Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 438/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 265(1) par. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: art. 141 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), art. 176
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Waksmundzki Sędzia NSA Jerzy Sulimierski (spr.) Sędzia NSA Janusz Zajda Protokolant Beata Cisek po rozpoznaniu w dniu 19 września 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "M. M." Spółki z o.o. w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 23 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Łd 520/07 w sprawie ze skargi "M. M." Spółki z o.o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 listopada 2007 r., sygn. akt III SA/Łd 520/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. oddalił skargę M. M. Spółki z o.o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] maja 2007 r., nr [...], w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.

W dniu [...] lipca 1999 r. M. M. Spółka z o.o. w Ł. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na formularzu SAD nr [...] towar opisany jako "odżywki dla sportowców, odżywki dla sportowców – mieszaniny witamin, związki aminowe z tlenową grupą funkcyjną".

Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. zakwestionował klasyfikację towarów zgłoszonych na podstawie powyższego dokumentu SAD i decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...] uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej, klasyfikacji taryfowej i stawki celnej i określił kwotę wynikającą z długu celnego w skorygowanej wysokości. Ponadto w stosunku do kwoty niedoboru należności celnych organ celny wymierzył odsetki wyrównawcze.

Pismem z dnia [...] września 2003 r. Spółka wniosła o uchylenie w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...], powołując się na istnienie ważnego interesu strony i interesu publicznego.

Decyzją z dnia [...] maja 2004 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. odmówił uchylenia powyższej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2002 r., a następnie decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...].

Rozpoznając skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] sierpnia 2004 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. wyrokiem z dnia 14 października 2005 r., sygn. akt III SA/Łd 886/04 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] maja 2004 r. Sąd wskazał, że organ celny ponownie rozpatrując sprawę winien rozważyć i ocenić, czy interes publiczny lub ważny interes strony przemawiają za uwzględnieniem wniosku w takich granicach, jakie strona skarżąca zakreśliła oraz powinien dokonać analizy zebranego materiału dowodowego pod kątem spełnienia przesłanek wymienionych w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego.

Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. po ponownym rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] odmówił uchylenia decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2002 r.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją z dnia [...] maja 2007 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] sierpnia 2006 r. Organ wskazał, że powołane przez Spółkę zarzuty merytoryczne w stosunku do decyzji ostatecznej w zakresie prawidłowości klasyfikowania sprowadzonych przez Spółkę towarów nie mieszczą się w kategorii argumentów wskazujących istnienie ważnego interesu strony przemawiającego za uchyleniem przedmiotowej decyzji w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Ponadto organ stwierdził, że każdy importer mógł zwrócić się do właściwego organu o wydanie Wiążącej Informacji Taryfowej dotyczącej klasyfikacji towaru i wykluczyć w ten sposób ponoszone ryzyko handlowe polegające na niewłaściwej klasyfikacji towaru, czego Spółka nie uczyniła.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. oddalając skargę M. M. Sp. z o. o. na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] maja 2007 r. stwierdził, że rozstrzygnięcie organu wydane zostało zgodnie z wytycznymi Sądu zawartymi w powołanym wcześniej wyroku z dnia 14 października 2005 r., sygn. akt III SA/Łd 886/04.

Zdaniem Sądu, analiza treści przepisu art. 2651 § 1 Kodeksu celnego wskazuje, że jego zastosowanie uzależnione jest od spełnienia następujących przesłanek:

1. przepis dotyczy wyłącznie decyzji ostatecznych, na mocy których strona nabyła prawo,

2. strona, która nabyła prawo sama złożyła wniosek o zmianę lub o uchylenie decyzji albo w postępowaniu wszczętym z urzędu bądź na wniosek innej strony złożyła oświadczenie o wyrażeniu zgody na zmianę albo uchylenie decyzji,

3. wzruszenie decyzji nie może być sprzeczne z przepisami szczególnymi,

4. za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes publiczny lub ważny interes strony.

W ocenie Sądu, organy obu instancji dokonały wnikliwej oceny tych przesłanek. Odniosły się one bowiem w sposób wyczerpujący do argumentów podniesionych przez Spółkę we wniosku z dnia [...] września 2003 r. oraz w następnych pismach uzupełniających wniosek i uznały, że strona skarżąca nie wykazała, iż w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego przemawiającego za uchyleniem w całości wskazanej wyżej decyzji ostatecznej. Sąd przychylił się w tym względzie do stanowiska organów. Sąd wskazał również, iż w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały wszystkie pozostałe przesłanki umożliwiające prowadzenie postępowania w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, gdyż decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2002 r. jest decyzją ostateczną i można ją ocenić jako decyzję, na mocy której skarżąca Spółka nabyła prawo. Decyzja, która przyznaje stronie jakieś uprawnienia lub je rozszerza, albo znosi obowiązki bądź je ogranicza, jest decyzją tworzącą prawa dla strony.

Wniosek o uchylenie w całości decyzji ostatecznej z dnia [...] kwietnia 2002 r. M. M. Sp. z o.o. zawarła w piśmie z dnia [...] września 2003 r. W ocenie Sądu, przytoczone przez Spółkę argumenty nie mogą zostać uznane za okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego. Większość z nich dotyczy bowiem prawidłowości dokonania przez organ celny klasyfikacji taryfowej sprowadzonego towaru i niezasadnego wymierzenia odsetek wyrównawczych. Wskazane przez Spółkę przesłanki, mające uzasadniać konieczność uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2002 r., zmierzają faktycznie do ponownej merytorycznej oceny prawidłowości wydania decyzji przez organ celny I instancji, czego w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 2651 Kodeksu celnego organ robić nie może. Wprawdzie w odwołaniu i w skardze strona podniosła, iż jej żądanie nie sprowadza się do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją ostateczną, to jednak, w ocenie Sądu, przedstawione argumenty wskazują, że skarżąca dąży w istocie do wykazania nieprawidłowości klasyfikacji taryfowej sprowadzonych towarów.

Zasługi i kompetencje osób kierujących Spółką i w niej zatrudnionych, na polu szeroko rozumianej działalności sportowej nie mogą uzasadniać, zdaniem Sądu, żądania uchylenia decyzji ostatecznej wymierzającej należności celne ze wskazaniem, że przemawia za tym ważny i słuszny interes strony. Strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła okoliczności, iż zapłata odsetek wyrównawczych może doprowadzić do utraty płynności finansowej firmy i co się z tym wiąże redukcji zatrudnienia. Ponadto Sąd stwierdził, iż uchylenie się od obowiązku uiszczenia należności celnych nie może być utożsamiane z ważnym interesem strony, o którym mowa w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. W ocenie Sądu, strona nie może uzasadniać żądania uchylenia decyzji ostatecznej wymierzającej należności celne tłumacząc, że nie spodziewała się weryfikacji zgłoszenia celnego i wymierzenia dodatkowych należności celnych. Obowiązek regulowania określonych należności na rzecz Skarbu Państwa jest warunkiem działalności podmiotu gospodarczego i powinien stanowić część polityki finansowej spółki. Również w odniesieniu do podnoszonego argumentu, że pomiędzy datą dokonanej odprawy, a wszczęciem postępowania organ celny nie sygnalizował nieprawidłowości i Spółka działając w dobrej wierze opartej na zaufaniu do tegoż urzędu importowała i odprawiała dietetyczne środki spożywcze na identycznych zasadach, Sąd wskazał, że za prawidłowość zgłoszenia celnego odpowiada zgłaszający, natomiast organ celny może w trybie art. 83 Kodeksu celnego kontrolować zgłoszenie celne w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym. Sąd nie podzielił więc stanowiska skarżącej, że przyjęcie zgłoszenia celnego i dopuszczenie towaru do obrotu jest uznaniem tego zgłoszenia za prawidłowe.

W ocenie Sądu, za uchyleniem decyzji ostatecznej nie przemawia również interes publiczny. Spółka podniosła, że nie jest dopuszczalne rozstrzygnięcie identycznego stanu faktycznego dwiema, a czasami nawet i większą ilością różnych decyzji administracyjnych. Tym samym w jej ocenie, uchylenie decyzji uzasadnione jest ważnym interesem publicznym, przejawiającym się w poczuciu działania organów celnych na podstawie przepisów prawa oraz w sposób budzący zaufanie do organów celnych. Odpowiadając na argumenty Spółki w tym zakresie Sąd podniósł, że pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem wielowymiarowym i znacznie szerszym niż pojęcie "interesu społecznego", albowiem oprócz aspektu społecznego, obejmuje ono również kwestie z szeroko rozumianej sfery funkcjonowania instytucji publicznych, w tym instytucji państwa. Niewątpliwie, w ocenie Sądu, w interesie publicznym leży interes państwa, pewność obrotu prawnego i gospodarczego oraz stabilność stosunków w sferze finansów, w tym finansów publicznych. W tym kontekście za uprawniony należy uznać pogląd organów celnych, że w interesie publicznym leży wyegzekwowanie sum należnych z tytułu importu towarów. Natomiast argumenty skarżącej, iż organy celne różnie klasyfikowały te same produkty, mogły zostać podniesione w postępowaniu odwoławczym od decyzji klasyfikujących te towary.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ w toku postępowania art. 121 § 1 i 2 oraz art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej.

W skardze kasacyjnej M. M. Sp. z o.o. zaskarżyła powyższy wyrok wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Ł. na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a. oraz o zasądzenie na rzecz Spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj.:

1. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wskazania stanowiska strony skarżącej i ustosunkowania się do niego, w zakresie wad i błędów organów celnych oraz okoliczności dotyczących zasadności uchylenia decyzji na podstawie art. 2651 Kodeksu celnego, dotyczących:

a) przeprowadzonego postępowania, a tym samym nierozstrzygnięcie w zakresie wszystkich zarzutów sprawy oraz istniejących okoliczności uprawdopodobniających istnienie ważnego interesu strony, a także nieprawidłowości w tym zakresie jakich dopuściły się organy celne, instrumentalnie podchodząc do przepisu art. 2651 Kodeksu celnego;

b) tego czy w świetle tego przepisu wystarczające jest uprawdopodobnienie istnienia ważnego interesu strony lub interesu publicznego czy też nieodzownym jest jego udowodnienie, a jeśli tak to jakimi dowodami, które w ocenie sądu nie budziłyby wątpliwości;

c) nierozstrzygnięcie w zakresie tego czy poprzez niejednolite i niekonsekwentne działania organy celne nie naruszyły zasady zaufania do organów państwa, a interes publiczny nie przemawiałby za restytucją tego zaufania poprzez uchylenie decyzji ostatecznej na podstawie wskazanego przepisu art. 2651 Kodeksu celnego.

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie skargi w wyniku pominięcia naruszenia przepisów postępowania jakich w toku postępowania celnego dopuściły się organy celne, tj. art. 121 § 1 i 2 oraz art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej oraz art. 2651 Kodeksu celnego poprzez:

a) brak wszechstronnego i wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności sprawy w szczególności podnoszonych przez stronę w toku postępowania okoliczności uzasadniających skorzystanie z tego trybu wzruszania decyzji ostatecznych, w szczególności uzasadnionych względem na konstytucyjne zasady;

b) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów w sytuacji, gdy naliczenie długu celnego związane jest z nieprawidłowościami leżącymi po stronie organów celnych;

c) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności w zakresie ustalenia przesłanek warunkujących uchylenie w całości decyzji organu celnego z uwagi na interes publiczny lub ważny interes strony;

d) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych w sytuacji, gdy niedopuszczalne jest stosowanie niejednolitej praktyki orzeczniczej w odniesieniu do identycznych produktów, albowiem narusza to interes publiczny z uwagi na stosowanie różnego prawa w odniesieniu do identycznego stanu faktycznego i prawnego;

e) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów celnych poprzez formułowanie wniosków co do niedopuszczalności ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, choć organ jest świadomy, iż argumenty te zostały powołane z zupełnie innych powodów niż te, o których traktuje stanowisko organu celnego,

które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy.

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 2 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi w wyniku pominięcia naruszenia przepisów prawa procesowego - tj. art. 2651 Kodeksu celnego w związku z naruszeniem prawa materialnego, tj. § 1 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 czerwca 1998 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania z dnia 26 czerwca 1998 r. (Dz. U. Nr 86, poz. 544 - obecnie nie obowiązuje) poprzez niedostrzeżenie nieprawidłowości w działaniu organów, które nie zastosowały tego przepisu w rozpatrywanej sprawie, pomimo istnienia przesłanek do odstąpienia od naliczania i pobierania odsetek wyrównawczych, co organy celne uczyniły w stosunku do Spółki w szeregu kolejnych późniejszych sprawach.

4. art. 153 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka podniosła, że zarówno na etapie postępowania administracyjnego, jak i sądowego przedstawiła szeroki materiał dowodowy, z którego wynika, że nie jest i nie było jej zamiarem dążenie do przeprowadzenia "trzeciego" etapu postępowania celnego, czego nie dostrzegł i nie rozpatrzył Sąd I instancji. Spółka wskazała, że nie była i nie jest zainteresowana merytorycznym rozstrzyganiem o prawidłowości bądź nieprawidłowości decyzji ostatecznej dotyczącej klasyfikacji taryfowej. Skarżąca stwierdziła natomiast, wskazując na istnienie ważnego interesu publicznego, że ochrona zaufania obywatela do aparatu administracji wymaga, aby eliminować z obrotu sytuacje, w których w tym samym stanie faktycznym i prawnym, odnośnie identycznych produktów, istnieją równolegle w obrocie prawnym dwie (a nawet więcej), różne co do istoty decyzje. Zdaniem Spółki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. nie przedstawił w tym zakresie stanowiska strony skarżącej i nie odniósł się do prezentowanych argumentów, przez co naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a.

Spółka wskazała również, że został naruszony jej ważny interes w wyniku przeprowadzenia ponownej weryfikacji zgłoszenia celnego i uznania go za nieprawidłowe. Skarżąca podkreśliła, że skoro wskutek wcześniejszej weryfikacji zgłoszenia celnego, na podstawie art. 70 Kodeksu celnego, towar dopuszczono do obrotu, to tym samym uznano zgłoszenie celne za prawidłowe. Powtórna weryfikacja oparta o te same dokumenty, na podstawie których wcześniej uznano zgłoszenie celne za prawidłowe, prowadząca do rozstrzygnięcia o obowiązkach Spółki w zakresie nowego długu celnego, w rezultacie narusza jej ważny interes poprzez wyraźne pogorszenie jej sytuacji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przystępując do rozpoznania skargi kasacyjnej należy przypomnieć, że stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Oznacza to, że zakres sądowego rozpoznania sprawy, poza nieważnością postępowania, która w niniejszej sprawie nie zachodzi, jest ograniczony do zarzutów podniesionych przez autora skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną w sprawie oparto na podstawie wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a więc na mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniu przepisów postępowania. Składające się na tę podstawę kasacyjną zarzuty strony sprowadzają się do twierdzenia, że Sąd I instancji bezpodstawnie oddalił skargę na decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w trybie art. 2651 ustawy z 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), niesłusznie przyjmując, że za uchyleniem decyzji nie przemawia interes publiczny oraz ważny interes strony.

Stosownie do art. 128 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), mającego odpowiednie zastosowanie do postępowania w sprawach należności celnych z mocy art. 262 Kodeksu celnego, decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu, są ostateczne.

Przepis wprowadza zatem, w celu zagwarantowania ochrony praw nabytych jednostki, a także przyczyniania się do pogłębiania zaufania obywateli do działalności organów państwa, zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Jednak trwałość decyzji nie oznacza jej bezwzględnej niewzruszalności. Stabilność decyzji jest bowiem niezbędna w takim zakresie, w jakim gwarantuje pewność obrotu prawnego z uwagi na interes publiczny oraz interes stron. Decyzje dotknięte szczególnie ciężkimi wadami, naruszające swoją treścią obowiązujące prawo, nie mogą pozostawać w obrocie prawnym. Dlatego też w myśl wskazanego przepisu art. 128 Ordynacji podatkowej, uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie. W zależności zatem od sytuacji faktycznej danej sprawy ustawodawca wprowadził konkretne instytucje prawne pozwalające na przeprowadzenie - w drodze wyjątku od zasady - weryfikacji decyzji ostatecznej, m. in. instytucję uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej przewidzianą w przepisie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, który dopuszcza na wniosek lub za zgodą strony uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej, na mocy której strona nabyła prawo, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony.

W rozpoznawanej sprawie uchylenie decyzji ostatecznej nie mogło nastąpić w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, ponieważ, jak prawidłowo orzekł Sąd I instancji, strona nie wykazała, że za uchyleniem decyzji ostatecznej przemawia interes publiczny lub ważny interes strony. Wskazać należy, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisu art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, wszczętym na wniosek strony, ciężar wykazania okoliczności, w których strona upatruje swój ważny interes lub interes publiczny, spoczywa na stronie, gdyż to ona dąży do zmiany decyzji ostatecznej.

Badanie przesłanki interesu publicznego lub ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przez organ przepisów prawa przy wydawaniu decyzji ostatecznej. Wprawdzie w skardze, jak i w skardze kasacyjnej strona podnosi, iż jej żądanie nie sprowadza się do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją ostateczną to jednak, jak słusznie zauważył Sąd I instancji, przedstawione argumenty wskazują, że skarżąca dąży w istocie do wykazania nieprawidłowości w zakresie dokonanej przez organ celny weryfikacji zgłoszenia celnego i dokonania klasyfikacji taryfowej sprowadzonych towarów. Aprobata poglądu, że wady decyzji ostatecznej o charakterze materialnym lub procesowym mogą wyczerpywać przesłanki interesu publicznego lub ważnego interesu strony, prowadziłaby do uznania, że postępowanie administracyjne jest czteroinstancyjne, a to byłoby sprzeczne z ogólną zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Skarżąca stwierdziła, że w takim samym stanie faktycznym i prawnym, odnośnie identycznych produktów, organy celne wydawały różne co do istoty decyzje, a takie działanie organów skierowane jest przeciwko ważnemu interesowi publicznemu. Niewątpliwie, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w interesie publicznym leży, aby decyzje wydawane przez organy administracji publicznej były zgodne z prawem, ale osiągnięciu takiego celu służą istniejące rozwiązania proceduralne, jak odwołanie i skarga do sądu administracyjnego. Z tych rozwiązań skarżąca jednak nie skorzystała, gdyż nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braków formalnych odwołania od decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej, dlatego też organ celny stwierdził jego niedopuszczalność. Podkreślić również należy, że interes publiczny przemawia za pewnością prawa i trwałością decyzji ostatecznych, a jego istnienie, podobnie jak ważnego interesu strony, musi być ustalone na tle konkretnej sprawy i wynikać z jej stanu faktycznego i prawnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca wskazała, że Sąd I instancji nie odniósł się do faktu, iż organ celny nie ocenił, czy występowanie w sprawie dwóch różnych decyzji odmiennie klasyfikujących identyczne produkty jest okolicznością uzasadniającą wznowienie postępowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy jednak wskazać, że decyzje ostateczne organów celnych mogą być wzruszone w razie wystąpienia przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji (art. 247 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego) albo wznowienia postępowania (art. 240 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego); jednak skarżąca, kwestionując decyzje o zmianie klasyfikacji taryfowej i określeniu kwoty długu celnego, nie powołała się na przytoczone wyżej przepisy, ale oparła swoje żądanie na art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Ten przepis stanowi odmienną podstawę wzruszenia decyzji ostatecznej, opartą na innych przesłankach, a poszczególne tryby nadzwyczajne mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości i nie mogą być stosowane zamiennie.

Trafne jest także stanowisko Sądu I instancji, że wymienione przez skarżącą wady decyzji ostatecznej nie wskazują na istnienie w sprawie ważnego interesu strony. Ważnego interesu strony nie można bowiem rozumieć tylko w ten sposób, że uchylenie decyzji ostatecznej o zmianie klasyfikacji taryfowej i określeniu kwoty długu celnego jest korzystne, ważne dla interesu gospodarczego strony, gdyż według takiego rozumowania żądanie uchylenia każdej decyzji ostatecznej, nakładającej na stronę obowiązek zapłaty należności celnych, spełniałoby w sposób automatyczny wymaganie ważnego interesu strony, zawarte w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Strata, jaką strona miałaby ponieść w związku z uiszczeniem należności wymierzonych decyzją ostateczną, nie przemawia za przyjęciem istnienia ważnego interesu strony, gdyż taka strata jest następstwem nałożenia obowiązku uiszczenia należności publicznoprawnych. Ważny interes strony oznacza, że musi on być na tyle zobiektywizowany oraz usprawiedliwiony, aby mógł stanowić uzasadnioną podstawę do naruszenia zasady trwałości decyzji ostatecznych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie, jak słusznie stwierdził Sąd I instancji, taki ważny interes strony nie został wykazany.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a., jak również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 p.p.s.a., gdyż szeroko odniósł się do argumentów Spółki podniesionych w skardze stwierdzając, że organ celny prawidłowo odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, ze względu na niespełnienie przez stronę przesłanek określonych w przepisie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego.

W odniesieniu do dwóch ostatnich zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, a więc zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 2 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi w wyniku pominięcia naruszenia przepisów prawa procesowego - tj. art. 2651 Kodeksu celnego w związku z naruszeniem prawa materialnego, tj. § 1 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 26 czerwca 1998 r., a także naruszenia art. 153 p.p.s.a. należy zauważyć, że brak ich uzasadnienia uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ich rozpatrzenie. Skarga kasacyjna jest bowiem środkiem zaskarżenia ściśle sformalizowanym i oprócz wymagań określonych dla pisma procesowego w postępowaniu sądowym powinna zawierać, zgodnie z przepisem art. 176 p.p.s.a., poza oznaczeniem zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części i wnioskiem o uchylenie lub zmianę orzeczenia, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej nie mają usprawiedliwionych podstaw i dlatego, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.