Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 662/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 5 ust. 1, 8 ust. 3 pkt 8, 11 ust. 3, 14 ust. 1, 18 ust. 1, 39a, 87 ust. 1 pkt 1 lit. a),
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi E. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. oddala skargę; 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego A. W. kwotę 2400 (dwa tysiące czterysta) złotych, kwotę 528 (pięćset dwadzieścia osiem) złotych podatku VAT oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych uiszczonej opłaty skarbowej, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego - organ - decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 5 ust. 1, art. 8 ust. 3 pkt 8, art. 11 ust. 3, art. 14 ust. 1, art. 18 ust. 1 pkt 2, art. 20 ust. 1 i 1a, art. 39 a, art. 39 k, art. 39 m, art. 87 art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz lp. 1.2, 1.7, 1.8.1, 1.8.4, 2.1, 11.2.4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, art. 5 ust. 1, ust. 2 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r., o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2006 r., Nr 235, poz. 1701), art. 11 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób (Dz. U. Nr 141, poz. 942) po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego przez skarżącego E. J. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2007 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 złotych, utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy.

Organ ustalił, że podczas kontroli drogowej w dniu [...] stycznia 2007 r. o godzinie 19.00 w [...] na przystanku nr [...] przy Dworcu [...] kontrolowano pojazd należący do przedsiębiorstwa Przewozy [...] W. J.. Był to samochód marki [...] o nr rej. [...] kierowany przez E. J.. Podczas kontroli okazał on m.in. następujące dokumenty, wypis nr [...] z licencji nr [...] wystawionej na przedsiębiorstwo Przewozy [...] W. J., zezwolenie nr [...] na wykonywanie zarobkowego przewozu osób - przewozy regularne na linii W. – R. – C., wystawione na przedsiębiorstwo Przewóz Towarów R. J., zaświadczenie lekarskie wystawione na Pana E. J.. Kierowcę przesłuchano w charakterze świadka, a protokół przesłuchania stanowi załącznik nr 1 do protokołu kontroli z dnia [...] stycznia 2007 r.

Na podstawie powyższego stanu faktycznego Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję z dnia [...] maja 2007 r., w której:

1. umorzył postępowanie wobec przedsiębiorcy W. J.;

2. nałożył na przedsiębiorcę E. J. karę pieniężną w wysokości 15.800 złotych.

Działając na podstawie art. 92 ust 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym sumę kary pieniężnej nałożonej podczas kontroli drogowej ograniczoną do 15 000 złotych.

Zdaniem organu podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło:

• wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji;

• wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty;

• wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie:

1. kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne;

2. w zakresie wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą;

• wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia;

• nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem) - za każdą wykresówkę.

Organ wskazał, że stosownie do art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Biorąc pod uwagę ten przepis stwierdzono, że ww. naruszenia sankcjonowane są:

1. lp. 1.2. załącznika do ww. ustawy, która karą pieniężną w wysokości 8000:

a. złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji;

2. lp. 1.7 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty;

3. treść lp. 1.8.1 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne;

4. treść lp. 1.8.4 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą;

5. treść lp. 2.1 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 6000 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia;

6. treść lp. 11.2.4 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 100 złotych za każdą wykresówkę sankcjonuje nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem).

Zdaniem organu strona w dniu kontroli wykonywała zarobkowy transport drogowy osób. Jego zdaniem wykonany wydruk z kasy fiskalnej, zgodnie z którym przewóz wykonywał E. J., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "Przewozy autobusowe" potwierdza ten fakt. Potwierdził to również sam skarżący, zeznając do protokołu przesłuchania świadka, że wyjechał do [...] w celu wykonywania regularnego przewozu na trasie R. – W. oraz, że zamontowana w pojeździe kasa fiskalna jest jego własnością. Niezasadnym jest, zdaniem organu powoływanie się przez skarżącego na fakt, że w protokole kontroli znajduje się zapis, że przewoźnikiem był przedsiębiorca R. J.. Zapis ten nosi bowiem cechy oczywistej omyłki jaką popełnił organ I instancji w oznaczeniu imienia strony. Zgromadzone w czasie kontroli dokumenty, w szczególności ww. wydruk z kasy fiskalnej, jednoznacznie dowodzą, że przewoźnikiem był Pan E. J.. Pismem z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] Starostwo Powiatowe w [...] poinformowało, że zatrzymany do kontroli pojazd o nr rej [...], nie został wpisany do posiadanej przez stronę licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Powoływanie się przez stronę, na fakt, że zatrzymany pojazd został zgłoszony do licencji wystawionej dla Pana R. J. jest niezasadny. Jak już bowiem wspomniano wyżej przewoźnikiem był skarżący i to do jego licencji powinien być zgłoszony pojazd. Nie ma zatem żadnego znaczenia dla odpowiedzialności strony fakt, że kontrolowany pojazd był zgłoszony do licencji innego przedsiębiorcy.

Organ wskazał, że naruszenie w postaci nieprawidłowego operowania przełącznikiem grup czasowych stwierdzone zostało na podstawie analizy okazanych wykresówek. Potwierdził to również skarżący, przesłuchany w charakterze świadka. Trudno zatem polemizować z zarzutem strony, że "przełącznik grup czasowych jakbym go nie ustawił swoje rejestruje, stwierdził Pan, który legalizuje tachografy". Kara pieniężna została nałożona na stronę w oparciu o ustalony w sprawie stan faktyczny i obowiązujące przepisy. Okoliczności sprawy, w opinii organu odwoławczego, nie budzą wątpliwości.

Zdaniem organu w czasie kontroli kierujący okazał jedynie zaświadczenie lekarskie ważne od dnia [...] czerwca 2006 r. do maja 2008 r. Kierujący nie okazał oświadczenia potwierdzającego spełnienie warunków określonych ustawą oraz zaświadczenia o przebytych badaniach psychologicznych. Odnosząc się do zarzutów strony, że musiała ona spełniać wszystkie wymagania określone ustawą skoro właściwa władza udzieliła jej licencji, stwierdził, że do wniosku o wydanie licencji nie dołącza się zaświadczeń lekarskich i oświadczenia o spełnianiu warunków określonych w ustawie, o którym mowa w art. 39 ustawy o transporcie drogowym. Zagadnienia te uregulowane są w odrębnych przepisach. Organ na żadnym etapie postępowania nie kwestionował natomiast faktu posiadania przez stronę licencji na wykonywanie transportu drogowego osób. Wobec powyższego uznał, że prawidłowo organ I instancji stwierdził naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty oraz wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne.

Nie budzi zdaniem organu nałożenie kary pieniężnej za naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia. Warunkiem ważności zezwolenia jest jednak posiadanie aktualnego rozkładu jazdy. Strona takiego rozkładu nie posiadała. Skarżący podnosi natomiast w odwołaniu, że w dniu kontroli nie wykonywał przewozu regularnego, lecz pojechał do [...] wykupić lekarstwa dla chorej żony i trójki dzieci. Organ odwoławczy nie daje wiary oświadczeniu skarżącego złożonemu w odwołaniu. Wskazał, że do protokołu przesłuchania świadka w dniu [...] stycznia 2007, pod groźbą odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań odwołujący się zeznał, że wykonywał transport osób na linii regularnej. Świadczą o tym również okazane do kontroli dokumenty. W takim wypadku, zmiana stanowiska strony, musi być potraktowana jako próba uniknięcia odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie.

Organ wskazał, że pomimo wezwania do złożenia zeznań w charakterze świadka odnośnie stwierdzonych naruszeń, skierowanego do strony oraz do R. J. i do W. J. nie stawili się oni w siedzibie WITD w [...]. Organ odwoławczy orzekał zatem na podstawie zgromadzonego dotychczas w sprawie materiału dowodowego. Ocenił, że dalsze próby przesłuchania ww. osób w charakterze świadka zmierzałyby tylko w kierunku nieuzasadnionego przedłużania postępowania.

Na powyższą decyzję skarżący E. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podnosząc, że wydano decyzję opierając się na zmianie ustawy o transporcie drogowym z [...] listopada 2006 r., która nie obowiązywała w dniu kontroli drogowej. Podnosił, iż z protokołu kontroli wynika, że nazwą przedsiębiorcy jest Przewozy [...] W. J., a kierowcą E. J.. Wskazał, że zgodnie z protokółem zapisano, że z wydruku z kasy fiskalnej wynika, iż wykonującym przewóz przedsiębiorcą był R. J..

Ustanowiony na rzecz skarżącego, radca prawny wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2009 roku w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2007 roku w całości. Zarzucił naruszenie art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 o transporcie drogowym poprzez ich błędne wykładnie i niewłaściwe zastosowanie; art. 5 ustawy z dnia 17 listopada 2006 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U z roku 2006 Nr 235 poz. 1701 ); art. 39 k w zw. art. 39 m ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym poprzez ich zastosowanie mimo nieobowiązywania w dacie kontroli. Wskazano, że w decyzjach administracyjnych wydanych w sprawie w tym będącej przedmiotem zaskarżenia organy wydające ww. decyzje powołują się na zeznania złożone przez skarżącego w charakterze świadka w dniu kontroli, tj. [...] stycznia 2007 r. Zdaniem skarżącego - wykorzystywanie przeciw osobie będącej stroną zeznań złożonych uprzednio przez nią w charakterze świadka jest niedopuszczalne. Uznaje, że odpowiednie zastosowanie powinny znaleźć tu właściwe przepisy kodeksu postępowania karnego i kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, tj. w szczególności art. 389 k.p.k. i art. 74 k.p.s.w.

Konieczność analogicznego zastosowania ww. przepisów wynika stąd, że kara pieniężna za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, nakładana na podstawie art. 92 ww. ustawy jest niewątpliwie sankcją penalizującą wymienione w tym przepisie naruszenia ustawy. Kara pieniężna ma więc charakter zbliżony do kary grzywny z kodeksu karnego czy kodeksu postępowania karnego. Z powyższych względów zasadne wydaje się zastosowanie w niniejszej sprawie innych jeszcze zasad prawa karnego, jak choćby nullum crimen sine lege, czy też wynikający z niej zakaz wykładni rozszerzającej przepisów prawno - karnych na niekorzyść oskarżonego. Uznał, że w momencie kontroli, pojechał do [...] po leki dla żony i dzieci. Posiadał tytuł prawny do dysponowania samochodem, którego tego dnia użył, sam prowadził ww. pojazd, przewoził rzeczy (leki) zakupione w aptece na Dworcu [...], a przy tym nie wykonywał usług turystycznych. Z tego wynika, że w dniu [...] lutego 2007 r. skarżący nie wykonywał transportu drogowego, lecz jedynie niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne i spełnione zostały wszystkie przesłanki z art. 4 ust. 4 u.t.d. Skoro skarżący nie wykonywał transportu drogowego, lecz przewóz drogowy na potrzeby własne, co zostało wykazane powyżej, tym bardziej uznać należy, że w momencie kontroli skarżący nie wykonywał regularnego transportu drogowego osób. Nie musiał więc w dacie kontroli posiadać stosownego zezwolenia. W związku z tym uznać należy, że kara pieniężna w wysokości 6.000 zł wynikająca z Ip. 2.1. załącznika do u.t.d. nałożona została niezgodnie z prawem. Skoro skarżący nie wykonywał transportu drogowego, lecz przewóz drogowy na potrzeby własne, uznać należy, że nie był on zobowiązany do posiadania przy sobie wypisu z licencji. Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. do posiadania wypisu z licencji zobowiązany jest jedynie kierowca wykonujący transport drogowy. W związku z tym uznać należy, że kara pieniężna w wysokości 500 zł wynikająca z Ip. 1.7. załącznika do u.t.d. nałożona została na skarżącego niezgodnie z prawem.

Jako podstawę prawną obowiązku posiadania przez skarżącego oświadczenia o spełnieniu wszystkich wymagań spełnionych ustawą organ powołuje art. 5 ustawy z 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2006 r. Nr 235, poz. 1701). Natomiast jako podstawę prawną obowiązku okazania przez niego zaświadczenia lekarskiego o odbytych badaniach psychologicznych art. 39 k w zw. z art. 39 m u.t.d. Zarzucił, że powyższe podstawy prawne są wadliwe. Ustawa z 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, w której znajduje się powoływany art. 5 oraz na mocy której do u.t.d. wprowadzone zostały art. 39 k i art. 39 m w dacie dokonania kontroli, tj. [...] stycznia 2007 r. jeszcze nie obowiązywała. Weszła w życie dopiero dnia [...] stycznia 2007 r., a więc dzień po dokonaniu ww. kontroli. W związku z tym uznać należy, że kary pieniężne w wysokości 500 zł każda, wynikające z Ip. 1.8. pkt. 1 i 4 załącznika do u.t.d. nałożone zostały na skarżącego niezgodnie z prawem. Ponadto biorąc pod uwagę obecnie obowiązujące przepisy należy podkreślić, że o ile można z nich wywieść obowiązek poddania się przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy stosownym badaniom psychologicznym oraz obowiązek przedsiębiorcy prowadzącego przewóz drogowy do kierowania kierowców na ww. badania w odpowiednim czasie, pokrywania kosztów tych badań oraz prowadzenia dokumentacji w tym zakresie, o tyle żaden przepis u.t.d. nie wprowadza obowiązku posiadania takiego zaświadczenia przy sobie i okazywania go uprawnionym organom. W takcie kontroli organ stwierdził jedynie, że kierowca nie posiada przy sobie zaświadczenia o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Organ podtrzymał argumentację i wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wydając decyzję w dniu [...] stycznia 2009 r. organ odwoławczy oparł się na zebranym w trakcie postępowania administracyjnego materiale dowodowym i obowiązującym stanie prawnym. Organ ustalił stan faktyczny sprawy, który jest przyjęty przez Sąd. Wskazane przez skarżącego zarzuty odpierające naruszenia prawa dokonane przez organ nie mogą być uwzględnione, bowiem w ocenie Sądu znajdują podstawę prawną w ustawie z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym i w załączniku do wymienionej ustawy. Zgodnie z art. 1 ustawy o transporcie drogowym, ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 roku, z tym, że rozdział 9 wchodzi w życie z dniem 1 listopada 2001 r., z wyjątkiem art. 68-75 i art. 80-82, które wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia. Przedmiotowa kontrola miała miejsce w dniu [...] stycznia 2007 r., a więc ustawa o transporcie drogowym jest obowiązującym aktem prawnym w niniejszej sprawie.

Sankcja za naruszenia przewidziana jest w art. 92 ust. 1 cyt. ustawy stanowiącym, iż kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 zł. Zgodnie z art. 92 ust. 4 wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy. W przypadku odpowiedzialności określonej w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym sam fakt naruszenia prawa stanowi podstawę do zastosowania sankcji.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, zwanej dalej "licencją".

Zgodnie z art. 8 ust. 3 pkt 8 do wniosku o udzielenie licencji, z zastrzeżeniem ust. 4, należy dołączyć wykaz pojazdów samochodowych wraz z kserokopiami krajowych dokumentów dopuszczających pojazd do ruchu, a w przypadku, gdy przedsiębiorca nie jest właścicielem tych pojazdów - również dokument potwierdzający prawo do dysponowania nimi.

Zgodnie z art. 11 ust. 3 organ udzielający licencji wydaje jej wypis lub wypisy w liczbie odpowiadającej liczbie pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji. Zgodnie z art. 14 ust. 1 przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać na piśmie organowi, który udzielił licencji, wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 8, nie później niż w terminie 14 dni od dnia ich powstania. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego strona w dniu kontroli wykonywała zarobkowy transport drogowy osób. Potwierdza to wykonany wydruk z kasy fiskalnej, zgodnie z którym przewóz wykonywał Pan E. J., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "Przewozy autobusowe". Potwierdził to również sam skarżący, zeznając do protokołu przesłuchania świadka, że wyjechał do [...] w celu wykonywania regularnego przewozu na trasie R. – W. oraz, że zamontowana w pojeździe kasa fiskalna jest jego własnością. Zdaniem Sądu, zapis w protokole kontroli, że przewoźnikiem był przedsiębiorca R. J. jest oczywistą omyłką jaką popełnił organ I instancji w oznaczeniu strony z czego ostatecznie się wycofał.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, kartę opłaty drogowej, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku, a ponadto w transporcie drogowym osób przy wykonywaniu przewozów regularnych i regularnych specjalnych - odpowiednie zezwolenie i formularz jazdy lub wypis z zezwolenia wraz z obowiązującym rozkładem jazdy.

Zgodnie z art. 39a ustawy o transporcie drogowym w związku z art. 1 pkt 2 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta:

1. ukończyła 21 lat;

2. posiada odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem samochodowym, określone w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.);

3. nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

4. nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

5. uzyskała kwalifikację wstępną;

6. ukończyła szkolenie okresowe.

Wymaganie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, nie dotyczy kierowcy wykonującego przewóz drogowy rzeczy pojazdem samochodowym lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t i nieprzekraczającej 7,5 t. Wymagań, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 5 i 6, nie stosuje się do kierowcy pojazdu:

1. do kierowania którego wymagane jest prawo jazdy kategorii A1, A, B1, B lub B+E;

2. którego konstrukcja ogranicza prędkość do 45 km/h;

3. wykorzystywanego przez siły zbrojne;

4. obrony cywilnej, jednostek ochrony przeciwpożarowej lub jednostek odpowiedzialnych za utrzymanie bezpieczeństwa lub porządku publicznego;

5. poddawanego testom drogowym do celów rozwoju technicznego przez producentów, jednostki badawczo-rozwojowe lub szkoły wyższe;

6. odbywającego przejazd bez osób lub ładunku:

a. w celu dokonania jego naprawy lub konserwacji,

b. z miejsca zakupu lub odbioru;

7. używanego w sytuacjach zagrożenia lub przeznaczonego do akcji ratunkowych;

8. wykorzystywanego do:

a. nauki jazdy osób ubiegających się o prawo jazdy,

b. szkolenia osób posiadających prawo jazdy,

c. przeprowadzania państwowego egzaminu osób ubiegających się o prawo jazdy;

9. wykorzystywanego do użytku osobistego w przewozie drogowym osób lub rzeczy;

10. wykorzystywanego do przewozu materiałów lub urządzeń niezbędnych kierowcy do jego pracy, pod warunkiem, że prowadzenie pojazdu nie jest jego podstawowym zajęciem.

Stosownie do art. 39 k ustawy o transporcie drogowym kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.

Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane:

1. do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat;

2. po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy.

Pierwsze badanie psychologiczne, o którym mowa w ust. 1, jest wykonywane przed dniem wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie kwalifikacji wstępnej, a każde następne dla kierowcy w wieku do 60 lat - w terminie właściwym do ukończenia szkolenia okresowego, jednak nie później niż do dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego.

Zgodnie z art. 39 m ustawy o transporcie drogowym, wymagania, o których mowa w art. 39 a-391, stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy.

Zgodnie z art. 5 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, kierowcy, o których mowa w art. 3 ust. 2 i art. 4 ust. 1, do czasu uzyskania wpisu do prawa jazdy potwierdzającego odbycie szkolenia okresowego, obowiązani są mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu wydane przez przewoźnika drogowego zaświadczenie potwierdzające zatrudnienie i spełnienie wymagań określonych w niniejszej ustawie, o której mowa w art. 1.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do przewoźnika drogowego wykonującego osobiście przewozy oraz niezatrudnionego przez przewoźnika drogowego kierowcy wykonującego przewozy na jego rzecz.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia:

1. w krajowym transporcie drogowym - wydanego, w zależności od zasięgu tych przewozów odpowiednio przez:

a. wójta - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych na obszarze gminy,

b. burmistrza albo prezydenta miasta - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych w komunikacji miejskiej,

c. burmistrza albo prezydenta miasta, któremu powierzono to zadanie na mocy porozumienia, o którym mowa w art. 4 pkt 7a - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych w komunikacji miejskiej w granicach określonych w art. 4 pkt 7a lit. a albo lit. b,

d. burmistrza albo prezydenta miasta, będącego siedzibą związku międzygminnego, o którym mowa w art. 4 pkt 7a - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych na obszarze gmin, które utworzyły związek międzygminny,

e. starostę, w uzgodnieniu z wójtami, burmistrzami lub prezydentami miast właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych na obszarze powiatu, z wyłączeniem linii komunikacyjnych określonych w lit. a-d,

f. marszałka województwa, w uzgodnieniu ze starostami właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych wykraczających poza obszar co najmniej jednego powiatu, jednakże niewykraczających poza obszar województwa,

g. marszałka województwa właściwego dla siedziby albo miejsca zamieszkania przedsiębiorcy, w uzgodnieniu z marszałkami województw właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych wykraczających poza obszar co najmniej jednego województwa,

Zgodnie z art. 15 ust. 3 i 4 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85, w brzmieniu obowiązującym w chwili kontroli, kierowcy:

zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z oficjalnym czasem kraju rejestracji pojazdu, obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów:

a. czas prowadzenia pojazdu;

b. "inna praca" oznacza wszelkie czynności inne niż prowadzenie pojazdu, zgodnie z definicją z art. 3 lit. a) dyrektywy 2002/15/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 marca 2002 r. w sprawie organizacji czasu pracy osób wykonujących czynności w trasie w zakresie transportu drogowego, a także wszelkie prace wykonywane dla tego samego lub innego pracodawcy w sektorze transportowym lub poza nim;

c. "okresy gotowości" zdefiniowane w art. 3 lit. b) dyrektywy 2002/15/WE;

d. przerwy w pracy i okresy dziennego odpoczynku.

Konsekwencją tego rozwiązania, przyjętego w cyt. wyżej art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym jest:

1. treść lp. 1.2. załącznika do ww. ustawy, która karą pieniężną w wysokości 8000 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji;

2. treść lp. 1.7 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty;

3. treść lp. 1.8.1 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne;

4. treść lp. 1.8.4 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą;

5. treść lp. 2.1 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 6000 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia;

6. treść lp. 11.2.4 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 100 złotych za każdą wykresówkę sankcjonuje nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem).

Zdaniem Sądu argumenty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na charakter decyzji związanych z przekroczeniem przepisów o transporcie drogowym. Decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne za naruszenia przepisów prawnych regulujących sprawy transportu drogowego mają charakter szczególny. Są to mianowicie decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, niestwarzającego właściwym organom administracji praktycznie żadnych luzów interpretacyjnych. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie administracyjne określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania, jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. W postępowaniu administracyjnym w tego rodzaju sprawach istotne jest, bowiem, przede wszystkim stwierdzenie faktu zaistnienia deliktu administracyjnego i stwierdzenie odpowiedzialności za ten czyn - przy założonej odpowiedzialności przedsiębiorcy, niezależnie od jego winy, możliwości przyczynienia się do jej powstania, czy ewentualnych żądań miarkowania wysokości kary. Ustawa nie określa jakichkolwiek przesłanek wyłączających odpowiedzialność (możliwość odstąpienia od wymierzenia), bądź prowadzących do jej ograniczenia. Organ inspekcji drogowej działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego - stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości. Zaistnienie określonych ustawą przesłanek odpowiedzialności zobowiązuje właściwy organ do wymierzenia kary.

W zarysowanym mechanizmie odpowiedzialności podstawowe znaczenie mają więc ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli. Zasadniczo bowiem jedynie na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy nastąpiło określone naruszenie przepisów powołanej wyżej ustawy oraz na kwalifikację tego przekroczenia, i to zostało dokonane.

Na tle ustaleń dokonanych w rozpatrywanej sprawie w postępowaniu wyjaśniającym przeprowadzonym przez organy inspekcji drogowej należało uznać za udowodnione, że prowadzący pojazd naruszył wskazane wyżej przepisy. Nałożona kara ma na celu przymuszenie przedsiębiorcy, prowadzenia jej na równych prawach z innymi przedsiębiorcami przestrzegającymi obowiązujących w tym zakresie przepisów prawnych.

Wysokość kary została ustalona w sposób prawidłowy, na podstawie właściwego przepisu załącznika do ustawy o transporcie drogowym.

W zakresie argumentu podniesionego przez skarżącego co do "wykorzystywania przeciw osobie będącej stroną zeznań złożonych uprzednio przez nią w charakterze świadka" należy zauważyć, że odpowiedź na ten zarzut została udzielona wyżej, a ponadto sam skarżący stwierdza, iż "w kodeksie postępowania administracyjnego nie ma przepisów wyłączających, tudzież ograniczających taką możliwość". Sąd podziela to twierdzenie i wskazuje o czym już była mowa, że jest to kara "administracyjna", a nie "karna". Reasumując, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.