Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 608/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 101
journal: Dz.U. 2019 poz 506
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity
article: art. 17 pkt 6 lit. b, art. 28 ust. 1, art. 39 ust. 3 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1945
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity
article: art. 83 ust. 1, art. 83f ust. 1, art. 83f ust. 14 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 2015 poz 1651
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2020 r. sprawy ze skargi B. A. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] października 2015 r. Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. B. A. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w północno-wschodniej części miasta [...], obręb geodezyjny [...] oraz we wsi R. D., obręb geodezyjny [...] ([...]), wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W petitum skargi B. A. sformułowała szereg zarzutów, szczegółowo omówionych w treści uzasadnienia skargi.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 17 pkt 6 i 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1945; dalej: "u.p.z.p.") skarżąca wyjaśniła, że w wersji projektu planu z dnia [...] grudnia 2014 r. przekazanego do uzgodnień ustalono między innymi przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną dla terenów oznaczonych numerami: 1-25, a pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i zabudowę usługową dla terenów oznaczonych numerami: 1-4. Tymczasem w wersji projektu planu z dnia [...] sierpnia 2015 r. wyłożonego do publicznego wglądu ustalono między innymi przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną dla terenów oznaczonych numerami: 1-18, a pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i zabudowę usługową dla terenów oznaczonych numerami: 1-10 i w takiej też postaci uchwalono plan miejscowy.

Podnosząc zarzut naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 1, 7 i 9 w zw. art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. w zw. z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 28 u.p.z.p. skarżąca wskazała, że powierzchnia należącej do niej działki wynosi 972 m2. Dłuższą granicą działka przylega do drogi [...]. W wyniku uchwalenia miejscowego planu działka została przecięta projektowaną drogą publiczną [...] Od północy: cześć działki o powierzchni około 423 m, przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną 7MN, część o powierzchni około 127 m pod drogę publiczną [...], a ostatnia część o powierzchni około 424 m, poniżej projektowanej drogi pod zabudowę mieszkaniowo - usługową [...] Mimo, że plan miejscowy dopuszcza realizację zabudowy na istniejących działkach niespełniających minimalnej powierzchni i szerokości frontu projektowanej działki budowlanej określonej w uchwale (§ 5 pkt 8 lit. c) (1000 m2 zgodnie z § 9 pkt 5 lit. a), to w stosunku działki skarżącej wyjątek ten nie będzie miał zastosowania. W momencie wydzielenia terenu pod drogę publiczną działka zostanie podzielona, powstaną trzy nowe działki, zgodnie z określonymi funkcjami, co samo w sobie spowoduje brak możliwości zabudowy północnej i południowej jej części, czyli działek de facto przeznaczonych pod zabudowę. Nowe działki nie spełnią bowiem minimalnego normatywu powierzchniowego i nie będzie można zastosować wyjątku, gdyż po obowiązkowym podziale działka nr ewid.[...] straci status "działki istniejącej".

Ponadto, określona w planie linia zabudowy w odległości 5 m od strony drogi [...] ([...]), pozbawi skarżącą możliwości rozsądnej zabudowy działki. Do zabudowy pozostanie bowiem jedynie wycinek terenu o szerokości prawie 6 m do granicy z sąsiednią działką budowlaną nr ewid.[...] Ze względu na szerokość działki skarżącej (około 11 m) istnieje szansa budowy budynku pomiędzy linią zabudowy a granicą działki sąsiedniej, ale wiąże się to z tym, że budynek mieszkalny zostanie pozbawiony okien i drzwi od strony sąsiada, a jego całkowita szerokość nie będzie mogła przekroczyć prawie 6 m.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 17 pkt 11-13 u.p.z.p. skarżąca wyjaśniła, że w wersji projektu planu przekazanego do uzgodnień i wyłożonego do publicznego wglądu na terenach MN i MN/U ustalono geometrię dachów na 30° - 45° i maksymalną powierzchnię budynku gospodarczego i garażowego na 60 m2. Tymczasem w wersji uchwalonej geometria dachu została oznaczona na 25° - 45°, a zapisy odnośnie maksymalnej powierzchni budynku gospodarczego i garażowego wykreślono. Zmiany te nie wynikały z rozpatrzonych przez uwzględnienie uwag. Zgodnie z załącznikiem nr [...] do uchwały, uwagi nie zostały złożone, dlatego ich nie rozpatrywano.

W kontekście zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i § 4 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2004 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587; dalej: "R.w.z.p.m.") w związku z ustawą z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2015 r., poz. 139) skarżąca wyjaśniła, że § 25 ust. 3 pkt 3 uchwały Rady Miejskiej w [...] określa zasady odprowadzania ścieków i dopuszcza do czasu budowy kanalizacji sanitarnej stosowanie szczelnych, atestowanych zbiorników bezodpływowych, z których ścieki będą wywożone przez koncesjonowanego przewoźnika do oczyszczalni ścieków. Tymczasem ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków nie uzależnia prowadzenia działalności polegającej na wywożeniu ścieków bytowych lub komunalnych od uzyskania koncesji. Również pojęcie "atestowany zbiornik" nie znajduje odniesienia w żadnych obowiązujących przepisach prawa.

Argumentując zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i § 4 pkt 9 R.w.z.p.m. w związku z § 28 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422; dalej: "R.w.t.b.") skarżąca wskazała, że w planie miejscowym ustalono nakaz zagospodarowania wód opadowych i roztopowych na własnym terenie, zgodnie z obowiązującymi przepisami odrębnymi (§ 25 ust. 4 pkt 1 uchwały). Ustalenie to stoi w sprzeczności z § 28 ust. 1 R.w.t.b., albowiem nakaz zagospodarowania wód na własnym terenie jest alternatywą w przypadku braku możliwości przyłączenia działki budowlanej do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p. i § 4 pkt 3 R.w.z.p.m. w związku z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r., poz. 1651; dalej: "u.o.p.") skarżąca wyjaśniła, że w zakresie zasad ochrony zieleni w § 6 pkt 8 lit. a uchwały ustalono nakaz zachowania istniejących zadrzewień, a w przypadku kolizji z planowanym sposobem zagospodarowania i zabudowy nakaz ich przesadzenia lub wprowadzenia nowych nasadzeń w granicach obszaru objętego planem przy wykorzystaniu lokalnych gatunków. Powtarzanie przepisów zawartych w ustawie o ochronie przyrody lub ich modyfikowanie (nakaz wprowadzenia nowych nasadzeń w granicach obszaru objętego planem przy wykorzystaniu lokalnych gatunków) narusza Zasady techniki prawodawczej, wykracza poza kompetencje organu uchwałodawczego gminy oraz narusza obowiązujące przepisy.

Zdaniem skarżącej naruszeniem prawa jest również zawarta w § 2 pkt 7 uchwały definicja powierzchni zabudowy, albowiem nie zawiera uściślenia jak należy dokonywać pomiaru powierzchni zajętej obiektami kubaturowymi: czy po obrysie ścian zewnętrznych, czy uwzględniać balkony, tarasy, a także czy do powierzchni wlicza się obiekty w trakcie budowy, czy tylko w stanie wykończonym.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w [...] wniosła o odrzucenie skargi, względnie o jej oddalenie oraz o obciążenie skarżącej kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wyjaśnił, że B. A. wniosła już skargę na tę uchwałę, w tej samej części co obecnie. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Po 5/19, WSA w Poznaniu odrzucił tę skargę. Postanowienie to nie jest prawomocne, gdyż od pkt I postanowienia przysługuje skarga kasacyjna, a od pkt II zażalenie, co oznacza, że sprawa objęta uprzednia skargą pomiędzy tymi samymi stronami i co do tego samego przedmiotu jest w toku.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 17 pkt 6 i 9 u.p.z.p. wskazano, że dokonane zmiany w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynikały z uwag wyrażonych przez organy w trybie dokonywanych uzgodnień i opinii. Konieczność ponowienia uzgodnień na etapie wprowadzania zmian wynikających z uzyskanych opinii i dokonanych uzgodnień występuje jedynie wówczas gdy wprowadza się zmiany do projektu planu miejscowego wynikające z rozpatrzenia uwag, o których mowa w pkt 11 art. 1, a takich nie było. Zmiana przeznaczenia dotyczyła wyłącznie terenów położonych w sąsiedztwie drogi wojewódzkiej nr [...] lub terenów zabudowy usługowej, stanowiących istotne źródła hałasu, i wynikała z konieczności zmiany ustaleń w zakresie wymagań dotyczących kwalifikacji terenów podlegających ochronie akustycznej do terenów mieszkaniowo-usługowych, na których są wyższe wartości dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Zagadnienie to zostało podniesione w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. Z kolei [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...], jak i Powiatowy Zarząd Dróg w [...] w treści swoich uzgodnień nie odnosił się w żaden sposób do planowanego przeznaczenia wskazując ewentualne uwagi do sposobu lokalizacji obiektów względem pasa drogowego.

Zdaniem organu nie sposób również zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 17 pkt 11 i 13 u.p.z.p. W tym kontekście organ wskazał, że zmiana kąta nachylenia połaci dachu projektowanych budynków (jedynie ich dolnej granicy z 30 do 25 stopni), czy też rezygnacja z określenia maksymalnej powierzchni zabudowy budynku gospodarczego i garażowego (uwzględnienie wielkości istniejących budynków gospodarczych i garażowych), które to wynikały jedynie z analizy istniejącego stanu zainwestowania terenów, nie stanowiły na tyle istotnych zmian, aby konieczne było ponawianie procedury planistycznej.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p. i § 4 pkt 3 R.w.z.p.m. w zw. z przepisami u.o.p. organ wskazał, że ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje na konieczność określenia w planie miejscowym zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu (art. 15 ust. 2 pkt 3 i 3a), a tym samym upoważnia do ustalenia zasad ochrony istniejącego drzewostanu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Co więcej, trudno zgodzić się z zarzutem naruszenia przepisów ustawy o ochronie przyrody, bowiem z jej art. 83f ust. 14 pkt 1 lit b wynika wprost, że organ może wnieść sprzeciw wobec wnioskowanego usunięcia drzewa w przypadku lokalizacji drzewa "na terenie przeznaczonym w miejscowym pianie zagospodarowania na zieleń lub chronionym innymi zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". W opinii organu istnieje więc możliwość ustalenia w planie miejscowym zasad ochrony istniejącego drzewostanu.

Organ nie zgodził się również z zarzutem naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i § 4 pkt 9 R.w.z.p.m. w zw. z § 28 ust. 1 R.w.t.b. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje na konieczność określenia w planie miejscowym zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej (art. 15 ust. 2 pkt 10), a tym samym upoważnia do ustalenia zasad obsługi infrastrukturalnej terenów objętych planem miejscowym. Co więcej, § 28 ust. 2 R.w.t.b. nie stanowi alternatywy, a jedynie warunkową możliwość odprowadzania wód opadowych w przypadku braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej. Tym samym, biorąc pod uwagę, że tereny przeznaczone pod zabudowę w zaskarżonym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie są wyposażone w sieć kanalizacji deszczowej, jako zasadę modernizacji, rozbudowy i budowy infrastruktury technicznej ustalono zagospodarowanie wód opadowych i roztopowych na własnym terenie (§ 25 ust. 4 pkt 1 zaskarżonego planu).

Za niezasadny organ uznał zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i § 4 pkt 9 R.w.z.p.m. w zw. z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje bowiem na konieczność określenia w planie miejscowym zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej (art. 15 ust. 2 pkt 10), a tym samym upoważnia do ustalenia zasad obsługi infrastrukturalnej terenów objętych planem miejscowym. Obowiązek uzyskania zezwolenia na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych wynika natomiast z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia z dnia [...] września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a konieczność stosowania "atestowanych" zbiorników bezodpływowych z art. 4 i 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1570 ze zm.).

Odnosząc się do braku możliwości zabudowy działki skarżącej organ wyjaśnił, że ze względu na niewielką głębokość istniejącej działki i ustaloną linię zabudowy od strony [...], możliwa jest realizacja budynku o głębokości ok. 6 m przy założeniu lokalizacji zabudowy w granicy z działką sąsiednią. Co przy tym istotne, zarówno przed uchwaleniem planu jak i po jego uchwaleniu skarżąca mogła wybudować budynek o takich samych parametrach co do jego szerokości. W związku z powyższym sam fakt wydzielenia drogi nie wpływa w sposób istotny na jej możliwości inwestycyjne. Ze względu na pełne zainwestowanie terenów sąsiednich, przedmiotowa działka stanowiła przy tym jedyną możliwość poprowadzenia przedmiotowej drogi.

W zakresie definicji powierzchni zabudowy organ wskazał, że sposób pomiaru obiektów budowlanych regulują odpowiednie normy branżowe - [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest uchwała nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] października 2015 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w północno-wschodniej części miasta [...], obręb geodezyjny [...] oraz we wsi [...], obręb geodezyjny [...] ([...])

Zaskarżona uchwała jest aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 506; dalej: "u.s.g."), więc może być skutecznie zaskarżona do sądu administracyjnego. Przed rozpoznaniem takiej skargi Sąd zobowiązany jest jednakże do zbadania przesłanek jej dopuszczalności.

Warunkiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na uchwałę organu gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podjętej przed dniem [...] czerwca 2017 r. jest poprzedzenie jej bezskutecznym wezwaniem organu gminy, który wydał kwestionowaną uchwałę, do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (zob. szerzej postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 4 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Po 5/19 – wszystkie cytowane w niniejszym wyroku orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie warunek ten został spełniony, albowiem skarżąca wystąpiła z takim wezwaniem do Rady Wiejskiej w [...] (k. 59 – 68 akt sąd.).

Zgodnie z dyspozycją art. 101 ust. 1 u.s.g. w brzmieniu obowiązującym do dnia [...] maja 2017 r., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Legitymacja do wniesienia skargi na uchwałę podjętą w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (jego zmianę) do sądu administracyjnego przysługuje zatem nie temu, kto ma w tym interes prawny, ale temu czyj interes prawny został naruszony skarżonym rozstrzygnięciem (por. wyrok NSA z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 476/04).

W niniejszej sprawie skarżąca jest właścicielką nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna o nr [...], znajdującej się na terenie objętym zaskarżoną uchwałą. Z uwagi na fakt, że postanowienia miejscowego planu określiły kształt prawa własności, blokując na przyszłość inne możliwości korzystania z części nieruchomości (w związku z wydzieleniem z działki gruntu pod budowę drogi publicznej), zdaniem Sądu interes prawny skarżącej został naruszony, a skarga była dopuszczalna.

Przechodząc do metirum na wstępie należy wyjaśnić, że ponieważ naruszenia procedury uchwalania planu mogłyby wpłynąć na legalność uchwały także w jej niezaskarżonej części, Sąd z urzędu skontrolował legalność zaskarżonego planu również w zakresie nie objętym zarzutami skargi i w tym zakresie nie dopatrzył się uchybień skutkujących koniecznością stwierdzenia nieważności planu w częściach nie objętych skargą na podstawie art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tj. w związku z istotnym naruszeniem trybu sporządzania planu miejscowego. Sąd w szczególności przeanalizował akta planistyczne z punktu widzenia zachowania wymogów określonych w art. 17 i następnych ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie stwierdził, aby plan został sporządzony z istotnym naruszeniem trybu i zasad jego sporządzania. Sąd nie stwierdził również naruszenia właściwości organów w procedurze planistycznej. Nadesłane Sądowi akta planistyczne są kompletne i uporządkowane, a poszczególne czynności podejmowane przez organ należycie udokumentowane.

W zakresie trybu procedury planistycznej skarżąca zgłosiła dwa zarzuty i to do nich Sąd odniesie się w sposób szczegółowy.

Po pierwsze zdaniem skarżącej organ naruszył art. 17 pkt 6 i 9 u.p.z.p., albowiem nie ponowił procedury dokonania uzgodnień i wystąpienia o opinie do właściwych organów po dokonaniu zmian w zakresie przeznaczenia poszczególnych terenów z terenów mieszkaniowych na tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i zabudowę usługową.

Odnosząc się do powyższego zauważenia wymaga, że zmiana w zakresie przeznaczenia terenów po dokonaniu uzgodnienia i zaopiniowaniu projektu planu [...] z właściwymi organami dotyczyła sześciu obszarów – tereny oznaczone w projekcie wysłanym do uzgodnień symbolami [...] (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej) w uchwalonym planie oznaczone są symbolami [...] (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej). W pozostałym zakresie zmieniła się jedynie numeracja poszczególnych sektorów związana z wprowadzoną zmianą (por. k. 263 i k. 735 akt planistycznych).

Dalej wyjaśnić należy, że na mocy art. 24 ust. 1 u.p.z.p. uzgodnienia i opinie są dokonywane w zakresie, który może być wskazany w ustawie planistycznej lub przepisach odrębnych, przede wszystkim w ustawach tworzących dany organ, określających jego zadania i kompetencje. Umieszczenie w uzgodnieniu lub opinii postanowień wykraczających poza ten zakres będzie więc wykroczeniem poza ustawowe kompetencje organu uzgadniającego lub opiniującego. W przypadku organów uzgadniających, takie uzgodnienie nie będzie wiążące dla organów gminy. Powyższe oznacza, że np. organ administracji drogowej nie może wskazywać na konieczność uwzględniania wymagań związanych z ochroną środowiska czy ochroną zabytków. Wobec tego organy, którym przesłano projekt planu miejscowego do uzgodnienia lub zaopiniowania uzgadniały go i opiniowały wyłącznie w zakresie swoich zadań i kompetencji.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do organów uzgadniających wskazać należy, że Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] uzgodnił przesłany projekt planu w zakresie ograniczenia w inwestowaniu terenów zabudowanych co do maksymalnej wysokości budynków w związku z ruchem lotniczym Sił Zbrojnych RP (k. 269 akt planistycznych), natomiast Wojewoda [...] w zakresie zadań rządowych (k. 283 akt planistycznych). Z kolei Dyrektor Regionalny Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] postanowił zwrócić wniosek Burmistrza z uwagi na brak swojej właściwości, tj. brak objęcia planem obszarów, o których mowa w art. 4a pkt 2 Prawa wodnego (k. 217 akt planistycznych).

Z uwagi na brak dokonania uzgodnienia w wymaganym terminie, projekt uznano za pozytywnie uzgodniony przez: Zarząd Powiatu [...] w zakresie zadań samorządowych, Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w zakresie terenów położonych na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią, Komendanta Wojewódzkiego Policji w zakresie ochrony życia i zdrowia ludzi, ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, Szefa Agencji [...] w zakresie bezpieczeństwa państwa, [...] Oddział Straży Granicznej w zakresie ochrony granicy państwowej, a także [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w zakresie kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 17 pkt 6 lit. b tiret ósmy u.p.z.p.).

Z kolei organy wskazane przez skarżącą, które jej zdaniem w szczególności powinny uzgodnić projekt planu ponownie, dokonały uzgodnień w następującym zakresie:

1) Zarząd Województwa [...] w zakresie zadań i programów określonych w art. 39 ust. 3 i 4 oraz art. 48 u.p.z.p., w tym w zakresie podstawowych elementów sieci osadniczej województwa i ich powiązań komunikacyjnych oraz infrastrukturalnych (art. 39 ust. 3 pkt 1 u.p.z.p.) (k. 274 akt planistycznych),

2) Dyrektor Zarząd Powiatowego Zarządu Dróg w [...] w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego (k. 273 akt planistycznych),

3) Dyrektor [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] w zakresie ustaleń dotyczących drogi wojewódzkiej nr [...] (k. 279 akt planistycznych).

Zdaniem Sądu dokonana zmiana w żaden sposób nie ingerowała w obszar objęty kompetencjami wskazanych powyżej organów do dokonania uzgodnień, wobec czego wysyłanie projektu planu celem ponownego uzgodnienia przez te organy nie było konieczne.

Odnosząc się w szczególności do wskazywanej przez skarżącą konieczności dokonania ponownych uzgodnień z zarządcą drogi wyjaśnienia wymaga, że § 25 projektu planu wysłanego do uzgodnień, a określający zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej, nie uległ zmianie i został uchwalony w wersji wysłanej do uzgodnień. Innymi słowy, zakres projektu planu wysłanego do uzgodnień, objęty zakresem kompetencji wskazanych organów, tj. w szczególności w zakresie komunikacji (§ 25 ust. 1 projektu planu), w tym zapisów dotyczących drogi wojewódzkiej nr [...] (§ 25 ust. 1 pkt 2 i 3), pozostał niezmieniony. Nie było więc konieczności, aby po dokonanej zmianie w zakresie przeznaczenia terenów z terenów mieszkaniowych na tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i zabudowę usługową, wysyłać projekt planu ponownie do uzgodnień tym organom.

Przechodząc do zakresu kompetencji organów opiniujących wskazać z kolei należy, że opinię o projekcie planu przedstawił Marszałek Województwa [...] w zakresie terenów zagrożonych usuwaniem się mas ziemnych (k. 275 akt planistycznych), [...] Inspektor Sanitarny w ramach strategicznych ocen oddziaływania na środowisko (k. 264, 276 i 281 akt planistycznych), Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] w zakresie oddziaływania na środowisko (k. 284 akt planistycznych), a także Gminna Komisja Urbanistyczno-Architektoniczna w zakresie urbanistyki, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz architektury (k. 268 akt planistycznych).

Z uwagi na brak dokonania uzgodnienia w wymaganym terminie, projekt uznano za pozytywnie zaopiniowany przez Komendanta [...] Straży Pożarnej w zakresie warunków przeciwpożarowych i Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] w zakresie ocen oddziaływania na środowisko, [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w zakresie gospodarowania wodami, spółkę [...] w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną, spółkę [...] S.A. w zakresie zaopatrzenia w gaz, spółkę [...] S.A. w zakresie zagadnień telekomunikacyjnych, a także Zakład Usług Komunalnych w [...] w zakresie odprowadzania ścieków.

Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę zakres dokonanych zmian, nie było konieczności, aby organy opiniujące ponownie otrzymały do opiniowania projekt planu w zmienionej wersji. Dokonane zmiany nie wpływały bowiem na sferę, w ramach której organy zaopiniowały projekt planu w zakresie swoich kompetencji ustawowych.

Jak przy tym wynika z akt sprawy, wprowadzona zmiana była konsekwencją wyrażenia przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska opinii z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] na temat przesłanego projektu planu. W pkt 1 tej opinii organ opiniujący wskazał bowiem, że na terenach objętych projektem planu może dochodzić do przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w związku z eksploatacją drogi wojewódzkiej nr [...] zlokalizowanej w sąsiedztwie obszaru objętego projektem planu (k. 284 akt planistycznych). W wyniku dokonanej zmiany, tereny w sąsiedztwie wskazanej drogi zyskały wyższe wartości dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Rozwiązanie to zostało zaproponowane przez Gminną Komisję Urbanistyczno-Architektoniczną Gminy [...] w opinii z dnia [...] grudnia 2014 r. (k. 268 akt planistycznych).

Z powyższych względów, zarzut naruszenia art. 17 pkt 6 i 9 u.p.z.p. okazał się niezasadny.

Drugi ze sformułowanych przez skarżącą zarzutów proceduralnych, tj. zarzut naruszenia art. 17 pkt 11-13 u.p.z.p. związany jest z faktem, że w wersji projektu planu przekazanego do uzgodnień i wyłożonego do publicznego wglądu, na terenach MN i MN/U ustalono geometrię dachów na 30°- 45° i maksymalną powierzchnię budynku gospodarczego i garażowego na 60 m2. Tymczasem w wersji uchwalonej geometria dachu ustalona jest na 25°- 45°, a zapisy odnośnie maksymalnej powierzchni budynku gospodarczego i garażowego wykreślono. Zmiany te nie wynikały z rozpatrzonych przez uwzględnienie uwag.

W kontekście powyższego Sąd w pierwszej kolejności wskazuje, że i przy tych zmianach nie było koniecznym ponawiania procedury uzgodnień i występowania o opinie, z uwagi na brak powiązania wprowadzonej zmiany z zakresem dokonanych uzgodnień i wyrażonych opinii przez organy właściwe.

Co zaś się tyczy braku ponownego wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu, Sąd uznał, że choć w istocie jest to naruszenie procedury uchwalania planu miejscowego, to jednak nie kwalifikuje się ono jako naruszenie istotne w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p., którego konsekwencją byłoby stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.

Charakter i rozmiar dokonanych zmian nie świadczy bowiem o bezwzględnej konieczności ponowienia procedury planistycznej. Wprowadzone zmiany nie są bowiem zmianami istotnymi i mają charakter jednostokowy. Zauważyć należy, że zmianie uległ wyłącznie minimalny dopuszczalny kąt geometrii dachu domów jednorodzinnych na terenach MN i MN/U, który zamiast 30° określono na 25°. Górna granica kąta geometrii dachów nie uległa zmianie. Z kolei rezygnacja z określenia maksymalnej powierzchni zabudowy budynku gospodarczego i garażowego, wynikająca z analizy stanu zainwestowania terenów, w żadnej mierze nie prowadzi do ograniczenia możliwości inwestycyjnych.

Przechodząc do zarzutów skargi dotyczących merytorycznej treści zaskarżonej uchwały skarżąca zauważyła, że w momencie wydzielenia terenu pod drogę publiczną należąca do niej działka zostanie podzielona w taki sposób, że powstałe w wyniku podziału działki nie będą spełniać wymogu minimalnej powierzchni przewidzianej dla działki budowlanej. Jednocześnie choć plan miejscowy dopuszcza realizację zabudowy na istniejących działkach niespełniających minimalnej powierzchni i szerokości frontu projektowanej działki budowlanej określonej w uchwale (§ 5 pkt 8 lit. d), to w stosunku do działki skarżącej wyjątek ten nie będzie miał zastosowania, albowiem po podziale działka nr ewid.[...] straci status "działki istniejącej".

Odnosząc się do powyższego Sąd wskazuje, że zgodnie z założeniami zaskarżonej uchwały, przez działkę skarżącej ma przebiegać projektowana droga publiczna [...] Pozostała powyżej planowanej drogi część działki o powierzchni około 423 m, przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną 7MN, natomiast część o powierzchni około 424 m poniżej projektowanej drogi, została przeznaczona pod zabudowę mieszkaniowo - usługową [...] (k. 77 akt sąd. II SA/Po 5/19). Stosownie natomiast do § 9 pkt 5 lit. a i § 12 pkt 5 zaskarżonej uchwały, na terenach oznaczonych symbolem 7MN i [...] minimalna powierzchnia projektowanej działki budowlanej wynosi 1000 m2, a minimalna szerokość frontu wynosi 20 m. Oznacza to, że powstałe w wyniku podziału działki nie będą spełniały wymogu minimalnej powierzchni działki budowlanej.

Jednocześnie, jak słusznie zauważyła skarżąca, w stosunku do tych działek nie będzie miał zastosowania § 5 pkt 8 lit. c zaskarżonej uchwały, zgodnie z którym dopuszcza się realizację zabudowy na istniejących działkach niespełniających minimalnej powierzchni i szerokości frontu projektowanej działki budowlanej określonej w uchwale. Powstałe w wyniku podziału działki będą bowiem działkami nowopowstałymi, a nie istniejącymi w dniu uchwalenia planu miejscowego.

Jednakże wbrew opinii strony skarżącej, brak możliwości objęcia powstałych po podziale działek wyjątkiem przewidzianym w § 5 pkt 8 lit. c zaskarżonej uchwały nie oznacza, że powstałych działek nie będzie można zabudować. W § 5 pkt 8 lit. b tiret drugi uchwały zawarto bowiem zapis, że minimalne powierzchnie i szerokości frontu projektowanych działek budowlanych nie obowiązują w przypadku wydzielania dojść i dojazdów. Skoro więc działka nr [...] ulegnie podziałowi w związku z wydzieleniem działki gruntu pod drogę publiczną [...], powstałe w ten sposób działki budowlane nie będą musiały spełniać wymogu minimalnej powierzchni 1000 m2, ani wymogu minimalnej szerokości frontu działki wynoszącej 20 m.

Idąc dalej Sąd zauważa, że wskazywana przez skarżącą trudność w zabudowie działki nr [...] wynika z określonej w planie nieprzekraczalnej linii zabudowy od strony istniejącej w chwili przystąpienia do uchwalenia planu drogi [...] ([...]). Wyznaczona nieprzekraczalna linia zabudowy służy jednakże spełnieniu ustawowego warunku usytuowania obiektu budowlanego w odległości 6 m od drogi gminnej w terenie zabudowanym (art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych). Wobec tego niezależnie od ustaleń kwestionowanego planu miejscowego skarżąca lokalizując obiekt budowlany musiałaby zachować odległość 6 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi [...] (istniejącej [...]). Trudności w racjonalniej zabudowie działki nr [...] wynikają więc z jej kształtu (działka jest długa i wąska), jak i położenia przy drodze gminnej, a nie z faktu wytyczenia przez działkę [...] drogi [...] oraz nieprzekraczalnej linii zabudowy. Innymi słowy, to bezpośrednie położenie przy drodze gminnej [...], a także kształt działki, która nadaje się raczej do rolniczego wykorzystania (przed uchwaleniem planu był to teren rolny – k. 10 akt planistycznych), wpływają na możliwości inwestycyjne działki.

Jednocześnie podkreślić należy, że zdaniem Sądu planując przebieg drogi [...] przez należącą do skarżącej działkę nr [...], gmina działała w granicach władztwa planistycznego wyznaczonego interesem publicznym. Droga [...] ma bowiem stworzyć ciąg komunikacyjny w układzie horyzontalnym pomiędzy [...] i [...], natomiast w układzie wertykalnym projektowana droga [...] ma być połączona z [...] siecią projektowanych dróg wewnętrznych. Drogi te mają zapewnić dojazd do obecnie niezainwestowanych terenów, które w planie miejscowym przeznaczone zostały pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną (por. załącznik nr [...] do uchwały nr [...], w kopercie na k. 79 akt sąd. II SA/Po 5/19). Ze stanu prawnego gruntów wynika przy tym, że w sektorze, który zaplanowano skomunikować w celu umożliwienia zabudowania gruntów zabudową jednorodzinną, nie było gruntów gminnych, przez które gmina mogłaby wytyczyć przebieg planowanej drogi. Wszystkie te grunty należały do osób fizycznych. Gmina ukształtowała przy tym planowaną drogę w ten sposób, aby droga nie przechodziła przez działki już zabudowane (k. 12 akt planistycznych).

Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i § 4 pkt 9 R.w.z.p.m. w związku z ustawą z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2015 r., poz. 139). Jak słusznie wskazał organ, ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje bowiem na konieczność określenia w planie miejscowym zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej (art. 15 ust. 2 pkt 10), a tym samym upoważnia do ustalenia zasad obsługi infrastrukturalnej terenów objętych planem miejscowym. Obowiązek uzyskania zezwolenia na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych wynika natomiast z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a konieczność stosowania "atestowanych" zbiorników bezodpływowych z art. 4 i 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1570 ze zm.).

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i § 4 pkt 9 R.w.z.p.m. w związku z § 28 R.w.t.b. Sąd uznał, że argumentacja organu w tym zakresie zawarta w odpowiedzi na skargę jest prawidłowa. Skoro bowiem tereny przeznaczone pod zabudowę w zaskarżonym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie są wyposażone w sieć kanalizacji deszczowej, jako zasadę modernizacji, rozbudowy i budowy infrastruktury technicznej ustalono zagospodarowanie wód opadowych i roztopowych na własnym terenie, zgodnie z § 28 ust. 2 R.w.t.b.

Za niezasadne Sąd uznał również stanowisko skarżącej, że zawarta w § 2 pkt 7 uchwały definicja powierzchni zabudowy jest niepełna, albowiem nie zawiera uściślenia jak należy dokonywać pomiaru powierzchni zajętej obiektami kubaturowymi. Jak słusznie wskazał organ, kwestię tę regulują odpowiednie normy branżowe ([...]).

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p. i § 4 pkt 3 R.w.z.p.m. w związku z przepisami ustawy o ochronie przyrody wskazać należy, że na mocy art. 15 ust. 2 pkt 3 i 3a u.p.z.p., w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasady kształtowania krajobrazu. Temu właśnie ma służyć zawarty w planie miejscowym nakaz zachowania istniejących zadrzewień, a w przypadku kolizji z planowanym sposobem zagospodarowania i zabudowy nakaz ich przesadzania lub wprowadzania nowych nasadzeń w granicach obszaru objętego planem przy wykorzystaniu lokalnych gatunków, a także nakaz zagospodarowania zielenią wszystkich powierzchni wolnych od utwardzenia (§ 6 pkt 8 lit. a i b).

Co do zasady zgodzić się należy ze skarżącą, że w świetle art. 83 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody w brzmieniu obowiązującym do dnia [...] sierpnia 2015 r., nakaz posadzenia nowych drzew w miejsce usuniętych, może ale nie musi być zawarty w decyzji zezwalającej na wycinkę drzew. Uprawnienie dotyczące ustanowienia tego nakazu lub od jego odstąpienia, związane jest z odrębnym postępowaniem administracyjnym, w którym uprawnione organy rozstrzygają w zakresie dotyczącym uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew. I to tym organom, czyli wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi miasta przysługuje sporne uprawnienie, a nie organowi uchwałodawczemu. Wskazać przy tym należy, że z dyspozycji art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody wynika, że wydanie zezwolenia na usunięcie drzew, może (a więc nie musi) być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów. Tożsamy sposób uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew przewidują również przepisy znowelizowanie, przewidując w pewnych przypadkach zwolnienia zarówno z obowiązku uzyskania zezwolenia, jak i z poniesienia opłaty.

Stąd też w orzecznictwie wskazywano, że problematyka ochrony zadrzewień, w tym obowiązku dokonywania ewentualnych kompensacyjnych nasadzeń albo przesadzeń, została wyczerpująco uregulowana w ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody i jako taka nie mieści się w zakresie upoważnienia ustawowego z art. 15 ust. 2 i 3 u.p.z.p., a w konsekwencji nie może być powielana, modyfikowana, dookreślana ani uzupełniana w planie miejscowym uchwalonym przez gminę (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 1 lutego 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 885/17).

Tym niemniej Sąd uznał, że tego rodzaju regulacja nie narusza zasad sporządzania planu w sposób istotny i nie może prowadzić do stwierdzenia jego nieważności nawet w części. Podkreślić bowiem należy, że aktualne to przepisy ustawy o ochronie przyrody stanowią wyłączną podstawę do udzielenia zezwolenia przez właściwy organ na wycinkę określonych gatunków drzew i krzewów, bądź wycinkę bez zezwolenia, a kwestionowane postanowienia planu tego nie zastępują. Zauważyć również należy, że stan prawny w odniesieniu do wycinki drzew uległ zmianie już po uchwaleniu zaskarżonego planu i przepisy ustawy o ochronie przyrody wprost będą miały zastosowanie w danej sytuacji, jako przepisy wyższego rzędu nad prawem miejscowym.

Zauważenia bowiem wymaga, że od dnia [...] czerwca 2017 r. obowiązuje dodany ustawą z dnia 11 maja 2017 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2017 r., poz. 1074) art. 83f ust. 14 pkt 1 lit. b, zgodnie z którym organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, może wnieść sprzeciw co do zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew lub krzewów wymienionych w art. 83f ust. 1 (a więc nieobjętych koniecznością uzyskania zezwolenia) w przypadku lokalizacji drzewa na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na zieleń lub chronionym innymi zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co, jak słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, wskazuje, że istnieje możliwość ustalenia w planie zasad ochrony istniejącego drzewostanu w planie miejscowym. Zapisy te będą odnosić się do tych drzew i krzewów, co do których ustawodawca przewidział zwolnienie z konieczności uzyskania zezwolenia na rzecz zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa lub krzewu.

Końcowo odnosząc się do wniosku organu o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 2325; dalej: "P.p.s.a.") Sąd uznał, że jest on niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie II SA/Po 5/19 wydał postanowienie o odrzuceniu skargi B. A. na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] października 2015 r., nr [...] w dniu [...] lipca 2019 r., a więc już po wniesieniu skargi w sprawie II SA/Po 608/19. Tym niemniej, postanowienie to z dniem [...] sierpnia 2019 r. uzyskało walor prawomocności (k. 102 akt sąd. II SA/Po 5/19). W dniu rozprawy, tj. w dniu [...] lutego 2020 r. nie istniał już stan sprawy w toku.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.