Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 442/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. e
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 listopada 2018 r. sprawy ze skarg B. B. i J. B. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności obiektu budowlanego oddala skargi


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PINB), na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: K.p.a.) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy suszarni zbóż na działkach nr [...] w obrębie wsi R. gm. J.K. PINB wyjaśnił, powołując się na związanie zaleceniami Naczelnego Sądu Administracyjnego sformułowanymi w sprawie II OSK 240/16, że nie miał podstaw do stwierdzenia samowoli budowlanej w przedmiotowej sprawie dotyczącej legalności budowy suszarni składającej się z nagrzewnicy (kontenera), w której dokonuje się proces spalania słomy, komina stalowego wolnostojącego, kolumny suszącej zboże połączonej z koszem przyjęciowym oraz technologii podawania zboża do kolumny suszącej. Pozostając związany stanowiskiem NSA, ustalił zatem, że cała suszarnia zbóż nie przekracza 21 m2 powierzchni zabudowy, jest zrealizowana na podstawie skutecznego zgłoszenia do Starosty B. z dnia [...] czerwca 2011 r., który to organ nie wniósł sprzeciwu do zgłoszenia, a lokalizacja suszarni nie odbiega od zaznaczonej na mapie dołączonej do zgłoszenia. Odnośnie zgłaszanych w toku postępowania przez J. i B. B. pisemnych uwag organ pierwszej instancji wskazał, że nie należy do jego właściwości ocena zrealizowania przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie, w zakresie odizolowania suszarni pasem roślinności średnio i wysokopiennej oraz posadowienia suszarni po stronie zawietrznej. Te kwestie należą do właściwości organów ochrony środowiska działających na podstawie art. 363 i art. 364 ustawy Prawo ochrony środowiska. W pozostałym zakresie, zdaniem organu pierwszej instancji, zgłaszane uwagi dotyczą kwestii rozpoznanych wcześniej w uchylanych orzeczeniach organu nadzoru budowlanego.

B. B. i J. B. wnieśli odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej.

B. B. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, tj. art. 81c ust. 2 P.b. poprzez jego niezastosowanie wskutek nienałożenia obowiązku dostarczenia przez inwestorów ekspertyzy technicznej, mimo realizacji suszarni bez pozwolenia na budowę i istotnych wątpliwości co do jej stanu technicznego oraz naruszenie art. 77 w związku z art. 7 K.p.a. poprzez niewyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności sprawy i niedokładne ustalenie stanu faktycznego, podczas gdy suszarnia nie została zrealizowana na podstawie skutecznego zgłoszenia, bowiem istnieje od 2010 r., zaś zgłoszenia dokonano dopiero w 2011 r. Sformułowała zarzuty dotyczące nieuwzględnienia przez organy nadzoru budowlanego naruszeń przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie. Wskazała, że w wyroku NSA znalazły się liczne nieścisłości wynikające "ze świadomie zafałszowanego przekazu strony przeciwnej". W jej ocenie "pomylono i wymieszano pojęcia". Wymieniła okoliczności, które – jak wskazała – świadczą o istnieniu nieprawidłowości przy spornej budowie: postanowienie Wojewody P. z dnia [...] marca 2004 r. uzgadniające warunki zabudowy dla budynku parterowego gospodarczego; wydanie 18 dni po orzeczeniu Wojewody decyzji na silosy o średnicy 3 m z pominięciem słowa "parterowy"; ustalenie warunków zabudowy na działce nr [...] na budynek gospodarczy o wymiarach 16m x 17m, brak w dokumentach Urzędu Gminy wzmianki o suszarni a mowa wyłącznie o instalacji do przechowywania zboża; brak dowodów na zgłoszenie w okresie 2008 – 2010 budowy suszarni; nieprawdziwość oświadczeń inwestorów co do uciążliwości związanych z funkcjonowaniem silosów.

J. B. zarzucił organom nadzoru budowlanego podjęcie działań pozorowanych a nie merytorycznych i zaniechanie właściwego nadzoru. Wskazał uchybienia w zakresie poszczególnych kwestii dotyczących suszarni: wymiary (nie uwzględniono elementów łączących nagrzewnicę z kolumną suszącą i nagrzewnicę z kominem, bez których nie byłoby możliwe funkcjonowanie suszarni); lokalizacja (posadowienie suszarni zbyt blisko posesji odwołujących się, podczas gdy lepszym rozwiązaniem byłaby jej lokalizacja na zasadzie lustrzanego odbicia – po drugiej stronie posesji inwestorów); inne suszarnie (wskazał, że są zlokalizowane w dalszej odległości i nie powodują uciążliwych immisji, jak też są mniejsze); wykorzystywanie spornej suszarni do działalności gospodarczej a nie wyłącznie na własne potrzeby inwestorów; wpływ na otoczenie (spalanie słomy i posadowienie blisko ich posesji powoduje uciążliwe i niebezpieczne dla zdrowia immisje); suszarni, wbrew ustaleniom organów, nie zrealizowano na podstawie skutecznego zgłoszenia.

Decyzją z dnia [...] maja 2018 r. znak [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PWINB) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy szczegółowo przedstawił dotychczasowy tok postępowania i wskazał, że ustalono w nim: istnienie na działce inwestorów (D. i J. G.) budynku gospodarczego na maszyny i narzędzia rolnicze, sześciu silosów zbożowych oraz zadaszenia wsypu zboża – zrealizowanych na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] marca 2005 r. dotyczącego działek nr [...]; istnienie także na działkach inwestorów nr [...] suszarni zbóż składającej się z nagrzewnicy kontenerowej o wymiarach 6,30 x 2.05 m, w której odbywa się proces spalania słomy, komina stalowego wolnostojącego o obwodzie 145 cm; kolumny suszącej zboże ustawionej na 4 słupach (fundamentach betonowych) o wymiarach 43cm x 48 cm i wysokości betonu 1,5 m, połączonej z koszem przyjęciowym oraz instalacją podawania zboża do kolumny suszącej. Jak wskazał organ, nagrzewnica oraz komin ustawione są na betonowym podłożu i połączone kanałami stalowymi, do nagrzewnicy zamontowany jest wentylator do podawania powietrza do procesu spalania, w celu chłodzenia nagrzewnicy i suszenia ziarna. Urządzenia suszarni powiązane są z istniejącymi silosami poprzez system kanałów do transportu zboża i tworzą funkcjonalną całość. Organ przedstawił sposób działania suszarni. Wskazał, że w dniu [...] czerwca 2011 r. J. G. dokonał zgłoszenia obejmującego utwardzenie części terenu działek nr [...] oraz ustawienie suszarni o wymiarach 3,2m x 3m do istniejących silosów. Do zgłoszenia nie wniesiono sprzeciwu. Jak wskazał PWINB, w postępowaniu o legalność suszarni organy nadzoru budowlanego wydawały liczne rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 P., art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. oraz art. 81c P.b. Wydawane rozstrzygnięcia były eliminowane z obrotu prawnego przez sąd administracyjny, w tym: wyrokiem z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie II SA/Bk 980/12 sąd wskazał, że może znaleźć zastosowanie w sprawie art. 81 P.b., wyrokiem z dnia 29 maja 2014 r. w sprawie II SA/Bk 150/14 sąd wskazał, że organy powinny ocenić, czy suszarnia wymagała pozwolenia na budowę czy też zgłoszenia. Ostatnimi orzeczeniami administracyjnymi w sprawie (przed decyzją umarzającą postępowanie) były postanowienia organów nadzoru budowlanego obydwu instancji wydawane na podstawie art. 81 P.b. zobowiązujące inwestorów do przedłożenia ekspertyzy technicznej suszarni. Wyrokiem z dnia 13 października 2015 r. sprawie II SA/Bk 546/15 WSA w Białymstoku oddalił skargę Państwa B. na ww. postanowienia, jednakże wyrokiem z dnia 17 października 2017 r. w sprawie II OSK 240/16 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok w sprawie II SA/Bk 546/15 oraz postanowienie PWINB z dnia [...] czerwca 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie PINB z dnia [...] maja 2015 r. – obydwa postanowienia wydane na podstawie art. 81c P.b. dotyczące obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej. Zdaniem PWINB, NSA jednoznacznie wskazał, że suszarnia i wszystkie elementy ją tworzące były objęte skutecznym zgłoszeniem z dnia [...] czerwca 2011 r., jej powierzchnia nie przekracza 21 m2, zatem budowa suszarni nie wymagała pozwolenia na budowę, a w związku z powyższym odpada przesłanka zastosowania w sprawie przepisu art. 81c ust. 2 P.b. Uwzględniając tę ocenę prawną PWINB wskazał, że nie ma podstaw do dalszego prowadzenia postępowania o legalność suszarni, a zatem trafnie organ pierwszej instancji zastosował art. 105 § 1 K.p.a. i umorzył postępowanie. PWINB wskazał na związanie oceną prawną NSA wynikające z art. 153 i art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: P.p.s.a. Także wskazał, że budowa suszarni nie jest, z punktu widzenia przepisów prawa, częścią inwestycji objętej decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2005 r. o pozwoleniu na budowę. W kwestii oceny funkcjonowania suszarni z punktu widzenia wymagań środowiska PWINB zaakceptował ocenę sformułowaną przez organ pierwszej instancji.

B. B. i J. B. złożyli odrębne skargi na decyzję PWINB z dnia [...] maja 2018 r.

J. B. wywodził, że: kardynalne i niezgodne z prawem uchybienia w działaniu organów nadzoru budowlanego spowodowały powstanie masowego zagrożenia dla zdrowia ludności miejscowości R.; co prawda NSA nie kwestionuje stanowiska organów nadzoru budowlanego w kwestii wymiarów i powierzchni zabudowy całej instalacji do suszenia zbóż, jednakże ocena ta opiera się na przyjęciu fałszywych przesłanek (rzeczywista suma powierzchni takich trzech elementów suszarni jak stalowy komin, kontener i kolumna susząca ustawiona na czterech słupkach jest większa niż wyliczona przez organ jako 18, 456 m2 i w rzeczywistości wynosi 22, 681 m2, bowiem sama kolumna susząca posiada wymiary - jak wskazano w nieskutecznym, jego zdaniem, zgłoszeniu z dnia [...] czerwca 2011 r. - 9,60 m2, a kontener 12, 915 m2 i komin 0,166 m2); nawet przy przyjęciu wymiarów, jak je ustala błędnie organ (mierząc np. w osi słupków a nie po zewnętrznych ich brzegach), to w ocenie skarżącego cztery elementy suszarni takie jak nagrzewnica, kolumna susząca, kosz podaniowy i komin z cokołem wynoszą łącznie 21, 318 m2; nie uwzględniono piątego składnika instalacji, tj. elementów łączących nagrzewnicę z kolumną suszącą i nagrzewnicę z kominem (kanałów stalowych), bez których nie byłoby możliwe funkcjonowanie suszarni jako całości; głównym elementem suszarni jest kolumna susząca, zaś kolumny suszące różnią się przede wszystkim wysokością i od tego zależy ich powierzchnia susząca, co zignorowały organy; nadużyciem jest traktowanie jako powierzchni zabudowy tylko powierzchni podstaw trzech składników instalacji do suszenia zbóż bez uwzględnienia rozstawu tych elementów przez piąty składnik instalacji – kanały stalowe. W pozostałym zakresie skarżący powtórzył stanowisko z odwołania dotyczące: nieprawidłowej lokalizacji suszarni, zaś bardziej korzystnego ulokowania innych suszarni na spornym terenie; prowadzenia przez inwestorów działalności gospodarczej polegającej na suszeniu zbóż; wpływu funkcjonowania suszarni na otoczenie (szkodliwe immisje z procesu spalania), nieskuteczności zgłoszenia na budowę suszarni. Wskazał, że wyrokiem w sprawie [...] inwestorom zakazano wszelkich immisji na posesję skarżących przez cały rok, który to zakaz notorycznie jest łamany.

B. B. w swojej skardze wskazała, że: nigdy nie miało miejsca zgłoszenie instalacji do suszenia zbóż, bowiem zgłoszenie dotyczyło instalacji do przechowywania zbóż; brak jest dokumentów na suszarnię kontenerową pionową, zaś piec i komin wymagały uzyskania pozwolenia na budowę; nie przedstawiono dokumentów "na komin", w kontenerze znajduje się prawdopodobnie druga suszarnia na słomę; nie zwymiarowano przewodów łączących wszystkie elementy; Starosta nie udzielił pozwolenia na działanie suszarni, jak też przez 8 lat nie zastosował art. 152 ustawy Prawo ochrony środowiska; konieczne byłoby zmierzenie ponowne wszystkich elementów całej instalacji; przed kontrolami inspektorów ochrony środowiska inwestorzy usunęli piec i komin; nielogiczne jest oddzielanie suszarni od silosów i zsypu zboża, podczas gdy tworzą one jedną całość; niezgodnie z wydaną decyzją Wojewody zrealizowano silosy; inwestorzy prowadzą działalność dłużej w ciągu roku niż to deklarują; silosy tworzą parawan między suszarnią a działką inwestorów, przez co immisje mają miejsce na działkę skarżących; istnieje zagrożenie pożarowe z uwagi na nadmierną eksploatację suszarni.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Uczestnik postępowania J. G. ustosunkował się do zarzutów skargi w piśmie z dnia [...] listopada 2018 r. (k. 83) podkreślając i zwracając uwagę na związanie oceną prawną sformułowaną przez NSA w sprawie II OSK 240/16.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skargi podlegają oddaleniu, bowiem zaskarżone decyzje nie naruszają prawa.

Sprawa niniejsza dotyczy zgodności z prawem umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie legalności wybudowania kontenerowej suszarni na zboże. Sprawa już po raz kolejny jest przedmiotem kontroli tutejszego sądu, przy czym o ile poprzednie wyroki wydawane w sprawie niniejszej (II SA/Bk 980/12 i II SA/Bk 150/14) nie były przedmiotem skarg kasacyjnych do Naczelnego Sądu Administracyjnego, o tyle wyrok ostatni, z dnia 13 października 2015 r. w sprawie II SA/Bk 546/15 stał się przedmiotem takiej kontroli na skutek skargi kasacyjnej inwestorów. Została ona uwzględniona wyrokiem NSA z dnia 17 października 2017 r. w sprawie II OSK 240/16 w ten sposób, że sąd kasacyjny uchylił nie tylko wyrok tutejszego sądu ale i postanowienia obydwu instancji organów nadzoru budowlanego zobowiązujące inwestorów do przedłożenia ekspertyzy technicznej na podstawie art. 81c ust. 2 P.b. Naczelny Sąd Administracyjny sformułował jednoznaczną i konkretną ocenę prawną odnośnie przedmiotu postępowania (spornej suszarni), zakresu dokonanego wyjaśnienia sprawy oraz niezbędnych wymagań dotyczących budowy suszarni (pozwolenie na budowę, zgłoszenie). Z uwagi na jednoznaczność tej oceny prawnej należy wskazać następujące jej fragmenty:

- "nie sposób odmówić skarżącym [chodzi o skarżących kasacyjnie – przyp. WSA] racji, gdy twierdzą, że wybudowana przez nich suszarnia zbóż nie wymagała pozwolenia na budowę". W tej kwestii NSA wskazał, nie przyznając racji ani organom nadzoru budowlanego, ani skarżącym kasacyjnie inwestorom twierdzącym, że zgłoszenie nie obejmowało kontenera z nagrzewnicą ani stalowego komina, iż "takie elementy jak nagrzewnica, a więc źródło ciepła pochodzącego ze spalania słomy oraz komin są elementami suszarni". Zdaniem NSA, nie ma znaczenia, że w zgłoszeniu z dnia [...] czerwca 2011 r. nie wskazano tych elementów w sposób wyraźny. Jak wskazał NSA, "jeżeli proces suszenia w suszarni kontenerowej, o której mowa w powołanym art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. e Prawa budowlanego, wymaga źródła ciepła, to zgłoszenie takiej suszarni dotyczy wszystkich jej koniecznych elementów, w tym urządzenia wytwarzającego ciepło. Istotne jest jedynie to, aby powierzchnia zabudowy takiej suszarni, uwzględniając jej wszystkie elementy, nie przekraczała 21 m2, co - jak wynika z ustaleń organów administracji - zostało zachowane". Warto w tym miejscu podkreślić, że NSA wskazał, iż "przy niekwestionowanych wymiarach poszczególnych elementów suszarni zbóż, której dotyczy sprawa, jej powierzchnia zabudowy nie przekracza 21 m2. Oznacza to, że jej budowa (instalacja, montaż) nie wymagała pozwolenia na budowę, lecz jedynie zgłoszenia, którego skarżący, jak też ustaliły organy administracji, dokonał [...] czerwca 2011 r., przed ponownym, po uprzednim zdemontowaniu, postawieniu suszarni";

- NSA dwukrotnie podkreślił, że błędne było założenie, iż zgłoszenie nie obejmowało komina i nagrzewnicy jako elementów składowych suszarni zbóż, podczas gdy są one częściami suszarni jako całości;

- zdaniem NSA, powyższe powoduje, iż "odpada w istocie jedyna przesłanka zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, mianowicie teza, że z reguły istnieją uzasadnione wątpliwości co do jakości wykonanych robót budowlanych, jeżeli roboty te zostały wykonane samowolnie, a więc bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. W rozpoznawanej sprawie, jak się okazuje, uprawnione jest twierdzenie, że suszarnia zbóż w całości została wykonana na podstawie zgłoszenia robót budowlanych".

Skład orzekający w sprawie niniejszej, orzekający na skutek skarg B. B. i J. B. na decyzję umarzającą postępowanie w sprawie legalności budowy suszarni kontenerowej, oceną prawną sformułowaną przez NSA jest związany. Tą oceną prawną był również związany organ nadzoru budowlanego. Przedmiotowe związanie wynika wprost z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Regulacja ta, mająca charakter bezwzględnie obowiązujący, oznacza, że ani organ administracyjny, ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu. Innymi słowy, ani organ, ani sąd nie mogą inaczej i na nowo sformułować oceny prawnej, która już raz została sformułowana w sprawie i są zobowiązane podporządkować się jej w pełnym zakresie. Co więcej, sąd ponownie orzekający jest zobowiązany wskazać, czy organ do tej oceny się zastosował, co jest warunkiem legalności zachowania organu w sprawie. Natomiast niezastosowanie się przez po raz kolejny orzekający sąd do oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wydanym w tej samej sprawie orzeczeniu sądu administracyjnego, jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej z uwagi na naruszenie prawa materialnego, tj. art. 153 P.p.s.a. To rozumienie i konsekwencje zastosowania lub niezastosowania art. 153 P.p.s.a. są jednolicie postrzegane w orzecznictwie sądów administracyjnych (vide np. wyrok z dnia 18 lipca 2017 r., II OSK 2902/15, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).

Uwzględniając powyższe należy zauważyć, że organy w sprawie niniejszej – pozostając związane stanowiskiem NSA – nie mogły dokonać oceny prawnej mających w sprawie znaczenie okoliczności, jak też dokonać ustaleń faktycznych (w szczególności dotyczących powierzchni zabudowy suszarni kontenerowej) inaczej niż to uczynił NSA. Te istotne prawnie z punktu widzenia kontrolowanego obecnie orzeczenia umarzającego postępowanie administracyjne okoliczności to: objęcie suszarni kontenerowej zbudowanej ze stalowego komina (145 cm obwodu), kontenera z nagrzewnicą (6,30mx2,05m) i kolumny suszącej na czterech filarach o rozstawie w osiach 2,5 m x 2,15m skutecznym zgłoszeniem z dnia 15 czerwca 2011 r. (fakt prawny przesądzony przez NSA); powierzchnia suszarni nieprzekraczająca 21 m2, w konsekwencji brak możliwości zastosowania obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (co wynika wprost z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. "e" P.b. z daty zgłoszenia), a zatem i brak podstaw do przyjęcia, że roboty zostały wykonane samowolnie (bez zgłoszenia). Dodać jeszcze doprecyzowująco należy, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. "e" P.b. z daty dokonania zgłoszenia, roboty budowlane polegające na budowie suszarni do 21 m2 (a więc takiej, jak w sprawie niniejszej, której powierzchnia wynosi jak przyjęto w sposób niekwestionowany przez NSA – 18, 4573 m2) zostały zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę a objęte obowiązkiem zgłoszenia.

NSA wskazał, że "W okolicznościach sprawy można też przyjąć, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona". Wobec takiej konkluzji i wyżej wskazanych okoliczności faktycznych już wynikających z materiału dowodowego trafnie ustaliły, uznały i oceniły organy nadzoru budowlanego, że brak jest jakichkolwiek podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie legalności, a jeśli tak – to należy postępowanie umorzyć jako bezprzedmiotowe (brak podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego). Co prawda NSA kontrolował wyrok i postanowienia organów nadzoru budowlanego w zakresie zobowiązania do przedłożenia ekspertyzy technicznej (art. 81c ust. 2 P.b.) i w tym kontekście wypowiedział się odnośnie niezasadności zastosowania tego przepisu, jednakże ocena ta, co trafnie zinterpretowały organy, ma kontekst szerszy. NSA przyjął, że z reguły zastosowanie art. 81c P.b. ma miejsce gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do jakości robót budowlanych przy robotach dokonanych samowolnie. Jeśli jednak NSA przyjął i ustalił wstępnie, że samowola budowlana nie miała miejsca (nastąpiło skuteczne zgłoszenie), to trafnie organy ustaliły i wyprowadziły, że podstaw do ingerencji nadzoru budowlanego nie sposób skutecznie się doszukiwać. Zwłaszcza że nie było podstaw do ustalenia w sprawie, ani nie wskazali tego w sposób przekonujący skarżący, że istnieją inne okoliczności, nie ocenione i nie ustalone do tej pory, które eliminowałyby związanie oceną prawną NSA i poczynienie ustaleń faktycznych tę ocenę (i wynikające z niej związanie prawne) podważających.

Stąd też, w ocenie sądu, prawidłowo zastosowano art. 105 § 1 K.p.a. W uzasadnieniach zaskarżonych decyzji powołano się na wyrok NSA i jego ocenę prawną oraz dotychczasowe ustalenia faktyczne. Organy przy tym nie miały podstaw do ponownego dokonywania pomiaru suszarni kontenerowej, w tym poszczególnych jej elementów tak jak wskazują to skarżący, skoro pomiary te były wykonane na wcześniejszym etapie rozpoznania sprawy i nie zostały zakwestionowane przez NSA. Także przyznaje to skarżący, który wskazuje, iż "Naczelny Sąd Administracyjny nie kwestionuje stanowiska nadzoru budowlanego w kwestii wymiarów czy powierzchni zabudowy całej instalacji do suszenia zbóż". Skarżący zarzuca, że wymiary te zostały "sprokurowane przez organy nadzoru budowlanego", jednakże brak jest podstaw aby stanowisko to potraktować jako wiarygodne a nie wyłącznie jako polemikę z ustaleniami organów i stanowiskiem NSA. Wskazywane w skardze nowe sposoby obliczenia powierzchni zabudowy suszarni nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Zauważyć należy, że w art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. "e" P.b. mowa jest o powierzchni zabudowy a nie o powierzchni każdego elementu tworzącego suszarnię, nawet jeśli jest on niezbędny do jej funkcjonowania. Przy czym powierzchnię zabudowy, jak wskazuje się w orzecznictwie, wyznacza się przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi obiektu na powierzchnię terenu (co odpowiada powierzchni zajęcia terenu przez dany obiekt budowlany, a inaczej jest to zewnętrzny obrys danego obiektu, vide np. wyroki w sprawach II OSK 2099/10 z dnia 25 stycznia 2012 r. oraz II OSK 1458/14 z dnia 7 czerwca 2016 r., CBOSA). Nie każdy zatem element obiektu budowlanego, nawet istotny dla jego funkcjonowania, ma wpływ na wielkość powierzchni zabudowy.

Organy w uzasadnieniach kwestionowanych decyzji odniosły się również do zarzutów skarżących dotyczących wykonania izolacji roślinnością i zabezpieczenia przed immisjami z punktu widzenia przepisów ochrony środowiska. Wskazano na właściwość (w kwestiach izolacji pasem roślinności i posadowienia suszarni po stronie zawietrznej) innych niż nadzór budowlany organów, co wynika z art. 363 i art. 364 Prawa ochrony środowiska. To stanowisko organów należy w całości zaakceptować.

Jeśli zaś chodzi o zarzuty dotyczące immisji to dodatkowo wskazać należy na załączoną do skargi J. B. kserokopię wyroku sądu powszechnego w sprawie [...] z powództwa Państwa B. przeciwko inwestorom Państwu G. o zaniechanie immisji, którym to wyrokiem rozpoznano apelację powodów. Sąd powszechny wypowiedział się w tamtej sprawie wiążąco w kwestii immisji. Nie jest to jednak wypowiedź sformułowana w taki sposób, jak wskazuje skarżący w sprawie niniejszej, interpretując tę wypowiedź (ten wyrok) jako zakaz wszelkich immisji przez cały rok. Z wyroku natomiast wynika zakaz w okresie 1 grudnia – 30 września każdego roku prowadzenia na działkach nr [...] suszenia zbóż, w tym kukurydzy, bez zainstalowania do kolumny suszarni zespołu aspiracji. A zatem to sąd powszechny wypowiedział się w kwestii immisji i nieuwzględnianie tego zakazu przez inwestorów może być przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Natomiast wielkość immisji i realizacja wyroku sądu powszechnego, bo do tego w istocie sprowadza się argumentacja skarg dotycząca zapylenia substancjami szkodliwymi dla zdrowia, mogą podlegać ocenie w postępowaniu przed właściwymi organami ochrony środowiska oraz w drodze egzekucji wyroku sądu powszechnego.

Żaden zatem z zarzutów skarg wniesionych przez Państwa B. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem dotyczą one kwestii objętych oceną prawną NSA, która wiąże również i skład orzekający w sprawie niniejszej. W pozostałym zaś zakresie sąd stwierdza, że ocena organów nadzoru budowlanego co do konsekwencji tego wyroku jest prawidłowa i przesądzająca konieczność umorzenia postępowania w sprawie legalności budowy suszarni. O ile jedynie uzasadnienia wydanych decyzji mogłyby być bardziej wyczerpujące i szczegółowe w części rozważań merytorycznych, co pełniej realizowałoby wymagania art. 107 § 3 K.p.a., o tyle nie są to uchybienia dyskwalifikujące te decyzje.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.