Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2528/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 78e ust. 2, ust. 4, art. 78d ust. 1, 78e ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 615
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn.
article: art. 106 par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2017 r. sprawy ze skargi A. W. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach [...] marca 2016 r. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego oddala skargę


UZASADNIENIE

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwałań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach [...] marca 2016 r. (w skrócie: "Komisja Odwoławcza") decyzją z [...] października 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 78h ust. 1, ust. 9 i 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2015 r., poz. 615 ze zm.) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), dalej: "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania A. W. (dalej: "zdająca" lub "skarżąca") od uchwały nr [...] Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego w 2016 r. z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego (w skrócie: "Komisja Egzaminacyjna") z [...] kwietnia 2016 r. ustalającej negatywny wynik egzaminu utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Do wydania powyższej uchwały doszło na podstawie następujących ustaleń:

Zdająca przystąpiła do egzaminu adwokackiego przed Komisją Egzaminacyjną, która uchwałą z [...] kwietnia 2016 r. ustaliła negatywny wynik egzaminu adwokackiego z uwagi na uzyskanie oceny niedostatecznej z zadania egzaminacyjnego z zakresu prawa cywilnego.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, zdająca złożyła do Komisji Odwoławczej odwołanie, w którym zakwestionowała ocenę wystawioną za rozwiązanie zadania z zakresu prawa cywilnego. Wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały Komisji Egzaminacyjnej, przeprowadzenie ponownej oceny pracy z zakresu prawa cywilnego, przyznanie pozytywnej oceny i podjęcie uchwały stwierdzającej, iż uzyskała pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego.

Przywołaną na wstępie uchwałą z [...] października 2016 r. Komisja Odwoławcza utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę Komisji Egzaminacyjnej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przedstawił zasady rozpatrywania odwołań od uchwał Komisji Egzaminacyjnej oraz zasady oceny prac egzaminacyjnych.

Odnosząc się do pracy egzaminacyjnej z zakresu prawa cywilnego, Komisja Odwoławcza stwierdziła, że skarżąca zgodnie z "Opisem istotnych zagadnień dla komisji egzaminacyjnej do zadania z prawa cywilnego" sporządziła apelację, której wymogi formalne zostały spełnione, choć nie wszystkie w pełni poprawnie. Organ stwierdził, że samo spełnienie wymogów formalnych przez apelację, nie jest wystarczające dla uzyskania oceny pozytywnej, bowiem egzaminatorzy oceniają również spełnienie wymogów wynikających z przepisów prawo o adwokaturze, w szczególności art. 78e ust. 2. Komisja Odwoławcza wskazała, iż apelacją skarżąca zakwestionowała postanowienie Sądu I instancji w całości, zakres taki jest właściwy przy przyjętej przez skarżącą koncepcji surogacji, jednakże w świetle założeń zadania egzaminacyjnego nie jest prawidłowy, gdyż nie należało obejmować zaskarżeniem punktu 1 postanowienia ustalającego, że w skład majątku wspólnego małżonków wchodzi sporny lokal. Wobec powyższego skarżąca zbyt szeroko określiła zakres zaskarżenia.

Zdaniem organu, w apelacji skarżąca błędnie określiła wartość przedmiotu zaskarżenia, gdyż interes majątkowy wnioskodawcy nie zawiera się w kwocie 650 000 zł, ale w tej wartości, która nie została uznana przez sąd jako nakład z majątku osobistego na majątek wspólny (jest to ta połowa wartości mieszkania, która należałaby się uczestniczce postępowania, czyli 275 000 zł) ewentualnie (w zależności od zarzutów apelacyjnych) powiększonej o połowę kwoty 250 000 zł, którą wnioskodawca zużył na własne potrzeby i połowę kwoty, którą uczestniczka postępowania zużyła na własne potrzeby (50 000 zł).

W dalszej części organ doniósł się do zastosowanej przez skarżącą koncepcji surogacji, wskazując, iż nie można zakwalifikować środków uiszczonych przez A. B. przed zawarciem związku małżeńskiego, cena za mieszkanie (350 000 zł), jako surogację, a nie jako nakład z majątku osobistego na majątek wspólny stron. Surogacja polega bowiem na zastąpieniu jednego składnika majątku odrębnego małżonka innym składnikiem (art. 33 pkt. 10 k.r. i op.). Przesłankami tak rozumianej surogacji są dwa wymagania: po pierwsze, aby jedno i to samo zdarzenie spowodowało wyjście określonego przedmiotu z majątku odrębnego i nabycie innego przedmiotu majątkowego oraz po drugie, aby przedmiot nabyty był uzyskany, także w sensie ekonomicznym, kosztem majątku odrębnego. Organ stwierdził, iż co prawda te warunki zostały spełnione w zadaniu egzaminacyjnym, gdyż sporny lokal nabyto kosztem kwoty 350 000 zł pochodzącej z majątku osobistego A. B., ale na skutek tego, że oboje małżonkowie przystąpili do aktu notarialnego, oboje byli stroną umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego i oboje zgodnie złożyli w niej oświadczenie woli o nabyciu lokalu do majątku wspólnego, którą to okoliczność zresztą skarżąca w apelacji, wbrew stanowisku mocodawcy zakwestionowała, nastąpiło wyłączenie działania surogacji. Ponadto organ wskazał, że koncepcja surogacji nie była też zgodna z wolą klienta, gdyż wnioskodawca konsekwentnie, tak we wniosku wszczynającym postępowanie, jak i w toku całego postępowania, prezentował stanowisko, że sporne mieszkanie wchodzi w skład majątku wspólnego. Komisja Odwoławcza wskazała, iż przyjęcie surogacji jako dopuszczalnej, przez innego egzaminatora oceniającego inną pracę egzaminacyjną, nie ma znaczenia, gdyż jest to błędne stanowisko a każda praca oceniana jest indywidualnie.

Komisja odwoławcza uznała za wadliwy wniosek ewentualny (na wypadek gdyby uznano, że przedmiotowe mieszkanie stanowi majątek wspólny) o dokonanie rozliczenia wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego wnioskodawcy na majątek wspólny. Zdaniem organu, brak w apelacji wniosku o przyznanie wnioskodawcy mieszkania na wyłączną własność jest ewidentnie sprzeczny z interesem wnioskodawcy. Komisja nie zgodziła się ze skarżącą, że wniosek o dokonanie rozliczenia wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego wnioskodawcy na majątek wspólny, zmierzał do przyznania mieszkania wnioskodawcy. Ponadto Komisja podkreśliła, że wnioski apelacji sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika, powinny być sformułowane w taki sposób, aby możliwym było odczytanie przez sąd II instancji, w sposób niebudzący wątpliwości i zgodny z intencjami skarżącego, jakiego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd apelacyjny oczekuje wnoszący apelację. Natomiast apelacja sporządzona przez skarżącą tego wymogu nie spełnia.

W ocenie organu, uzasadniona jest też ocena pierwszego z egzaminatorów, że nie zawarcie w apelacji wniosku o zasądzenie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwoty 50 000 zł, jest niezgodne z interesem wnioskodawcy. W świetle założeń zadania egzaminacyjnego, zdaniem organu, nie ulega wątpliwości, że uczestniczka nie wykazała, aby wydała kwotę 100 000 zł na uzasadnione potrzeby swoje i dziecka a podniesione w odwołaniu argumenty zmierzające do wykazania słuszności odmiennego stanowiska są całkowicie niesłuszne.

Komisja Odwoławcza, uznała za niesłuszne kwestionowanie stanowiska egzaminatorów, że błędne jest żądanie od sądu ustaleń negatywnych. Wskazała, iż Sąd z urzędu ustala skład i wartość majątku podlegającemu podziałowi (art. 567 § 3 w zw. z art. 684 k.p.c.) przyjmując za przedmiot podziału majątek istniejący w chwili orzekania, w orzeczeniu nie ustala, co nie wchodzi w skład majątku wspólnego. Wbrew stanowisku skarżącej zbędne było, w ocenie Komisji, zgłaszanie wniosków negatywnych, bo wystarczające było sformułowanie w tym zakresie odpowiednich zarzutów apelacji. Jednakże nie można byłoby z powodu zgłoszenia wniosków negatywnych stawiać skarżącej zarzutu, gdyby przy tak sformułowanych wnioskach negatywnych, zgłosiła prawidłowo właściwe, pozostałe wnioski apelacji, czego nie uczyniła.

Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, iż świadomie (z uwagi na stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w orzeczeniu z dnia 16.01.2013 r. sygn. II CZ 149/12) w apelacji nie zgłosiła wniosku o zasądzenie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania, organ stwierdził, że należycie reprezentujący stronę profesjonalny pełnomocnik winien zgłosić w apelacji taki wniosek, a ewentualne nieuwzględnienie takiego wniosku przez sąd II instancji, nie spowodowałoby dla wnioskodawcy żadnych negatywnych konsekwencji.

Podniesione przez skarżącą zarzuty prawa procesowego, nie zostały przez organ uznane za właściwe. Organ wskazał, że sąd II instancji z urzędu nie będzie kwestionował ustaleń faktycznych sądu I instancji i dla postępowania apelacyjnego znaczenie wiążące mają tylko takie uchybienia prawu procesowemu, które wytknięte zostały w apelacji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego - art. 33 pkt. 10 k.r.o., Komisja wskazała, iż ww. przepis w stanie faktycznym wynikającym z zadania egzaminacyjnego słusznie nie został zastosowany przez Sąd I instancji. Jako ewentualny skarżąca sformułowała zarzut naruszenia art. 45 § 1 k. r.o. poprzez jego niezastosowanie i zarzut naruszenia art. 46 k.r.o. w zw. z art. 1036 k.c.

Biorąc pod uwagę treść apelacji sporządzonej przez skarżącą, w szczególności jej wnioski i uzasadnienie, Komisja Odwoławcza, nie uznała aby skarżąca w sposób prawidłowy rozstrzygnęła problem postawiony w zadaniu egzaminacyjnym, bo w ogóle nie zaproponowała sposobu rozliczenia nakładu poczynionego przez wnioskodawcę z majątku osobistego na majątek wspólny (czy poprzez przyznanie nieruchomości wnioskodawcy na wyłączną własność, czy poprzez zasądzenie spłaty od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy w przypadku przyznania mieszkania uczestniczce, a jeśli tak to w jakiej kwocie, jak należy na datę podziału określić wartość nakładu), ani też nie wskazała jak rozliczyć środki pieniężne pobrane przez oboje małżonków ze wspólnych kont bankowych.

Organ podkreślił, iż dokonując oceny apelacji sporządzonej w ramach egzaminu zawodowego należy kierować się tym, czy pozwala ona na uznanie, że egzaminowany posiada umiejętności zawodowe niezbędne do świadczenia pomocy prawnej w ramach wykonywanego zawodu adwokata.

Komisja Odwoławcza powołując się na wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2012 r. sygn. akt II GSK 1854/11 stwierdziła, że ocenę pozytywną może uzyskać tylko takie rozwiązanie zadania, które jest poprawne pod względem formalnym, materialnoprawnym i uwzględnia interes strony reprezentowanej przez zdającego. W ocenie organu, ww. kryteriów praca egzaminacyjna skarżącej nie spełnia, w szczególności nie uwzględnia interesu wnioskodawcy reprezentowanego przez skarżącą.

Reasumując, organ podzielił oceny egzaminatorów o słabości pracy skarżącej z zakresu prawa cywilnego. Uchybienia popełnione przez zdającą, w ocenie Komisji Odwoławczej, świadczą o tym, że sporządzona apelacja zawiera błędy przemawiające za nieznajomością i nieumiejętnością stosowania prawa w stopniu pozwalającym na postawienie oceny dostatecznej. Świadczy to także o nieumiejętności skarżącej dostrzegania i rozwiązywania problemów, które powinny być w apelacji wywiedzione i należycie umotywowane.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. prawa materialnego, tj. art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze przez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że wszystkie kryteria wymienione w art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze muszą być spełnione łącznie, aby praca mogła zostać oceniona jako zasługująca na ocenę inną niż niedostateczna, w sytuacji, gdy z przepisu tego nie wynika, by ocenę inną niż niedostateczna mogła otrzymać tylko taka praca egzaminacyjna, która spełnia wszystkie kryteria wymienione w powołanym przepisie, a wręcz przeciwnie - zgodnie z ww. przepisem ocenę pozytywną zdający może uzyskać także wówczas, gdy jego praca nie w pełni odpowiada wszystkim kryteriom wymienionym w art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze, gdyż w przeciwnym wypadku zbędne byłoby określanie skali ocen określonej w art. 78d ust. 10 Prawa o adwokaturze;

2. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 78d ust. 1 i 10 oraz art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze, przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na sprawdzeniu w toku postępowania odwoławczego przygotowania prawniczego skarżącej z zakresu prawa cywilnego z pominięciem zawartych w hipotezie ww. przepisów kryteriów i skali ocen, albowiem w sytuacji, gdy Komisja II Stopnia ustaliła i potwierdziła, że:

a. skarżąca słusznie sporządziła apelację (zamiast opinii o niezasadności wywiedzenia apelacji);

b. skarżąca rozwiązując zadanie z zakresu prawa cywilnego dochowała wszelkich wymogów formalnych apelacji cywilnej,

c. skarżąca przy przyjętej koncepcji surogacji prawidłowo zaskarżyła postanowienie Sądu I instancji w całości;

d. skarżąca w prawidłowy sposób zinterpretowała i zastosowała szereg przepisów prawa;

e. skarżąca zgłosiła poprawnie sformułowane zarzuty naruszenia prawa procesowego (a zwłaszcza art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. dotyczący błędnych ustaleń faktycznych - oprócz jednej, którą jest przedmiotu sporu),

f. skarżąca słusznie zgłosiła zarzut naruszenia art. 46 k.r.o. w zw. z art. 1036 k.c., co niewątpliwie doprowadziło do ochrony interesów wnioskodawcy w zakresie dotyczącym kwoty 250.000 zł i kwoty uzyskanej ze sprzedaży samochodu [...];

g. skarżąca co do przyjętej jako alternatywna koncepcji rozliczenia nakładów zgłosiła prawidłowo sformułowany zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 45 k.r.o.);

h. skarżąca co najmniej spełniła wymóg formalny w postaci zgłoszenia wniosku w petitum apelacji,

i. skarżąca słusznie wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia (w tym zakresie, w jakim Sąd postanowił przyznać lokal uczestniczce, tj., pkt 2 orzeczenia),

j. komisja II Stopnia nie neguje stanowiska skarżącej, zgodnie z którym sporządzona przez nią apelacja zostałaby skutecznie przyjęta do rozpoznania i doprowadziłaby do przeprowadzenia kontroli orzeczenia Sądu pierwszej instancji przez Sąd odwoławczy,

- to uchwała Komisji Odwoławczej utrzymująca w mocy uchwałę stwierdzającą negatywny wynik z egzaminu adwokackiego jest błędna i narusza wskazane przepisy prawa materialnego,

3. prawa procesowego, tj. art. 8, art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezawarcie w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały koniecznych elementów przez nieodniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały do zarzutów i twierdzeń podniesionych przez skarżącą w odwołaniu oraz do załączonych do odwołania dowodów stanowiących merytoryczne oparcie zasadności zarzutów sformułowanych w odwołaniu, względnie poprzez zawarcie w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały stwierdzeń ogólnikowych w stopniu uniemożliwiającym prześledzenie motywów Komisji II Stopnia, kontrolę instancyjną zaskarżonej uchwały oraz realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a w szczególności:

a. w zakresie dotyczącym uznania przez Komisję II Stopnia, że oparcie rozwiązania pracy o koncepcję surogacji jest działaniem niezgodnym z interesem klienta, nieodniesienie się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów i twierdzeń dotyczących:

i. potwierdzonej orzecznictwem Sądu Najwyższego dopuszczalności zastosowania w przypadku opisanym w zadaniu egzaminacyjnym koncepcji surogacji nawet w sytuacji złożenia przez małżonków oświadczeń w akcie notarialnym o nabyciu lokalu do majątku wspólnego;

ii. braku związania skarżącej stanowiskiem wnioskodawcy, zgodnie z którym sądził on, nie znając przepisów prawa i orzecznictwa Sądu Najwyższego, że mieszkanie weszło do majątku wspólnego, ponieważ była to ocena prawna, która ze względu na brak wykształcenia prawniczego wnioskodawcy była nietrafna;

iii. okoliczności, że istniało poważne ryzyko, że żądania wnioskodawcy zgłoszone w postępowaniu opisanym w zadaniu egzaminacyjnym, zostaną przez sąd odwoławczy zinterpretowane w ten sposób, że nie złożył on skutecznego wniosku o dokonanie rozliczenia wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego wnioskodawcy na majątek wspólny stron;

iv. dopuszczalności żądania (przy przyjętej koncepcji surogacji) ustalenia, że lokal nie wchodzi w skład majątku wspólnego wnioskodawcy i uczestniczki, a stanowi majątek osobisty wnioskodawcy w świetle przepisów prawa i orzecznictwa w tej sprawie;

v. okoliczności, iż oświadczenie wnioskodawcy złożone w trakcie postępowania opisanego w zadaniu egzaminacyjnym można wyłożyć w ten sposób, że wniósł on o dokonanie podziału mebli i sprzętów zabranych przez uczestniczkę z mieszkania zajmowanego wspólnie z wnioskodawcą, a dodatkowo taka wykładnia najszerzej chroni interesy wnioskodawcy;

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

b. w zakresie dotyczącym uznania przez Komisję II Stopnia, że skarżąca rzekomo działała niezgodnie z interesem wnioskodawcy, ponieważ zgłosiła wniosek ewentualny dotyczący koncepcji rozliczenia nakładów sformułowany w niewłaściwy sposób i nie zmierzający do przyznania wnioskodawcy mieszkania na wyłączną własność - nieodniesienie się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów i twierdzeń dotyczących tego, że:

i. wnioskodawca (przy przyjęciu założenia, że został skutecznie złożony wniosek o rozliczenie nakładów, co może być kwestionowane) już we wniosku inicjującym postępowanie dokonał wyboru sposobu rozliczenia nakładów (przez przyznanie mieszkania na wyłączną własność), a żądanie to nie było modyfikowane w trakcie całego postępowania;

ii. zaskarżając w szczególności pkt 2 postanowienia, zgodnie z którym Sąd orzekający postanowił: "przyznać opisaną w pkt 1 nieruchomość lokalową na wyłączną własność A. B.", skarżąca wykazała, że kwestionuje to rozstrzygnięcie i zmierza do zrealizowania stanowiska konsekwentnie prezentowanego wnioskodawcę w postępowaniu, tj. przyznania nieruchomości lokalowej wnioskodawcy na jego wyłączną własność;

iii. wnosząc o rozliczenie wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego wnioskodawcy na majątek wspólny jego i uczestniczki, skarżąca zakwestionowała rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji, który nie uwzględnił wartości tych nakładów przy podziale majątku i oddalił wniosek w tym zakresie, a w konsekwencji nie przyznał mieszkania wnioskodawcy na wyłączną własność zgodnie z jego wnioskiem;

iv. dokonanie rozliczenia wydatków i nakładów zobowiązywałoby Sąd drugiej instancji do uwzględnienia spornej kwoty jako pochodzącej z majątku osobistego wnioskodawcy, a w konsekwencji do rozliczenia nakładów w sposób zgodny z żądaniem zgłoszonym przez wnioskodawcę, tj. przyznania mieszkania wnioskodawcy na wyłączną własność bez spłat i dopłat;

v. wniosek ewentualny jest spójny z wnioskiem zgłoszonym przez skarżącą w zakresie dotyczącym koncepcji surogacji, który także zmierzał do tego, by mieszkanie pozostało wyłączną własnością wnioskodawcy;

c. w zakresie dotyczącym uznania przez Komisję II Stopnia, że skarżąca działała niezgodnie z interesem wnioskodawcy, ponieważ nie zawarła w apelacji wniosku o zasądzenie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwoty 50.000,00 zł - nieodniesienie się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów i twierdzeń dotyczących okoliczności, iż informacje zawarte w aktach sprawy zadania egzaminacyjnego nie pozwalały na przyjęcie, że istnieją jakiekolwiek argumenty pozwalające na skuteczne żądanie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwoty 50.000 zł i że kwota ta w konsekwencji podlegała rozliczeniu w ramach przedmiotowego postępowania

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

4. prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, tj. zadania egzaminacyjnego z prawa cywilnego oraz apelacji cywilnej sporządzonej przez skarżącą, a przez to wyprowadzenie z wniosków z niewynikających z materiału dowodowego, a nadto sprzecznych z zasadami logicznego rozumowania, że przyjęcie przez skarżącą koncepcji surogacji jest działaniem na szkodę klienta, w sytuacji, gdy w stanie faktycznym opisanym w zadaniu egzaminacyjnym z zakresu prawa cywilnego, koncepcja surogacji zabezpiecza interes wnioskodawcy lepiej niż koncepcja rozliczenia nakładów poniesionych z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków;

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

5. prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, tj. zadania egzaminacyjnego z prawa cywilnego oraz apelacji cywilnej sporządzonej przez skarżącą, a w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że z apelacji sporządzonej przez skarżącą nie wynika, że w zakresie wniosku ewentualnego dotyczącego rozliczenia nakładów wniosek podniesiony przez skarżącą zmierza do przyznania mieszkania wnioskodawcy bez spłat i dopłat w rozliczeniu nakładu poniesionego przez wnioskodawcę, pomimo że wniosek zmierzał do przyznania mieszkania wnioskodawcy na wyłączną własność bez spłat i dopłat w rozliczeniu nakładu poniesionego przez wnioskodawcę

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało przyjęciem, że skarżąca nie rozwiązała kluczowego zagadnienia i w konsekwencji utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

6. prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, tj. zadania egzaminacyjnego z prawa cywilnego oraz apelacji cywilnej sporządzonej przez skarżącą, a w konsekwencji bezpodstawne uznanie, że skarżąca działała na szkodę swojego klienta, gdyż nie zawarła w apelacji wniosku o zasądzenie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwoty 50.000,00 zł, pomimo że brak tego wniosku nie stanowił działania na szkodę klienta

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

7. prawa procesowego, tj. art. art. 7, 77 §1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, tj. zadania egzaminacyjnego z prawa cywilnego oraz apelacji cywilnej sporządzonej przez skarżącą, a w konsekwencji bezpodstawne uznanie, że przyjęcie koncepcji surogacji oznaczałoby oddalenie wniosku o podział majątku, w sytuacji, gdy do podziału majątku wspólnego w postaci aktywów nadal pozostawałyby meble i inne sprzęty gospodarstwa domowego;

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

8. prawa procesowego, tj. art. art. 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, tj. zadania egzaminacyjnego z prawa cywilnego oraz apelacji cywilnej sporządzonej przez skarżącą, a w konsekwencji bezpodstawne uznanie, że skarżąca nie rozstrzygnęła problemów zawartych w zadaniu egzaminacyjnym w sposób prawidłowy oraz nie zna przepisów prawa i nie umie ich stosować, pomimo że z materiału dowodowego wynika wniosek przeciwny

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

9. prawa materialnego, tj. art. 78d ust. 10 pkt 1 i 2 w zw. z art. 78d ust. 6 Prawa o adwokaturze w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez błędną ich wykładnię polegającą na uznaniu dopuszczalności dokonania odmiennej oceny przez ten sam organ, różnych prac z zakresu prawa cywilnego opartych na tym samym rozwiązaniu prawnym, co skutkowało tym, że to samo rozwiązanie prawne w przypadkach innych zdających było oceniane jako poprawne, dopuszczalne, zgodne z interesem klienta i warunkujące otrzymanie przez tych zdających oceny innej niż niedostateczna, a w przypadku skarżącej jako niepoprawne, niedopuszczalne, dyskwalifikujące jako sprzeczne z interesem klienta i warunkujące otrzymanie przez skarżącą oceny niedostatecznej;

10. w konsekwencji naruszenia przepisów wymienionych w zarzucie nr 8, naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77 §1, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonanie jego oceny z pominięciem istotnej części tego materiału, tj. prac egzaminacyjnych z zakresu prawa cywilnego dotyczących Egzaminu Adwokackiego z dnia [...] marca 2016 r. (zwłaszcza o numerach kodu pracy [...] oraz [...]) oraz ocen cząstkowych zadania z zakresu prawa cywilnego (Uzasadnienia ocen cząstkowych) dotyczących Egzaminu Adwokackiego z dnia [...] marca 2016 r. (zwłaszcza o numerach kodu pracy [...] oraz [...]);

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

11. prawa materialnego, tj. art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze przez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że przez "sposób rozstrzygnięcia problemu", o którym mowa w tym przepisie, należy w przedmiotowym egzaminie rozumieć wyłącznie wniosek o przyznanie mieszkania wnioskodawcy na wyłączną własność, w sytuacji, gdy przez rozstrzygnięcie problemu, o którym mowa w art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze, rozumieć należy całokształt rozwiązania zaproponowanego przez skarżącą - a więc w analizowanym przypadku w szczególności także zakres zaskarżenia, zarzuty postawione przez skarżącą, jak i uzasadnienie sporządzonej przez nią apelacji;

12. prawa procesowego, tj. art. art. 7, 77 §1 oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu następujących dowodów:

a. z pracy egzaminacyjnej z zakresu prawa cywilnego oznaczonej kodem pracy [...], sporządzonej podczas Egzaminu Adwokackiego z dnia [...] marca 2016 r. wraz z ocenami cząstkowymi tej pracy i ich pisemnym uzasadnieniem;

b. z pracy egzaminacyjnej z zakresu prawa cywilnego oznaczonej kodem pracy [...], sporządzonej podczas Egzaminu Adwokackiego z dnia [...] marca 2016 r. wraz z ocenami cząstkowymi tej pracy i ich pisemnym uzasadnieniem;

na okoliczność mającą istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i jeszcze niewyjaśnioną, że identyczne sposoby rozwiązania poszczególnych problemów prawnych, jak te przyjęte przez skarżącą, w pracach innych zdających egzamin zawodowy były traktowane jako poprawne, dopuszczalne i zgodne z interesem klienta, podczas gdy w przypadku skarżącej traktowane były jako niepoprawne, niedopuszczalne, sprzeczne z interesem klienta i dyskwalifikujące pracę, a tym samym naruszenie obowiązku wyjaśnienia z urzędu wszystkich okoliczności sprawy istotnych dla podjęcia uchwały

- przy czym powyższe miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało utrzymaniem w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw;

13. prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego, w sytuacji, gdy brak było ku temu podstaw.

Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżącą wniosła o zwrócenie się o uwierzytelnione odpisy prac egzaminacyjnych z zakresu prawa cywilnego oznaczonych kodem pracy [...] (do organu I instancji) oraz [...] (do Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego w 2016 roku z siedzibą w [...]) wraz z ocenami cząstkowymi tych pracy i ich pisemnym uzasadnieniem. Wobec powyższego wniosła na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z ww. prac egzaminacyjnych z zakresu prawa cywilnego wraz z ocenami cząstkowymi prac i ich pisemnym uzasadnieniem - na okoliczności wskazane w treści skargi.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały w całości i zwrot kosztów postępowania. W sytuacji uznania przez Sąd, że w stanie faktycznym ustalonym przez Komisję II Stopnia nie zachodziły podstawy do utrzymania w mocy uchwały Komisji I Stopnia stwierdzającej uzyskanie przez skarżącą wyniku negatywnego z egzaminu adwokackiego na skutek niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, tj. art. 78d ust. 1 i 10 oraz art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze (zarzut 1 i zarzut 2) lub z innych względów, na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a., z uwagi na uzasadnione okoliczności sprawy, wniosła o zobowiązanie Komisji II Stopnia do wydania w terminie 14 dni od dnia doręczenia wyroku Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, uchwały na podstawie której Komisja II Stopnia: uchyli w całości zaskarżoną uchwałę organu I stopnia i stwierdzi, że skarżąca uzyskała pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej uchwale.

Podczas rozprawy 16 marca 2017 r. Sąd oddalił zawarte w skardze wnioski dowodowe o dopuszczenie dowodów z innych prac egzaminacyjnych z zakresu prawa cywilnego o wskazanych kodach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona uchwała nie narusza prawa. W pierwszej kolejności należy pokreślić rolę sądu administracyjnego, który nie jest trzecią komisją egzaminacyjną, gdyż nie zastępuje organów powołanych przez Ministra Sprawiedliwości w ich kompetencjach oceny zakwestionowanej pracy, lecz jedynie bada czy organ nie dopuścił się rażących uchybień, czy dysponował niezbędnym materiałem dowodowym, uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia.

Postępowanie związane z egzaminem adwokackim regulują przepisy art. 78d – art. 78i Prawa o adwokaturze. Egzamin adwokacki składa się z pięciu części pisemnych (zadanie z zakresu prawa karnego; cywilnego lub rodzinnego, gospodarczego; administracyjnego; zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki) i polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata.

Zadanie z zakresu prawa cywilnego lub rodzinnego polega na przygotowaniu pozwu lub wniosku albo apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowany na potrzeby egzaminu. Egzaminatorzy dokonują oceny każdej z części egzaminu adwokackiego z zastosowaniem następującej skali ocen:

- oceny pozytywne:

1. celująca (6),

2. bardzo dobra (5),

3. dobra (4),

4. dostateczna (3);

- ocena negatywna – niedostateczna (2).

Oceny rozwiązania każdego z zadań z części od pierwszej do czwartej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. Oceny rozwiązania zadania z części piątej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy wyznaczeni przez przewodniczącego komisji egzaminacyjnej, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu publicznego.

Każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do protokołu przebiegu egzaminu adwokackiego. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej dotyczącej danego zadania z części egzaminu adwokackiego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów przy czym: oceny pozytywne to: celująca – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 6,00; bardzo dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 5,00 lub 5,50; dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 4 lub 4,50; dostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 3,00 lub 3,50; ocena negatywna – niedostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 2,00 lub 2,50. Pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną.

Zdaniem Sądu Komisja Odwoławcza właściwie opisała pracę skarżącej z zakresu prawa cywilnego, wskazując na uchybienia, które w jej ocenie nie kwalifikowały tego zadania na ocenę pozytywną. Sąd w składzie orzekającym uznał stanowisko Komisji Odwoławczej za prawidłowe. Nie dokonując oceny pracy skarżącej, lecz wyłącznie mając ją na uwadze, jako stan faktyczny sprawy, należy podzielić argumentację Komisji Odwoławczej, co do istotnych jej stwierdzeń. Wnioski organu zostały wyciągnięte po przeprowadzeniu postępowania w oparciu o istniejący materiał dowodowy w sprawie i właściwie uzasadnione. Trafne wywody merytoryczne zawarte w zakwestionowanej uchwale pozwalają na pominięcie i nieprzytaczanie w tym miejscu ponownie argumentów dotyczących mankamentów pracy z zakresu prawa cywilnego sporządzonej przez skarżącą. W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej uchwały wskazuje na to, że ocena rozwiązania zadania z zakresu prawa cywilnego została dokonana w aspekcie zachowania wymogów formalnych, prawidłowości zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji.

Komisja Odwoławcza prawidłowo w ocenie Sądu wywiodła, że sporządzona przez skarżącą praca egzaminacyjna zawiera mankamenty, w tym zbyt szeroko określony zakres zaskarżenia, błędnie określoną wartość przedmiotu zaskarżenia, przyjęcie koncepcji surogacji, zamiast koncepcji rozliczenia nakładów przy nieprawidłowym przedstawieniu zarzutów i wniosków co do przyjętej jako alternatywnej koncepcji rozliczenia nakładów, brak wniosku o przyznanie wnioskodawcy mieszkania na wyłączną własność, brak wniosku o zasądzenie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwoty 50 000 zł, których to waga stanowi o nieprawidłowym rozwiązaniu tego zadania i świadczy o niewystarczającym przygotowaniu egzaminowanej do wykonywania zawodu adwokata. W konsekwencji wadliwość sporządzonej przez skarżącą pracy egzaminacyjnej uzasadniała otrzymanie przez nią oceny negatywnej.

Podkreślenia wymaga, że w art. 78e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze zostały wyszczególnione jedynie najważniejsze kryteria oceny prac pisemnych z egzaminu: zachowanie wymogów formalnych, prawidłowe zastosowanie przepisów prawa i ich interpretacji, poprawność rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą reprezentuje. W orzecznictwie podkreśla się, że kryteria zawarte w powołanym przepisie muszą być spełnione łącznie – tylko wtedy uprawniona jest ocena, że zdający jest przygotowany do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Poprawne rozwiązanie zadania pod względem formalnym i materialnoprawnym, które jednak nie uwzględnia interesu strony, nie może świadczyć o należytym przygotowaniu do zawodu adwokata. Taka surowa regulacja ma na celu ochronę interesu społecznego i ma gwarantować dopuszczenie do wykonywania zawodu adwokata osób, których przygotowanie pod względem samodzielności i należytej wiedzy nie będzie budzić wątpliwości (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2015 r. sygn. akt II GSK 921/11, z dnia 12 grudnia 2012 r. sygn. akt II GSK 1854/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2965/15).

Wymagania stawiane zdającemu w art. 78d ust. 1 ustawie Prawo o adwokaturze (wykazanie się przygotowaniem prawniczym do wykonywania zawodu adwokata w sposób należyty i samodzielny) korespondują zarówno z interesem korporacji jak i ochroną interesu publicznego – możliwością wykonywania zawodu zaufania publicznego przez osoby do tego należycie przygotowane. Komisja Odwoławcza zasadnie wskazała, iż w apelacji sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika winna znaleźć się analiza prawna przepisów naruszonych przez sąd, podczas gdy skarżąca nie przedstawiła w prawidłowy sposób zarzutów do sporządzonej przez siebie apelacji. Błędnie zastosowała koncepcję surogacji. Ponadto wnioski zawarte w sporządzonej przez skarżącą apelacja nie spełniały wymogu sformułowania ich w sposób czytelny, nie budzący wątpliwości dla sądu II instancji, jak również zgodny z intencjami reprezentowanej strony i zawierający informację jakiego rozstrzygnięcia sprawy wnoszący apelację oczekuje. Skarżąca nie rozstrzygnęła kluczowego zagadnienia, wyrażającego się w żądaniu przyznania mieszkania wnioskodawcy. W tym miejscu należy przypomnieć, że dla oceny pracy nie ma znaczenia, jakie ewentualne rozstrzygniecie procesowe podjąłby sąd, albowiem praca egzaminacyjna powinna być oceniana pod kątem czy egzaminowany posiada umiejętności zawodowe niezbędne do świadczenia pomocy prawnej w ramach wykonywanego zawodu. Odnotować bowiem należy, że przy ocenie pracy egzaminacyjnej istotnym jest to, czy zdający prawidłowo ocenił problem oraz czy przy prawidłowym zastosowaniu przepisów właściwie skonstruował pismo procesowe, uzasadnił je i sformułował odpowiednie wnioski.

Sąd wskazuje, że celem egzaminu adwokackiego jest przede wszystkim sprawdzenie umiejętności stosowania przepisów prawa w odniesieniu do konkretnego stanu faktycznego, stanowiącego zadanie egzaminacyjne. Podkreślić należy, że w myśl materialnej podstawy rozstrzygnięcia, podany w zadaniach z zakresu prawa cywilnego stan faktyczny realizował cel egzaminu adwokackiego. Art. 78d ust. 1 Prawa o adwokaturze, określając zakres przedmiotowy egzaminu, kładzie nacisk na sprawdzenie przygotowania prawniczego zdającego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. W związku z tym wymagania stawiane zdającym nie przewidują odmiennego ich traktowania od takiego, jakiemu poddaje się czynnego zawodowo adwokata. Dlatego zdająca wykazując się wiedzą prawniczą, powinna także wykazać się właściwym przygotowaniem do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Należy w tym miejscu odnotować, że wiedza w zakresie prawidłowego i zupełnego zastosowania odpowiednich przepisów prawa jest gwarantem właściwego wykonywania zawodu. Egzamin adwokacki jest dla predestynującego do zawodu adwokata ostatnim sprawdzianem jego umiejętności. Zdaniem Sądu, skoro więc zdanie egzaminu adwokackiego ma uprawniać do wykonywania zawodu adwokata, zatem sporządzany na tym egzaminie projekt winien odpowiadać wymogom przepisów prawa, aby mógł funkcjonować w obrocie prawnym, jako środek skuteczny oraz należycie chroniący interesy strony reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie Sądu zdający powinien w toku egzaminu wykazać się zdobytą wiedzą i nabytymi umiejętnościami w zakresie poprawnego formułowania pism procesowych i stosowania poszczególnych instytucji prawnych. Ocenie egzaminatorów muszą zatem podlegać wszystkie elementy projektu pisma procesowego sporządzanego przez zdającego na pisemnym egzaminie adwokackim, a stwierdzone uchybienia i błędy stanowią podstawę do obniżenia oceny w tym również do poziomu oceny negatywnej.

W ocenie Sądu sposób sprawdzenia wiedzy skarżącej został dokonany zgodnie z art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze przez ocenę rozwiązania każdego z zadań przez dwóch egzaminatorów z dziedzin prawa, których dotyczyła praca pisemna i niezależnie od siebie. Wynik egzaminu adwokackiego ustalany jest na podstawie uzyskanych wyników cząstkowych. Odnotować przy tym należy, że wśród kryteriów ocen prac z poszczególnych zadań nie znalazło się kryterium wyniku uzyskanego z rozwiązań pozostałych części egzaminu. W ocenie Sądu oznacza to, że ustawowe kryterium braku przygotowania do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata może być odnoszone do określonej części egzaminu adwokackiego sprawdzającej przygotowanie w ramach jednej z dziedzin prawa i uzyskanie negatywnej oceny z tej części egzaminu zgodnie z art. 78e ust. 4 Prawa o adwokaturze wskazuje na nieprzygotowanie do wykonywania zawodu adwokata.

Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów i wniosków dowodowych o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z prac egzaminacyjnych z zakresu prawa cywilnego oznaczonych kodem [...] i [...] wraz z ocenami cząstkowymi tych prac i pisemnymi uzasadnieniami, wskazać należy, iż przedmiotem orzekania Sądu w niniejszej sprawie jest ocena zgodności z prawem uchwały dotyczącej ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego skarżącej i wyłącznie ta uchwała wyznacza granice rozpoznawanej sprawy. Dopuszczenie przez Sąd dowodu z prac pisemnych oraz uchwał innych zdających nie znajduje oparcia w art. 106 § 3 p.p.s.a., gdyż dowody te nie dotyczyły rozpoznawanej sprawy. Okoliczności, które zdecydowały o przyznaniu ocen pozytywnych w innych postępowaniach, innym osobom uchylają się spod kontroli sądowej w niniejszej sprawie (por. wyroki NSA z 2 sierpnia 2016 r. sygn. akt II GSK 289/15, z dnia 10 lipca 2012 r. sygn. akt II GSK 1807/11). Wobec powyższego nie doszło do naruszenia wyrażonej w 32 Konstytucji RP zasady równości wobec prawa, organ dokonał dokładnej analizy sprawy, a jego zadaniem nie było porównywanie pracy skarżącej z pracami innych zdających, czy też z ocenami wystawianymi przez innych egzaminatorów oraz poszczególne (inne) komisje egzaminacyjne. Każdy ze zdających rozwiązuje indywidualnie zadanie egzaminacyjne i nie sposób uznać, iż mogą one być identyczne, świadczyłoby to najprawdopodobniej o braku samodzielności pracy.

W niniejszej sprawie organ administracji działając na podstawie przepisów prawa i stojąc na straży praworządności, podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zaskarżona uchwała zawiera zarówno uzasadnienie faktyczne, jak i prawne, wyjaśnia motywy i podstawy prawne rozstrzygnięcia. Komisja odniosła się również w sposób wystarczający do zarzutów i twierdzeń podnoszonych w odwołaniu od uchwały, uzasadniając swoją opinię co do poprawności dokonanej oceny i wykazując niezasadność podniesionych zarzutów. Tym samym za nietrafne Sąd uznał zarzuty naruszenia prawa procesowego w tym art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., jak również 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Reasumując, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawę do wydania uchwały ustalającej negatywny wynik z egzaminu adwokackiego. Rozstrzygnięcia organu zostały uzasadnione w sposób odpowiadający prawu.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.