - § 2, § 4, § 6 ust. 4 i § 18 ust. 3; umowy wsparcia - § 4, § 8, § 9; Wytycznych w zakresie realizacji przedsięwzięć z udziałem środków Europejskiego Funduszu Społecznego w obszarze przystosowania przedsiębiorców i pracowników do zmian na lata 2014-2020 – Rozdział 6; Standardów świadczenia usług realizowanych zdalnie z dnia 30.03.2020 r.

Skarżąca w toku postepowania prezentowała stanowisko, iż § 11 Regulaminu naboru zawierał zamknięty katalog dokumentów weryfikowanych przez Operatora, który nie obejmuje dokumentów wymaganych przez zespół kontrolny, usługodawca ma udzielić operatorowi dostępu do usługi na jego żądanie, a nie w każdym przypadku, PARP zalecił monitorowanie, ale nie zobowiązał Operatora do monitorowania wszystkich usług zdalnych, oraz że weryfikacja poprawności ma być dokonywana na próbie. Strona twierdzi, że pytała o interpretację konkretnych, zapisów Standardów Świadczenia Usług Zdalnych z dnia 30.03.2020 r. i "wobec powyższego nie może być mowy o tym, że IZ RPO-2020 zinterpretowała wówczas zapisy PARP (dot. monitorowania wszystkich usług zdalnych) jako bezwzględny obowiązek Beneficjenta, wskazując wprost, że wiążący jest zapis umowy dot. kontroli i monitoringu, a więc (jak wskazuje ostatnie zdanie cytowanego fragmentu) - prowadzenie weryfikacji na próbie.

Prawidłowe jest jednak w tej kwestii stanowisko organu. Zgodnie z § 18 umowy o dofinansowanie beneficjent ma obowiązek zapewnić podczas kontroli prawo wglądu we wszystkie dokumenty związane jak i niezwiązane z realizacją projektu, o ile jest to konieczne do stwierdzenia kwalifikowalności wydatków w projekcie. Zgodnie z treścią wniosku o dofinansowanie (część 5.1 Zadania) rozliczenie usług rozwojowych podlega konkretnym warunkom. Warunki te doprecyzowane są w Regulaminie naboru oraz umowie wsparcia. Zgodnie z § 11 Regulaminu naboru w przypadku usługi świadczonej zdalnie dostawca usługi jest zobowiązany dostarczyć do operatora dokumenty potwierdzające obecność wszystkich uczestników na szkoleniu, tj. raportów logowań, raportów aktywności oraz potwierdzenia przekazania mailem od uczestników, iż uczestniczyli w szkoleniu. Dodatkowo operator może żądać dostępu do nagrania usługi rozwojowej. Natomiast w Standardach świadczenia usług realizowanych zdalnie z dnia [...].03.2020 r. wskazano, że: "W przypadku zdalnych usług szkoleniowych (szkolenie, studia podyplomowe, egzamin, usługa o charakterze zawodowym) usługa musi być rejestrowana/nagrywana". Oznacza to, że w toku realizacji projektu, poprzez świadczenie usług rozwojowych w postaci e-learningu operator podczas kontroli powinien przedstawić odpowiednim instytucjom wszelkie dokumenty określone w obowiązujących go, a wykazanych wyżej dokumentach. Ma to na celu dokonanie weryfikacji kwalifikowalności wydatków w projekcie.

Jak trafnie stwierdził to organ, prawdą jest, iż niektóre z wymaganych dokumentów, np. nagrania szkoleń, nie muszą być obowiązkowo przechowywane przez operatora, natomiast powinien on mieć do nich dostęp na żądanie. Operator powinien zatem informować podmioty świadczące usługi rozwojowe o takim obowiązku i jako podmiot z którym IZ podpisała umowę o dofinansowanie odpowiada za realizację tego obowiązku przez usługodawców.

Nie wyklucza to zatem, jak zasadnie stwierdził organ, że weryfikacja poprawności udzielania wsparcia w ramach usług rozwojowych miała odbywać się na próbie. lider projektu odpowiada za prawidłową realizację całego projektu i fakt, że dokumentacja dotycząca podmiotów, co do których IZ stwierdziła nieprawidłowości nie podlegała próbie w toku działań nadzorczych operatora, nie wyklucza, iż mogły one podlegać kontroli IZ i kwalifikowalność ponoszenia w tym zakresie wydatków podlega wszelkim wymaganiom prawnym dotyczącym przedmiotowego projektu.

Wskazać również należy, że z § 10 Regulaminu naboru wynika, iż w przypadku zaistnienia obiektywnych przesłanek wskazujących, iż koszt usługi rozwojowej jest nieproporcjonalny do planowanego czasu zatrudnienia i wysokości zarobków Pracownika, nieefektywny z punktu widzenia celu usługi, jak również nieadekwatny ze względu na rodzaj usługi, który nie pozostaje w bezpośrednim związku z przedmiotem zatrudnienia, czy zakresem obowiązków Pracownika, Operator ma prawo uznać koszt tej usługi za niekwalifikowany w projekcie. Wskazana regulacja przyznaje zatem instytucjom kontrolującym prawidłowość realizacji projektu kompetencję weryfikacji tego, czy szkolenia realizowane w ramach projektu odbywają się w sposób efektywny z punktu widzenia celu usługi, a jeżeli stwierdzona zostanie jej nieefektywność, jej koszty należy uznać za niekwalifikowalne.

Za prawidłowe należało uznać stanowisko organu, że kwalifikowalność wydatków na podstawie umowy o dofinansowanie projektu powinna być weryfikowana na podstawie wszystkich dokumentów, które na to pozwalają. W tym dokumentów wymaganych przez zespół kontrolujący, tym bardziej, że obowiązek taki nakładały na Beneficjenta standardy określone przez PARP. Stąd zarzut Skarżącej, że § 11 Regulaminu naboru wskazuje, iż weryfikacja prawidłowości i efektywności realizowanych usług rozwojowych powinna się odbywać na podstawie określonego katalogu dokumentów uznać należało za bezzasadny.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Beneficjent nie przedstawił Operatorowi dokumentów, na podstawie których można by zaprzeczyć ustaleniom kontroli i tym samym uznać kwalifikowalność zakwestionowanych wydatków.

Podkreślić należy, że zespól kontrolny stwierdził szereg uchybień w stosunku do świadczonych przez F, które zostały szczegółowo opisane w informacji pokontrolnej. Uchybienia te zostały również szczegółowo opisane w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji (strony 16 -17).

I tak w przypadku przeważającej większości usług realizowanych przez firmę - F Ł.M. przedsiębiorcy korzystający z usług tej firmy złożyli oświadczenia dotyczące upoważnienia do kontaktu z operatorem przyznającym bony szkoleniowe pracownikom i osobom współpracującym z firmą F Ł.M.. W dokumentacji będącej w posiadaniu Operatora brak jest materiałów szkoleniowych udostępnionych na platformie szkoleniowej przez firmę - F Ł.M., co uniemożliwiało zweryfikowanie ilości materiału udostępnionego uczestnikom w stosunku do czasu jaki został przewidziany na zrealizowanie poszczególnych modułów. Ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że podczas szkoleń przeprowadzonych przez F Ł.M. odnotowano: logowania w godzinach nocnych przez uczestników szkoleń, logowania rozpoczynające się jednego dnia a kończące kolejnego dnia, realizację poszczególnych modułów szkolenia w czasie znacznie krótszym niż przewidziano w informacji o usłudze, np. przewidziano realizację modułu w czasie 5 godzin a zrealizowano w czasie 1,5 godziny, a także czas przewidziany na zrobienie testu wynosił 55 minut, a uczestnicy realizowali test np. w 10 minut, realizację szkolenia w znacznie krótszym czasie w stosunku do zaplanowanych dni szkoleniowych np. realizacja szkolenia w ciągu 2 dni, raporty zawierające czas logowań uczestników szkoleń na poszczególnych modułach na platformie e-learningowej zostały sporządzone w formie tabelarycznej i podpisane jedynie przez prowadzącego szkolenie. Raporty nie zostały potwierdzone przez samych uczestników.

Tym samym zasadnie uznano za wątpliwą adekwatność czasu zaplanowanego na poszczególne moduły szkolenia (szkolenie -18 godzin - 1 godzina szkoleniowa - 368,06 zł) do rzeczywistego czasu realizacji szkolenia przez uczestnika, co naruszało § 10 Regulaminu naboru.

Organ precyzyjnie i szczegółowo wskazał na stronach 17 - 18, jakie regulacje zostały naruszone poprzez brak odpowiedniego udokumentowania i gromadzenia dokumentów pozwalających na weryfikację prawidłowości realizacji usług przez F.

W zakresie zarzutu dotyczącego kwalifikowalności uczestników projektu stwierdzić należy, że w toku kontroli stwierdzono, że Beneficjent w przypadku weryfikacji dokumentacji firmy F Ł.M., dokonując analizy dokumentów osób zgłoszonych na szkolenia prowadzone przez G M.R. nie pobrał potwierdzenia zatrudnienia F.P., tym samym nie dokonał pełnej weryfikacji dokumentacji potwierdzającej kwalifikowalność danego uczestnika. Dokument ten został dostarczony do IZ wraz z pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. Jak trafnie wskazał organ zgodnie z § 3 pkt 1 ppkt. 5 umowy wsparcia po podpisaniu niniejszej umowy Przedsiębiorca zobowiązany jest do niezwłocznego złożenia, po podpisaniu Umowy wsparcia, a jednocześnie nie później niż na 3 dni robocze przed złożeniem do Operatora Formularza Zamówienia Bonów Rozwojowych, w Systemie informatycznym PSF skanów umów o pracę/umów cywilno-prawnych wszystkich pracowników oddelegowanych na usługi rozwojowe, pod rygorem pominięcia oceny i odrzucenia formularza. Złożenie przez przedsiębiorcę kopii umowy cywilnoprawnej potwierdzającej zatrudnienie F.P. w dniu [...].12.2021r. stanowiło zatem naruszenie zapisu umowy wsparcia.

W zakresie zarzutów dotyczących rozliczeń finansowych należało uznać stanowisko Skarżącej za bezzasadne. Organ w szczegółowy sposób przedstawił swoje stanowisko na stronach 19-24 i należało uznać je za wyczerpujące i przekonywujące. Nadto na stronach 10-10 wyjaśnił dlaczego uchybienie to uznać należało za nieprawidłowość wywołującą szkodę w budżecie UE. Okoliczność ta został wskazana już przez Sąd we wcześniejszej części uzasadnienia wyroku. Z uzasadnienia decyzji jednoznacznie wynika, że wskutek braku odpowiedniego gromadzenia i weryfikacji dokumentacji przez Beneficjenta nie było możliwości weryfikacji przebiegu i jakości szkoleń e-learningowych realizowanych przez firmy F Ł.M. i G M.R..

W kwestii braku kalkulacji kosztów szkoleń oraz wysokości cen szkoleń stwierdzić należy, że Skarżąca podtrzymała w tym zakresie swoje stanowisko wyrażone w piśmie z [...] stycznia 2022 r., w którym wskazała m.in., iż Operator ma prawo zakwestionować cenę usługi rozwojowej jedynie w przypadku, gdy jej wysokość znacząco odbiega od ceny rynkowej. Podniosła, że zażądał od usługodawcy kalkulacji kosztów usługi szkoleń "Zasady i dobre praktyki profesjonalnej obsługi klienta" oraz "C czyli obsługa klienta na poziomie PRO". Podkreśliła, że większy zakres kompetencji w zakresie weryfikacji kosztów usługi posiada PARP oraz że problem zawyżonych cen usług w ramach BUR jest znany od 2017 roku i nie dotyczy jedynie przedmiotowego projektu, a ma charakter systemowy.

Za zasadne uznać należało stanowisko organu, które wynikało zarówno z pisma IZ z dnia [...] stycznia 2022 r. oraz treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji (s. 24).

Prawidłowo uznał bowiem organ, że Operator, mając świadomość, że w ramach BUR występuje problem zawyżania cen usług rozwojowych powinien prowadzić działania kontrolne i nadzorcze względem usługodawców. Skarżąca stara się oddalić od siebie, przerzucić na inne podmioty zarzuty niedopełnienia szeregu obowiązków wynikających z obowiązujących ją dokumentów. Natomiast zgodnie z umową dofinansowanie, to na Beneficjencie ciąży szereg zobowiązań gwarantujących wydatkowanie środków w sposób, który pozwala uznać ich kwalifikowalność. Zgodnie z § 4 umowy o dofinansowanie to Beneficjent odpowiada za realizację projektu. Mechanizmy stworzone i obowiązujące w ramach projektu pozwalały mu na jego realizację w sposób zgodny z wymaganiami. Natomiast w związku z niedochowaniem obowiązków, np. brakiem dokumentów potwierdzających treść szkoleń, zwłaszcza iż jak podkreśla to Strona, miały one charakter miękki, pozbawia instytucje kontrolne możliwości zbadania ich efektywności, na którą składa się także ich cena w stosunku do oferowanych treści. Zasadę efektywności ponoszonych wydatków sankcjonuje Podrozdział 6.2 pkt 3 ppkt g Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020.

W ocenie Sądu stwierdzone przez organ nieprawidłowości zasadnie uznane zostały jako niemające charakteru systemowego. Wskazać raz jeszcze należy, że stosownie do Rozporządzenia nr 1303/2013 "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Przez nieprawidłowość systemową natomiast rozumieć należy każdą nieprawidłowość, która może mieć charakter powtarzalny, o wysokim prawdopodobieństwie wystąpienia w podobnych rodzajach operacji, będącą konsekwencją istnienia poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli, w tym polegającą na niewprowadzeniu odpowiednich procedur zgodnie z niniejszym rozporządzeniem oraz z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.

W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organów, iż obowiązek zwrotu dochodzonej kwoty jest skutkiem szeregu uchybień Skarżącej wynikających z obowiązujących ją dokumentów takich jak: wniosek o dofinansowanie projektu, umowa o dofinansowanie projektu, umowy wsparcia, Regulamin naboru, Wytyczne w zakresie realizacji przedsięwzięć z udziałem środków Europejskiego Funduszu Społecznego w obszarze przystosowania przedsiębiorców i pracowników do zmian na lata 2014-2020, Standardy świadczenia usług realizowanych zdalnie z dnia [...].03.2020 r., Wytyczne w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020.

Wszelkie stwierdzone uchybienia były wynikiem konkretnych, zindywidualizowanych i wskazanych, zarówno w informacji pokontrolnej z dnia [...].01.2022 r., jak i decyzjach organów obu instancji, działań Skarżącej.

Odnosząc się do kwestii braku wskazania w oparciu, o którą wersję Regulaminu naboru zostało wydane rozstrzygnięcie zgodzić się należy ze stanowiskiem organu zawartym w odpowiedzi na skargę. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczą wydatków rozliczanych wnioskami o płatność dotyczących okresów od 1 kwietnia 2020 r., do 31 grudnia 2020 r. W tym czasie Beneficjent, zmieniał Regulamin naboru, co oznacza, że w tamtym czasie obowiązywały w różnych okresach czasu Regulaminy naboru w wersji z dnia [...] lutego 2020 r. i [...] kwietnia 2020 r., stąd w decyzji nie wskazano daty, tylko powołano się ogólnie na dokument i jego zapisy.

Co istotne, każda z wersji regulaminu naboru obligowała Beneficjenta do weryfikacji jakości świadczonych przez usługodawców usług rozwojowych. Potwierdza to fakt, iż Skarżąca nie wykazała, że w którejś z wersji Regulaminu naboru istnieją zapisy zwalniające ją z takiego obowiązku. Organ zarzucił, że w sprawie doszło do naruszeń § 9, § 10 i § 11 Regulaminu. Zarówno w Regulaminie naboru z dn. [...] lutego 2020 r., jak i [...] kwietnia 2020 r. istnieje obowiązek kwalifikowalności usług, które zostały zrealizowane zgodnie z założeniami, tj. zgodnie z programem, formą, na warunkach i w wymiarze czasowym określonym w Karcie Usługi (§ 9). Organ w uzasadnieniu decyzji wykazał, że w związku z brakiem weryfikacji materiałów szkoleniowych i licznymi nieprawidłowościami w zakresie logowań, nie można ustalić przebiegu szkoleń i ocenić ich jakości. Co znamienne, potwierdził to również Beneficjent w piśmie z dnia [...] maja 2022 r.

Podkreślić również należy, że obie wersje Regulaminu naboru nakładały obowiązek finansowania jedynie takich usług, których ceny są spójne z cenami rynkowymi (§ 10). Również obowiązek odpowiedniej dokumentacji potwierdzającej prawidłową realizację usługi obowiązywał w ramach obu Regulaminów naboru (§ 11).

W przypadkach zidentyfikowanych przez zespół kontrolujący wynika, że usługi te nie były realizowane prawidłowo, stąd słusznie uznał organ, że ich koszty należało uznać za niekwalifikowalne. Organ w treści zaskarżonej decyzji wprost wskazywał i cytował zapisy Regulaminu naboru, stąd Skarżąca miała wiedzę o tym, które konkretnie zapisy Regulaminu naboru zostały uznane za naruszone.

Zdaniem Sądu, zaistniały stan faktyczny pozwalał na uznanie, że spełnione zostały przesłanki do wydania decyzji nakazującej zwrot udzielonego dofinansowania na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, jako wykorzystanego z naruszeniem procedur o których mowa w art. 184 ust. 1 tej ustawy. Bez wątpienia bowiem doszło do istotnego naruszenia warunków umowy o dofinansowanie, która, jak już wskazano, stanowi element wymienionych procedur.

Jednocześnie stwierdzić trzeba, że charakter zaistniałych naruszeń wskazuje, iż w rozpoznawanej sprawie zaistniała nieprawidłowość o jakiej mowa w art. 2 pkt. 36 Rozporządzenia 1303/2013 - w rozumieniu już przedstawionym. Nie może też budzić wątpliwości, iż jej wynikiem jest szkoda w budżecie ogólnym Unii Europejskiej. Szkoda ta jest skutkiem sfinansowania z budżetu nieuzasadnionego wydatku. Za taki bowiem uznać należy wydatek, który mimo przeznaczenia go na realizację projektu w celu uzyskania zakładanych w nim rezultatów nie doprowadził do ich zaistnienia w postaci realizacji założonych efektów.

Powyższe uwagi bezpośrednio lub pośrednio odpowiadają na wszystkie zarzuty skargi.

Z tych też powodów oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.