Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1786/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Funduszy i Polityki Regionalnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi H. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W. (dalej: Strona, Spółka lub Skarżąca) jest decyzja Ministra Rozwoju i Finansów (dalej: organ odwoławczy lub Minister) z [...] grudnia 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (dalej: PARP lub organ I instancji) z [...] czerwca 2017 r. nr [...] określającą do zwrotu przez spółkę kwotę 239 920,28 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek bankowy spółki.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] grudnia 2013 r. pomiędzy Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości, reprezentowaną przez [...] S.A. pełniącą funkcję Regionalnej Instytucji Finansującej (dalej również: RIF) a spółką została zawarta umowa o dofinansowanie nr [...] , zmieniona pięcioma aneksami, (dalej: umowa lub umowa o dofinansowanie). Przedmiotem umowy było dofinansowanie projektu pn. "[...] - [...] " w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013, realizowanego z udziałem środków europejskich.

Pismem z [...] listopada 2015 r. sygn. [...] RIF poinformowała Stronę, że złożony 30 kwietnia 2015 r. wniosek o płatność pośrednią nr [...] został odrzucony na podstawie § 13 ust. 3 umowy o dofinansowanie. Kolejnym pismem, również z dnia [...] listopada 2015 r. sygn. [...] RIF poinformowała że złożony w dniu 31 sierpnia 2015 r. wniosek o płatność końcową nr [...] został odrzucony na podstawie § 13 ust. 3 umowy o dofinansowanie.

W wyżej wymienionych pismach, RIF stwierdziła niezgodność realizacji projektu, którego celem było stworzenie innowacyjnego portalu spełniającego określone we wniosku o dofinansowanie funkcjonalności, z umową o dofinansowanie. Zakończony w dniu 31 sierpnia 2015 r. projekt nie został zrealizowany zgodnie z postanowieniami wniosku o dofinansowanie. RIF przedstawiła stronie zastrzeżenia i wskazała na błędy uniemożliwiające potencjalnemu użytkownikowi korzystanie z portalu.

Pismem z 25 listopada 2015 r. (data wpływu do PARP 2 grudnia 2015 r.) Strona zwróciła się do PARP z prośbą o przyjęcie wyjaśnień i stworzenie możliwości kontynuowania projektu oraz nieodrzucanie złożonych wniosków o płatność.

Pismem z [...] grudnia 2015 r. sygn. [...] , PARP poinformowała Stronę, że zgodnie z zawartym w dniu [...] lipca 2015 r. aneksem do Umowy nr [...] , okres kwalifikowalności wydatków będący zarazem terminem zakończenia realizacji projektu upłynął z dniem 31 sierpnia 2015 r., zatem zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie najpóźniej tego dnia e-usługa powinna funkcjonować i być udostępniona potencjalnym klientom. Następnie PARP w oparciu o ustalenia RIF wskazała, że pomimo podjętych przez Stronę działań naprawczych i deklaracji o pełnej funkcjonalności i dostępności usługi, w dniu 16 listopada 2015 r. portal nadal nie posiadał funkcjonalności opisanych we wniosku o dofinansowaniu, co potwierdzało również pismo Strony z dnia 25 listopada 2015 r. W związku z powyższym w celu ustalenia jakie moduły e-usługi zostały zakończone w terminie realizacji projektu, tj. do dnia 31 sierpnia 2015 r., oraz jakie działania zostały przeprowadzone po tej dacie, PARP wezwała Stronę do złożenia stosownych wyjaśnień wraz z dokumentacją potwierdzającą stan faktyczny, w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma.

Pismem z [...] grudnia 2015 r. sygn. [...] PARP przychyliła się do prośby Strony i wyraziła zgodę na dostarczenie wskazanych wyjaśnień w nieprzekraczalnym terminie do dnia 11 stycznia 2016 r.

Strona w dniu 11 stycznia 2016 r. przedstawiła procentowe określenie funkcjonalności poszczególnych modułów na dzień 31 sierpnia 2015 r., z których wyliczono procent funkcjonalności całej usługi:

- Moduł S. (Wirtualna P.) funkcjonalność zaimplementowana - 70%,

- Moduł W./S. funkcjonalność zaimplementowana - 100%,

- Moduł W. funkcjonalność zaimplementowana - 60%,

- Moduł Aplikacji Mobilnej funkcjonalność zaimplementowana - 75%,

- Moduł Rozpoznawania/Skanowanie [...] -100%,

- Moduł Integracji ze Sklepami funkcjonalność zaimplementowana -100%,

- Moduł Monitoringu funkcjonalność zaimplementowana -100%,

- Moduł Rejestracji funkcjonalność zaimplementowana - 100%,

- Moduł Profilu Użytkownika funkcjonalność zaimplementowana - 100%,

- Moduł Rozliczeniowy funkcjonalność zaimplementowana -100%,

- Moduł Strona Internetowa funkcjonalność zaimplementowana - 100%.

Na podstawie powyższych danych Strona dokonała procentowego wyliczenia funkcjonowania całej e-usługi i przedstawiła "Stopień wskaźnika realizacji produktu na dzień zakończenia projektu 31 sierpnia 2015 r. wynoszący 82,5%’’.

W dalszej części pisma Strona poinformowała, że na podstawie przeprowadzonej analizy stwierdzono możliwość dostosowania narzędzi modułów oraz ich modyfikacji, a zastosowanie istniejących metod programistycznych miało pozwolić na wyeliminowanie błędów części modułów, które nie będą powodowały zaburzeń w funkcjonowaniu e-usługi i poszczególnych modułów. Strona zapewniała, że zakończenie prac dwóch grup programistycznych pracujących nad usunięciem problemów miało zakończyć się do końca lutego 2016 r.

W dniu 1 marca 2016 r. pracownik PARP podjął próbę zdalnej weryfikacji funkcjonowania e-usługi, która to próba wykazała nadal występujące nieprawidłowości w funkcjonowaniu portalu.

W celu wyeliminowania wątpliwości dotyczących zgodności realizacji projektu z założeniami umowy o dofinansowanie i wniosku o dofinansowanie, na podstawie § 7 ust. 15 umowy, projekt został przekazany do zewnętrznego eksperta z dziedziny informatyki M.K. celem przeprowadzenia weryfikacji utworzonego przez stronę portalu pod kątem zgodności wdrożonych funkcjonalności z opisem projektu zawartym we wniosku o dofinansowanie oraz oceną zasadności i efektywności wydatków poniesionych na realizację projektu, w porównaniu do uzyskanego rezultatu.

W wyniku przeprowadzonej w dniu [...] marca 2016 r. oceny e-usługi stworzonej w ramach projektu, dostępnej pod adresem internetowym [...] ekspert zewnętrzny stwierdził liczne nieprawidłowości w funkcjonalności portalu skutkujące, z punktu widzenia potencjonalnego użytkownika, bezużytecznością stworzonej aplikacji.

Podczas weryfikacji ustalono:

1. Rejestracja użytkownika i logowanie;

Rejestracja i logowanie działały prawidłowo;

2. Analiza wyglądu i wyświetlania strony:

W portalu znajdował się pusty link do aplikacji mobilnej, która nie była dostępna. Aplikacja mobilna nie została stworzona lub nie była dostępna dla użytkowników;

3. Analiza funkcjonalności portalu i zgodności z zapisem zawartym we wniosku

o dofinansowanie:

• Moduł W. - w portalu nie było możliwości dodawania fotografii swojej odzieży. Uzytkownik mógł jedynie dodawać odzież spośród już istniejącej, będącej ofertą sklepów. Nie została stworzona funkcjonalność automatycznej porady o "oddaniu w dobre ręce". Dodatkowo po zapisaniu stylizacji i próbie wyświetlenia produktów wchodzących w jej skład, wyświetlał się błąd krytyczny. Dodatkowo w Moim profilu nie działał odnośnik Moje stylizacje. Odsyłał on do tej samej strony, czyli do mojego profilu. Modul nie realizował żadnych funkcjonalności zapisanych we wniosku.

• Moduł R. S. - aplikacja mobilna nie została stworzona. Brak funkcjonalności również w portalu.

• Moduł S. - nie powstaje żaden rysunkowy model sylwetki. Brak funkcjonalności w portalu.

• Moduł I. ze S.- na stronie brak wymienionej funkcjonalności.

• Moduł Aplikacji Mobilnej - aplikacja mobilna nie została stworzona. Brak wymienionej funkcjonalności.

• Moduł Monitoring - na stronie brak wymienionej funkcjonalności.

W portalu znajdowała się jedynie informacja, że istnieje funkcjonalność monitoringu. Przycisk Zaloguj się nie działał. W portalu brak bylo możliwości logowania dla partnerów biznesowych.

• Moduł W. - Funkcjonalność nie została zrealizowana. Zgodność z zapisami we wniosku 0%.

Brak doboru automatycznej fryzury. Brak podpowiedzi "W. trików". Cała aplikacja sprowadza się do malowania po wgranym zdjęciu przy użyciu kilkunastu kolorów (których odcieni nawet nie można zmieniać) oraz cienkiego lub grubego ołówka. Jej funkcjonalność stanowi kilkanaście procent funkcjonalności Windowsowego Painta.

• Moduł Rejestracji i Profil Użytkownika - jak stwierdzono powyżej funkcjonalność logowania i rejestracji działa, ale nawet ona nie jest zgodna z zapisem we wniosku. E-usługa nie oferuje żadnych kont reklamowych. W portalu nie można korzystać z żadnej oferty stylistów personalnych.

• Moduł Rozliczeniowy - brak realizowanej funkcjonalności. W portalu znajduje się jedynie cennik oraz informacja, co można uzyskać wykupując dostęp do usług premium.

• Moduł strona internetowa - strona powstała. Blog oparto na darmowym serwisie CMS o nazwie Wordpress.

W podsumowaniu opinii ekspert podkreślił, że żadna funkcjonalność poza stroną internetową i logowaniem nie została zrealizowana lub została zrealizowana niezgodnie z postanowieniami zawartymi we wniosku o dofinansowanie. Dodatkowo, ekspert stwierdził, że na podstawie ustaleń w wyniku weryfikacji e-usługi, nieprawdziwe było oświadczenie Strony o stopniu ukończenia poszczególnych funkcjonalności. Ekspert zalecił odrzucenie wyjaśnień Strony w całości.

W wyniku powyższych ustaleń, pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r. sygn. [...] PARP wypowiedziała umowę o dofinansowanie ze skutkiem natychmiastowym. Jednocześnie PARP poinformowała Stronę, że pismo należy traktować jako wezwanie do zwrotu dofinansowania w wysokości 239 920,28 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Wobec niedokonania zwrotu środków na skutek wezwania, PARP pismem z [...] lipca 2016 r. sygn. [...] zawiadomiła Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu środków pochodzących z umowy o dofinansowanie.

W następstwie przeprowadzonego postępowania, decyzją z [...] czerwca 2017 r. PARP określił do zwrotu przez Spółkę kwotę 239 920,28 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

W podstawie prawnej decyzji wskazano art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 9 pkt 1, ust. 11 i art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (aktualnie tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 869 ze zm.; dalej: ustawa o finansach publicznych lub u.f.p.).

Od powyższej decyzji Strona wniosła odwołanie.

Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] grudnia 2017 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualnie tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm,; dalej: k.p.a.) Minister Rozwoju i Finansów utrzymał w mocy decyzję z [...] czerwca 2017 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwołwczy powołał się na zapisy umowy o dofinansowanie, zgodnie z którymi Strona zobowiązała się do realizacji projektu w pełnym zakresie, w terminie wskazanym w umowie, z należytą starannością, zgodnie z umową o dofinansowanie, obowiązującymi przepisami prawa krajowego i wspólnotowego oraz Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego. Strona zobowiązana była również do osiągnięcia założonych celów i wskaźników określonych w umowie oraz do utrzymania trwałości projektu przez okres co najmniej 3 lat od dnia jego zakończenia.

Organ odwoławczy wskazał, na podstawie § 6 ust. 7 umowy o dofinansowanie, że zrealizowanie projektu oznacza łączne spełnienie następujących przesłanek:

1) wykonanie zakresu rzeczowego projektu zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym, stanowiącym załącznik do umowy;

2) udokumentowanie zakupu towarów lub usług odpowiednimi protokołami odbioru lub innymi dokumentami potwierdzającymi zgodność realizacji projektu z warunkami umowy;

3) zrealizowanie przez Stronę pełnego zakresu finansowego projektu, co oznacza zrealizowanie przez nią wszystkich płatności w ramach projektu, tj. poniesienie wydatków i pozyskanie dokumentów stanowiących podstawę uznania wydatków za kwalifikujące się do objęcia wsparciem.

Minister stwierdził, że we wniosku o dofinansowanie Strona zobowiązała się do realizacji projektu, w wyniku którego miała powstać i być wprowadzona na rynek e-usługa [...] , której zasadniczą funkcjonalnością miała być platforma z nowatorskimi narzędziami pozwalającymi na dokładne odwzorowanie i określenie typu budowy ciała, pozwalającymi na automatyczne generowanie propozycji ubraniowych dopasowanych do ściśle określonych potrzeb konkretnego użytkownika.

Ponadto, nowopowstała innowacyjna e-usługa miała przyczynić się m.in. do zmniejszenia ryzyka pomyłek przy zakupach odzieży dokonywanych on-Iine, tj. umożliwić idealny dobór rozmiaru, fasonu, koloru ubrania, czy dodatków.

Organ odwoławczy, uwzględniając stan faktyczny oraz postanowienia umowy, stwierdził, że Strona nie zakończyła w pełni projektu w terminie określonym w umowie o dofinansowanie. Świadczą o tym odrzucone przez RIF wnioski o płatność złożone przez Stronę, w których nie udokumentowano faktu osiągnięcia wskaźników wykazanych we wniosku o płatność oraz nie wyjaśniono przyczyn braku możliwości korzystania z portalu. Strona wskazała jedynie, że portal [...] był gotowy, natomiast pojawiły się trudności z jego poprawnym funkcjonowaniem na serwerze, a termin zakończenia działań naprawczych określony początkowo na początek pażdziernika 2015 r. ostatecznie został określony na 16 listopada 2015 r., kiedy to miała być dostępna pełna funkcjonalność portalu. Ponadto Strona pismem z dnia 11 stycznia 2016 r. potwierdziła brak realizacji w pełni wszystkich wskaźników produktu. Natomiast w wyniku przeprowadzonej w dniu [...] marca 2016 r. oceny e-usługi stworzonej w ramach projektu, dostępnej pod adresem internetowym [...] ekspert zewnętrzny stwierdził liczne nieprawidłowości w funkcjonalności portalu skutkujące, z punktu widzenia potencjonalnego użytkownika, bezużytecznością stworzonej aplikacji.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że Strona przez cały czas realizacji projektu była informowana przez organ I instancji o wątpliwościach i była wzywany do składania wyjaśnień na temat realizacji projektu. Tym samym Strona miała możliwość wypowiedzenia się w sprawie. Natomiast weyfikacja projektu przez zewnętrznego eksperta przeprowadzona została na podstawie umowy o dofinansowanie i miała miejsce jeszcze przed wszczęciem postępowania administracyjnego, w związku z czym nie doszło w tym zakresie do naruszenia przepisów k.p.a.

Minister stwierdził, że PARP dochowała wszelkiej staranności i zebrała niezbędny materiał dowodowy w celu określenia stanu faktycznego. Zebrane przez PARP dowody w sprawie potwierdzają fakt nieukończenia projektu w pełnym zakresie na dzień 31 sierpnia 2015 r. Strona w żadnym momencie nie podważyła faktu, że portal na dzień 31 sierpnia 2015 r. nie posiadał wszystkich funkcjonalności opisanych we wniosku o dofinansowanie, które miały sprawić, że przedmiotowa e-usługa jest innowacyjna. Strona w swoich pismach przesłanych do PARP z 25 listopada 2015 r. oraz z 11 stycznia 2016 r. sama potwierdziła brak pełnej funkcjonalności portalu. Ponadto, ustalenia pracowników PARP oraz RIF w trakcie weryńkacji wniosków o płatność potwierdził ekspert zewnętrzny w dniu [...] marca 2016 r.

Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, należało uznać, że wnioskowane przez Stronę do przeprowadzenia dowody w postaci: oględzin strony internetowej dostępnej pod adresem [...] , przesłuchania świadka A.S. oraz przesłuchania Prezesa Zarządu Spółki M.Z. - nie stanowią nowych okoliczności mających znaczenie dla sprawy, bowiem dotyczą stanu projektu po dacie, w której miał on być w pełni funkcjonalny w zakresie zgodnym z założeniami określonymi w umowie o dofinansowanie. Dowody te nie spełniają więc przeslanki warunkującej konieczność ich uwzględnienia, uregulowanej w art. 78 § 1 k.p.a. nie miały bowiem znaczenia dla sprawy.

Reasumując, w ocenie organu odwoławczego, przekazane przez PARP akta sprawy (które są kompletne i nie wymagają dodatkowych uzupełnień) oraz treść uzasadnienia wydanej decyzji, nie pozostawiają wątpliwości co do ustalonego przez PARP stanu faktycznego sprawy. Co więcej, PARP w sposób prawidłowy zidentyfikowała naruszenia zaistniałe w projekcie, odniosła je do obowiązujących przepisów prawa krajowego oraz postanowień umowy o dofinansowanie, zaś w wydanej decyzji przedstawiła swoje stanowisko w kontekście przesłanek, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 u.f.p., które uzasadniają dochodzenie od strony zwrotu dofinansowania.

W skardze, wobec zaskarżonej decyzji, podniesiono zarzuty naruszenia:

1. art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 81 k.p.a. poprzez oparcie decyzji na ustaleniach faktycznych. które z uwagi na brak wypowiedzenia się przez Skarżącą (pozbawioną w istocie prawa do czynnego udziału w postępowaniu) co do treści tych ustaleń oraz poprzedzających je dowodów w ogóle nie mogą być uznane za udowodnione, zatem nie mogą stanowić podstawy faktycznej zaskarżonej decyzji;

2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 i § 2 k.p.a., art. 84 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.

- poprzez brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego na skutek odmowy przeprowadzenia zawnioskowanych przez Skarżącą dowodów (w tym zakresie Skarżąca zaskarża postanowienie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości dotyczące odmowy przeprowadzenia dowodów z dnia [...] stycznia 2017 r.) przed wydaniem decyzji o zwrocie środków finansowych z dnia [...] czerwca 2017 r.;

- poprzez brak wyczerpujawgo, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materialu sprawy, co doprowadzilo Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości do dokonania w zaskarżanej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych, co narusza zasadę zaufania stron postępowania i zinterpretowania wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy na niekorzyść Skarżącej, co stanowi oczywiste naruszenie zasady pierwszeństwa słusznego interesu Skarżącej;

3. art. 9 k.p.a. i § 7 pkt 15 i § 9 pkt 6 umowy o dofinansowanie poprzez naruszenie zasady informowania stron przed wydaniem decyzji administracyjnej;

4. zasady lojalnego kontraktowania wynikającego z art. 354 k.c. poprzez: brak możliwości ustosunkowania się do stanowiska Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżanej decyzji w całości i orzeczenie o braku konieczności zwrotu kwoty 239 920,28 zł z tytułu wypłaconych środków unijnych na realizację projektu "[...] - [...]".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Sąd uznał, rozpoznając niniejszą sprawę, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w stopniu, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie wskazać należy, że Sąd uznaje stan faktyczny ustalony przez organ za prawidłowy i czyni go przedmiotem własnych ustaleń.

Przed odniesieniem się do poszczególnych zarzutów skargi, wskazać należy, że unormowania regulujące zasady zwrotu środków przekazywanych z programów operacyjnych na dofinansowanie projektów zawarte są zarówno w prawie krajowym, jak i wspólnotowym. Aktem prawa wspólnotowego, mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, jest w szczególności rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (opub. w Dz.U.UE L z dnia 31 lipca 2006r.; dalej: rozporządzenie 1083). Z treści uregulowań tego rozporządzenia wynika, że za zarządzanie programami operacyjnymi i ich kontrolę odpowiedzialne są państwa członkowskie. Do tych państw należy zapobieganie, wykrywanie i korygowanie nieprawidłowości oraz odzyskiwanie kwot nienależnie wypłaconych wraz z odsetkami z tytułu zaległych płatności (art. 70 ust. 1 ww. rozporządzenia). Skuteczność realizacji przez państwa procedur odzyskiwania środków finansowych, które zostały wypłacone beneficjentom ma znaczenie dla konsekwencji, które obciążają to państwo. Zgodnie z art. 70 ust. 2 cyt. rozporządzenia, w przypadku braku możliwości odzyskania kwot nienależnie wypłaconych beneficjentom przez państwo członkowskie, państwo to odpowiada za zwrot tych kwot do budżetu Unii, jeżeli zostanie stwierdzone, że straty te powstały z jego winy lub niedbalstwa z jego strony. Natomiast w sytuacji, gdy państwo członkowskie uchyla się od odzyskania środków finansowych wydatkowanych nieprawidłowo, Komisja może wnieść do Trybunału Sprawiedliwości UE skargę na naruszenie przez to państwo zobowiązań traktatowych (art. 258 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej) lub zawiesić termin płatności okresowych (art. 92 ust. 1 lit. c rozporządzenia sektorowego). Szczegółowe zadania Instytucji Zarządzającej określa art. 60 cyt. rozporządzenia, który stanowi, że instytucja ta m.in. "odpowiada za zarządzanie programami operacyjnymi i ich realizację zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami, a w szczególności za: a/ zapewnienie, że operacje są wybierane do finansowania zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego oraz, że spełniają one mające zastosowanie zasady wspólnotowe i krajowe przez cały okres ich realizacji; b/ weryfikację, że współfinansowane towary i usługi są dostarczone oraz, że wydatki zadeklarowane przez beneficjentów na operacje zostały rzeczywiście poniesione i są zgodne z zasadami wspólnotowymi i krajowymi".

W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 207 ust. 1 u.f.p., który stanowi, że w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowych z udziałem środków europejskich są:

1) wykorzystywane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) wykorzystywane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184,

3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10. Zacytowany przepis stanowi materialnoprawną podstawę decyzji. W ramach sprawowanej przez sąd kontroli badaniu podlega więc, czy prawidłowo ustalone zostały wymienione w przepisie przesłanki zwrotu dofinansowania i czy ustalone przez organ okoliczności dawały podstawę do wydania zaskarżonej decyzji.

W rozpoznawanej sprawie podstawą wydania decyzji PARP utrzymanej następnie w mocy zaskarżoną decyzją był art. 207 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.f.p., tj. wykorzystanie przez Skarżącą środków niezgodnie z przeznaczeniem oraz wykorzystanie środków z naruszeniem porocedur, o których mowa w art. 184. Jak wskazuje się w judykaturze, wykorzystaniem środków niezgodnie z przeznaczeniem jest zapłata za zrealizowane zadania inne niż te, na które środki przyznano, czyli sfinansowanie zadania będące poza zakresem rzeczowym projektu, na który środki przekazano, wydatki niezwiązane bezpośrednio z realizacją projektu, nieprzyczyniające się do osiągnięcia celu określonego w umowie o dofinansowanie, które nie mogą zostać uznane za kwalifikowalne. Termin "przeznaczenie" oznacza określenie, któremu ma służyć dana rzecz, przekazanie dla kogoś, na czyjś użytek, zastosowanie (zob. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 lutego 2015 r. IIl SA/Wr 886/14). Zgodnie z art. 184 u.f.p. wydatki związane z realizacja programów i projektów finansowanych ze srodków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej są dokonyeane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiazujacymi przy ich wykorzystaniu. W orzecznictwie sądów administracyjnych przymuje się, że postanowienia umowy o dofinansowanie, które regulują sposób wydatkowania pieniędzy w ramach realizowanego projektu są innymi procedurami o których mowa w art. 184 u.f.p. (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 lipca 2012 r. V SA/Wa 616/12).

Zgodnie z § 3 ust. 1 umowy o dofinansowanie, Skarżąca zobowiązała się do realizacji projektu w pełnym zakresie, w terminie wskazanym w § 6 ust. 3 umowy, z należytą starannością, zgodnie z umową o dofinansowanie, z obowiązującymi przepisami prawa krajowego i wspólnotowego, Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego wydanymi w trybie art. 35 ust. 3 - 7 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie kwalifikowania wydatków wramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013. Jednocześnie, na podstawie § 8 ust. 1 i 2 umowy o dofinansowanie, Beneficjent zobowiązany był do osiągnięcia założonych celów i wskażnikćw określonych w umowie oraz do utrzymania trwałości projektu przez okres co najmniej 3 lat od dnia jego zakończenia. Na podstawie § 6 ust. 6 umowy o dofinansowanie Skarżąca zobowiązała się zakończyć realizację zakresu rzeczowego i finansowego projektu, wynikającego z wniosku o dofinansowanie, w okresie kwalifikowalności wydatków określonym w § 6 ust. 3 umowy. Zgodnie z ostatecznym brzmieniem umowy o dofinansowanie okres kwalifikowalności wydatków, w którym Skarżąca zobowiązana była zrealizować projekt, rozpoczął się w dniu 1 stycznia 2014 r. a zakończył w dniu 31 sierpnia 2015 r. Jednocześnie, w § 6 ust. 8 umowy wskazano, że wydatki poniesione po zakończeniu okresu kwalifikowalności nie będą uznane za kwalifikujące się do objęcia wsparciem.

Wskazać również należy, że Skarżąca we wniosku o dofinansowanie zobowiązała się do realizacji projektu, w wyniku którego miała powstać i być wprowadzona na rynek e-usługa [...] , której zasadniczą funkcjonalnością miała być platforma z nowatorskimi narzędziami pozwalającymi na dokładne odwzorowanie i określenie typu budowy ciała, pozwalającymi na automatyczne generowanie propozycji ubraniowych dopasowanych do ściśle określonych potrzeb konkretnego użytkownika. Ponadto, nowopowstała innowacyjna e-usługa miała przyczynić się m.in. do zmniejszenia ryzyka pomyłek przy zakupach odzieży dokonywanych on-Iine, tj. umożliwić idealny dobór rozmiaru, fasonu, koloru ubrania, czy dodatków.

Skarżąca zobowiązała się, zgodnie z § 8 ust. 1 umowy o dofinansowanie, do osiągnięcia na dzień 31 sierpnia 2015 r. wskaźników produktu: Liczba nowych e-usług - 1 szt., Moduł s. - 1 szt., Moduł r. s.-1 szt., Moduł monitoring - 1 szt., Moduł w. - 1 szt. Skarżąca zobligowana była także do osiągnięcia wskaźników rezultatu: Liczba świadczonych e-usług - 1 szt. (termin osiągnięcia do końca 2015 r.); Liczba utworzonych, stale obsadzonych miejsc pracy - 2 szt. (termin osiągnięcia do końca 2015 r.), Ilość sprzedanych abonamentów - 5 805 szt. (termin osiągnięcia 31 sierpnia 2016 r.), llość pobranych prowizji od transakcji - 1 859 szt. (termin osiągnięcia 31 sierpnia 2016 r.), llość wysłanych mailingów do całej bazy userów - 12 szt. (termin osiągnięcia 31 sierpnia 2016 r.).

Jak wynika z prawidłowo ustalonego przez organy obu instancji stanu faktycznego opartego o postępowanie dowodowe, w tym w szczególności o opinię eksperta zewnętrznego, Skarżąca nie zrealizowała celu projektu w pełnym zakresie w terminie określonym w umowie o dofinansowanie. Tym samym wykorzystanie przez Skarżącą środków pochodzących z dofinansownaia nie przyczyniło się do realizacji celu projektu oraz nastapiło z naruszeniem ,,procedur’’, co z kolei uzasadniało zastosowanie w rozpatrywanej sprawie art. 207 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.f.p.

Przypomnieć należy, ze w wyniku przeprowadzonej w dniu [...] marca 2016 r. oceny e-usługi stworzonej w ramach projektu, dostępnej pod adresem internetowym [...] ekspert zewnętrzny stwierdził liczne nieprawidłowości w funkcjonalności portalu skutkujące, z punktu widzenia potencjonalnego użytkownika, bezużytecznością stworzonej aplikacji – szczegółowo opisane w opinii z [...] marca 2016 r. W podsumowaniu ekspert podkreślił, że żadna funkcjonalność poza stroną internetową i logowaniem, nie została zrealizowana lub została zrealizowana niezgodnie z postanowieniami zawartymi we wniosku o dofinansowanie. Dodatkowo, ekspert stwierdził, że nieprawdziwe było oświadczenie Skarżącej o stopniu ukończenia poszczególnych funkcjonalności.

W związku z powyższym zasadne jest stanowisko organów wskazujące, że nie tylko na dzień zakończenia realizacji projektu, tj. 31 sierpnia 2015 r., ale i w niespełna 7 miesięcy później, tj. [...] marca 2016 r. Skarżąca nie zrealizowała projektu w zakresie wskazanym w umowie o dofinansowanie, w szczególności zgodnie z opisem zawartym we wniosku o dofinansowanie. Ponadto sama Skarżąca pismem z 11 stycznia 2016 r. potwierdziła brak realizacji w pełni wszystkich wskaźników produktu.

Podsumowując tę część rozważań dodać należy, że Skarżąca nie podważyła w przekonujący sposób wniosków wynikających z opinii eksperta zewnętrznego, którego zresztą udział w ocenie realizacji projektu Skarżącej oraz dokumentacji przedstawionej do rozliczenia przwidziany został wprost w § 7 ust. 15 umowy o dofinansowanie.

Zgodnie z § 7 ust. 15 umowy o dofinansowanie: "Instytucja Wdrażająca/Instytucja Pośrednicząca II stopnia może zlecić ocenę realizacji Projektu oraz dokumentacji przedstawionej do rozliczenia Projektu podmiotowi zewnętrznemu w celu uzyskania opinii eksperckiej. W takim przypadku termin ostatecznej akceptacji wniosku Beneficjenta o płatność przez Instytucję Wdrażająca/Instytucję Pośrednicząca II stopnia ulega wydłużeniu a okres niezbędny do dokonania zewnętrznej oceny. Instytucja Wdrażająca/Instytucja Pośrednicząca II stopnia może obniżyć kwotę wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem na podstawie uzyskanej opinii eksperckiej, wskazującej na przeszacowanie wydatków dotyczących działań związanych z Projektem, o czym poinformuje Beneńcjenta na piśmie." Powyższy obowiązek informacyjny odnosi się więc do uprawnienia właściwej instytucji w zakresie obniżenia kwoty wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem, nie natomiast do zlecenia oceny realizacji projektu podmiotowi zewnętrznemu, tak jak interpretuje to Skarżąca. W tej sytuacji Skarżąca nie może - powołując się na § 7 ust. 15 umowy o dofinansowanie - skutecznie zarzucać braku ze strony PARP poinformowania o zleceniu oceny realizacji projektu przez zewnętrznego eksperta.

Skarżąca nietrafnie również zarzuca brak poinformowania przez PARP o wystąpienie do eksperta zewnętrznego o opinię - w oparciu o § 9 ust 6 umowy o dofinansowanie, zgodnie z którym: "Instytucja Wdrażająca/Instytucja Pośrednicząca II stopnia może zlecić zaopiniowania wniosków, o których mowa w ust. 1-3 ekspertowi zewnętrznemu. W takim przypadku termin, o którym mowa w ust. 4, ulega

wydłużeniu o okres niezbędny do sporządzenia opinii przez eksperta zewnętrznego. Instytucja Wdrażająca/Instytucja Pośrednicząca II stopnia poinformuje Beneficjenta o wystąpieniu o tę opinię." Wskazać należy, że w § 9 ust. 1-3 umowy o dofinansowanie

mowa jest o wnioskach dotyczących wprowadzenia zmian w projekcie lub też wydłużenia okresu realizacji projektu, natomiast w sprawie PARP nie występował w ogóle o opinię na podstawie § 9 ust. 6 umowy o dofinansowanie, a tym samym brak było podstaw do informowania Skarżącej o zwróceniu się do eksperta zewnętrznego w tym trybie.

Zatem w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw faktycznych ani prawnych do informowania Skarżącej o wystąpieniu do eksperta zewnętrznego o wydanie opini w związku z czym niezasadne są zarzuty skargi dotyczące nsaruszenia art. 9 k.p.a., § 7 ust. 15 oraz § 9 ust. 6 umowy o dofinansowanie.

Niezasadnę są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 81 k.p.a. Podkreslić należy, że weryfikacja projektu Skarżącej odbyła się na podstawie § 7 ust. 15 umowy o dofinansowanie czyli jeszcze przed wszczęciem postępoiwania administracyjnego w sprawie zwrotu środków dofinansowania. Natomiast, w prowadzonym postępowaniu administracyjnym zarówno przed organem I jak i II instancji, Skarżąca miała zapewniony czynny udział. W szczególności Skarżącej zapewniono możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów (w tym opinii eksperta zewnętrznego z [...] marca 2016 r.) przed wydaniem decyzji w obu instancjach, jak również zgłoszenia wniosków dowodowych z czego skorzystała występując do PARP pismem z dnia 1 września 2016 r. o dopuszczenie dowodu z oględzin strony internetowej dostępnej pod adresem [...] ; przesłuchania w charakterze świadka A.S. oraz Prezesa Zarządu Skarżącej M.Z. – na okoliczność ukończenia przez Skarżącą projektu pn. "[...] - [...]"; powodów dla których wymagane było przedłużenie terminu do realizacji projektu, zaangażowania Skarżącej w terminową realizację projektu; wykorzystania przez Skarżącą własnych środków na realziację projektu; termionowego informowania PARP o niezależych czynnikach, które nieznacznie opóźniły realizację projektu.

W ocenie Sądu wnioskowane przez Stronę dowody nie stanowiły nowych okoliczności mających znaczenie dla sprawy, bowiem dotyczyły stanu projektu po dacie, w której miał on być w pełni funkcjonalny w zakresie zgodnym z założeniami określonymi w umowie o dofinansowanie. Dowody te nie spełniały więc przesłanki warunkującej konieczność ich uwzględnienia uregulowanej w art. 78 § 1 k.p.a., nie miały bowiem znaczenia dla sprawy. Tym samym prawidłowe jest postanowienie PARP z [...] stycznia 2017 r. nr [...] o odmowie przeprowadzenia oględzin ze strony internetowej oraz z przesłuchania świadków – wnioskowanych przez Skarżącą. Wbrew zarzutom skargi organy podjęły niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, który jest kompletny i dający podstawę do poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych. Organy w sposób należyty wyjaśniły Skarżącej motywy, którymi kierowały się podejmując rozstrzygnięcie w sprawie zwrotu dofinansowania, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wobec powyższego, zdaniem Sądu nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a, art. 78 § 1 i § 2 k.p.a., art. 84 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.

Podkreślić należy, że organy orzekające w obu instancjach, w ramach kontrolowanego przez Sąd postępowania administracyjnego nie stosowały przepisów kodeksu cywilnego w związku z czym nie naruszyły wskazanego w skardze art. 354 k.c. dotyczącego reguł wykonywania zobowiązań. Natomiast wypowiedzenie umowy o dofinansowanie, poprzedzające wszczęcie postępowania administracyjnego, nastąpiło na podstawie § 13 ust. 3 pkt 7 lit. c) i f) umowy o dofinansowanie, wobec zaistnienia określonych tam przesłanek do rozwiązania umowy.

Podsumowując wskazać należy, że w sprawie wystąpiła nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 oraz wystąpiły przesłanki do zwrotu środków określone w art. 207 ust, 1 pkt 1 u.f.p. Nie został osiągnięty cel projektu – sporne środki przekazane na jego realizację, nie przyczyniły się do jego osiągnięcia, co oznacza, iż wykorzystane zostały niezgodnie z przeznaczeniem. Okoliczności sprawy prowadzą do wniosku, że spełniona została również przesłanka wykorzystania środków z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., co tym samym obligowało organy do dochodzenia zwrotu dofinansowania na podsawie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. W konsekwencji ww. działanie Skarżącej spowodowało szkodę w budżecie UE w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku, ponieważ przekazane dofinansowanie nie przyczyniło do realizacji celu, na jaki zostało przekazane, a więc wydatki te należy uznać za nieuzasadnione. Z tych względów konieczne było wydanie decyzji zobowiązującej Skarżącą do zwrotu dofinansowania zgodnie bowiem z treścią art. 98 ust. 2 rozporządzenia 1083/2006 państwo członkowskie dokonuje korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty dokonywane przez państwo członkowskie polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego. Państwo członkowskie bierze pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze.

W tym stanie rzeczy, wobec niezasadności zarzutów skargi oraz braku innych podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji wyroku.