Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 867/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne: Podatek od spadków i darowizn
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3
journal: Dz.U. 2006 nr 222 poz 1629
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych
article: art. 4a
journal: Dz.U. 2004 nr 142 poz 1514
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 3 czerwca 2004 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku od spadków i darowizn

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 867/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 października 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Anna Znamiec, Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk (spr), WSA Urszula Zięba, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2008r., sprawy ze skargi M. M., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia podatku od spadku, - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Sygnatura akt: I SA/Kr 867/08

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie w sprawie ustalenia M. M. podatku od spadków i darowizn po zm. T. M.

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podał, iż podatek od spadków i darowizn po zmarłym T. M. w postaci lokalu mieszkalnego przy ul. K. w K. się nie należy, albowiem w niniejszej sprawie do podatnika zastosowanie mają art. 9, 14 (dotyczący kwoty wolnej dla I grupy podatkowej) oraz 16 (zawierający ulgę mieszkaniową) ustawy z dnia 28 lipca 1983 roku - O podatku od spadków i darowizn (Dz.U Nr 45 poz. 207 ze zm.).

W odwołaniu z dnia [...] lutego 2008 roku M. M. domagał się uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej w całości i orzeczenia, iż postępowanie po zmarłym T. M. umarza się na podstawie art. 4 a) w/w ustawy. Oprócz naruszenia powołanego przepisu, podatnik zarzucił także złamanie art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 roku - O zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. Nr 222, poz. 1629) - zwanej dalej "ustawą nowelizującą".

Decyzją z dnia [...] nr [...] dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji. Zaznaczył przy tym, iż zarzuty M. M. są niezasadne, gdyż art. 4 a) ustawy o podatku od spadków i darowizn, obowiązujący od 1 stycznia 2007 roku, nie może mieć zastosowania do stanów faktycznych sprzed tej daty, ponieważ na przeszkodzie temu stoi art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej. W rozważanym przypadku zaś T.M. zmarł [...] lipca 2006 roku. Bez znaczenia jest także wyjątek z art. 3 ust. 2 wskazanego aktu prawnego (na który to właśnie powołuje się podatnik), gdyż odnosi się on tylko do obywateli państw Unii Europejskiej oraz Europejskiego Obszaru Gospodarczego, którzy w okresie od 13 maja 2006 roku do 31 grudnia 2006 roku nabyli nieodpłatnie rzeczy oraz prawa majątkowe, a nie zostali objęci przepisami rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 kwietnia 2006 roku w sprawie zaniechania poboru podatku od spadków i darowizn od niektórych podatników (Dz.U. Nr 73, poz. 506). Przyjęcie wykładni, wskutek której zwolnienie z omawianego podatku na podstawie art. 4 a) ustawy o podatku od spadków i darowizn dotyczyłoby każdego nabycia po 12 maja 2006 roku, oznaczałoby natomiast naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa.

W skardze z dnia [...] czerwca 2008 roku M. M. wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz jego argumentację. Dodał także, iż literalna wykładania art. 3 ust. 2 (będącego lex specialis do ust. 1) ustawy nowelizującej implikuje zastosowanie art. 4 a) ustawy o podatku od spadków i darowizn w rozważanym przypadku. Nietrafny również, zdaniem skarżącego, jest zarzut złamania reguły równości wobec prawa.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy zażądał jej oddalenia, powielając swoje wcześniejsze uzasadnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie osią sporu pozostaje interpretacja art. 4 a) ustawy o podatku od spadków i darowizn w zw. z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej.

Pierwszą ze wspomnianych norm dodano art. 1 pkt 4 ustawy nowelizującej, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2007 roku. Jednakże w świetle art. 3 ust. 1 wskazanego aktu do nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych, które nastąpiło przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, z zastrzeżeniem m.in. ust. 2. Na podstawie tego ostatniego

przepis art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, ma zastosowanie również do nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych, które nastąpiło po dniu 12 maja 2006 roku. W ramach natomiast art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu nadanym w/w ustawą nowelizującą zwolnienia w ust. 1 i w art. 4 a) stosuje się, jeżeli w chwili nabycia nabywca posiadał obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium takiego państwa. W poprzedniej wersji (tj. przed 1 stycznia 2007 roku) art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowił, że zwolnienia określone w ust. 1 stosuje się, jeżeli nabywca jest obywatelem polskim lub ma miejsce stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z przytoczonych norm wynika zatem, iż po pierwsze przepis art. 4 a) ustawy o podatku od spadków i darowizn został wprowadzony dopiero z dniem 1 stycznia 2007 roku. Po drugie zaś zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej do stanów faktycznych sprzed wejścia jej w życie stosuje się regulacje obowiązujące w brzmieniu do dnia 31 grudnia 2006 roku (a więc bez wspomnianego art. 4 a)).

Wobec czego, jeżeli T. M. zmarł w 2006 roku, to kwestia podatku od spadków i darowizn, winna zostać rozstrzygnięta na podstawie treści przepisów sprzed ustawy nowelizacyjnej, czyli z pominięciem art. 4 a), który po prostu wówczas jeszcze nie obowiązywał. Tym samym postępowanie organów podatkowych było jak najbardziej prawidłowe.

Nie można natomiast zgodzić się, że w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 3 ust. 2 ustawy nowelizującej. Celem tej normy bowiem było wyłącznie rozszerzenie katalogu osób, mogących skorzystać ze zwolnienia (zwolnień) przewidzianych w art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Do dnia 1 stycznia 2007 roku przepis art. 4 ust. 4 uprawniał do skorzystania ze wskazanego w tym przepisie zwolnienia od podatku jedynie obywateli polskich i osoby mające stałe miejsce pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na mocy ustawy nowelizującej krąg osób uprawnionych rozciągnięto także na obywateli lub osoby zamieszkujące w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Oznacza to, iż w/w osoby również w okresie od 12 maja 2006 roku do 31 grudnia 2006 roku mogły skorzystać ze zwolnienia, ale tylko tego, które w tym okresie obowiązywało. Jak wynika zaś w wcześniej przytoczonego brzmienia art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn (w brzmieniu sprzed i po wejściu w życie ustawy nowelizującej) przed 1 stycznia 2007 roku powołana norma odsyłała wyłącznie do zwolnienia, ujętego w ust. 1 art. 4 omawianej ustawy. I z tego właśnie zwolnienia w okresie od 12 maja 2006 roku do 31 grudnia 2006 roku oprócz obywateli polskich i osób mających miejsce stałego pobytu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej mogli skorzystać także obywatele lub osoby zamieszkujące w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Ze zwolnienia, przewidzianego w art. 4 a) ustawy o podatku od spadków i darowizn, można skorzystać natomiast dopiero od 1 stycznia 2007 roku, gdyż z tą datą uległo zmianie brzmienie wyżej cytowanego art. 4 ust. 4 tej ustawy, który od tego czasu odsyłał nie tylko do art. 4 ust. 1, ale nadto to art. 4 a).

Rozumowanie, iż art. 4 a) wszedł w życie z dniem 12 maja 2006 roku, czego dowodem miałaby być treść art. art. 3 ust. 2 ustawy nowelizującej, jest błędne. Nie można bowiem racjonalnemu ustawodawcy przypisywać działania przeciwnego, a takim byłoby wprowadzenie w życie, w sposób zawoalowany, art. 4 a) poprzez zapis art. 3 ust. 2 ustawy nowelizującej, podczas gdy w art. 3 ust. 1 tej ustawy zdecydował on, że do nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych, które nastąpiło przed dniem 1 stycznia 2007 roku stosuje się przepisy obowiązujące przed tą datą, zaś w art. 5 ustawy, że ustawa nowelizująca wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2007 roku (tak WSA W Warszawie w wyroku z dnia 19 grudnia 2007 roku, III SA/Wa 1375/07, LexPolonica nr 1779614, który to pogląd zaakceptowany został także przez NSA w wyroku z dnia 12 czerwca 2008 roku, II FSK 606/08, LEX nr 398633, vide także WSA w Warszawie z dnia 3 lipca 2008 roku, III SA/Wa 427/08, LexPolonica nr 1923113). Dlatego też zarzuty M. M. w tym względzie uznać należy za nietrafne.

W związku z wyżej przedstawioną argumentacją, wobec bezzasadność skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153 poz. 1270 z póź. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.