Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1378/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 73 ust. 1, art. 33 ust. 1, art. 44 ust. 1 i 2, art. 66
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.
article: art. 49
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędzia del. NSA Andrzej Irla Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Bk 802/13 w sprawie ze skarg A. sp. z o.o. z siedzibą w W. i B. Oddział w A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Suwałkach z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 28 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargi A. Sp. z o.o. w W. (dalej jako "skarżąca spółka") i B. w A. (dalej jako "skarżące stowarzyszenie") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Suwałkach z [...] lipca 2013 r. w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Suwałkach uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy Augustów z [...] maja 2013 r. odmawiającą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej w rejonie miejscowości U., gmina Augustów, woj. podlaskie, składającej się z dwóch elektrowni wiatrowych i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, z wnioskiem o wydanie decyzji wystąpiła skarżąca spółka. Wniosek dotyczył czterech elektrowni wiatrowych, a łączna moc farmy wiatrowej wynosić miała 8,4 MW.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Augustowie w opinii z [...] marca 2012 r. stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z art. 66 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm., dalej jako "ustawa środowiskowa").

Decyzją z [...] maja 2013 r. Wójt Gminy Augustów odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej w rejonie miejscowości U., gmina Augustów, woj. podlaskie składającej się z 2 elektrowni wiatrowych.

Odwołanie od decyzji organu I Instancji wniosła skarżąca spółka.

Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Suwałkach uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w oparciu o wniosek inwestora niespełniający wymogów prawnych, który składał się z karty informacyjnej przedsięwzięcia przedłożonej w celu uzyskania decyzji środowiskowej. Organ I instancji samodzielnie zakwalifikował ten dokument jako wniosek o wydanie decyzji środowiskowej, natomiast wniosek ten inwestor złożył dopiero 2 lipca 2012 r. Wniosek, podobnie jak wcześniej złożona karta informacyjna, nie zawierał kompletnej dokumentacji w postaci kopii mapy ewidencyjnej i wypisu z rejestru gruntów, obejmujących przewidywany teren realizacji przedsięwzięcia i obszar jego oddziaływania. Ponadto organ nie dokonał ustalenia kręgu stron w postępowaniu, niezależnego od udziału społeczeństwa w tym postępowaniu. Stronami postępowania mającego za przedmiot ustalenie środowiskowych uwarunkowań realizacji inwestycji, poza inwestorem, właścicielem (użytkownikiem wieczystym) nieruchomości przewidzianej pod inwestycję są też właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiednich położonych w granicach obszaru oddziaływania inwestycji. W niniejszym postępowaniu organ I instancji nie dokonał także rozróżnienia między kręgiem stron, a kręgiem podmiotów reprezentujących społeczeństwo, o czym świadczy traktowanie C. w A. jak strony i przesyłanie tej organizacji pism inwestora, a także zawieszenie postępowania na wniosek organizacji uczestniczącej w postępowaniu na podstawie art. 44 ustawy środowiskowej, a nie art. 28 k.p.a.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji prowadził postępowanie w zakresie realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej składającej się z dwóch wiatraków, a nie czterech, tak jak wskazano we wniosku. Organ I instancji w obwieszczeniu wskazał, że postępowanie niniejsze dotyczy czterech wiatraków, ale następnie w piśmie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku wniósł o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie dwóch wiatraków, co spowodowało uzgodnienie realizacji przedsięwzięcia o połowę mniejszego. Organ odwoławczy zaznaczył, że art. 81 ust. 1 ustawy środowiskowej przewiduje możliwość korekty pierwotnego wniosku, co do wariantu przedsięwzięcia i rozstrzygania o tym w drodze decyzji w sytuacji, gdy z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie niż proponowany przez wnioskodawcę. Jednak zmiana wariantu przedsięwzięcia w trakcie postępowania jest dopuszczalna dopiero po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko i wymaga jednoznacznego stanowiska inwestora. Z akt sprawy nie wynika żeby Wójt Gminy Augustów występował do inwestora o uzyskanie jego zgody i uzyskał jednoznaczne stanowisko wnioskodawcy w tej kwestii.

Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji przeprowadził ocenę oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko jedynie w części, bowiem uzyskane zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej stanowiska organów współdziałających nie odnosiły się do tego samego przedsięwzięcia, a zatem nie został właściwie zrealizowany jeden z trzech głównych elementów (wymienionych w art. 3 ust. 1 pkt 8b ustawy) składających się na ocenę oddziaływania inwestycji na środowisko. Drugi z elementów oceny (wymieniony w art. 3 ust. 1 pkt 8c ustawy), dotyczący zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu, został jedynie częściowo zrealizowany. Organ I instancji w trakcie całego postępowania podawał do publicznej wiadomości informacje o wszczęciu postępowania, przystąpieniu do przeprowadzania oceny, przedmiocie decyzji, organie właściwym do wydania decyzji, możliwości zapoznania się z niezbędną dokumentacją, możliwości składania uwag i wniosków oraz o wydanej decyzji, jednak przed wydaniem zaskarżonej decyzji, czyli po zebraniu wymaganego materiału dowodowego, nie wyznaczył 21-dniowego terminu do zgłaszania uwag i wniosków, zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej. Taki termin organ wyznaczył przedwcześnie, bo w obwieszczeniu z 4 lipca 2012 r., a więc jeszcze przed uzyskaniem końcowego stanowiska organów uzgadniających. Pozbawiło to społeczność lokalną możliwości zapoznania się z całym materiałem dowodowym, a także uniemożliwiło jednoznaczne zbadanie, które uwagi i wnioski społeczeństwa powinny być rozpatrzone zgodnie z art. 37 ustawy środowiskowej, a które należało pozostawić bez rozpatrzenia na podstawie art. 35 tej ustawy. Organ I instancji w ogóle nie zrealizował trzeciego z elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, o jakim mowa w art. 3 ust. 1 pkt 8a ustawy, tj. nie dokonał samodzielnej weryfikacji raportu złożonego do akt sprawy w lipcu 2012 r. Wójt Gminy Augustów uwzględnił jedynie jeden, krytyczny element opinii, sporządzonej w kwietniu 2013 r. przez biegłego powołanego przez Komendę Powiatową Policji w Augustowie dla potrzeb zupełnie innego postępowania, dotyczący metodyki obliczeń zakresu akustycznego oddziaływania przedsięwzięcia.

Dodatkowo organ odwoławczy wskazał na naruszenie przez organ I instancji zasady przezorności i prewencji. Organ odwoławczy nie podzielił wskazanych w decyzji argumentów przemawiających za wydaniem decyzji negatywnej, ponieważ organ I instancji nie uwzględnił wszystkich okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, w tym wziął pod uwagę jedynie negatywne stanowisko mieszkańców obszaru realizacji inwestycji.

Skargi na powyższą decyzję organu odwoławczego wniosło skarżące stowarzyszenie oraz skarżąca spółka.

Oddalając skargi Sąd I instancji wskazał, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wymienił kilkanaście uchybień proceduralnych popełnionych podczas prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy Augustów, z których zdecydowana większość mogła mieć wpływ na wynik sprawy, zaś organ odwoławczy nie miał kompetencji do ich usunięcia.

W ocenie Sądu I instancji, do uchybień proceduralnych organu I instancji, nie nadających się usunąć w postępowaniu odwoławczym należało nieustalenie kręgu stron postępowania w świetle art. 28 k.p.a. tj. osób, na których nieruchomości będzie oddziaływać inwestycja. Postępowanie było prowadzone z udziałem społeczeństwa i na podstawie art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej w związku z art. 49 k.p.a. Jednak zdaniem Sądu I instancji, organ powinien zindywidualizować strony postępowania, a więc właścicieli działek, na które będzie oddziaływać inwestycja. Do tego konieczna była dokumentacja w postaci kopii mapy ewidencyjnej z zaznaczeniem obszaru oddziaływania inwestycji i wypis z rejestru gruntów. Ta dokumentacja została dołączona przez inwestora dopiero 2 lipca 2012 r. jako element wchodzący w skład raportu oddziaływania na środowisko, zaś postępowanie administracyjne wszczęto trzy miesiące wcześniej (na skutek wniosku z 14 marca 2012 r.).

W ocenie Sądu I instancji, w postępowaniu doszło również do naruszenia art. 73 ust. 1 i art. 81 ust. 1 ustawy środowiskowej, bowiem organ samodzielnie przyjął wariant proponowany w raporcie jako najkorzystniejszy (tj. budowę 2 elektrowni wiatrowych, a nie 4 wbrew wnioskowi inwestora). Organ nie zażądał od inwestora zmiany stanowiska co do przedmiotu objętego pierwotnie postępowaniem administracyjnym.

Sąd I instancji podzielił także argumentację organu odwoławczego w zakresie naruszenia przez organ I instancji przepisów art. 3 ust. 1 pkt 8, art. 33 ust. 1 pkt 7, art. 79 ust. 1 oraz art. 66 ustawy środowiskowej. Naruszenie tych przepisów polegało na tym, że organ I instancji nie wszystkie informacje podawał do publicznej wiadomości. Obwieszczeniem z 19 kwietnia 2013 r. zawiadomił społeczeństwo o zgromadzeniu pełnego materiału dowodowego z możliwością zapoznania się do dnia 10 maja 2013 r. Natomiast 17 maja 2013 r. Prokurator Rejonowy w Augustowie zgłosił swój udział w postępowaniu i jako dowód dołączył opinię (ze sprawy o sygn. Ds. 1083/12) dotyczącą poprawności wykonania raportu oddziaływania na środowisko "Farmy wiatrowej zlokalizowanej w rejonie miejscowości [...]" w zakresie oddziaływania akustycznego na ludzi i środowisko. Organ nie powiadomił stron ani społeczeństwa o złożeniu opinii, czym naruszył w sposób istotny art. 10 k.p.a., bowiem ta właśnie opinia stała się podstawą do wydania decyzji przez Wójta Gminy Augustów z dnia [...] maja 2013 r.

Sąd I instancji podzielił także zarzut, że w uzasadnieniu decyzji organ I instancji nie przeanalizował wszystkich warunków z art. 80 ust. 1 ustawy środowiskowej, a przede wszystkim nie dokonał weryfikacji raportu złożonego przez inwestora, zaś swoją decyzję odmowną oparł o opinię dr. W.B. z kwietnia 2013 r. złożoną do akt przez Prokuratora. Zgodnie z art. 66 ustawy środowiskowej raport powinien zawierać wymienione tam enumeratywnie składniki, które podlegają weryfikacji organu, wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Dopuszczalny jest dowód przeciwny, ale wówczas analizą i oceną organ powinien objąć ustalenia obu dowodów.

Zdaniem Sądu I instancji, powyższe uchybienia były na tyle istotne, że stanowiło podstawę zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca spółka.

W pierwszej kolejności spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego.

Po pierwsze, art. 138 § 2 w związku z art. 7, art. 12, art. 15, art. 77 § 1 i art. 136 k.p.a. przez błędną wykładnię i uznanie, że organ odwoławczy miał uzasadnione podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. i wydania decyzji kasacyjnej w sprawie bez przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, zgodnie z art. 136 k.p.a. W ocenie spółki, na skutek naruszenia tych przepisów doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności oraz zasady szybkości postępowania administracyjnego.

Po drugie, art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 80 ust. 1 i 2 oraz art. 82 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej przez ich błędne niezastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że organ odwoławczy trafnie wydał decyzję kasacyjną i odmówił wydania decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia, podczas gdy planowane przedsięwzięcie jest zgodne ze wszystkimi wymaganiami określonymi w przepisach prawa, w szczególności wymogami z zakresu ochrony środowiska.

Po trzecie, art. 107 § 3 w związku z art. 138 § 1 i 2 oraz art. 140 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji bezzasadne uznanie, że organ odwoławczy w sposób należyty wykazał w uzasadnieniu decyzji zasadność podjęcia decyzji kasacyjnej w sprawie, podczas gdy decyzja taka powinna być wyczerpująco i szczegółowo uzasadniona.

Po czwarte, art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej w związku z art. 49 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji uznanie, że w przypadku, gdy w sprawie zachodzą przesłanki do dokonywania doręczeń w trybie obwieszczeń na podstawie art. 49 k.p.a. (tj. w sprawie od początku ustalono, że liczba stron postępowania przekracza 20), należy pomimo to zawsze dokonać indywidualizacji stron postępowania, co przeczy ratio legis i funkcji wymienionych przepisów.

Po piąte, art. 44 ust. 1 i 2 ustawy środowiskowej w związku z art. 31 § 3 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji bezprawne i niespójne przyjęcie, że błędem po stronie organu I instancji było traktowanie C. w A. jako uczestnika postępowania na prawach strony, na co wskazywało doręczanie tej organizacji pism inwestora. Spółka podkreśliła, że podmiot ten został dopuszczony do postępowania na mocy postanowienia Wójta z [...] września 2012 r., a Sąd I instancji w sposób oczywisty traktował C. w A. jako uczestnika postępowania na prawach strony, rozpatrując skargę tej organizacji na decyzję organu odwoławczego.

Po szóste, art. 33 ust. 1 ustawy środowiskowej przez jego niezastosowanie, a w konsekwencji błędne uznanie, że ustawa ta nakłada na organ prowadzący postępowanie środowiskowe obowiązek podawania wszystkich informacji dotyczących postępowania do publicznej wiadomości, podczas gdy art. 33 ust. 1 ustawy środowiskowej zawiera wyczerpujące, enumeratywne wyliczenie informacji podlegających takiemu publicznemu ogłoszeniu, które nie może podlegać dowolnemu rozszerzeniu.

Po siódme, art. 73 ust. 1 ustawy środowiskowej w związku z art. 61 § 1 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji brak dostrzeżenia okoliczności prawnej, że postępowanie o wydanie decyzji środowiskowej jest typowym postępowaniem wszczynanym na wniosek strony, co powoduje, że wniosek ten może być w toku postępowania uzupełniony lub modyfikowany, także co do zakresu planowanego przedsięwzięcia.

Ponadto skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania.

Po pierwsze, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w związku z art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a., a także w związku z art. 328 § 2, art. 210, art. 211, art. 212 k.p.c. w związku z art. 106 § 5 p.p.s.a., przez brak rozpoznania twierdzeń i dowodów przedstawionych na poparcie zarzutów skargi. W ocenie spółki, w rezultacie doszło do oparcia się na okolicznościach niedotyczących tej sprawy sądowoadministracyjnej, m.in. niewłaściwe odwołanie się do faktu wydania w sprawie z wniosku inwestora kolejnej kasacyjnej decyzji organu odwoławczego z [...] stycznia 2014 r., mającej w ocenie Sądu I instancji uzasadniać nielogiczną tezę, że rozważania w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem "straciły na aktualności".

Po drugie, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 3 § 1 i § 2 ust. 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd I instancji powoływanego w toku postępowania istotnego naruszenia przez organ odwoławczy art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., a także na braku odniesienia się i weryfikacji przez Sąd I instancji rażąco błędnych ustaleń faktycznych dokonanych przez organ odwoławczy. W ocenie spółki dotyczy to m.in. błędnego ustalenia, że wniosek inwestora nie był kompletny, podczas gdy wniosek ten został uzupełniony o wszelką wymaganą przez ustawę środowiskową dokumentację zanim w sprawie wypowiedziały się ostatecznie organy uzgadniające i opiniujące. Dotyczy to także założenia, że organ I instancji samodzielnie zmienił zakres ocenianego przedsięwzięcia z 4 do 2 turbin, podczas gdy wniosek inwestora został zmieniony w toku postępowania, a względem zmienionego wniosku przeprowadzono pełna ocenę oddziaływania na środowisko, włącznie z uzgodnieniami zmienionego zakresu przedsięwzięcia przez organy współdziałające w sprawie. W konsekwencji pominięto, że w postępowaniu przed organem odwoławczym nie doszło do wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, co skutkowało rażącym naruszeniem zasad postępowania dowodowego określonych w wyżej wymienionych przepisach.

Po trzecie, art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 138 § 2 k.p.a. przez brak dostatecznego wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku okoliczności, które w ocenie Sądu I instancji stanowić miały uzasadnione podstawy do wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., podczas gdy zastosowanie tego przepisu wymaga wnikliwego i wyczerpującego uzasadnienia.

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku, a także zasądzenie kosztów sądowych według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna, ponieważ zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu, chociaż uzasadnienie wyroku Sądu I instancji jest częściowo nieprawidłowe.

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Po pierwsze należy podkreślić, że chybiony jest zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji przepisów art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 7, art. 12, art. 15, art. 77 § 1, art. 107 § 1, art. 140 k.p.a. oraz w związku z art. 136 k.p.a. z powodu ich błędnej wykładni. Przede wszystkim nie są to przepisy prawa materialnego jak błędnie to podniesiono w tym zarzucie kasacyjnym. Ponadto Sąd I instancji prawidłowo orzekł, że organ odwoławczy miał uzasadnione podstawy do zastosowania w tej sprawie art. 138 § 2 k.p.a. i wydania decyzji kasacyjnej biorąc pod uwagę zakres koniecznego do przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, zgodnie z art. 136 k.p.a. W szczególności organ I instancji nieprawidłowo wyznaczył 21-dniowy termin do zgłaszania uwag i wniosków, przewidziany w art. 33 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej. Właściwy organ wyznaczył bowiem przedwcześnie ten termin, ponieważ już w obwieszczeniu z 4 lipca 2012 r., czyli jeszcze przed uzyskaniem końcowego stanowiska organów uzgadniających. Spowodowało to, że zainteresowana społeczność nie miała możliwości zapoznania się z całym materiałem dowodowym, oraz uniemożliwiło prawidłową ocenę zgłoszonych uwag i wniosków społeczeństwa, które powinny być rozpatrzone zgodnie z dyspozycją art. 37 ustawy środowiskowej, a w szczególności tych, które powinny być rozpatrzone na podstawie art. 35 tejże ustawy. Ponadto, co także słusznie podniesiono, organ I instancji nie dokonał także prawidłowej weryfikacji raportu w ramach oceny oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko, w świetle art. 3 ust. 1 pkt 8a ustawy środowiskowej. Z kolei wbrew zarzutowi kasacyjnemu, zgodnie z dyspozycją art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, właściwy organ przed wydaniem decyzji środowiskowej bez zbędnej zwłoki podaje do publicznej wiadomości informacje o możliwościach zapoznania się z niezbędną dokumentacją tej sprawy oraz miejscu, w którym jest ona wyłożona do wglądu, a zakres podmiotowy i przedmiotowy tej niezbędnej dokumentacji obejmuje także raport w rozumieniu art. 66 ustawy środowiskowej, jego załączniki jak i inne powiązane z nim dokumenty.

Ponadto zgodnie z dyspozycją art. 66 ust. 1 pkt 5 opis wskazanych wariantów w raporcie musi (a nie tylko może) zawierać analizę wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Natomiast w raporcie o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na środowisko w pkt 3 pt. "Analiza możliwych wariantów rozwiązań technicznych w energetyce wiatrowej (s. 105–120) przedstawiono tylko wariant I poprawiony przez inwestora (s. 105–110), wariant "0" niepodejmowania przedsięwzięcia (s. 100–115) oraz wariant alternatywny – najkorzystniejszy dla środowiska (s. 115). Uzasadnienie wyboru wariantów jest bardzo lakoniczne, a także, co należy podkreślić, wariant "0", tj. niepodejmowania przedsięwzięcia, w żadnym przypadku nie jest w obowiązującym stanie prawnym dopuszczalnym wariantem realizacji takiego przedsięwzięcia w świetle art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. Jest to rozwiązanie prawne zgodne z prawem unijnym i orzecznictwem TSUE (por. wyrok NSA z 20 marca 2014 r. II OSK 2564/12, Lex nr 1511156 oraz wyrok NSA z 20 maja 2014 r. II OSK 2999/12). Tego rodzaju wady postępowania dowodowego powodowały konieczność zastosowania w tej sprawie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 15 k.p.a. oraz w związku z art. 141 § 4 k.p.a. jako podstawy prawnej wydanej decyzji kasacyjnej przepisu. Wbrew zarzutom kasacyjnym, stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jest prawidłowe. Stąd też chybione są również zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w związku z art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a., a także w związku z art. 328 § 2, art. 210, art. 211, art. 212 k.p.c. oraz w związku z art. 106 § 5 p.p.s.a.

Należy także zaznaczyć, że w skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 66 ustawy środowiskowej z powodu jego niewłaściwego zastosowania lub błędnej wykładni.

Po drugie, w skardze kasacyjnej zasadnie podniesiono, że wniosek inwestora został prawidłowo zmodyfikowany, jeżeli chodzi o zakres przedsięwzięcia, z czterech do dwóch turbin, już na etapie postępowania przed organem I instancji. Powyższe uchybienie nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., biorąc pod uwagę podniesione wyżej wady postępowania dowodowego, które powodowały konieczność zastosowania w tej sprawie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a.

Po trzecie, zasadnie także podniesiono w skardze kasacyjnej, że w tej sprawie ma zastosowanie przepis art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej w związku z art. 49 k.p.a. odnośnie zawiadomienia stron w tym postępowaniu o wydanych decyzjach i innych czynnościach organu. Dlatego też indywidualizacja stron postępowania może służyć tylko ustaleniu czy liczba stron tego postępowania przekracza 20. Należy jednak podkreślić, że dokumentacja w tym zakresie dostarczona została przez inwestora dopiero 2 lipca 2012 r., biorąc pod uwagę kopię mapy ewidencyjnej z ustaleniem obszaru oddziaływania przedsięwzięcia i wypisu z rejestru gruntów, zaś postępowanie wszczęto z wniosku inwestora już 14 marca 2012 r. (por. wyrok NSA z 6 maja 2014 r. r. sygn. akt II OSK 2615/12, Lex nr 1475205).

Po czwarte, słusznie także podniesiono w skardze kasacyjnej, że PTTK Oddział w Augustowie został dopuszczony do udziału w postępowaniu jako organizacja społeczna działająca na prawach strony, a nie jako strona postępowania w rozumieniu art. 44 ust. 1 i 2 ustawy środowiskowej, będącego przepisem lex specialis wobec art. 31 § 1 i § 2 k.p.a. Powyższe uchybienie także nie miało wpływu na wynik tej sprawy, biorąc pod uwagę, co podkreślono nawet w skardze kasacyjnej, że Sąd I instancji rozpatrzył skargę tej organizacji społecznej na decyzję kasacyjną organu odwoławczego jako uczestnika postępowania na prawach strony.

Dlatego też ponownie rozpatrując te sprawę organ I instancji będzie także zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. związany oceną prawną i wskazaniami dotyczącymi dalszego postępowania wyrażonymi w tym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Z tych względów i na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.