Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 481/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 49 ust. 1, ust. 3, ust. 4 pkt 2 i ust. 5
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: par. 12 ust 2 i 5, par. 28 ust. 2, par. 126
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
article: par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M.G.- B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. nr [...], znak: [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącej M. G.-B. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. dc


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., którą na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2019r. poz. 1186 ze zm.), zwanej pr.b., oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. 2020r., poz. 256 z późn. zm.), zwanej k.p.a., zatwierdzono A. J.-N. oraz J. N. projekt budowlany budynku garażowego wraz z zagospodarowaniem terenu, zlokalizowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 32 (działka o nr ewid. 605, obręb [...]) oraz nałożono obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu.

W uzasadnieniu tej decyzji Inspektor wskazał, że P. U. (syn M.G.-B.) wniósł o przeprowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wybudowanych dwóch balkonów w budynku mieszkalnym oraz budynku gospodarczego niezgodnie z warunkami technicznymi, jak też ściany usytuowanej w granicy działki będącej w nieodpowiednim stanie technicznym zlokalizowanego w Ł. przy ul. A 32. Właścicielami działki nr 605 przy ul. A 32 są J. N. oraz A. J.-N., natomiast działki nr 604 przy ul. A 30 M. G-B.

Inspektor wskazał, że wyniku przeprowadzonych oględzin na nieruchomości przy ul. A 32 w Ł. ustalił, że na terenie tej posesji znajduje się budynek garażowy wybudowany na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Ł. o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] r. obejmującej budowę dwustanowiskowego wolnostojącego garażu na samochody osobowe wraz z wewnętrzną instalacją elektryczną, wykonany w technologii tradycyjnej o konstrukcji murowanej z dachem pokrytym blacho dachówką, wyposażony w instalację elektryczną. Roboty budowlane związane z rozbudową garażu są zakończone. Pomiędzy ścianą garażu a granicą działki znajduje się wiata o wymiarach: długość ok. 6,30m, szerokość ok. 3,53m i wysokość ok. 4,89m, w odległości ok. 3,07m od istniejącego ogrodzenia oraz w granicy z nieruchomością przy ul. A 30. Współwłaściciele garażu, tj. A. J.-N. i J. N. nabyli tą nieruchomość w dniu 11 marca 2016r. Roboty budowlane związane z rozbudową garażu zostały wykonane przez poprzedniego właściciela w latach 2010-2015 i zmieniona została konstrukcja dachu z dwuspadowego na czterospadowy.

Inspektor podkreślił, że nieruchomość nr 605 objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, uchwalonym przez Radę Miejską w Ł. w dniu 10 maja 2017r. uchwałą nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Ł., położonej w rejonie B oraz ulic: C, A, D, E, F, G, H i I. W planie tym działka nr 605 położona jest w jednostce urbanistycznej oznaczonej symbolem 37 MN – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

W tych okolicznościach postanowieniem z dnia [...] lutego 2009r., na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 pr.b. oraz art. 123 k.p.a., organ I instancji nakazał A.J.-N. i J. N. wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych związanych z rozbudową garażu dwustanowiskowego oraz nałożył obowiązek przedstawienia zaświadczenia Prezydenta Miasta Ł. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu i oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w terminie do dnia 31 maja 2019r.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019r. organ I instancji, na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 oraz art. 59f pr.b. oraz art. 123 k.p.a., ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 25.000 zł z tytułu samowolnej rozbudowy garażu dwustanowiskowego. Opłata ta została uiszczona.

Inspektor za słuszne uznał stanowisko organu I instancji, że rozbudowa tego budynku garażowego nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej. Brak jest jakichkolwiek dokumentów wskazujących na legalność powstałej rozbudowy. Ze zdjęć pozyskanych ze strony internetowej www.mapa.lodz.pl/ortofotomapy wynika, że wymiary tego obiektu w 2011r. oraz w 2013 i 2015r. znacząco różnią się od siebie. Zdjęcie z 2011r. uwidocznia istnienie budynku garażowego, którego dotyczy uzyskane pozwolenie na budowę z dnia 10 kwietnia 2009r. Natomiast zdjęcia wykonane w 2013 i 2015r. dowodzą, że nastąpiło wykonanie robót budowlanych związane z rozbudową tego budynku oraz zmianą konstrukcji dachu z dwuspadowego na czterospadowy. Powierzchnia zabudowy budynku garażowego zwiększyła się o 23,54m2.

Inspektor - wskazując § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019r., poz. 1065), zwanego rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych - stwierdził, iż sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w rozdziale 3 ustalenia szczegółowe dla terenu w § 17 ust. 4 pkt 4 lit. a) dopuszcza lokalizację wolnostojących budynków gospodarczych i garażowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną. Dla działki nr 605 plan ten przewiduje: -przeznaczenie podstawowe terenu - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca i usługi lokalne; przeznaczenie uzupełniające - usługi handlowe oraz sieci i urządzenia infrastruktury technicznej; -wskaźnik powierzchni zabudowy dla działki o powierzchni 400-800m - max 35%; -wskaźniki intensywności zabudowy- min. 0,2, max 0,6; -powierzchnia biologicznie czynna - min 40%; -parametry kształtowania nowej zabudowy - dach dla jednostki urbanistycznej 37 MN -wielospadowe, mansardowe o kącie nachylenia od 30° do 80° i dla mansardowych od 30° do 50°; dachy budynków gospodarczych i garażowych, dla dachów płaskich do 35°; -wysokość zabudowy dla budynków gospodarczych i garażowych - 4,5 m dla nowej zabudowy; - dopuszczanie lokalizacji max. jednego budynku gospodarczego lub garażowego na działce budowlanej; -dopuszcza się zwiększenie wysokości zabudowy o max 0,5m w przypadku zmiany formy dachu; kolorystyka i materiały wykończeniowe elewacji i dachu - nie więcej niz 3-kolorowe; dla ścian - naturalna kolorystyka (neutralny, ugry, szarości, przełamane róże, oliwkowa zieleń, jeden kolor stolarki i ślusarki zewnętrznej; pokrycie dachów -blacha dachówkowa ceglasta, brązowa, szara, grafitowa, naturalna; -nie ustala się liczby miejsc parkingowych dla samochodów i rowerów dotyczących istniejącej zabudowy.

Inspektor wskazał, że powierzchnia zabudowy garażu wynosi 65,36 m (w tym dobudowana wiata - 23,54m2), jego wymiary to: 9,80m x 6,67m x 5,25m. Budynek ma jedną kondygnację (wysokość 3m). Wskaźnik powierzchni biologicznej czynnej wynosi 42 %, a wskaźnik intensywności zabudowy wynosi 0,24. Na działce nr 605 przy ul. A 32 w Ł. zlokalizowany jest oprócz budynku mieszkalnego jeden budynek garażowy. Budynek posiada dach czterospadowy - o spadku 30° i 38°, pokryty blacho-dachówką w kolorze ceglastym. Dach ma charakter krokwiowo-płatwiowy. Inwestycja nie zalicza się ani do przedsięwzięć mogących znacząco, ani potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Nie przewiduje się też wzrostu hałasu ani emisji zanieczyszczeń do powietrza na etapie eksploatacji inwestycji. Budynek nie spowoduje szczególnego zacienienia otoczenia ze względu na swoją wysokość. W ocenie Inspektora, przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a zatem zasadne było zainicjowanie względem tego obiektu postępowania legalizacyjnego określonego w art. 48 ust. 2-3 pr.b. i zobowiązanie właścicieli nieruchomości na mocy postanowienia nr [...] do przedłożenia wymaganych dokumentów.

Inspektor, powołując się na art. 49 ust. 1 i 3 pr.b., stwierdził, że przedłożony przez stronę projekt budowlany jest kompletny i opracowany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane oraz odpowiada wymogom określonym przez przepisy rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (t.j.: Dz. U. z 2018r., poz. 1935). Nie przewiduje on wykonania w tym garażu robót budowlanych koniecznych do doprowadzenia spornego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Sporny budynek nie narusza również warunków bezpieczeństwa i ochrony zdrowia i wybudowania go niezgodnie ze sztuką budowlaną oraz ze spadkiem dachu na nieruchomość skarżącej.

Skargę na tą decyzję złożyła M. G.-B., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata.

Zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a to:

a) art. 7 i art. 77 k.p.a., polegające na nieuwzględnieniu słusznego interesu skarżącej oraz niezebraniu i nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego sprawy,

b) art. 8, 11, 107 § 2 i 3 k.p.a. polegającego na naruszeniu podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj.: zasady prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej, niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności nie wzięcie pod uwagę faktu, iż inwestor dysponuje działką o dużej szerokości i swobodnie mógł usytuować projektowany budynek w odległości przynajmniej kilku metrów od granicy z działką skarżącej;

2. prawa materialnego, a to:

a) art. 5 ust. 1 pkt 9 pr.b. w zw. z art. 140 i art. 144 k.c., polegające na zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę garażu na działce o nr ewid. 605, obręb [...], mimo naruszenia uzasadnionych interesów skarżącej jako właścicielki działki nr 604,

b) § 206 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, przez budowę garażu dwustanowiskowego nie zachowując wymaganej przepisami prawa odległości od granicy z sąsiadującą działką skarżącej oraz niewykonanie ekspertyzy technicznej sąsiedniej budowli.

Mając to na uwadze pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz decyzji ją poprzedzającej wydanej przez organ I instancji oraz o dopuszczenie dowodu ze zdjęć (x2) na okoliczność mającą istotne znaczenie dla rozpatrzenia sprawy, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, że organy dokonały przedwczesnej, a z pewnością nie wykazanej oceny, iż przedłożony projekt budowlany spełnia wymogi określone w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 pr.b.

Pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że poprzednio zaprojektowany budynek nie przylegał ścianą do budynku istniejącego w granicy. Obecnie, dach budynku jest tak zaprojektowany, że jego część w najwyższym punkcie, zakończona wątpliwej jakości rynną - znajduje się na tej samej wysokości co ściana oddzielająca działkę inwestora i działkę skarżącej. Podczas intensywnych opadów atmosferycznych, deszcz oraz śnieg spływa bezpośrednio po tej ścianie na działkę skarżącej. Natomiast w niższej części dachu, przylega on bezpośrednio do tej ściany graniczącej i nie jest zakończony rynną, ani w żaden inny sposób zabezpieczony przed ściekaniem opadów atmosferycznych bezpośrednio na garaż skarżącej. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie tego obiektu zawiera rozwiązanie, które jest niedopuszczalne. Od początku postępowania skarżąca zgłaszała sprzeciw w zakresie budowy garażu w granicy, z uwagi na stan techniczny swojego budynku.

Powierzchnia działki inwestora umożliwia zachowanie odległości z § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków, a tym samym możliwe było również, żeby wiata, którą zbudował inwestor nie stykała się dachem z tą ścianą. Możliwe też było zbudowanie tejże wiaty po drugiej stronie garażu.

Pełnomocnik podniósł także, że skarżąca wielokrotnie powielała swoje zarzuty dotyczące usytuowania budynku sąsiada bezpośrednio w granicy, w zespoleniu z ich obiektem, powodując spływanie wód opadowych z obiektu inwestora bezpośrednio na działkę skarżącej, jednak organy nie pochyliły się nad należytym wyważeniem interesów wszystkich stron.

Powołując § 206 rozporządzenia w sprawie warunków, pełnomocnik skarżącej wskazał, że skarżąca sygnalizowała wielokrotnie, że budynek gospodarczy (garaż), który obecnie znajduje się na działce skarżącej, jest już drugim garażem, który musiała wybudować (demontując poprzedni), w związku ze zniszczeniem poprzedniego właśnie przez spływające opady atmosferyczne z obiektu inwestora na ten garaż. Podkreślił przy tym, że gdyby projekt budowy garażu inwestora uwzględniał zachowanie chociażby niewielkiej odległości w jego usytuowaniu od działki skarżącej, poprzedni garaż zachowałby się do dnia dzisiejszego. Skarżąca wskazała, że obecny garaż również w niedługim czasie będzie musiał zostać zdemontowany, albowiem spływające opady atmosferyczne z dachu garażu inwestora doprowadzą w końcu do zniszczenia, zagrzybienia i w ostateczności pęknięcia konstrukcji, zagrażając bezpieczeństwu osób przebywających w środku garażu, bądź znajdujących się od niego w niedalekiej odległości. Jednocześnie skarżąca podała, że przed zdemontowaniem poprzedniego garażu - spływający deszcz oraz śnieg przelewał się do garażu skarżącej (wówczas ściana oddzielenia przeciwpożarowego była tej samej wysokości) - niszczył zarówno ścianę, jak i belki dachowe. Okoliczności tej organ nie wyjaśnił, a w aktach sprawy nie ma takiej ekspertyzy.

W ocenie pełnomocnika skarżącej, Inspektor zignorował zarzuty skarżącej dotyczące znacznego pogorszenia się warunków użytkowych działki skarżącej oraz naruszenie zasady współżycia społecznego, jak też zakłócenie korzystania z nieruchomości skarżącej ponad przeciętną miarę.

W odpowiedzi na tę skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r. poz. 374 ze zm.), zwanej ustawą o covid. Zgodne z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Stosownie do treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2020r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020r., poz.1829) począwszy od 17 października 2020r. miasto na prawach powiatu Łódź, będące siedzibą tut. Sądu, zostało objęte strefą czerwoną. Powyższe oznacza, że odpowiednie zastosowanie ma również zarządzenie nr 39 Prezesa NSA z dnia 16 października 2020r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym ( § 1 w zw. z § 3 tego rozporządzenia).

Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 21 października 2020r. "w związku z intensyfikacją rozwoju epidemii i wprowadzeniem dodatkowych ograniczeń, nakazów i zakazów związanych z objęciem miasta Łodzi i niektórych powiatów województwa łódzkiego obszarem czerwonym oraz treścią zarządzenia nr 29/2020 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 października 2020r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-Cov-2 w związku z objęciem miasta Łodzi i niektórych powiatów województwa łódzkiego obszarem czerwonym, odwołać termin rozprawy wyznaczonej w niniejszej sprawie na dzień 20 listopada 2020r. o godz. 09:30, o czym poinformować poprzez wywieszenie informacji na budynku Sądu oraz stronie internetowej Sądu" (pkt 1); "na podstawie art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r. poz. 374 ze zm.), sprawę skierować do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2020r. (...)" (pkt 2). Natomiast zarządzeniem Przewodniczącej z dnia 29 października 2020r. poinformowano strony o rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2020r. w trybie ustawy o covid oraz o możliwości przedstawienia dodatkowej argumentacji w sprawie.

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.), zwanej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną w tej sprawie decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, w sprawie doszło bowiem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., konsekwencją czego było również wadliwe zastosowanie art. 49 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 w zw. z ust. 1 pr.b. Organy nie przeprowadziły bowiem wszechstronnego i wyczerpującego postępowania dowodowego na sporną w tej sprawie, a zarazem kluczową dla prawidłowego jej rozpoznania, okoliczność wpływu samowolnie wybudowanej na działce nr 605 wiaty o czterospadowym dachu na znajdujący się w granicy tej działki z działką nr 604 garaż skarżącej o dwuspadowym dachu oraz zgodności wiaty z przepisami o planowaniu i warunkami technicznymi w zakresie jej parametrów technicznych. Nie zawarły też w uzasadnieniach decyzji obu instancji odpowiedniej argumentacji na okoliczność rezygnacji ze sporządzenia ekspertyzy technicznej istniejącego budynku gospodarczego na nieruchomości skarżącej, a także nie ustosunkowały się do podnoszonych przez skarżącą argumentów co do prawidłowości wykonania wiaty i jej oddziaływania na znajdujący się na jej nieruchomości budynek gospodarczy.

Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do tego, czy w procedurze legalizacyjnej spornej wiaty konieczne było – jak podnosi skarżąca w skardze – sporządzenie ekspertyzy technicznej na okoliczność oddziaływania samowolnie wybudowanej wiaty na budynek gospodarczy skarżącej, czy też – jak przyjął organ w oparciu o przedłożony projekt budowalny wiaty – była ona zbędna, skoro jej sporządzenia nie przewidział autor projektu budowalnego, a przewidziane w projekcie budowalnym rozwiązania techniczne wskazują, że wiata nie jest źródłem uciążliwości dla nieruchomości sąsiedniej, a wskazywane przez skarżącą negatywne odziaływanie inwestycji na jej nieruchomość w efekcie nie ma potwierdzenia w aktach sprawy. Źródło tego sporu tkwi zaś w przyjętym w projekcie budowlanym kształcie dachu – czterospadowego wybudowanej wiaty przy jej wysokości oraz odprowadzania z tego dachu znacznych opadów deszczu czy śniegu na budynek skarżącej o dwuspadowym dachu.

Rozpoznając tak zarysowany spór – Sąd stwierdza niesporną w tej sprawie, a wynikającą z akt administracyjnych, okoliczność samowolnie wybudowanej w okresie 2013 – 2015 wiaty na działce nr 605 w granicy z działką nr 604 o czterospadowym dachu i wymiarach wymagających uzyskania pozwolenia na budowę; dopuszczenia w obowiązującym planie miejscowym usytuowania tej wiaty w granicy z działką skarżącej; oraz usytuowania w granicy działek na działce skarżącej budynku garażowego o dwuspadowym dachu. Z akt wynika też fakt usytuowania między tymi budynkami ściany, pozostałej po innym rozebranym budynku. Nie ma też wątpliwości co do dopuszczalności przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego w sprawie samowolnie wybudowanej wiaty, wobec jej usytuowania zgodne z planem miejscowym.

W tej sprawie badanie zgodności przedłożonego projektu budowlanego organy obu instancji sprowadziły jednakże do kwestii sytuowania wiaty względem granic działek i innych obiektów budowlanych, a także powierzchni zabudowy, wymiarów i gabarytów wiaty, tj. zgodności z § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków i zapisami § 17 ust. 3 pkt 3 lit. a), c) i d) oraz pkt 4 pkt 4 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zaniechały natomiast przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na okoliczność wpływu samowoli budowalnej na istniejący budynek skarżącej, a więc zgodności tej wiaty z innymi niż dotyczące sytuowania budynków przepisami rozporządzenia w sprawie warunków; a także zaniechały rzeczywistej konfrontacji wymiarów wiaty z warunkami określonymi w planie miejscowym. Okoliczność, że sporna wiata zgodnie z planem miejscowym może być usytuowana w granicy działek nie oznacza jeszcze dopuszczalności jej zalegalizowania. Okoliczność ta sama przez się bez rozważenia innych warunków nie uprawnia jeszcze do stwierdzenia zgodności obiektu z warunkami technicznymi. W przypadku usytuowania obiektu w granicy z inną działką, na której również jest usytuowany w granicy obiekt budowlany wymaga zbadania również oddziaływania przedmiotu inwestycji na ten obiekt, zwłaszcza gdy właściciel sąsiedniej nieruchomości – jak w tej sprawie – wskazuje na negatywne oddziaływanie samowolnie wybudowanego obiektu na jego nieruchomość i dokumentuje to załączonymi zdjęciami, a z projektu budowalnego, a ściślej rysunku technicznego wiaty, wynika prawdopodobieństwo takiego oddziaływania obiektu. Ponadto fakt, że ocenę zaistnienia przesłanek sporządzenia ekspertyzy technicznej ustawodawca pozostawił do decyzji projektanta, który w tej sprawie nie dostrzegł konieczności przygotowania takiej ekspertyzy, nie uprawnia organów do całkowitej bierności. Wobec podnoszonych przez skarżącą argumentów dotyczących niekorzystnego wpływu wiaty - zwłaszcza z uwagi na przyjęty czterospadowy dach, powodujący spływanie deszczu i śniegu przy dużych ich opadach na jej budynek gospodarczy, wysokość wiaty, wyższą niż budynek skarżącej, oraz rysunek techniczny wiaty - organy obowiązane były co najmniej zweryfikować stanowisko projektanta o braku oddziaływania wiaty na sąsiednią nieruchomość i rozważyć jednak zasadność sporządzenia tej ekspertyzy. W tej sprawie mamy przecież do czynienia z samowolą budowlaną, nie zaś z postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na jej budowę. Nie ma więc pewności co do prawidłowości, tj. zgodności ze sztuką budowlaną, jej wykonania. Ocena, czy obiekt budowlany spełnia wymagania określone w warunkach technicznych, w tym także wymagania co do usytuowania obiektu, w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, należy bowiem do organu nadzoru budowlanego; a dopuszczenie przez normodawcę sytuowania takiego budynku bezpośrednio przy granicy nie zwalnia zbadania zachowania przez inwestora innych wymagań określonych w przepisach techniczno-budowlanych, z uwagi na ochronę praw właściciela sąsiedniej działki budowlanej (por. prawomocny wyrok WSA w Olsztynie z dnia 3 września 2029r., II SA/Ol 498/19). W tym zakresie kwestię oddziaływania wiaty na budynek gospodarczy skarżącej projektant sprowadził do niewiele znaczącego stwierdzenia, że "jedynie działka o nr ewid. 604 znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, ale zarówno działka nr 605 i 604 - w równym stopniu oddziaływują na siebie", "budynek nie jest źródłem uciążliwości wykraczających poza granice działki objętej inwestycją". Tymczasem stosownie do odczytywanych łącznie przepisów § 206 i § 204 ust. 5 oraz § 12 ust. 5 w zw. z ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków "1. w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5, budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku. 2. rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana sposobu użytkowania budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego"; zaś "wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania"; natomiast "usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2-4 [w granicy działki – dopisek WSA], powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane". Wobec tej regulacji prawnej nie budzi wątpliwości, że w razie usytuowania obiektu w granicy z działką zasadne wydaje się – zwłaszcza z uwagi na istotę sporu w tej sprawie - przeprowadzenie oddziaływania inwestycji na działkę sąsiednią. Co więcej gdy na działce sąsiedniej znajduje się już obiekt budowalny, a tym bardziej usytuowany również w granicy i przedmiot inwestycji przylega do tego budynku, choć nie bezpośrednio, lecz przez pozostały po rozebranym obiekcie mur, konieczne jest nadto rozważenie sporządzenia ekspertyzy technicznej stanu obiektu istniejącego m.in. pod kątem oddziaływania wywoływanego na ten obiekt nowego budynku. Oczywiście sporządzenie takiej ekspertyzy jest uwarunkowane podejrzeniem powodowania zagrożenia dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenie jego przydatności do użytkowania. Zwraca na to uwagę judykatura, która przyjmuje, że "obowiązek poprzedzenia budowy ekspertyzą techniczną należy (...) traktować nie tyle w kategoriach procesowych, ile ściśle technicznych, jako obowiązek poddania analizie stanu techniczno-budowlanego istniejącego obiektu z punktu widzenia dopuszczalności wzniesienia w jego bezpośrednim sąsiedztwie innego budynku. (...) ustanowienie wymagania w postaci sporządzenia ekspertyzy technicznej dotyczy wprost zagadnień natury techniczno-budowlanej, a nie proceduralnej i odnosi się do obowiązków projektanta na etapie sporządzania projektu budowlanego, a zatem jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. (...) Ekspertyza tego rodzaju powinna zostać sporządzona w sytuacji, gdy wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa jego użytkowników lub obniżenie jego przydatności do użytkowania. Z regulacji tej wynika, że sporządzenie ekspertyzy technicznej nie stanowi bezwzględnego obowiązku w przypadku każdorazowego wznoszenia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie innego obiektu budowlanego (wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2012r., sygn. akt II OSK 612/11)" (tak np. wyrok NSA z dnia 25 maja 2016r., II OSK 2356/14). W tej sprawie z uzasadnienia decyzji obu instancji nie wynika, by organy rozważały w ogóle taką możliwość, lecz opierając się na części opisowej projektu uznały brak oddziaływania wiaty na budynek gospodarczy skarżącej.

Wątpliwości Sądu – z uwagi na treść §17 ust. 4 pkt 3 lit. a), c) i d) tiret czwarte planu zagospodarowania przestrzennego oraz nieprecyzyjne podanie w projekcie treści tego przepisu, a w istocie jej zniekształcenie – budzi też to, czy organy rzeczywiście skonfrontowały zapisy projektu budowlanego z zapisami planu wynikającymi z tego przepisu, czy też może ograniczyły się wyłącznie do pobieżnego zapoznania się z tym projektem, na co może wskazywać pominięcie przez organy faktu wielospadowego dachu wiaty. Również zapisy planu w tym zakresie zostały w zaskarżonej decyzji podane nieprecyzyjnie bez odniesienia jakiego rodzaju budynków dotyczą, co dotyczy dachów wielospadowych i kąta ich nachylenia. Wobec tego wskazać trzeba, że w §17 ust. 4 pkt 3 lit. c) planu miejscowego dla dachów budynków gospodarczych i garażowych przewidziano dachy płaskie i kącie nachylenia połaci dachowych do 35o. W zaskarżonej decyzji wskazano zaś, że "parametry kształtowania nowej zabudowy – dachy dla jednostki urbanistycznej 37MN – wielospadowe, mansardowe o kącie nachylenia od 30o do 80o i dla mansardowych od 30o do 50o; dachy budynków gospodarczych i garażowych, dla dachów płaskich do 35o". Dodać należy, iż jest to dosłowne powtórzenie zapisu z projektu budowlanego, dotyczącego budynków mieszkalnych i usługowych, a więc lit. b) § 17 ust. 4. Jednakże zestawienie tych zapisów dowodzi, iż nie są one tożsame. Z projektu i decyzji wynika, że dachy te mogą być także wielospadowe, podczas gdy w planie mowa jest o dachach płaskich i kącie nachylenia połaci dachowych. W przedłożonym projekcie jest mowa o dachu czterospadowym o spadku 30o i 38°. W § 17 ust. 4 pkt 3 lit. a) planu wskazano, że powierzchnia zabudowy budynku gospodarczego lub garażowego wynosi maksymalnie 40 m2, przedmiotowy garaż po rozbudowie ma zaś powierzchnię 65,36 m2, w tym powierzchnią wiaty 23,54m2. Ponadto w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w § 17 ust. 4 pkt 3 lit. d) tiret czwarte znajduje się uregulowanie dotyczące wysokości zabudowy, tj. wynoszącej dla budynków gospodarczych i garaży maksymalnie 4,5m, zaś w § 5 pkt 3 lit. c) znajduje się dodatkowe wskazanie, iż dopuszcza się również zwiększenie wysokości zabudowy o maksymalnie 0,5m w przypadku zmiany formy dachu. Ten ostatni zapis planu jest jednak przepisem bardzo ogólnym i powinien mieć zastosowanie, gdy szczegółowe przepisy planu miejscowego dopuszczają różne rodzaje dachów, z czym wiąże się możliwość zmiany formy dachu. Jednakże w przypadku garaży nie przewidziano dachów wielospadowych. W projekcie budowlanym (rysunek techniczny) zostało wskazane, iż wysokość rozbudowy i całego budynku garażu wynosi 5,25m, nie zaś jak podano w zaskarżonej decyzji 4,89m. Wysokość zabudowy, zgodnie z zawartą w planie jej definicją, to określona w metrach wysokość obiektu budowlanego mierzona od najniższego poziomu gruntu - w miejscu jego lokalizacji do najwyższego punktu jego konstrukcji, a dla budynków - do najwyższego punktu dachu (§ 4 ust. 1 pkt 26).

Sąd zauważa nadto, iż organy nie przeprowadziły też analizy złożonego projektu budowlanego wiaty w zakresie podnoszonej przez skarżącą okoliczności zalewania jej nieruchomości przez wody opadowe, które kierowane są z dachu spornego obiektu na terenie jej nieruchomości, tj. w zakresie jego zgodności z § 126 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków. Przepis ten stanowi, że dachy i tarasy, a także zagłębienia przy ścianach zewnętrznych budynku powinny mieć odprowadzenie wody opadowej do wyodrębnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnospławnej, a w przypadku braku takiej możliwości - zgodnie z § 28 ust. 2. Stosownie zaś do § 28 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków, w przypadku budynków niskich lub budynków, dla których nie ma możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzenie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. Zdjęcia przedłożone do skargi zdają się potwierdzać obawy skarżącej, spadek dachu wiaty został skierowany na budynek skarżącej, a legalizowana rozbudowa wydaje się być wyższa od sąsiedniej zabudowy w granicy. Organy nie przeprowadziły też postępowania dowodowego w zakresie ściany usytuowanej w granicy, na co również – obok zalewania jej budynku gospodarczego wodami z dachu wiaty - skarżąca zwracała uwagę. Wyjaśnienie tych okoliczności jest istotne, bowiem w tej sprawie mamy do czynienia z samowolą budowalną, co ma tę konsekwencję, iż wszelkie wątpliwości co do prawidłowości wybudowania obiektu winny być przez organy wyjaśnione w toku procedury legalizacyjnej. Do zatwierdzenia projektu budowlanego może bowiem dojść dopiero wówczas, gdy zostanie niewątpliwie stwierdzone, że obiekt nie narusza obowiązującego prawa, w tym nie oddziałuje negatywnie na sąsiednie nieruchomości. Wykonanie obiektu w warunkach samowoli budowlanej uzasadnia bowiem przypuszczenie, że może on jednak nie spełniać tych warunków.

Niezależnie od powyższych naruszeń prawa Sąd zauważa, że organ zatwierdził projekt budowlany budynku garażowego wraz z zagospodarowaniem terenu. Tymczasem budynek garażu został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 10 kwietnia 2009r. Natomiast postępowanie legalizacyjne zostało wszczęte i prowadzone było w sprawie rozbudowy garażu dwustanowiskowego o wymiarach około 6,30m x 3,53m i wysokości około 4,89m. We wszczętym i prowadzonym postępowaniu przedmiotem nie było zagospodarowanie terenu. W zgromadzonym materialne dowodowym pojawia się nadto określenie, iż przedmiotowa rozbudowa stanowi dobudowaną wiatę. Organ winien zatem wyjaśnić w uzasadnieniu decyzji, czy dokonana rozbudowa uwzględnia jej przeznaczenia i konstrukcję, która nie przypomina wiaty, choć jest tak określana. Ujednolicenie terminologii, jaką posługuje się organ prowadzący postępowanie jest niezwykle istotne dla przedmiotu postępowania, który winien być jasny i nie budzić wątpliwości.

Wskazane uchybienia o charakterze procesowym nie pozwalają uznać za prawidłowe zastosowanie w tej sprawie art. 49 ust. 4 i ust. 5 u.p.b., a mianowicie, że organ zbadał zgodność przedłożonego projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz warunkami technicznymi, a więc czy obiekt spełnia te warunki. Nie jest bowiem możliwe prawidłowe zastosowanie prawa materialnego, gdy ustalenia faktyczne na relewantne okoliczności faktyczne nie zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy.

Sąd zauważa też, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji pierwszoinsatncyjnej nie spełnia kodeksowych warunków. Przede wszystkim organy obu instancji nie przedstawiły rzetelnie przepisów, stanowiących wzorzec oceny samowolnie wykonanego obiektu, w tym zwłaszcza planu miejscowego i warunków technicznych. W sposób wybiórczy przytoczono też przepisy techniczne, pomijając te, które miały istotne znaczenie z punktu widzenia zgłaszanych przez skarżącą okoliczności zalewania jej budynku gospodarczego, jak i stanu technicznego ściany usytuowanej w granicy działek nr 604 i nr 605; a także nie odniesiono się do zgłaszanych przez nią wątpliwości w zakresie oddziaływania wiaty na jej budynek gospodarczy. Nie wiadomo też, bo nie zostało to wprost wyrażone w decyzjach, dlaczego organy nie podzielają obaw skarżącej co do negatywnego odziaływania przedmiotu inwestycji na jej nieruchomość. W tym zakresie odwołały się do zapisów w projekcie budowalnym, nie wyjaśniając powodów uznania za bezzasadne twierdzeń strony. Również wątpliwości co do zakresu przedmiotu inwestycji nie pozwalają przyjąć, że uzasadnienia decyzji odpowiadają prawu.

Sąd nie podziela natomiast argumentacji skargi w zakresie niedopuszczalności usytuowania wiaty w granicy z jej nieruchomością. W tym zakresie - jak już wskazano - plan miejscowy dopuszcza taką możliwość, a skarżąca pomija fakt, iż jej budynek gospodarczy również został usytuowany w granicy. W tym więc zakresie wiata – o ile spełni wszystkie warunki techniczne – będzie mogła być usytuowana w granicy. Właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji nie posiada też opartego w prawie uprawnienia do decydowania o sposobie zagospodarowania działki przez jej właściciela – inwestora i kontestowania wyboru miejsca usytuowania obiektu, o ile nie narusza to przepisów prawa.

Ponownie prowadząc postępowanie organy wezmą pod uwagę powyższe wskazania i przeprowadzą postępowanie wyjaśniające w zakresie zgodności przedłożonego projektu z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami techniczno-budowlanymi. Ewentualne nieprawidłowości w powyższym zakresie, obowiązane będzie usunąć korzystając z uprawnienia określonego w art. 49 ust. 3 u.p.b. Koniecznie organy uwzględnią również normatywne wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnej, w tym obowiązek ustosunkowania się do twierdzeń podnoszonych przez skarżącą na relewantne prawnie okoliczności.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 pit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015r. poz. 1800).

dc