Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 753/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 240 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 września 2014 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 24 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2009 roku do grudnia 2009 roku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 24 kwietnia 2014 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 26 ust. 3 oraz art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. z 2011 r. Nr 41, poz. 214 ze zm., dalej jako "u.k.s."), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. z dnia 6 lutego 2014 r. odmawiającą uchylenia w całości decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. z dnia 7 stycznia 2013 r. określającej M.S. (dalej jako "skarżący") wysokość zobowiązań w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2009 r. do grudnia 2009 r.

Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania:

W dniu 7 stycznia 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. wydał decyzję, w której określił skarżącemu wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług. Decyzja została doręczona w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej jako "O.p.") z dniem 24 stycznia 2013 r. M.S. nie złożył odwołania, w związku z czym decyzja stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji.

Pismem z dnia 27 listopada 2013 r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną, uchylenie jej w całości i umorzenie postępowania na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 O.p.

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku podniesiono, że o decyzji określającej wysokość zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r. skarżący dowiedział się w dniu 4 października 2013 r. w związku z przedstawieniem mu zarzutów popełnienia przestępstwa karno-skarbowego. Wskazano, że po zapoznaniu się z treścią decyzji skarżący podjął trud odzyskania kopii bądź duplikatów faktur zakupowych, które następnie załączył do wniosku o wznowienie postępowania. Podkreślono, że organ kontroli skarbowej odmówił prawa do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony z uwagi na brak dokumentów dających prawo do odliczenia, nie kwestionując samego faktu prowadzenia działalności gospodarczej.

Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. wznowił na żądanie skarżącego postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia 7 stycznia 2013 r.

Decyzją z dnia 6 lutego 2014 r. organ odmówił uchylenia w całości decyzji z dnia 7 stycznia 2013 r. powołując się m.in. na zasadę trwałości decyzji administracyjnej. Organ odnosząc się do przedłożonych przez skarżącego dokumentów, które nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej, stwierdził, że fakt dokonywania zakupu towarów i usług przez skarżącego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej był znany w chwili wydania decyzji, pomimo, że skarżący nie dysponował dokumentacją podatkową uprawniającą do dokonywania odliczeń podatku naliczonego. Organ uznał, że skarżący nie przedstawił istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, a wskazane we wniosku o wznowienie postępowania dowody, tj. duplikaty i kopie faktur potwierdzają okoliczności znane organowi, ustalone w toku postępowania zwykłego.

Pismem z dnia 21 lutego 2014 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania celem przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego.

Decyzji z dnia 6 lutego 2014 r. zarzucono naruszenie:

- art. 245 § 1 pkt 5 w zw. z art. 180 § 1 i 181 O.p. poprzez błędną wykładnię pojęcia "nowe dowody" i przyjęcie, że duplikat bądź kopia faktury przekazane przez skarżącego w toku postępowania wznowieniowego nie noszą cech nowości, mimo ich braku, bądź odniesienia się do nich, w aktach sprawy pierwotnej;

- art. 245 § 1 pkt 5 O.p. poprzez błędną wykładnię pojęcia dowodu "istniejącego w dniu wydania decyzji nieznanego organowi, który wydał decyzję" polegającą na uznaniu, że duplikat lub kopia faktury są dokumentami autonomicznymi względem faktury oryginalnej i o dacie istnienia takiego dowodu decyduje data wystawienia duplikatu/kopii faktury, nie zaś data wystawienia jej oryginału;

- art. 122 O.p. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, w wyniku zaniechania zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w postaci kopii/duplikatów faktur dokumentujących dokonanie zakupów towarów przez skarżącego.

Skarżący argumentował, że kluczowe znaczenie w postępowaniu mają przyczyny, dla których przedkładał pozyskane kopie lub duplikaty faktur dokumentujących dokonywane przezeń zakupy dopiero na etapie postępowania wznowieniowego. Otóż decyzja z dnia 7 stycznia 2013 r. doręczona została zastępczo, a skarżący nie był reprezentowany przez pełnomocnika zawodowego.

Dopiero z uzasadnienia protokołu z 10 grudnia 2012 r., sporządzonego w toku postępowania zwykłego, skarżący dowiedział się o niezbędności dysponowania oryginałami bądź duplikatami faktur dla możliwości dokonanie stosownego pomniejszenia podatkowego w podatku VAT. Natomiast w dniu 2 lipca 2012 r. złożył zeznanie wskazując, że dokumentację prowadzonej działalności przekazał zarządowi spółki "A" w W., do której przystąpił, wnosząc aportem wartości niematerialne i prawne. Do czasu jednak przedstawienia mu zarzutów w dniu 4 października 2013 r. skarżący nie miał wiedzy, że została wydana decyzja ostateczna. Skarżący zarzucił organowi, że ten nie uwzględnił, że skarżący bez swojej winy nie dysponuje dokumentacją finansowo-księgową przedsiębiorstwa.

W ocenie skarżącego organ zaniechał zgromadzenia materiału dowodowego w całości – kopii/duplikatów faktur dokumentujących dokonanie transakcji zakupów. Odnosząc się do słownikowej definicji duplikatu wskazał, że nie jest to ten sam dokument, lecz taki sam dokument. Skoro zatem przedłożone w toku postępowania egzemplarze faktur są duplikatami dokumentów wystawionych w latach 2007-2008, a poza ich numerami bądź zestawieniem analitycznym, nie były znane organowi, to zdaniem skarżącego, nie można ich ocenić inaczej jak nowe dowody w sprawie, nieznane organowi.

Skarżący sprzeciwił się dosłownemu odczytywaniu pojęcia dowodu "istniejącego w dniu wydania decyzji" albowiem wypacza to sens instytucji wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Zdaniem skarżącego duplikat, mimo, iż ma moc dokumentu oryginalnego, zawsze będzie pochodził z innej daty, choć w jego treści występować będzie data wystawienia dokumentu pierwotnego, którym strona postępowania w danym czasie nie dysponuje. Tym samym duplikaty faktur stanowią nowe dowody istniejące w dacie orzekania przez organ pierwszej instancji, mimo, że w dacie tej nie były jeszcze wystawione.

Podniesiono również, że w dacie doręczenia pełnomocnikowi skarżącego decyzji z dnia 6 lutego 2014 r. składane były kolejne dokumenty potwierdzające uprawnienie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony.

Rozpatrując wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawie, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G., eksponując w szczególności swoje stanowisko, co do pojęcia "nowych dowodów", decyzją z dnia 24 kwietnia 2014 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie z dnia 6 lutego 2014 r. w przedmiocie odmowy uchylenia w całości decyzji z dnia 7 stycznia 2013 r.

W decyzji tej organ odniósł się również do duplikatu faktur, stwierdzając, że co prawda jako dokumenty zastępcze dokumentują tę samą transakcję, to nie mają przymiotu dowodów fizycznie istniejących w dacie wydania decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M.S., reprezentowany przez pełnomocników będących adwokatami, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Skarżący powielił zarzuty sformułowane we wniosku z dnia 21 lutego 2014 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący nie zgodził się z organem, że przedstawione przez niego w toku postępowania dokumenty nie noszą ani znamion nowości, ani też nie istniały w dacie orzekania w postępowaniu zwykłym.

Zdaniem strony skarżącej dla prawidłowości oceny całokształtu dostępnego organowi materiału dowodowego znaczenie ma kwesta przyczyn, dla których skarżący przedkładał pozyskane kopie bądź duplikaty faktur dokumentujących dokonywane przezeń zakupy dopiero na etapie postępowania wznowieniowego. Skarżący wskazał zatem na zastępcze doręczenie ostatecznej decyzji administracyjnej z dnia 7 stycznia 2013 r., brak zawodowego pełnomocnika, okoliczność przedstawioną organowi w toku postepowania wznowieniowego pierwszoinstancyjnego – leczenie się z powodu depresji.

Podniesiono również, że skarżący nie miał wiedzy, że została wydana decyzja a organ nie uwzględnił przy tym okoliczności, że skarżący nie z własnej winy nie dysponuje kopią dokumentacji finansowo-księgowej swojego przedsiębiorstwa.

W dalszej części uzasadnienia zauważono, że organ prowadzący postępowanie wznowieniowe oparł swe rozstrzygnięcie o niepełny materiał dowodowy, w wyniku zaniechania zgromadzenia materiału dowodowego w całości, tj. w postaci kopii/duplikatów faktur dokumentujących dokonanie zakupów towarów przez skarżącego. W dacie doręczenia pełnomocnikowi decyzji pierwszej instancji składał on kolejne dokumenty potwierdzające uprawnienie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony.

Kolejno zaprezentowano stanowisko, że zgromadzone w toku postepowania wznowieniowego kopie i duplikaty faktur są nowymi dowodami w sprawie, nieznanymi organowi i są to dowody bezpośrednie, nie zaś dowód o dowodzie. Stanowią one nowe dowody istniejące w dacie orzekania, choć jako odrębne dokumenty w dacie tej nie zostały jeszcze wystawione. Skarżący sprzeciwił się ścisłemu odczytywaniu pojęcia dowodu "istniejącego w dniu wydania decyzji", wskazując, że w przypadku tak odczytywanego pojęcia, duplikat, mimo, iż ma moc oryginalnego dokumentu i jest takim samym dokumentem, to zawsze będzie pochodził z innej daty, jednak w jego treści wskazana będzie data wystawienia dokumentu pierwotnego, którym strona postępowania nie dysponowała.

Zauważano również, że fakt dokonywania zakupów przez skarżącego i ich rozmiar znane były organowi, jednak ich szczegóły w większości pozostawały poza obszarem badania organu, ponieważ skarżący nie ujawnił (z powodu braku świadomości istotności takiej okoliczności dla rozstrzygnięcia) znacznej części swoich kontrahentów. Dopiero zapoznanie się z treścią decyzji doręczonej mu po przedstawieniu zarzutów karnoskarbowych spowodowało wystąpienie z wnioskiem o wystawienie duplikatów do kontrahentów, których pełną tożsamość stara się nadal odtworzyć.

W ocenie skarżącego organ nie zrealizował również jego wniosku z dnia 18 grudnia 2012 r. o zwrócenie się do wskazanych podmiotów o potwierdzenie współpracy z nim.

Kończąc argumentację zawartą w uzasadnieniu skargi, pełnomocnik skarżącego adwokat M.K. stwierdził, że sytuacja, w której organ trzykrotnie rozpoznaje tę samą sprawę bez kontroli organu nadrzędnego budzi jego wątpliwości w przedmiocie tego, czy takie formalistyczne podejście do sprawy traktować należy jako zakaz rozpoznania sprawy merita w wyniku wznowienia postępowania.

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga M.S. nie zasługuje na uwzględnienie.

W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 15 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako "P.p.s.a.").

Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z tego też względu Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ, w ocenie Sądu, organ dokonał prawidłowej wykładni art. 240 § 1 pkt 5 O.p.

Stan faktyczny ustalony przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te Sąd w całości podziela, uznając za niewadliwe.

Zdaniem Sądu, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. prawidłowo wyjaśnił, że instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem umożliwiającym wzruszenie decyzji pomimo jej ostateczności i nie może być poświęcone ponownemu załatwieniu sprawy w pełnym zakresie, jak w postępowaniu zwykłym. Jest to wyjątek od generalnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, o której mowa w art. 128 O.p. Z tego względu przepisy regulujące wznowienie należy traktować ściśle, a zastosowanie do nich wykładni rozszerzającej nie jest dopuszczalne.

Tryb ten uregulowany został w Rozdziale 17 Działu IV O.p. Przepisy cytowanej ustawy uzależniają możliwość skorzystania z trybu wznowieniowego od wystąpienia

w sprawie dwóch przesłanek pozytywnych, a mianowicie:

– rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną,

– wystąpienie co najmniej jednej z enumeratywnie wyliczonych w art. 240 § 1 O.p. podstaw prawnych wznowienia postępowania.

W myśl art. 240 § 1 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną postępowanie wznawia się, jeżeli:

1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;

2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;

3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ podatkowy, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 130-132;

4) strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;

5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję;

6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;

7) decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji;

8) została wydana na podstawie przepisu, o którego niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, ustawą lub ratyfikowaną umową międzynarodową orzekł Trybunał Konstytucyjny;

9) ratyfikowana umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania lub inna ratyfikowana umowa międzynarodowa, której stroną jest Rzeczpospolita Polska, ma wpływ na treść wydanej decyzji;

10) wynik zakończonej procedury wzajemnego porozumiewania lub procedury arbitrażowej, prowadzonych na podstawie ratyfikowanej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innej ratyfikowanej umowy międzynarodowej, której stroną jest Rzeczpospolita Polska, ma wpływ na treść wydanej decyzji;

11) orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji.

W niniejszej sprawie występując z wnioskiem o wznowienie postępowania

z powodu wskazanych w art. 240 § 1 pkt 5 przesłanek strona zakreśliła granice postępowania wznowieniowego.

Zgodnie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. wznowienie postępowania następuje w przypadku, gdy po wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Zatem możliwość wznowienia postępowania w takim przypadku wymaga kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek:

- ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy,

- ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są nowe,

- "nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody" istnieją w dniu wydania ostatecznej decyzji,

- "nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję, przy czym "nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody" to zarówno okoliczności faktyczne lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę.

Jednocześnie z treści tego przepisu wynika, że wymagane jest kumulatywne spełnienie następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej, muszą one istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane. Z kolei przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Jeżeli zatem w toku postępowania podatkowego, a przed wydaniem decyzji ostatecznej, ujawnione zostały określone okoliczności faktyczne, to fakt, że potwierdzono je później dodatkowo nowym dowodem, pozyskanym w toku postępowania wznowieniowego, nie powoduje, że okoliczności te stały się "nowe" w rozumieniu powołanego przepisu. (por. wyroki WSA: w Lublinie z dnia 17 stycznia 2012 r. sygn. akt I SA/Lu 730/11, w Łodzi z dnia 16 września 2010 r. sygn. akt I SA/Łd 322/10).

A zatem, gdy strona skarżąca odwołuje się do art. 240 § 1 pkt 5 O.p. jako podstawy wznowienia postępowania, w wyniku którego dąży de facto do zmiany zapadłego uprzednio ostatecznego rozstrzygnięcia, musi wykazać, że brak wiedzy organu podatkowego o okoliczności potwierdzanej nowo przedkładanym mu dowodem miał wpływ na zapadłe rozstrzygnięcie.

Sąd podkreśla jednak, że nie chodzi tu o weryfikację samego zajętego wówczas merytorycznego stanowiska organu, z którym podatnik nadal się nie zgadza i próbuje je podważyć, przedkładając wprawdzie nowe dokumenty, ale stwierdzające te same okoliczności, które były już wówczas znane organowi.

Przy ocenie, czy dana okoliczność miała przymiot okoliczności "nowej" nie ma znaczenia, jak wynika to wprost z gramatycznej wykładni omawianego przepisu, fakt, że strona miała świadomość jej istnienia i mogła ją powołać. Nowa okoliczność, (czy też nowy dowód) w rozumieniu tej normy, to taka, która nie była znana organowi w dacie orzekania. Oceniając dokonaną przez organ podatkowy wykładnię przepisu będącego podstawą rozstrzygnięcia sąd stwierdził, że organ dokonał trafnej interpretacji mającej w sprawie zastosowanie normy prawnej.

Przechodząc do weryfikacji oceny powołanych przez skarżącego przesłanek wznowienia postępowania, w szczególności przyczyn, dla których dopiero właśnie w postepowaniu wznowieniowym przedłożył nowe dokumenty, wskazując jednocześnie na swój brak winy w tym zakresie, przypomnieć należy, że co prawda sama decyzja ostateczna została skarżącemu prawidłowo doręczona w trybie art. 150 O.p., tym niemniej skarżący miał świadomość, że toczy się przeciwko niemu postępowanie kontrolne, albowiem postanowienie o jego wszczęciu zostało mu doręczone w dniu 24 września 2012 r., a skarżący – jak zauważył organ – brał w nim udział w zakresie, w jakim uznał za stosowne. Sąd orzekający w sprawie podziela ustalenie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, że przynajmniej z protokołu z dnia 10 grudnia 2012 r. skarżący dowiedział się o konieczności dysponowania oryginałami faktur, bądź ich duplikatami, aby potwierdzić swoje prawo do odliczenia podatku VAT, co znajduje swoje potwierdzenie w treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie jest zatem tak jak twierdzi skarżący, że w normalnym toku postępowania mógłby przedstawić pozyskaną w formie duplikatów dokumentację, gdyby tylko posiadał wiedzę, że jest to niezbędne dla celów jednoznacznego wykazania przysługującego mu prawa do odliczenia podatku naliczonego od należnego, tj. w przypadku otrzymania decyzji z dnia 7 stycznia 2013 r.

Twierdzenie skarżącego, że dopiero z uzasadnienia protokołu z grudnia 2012 r., sporządzonego w toku postępowania zwykłego, skarżący dowiedział się o niezbędności dysponowania oryginałami bądź duplikatami faktur dla możliwości dokonanie stosownego pomniejszenia podatkowego w podatku VAT, nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy niniejszej, gdyż ta zasada pomniejszania podatku należnego o naliczony wynika wprost z ustawy o podatku VAT, jest jej istotą i powinna być znana każdej osobie prowadzącej działalność opodatkowaną tym podatkiem.

Podobnie działanie w toku postępowania administracyjnego przez stronę za pomocą pełnomocnika nie jest obligatoryjne i podatnik nie uzyskuje więcej uprawnień procesowych w jego toku, z tej tylko przyczyny, że zadecydował, iż będzie działał sam. W ocenie sądu zatem, organ słusznie uznał, że to czy stronę reprezentuje pełnomocnik, czy też samodzielnie uczestniczy ona w postepowaniu należy do jej praw. Tym samym, to że skarżący nie był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika w toku postępowania zwykłego pozostaje bez wpływu na zaistnienie przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Warto przy tym zwrócić uwagę, że skarżący reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika - adwokata, wiedząc już o istnieniu decyzji z dnia 7 stycznia 2013 r. nie wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od tejże decyzji.

Także zaakcentowane w przedmiotowej skardze kwestie zdrowotne skarżącego nie były zgłaszane ani w postępowaniu zwykłym, ani wznowieniowym w kategoriach występujących przeszkód procesowych, w związku z czym zasadnie organ w odpowiedzi na skargę stwierdził, że nie sposób się do nich odnieść.

Co się zaś tyczy zarzutu niezrealizowania wniosku skarżącego z dnia 18 grudnia 2012 r. o potwierdzenie współpracy z sześcioma kontrahentami (pismo skarżącego było reakcją na wyznaczenie 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego), wskazać należy, że postanowieniem z dnia 7 stycznia 2013 r. (doręczonym w trybie zastępczym) organ odmówił przeprowadzenia wniosku dowodowego, gdyż nie leżało to w jego kompetencji. W postanowieniu tym organ poinformował skarżącego, że na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT prawo do odliczenia podatku naliczonego związane jest z posiadaniem stosownych dokumentów, a zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 212, poz. 1337 ze zm.) tylko nabywcy przysługuje prawo do wystąpienia o duplikaty faktur do ich wystawców, czego na etapie postępowania zwykłego skarżący nie uczynił. Warto również podkreślić, że organ miał wiedzę o istnieniu faktur dokumentujących transakcje handlowe, ale to właśnie z przyczyn leżących po stronie skarżącego nie zostały one zbadane.

Analizując eksponowane przez skarżącego stanowisko, że przedstawione przez niego duplikaty faktur stanowią nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji nieznany organowi, który wydał decyzję, Sąd, podobnie jak organ odwoławczy, doszedł do przekonania, że duplikat faktury dokumentuje tę sama transakcję co jej oryginał, ale nie ma przymiotu dowodu fizycznie istniejącego w dacie wydania decyzji.

Zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy okoliczności lub dowody, istniejące już w dniu wydania decyzji. Dowody istotne to takie, które mogą mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie odmienne od zapadłego w decyzji wydanej w wyniku postępowania zwyczajnego. W tej sytuacji rację przyznać należy organowi odwoławczemu, że w rozpoznawanej sprawie dowodów takich nowych nie przedstawiono.

W przekonaniu Sądu organ zasadnie zwrócił uwagę, że postępowanie dotyczyło podatku od towarów i usług, a zatem istnienie duplikatów czy też kopii dokumentów oryginalnych w toku postępowania zwykłego nie przesądziłoby automatycznie o możliwości odliczenia podatku naliczonego. Organ zwrócił na to uwagę w postanowieniu z dnia 7 stycznia 2013 r. odmawiającym przeprowadzenia dowodów. Organ wskazał, że od podatnika wymaga się spełnienia warunków formalnych aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego w konkretnym stanie faktycznym, który merytorycznie to prawo uzasadnia. Obowiązków w tym zakresie nie można przerzucać na organ. W sytuacji zatem gdy skarżący nie brał czynnego udziału w postępowaniu zwykłym, nie występując mi.in do kontrahentów o sporządzenie duplikatów faktur, przedstawienie duplikatów faktur dopiero na etapie postępowania wznowieniowego jest – jak zasadnie wywiódł organ – wyjściem poza zakres trybu nadzwyczajnego i próbą skierowania postępowania na tory charakterystyczne dla postępowania zwykłego. Tymczasem postępowanie wznowieniowe nie może zmierzać do ponownego rozpatrzenia całej sprawy, a sprowadza się w zasadzie do konfrontacji dotychczasowych ustaleń organów z przedstawionymi dowodami i oceny na ile te dowody mają wpływ na dokonane przez organ ustalenia, czy mogą stanowić podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego dotychczasowej decyzji organu (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Rz 1162/13, LEX nr 1460021).

Zdaniem Sądu w sprawie nie wystąpiła wymieniona w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. podstawa prawna wznowienia. Prawidłowo organ wskazał, że podatnik nie przedłożył żadnych nowych dowodów przemawiających za prawidłowością swojego stanowiska o zasadności wznowienia postępowania. Zasadnie bowiem stwierdzono, że okoliczności sprawy co do istoty pozostają niezmienne, pomimo przedkładania znacznych ilości duplikatów faktur czy też kserokopii dokumentów pierwotnych. Niewątpliwie bowiem stan faktyczny i prawny w zakresie prawa do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony z tytułu zakupów dokonywanych przez skarżącego był przedmiotem oceny w toku postępowania zwykłego zakończonego ostateczną decyzją. Rzecz w tym, że organ wiedział, że skarżący dokonywał zakupów towarów i usług, co potwierdził sam skarżący będąc przesłuchiwanym w dniu 2 lipca 2012 r., wskazując przy tym dostawców. Rację ma Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. twierdząc, że okoliczność ta wynikała też wprost ze składanych przez skarżącego deklaracji VAT-7, w których pomniejszał podatek należny o podatek naliczony. W sytuacji zatem gdy okoliczności sprawy co do istoty pozostają niezmienne, przedłożenie przez skarżącego duplikatów i kopii faktur nie stanowi nowego dowodu, o którym mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Jak bowiem trafnie wywiódł WSA w Gliwicach, w wyroku z dnia 9 lutego 2010 r., jeżeli w toku postępowania podatkowego,

a przed wydaniem decyzji ostatecznej, ujawnione zostały określone okoliczności faktyczne, to fakt, że potwierdzono je później dodatkowo, nowym dowodem, pozyskanym w toku postępowania wznowieniowego, nie powoduje, że okoliczności te stały się "nowe" w rozumieniu powołanego przepisu (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 lutego 2010 r., I SA/Gl 673/09, CBOSA).

Ponieważ Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. w ramach prowadzonego postępowania nadzwyczajnego, jakim jest wznowienie postępowania, nie był uprawniony do weryfikacji merytorycznej stanowiska zajętego już w decyzji ostatecznej, przy jednoczesnym braku zmiany stanu faktycznego z uwagi na niezaistnienie w sprawie nowych istotnych dowodów, nie można mu skutecznie zarzucić wskazywanych w skardze naruszeń przepisów prawa.

Z wymienionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 152 P.p.s.a. skargę oddalił.