Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 625/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2006-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 12, art.13
journal: Dz.U. 2001 nr 100 poz 1085
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw.
article: art. 102 ust 1,2,3,4,5
journal: Dz.U. 2001 nr 62 poz 627
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
article: art. 74 ust 2
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Sygnatura akt: II SA/Ke 625/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2006 r. sprawy ze skargi Spółki A. S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odrzucenia zgłoszenia zanieczyszczenia środowiska oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 12 ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, poz. 1085 ze zm.) oraz art. 104 kpa, Starosta odrzucił zgłoszenie Spółki A. S.A. zanieczyszczenia powierzchni ziemi na terenie nieruchomości położonej w O. Ś. oznaczonej nr działek 1/1 obręb O. Ś. 021, nr 31/3, 31/4, 32/1, 32/2 obręb O. Ś. 016 oraz działki nr 445 obręb B.

W motywach rozstrzygnięcia podniesiono, że spółka A. S.A. do zgłoszenia nie dołączył wymaganych art. 12 ust. 2 powołanej ustawy wyników badań potwierdzających fakt zanieczyszczenia ziemi, gleby lub dokumentacji potwierdzającej niekorzystne ukształtowanie terenu oraz opisu okoliczności wskazujących, iż sprawcą tych zdarzeń był inny podmiot. Przesłane w uzupełnieniu zgłoszenia wyniki badań gruntów (sprawozdania z badań gruntu na terenie stacji paliw nr [...] i nr [...] w O. Ś. wykonanych w sierpniu 2004r. oraz dokumentacja geotechniczna wraz z określeniem stanu środowiska gruntowo-wodnego pod kątem występowania produktów ropopochodnych na terenie stacji paliw nr [...] w O. Ś. wykonana we wrześniu 2004r.) nie dotyczyły stanu sprzed 1 października 2001r. Brak było zatem podstaw do przyjęcia, że sprawcą tego zanieczyszczenia był inny podmiot niż zgłaszający Spółka A. S.A. Nadmieniono również, że Spółka A. S.A. jest następcą prawnym Spółki B. S.A. oraz kontynuatorem prowadzonej przez ten podmiot działalności.

W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka A. S.A. wniosła o jej uchylenie z uwagi na poszukiwanie materiałów archiwalnych mogących potwierdzić fakt zanieczyszczenia gruntów przed 2001r. oraz oczekiwanie na interpretację Ministra Środowiska w kwestii następstwa prawnego po Spółce B. Uzasadnienie swego stanowiska odwołujący upatruje w rocznym terminie jaki ustawa przewiduje dla starosty na podjęcie decyzji o wpisie do rejestru gruntów zanieczyszczonych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach decyzją z dnia [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że zgłoszenie faktu zanieczyszczenia ziemi przez inny podmiot tj. Spółkę A. S.A. jako władający powierzchnią ziemi na której nastąpiło zanieczyszczenie dokonał w dniu 30 czerwca 2004r. Zgodnie z brzmieniem art. 12 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, poz. 1085 ze zm.), zwanej dalej ustawą, władający powierzchnią ziemi w dniu wejścia w życie ustawy, na której przed jej wejściem w życie nastąpiło odpowiednio zanieczyszczenie ziemi lub gleby albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu spowodowane przez inny podmiot, jest zobowiązany do zgłoszenia tego faktu właściwemu staroście w terminie do dnia 30 czerwca 2004r.; w tym przypadku przepisów art. 102 ust. 1 - 3 prawa ochrony środowiska nie stosuje się (ust. 1). Do zgłoszenia należy załączyć odpowiednio wyniki badań potwierdzających fakt zanieczyszczenia ziemi lub gleby lub dokumentację potwierdzającą niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu oraz opis okoliczności wskazujących, iż sprawcą tych zdarzeń był inny podmiot (ust. 2). Właściwy starosta uwzględnia zgłoszenie w rejestrze określonym w art. 110 prawa ochrony środowiska, z zastrzeżeniem ust. 4 (ust. 3). Starosta może odrzucić, w drodze decyzji, zgłoszenie w ciągu roku od jego dokonania, jeżeli nie są spełnione warunki ustawy; ostateczna decyzja w przedmiocie odrzucenia zgłoszenia powoduje, iż nie powoduje ono skutków prawnych, o których mowa w ust. 1 (ust. 4).

Poza sporem pozostaje fakt, że Spółka A. S.A. od 1999r. włada opisanymi nieruchomościami. Zwyczajne Walne C. w P. i D. S.A. w W. w dniu 19 maja 1999r. podjęły uchwałę w sprawie ich połączenia, na podstawie art. 463 pkt 1 i art. 464 §§ 1, 2 i 4 obowiązującego wówczas Kodeksu handlowego przez przeniesienie całego majątku B. S.A. na E. S.A. w zamian za akcje, które E. wydała akcjonariuszom przejmowanej B. W tym samym dniu Zwyczajne Walne Zgromadzenie B. podjęło uchwałę o zmianie nazwy firmy na F. S.A., która w dniu 3.04.2000r. została zmieniona na A. S.A. Wskutek połączenia spółek, z chwilą wykreślenia spółki przejętej z rejestru handlowego tj. w dniu 7.09.1999r. w myśl art. 465 § 3 Kodeksu handlowego na spółkę przejmującą przeszły wszystkie prawa i obowiązki spółki przejętej. Zatem w dniu 7.09.1999r. A. S.A. (wcześniej F. S.A.) stał się następcą prawnym B. S.A. i kontynuatorem działalności prowadzonej przez przejętą spółkę.

Występując ze zgłoszeniem zanieczyszczenia władanymi nieruchomościami przed 1 października 2001r. przez inny podmiot, zgłaszający - o czym był wielokrotnie informowany - miał obowiązek przedłożenia wyników badań potwierdzających zaistniały stan. A. S.A. takich badań nie przedłożył, podając w odwołaniu, że poszukuje materiałów archiwalnych potwierdzających, że zanieczyszczenie gruntów nastąpiło przed 2001r.

W ocenie organu II instancji, brak było podstaw do "wstrzymania wydania decyzji" uwzględniając okoliczność terminu zgłoszenia tj. 30 czerwca 2004r. oraz fakt, że materiały te nie zostały do chwili rozstrzygnięcia odnalezione. Podstawy takiej nie stanowi również oczekiwanie przez stronę odwołującą się na ostateczną interpretację Ministra Środowiska w kwestii następstwa prawnego A. S.A. po B. S.A. skoro już w piśmie z dnia 13.12.2004r. takie stanowisko zajęło stwierdzając, że A. S.A. jest następcą prawnym B. S.A.

Organ administracji ma obowiązek rozstrzygać sprawy na podstawie stanu faktycznego istniejącego w dacie podejmowania rozstrzygnięcia (m.inn. art. 7 i 107 kpa).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. S.A. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty z dnia [...], a nadto zasądzenie kosztów według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 12 ust. 1 ustawy poprzez błędne przyjęcie, że na A. S.A. spoczywa obowiązek rekultywacji opisanych w sentencji działek jako, że przejął odpowiedzialność za szkody spowodowane w środowisku przez przejętą spółkę B. S.A. oraz jej poprzedników prawnych oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i art. 77 kpa poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Skarżąca spółka zakwestionowała pogląd organu odwoławczego, że A. S.A. nie jest "innym podmiotem" w rozumieniu art. 12 ustawy, gdyż art. 465 § 3 Kodeksu handlowego przewidywał sukcesję uniwersalną, obejmującą również prawa i obowiązki o charakterze publicznoprawnym. Zdaniem strony, przepis art. 12 ust. 1 ustawy stanowi lex specialis w stosunku do wszystkich powołanych przez organ przepisów dotyczących następstwa prawnego w zakresie publicznoprawnego następstwa administracyjnego i wyłącza dopuszczalność sukcesji obowiązku rekultywacji zanieczyszczeń powstałych przed wejściem w życie ustawy. Przepis ten ma działanie retroaktywne, a zatem rozstrzyga o stanie prawnym w dacie łączenia spółek, a także wcześniejszym. A. S.A. jest następcą prawnym B. S.A. pod tytułem ogólnym co nie oznacza, że takie następstwo obejmuje prawa i obowiązki z zakresu prawa administracyjnego. Przyjmuje się powszechnie, że dopuszczalność przejścia praw i obowiązków administracyjnych na inną osobę wymaga wyraźnego przepisu ustawy. Skarżąca zaprezentowała poglądy wyrażane w doktrynie przez J.Starościaka i S.Kasznicę, według którego stosunki administracyjne są w zasadzie nieprzenoszalne i wygasają wraz ze śmiercią podmiotu, a zmiana podmiotu pociąga za sobą zmianę stosunku prawnego. Dotyczy to również sytuacji, gdy obowiązek dotyczy każdorazowego posiadacza nieruchomości. Od tej zasady dopuszcza się wyjątki jedynie na mocy wyraźnych przepisów ustawowych. Wtedy sytuacja prawna następcy prawnego jest identyczna z sytuacją poprzednika (S.Kasznica, Polskie prawo administracyjne, Poznań 1947, s.135 i nast.).

Skarżąca wskazała, iż autorzy Prospektu Emisyjnego dostrzegli odmienność zasad sukcesji w zakresie stosunków cywilnoprawnych od sukcesji z zakresu prawa administracyjnego. Zgodnie z brzmieniem pkt. 10.2.2. pt. "Pozwolenia B.": "pozwolenia wodnoprawne są nadal aktualne, gdyż zgodnie z ustawą Prawo wodne, następcy prawni zakładu który uzyskał pozwolenie wstępują w prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia. W odniesieniu do zezwoleń na prowadzenie działalności, w wyniku której powstają odpady oraz decyzji o dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń do powietrza wymaganych dla niektórych obiektów B., zaistnieje konieczność ubiegania się o ich udzielenie spółce." Obowiązujący w dacie wykreślenia B. z rejestru (7.09.1999r.) art. 463 § 3 Kh wedle poglądów doktryny, nie obejmował swoim zakresem sukcesji publicznoprawnej (Grzegorz Łaszczyca, Paweł Sasiak "Łączenie spółek kapitałowych a sukcesja praw i obowiązków ze sfery publicznoprawnej (wybrane zagadnienia), Prawo Spółek, kwiecień 1999r.). A.Szumański w publikacji "Łączenie się spółek w świetle kodeksu spółek handlowych" wskazywał, że dopiero ustawa z dnia 15 września 2001r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037) wprowadziła zasadę sukcesji administracyjnej (Prawo Spółek, marzec 2001r., str.18). Zgodnie z art. 494 § 2 K.s.h. na spółkę przejmującą albo spółkę nowo zawiązaną przechodzą z dniem połączenia w szczególności zezwolenia, koncesje oraz ulgi, które zostały przyznane spółce przejmowanej albo którejkolwiek ze spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki, chyba, że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji lub ulgi stanowi inaczej. Dodatkowym ograniczeniem sukcesji administracyjnej jest art. 618 K.s.h. Nigdy zatem zasada generalnej sukcesji administracyjnej w przypadku łączenia się spółek nie była nieograniczona. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9.04.1999r. S.A./Kr 1413/97 Lex nr 37229 stwierdzono, że w zakresie obowiązków publicznoprawnych (podatkowych) w sytuacji następstwa prawnego pod tytułem ogólnym, dla powstania takiego obowiązku konieczne jest istnienie szczegółowej podstawy prawnej.

Strona skarżąca wywodzi, iż w dacie połączenia się spółek obowiązek przywrócenia środowiska do stanu właściwego nie był stosunkiem administracyjnoprawnym o charakterze rzeczowym. Obowiązek ten był regulowany przepisem art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980r. o ochronie i kształtowaniu środowiska i obowiązywał do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r.-Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz.627 ze zm), która wprowadziła w art. 102 ust. 1 zasadę odpowiedzialności władającego powierzchnią ziemi. Odpowiedzialność władającego powierzchnią ziemi (właściciela, użytkownika wieczystego - art. 3 pkt 44 Prawa ochrony środowiska) jest modelowym przykładem rzeczowego stosunku administracyjnego. Obowiązek ten przechodzi na każdoczesnego właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości wskutek nabycia tytułu prawnego do nieruchomości. Do odpowiedzialności tej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpowiedzialności administracyjnej - art. 362 ust.6. Wprowadzenie nowej zasady odpowiedzialności, opartej na konstrukcji rzeczowego stosunku administracyjnoprawnego, bez przepisów przejściowych, byłoby niezgodne z zasadami państwa prawa, toteż w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. ustawodawca udzielił władającym terminu na zgłoszenie zanieczyszczeń wywołanych przez inną osobę. Należy przyjąć, że przepis ten jest lex specialis w stosunku do wszystkich innych zasad odpowiedzialności administracyjnej z zakresu ochrony środowiska. Jednocześnie stosując zasady interpretacji a contrario można wywieść, że przeniesienie odpowiedzialności administracyjnej za rekultywację środowiska na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów nie było oparte na modelu stosunku rzeczowego. Oznacza to, że A. S.A. odpowiada za szkody w środowisku wyrządzone przez B. na podstawie przepisów prawa cywilnego, ale nie na podstawie przepisów o odpowiedzialności publicznoprawnej za rekultywację powierzchni ziemi.

A. S.A. będzie partycypował w kosztach usuwania zanieczyszczeń w stopniu w jakim szkody wynikły z jego działalności. Ustalenie tych proporcji powinno być przedmiotem postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ prowadzący postępowanie. Takiego postępowania organ nie prowadził przyjmując w rozstrzygnięciu tezę, iż A. S.A. wstępując w drodze sukcesji uniwersalnej w prawa i obowiązki B. S.A. oraz prowadząc taką samą działalność jak poprzednik przyczynia się do zanieczyszczenia środowiska oraz, że przedłożona przez A. S.A. dokumentacja - wyniki badań - nie stanowią podstawy do przyjęcia, że sprawcą zanieczyszczenia gruntu w stanie przed 1.10.2001r. był inny podmiot niż A. S.A., gdyż zostały one przeprowadzone w 2004r. Skarżąca w tym miejscu podkreśliła, że ustawodawca nie określił w jaki sposób powinny być wykonane badania ani też nie określił rodzaju ich wyników.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji. Kolegium podkreśliło, iż wbrew stanowisku zaprezentowanemu w skardze kwestionowane decyzje nie rozstrzygają o obowiązku A. S.A co do rekultywacji lecz o odrzuceniu zgłoszenia o jakim mowa w art. 12 ust. 1 ustawy. Bezzasadny jest również zdaniem organu zarzut, iż przedmiotem rozstrzygnięcia było ustalenie proporcji partycypowania A. S.A. w kosztach usuwania zanieczyszczeń powierzchni ziemi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Na wstępie należy zwrócić uwagę na istotne zagadnienie o charakterze procesowym. Stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie, Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach przekazuje się sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na obszarze województwa świętokrzyskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005r. Z tego względu właściwym do rozpoznania skargi A. S.A wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.

Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.)

Skarga A. S.A. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji administracyjnej nie wykazała naruszenia przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 74 ust.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ochrona środowiska jest obowiązkiem władz publicznych, zaś stosownie do art. 86 ustawy zasadniczej każdy jest obowiązany do dbałości o stan środowiska i ponosi odpowiedzialność za spowodowane przez siebie jego pogorszenie. Uszczegółowienie przyjętych w Konstytucji zasad stanowią przepisy dotyczące obowiązku rekultywacji powierzchni ziemi czyli przywracania jej do właściwego stanu wyrażone w art. 102 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska oraz przepisy art. 12 i 13 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, poz. 1085 ze zm.), których celem jest kompleksowe uregulowanie zasad ochrony środowiska i zasad odpowiedzialności za dokonywane zniszczenia.

Do dokonania rekultywacji zgodnie z art. 102 ust. 1 - 5 ustawy z dnia 27.04.2001r. może być zobowiązany władający powierzchnią ziemi lub sprawca naruszenia powierzchni ziemi albo właściwy starosta (prezydent miasta na prawach powiatu).

Podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 12 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, poz. 1085 ze zm.), którego treść została prawidłowo przytoczona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w treści zaskarżonej decyzji i na wstępie uzasadnienia. Przepis art. 12 ustawy zawiera uregulowanie dotyczące wyłączenia odpowiedzialności za zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu władającego powierzchnią ziemi jeżeli: 1) władający powierzchnią ziemi w dniu wejścia w życie ustawy (1.10.2001r.) , na której przed jej wejściem w życie nastąpiło odpowiednio zanieczyszczenie ziemi lub gleby albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu wykaże, że sprawcą tych zdarzeń był inny podmiot 2) zgłoszenie nastąpiło w terminie do dnia 30 czerwca 2004r. Dyspozycja art. 12 ust. 2 ustawy w zakresie w jakim odnosi się do wskazania dokumentów niezbędnych do dokonania prawidłowego zgłoszenia zanieczyszczenia środowiska nie budzi wątpliwości. Stosownie do treści tego przepisu do zgłoszenia należy załączyć odpowiednio wyniki badań potwierdzających fakt zanieczyszczenia ziemi lub gleby lub dokumentację potwierdzającą niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu oraz opis okoliczności wskazujących, iż sprawcą tych zdarzeń był inny podmiot, przy czym w związku z ust. 1 art. 12 fakt zanieczyszczenia musiałby nastąpić przed datą wejścia w życie ustawy tj. przed 1 października 2001r.

Jak wynika ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, wyniki załączonych do zgłoszenia zanieczyszczenia badań gruntów w postaci sprawozdania z badań gruntu na terenie stacji paliw nr [...] i nr [...] w O. Ś. wykonanych w sierpniu 2004r. oraz dokumentacja geotechniczna wraz z określeniem stanu środowiska gruntowo-wodnego pod kątem występowania produktów ropopochodnych na terenie stacji paliw nr [...] w O. Ś. wykonana we wrześniu 2004r. nie dotyczyły stanu sprzed 1 października 2001r. Wskazywały natomiast zanieczyszczenie gruntu w obszarze badanych stacji paliw na dzień ich sporządzenia tj. sierpień i wrzesień 2004r. W kontekście istniejącej zaś regulacji prawnej dla skorzystania z przywileju przewidzianego art. 12 ust. 1 ustawy niezbędną i konieczną przesłanką było udowodnienie, że zanieczyszczenie środowiska nastąpiło przed 1 października 2001. Uwzględniając okoliczność, że Starosta informował A. S.A. o obowiązku uzupełnienia zgłoszenia zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy i wzywał do przedłożenia stosownych wyników badań (k. 14 akt administracyjnych), należy uznać, że brak dokumentacji określonej art. 12 ust.2 stanowił wystarczającą podstawę odrzucenia zgłoszenia, albowiem nie zostały spełnione warunki przewidziane prawem do jego przyjęcia.

Nie mniej ważną przesłanką, która w niniejszej sprawie uzasadniała odrzucenie zgłoszenia A. S.A. a co nie zostało wyraźnie wyartykułowane przez organy obu rozstrzygających instancji administracyjnych jest dokonanie zgłoszenia przez nieuprawniony podmiot. W ocenie Sądu rozpoznającego skargę A. S.A. będący następcą prawnym B. S.A. tj. poprzedniego użytkownika stacji w zakresie praw i obowiązków w tym publicznoprawnych, nie stanowi innego podmiotu w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy.

Jak wynika z § 1 aktu notarialnego z dnia 19 maja 1999r. połączenie spółek: B. S.A. w W. i C. S.A. w P. nastąpiło w trybie art. 463 pkt 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1934r. Kodeks handlowy przez przeniesienie całego majątku B. S.A. z siedzibą w W. na C. S.A. z siedzibą w P., która równocześnie zmieniła nazwę na D. S.A. Z chwilą wykreślenia z rejestru w dniu 7 września 1999r. spółki przejętej (B.) na spółkę przejmującą (D. S.A.) przeszły stosownie do art. 465 § 3 Kh wszystkie prawa i obowiązki spółki przejętej. Wykreślenie z rejestru oznacza, że spółka przejęta traci byt prawny, a jej majątek czynny i bierny przechodzi w drodze sukcesji uniwersalnej na spółkę przejmującą. Skutek ten następuje ex lege. Przez sukcesję uniwersalną rozumie się tego rodzaju następstwo prawne ("pod tytułem ogólnym"), że następca prawny wstępuje w ogół praw stanowiących cały lub co najmniej prawnie wyodrębniony majątek swego poprzednika". Następstwo pod tytułem ogólnym dochodzi do skutku w sytuacjach wyraźnie prawem przewidzianych, np. przy przekształceniach osób prawnych. (S.Sołtysiński A.Szajkowski J.Szwaja, Kodeks handlowy, Komentarz, C.H. Beck Warszawa 1998, s.1162 i nast., str. 1170).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym na gruncie art. 465 § 3 dotyczącym sukcesji uniwersalnej przyjmowano, że wywołuje skutki także w sferze praw i obowiązków publicznoprawnych (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 20.04.1999r. sygn II SA 7091/98, M.Podat.1999/11/40, z dnia 27.11.1995r. SA/Gd 2508/94, POP 1997/5/169, z dnia 11.02.2003r. I SA/ Łd 955/01, ONSA 2004/1/29- glosa aprobująca B.Draniewicz, Pr.Spółek 2004/9/54, wyrok z dnia 29.08.2000r. SA/Bk 957/99, Lex nr 44746).

Również pozaprawna argumentacja prowadzi do wniosku, iż nieuzasadniona z punktu widzenia racjonalnego ustawodawcy byłaby sytuacja, w której podmiot przejmujący cały majątek spółki przejętej, nie ponosi odpowiedzialności za zniszczenie powierzchni ziemi przez ten podmiot, natomiast obowiązkiem rekultywacji zostaje obciążony starosta jako organ samorządu terytorialnego (art. 102 ust. 4 pkt 1 ustawy prawo ochrony środowiska). Podobnie nie można uznać twierdzenia skarżącej, że w sferze praw i obowiązków administracyjnych stanowi inny podmiot w rozumieniu art. 12 ustawy, albowiem wówczas należałoby przyjąć, że każda zmiana organizacyjna osoby prawnej, w następstwie której traci osobowość prawną (przejęcie, połączenie), poza jej likwidacją - wyłącza odpowiedzialność za dokonane zanieczyszczenie powierzchni ziemi lub gleby. Uzasadnionym natomiast wydaje się pogląd, iż jedynie brak związku prawnego, organizacyjnego i funkcjonalnego "zanieczyszczającego" z dokonanym zanieczyszczeniem pozwalałoby na uznanie zgłaszającego za "inny podmiot" w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy.

Skoro w zaistniałym stanie faktycznym i prawnym skarżący nie mógł skorzystać z przyczyn podniesionych wyżej z uregulowania przewidzianego w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. to Starosta zasadnie na podstawie art. 12 ust. 4 tej ustawy orzekł o odrzuceniu zgłoszenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję organu I instancji. Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że strona skarżąca nie spełniła dwóch z niezbędnych przesłanek określonych w art. 12 ust. 1 i ust. 2 ustawy, od których zależało skuteczne dokonanie zgłoszenia. Z tego względu odnoszenie się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7, 77 kpa poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego tj. nie wezwania A. S.A do złożenia dodatkowych wyjaśnień przy ustalaniu stopnia zanieczyszczenia terenu oraz podmiotu za te zanieczyszczenia odpowiedzialnego należy uznać za bezprzedmiotowe.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.