Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 1/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne~Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy: article: art. 13, art. 21
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 3 par. 2 pkt 8 i 9 , art. 149 par.1 i par. 1a, art. 149 par. 2, art. 154 par. 6
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Anna Jarosz WSA Tomasz Grossmann (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 marca 2016 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia S. O. na bezczynność Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązać Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia (...) r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku, o którym mowa w pkt 1 wyroku; 3. określa, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. wymierza Prezesowi Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. grzywnę w wysokości 500 złotych (pięćset zł); 5. zasądza od Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia S. O. kwotę 100 złotych (sto zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z (...) r. Stowarzyszenie P. z siedzibą w W. (dalej jako: "Stowarzyszenie", "Wnioskodawca" lub "Skarżący") złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (dalej jako: "Prezes SKO" lub "Organ") w sprawie z wniosku Skarżącego z (...) r. o udostępnienie informacji publicznej. Z powołaniem się na zarzuty naruszenia: art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 10 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.), art. 1 ust. 2, art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782; dalej w skrócie: "u.d.i.p.") – Skarżący wniósł o:

1) zobowiązanie Prezesa SKO do wykonania wniosku z (...) r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt Organowi;

2) zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu Skarżący wyjaśnił, że w dniu (...) r. w formie elektronicznej złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, zawierający żądanie przesłania na wskazany adres e-mail wszystkich decyzji i postanowień wydanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu (dalej: "SKO") jako organ II instancji w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej w roku (...) do dnia złożenia wniosku. Skarżący podniósł, że w związku z brakiem odpowiedzi ze strony SKO, 15 grudnia 2015 r. faksem ponownie przesłał wniosek informując Organ, iż minął już określony w ustawie o dostępie do informacji publicznej 14-dniowy termin jego rozpatrzenia, i zaznaczając, że jeśli informacja ta nie zostanie niezwłocznie udostępniona w ciągu 3 dni, złoży skargę na bezczynność. Pomimo tego Organ nie udzielił odpowiedzi.

Dalej Skarżący podkreślił, że prawo dostępu do informacji publicznej, które zostało określone w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, obejmuje m.in. dostęp do dokumentów. Podał, że na podstawie art. 6 ust. 1 pkt. 4 lit. a u.d.i.p. informacją publiczną, która podlega udostępnieniu, jest w szczególności treść orzeczeń sądów powszechnych, Sądu Najwyższego, sądów administracyjnych, sądów wojskowych, Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu. Z uwagi na powyższe wywiódł, że w drodze analogii i wykładni systemowej udostępnieniu podlega także orzecznictwo samorządowych kolegiów odwoławczych – organów rozpoznających w drugiej instancji środki odwoławcze od decyzji podjętych przez organy samorządów jednostek terytorialnych. Skarżący podkreślił, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną, a Prezes SKO jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nadto, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., ustawowy termin na udostępnienie informacji wynosi 14 dni, chyba że podmiot zobowiązany poinformuje o konieczności wydłużenia terminu do maksymalnie 2 miesięcy od złożenia wniosku.

W konkluzji Skarżący wskazał, że skoro pomimo upływu ustawowego terminu wnioskowana informacja publiczna nie została udostępniona, a Organ nie udzielił żadnej odpowiedzi, należy uznać, że Prezes SKO pozostaje w bezczynności. Nadto, Skarżący podniósł, że z uwagi na brak innych środków zaskarżenia przysługujących Wnioskodawcy, uzasadnione jest bezpośrednie złożenie skargi na bezczynność do Sądu. Dla poparcia wyrażonego stanowiska Stowarzyszenie powołało się na treść orzeczeń sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Prezes SKO wniósł o jej odrzucenie, podkreślając, że w dniu (...) r. przekazano Wnioskodawcy pismem nr (...) zestawienie wszystkich orzeczeń w żądanej sprawie, co oznacza, że SKO nie pozostaje w bezczynności. Nadto Organ wskazał, że skoro Stowarzyszenie nie poprzedziło złożenia skargi na bezczynność wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, to nie został spełniony formalny warunek dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Pismem procesowym z (...) r. Skarżący, po zapoznaniu się z odpowiedzią na skargę, wniósł o:

1) zobowiązanie Prezesa SKO do prawidłowego wykonania wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt Organowi;

2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych;

3) stwierdzenie, że Organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa;

4) wymierzenie Organowi grzywny.

W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że (...) r. otrzymał pismo SKO datowane na (...) r., w którym SKO podało sygnatury wydanych przez siebie w (...) roku w drugiej instancji decyzji w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej. W opinii Stowarzyszenia powyższe nie stanowi jednak udostępnienia żądanych informacji. Skarżący podkreślił, że Organ winien wysłać na wskazany adres e-mail skany decyzji lub pliki zawierające ich treść, tymczasem przesłano jedynie zestawienie sygnatur wydanych decyzji, i to już po wniesieniu skargi. W związku z tym podniósł, że wniosek nie został prawidłowo zrealizowany, skoro nie uzyskano treści zapadłych orzeczeń, co było przedmiotem wniosku. W ocenie Skarżącego, odpowiednie zrozumienie treści wniosku nie powinno nastręczać żadnych trudności, a SKO nie informowało o problemach z interpretacją tego wniosku. Brak przesłania żądanych informacji oznacza, że Prezes SKO nadal pozostaje w bezczynności.

Odnosząc się zaś do wniosku Prezesa SKO o odrzucenie skargi, Stowarzyszenie wskazało, z powołaniem się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że skarga na bezczynność w sprawach o udostępnienie informacji publicznej nie musi być poprzedzona innym środkiem zaskarżenia, gdyż ustawa o udostępnianiu informacji publicznej nie przewiduje żadnego środka zaskarżenia, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają w tym zakresie odpowiedniego zastosowania.

Dodatkowo Skarżący wskazał, że całokształt sprawy uzasadnia uznanie, iż bezczynność Organu miała charakter rażący, skoro wniosek został złożony (...) r., a dopiero (...) r. doręczono wadliwą odpowiedź na wniosek. Ponadto podkreślił, że wymierzenie Prezesowi SKO grzywny zagwarantuje w przyszłości przestrzeganie obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności terminowe i rzetelne udostępnianie wnioskowanych informacji publicznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. – w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. – kontrola działalności administracji publicznej przez ww. sądy obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., tj. mających za przedmiot: (1) decyzje administracyjne; (2) postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; (4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. (dodanym od 15 sierpnia 2015 r.) kontrola ta obejmuje także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Z treści przywołanego art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. wynika, że zaskarżalna do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci: bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Skarżący w rozpoznawanej skardze zarzucił Prezesowi SKO wyłącznie jedną z tych postaci opieszałości – bezczynność.

Dokonując w związku z tym koniecznego rozgraniczenia zakresu skarg na bezczynność organu oraz na przewlekłość postępowania, Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela zapatrywanie wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 05 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12 (dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA"), zgodnie z którym nowelizacja Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegająca na dodaniu (od 11 kwietnia 2011 r.) skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, wymaga reinterpretacji pojęcia "bezczynności", poprzez ograniczenie jego rozumienia do niewydania w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Chodzi w tym przypadku o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 k.p.a., względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 k.p.a. Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i art. 149 p.p.s.a. sprowadza się więc obecnie do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych – niezałatwienia sprawy w terminie (por. R. Suwaj, Sądowa ochrona przed bezczynnością administracji publicznej, Warszawa 2014, s. 57). W tym ujęciu dochowanie przez organ administracji aktów staranności przewidzianych w art. 36 k.p.a. wyklucza możliwość skutecznego postawienia jemu zarzutu bezczynności.

Należy podkreślić, że w postępowaniu wywołanym skargą na bezczynność organu kognicja sądu administracyjnego ogranicza się do badania, czy organ miał wynikający z przepisów prawa obowiązek wydania aktu lub podjęcia czynności i czy dokonał tego w terminie – ustawowym, określonym zgodnie z art. 35 k.p.a., ewentualnie przedłużonym przez organ na zasadach określonych w art. 36 k.p.a. W takim postępowaniu sąd nie bada natomiast sprawy pod kątem merytorycznym i nie ocenia przyczyn niepodjęcia przez organ czynności lub aktu, do którego był on zobowiązany na mocy odpowiednich przepisów prawa materialnego – jest to badane przez sąd dopiero w przypadku ewentualnego wytoczenia skargi na określone rozstrzygnięcie organu. Wyrok uwzględniający skargę na bezczynność organu administracji publicznej nie może dotyczyć kwestii mających wpływ na merytoryczną treść przyszłego aktu lub czynności (por. wyrok NSA z 15.12.2011 r., I OSK 1721/11, CBOSA).

W przypadku skarg na bezczynność, kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu. Wówczas sąd zobligowany jest do rozpoznania skargi i rozstrzygnięcia, czy żądana informacja jest informacją publiczną, i czy rzeczywiście wnioskodawca mógł skutecznie domagać się jej udostępnienia. Należy w tym miejscu podkreślić, że aby można było uznać, iż nie zachodzi bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej (także tej, której organ nie posiada), podmiot zobowiązany do jej udzielenia w formie uregulowanej ustawą o dostępie do informacji publicznej powinien wypowiedzieć się w tym przedmiocie. Tylko w takim przypadku uwolni się od zarzutu bezczynności w sprawie. Identycznie powinien postąpić w sytuacji, gdy posiada żądane informacje, lecz z uwagi na ograniczenia dostępu nie może ich udostępnić (wyrok NSA z 17.04.2013 r., I OSK 3109/12, CBOSA).

W myśl art. 21 in principio u.d.i.p. do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych – a wbrew twierdzeniom Organu – dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05, CBOSA). Ponadto do skargi na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. (zob. np. postanowienia NSA: z 11.05.2011 r., I OSK 716/11; z 26.05.2011 r., I OSK 857/11; CBOSA). Oznacza to, że skarga na bezczynność może być skutecznie wniesiona aż do chwili ustania stanu bezczynności, tj. do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej poprzez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności (por.: wyrok NSA z 29.04.2011 r., I FSK 249/10; wyrok WSA z 27.10.2011 r., II SAB/Po 60/11 – CBOSA).

Mając wszystko to na uwadze, Sąd uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za dopuszczalną, a wniosek Organu o jej odrzucenie – za niezasadny.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi, należy stwierdzić, że jej przedmiotem uczyniono bezczynność Prezesa SKO w udostępnieniu Wnioskodawcy informacji określonych we wniosku z (...) r. Z treści skargi wynika, że, zdaniem jej autora, zarzucana bezczynność wyraża się w fakcie nieudzielenia w terminie 14 dni przez Prezesa SKO odpowiedzi na ww. wniosek – tj. nieudostępnienia w formie skanów lub plików elektronicznych treści żądanych decyzji i postanowień SKO – a także w dalszym trwaniu przez Organ w bezczynności poprzez nieprawidłowe wykonanie wniosku, tj. przekazanie jedynie sygnatur ww. decyzji.

Dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy niezbędne jest wstępne przesądzenie, czy żądana informacja jest informacją publiczną oraz czy Prezes SKO jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Wprawdzie w rozpoznawanej sprawie kwestie te nie były przedmiotem sporu pomiędzy stronami, ale Sąd w granicach swej kognicji był zobligowany z urzędu przeprowadzić w tym zakresie własne rozważania.

Wobec tego należy wskazać, że prawo dostępu do informacji publicznej wynika wprost z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, która w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji). Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji).

Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, określają ustawy (art. 61 ust. 4 ab initio Konstytucji). Rudymentarnym aktem prawnym regulującym tę problematykę jest ustawa o dostępie do informacji publicznej, która normuje podstawowe zasady oraz tryby udostępniania tego rodzaju informacji. Jednocześnie ustawa ta wprowadziła definicję legalną "informacji publicznej", przez którą, zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., należy rozumieć "każdą informację o sprawach publicznych". Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu. Znalazły się w nim m.in. informacje o danych publicznych, w tym treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p.).

Na tym tle normatywnym nie ulega wątpliwości, że żądane przez Skarżącego informacje w postaci decyzji i postanowień wydanych przez SKO jako organ drugiej instancji w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej wydanych w roku 2015 do dnia złożenia wniosku, stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., a wniosek Skarżącego musi być uznany za wniosek o udostępnienie informacji publicznej, podlegający rozpoznaniu na zasadach określonych w tej ustawie.

Rozważając z kolei podmiotowy aspekt sprawy należy zauważyć, że adresatami obowiązku udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, wymienione w art. 4 u.d.i.p. Podmioty obowiązane w rozumieniu tego przepisu stanowią szeroki krąg podmiotów – nieograniczający się do organów administracji publicznej – wykonujących zadania publiczne i w ramach tych zadań wytwarzających informację publiczną, bądź będących w posiadaniu takiej informacji, pozyskanej przy wykonywaniu zdań publicznych. Samorządowe kolegium odwoławcze jest organem administracji publicznej, którego ustrój i zadania określa ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1659, z późn. zm.; dalej w skrócie: "u.s.k.o."). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.s.k.o. prezes samorządowego kolegium odwoławczego jest organem kolegium. Nadto, zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 1 u.s.k.o. prezes kieruje pracami kolegium i reprezentuje je na zewnątrz. Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej oznacza to, że prezes samorządowego kolegium odwoławczego (tu: Prezes SKO) jest organem objętym obowiązkami wynikającymi z tej ustawy, a więc zobowiązanym do podejmowania na jej podstawie prawem określonych działań w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok WSA z 17.09.2014 r., II SAB/Gd 97/14, CBOSA).

Udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej. Natomiast powiadomienie o tym, że żądana informacja nie jest informacją publiczną – "zwykłym" pismem. Zastosowanie w takim przypadku formy decyzji byłoby równoznaczne z jej wydaniem bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (zob. np. wyrok WSA z 10.07.2013 r., II SA/Gd 295/13, CBOSA). Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział natomiast w takich przypadkach, gdy żądana informacja jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia bądź zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania (zob. art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) – tj. gdy istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p), bądź przeszkody do jej udostępnienia w określony sposób lub w określonej formie (zob. art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Jak trafnie wywiedziono w orzecznictwie, aby można było uznać, że nie zachodzi bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej, podmiot zobowiązany do jej udzielenia w formie uregulowanej ustawą o dostępie do informacji publicznej powinien wypowiedzieć się w tym przedmiocie. Tylko w takim przypadku uwolni się od zarzutu bezczynności w sprawie. Identycznie powinien postąpić w sytuacji, gdy posiada żądane informacje, lecz z uwagi na ograniczenia dostępu, nie może ich udostępnić (zob. wyrok NSA z 17.04.2013 r., I OSK 3109/12, CBOSA).

W tym miejscu wyjaśnić również należy, że podmiot zobowiązany do udzielenia informacji pozostaje w bezczynności nie tylko wówczas, gdy w terminie przewidzianym w u.d.i.p. nie podejmuje żadnych czynności, czyli milczy i nie udziela informacji, ale również wówczas, gdy posiadając żądaną informację, udziela informacji nieadekwatnej do treści wniosku, informacji niepełnej lub wymijającej, albo błędnie ocenia żądanie jako niepodlegające ustawie lub też nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia w oparciu o przepis art. 16 lub art. 17 u.d.i.p. (por. wyrok WSA z 29.04.2014 r., II SAB/Op 17/14, CBOSA).

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p. (ten ostatni przepis dotyczy możliwości poboru opłaty na pokrycie kosztów udostępnienia żądanej informacji). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

Przechodząc do analizy okoliczności rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że wszystkie powołane wyżej terminy upłynęły bezskutecznie przed dniem wniesienia skargi oraz wydania wyroku. Prezes SKO, jak wynika ze zgromadzonego materiału, nie podjął w terminie 14 dni od złożenia wniosku przez Skarżącego odpowiednich czynności, tj. nie udostępnił informacji w formie czynności materialno-technicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia, czy o umorzeniu postępowania.

Należy przy tym zgodzić się ze Skarżącym, że treść wniosku z (...) r. sformułowana została dostatecznie precyzyjnie. Żądanie dotyczyło przesłania drogą elektroniczną wszystkich decyzji i postanowień wydanych przez SKO jako organ drugiej instancji w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej wydanych w roku 2015 do dnia złożenia wniosku. Chodziło zatem niewątpliwie o udostępnienie treści ww. decyzji, a nie tylko informacji o ich wydaniu.

Tymczasem w odpowiedzi na tak brzmiący wniosek Stowarzyszenia, Prezes SKO, po upływie ponad miesiąca (a do dnia doręczenia odpowiedzi: blisko dwóch miesięcy), pismem z (...) r. poinformował Skarżącego o sygnaturach spraw, w których SKO w 2015 roku wydało decyzje i postanowienia wraz z datami ich wydania.

W ocenie Sądu zasadny jest zarzut skargi, że informacje zamieszczone w ww. piśmie SKO nie stanowiły właściwego załatwienia przedmiotowego wniosku, jako że były informacjami zbyt ogólnymi, zbiorczymi i niedotykającymi istoty żądania – które w tym przypadku sprowadzało się do udostępnienia treści wydanych przez SKO decyzji (postanowień).

Konkludując, wbrew twierdzeniom podnoszonym w odpowiedzi na skargę, w przewidzianym prawem terminie Prezes SKO nie udzielił odpowiedzi na wniosek Stowarzyszenia z (...) r. Organ w przepisanym terminie 14 dni nie odniósł się do ww. wniosku w żaden ze sposobów przewidzianych przez ustawę o dostępie do informacji publicznej, tj. w szczególności nie udostępnił wnioskowanej informacji w formie czynności materialno-technicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia; nie udzielił też Wnioskodawcy pisemnych wyjaśnień w związku ze złożonym wnioskiem, jeśli stał na stanowisku, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej udostępnianej w trybie u.d.i.p. Także późniejsze zachowanie Organu, wyrażające się w przesłaniu pismem z (...) r. wykazu sygnatur decyzji i postanowień wydanych przez SKO jako organ drugiej instancji w roku (...) w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej, z opisanych wyżej względów nie stanowiło właściwego sposobu załatwienia przedmiotowego wniosku.

W konsekwencji, w ocenie Sądu, Prezes SKO pozostawał w bezczynności w załatwieniu przedmiotowego wniosku Stowarzyszenia zarówno w dacie wniesienia skargi, jak i w dniu wydania niniejszego wyroku.

Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. – w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. – sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie, w myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 – o czym stanowi art. 149 § 2 p.p.s.a. Przepis art. 154§ 6 p.p.s.a mówi zaś o kwocie "do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów". Obecnie jest to: 10 × 3.899,78 zł (M.P. z 2016 r. poz. 145).

W tym stanie rzeczy Sąd – na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 286 § 2 p.p.s.a. oraz art. 13 ust. 1 u.d.i.p. – zobowiązał Prezesa SKO do załatwienia przedmiotowego wniosku w terminie 14 dni od doręczenia Organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi (pkt 1 sentencji wyroku).

Na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 oraz § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził, że Organ dopuścił się bezczynności (pkt 2 sentencji wyroku), oraz że bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 3 sentencji wyroku). Za taką kwalifikacją stwierdzonej bezczynności przemawiała, zdaniem Sądu, przede wszystkim okoliczność, że Organ najpierw zwlekał blisko dwa miesiące z odpowiedzią na wniosek Skarżącego, a następnie udzielił odpowiedzi, która nie stanowiła właściwego sposobu załatwienia wniosku, i stan ten trwał do dnia wydania wyroku – co może świadczyć o lekceważeniu przez Organ obowiązków ustawowych i braku woli załatwienia sprawy.

Z tych samych powodów Sąd uznał za zasadne nałożenie na Prezesa SKO grzywny, na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. (pkt 4 sentencji wyroku), przy czym jej orzeczona wysokość (500 zł) stanowi symboliczny wyraz dezaprobaty dla działań Organu.

O kosztach postępowania (pkt 5 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez Skarżącego koszt wpisu, w wysokości 100 zł.