Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 260/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 50, art. 51
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Protokolant Agata Brolik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2008 r. sprawy ze skargi P. W. i K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. ls


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) nakazał R. K., K.S., D.K., A.S. i A.S.-K., zamurowanie otworu drzwiowego w sklepie spożywczym w parterze budynku cegłą ceramiczną pełną, zamurowanie otworów okiennych w lokalu nr 4 na I piętrze i nr 11 na II piętrze cegłą ceramiczna pełną (grubość muru 51 cm), zamurowanie otworu okiennego w lokalu nr 22 na III piętrze pełna cegła ceramiczną (grubość muru 38 cm).

W uzasadnieniu czytamy, iż pismem z dnia 30 października 2006r. "A" Oddział "B" Zakład Tkanin Wełnianych wystąpił o przeprowadzenie postępowania w sprawie zgodności z przepisami wybudowania otworów okiennych, w ścianie zachodniej budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego na terenie nieruchomości w Ł. przy ul.A [...]. W toku czynności wyjaśniających organ ustalił, iż właścicielki nieruchomości przejęły ją na własność w dniu 30 czerwca 1998r., ze złożonych przez właścicielki dokumentów wynika, iż w 1929r. oficyna frontowa, zajmująca całą szerokość działki, już istniała i była budynkiem 3 piętrowym z tremplem, poddaszem i piwnicami, stwierdzono, że obrys budynku jest zgodny z aktualnym stanem i kopią mapy zasadniczej z 2006r. Natomiast właścicielki nie posiadają żadnej dokumentacji potwierdzającej zgodność wykonania otworów okiennych, brak umów najmu lokali lub decyzji o ich nadaniu sprzed 1996 roku. Na podstawie zeznań B. M., która od 1945 roku mieszka w lokalu nr 4, w którym m.in. znajduje się sporny otwór okienny, ustalono, iż od 1945 roku były otwory okienne (stolarka drewniana) w ścianie zachodniej, w latach późniejszych budynek został przebudowany w wyniku, czego powstały lokale nr 4 i 5, dodała, iż w trakcie II wojny światowej w lokalu nr 4 mieścił się zakład krawiecki.

Z kolei w toku przeprowadzonych w dniu 22 grudnia 2006r. oględzin stwierdzono, iż w sklepie spożywczym na parterze w ścianie zachodniej wykonany jest otwór drzwiowy do zaplecza sklepu, wejście przez teren nieruchomości przy ul.A [...]. Nadto w lokalu nr 4 (3 pokoje, łazienka i kuchnia) w ścianie zachodniej znajduje się okno, w lokalu nr 11 (2 pokoje, kuchnia, łazienka i przedpokój) w ścianie zachodniej w kuchni także jest otwór okienny, stwierdzono, iż obecny lokal powstał w wyniku przebudowy pierwotnych lokali nr 11 i nr 12, najemcy lokalu oświadczyli, iż otwór okienny był już 1945 roku. W kolejnym lokalu nr 22 (2 pokoje, kuchnia, łazienka i przedpokój), który, jak ustalono, powstał w wyniku przebudowy lokali nr 22 i 23, w ścianie zachodniej pokoju również jest otwór okienny, przy czym w odniesieniu do wszystkich lokali organ stwierdził, iż istnieje możliwość techniczna przebudowy lokali tak, aby nadal służyły zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych ich najemców.

Organ prowadzący postępowanie sięgnął również do zasobów archiwalnych, na podstawie, których stwierdził, iż karta inwentarzowa nieruchomości przy ul.A [...] została wykonana w dniu 10 maja 1929r. wynika z niej, że budynki na ul.A [...] wybudowano w latach 1900-1910, narożnik południowo-wschodni działki (przy budynku frontowym ul.A [...]) był terenem niezabudowanym i przeznaczonym na zieleń, obecnie ten fragment działki jest nadal niezabudowany. Natomiast karta inwentarzowa dla nieruchomości przy ul.A [...] wykonana została w dniu 31 marca 1930r., z części rysunkowej karty wynika, że zabudowa jest zgodna z kopią mapy zasadniczej, w pkt B1 napisano, że dom frontowy murowany posiada parter, 3 piętra i poddasze niemieszkalne. W pkt b zapisano "9 okien frontowych na parterze wzgl. I piętrze", w pkt c "23 lokale a mianowicie 20 mieszkalnych, 3 handlowo-mieszkalne", z karty wynika również, że w 1936 roku właścicielem nieruchomości byli B. i A. K. a w budynku frontowym był parter – 2 lokale dwuizbowe, jeden czteroizbowy, I piętro – 2 lokale trzyizbowe, jedne pięcioizbowy, II piętro – 3 lokale jednoizbowe, 2 dwuizbowe, 1 czteroizbowy, III piętro – 11 lokali jednoizbowych. Odnaleziono również teczkę oznaczoną numerem "466" na podstawie, której stwierdzono, że w 1893r. (data jej sporządzenia) na nieruchomości była oficyna prawa (3 kondygnacje) której lico stanowiło front od ulicy A, lico budynku stało w linii zabudowy ul.A, zaś pozostała część nieruchomości wzdłuż ulicy A była niezabudowana. Na podstawie kolejnej teczki "6692" wykonanej w 1897r. stwierdzono, że pozwolenie na budowę wydano w dniu 23 października 1897r., ze znajdującego się w teczce dziennika budowy wynika, że w budynku nie było otworów okiennych w ścianie zachodniej, zaś z rysunków, że w wyniku budowy powstała oficyna frontowa posiadająca 9 okien frontowych.

Po przeprowadzeniu powyższych ustaleń organ przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał i na jego podstawie wywiódł, iż udzielone w 1897r. pozwolenie na budowę nie obejmowało zgody na wykonanie otworów okiennych i drzwiowego w ścianie zachodniej, najprawdopodobniej zostały wykonane po zakończeniu budowy w 1945 roku, nie ustalono dokładnej daty. Brak jest jakiejkolwiek dokumentacji mogącej potwierdzić zgodność spornych otworów z przepisami prawa budowlanego po 1945 roku i wcześniej. Organ wywiódł, iż po 1945r. miała miejsce przebudowa lokali, gdyż na III piętrze istnieją lokale wielopokojowe a pierwotnie było tam 11 jednoizbowych lokali, nadto najprawdopodobniej sporne otwory nie powstały jednocześnie, czego dowodem jest nie zachowanie minimalnego porządku architektonicznego (środkowe okno przesunięte w stosunku do pozostałych).

Z uwagi na brak dokumentów potwierdzających legalność wybicia otworów organ nadzoru budowlanego przeprowadził ustalenia czy możliwe było uzyskanie pozwolenia na wybicie otworów w oparciu o obowiązujące wówczas przepisy. W art. 196 rozporządzenia z 16 lutego 1928r. o prawie budowlanym czytamy, iż budynki ogniotrwałe, wznoszone bezpośrednio przy granicy sąsiadów, jako też budynki nieogniotrwałe, wznoszone w odległości mniejszej niż 4m od tej granicy, powinny być zaopatrzone od strony granicy w mur ognioochronny bez otworów i próżni, grubości równającej się co najmniej długości jednej cegły, wykonany z cegły palonej lub innego materiału ogniotrwałego, wyprowadzony od fundamentów przez wszystkie kondygnacje, a wystający 30cm ponad dach. W Prawie budowlanym z dnia 31 stycznia 1961r. w przepisie art. 4 ust. 2 czytamy, że w celu zachowania warunków, o których mowa w ust. 1 należy stosować obowiązujące normy państwowe, normy techniczne i inne przepisy techniczno-budowlane - §78 ust. 1 rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961r. warunkom technicznym określonym w §76 i 77 powinny odpowiadać ściany zewnętrzne, położone przy granicy nieruchomości w odległości mniejszej niż określono w §20 ust. 1 i 2.

Z uwagi na trudności w jednoznacznym określeniem daty powstania otworów organ przyjął hipotetyczną możliwość ich wykonania w oparciu o przepisy obowiązujące przed 16 lutego 1928r., w tym okresie obowiązywały przepisy Kodeksu Cywilnego Królestwa Polskiego, zgodnie z art. 676 tego aktu właściciel muru niewspólnego, przylegającego do cudzej nieruchomości może urządzać w tym murze otwory do oświetlenia albo okna, zaopatrzone w kratę żelazną i nieruchome ramy. Okna te winny posiadać kratę żelazną o odległości między prętami, co najmniej 1 decymetr. Zgodnie z art. 677 otwory te lub otwory do oświetlenia mogą być urządzane na parterze na wysokości co najmniej 26 decymetrów od podłogi albo posadzki pokoju, który ma być doświetlony, a na piętrach na wysokości co najmniej 19 decymetrów od podłogi.

Przepisy ustaw Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. i z dnia 7 lipca 1994r. również jednoznacznie zakazywały wykonywania otworów okiennych i drzwiowych w ścianach budynków stojących w granicy. Zatem wykonanie otworów okiennych przed 1928 r. było obwarowane bardzo szczegółowymi wymogami.

Reasumując organ wywiódł, iż wybicie otworów okiennych było wykonane w ramach samowoli, przy czym nie istnieją przeszkody, również społeczne, do nakazania ich zamurowania, tym bardziej, iż istnieją możliwości techniczne doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Zamurowanie otworów okiennych doprowadzi budynek do stanu pierwotnego i nie naruszy praw osób trzecich. Sporne otwory wykonane zostały z naruszeniem przepisów prawa budowlanego i z pewnością po oddaniu budynku do użytkowania. Dodał, iż w związku z zapisami art. 103 w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, ponieważ jednak brak podstaw do zastosowania przepisu art. 48 i 49b gdyż roboty zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1 w rozpatrywanej sprawie mają zastosowanie przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy.

W terminie prawem przewidzianym odwołanie od powyższej decyzji wniosła K. S. i R.K. zarzucając naruszenie interesu społecznego i prawa własności, bez zachowania zasady bezstronności, rzetelności i staranności. Odwołujące podniosły, iż organ nie uwzględnił wszystkich dokumentów znajdujących się w archiwum i faktów z nich wynikających, chociażby ustaleń, iż nieruchomość przy ul.A [...] była zabudowywana od 1893 do 1897 roku ale prace nie zostały zakończone w sposób pełny. Po nabyciu nieruchomości przez Państwa K. w 1929 roku właściciele zwrócili się o zezwolenie na przeprowadzenie prac budowlanych i stosowne zezwolenie otrzymali. Strona podnosi, iż po 1945 roku mieszkania były przydzielane w drodze decyzji administracyjnych nie jest zatem możliwe by organy te pominęły ustalenie czy budynek jest posadowiony zgodnie z przepisami budowlanymi i jednocześnie aby przydzielił lokale bez okien. Wywodzi, iż niewątpliwie okna zostały wybite w zgodzie z przepisami, zaś obecnie nałożenie obowiązku ich zamurowania będzie godziło w prawa właścicieli, najemców oraz w interes społeczny, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego określonymi w art. 58 §2 Kodeksu cywilnego. Zdaniem odwołujących organy nadzoru budowlanego uwzględniły wyłącznie interes inwestora, który chce zbudować hotel, organ zataił również fakt, iż wyrokiem z dnia 17 października 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla hotelu. Nie zgadza się również z odmową PINB-u w sprawie przesłania R.K. pełnej dokumentacji sprawy skoro przepis art. 73 §2 Kpa stanowi, iż strona może żądać uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. Zakwestionowały również prawidłowość zastosowania przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż na terenie nieruchomości przy ul.A [...] nie są prowadzone żadne prace, nie były wykonywane co najmniej od 1936 roku, zaś od 1945r. żadne roboty związane z wybitymi oknami. Kończąc podniosły, iż istnieją przeszkody w realizacji decyzji i istniały już w dacie jej wydania, jej realizacja mogłaby nastąpić tylko w wyniku dokonania czynu niedozwolonego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego.

Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając organ odwoławczy przytoczył pokrótce dotychczasowy przebieg postępowania i w pełni podzielając argumentację organu I instancji podniósł, iż w jego ocenie przedmiotowe otwory okienne i drzwiowe wykonano za rządów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli i są one niezgodne z przepisami tego rozporządzenia, jak też z aktualnie obowiązującymi przepisami normującymi warunki techniczno-budowlane. Nie ma znaczenia wskazywane przez strony istnienie otworów od 1930r. skoro w latach 1929-1961 w zakresie sytuowania otworów w ścianie w granicy nieruchomości obowiązywały te same przepisy tj. z 1928r. W świetle obecnie obowiązujących przepisów niedopuszczalne jest sytuowanie w ścianie granicznej otworów okiennych i drzwiowych, wynika to z §12 oraz §226 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Dodał, iż do robót budowlanych innych niż budowa obiektu wykonanych niezgodnie z przepisami, jeśli roboty te wykonano pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów zastosowanie znajdują przepisy aktualnie obowiązujące ustawy dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, zgodnie z art. 103 tej ustawy. Ustosunkowując się do zarzutu odwołujących, w kwestii zastosowania nieprawidłowej podstawy nakazu, wyjaśnił, iż do robót budowlanych innych niż budowa obiektu lub jego części, znajdują zastosowanie przepisy art. 50 i art. 51 w/w ustawy, i tak zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 4 w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Wykonanie otworu w ścianie oddzielenia pożarowego, które obligatoryjnie musi znajdować się w granicy działki jest niedopuszczalne tym samym w/w roboty w sposób istotny naruszają przepisy ustawy i uchybiają przepisom bezpieczeństwa pożarowego. Stan taki powoduje nierówność właścicieli spornych nieruchomości wobec prawa.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania wskazał, iż nie ma znaczenia naruszenie praw najemców, ponieważ w postępowaniu prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego nie przysługuje im przymiot strony tegoż postępowania, organ powołał się na wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2001r. sygn.akt I SA 72/00. Decyzja nie narusza praw właścicieli a prowadzone postępowanie ma na celu usunięcie stanu niezgodnego z prawem. Wskazał, iż nie może zgodzić się z wywodem stron, iż sporne drzwi to drzwi awaryjne pożarowe, gdyż nie spełnione zostały przesłanki z § 238 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r. W kwestii rzeczywistej daty powstania otworów, organ podał, iż najprawdopodobniej powstały po 1945r., kiedy masowo dokonywano adaptacji i podziału wtórnego pomieszczeń na lokale mieszkalne i nawet gdyby organ wydał zgodę na wykonanie takich otworów decyzja taka wydana byłaby z rażącym naruszeniem prawa a tym samym zachodziłaby przesłanka uzasadniająca stwierdzenie nieważności takiego aktu, przy czym w toku czynności wyjaśniających nie ustalono by taka decyzja została wydana, natomiast wyłącznie pozwolenie na budowę jest prawidłowym zezwoleniem na dokonania określonych prac.

Skargę na powyższą decyzję wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi R. K. i K.S., zarzucając istotne wady formalno-prawne, naruszenie interesu społecznego i prawa własności, niezachowanie należytej staranności i ingerencję w prawa osób trzecich.

Uzasadniając skarżące wywodzą jak w odwołaniu, wskazując m.in., iż z karty inwentarzowej założonej w dniu 31 marca 1930r. wynika, iż w budynku frontowym na II piętrze znajdowały się 3 lokale jednoizbowe, zaś na III piętrze 11 lokali jednoizbowych, lokale te były zamieszkiwane trudno tym samym przyjąć, iż były pozbawione otworów okiennych. Nie zgodziły się ze stanowiskiem organu, iż po zamurowaniu otworów okiennych pomieszczenia, w których znajdowały się, będą nadal spełniały funkcję lokali mieszkalnych od 70 lat, przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Skarżące powołując się na przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące ochrony praw najemców i zasady współżycia społecznego podniosły, iż wykonanie zaskarżonej decyzji naruszy prawa właścicieli nieruchomości i najemców lokali, zaburzy porządek prawny i doprowadzi do konfliktu społecznego, gdyż nie ma podstaw prawnych do jednostronnej zmiany warunków umowy pogarszających warunki mieszkaniowe najemcom. Powtórzyły za odwołaniem, iż organy orzekające opowiedziały się wyłącznie po stronie inwestora, odmówiły nadto R. K. przesłania kopii zebranej w toku postępowania dokumentacji, zastosowały przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego pomimo braku przesłanek umożliwiających ich zastosowanie, organ odmówił również zastosowania przepisu art. 13 Kpa. Skarżące podtrzymały stanowisko, iż zaskarżone decyzje są nie wykonalne i nie były wykonalne w dacie ich wydania bowiem ich realizacja mogłaby nastąpić tylko w wyniku dokonania czynu niedozwolonego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Ustosunkowały się również do powołanego przez organ II instancji wyroku NSA z dnia 1 sierpnia 2001r. sygn.akt I SA 72/00, wywodząc, iż orzeczenie to nie dotyczy każdej sytuacji i nie podważa istotnego znaczenia artykułu art. 690 k.c. w przypadku najemców lokali przy ul.A [...] art. 690 kc ma zastosowanie w całej rozciągłości, gdyż inaczej należałoby uznać, ze w/w orzeczenie automatycznie unieważnia wszelkie dotychczas wydane z mocy prawa decyzje a także umowy najmu zawarte na te lokale.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko wniósł o oddalenie skargi. Organ odwoławczy wskazał, iż bezsprzecznie sporne otwory wykonane zostały w sposób istnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach, co uzasadnia zastosowanie w niniejszej sprawie art. 51 ust.7, również bezsprzecznym jest, że zarówno za rządów regulacji z 1928 roku jak i w aktualnie obowiązujących przepisach, niedopuszczalnym jest sytuowanie otworów w ścianie znajdującej się w granicy działki, z uwagi na konieczność zamknięcia strefy pożarowej w granicy działki. Dodał, iż w świetle art. 52 Prawa budowlanego brak możliwości ustalenia inwestora robót uzasadnia nałożenie obowiązku na właścicieli obiektu. Natomiast zgodnie z art. 114 Kpa strony mogą zawrzeć ugodę, jeżeli przemawia za tym charakter sprawy, przyczyni się to do uproszczenia lub przyspieszenia postępowania i nie sprzeciwia się temu przepis prawa. W ocenie organu postępowanie ugodowe nie jest możliwe m.in. z uwagi na stwierdzone naruszenie prawa mające charakter ius cogens, którego obowiązywanie nie może zostać wyłączone wolą stron postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna, zaskarżona decyzja nie narusza bowiem przepisów prawa, sądy administracyjne zostały zaś powołane do badania zgodności z prawem działania organów administracji publicznej (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., a także art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a". Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić w całości lub części (art. 145 § 1 ust.1 p.p.s.a.), stwierdzić jej nieważność w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a.). Ewentualnie stwierdzić, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 ust. 3 w/w ustawy). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu.

Podkreślić należy także, iż sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.

Rozpatrując złożoną skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które musiałyby skutkować uchyleniem decyzji tak I jak i II instancji.

Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]r. nakazującą w trybie art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, K.S., R.K., D.K., A. S. i A.S.-K. zamurowanie otworów okiennych i drzwiowych znajdujących się na ścianie zachodniej budynku wielorodzinnego zlokalizowanego na nieruchomości przy ul.A [...]. W świetle art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 w/w ustawy, jeżeli roboty budowlane wykonano w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach organ podejmuje działania zakreślone przepisami art. 51 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 w/w ustawy tj. nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Podstawą wydania przedmiotowych decyzji było ustalenie, iż w ścianie zachodniej budynku znajdują się 3 otwory okienne i otwór drzwiowy, na których wybicie właścicielki nieruchomości nie posiadają żadnych dokumentów mogących potwierdzić zgodność wykonania otworów okiennych z przepisami prawa. Organy ustaliły natomiast, iż przedmiotowa kamienica wykonana została na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia 23 października 1897r., data ta wynika z odnalezionej w archiwach państwowych teczki wykonanej w 1897r., w której znajdował się również dziennik budowy obiektu a z jego części rysunkowej wynika, że w ścianie zachodniej budynku nie było otworów okiennych ani drzwiowych. Z kolei z części rysunkowej karty inwentarzowej dla tej nieruchomości, sporządzonej w dniu 31 marca 1930r., wynika, że wykonana zabudowa jest zgodna z kopią mapy zasadniczej, również nie potwierdza, iż otwory okienne były przewidziane. Z kolei aktualne obrysy kamienicy nie wskazują aby zmienił się kształt bryły. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego należy podzielić stanowisko organów, że w projekcie budowlanym budynku frontowego nie przewidziano jakichkolwiek otworów w ścianie zachodniej, a rozbudowa budynków przy ul.A [...] była prowadzona po 1929r., precyzyjne ustalenie daty wykonania otworów jest niemożliwe ale i zbędne biorąc pod uwagę, iż w projekcie budowlanym nie przewidziano spornych otworów tak okiennych jak i drzwiowych, a właściciele nieruchomości nie wykazali również aby wydana była decyzja zezwalająca na ich wykonanie.

Wobec powyższego zasadne było zastosowanie przepisów art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 w/w ustawy, w celu doprowadzenia zastanego stanu technicznego budynku do stanu zgodnego z prawem.

Tryb postępowania przewidziany w art. 50 i 51 Prawa budowlanego zmierza do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Wszczynane jest więc w sytuacji stwierdzenia przez organ stanu sprzecznego z przepisami prawa. Regulowanie tego stanu rzeczy wolą stron postępowania zmierzającą do uniknięcia wykonania obowiązków nałożonych decyzją administracyjną zmierza do obejścia przepisów, z których obowiązki te wynikają (wyrok WSA z dnia 5 października 2005r., sygn.akt VII SA/Wa 176/05, publ. System Informacji Prawnej LEX, Lex Nr 191353). W przypadkach określonych w przepisach art. 50 i art. 51 ustawy - Prawo budowlane chodzi jedynie o samowolne odstępstwo od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę. W takiej sytuacji obowiązkiem organów budowlanych jest wymusić na inwestorze dokonanie zmian lub przeróbek koniecznych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami i wymogami określonymi w pozwoleniu na budowę lub w przepisach Prawa budowlanego, a dopiero w razie niewykonania takiego obowiązku, do nakazania zaniechania dalszych robót bądź rozbiórki obiektu lub jego części. W niniejszej sprawie doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem sprowadza się do zmurowania spornych otworów okiennych i drzwiowego. Zarówno w świetle przepisów prawa budowlanego, które obowiązywały w dacie budowy kamienicy, poprzez wszystkie przepisy obowiązujące do dnia dzisiejszego, żadna z norm prawnych nie dopuszczała możliwości sytuowania w ścianie znajdującej się w granicy działki otworów okiennych, drzwiowych obniżających odporność pożarową budynku. Obecnie regulacja taka zawarta została w § 12 oraz § 226 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich sytuowanie. Wprawdzie nie jest możliwe dokładne ustalenie daty powstania otworów jednakże istotne jest, iż wszystkie przepisy prawa budowlanego, począwszy od budowy kamienicy do dnia dzisiejszego przewidywały konieczność zachowania strefy oddzielenia pożarowego, ograniczającej strefę rozprzestrzeniania się ognia poza teren nieruchomości. Jak prawidłowo wskazywał organ już obowiązujące przed 16 lutego 1928r. przepisy Kodeksu Cywilnego Królestwa Polskiego, w art. 676 tego aktu wskazywały, iż właściciel muru niewspólnego, przylegającego do cudzej nieruchomości może urządzać w tym murze otwory do oświetlenia albo okna, zaopatrzone w kratę żelazną i nieruchome ramy. Okna te winny posiadać kratę żelazną o odległości między prętami, co najmniej 1 decymetr. Zgodnie z art. 677 otwory te lub otwory do oświetlenia mogą być urządzane na parterze na wysokości co najmniej 26 decymetrów od podłogi albo posadzki pokoju, który ma być doświetlony, a na piętrach na wysokości co najmniej 19 decymetrów od podłogi. Także w art. 196 rozporządzenia z 16 lutego 1928r. o prawie budowlanym czytamy m.in., iż budynki ogniotrwałe, wznoszone bezpośrednio przy granicy sąsiadów, jako też budynki nieogniotrwałe, wznoszone w odległości mniejszej niż 4m od tej granicy, powinny być zaopatrzone od strony granicy w mur ognioochronny bez otworów i próżni, grubości równającej się co najmniej długości jednej cegły. Reasumując w świetle powyższego wywieść należy, że bez znaczenia pozostaje ustalenie konkretnej daty wykonania przedmiotowych otworów, bowiem żadne projekt budowlany kamienicy ani tym bardziej żadne przepisy Prawa budowlanego obowiązujące od jej budowy do dnia dzisiejszego nie przewidywały możliwości sytuowania przedmiotowych otworów w ścianie granicznej. Nie ma również wpływu na treść decyzji okoliczność, iż skarżące przejęły na własność kamienicę dopiero w 1998r. ani dokładne ustalenie kto właściwie sporne otwory wykonał, postępowanie prowadzone jest bowiem w myśl przepisów obecnie obowiązujących i w stosunku do obecnych właścicieli budynku. Za uzasadnione należy przyjąć twierdzenie organów nadzoru budowlanego, iż zgromadzona dokumentacja jest jedyną istniejącą, na podstawie, której można rozstrzygnąć sprawę, stąd też nie jest możliwe precyzyjne ustalenie daty powstania otworów, tym bardziej, iż ich układ wskazuje, iż nie powstały jednocześnie (cześć jest po jednej stronie komina, jedno z drugiej strony), najprawdopodobniej powstały w po 1945 roku gdy były przydzielane lokale i dążono do zwiększenia liczby mieszkań gdyż takie było zapotrzebowanie.

Odnosząc się do podnoszonych w skardze zarzutów a opartych na przepisach prawa cywilnego wyjaśnić należy, iż nie znajdują one oparcia w postępowaniu administracyjnym, które nie narusza praw właścicieli ani też najemców, zarzuty te nie podlegają rozpatrzeniu tak przez sąd jak i organy nadzoru budowlanego, charakter sprawy i organy, jakie je prowadzą nie pozwala na rozpatrywanie jej cywilnoprawnych aspektów. Argumenty słusznościowe oparte na konieczności ochrony interesu właścicieli i najemców nie maja wpływu na zmianę rozstrzygnięcia. Zgodzić należy się z organami, iż najemcy lokali nie są stronami prowadzonego postępowania, takimi stronami są wyłącznie właściciele, na których został nałożony określony obowiązek, a stosunki cywilnoprawne pomiędzy właścicielami i najemcami nie mogą skutkować brakiem sankcjonowania stanu niezgodnego z prawem. Na wynik sprawy nie ma wpływu również wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 października 2006r. II SA/Łd 471/06, na który strona wskazuje, bowiem dotyczył warunków zabudowy dla innej inwestycji, owszem plany inwestycyjne firmy A były przyczynkiem do wszczęcia postępowania w sprawie niniejszej niemniej jednak wydanie decyzji o warunkach zabudowy nie pociągnęło za sobą automatycznie skutku w postaci wydania decyzji nakazującej zamurowania spornych otworów, są to dwie zupełnie odrębne sprawy i nie można ich w żaden sposób łączyć. Również cała argumentacja oparta na twierdzeniu, iż organy przydzielające po 1945r. w drodze decyzji administracyjnej lokale zbadały stan prawny takich lokali nie jest uzasadniona, nie potwierdza tego żaden dokument, najprawdopodobniej "wydawanie pozwolenie" na wybicie takich otworów odbywało się przy milczącej zgodzie, która nie znalazła ujawnienia tego faktu w żadnym dokumencie, a nawet gdyby to uczyniły to taka decyzja byłaby decyzją rażąco naruszającą prawo wobec wskazanej powyższej regulacji prawnej zabraniającej wykonywania otworów okiennych w ścianie granicznej i podlegała stwierdzeniu nieważności.

Powtórzyć należy, iż decyzja nakazująca zamurowanie przedmiotowych otworów ma na celu doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z prawem, a takim stanem był stan bez okien. Fakt, iż na nieruchomości sąsiedniej planowana jest inwestycja jest okolicznością towarzyszącą ale nie mająca wpływu na wydanie zaskarżonych decyzji, taka decyzja, w przy spełnieniu wszystkich warunków określonych w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, byłaby najprawdopodobniej wydana w każdym przypadku gdyby na sąsiedniej działce była planowana jakaś budowa.

Z tych wszystkich względów należy podzielić stanowisko organów nadzoru budowlanego, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa a przytoczona w niej argumentacja organu zasługuje na uwzględnienie.

Wobec powyższego na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

ar