Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 481/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 165a par. 1, art. 79 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w A. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z [...] r., odmawiające Przedsiębiorstwu A. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w A. Ł. wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty w łącznej kwocie 62.700,00zł w podatku dochodowym od osób prawnych od dochodów z dywidend wypłaconych w 2008 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że pismem z dnia 30 grudnia 2014 r. Przedsiębiorstwo A. Sp. z o.o. złożyło wniosek do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych w kwocie łącznej 62.700,00zł od dochodów z dywidend wypłaconych w 2008r. włoskim udziałowcom Spółki: B. SPA i C. SPA posiadającym 25% udziałów w kapitale Spółki. Do przedmiotowego wniosku załączono dwie skorygowane deklaracje CIT-6R o wysokości pobranego podatku dochodowego od dochodów z dywidend oraz innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych za okres 01.01.2008r.-31.12.2008r.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. powołując się na treść art. 165a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej: Ordynacja podatkowa odmówił wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty stwierdzając, że zarówno wniosek o stwierdzenie nadpłaty, jak i korekty deklaracji CIT-6R dotyczące pobranego i wpłaconego do Urzędu Skarbowego zryczałtowanego podatku dochodowego zostały złożone po upływie terminu przedawnienia (zostały złożone w dniu 8 stycznia 2015 r.).

Utrzymując w mocy wskazane rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. w postanowieniu z dnia [...] marca 2015 r. stwierdził, że mając na uwadze analizę przepisów dotyczących nadania przesyłki pocztowej w placówce pocztowej oraz okoliczności zaistniałe w niniejszej sprawie tj. nadanie przez Pełnomocnika w dniu 31 grudnia 2014 r. w urzędzie pocztowym przesyłki pocztowej oraz zwrot tejże przesyłki w dniu 7 stycznia 2015 r. z uwagi na błędne oznaczenie adresu odbiorcy, nie można zgodzić się z twierdzeniem Pełnomocnika, iż "z nieznanych stronie powodów opisana wyżej przesyłka wróciła w dniu 8 stycznia 2015 r. do nadawcy z adnotacją placówki pocztowej "Adresat wyprowadził się"". Poczta Polska wykonując obowiązki wynikające z ustawy Prawo pocztowe przyjęła przedmiotową przesyłkę do doręczenia ze wskazanym przez Stronę adresem do doręczenia: "[....] Urząd Skarbowy, ul. A. 10, [...-...] Ł." i pod ten adres próbowała ją doręczyć, jednak bezskutecznie, z uwagi na zmianę adresu odbiorcy. Wobec powyższego – w ocenie organu – nie można uznać, że do przesyłki nadanej przez Pełnomocnika w dniu 31 grudnia 2014 r. i zwróconej adresatowi z uwagi na błędne podanie adresu odbiorcy może mieć zastosowanie przepis art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej.

Organ odwoławczy zauważył przy tym, że Pełnomocnik Spółki działając jako profesjonalny doradca podatkowy winien rzetelnie i starannie prowadzić sprawy swojego klienta, nie tylko w zakresie prawidłowego sporządzenia w jego imieniu wniosku o stwierdzenie nadpłaty, ale również staranne i prawidłowe zaadresowanie składanego pisma do właściwego organu podatkowego. Wskazał również, że w złożonych razem z przedmiotowym wnioskiem korektach deklaracji CIT-6R za okres od 01.01.2008 r. do 31.12.2008 r. prawidłowo podano adres właściwego Urzędu Skarbowego: "[...] Urząd Skarbowy, [...-....] Ł., Al. B 85". Pełnomocnikowi znany był zatem nowy adres Urzędu.

Biorąc pod uwagę powyższe uznano, że wniosek o stwierdzenie nadpłaty złożony przez Pełnomocnika Strony w urzędzie pocztowym w dniu 31 grudnia 2014 r. został wniesiony nieskutecznie. Co prawda Poczta Polska przyjęła do doręczenia przesyłkę zawierająca ww. wniosek, lecz dokonała jej zwrotu w dniu 7 stycznia 2015 r. z uwagi na fakt, że pod adresem wskazanym na ww. przesyłce urząd taki nie istnieje. Dopiero ponowne nadanie przez Pełnomocnika ww. przesyłki w dniu 8 stycznia 2015 r. na prawidłowo podany adres odbiorcy należy uznać za skutecznie złożone.

Tymczasem termin płatności zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od dochodów z dywidend wypłaconych w grudniu 2008 r. upłynął w styczniu 2009 r. Zatem termin przedawnienia dla ww. zobowiązania upłynął się z końcem 2014r. tj. z dniem 31 grudnia 2014 r.

Postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. zostało zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przez Spółkę, która wnosząc o uchylenie zakwestionowanego rozstrzygnięcia oraz o zasądzenie kosztów postępowania, zarzuciła naruszenie

- art. 12 § 1 i § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 3 pkt 8, pkt 21, pkt 22 i pkt 23 ustawy - Prawo pocztowe poprzez ich błędną wykładnię i brak zastosowania w sprawie,

- art. 194 § 1 i 2 ww. ustawy w związku z art. 17 ustawy - Prawo pocztowe poprzez ich brak zastosowania w sprawie,

- art. 165a § 1 tej ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie, art. 120, art. 121, art. 122 ww. ustawy.

W uzasadnieniu podniesiono, że skoro przedmiotowy wniosek zaadresowany: "[...] Urząd Skarbowy, ul. A. 10, [...-...] Ł." został złożony w dniu 31 grudnia 2014 r. w polskiej placówce pocztowej, a Poczta Polska zwróciła przedmiotową przesyłkę w dniu 8 stycznia 2015 r. do nadawcy z adnotacją placówki pocztowej "Adresat wyprowadził się" i stemplem poczty z datą "007012015", a następnie przesyłkę tą w dniu 8 stycznia 2015 r. spakowano do nowej koperty i przesłano na nowy adres organu, to przedmiotowa przesyłka zawierająca wniosek o stwierdzenie nadpłaty nadana została w urzędzie pocztowym w ustawowym terminie tj. w dniu 31 grudnia 2014 r. Zatem w ocenie Pełnomocnika został dochowany termin wynikający z przepisu art. 12 § 6 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna. Stan faktyczny jest bezsporny.

Pełnomocnik skarżącego w dniu 31 grudnia 2014 roku nadał w urzędzie pocztowym przesyłkę poleconą zawierająca wniosek o stwierdzenia nadpłaty , adresując [...] Urząd Skarbowy ul. A. 10 w Ł. . 7 stycznia 2015 r. operator pocztowy uczynił na kopercie przesyłki adnotację "adresat wyprowadził się ".

8 stycznia 2015 r. zwrócona przesyłka została ponownie przesłana do organu – [...]Urzędu Skarbowego w Ł. , tym razem ze wskazaniem adresu - Al. B. 85. Istotnym przy tym jest to , że termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty upływał z dniem 31 grudnia 2014 r. W przedstawionych okolicznościach zaskarżonym postanowieniem organ II instancji utrzymał w mocy stanowisko Naczelnika[...]Urzędu Skarbowego w Ł. odmawiające wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty w oparciu o przepis art. 165 a § 1 OP. uznając , że wniosek został złożony po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wskazanego w art. 79 § 2 Op.

Spór dotyczy tego , czy w opisanym stanie faktycznym strona uchybiła terminowi do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty , jak przyjął Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. , czy też wniosek wniesiono w terminie , jak argumentuje pełnomocnik skarżącego w skardze. Obicie strony dla obrony swoich stanowisk odwołują się do regulacji art. 12 § 6 pkt 2 Op.

Zdaniem sądu w rozpoznawanej sprawie strona nie zachowała terminu do złożenia wskazanego wniosku , gdyż właściwie organ przyjął , że pismo zostało nadane dla wywołania oczekiwanego w dniu 8 stycznia 2015 r. , a więc z uchybieniem terminu , który upływał 31 grudnia 2014 r. Zgodnie z treścią art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo została nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529) albo złożone w polskim urzędzie konsularnym.

Jak dowodzi skarżący , na gruncie tej regulacji dla wywołania skutku w postaci zachowania terminu dla danej czynności , o którą wnosi strona wystarczające jest nadanie przesyłki bez wiązanie skuteczności nadania przesyłki z jej faktycznym doręczeniem odbiorcy.

Wobec tego , że wskazany przepis w zakresie znaczenia pojęcia "nadanie" odsyła do regulacji ustawy Prawo pocztowe , a Ordynacja podatkowa nie zawiera własnej definicji tym samym należy ustalać jego znaczenie według przepisów odesłanych.

Stosownie do art. 3 Prawa pocztowego ( dalej w skrócie " Pr.p." ) "adres" zdefiniowano jako miejsce doręczenia przesyłki pocztowej ( pkt 1 ) , przesyłkę poleconą jako przesyłkę listową będącą przesyłką rejestrowaną , przemieszczaną i doręczaną w sposób zabezpieczający ją przed utratą, ubytkiem zawartości lub uszkodzeniem ( pkt 22), natomiast "nadanie" – to polecenie doręczenia przesyłki pocztowej (...) zgodnie z umową o świadczenie usługi pocztowej. Po myśli art. 15 ust.1 pkt 1 Pr.p. zawarcie umowy o świadczenie usługi pocztowej następuje w szczególności przez przyjęcie przez operatora pocztowego przesyłki pocztowej do przemieszczenia i doręczenia.

Zgodnie zaś z art. 37 ust. 1 przesyłkę pocztową (...) doręcza się pod adresem wskazanym na przesyłce (...).

Z powyższego wynika , że do nadania przesyłki poleconej konieczne jest wydanie polecenia doręczenia przesyłki przez nadawcę oraz przyjęcie przesyłki za pokwitowaniem przez operatora publicznego. Dochodzi wówczas do zawarcia umowy o świadczenie usługi polegającej na przyjęciu, przemieszczeniu i doręczeniu przesyłki poleconej. Umowa ta zawarta jest z chwilą wydania nadawcy przez operatora dowodu przyjęcia przesyłki poleconej.

Można zatem powiedzieć , że art. 12 § 6 pkt 2 Op. przewiduje swego rodzaju domniemanie złożenia pisma już w dacie jego nadania, ale tylko i wyłącznie na użytek oceny dochowania prawem przewidzianego terminu na złożenie danego pisma jednakże w sytuacji wypełnienie warunków wskazanych wyżej , wymaganych przez Prawo pocztowe, odnoszonych tak jak w rozpoznawanej sprawie, do przesyłki poleconej .

Wówczas datą złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty jest data stempla pocztowego. W ocenie sądu przesyłka nadana 31 grudnia 2014 r. warunków tych nie spełniła. Wbrew stanowisku pełnomocnika nie jest wystarczające odwoływanie się do zdarzenia określanego "nadaniem" dla wywołania oczekiwanego skutku w zakresie zachowania terminu.

Z przepisów prawa pocztowego wynika ,że przesyłkę pocztową doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce. Ze stwierdzenia tego wynika zatem założenie , że obowiązkiem nadawcy jest takie zaadresowanie przesyłki ażeby mogła ona być skutecznie doręczona adresatowi. Niespełnienie tego podstawowego warunku oznacza , iż operator pocztowy nie wypełni obowiązku wynikającego z zawartej umowy , nie doręczy przesyłki adresatowi z przyczyn od niego niezależnych. Błąd w podaniu adresu spowoduje , że nie dojdzie do doręczenia pisma z przyczyn leżących po stronie nadawcy. W świetle tego stanowiska nie można pojęcia nadanie , którym posługuje się ustawodawca w art. 12 § 6 pkt 2 Op. odrywać od pozostałych regulacji Prawa pocztowego i rozumieć w ten sposób , jak podnosi autor skargi , że każde nadanie pisma w placówce pocztowej wywoła skutek w postaci zachowania terminu dla dokonania określonej czynności. Przeciwko temu stanowisku przeczy przedstawiona analiza regulacji Prawa pocztowego. Bez wątpienia skoro ustawodawca odesłał do tych przepisów miał na uwadze nie tylko "nadanie" opisane w cytowanym przepisie Ordynacji podatkowej rozumiane wyłącznie jako polecenie doręczenia przesyłki ale także dochowanie wszystkich pozostałych warunków przewidzianych przez Prawo pocztowe.

W stanie sprawy , skoro strona wskazała niewłaściwy adres organu podatkowego , zamiast Ł., Al. B. 86 wpisano Ł., ul. A. 10 czemu nie zaprzecza , powołując się popełniony błąd w nazwie ulicy , oczywistym jest , że Poczta polska nie mogła doręczyć przesyłki albowiem doszło do zmiany siedziby organu ( fakt bezsporny ). Tym samym nie są nieznane stronie powody zwrotu przesyłki w dniu 8 stycznia 2015 r. do czego się odwołuje w zażaleniu z dnia 16 lutego 2015 r. na postanowienie organu I instancji. Nie sanuje tego uchybienia odwoływanie się do przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów z 19 listopada 2003 r. w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izba skarbowych albowiem pracownik placówki pocztowej dokonując doręczenia , co wynika z przepisów Prawa pocztowego nie ma obowiązku po stwierdzeniu , że adresat nie występuje pod adresem wskazanym na przesyłce, ustalenia właściwego adresu i tam też dokonania doręczenia. Nakaz prawidłowego zaadresowanie przesyłki obciąża nadawcę , który w sytuacji gdy jest profesjonalnym pełnomocnikiem , tak jak w niniejszej sprawie, zobowiązany jest do dochowania szczególnej ostrożności w wypełnianiu swoich obowiązków , z którymi wiążą się dla strony określone skutki prawne. Podobnie nie jest przekonywująca argumentacja pełnomocnika , która przełamałaby odczytywane zasady nadawania przesyłek w rozumieniu Prawa pocztowego , iż w listopadzie 2014 r. nadał On przesyłkę pod wskazany adres tj. ul. A. 10 , która została doręczona odbiorcy powołanemu [...] Urzędowi Skarbowemu w Ł.. Nie są bowiem znane powody , które o tym zadecydowały . Ponadto, powołany w skardze wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wydany został w innym stanie faktycznym , w którym chodziło o organizację pracy placówki pocztowej w kontekście zawierania umowy o świadczenia usługi pocztowej , która przyjąwszy przesyłkę w danym dniu ( 4.X.) opatrzyła ją datą dnia następnego ( 5.X.) , a zatem nie może pogląd tam wyrażony mieć wpływu na odczytanie znaczenia art. 12 § 6 pkt 2 OP.

W okolicznościach tej sprawy zasadnie organy przyjęły , że wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego ( art. 79 § 2 Op. ) gdyż dopiero ponowne wysłanie pisma na właściwy adres wywołało skutek doręczenia go do organu ( 8.01.2015 r.) . W takiej sytuacji zachodziły podstawy do zastosowania regulacji art. 165a § 1 Op. . Termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty jest terminem prawa materialnego skutkującym - w przypadku jego uchybienia - utratą prawa podatnika do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

Nie sposób w przedstawionych okolicznościach dopatrzyć się naruszeń przez orany przepisów prawa procesowego opisanych w pkt 4 skargi. Końcowo , podnieść należy za skarżącym , że potwierdzenie nadanie przesyłki ma moc dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 17 Prawa pocztowego w zw. z art. 194 § 1 i § 2 Op. jednakże nie to stanowi o bezzasadności skargi. Ta szczególna moc dowodu nadanie przesyłki z 31 grudnia 2014 r. w odniesieniu do adresata [..] Urząd Skarbowy w Ł. pod adresem wskazanym na przesyłce zaświadcza tylko tyle , że wyprowadził się spod podanego adresu.

Mając powyższe na uwadze na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. ) , Sąd skargę oddalił.

AKE.