Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 352/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 183 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 42
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 26 ust. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 31 stycznia 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Rypina, Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Protokolant Katarzyna Golemba, po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Marii i Arkadiusza O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 listopada 2005 r. sygn. akt SA/Sz 2871/02 w sprawie ze skargi Marii i Arkadiusza O. na decyzję Izby Skarbowej w S. z dnia 12 listopada 2002 r. (...) w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 września 2004 r. sygn. akt SA/Sz 2871/02 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od Marii i Arkadiusza O. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

II FSK 352/06

Uzasadnienie

1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 listopada 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie SA/Sz 2871/02, oddalił skargę Marii i Arkadiusza O. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 września 2004 r. SA/Sz 2871/02. Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 6 października 2004 r. Natomiast dnia 7 grudnia 2004 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wskazanym powyżej wyrokiem. Sąd ocenił, że skargę o wznowienie postępowania skarżący oparli na przesłance wynikającej z art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, dalej p.p.s.a., to jest na pozbawieniu skarżących możliwości działania w toku postępowania sądowego w wyniku nieuczestniczenia w posiedzeniu Sądu w dniu 29 września 2004 r., zakończonym wydaniem wyroku. W ocenie skarżących bowiem, w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż błędnie ustalono, iż skarżącym prawidłowo doręczono zawiadomienie o terminie rozprawy. Sąd zważył, że skarżący w skardze wniesionej do Sądu w dniu 16 grudnia 2002 r. na decyzję Izby Skarbowej w S. podali adres do doręczeń jako ul. K. 9b/5 S. W piśmie z dnia 20 grudnia 2002 r. wzywającym skarżących do usunięcia braków skargi przez uiszczenie wpisu od skargi, Sąd pouczył skarżących, że mają obowiązek zawiadomienia Sądu o zmianie swego miejsca zamieszkania, a w razie zaniedbania tego obowiązku, pismo sądowe zostanie pozostawione w aktach ze skutkiem doręczenia. Z akt sprawy wynika także, jak podkreślił Sąd, że nowy adres zamieszkania skarżących, to jest ul. Ł. 5/2 S., podatnicy wskazali dopiero w piśmie adresowanym do Sądu w dniu 8 listopada 2004 r. Sądowi zatem w dniu wysyłania zawiadomienia o rozprawie nie był znany nowy adres skarżących. Tym samym skarga o wznowienie postępowania nie zasługiwała, w opinii Sądu, na uwzględnienie.

2. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnicy zaskarżyli wskazany powyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w całości, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 26 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. /Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176/ o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez chybione przyjęcie jako podstawy wyliczenia limitu ulgi w mieszkaniach na wynajem udziału w nieruchomości gruntowej zamiast udziału w budynku, jako wydatki odrębne w ramach jednej ulgi zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy podatkowej, oraz powoływania się na art. 48 Kodeksu cywilnego. W skardze kasacyjnej zarzucono także naruszenie przez Sąd przepisów postępowania, to jest art. 134 par. 1 p.p.s.a., stosownie do którego Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Do naruszenia tego przepisu dojść miało w wyniku pominięcia faktu, że skarżący ponosił pełne koszty budowanych 6 lokali do wynajęcia wynajem w budynku z 12 lokalami do wynajęcia, na podstawie rzeczywistego stanu budowy i wystawianych faktur. Zarzucono także sądowi pierwszej instancji pominięcie przy wydawaniu wyroku treści uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego FPS 4/03. W dalszej kolejności autor skargi kasacyjnej zarzucił sądowi pominięcie faktu, że skarżącym należna jest wypłata odsetek 60,80 złotych za nieterminową wypłatę części nadpłaty w kwocie 6.891,30 złotych. Autor skargi kasacyjnej zarzucił także sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 42 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedoręczenie w sposób prawidłowy zawiadomienia o posiedzeniu sądu z uwagi na doręczenie przesyłki na nieaktualny adres skarżących, to jest ul. K. 9b/5 S., zamiast prawidłowego adresu, to jest ul. Ł. 5/2, S.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący domagali się zmiany zaskarżonego wyroku w całości poprzez ustalenie, że zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok wynosiło 6.898,30 złotych, wysokość nadpłaty wynosiła 50.674,21 złotych, a tym samym przepisanie do zwrotu kwoty 50.674 złotych, czyli wypłacenie kwoty 14.882,40 zł wraz z odsetkami od dnia wymagalności to jest od dnia 1 sierpnia 2002 r. do dnia zapłaty. Autor skargi kasacyjnej domagał się również wypłacenia odsetek w wysokości 60,80 złotych za wypłacenie kwoty 6.891,30 złotych po terminie, to jest ustalenia, że rozliczenie za 2001 rok było prawidłowe i zgodne z przepisami prawa. W skardze kasacyjnej skarżący zawarli także ewentualny wniosek o uchylenie wskazanego powyżej wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

3. Dyrektor Izby Skarbowej w S. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w S. zaskarżony wyrok odpowiadał prawu, a skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw.

4. Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i wobec tego podlega oddaleniu. Przede wszystkim należy stwierdzić, iż najistotniejszym elementem skargi kasacyjnej są jej podstawy. Decydują one o charakterze tego sformalizowanego środka zaskarżenia oraz składają się na jego granice. Mają one, co do zasady, charakter wiążący dla Naczelnego Sądu Administracyjnego, co wynika z art. 183 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z treścią tego przepisu, sąd kasacyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i tym samym nie jest uprawniony do rozszerzenia lub uzupełniania powołanych przez skarżącego podstaw kasacyjnych oraz zarzutów i orzekania w tym zakresie.

Analizując natomiast zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów dotyczących naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przepisów postępowania zawartych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpatrzenie tych zarzutów poprzedzać musi bowiem rozpoznanie uchybień dotyczących naruszenia przez sąd administracyjny I instancji norm prawa materialnego. Nie można opierać skargi kasacyjnej na zarzucie niewłaściwego zastosowania przez ten sąd norm prawa materialnego, zanim nie rozpatrzy się zarzutów naruszenia przez ten sąd przepisom postępowania, oraz nie oceni ich skutków dla rozstrzygnięcia badanej sprawy.

Zarzuty złamania przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie dotyczą przepisów art. 134 par. 1 p.p.s.a. oraz art. 42 Kpa. Ustosunkowując się do kwestii naruszenia przez Sąd art. 134 par. 1 p.p.s.a. należy zauważyć, iż wnoszący skargę kasacyjną wskazują na nierozpatrzenie przez Sąd sprawy w jej pełnym zakresie. Sąd pominął bowiem fakt, że skarżący ponosili pełne koszty budowanych sześciu lokali do wynajęcia, w budynku o liczbie dwunastu lokali, jak to ujęli, na podstawie rzeczywistego stanu budowy i wystawianych faktur.

Aby zweryfikować zasadność tak sformułowanego zarzutu podnieść należy, iż przedmiotem rozstrzygnięcia sądu, którego orzeczenie zaskarżono, była skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dni 29 września 2004 r. Wypowiadając się w tej sprawie sąd ten oddalił skargę uznając ją za bezzasadną. Wnosząc zatem skargę kasacyjną od tego wyroku, aby poddać kontroli kasacyjnej to orzeczenie, należy wskazać na uchybienia uzasadniające jego wzruszenie. Podstawy skargi kasacyjnej oparto tymczasem na kwestiach spornych, które nie związane są z treścią i przedmiotem zaskarżonego wyroku. Tymczasem, jak powiedziano wyżej Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i tym samym nie jest uprawniony do rozszerzenia lub uzupełnienia powołanych przez skarżącego podstaw kasacyjnych oraz zarzutów. Nie jest więc dopuszczalna ani wykładnia zakresu zaskarżenia, ani jego kierunków.

Z kolei zarzut naruszenia przez sąd administracyjny pierwszej instancji art. 42 Kpa jest o tyle bezpodstawny, że Sąd przepisu tego nie stosował doręczając skarżącym zawiadomienie o terminie rozprawy, ani też nie miał obowiązku stosowania go. W postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosuje się bowiem przepisy zawarte w powoływanej wyżej ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W postępowaniu tym nie stosuje natomiast ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.

Również sformułowanie zarzutu naruszenia przez Sąd przepisów prawa materialnego, to jest art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie mają żadnego powiązania z treścią zaskarżonego wyroku. Podobnie jak jego uzasadnienie. Biorąc więc na uwagę treść art. 183 p.p.s.a stanowiącą, iż granice skargi kasacyjnej mają, co do zasady, charakter wiążący dla Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd ten w przypadku ich wadliwego sformułowania, to jest z powodu wykroczenia poza treść zaskarżonego wyroku, pozbawiony jest możliwości rozpoznania zarzutów w niej zawartej.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Natomiast o kosztach postępowania kasacyjnego postanowiono zgodnie z art. 204 pkt 1 tej ustawy oraz par. 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" oraz pkt 2 lit. "a" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz.U. nr 163 poz. 1349 ze zm./.