Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 85/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Prokurator
Treść wyniku: zobowiązano do rozpoznania wniosku
stwierdzono że bezczynność w rozpoznaniu wniosku nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa
wymierzono grzywnę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska (spr.) NSA Anna Szkodzińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi D. L.-W. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w N. S. . >• w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Prokuratora Okręgowego w N. S. do rozpatrzenia wniosku D.! L.-W. z dnia [...] stycznia 2020 r. o udzielenie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; III. wymierza Prokuratorowi Okręgowemu w N. S. grzywnę w kwiecie 300 złotych (trzysta złotych); IV. zasądza od Prokuratora Okręgowego w N. S. na rzecz skarżącej D. L.-W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

D. L. - W. pismem z dnia 2 stycznia 2020 r. zwróciła się - w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) - do Prokuratora Okręgowego w N. S. o wydanie i przesłanie na podany adres "kopii postanowienia o częściowym umorzeniu śledztwa prowadzonego w Prokuraturze Okręgowej w N. S. pod sygnaturą [...] przeciwko J. S., E. S. B. i K. S. podejrzanym o udział w obrocie znaczną ilością substancji [...], które zostało umorzone na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 K.p.a. – brak znamion czynu zabronionego (art. 30 k.k.)".

Decyzją z dnia 21 stycznia 2020 r. Prokurator Okręgowy w N. S. odmówił D. L. - W. udostępnienia informacji publicznej.

Na skutek złożonego przez nią odwołania Prokurator Regionalny w K. decyzją z dnia 6 marca 2020 r., sygn. [...] uchylił zaskarżoną decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu decyzji wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zarzucił, że nie wskazano w niej podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz że nie przeanalizowano przepisu art.156 k.p.k. Organ odwoławczy stwierdził, że wbrew stanowisku Prokuratora Okręgowego przedmiotowe postanowienie jest prawomocne albowiem nie przysługuje od niego środek odwoławczy. Wyraził również pogląd, że w sprawie nie ma znaczenia fakt, że że postepowanie karne w zakresie nieobjętym postanowieniem o umorzeniu nie zostało zakończone, bowiem wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczy jedynie wydania postanowienia o częściowym umorzeniu postepowania przygotowawczego. Organ I instancji powinien więc rozważyć, czy po odpowiedniej procedurze anonimizacji postanowienie takie nie powinno zostać wydane.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy pismem z dnia 26 marca 2020 r. Prokurator Okręgowy w N. S. poinformował wnioskodawczynię, że brak jest podstaw do wydania żądanego odpisu postanowienia, albowiem stanowi ono integralną część akt sprawy toczącej się przed Sądem Rejonowym w N. T. sygn. [...] i w związku z tym zasady dostępu do dokumentów znajdujących się w aktach sądowych toczącego się postępowania karnego, w tym do wydawania kopii dokumentów znajdujących się w tych aktach regulują przepisy art. 156 Kodeksu postępowania karnego. Przepisy te mają charakter szczególny w stosunku do ustawy o dostępie do informacji publicznej i wyłączają jej zastosowanie w tym zakresie.

W dniu 26 maja 2020 r. (data stempla pocztowego) D. L. - W. (po uprzednim wniesieniu ponaglenia) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Prokuratora Okręgowego w N. S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając organowi "naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez brak rozpatrzenia sprawy w terminie, zainicjowanej wnioskiem o udzielenie informacji publicznej z dnia 2 stycznia 2020 r., w zakresie udostępnienia prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania, w przedmiocie jakim z ww. przepisów wynika jednoznacznie, że informacja publiczna powinna zostać udostępniona w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, tym samym brak zastosowania ww. przepisów doprowadził do nierozpatrzenia wniosku w terminie, albowiem nie wydano decyzji administracyjnej do której zobowiązany był organ".

Skarżąca domagała się: zobowiązania Prokuratora Okręgowego w N. S. do rozpatrzenia wniosku z dnia 2 stycznia 2020 r. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzenia, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenia organowi w celu zdyscyplinowania grzywny oraz zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżąca wywodziła, że objęte wnioskiem postanowienie jest aktem administracyjnym i jednocześnie dokumentem urzędowym, zawiera bowiem treść oświadczenia woli utrwaloną i podpisaną przez funkcjonariusza publicznego, stanowi zatem informację publiczną. Jeżeli organ dojdzie do wniosku, że żądana informacja nie może być udostępniona w sposób i w formie wskazanej we wniosku, zastosowanie winien mieć art. 14 ust. 2 u.d.i.p. W przypadku natomiast, gdy organ uzna, że zachodzą przesłanki ograniczające dostępność żądanej informacji z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych informacji ustawowo chronionych oraz ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, powinien rozważyć czy i w jakim zakresie powinna nastąpić odmowa udostępnienia informacji w formie decyzji. Przepisy wskazanej ustawy i art. 156 K.p.k. nie pozostają z sobą w kolizji, a przeciwnie, każdy z tych aktów prawnych reguluje właściwy dla swojego przedmiotu regulacji tryb dostępu do informacji.

Skarżąca nie zgodziła się z argumentacją organu, że żądana informacja podlega pod regulacje z art. 156 K.p.k. Wyjaśniła, że sprawa ta nie jest w toku, gdyż żądanie we wniosku postanowienia o częściowym umorzeniu dotyczy sprawy prawomocnie zakończonej w tej części. Wskazała przy tym, że działanie organu nie przybrało formy wymaganej przez prawo (tj. formy decyzji administracyjnej), a wydanie decyzji jest niezbędne do umożliwienia zakwestionowania prawidłowości ograniczenia prawa do informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę Prokurator Okręgowy w N. S. wniósł o oddalenie skargi. Organ wyjaśnił, że postanowienie o częściowym umorzeniu śledztwa prowadzonego w Prokuraturze Okręgowej w N. S. zostało wydane w sprawie o sygnaturze [...]. Śledztwo to w zakresie nie objętym postanowieniem o częściowym umorzeniu śledztwa zakończone zostało skierowaniem aktu oskarżenia. Postanowienie to znajduje się w aktach sprawy Sądu Rejonowego w N. T. o sygnaturze [...]. Postępowanie sądowe w tej sprawie nie zostało zakończone.

Prokurator wskazał, że w uchwale o sygnaturze I OPS 7/13 z dnia 9 grudnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że akta spraw, w tym akta postępowania karnego są zbiorem różnorodnych usystematyzowanych materiałów, który posługuje się organ w prowadzonym postępowaniu. Akta postępowania przygotowawczego są zatem pewnym przedmiotem, do którego odnoszą się przepisy szczególne, odnoszące się zarówno do jego tworzenia, rejestrowania, przechowywania, jak i udostępniania. Przepis art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowi, że przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw, określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Oznacza to, że przepisów tej ustawy nie stosuje się wtedy, gdy są one nie do pogodzenia z przepisami ustaw szczególnych, które w odmienny sposób regulują zasady i tryb dostępu do informacji publicznej. W odniesieniu do akt postępowania karnego traktowanych jako całość, bądź jako ich część, przepisami takimi są przepisy Kodeksu postępowania karnego, które w sposób pełny regulują kwestie dostępu i wyłączają w tym zakresie uregulowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Należy do nich przepis art. 156 K.p.k., który przyznaje prawo ubiegania się o dostęp do akt w odniesieniu do dokumentów, które stanowią informację publiczną i znajdują się w aktach sprawy.

Organ skonstatował, że żądanie udostępnienia kopii postanowienia o częściowym umorzeniu śledztwa, nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych - art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a.".

Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznał sprawę bez wyznaczania rozprawy.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia.

W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z art. 149 § 1a jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei art. 149 § 1b stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego.

Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą albo wreszcie poinformowanie wnioskującego, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - dalej u.d.i.p.), udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W myśl art. 13 ust. 2 ustawy jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Przyjmuje się, że termin czternastodniowy jest również obowiązujący w przypadku załatwienia wniosku w drodze decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany do podmiotu na którym ciąży ustawowy obowiązek udostępniania informacji publicznych. Prokuratur mieści się bowiem w pojęciu organu władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm.), dalej u.d.i.p. Kwestią sporną było natomiast, czy żądanie skarżącej w przedmiocie udostępnienia postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego stanowiło informację publiczną, do której dostęp regulowany jest przepisami ww. ustawy. W ocenie Sądu na tak postawione pytanie udzielić należy odpowiedzi twierdzącej.

Ustawa o dostępie do informacji publicznej statuuje w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 ustawy, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to również w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności".

Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę u.d.i.p., a także konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 181/02; wyrok NSA z dnia 20 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02 oraz wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 2036-2037/02, M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28). Z powyższego wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych. Dokumentem urzędowym – zgodnie z art. 6 ust. 2 u.d.i.p. - jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Niewątpliwie postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego jako jeden ze sposobów zakończenia postępowania przygotowawczego (art. 322 kodeksu postępowania karnego) stanowi dokument urzędowy w rozumieniu powyższych przepisów.

W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Prokuratora Okręgowego w N. S., objęta wnioskiem informacja w postaci postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego nie może podlegać udostępnieniu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, z uwagi na treść art. 1 ust. 2 tej ustawy. W odniesieniu bowiem do akt postępowania karnego traktowanych jako całość, bądź jako ich część, przepisami o których mowa w art. 1 ust. 2 są przepisy Kodeksu postępowania karnego zawarte w art. 156, które w sposób pełny regulują kwestie dostępu i wyłączają w tym zakresie uregulowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dla poparcia prezentowanego stanowiska Prokurator odwołał się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. I OPS 7/13.

Z powyższą oceną nie można się zgodzić, z powodów poniżej wskazanych.

Nie ulega wątpliwości, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie znajduje zastosowania do wszelkiego typu informacji publicznych. Powołany przez Prokuratora art. 1 ust. 2 u.d.i.p. stanowi, że przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, pod warunkiem że nie ograniczają obowiązków przekazywania informacji publicznej do centralnego repozytorium informacji publicznej, o którym mowa w art. 9b ust.1. Oznacza to, że stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej jest niedopuszczalne wówczas, gdy żądane informacje, mające charakter informacji publicznych, mogą być udostępnione w innym trybie. Przepis ten świadczy o tym, iż ustawodawca zdecydował się na przyznanie prymatu obowiązującym już ustawom, które ograniczają w różnym zakresie dostęp do informacji publicznej oraz takim, które określają szczególny - odrębny od przewidzianego w u.d.i.p. - tryb dostępu do informacji.

Zasady dostępu do akt postępowania przygotowawczego, sporządzania z nich odpisów, w tym wydawania kserokopii z dokumentów i uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy reguluje art. 156 k.p.k., który w § 5 stanowi, że jeżeli nie zachodzi potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa, w toku postępowania przygotowawczego stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta, umożliwia sporządzanie odpisów lub kopii oraz wydaje odpłatnie uwierzytelnione odpisy lub kopie; prawo to przysługuje stronom także po zakończeniu postępowania przygotowawczego. W przedmiocie udostępnienia akt, sporządzenia odpisów lub kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów lub kopii prowadzący postępowanie przygotowawcze wydaje zarządzenie. W wypadku odmowy udostępnienia akt pokrzywdzonemu na jego wniosek należy poinformować go o możliwości udostępnienia mu akt w późniejszym terminie. Z chwilą powiadomienia podejrzanego lub obrońcy o terminie końcowego zaznajomienia z materiałami postępowania przygotowawczego pokrzywdzonemu, jego pełnomocnikowi lub przedstawicielowi ustawowemu nie można odmówić udostępnienia akt, umożliwienia sporządzania odpisów lub kopii oraz wydania odpisów lub kopii. Za zgodą prokuratora akta w toku postępowania przygotowawczego mogą być w wyjątkowych wypadkach udostępnione innym osobom. Prokurator może udostępnić akta w postaci elektronicznej.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że kodeks postępowania karnego reguluje kompleksowo dostęp do akt sprawy będącej zarówno w toku, jak i zakończonej wyłącznie w odniesieniu do stron, obrońców, pełnomocników i przedstawicieli ustawowych. W stosunku do innych osób, w sytuacji gdy postępowanie zostało już ukończone, nie przewiduje żadnych rozwiązań. Ponadto omawianą regulacją objęta jest jedynie kwestia fizycznego wglądu osób trzecich do akt postępowania karnego przygotowawczego, brakuje odrębnych unormowań dostępu osób trzecich do jednostkowych, konkretnych treści mogących wynikać z akt postępowania karnego przygotowawczego, a odpowiadających definicji informacji publicznej. W tym nieuregulowanym zakresie, zastosowanie będą więc miały przepisy u.d.i.p. Oznacza to, że wyłączenie stosowania przepisów u.d.i.p. nie może mieć w niniejszej sprawie miejsca, gdyż wniosek dotyczy udostępnienia kopii prawomocnego postanowienia umarzającego postępowanie przygotowawcze, co oznacza, że postępowanie zostało prawomocnie zakończone. Pogląd, że dokumenty i informacje mające walor informacji publicznej, zawarte w aktach zakończonego postępowania przygotowawczego, w tym postanowienie o umorzeniu tego postępowania, podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej jest konsekwentnie prezentowany w orzecznictwie (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 12 maja 2020 r., sygn. akt II SAB/Łd 18/20, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 grudnia 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 671/19, wyrok WSA w Rzeszsowie z dia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SAB/Rz 8/16, wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1492/16, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 stycznia 2019 r., sygn. akt II SAB/Gd 105/18, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 lutego 2018 r., sygn. akt II SAB/Go 137/17).

Wbrew argumentacji przedstawionej w odpowiedzi na skargę uznaniu postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego za informację publiczną nie stoi na przeszkodzie uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 7/13. Przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego była ocena czy akta zakończonego postępowania przygotowawczego jako zbiór dokumentów stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Udzielając odpowiedzi przeczącej Sąd zwracał uwagę, że nieprawidłowe jest sformułowanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jeżeli wnioskodawca nie wskazuje konkretnie określonej informacji, lecz czyni to bardzo ogólnie (np. o stanie spraw, zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej, stanie państwa). Wnioski tak sformułowane nie są żądaniem udostępnienia informacji publicznej i nie mogą być prawidłowo rozpoznane, bowiem nie jest określony zakres żądania. Sąd wywodził, że "Akta spraw, w tym akta postępowania przygotowawczego, jako całość są zbiorem różnorodnych materiałów usystematyzowanym przez organ , który nadał temu zbiorowi określony kształt i który się nim posługuje w prowadzonym postępowaniu. Akta są więc pewnym przedmiotem, którego dotyczą przepisy szczególne dotyczące zarówno jego tworzenia, rejestrowania, przechowywania, jak i udostępniania. Żądanie udostępnienia akt sprawy jako całości, także akt zakończonego postępowania przygotowawczego, nie jest więc wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, ale żądaniem udostępnienia określonego zbioru materiałów. Tak sformułowany wniosek nie wskazuje na informacje publiczne, których udostępnienia domaga się wnioskodawca. Należy przy tym mieć na uwadze, że prawo do informacji dotyczy informacji o sprawie publicznej, a więc informacji o czymś, a nie udostępnienia zbioru materiałów jako takich. Wniosek taki nie zawiera zatem jednego z elementów niezbędnych do jego rozpoznania i nie może być załatwiony w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej."

Sytuacja analizowana w ww. uchwale jest zatem odmienna od tej rozpatrywanej w niniejszej sprawie, gdzie wniosek dotyczył określonego, jasno sprecyzowanego dokumentu urzędowego wytworzonego w toku postępowania przygotowawczego.

Odnosząc się przy tym do sygnalizowanej w odpowiedzi na skargę kwestii niezakończenia postępowania karnego – gdyż w zakresie nie objętym postanowieniem o częściowym umorzeniu śledztwa skierowany został akt oskarżenia do sądu - należy wyjaśnić, że okoliczność, że w przekazanych do sądu aktach znajduje się przedmiotowe postanowienie nie wyłącza oczywistego faktu, że postępowanie przygotowawcze zostało prawomocnie zakończone w tej części. Wniosek dotyczył udostępnienia kopii tego postanowienia, a prokurator nie twierdził, że nie dysponuje kopią tego dokumentu.

Wniosek o udostępnienie informacji publicznej został wniesiony w dniu 7 stycznia 2020 r., natomiast skarga na bezczynność została nadana do Prokuratury Okręgowej w N. S. w dniu 26 maja 2020 r. Prokurator nie udzielił w tym czasie informacji publicznej, natomiast decyzja odmowna z dnia 21 stycznia 2020 r. została uchylona w dniu 6 marca 2020 r. przez Prokuratora Regionalnego w K.. Akta sprawy wróciły do organu w dniu 17 marca 2020 r. i w piśmie z dnia 26 marca 2020 r. Prokurator Okręgowy poinformował skarżącą, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mają zastosowania w sprawie. Wobec stwierdzenia, że przedmiotem żądania zawartego we wniosku była informacja publiczna, co obligowało organ do jej udostępnienia, bądź wydania decyzji odmownej, należało uznać, że organ pozostawał w bezczynności. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1) p.p.s.a. zobowiązał zatem organ do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia 2 stycznia 2020 r.

Jednocześnie Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania czynności, niezaprzeczalnego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty – tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12. Taka sytuacja miała miejsca w niniejszej sprawie. Zaniechanie realizacji wniosku było skutkiem celowego działania Prokuratora Okręgowego w N. S., który nie zastosował się do poglądu i wytycznych Prokuratora Regionalnego w K. zawartych w decyzji z dnia 6 marca 2020 r. Trudno również przyjąć, aby Prokuratorowi nie było znane jednolite orzecznictwo sądów administracyjnych w tym zakresie.

Z kolei rozważając wniosek skarżącej o wymierzenie organowi grzywny (art. 149 § 2 p.p.s.a.) należy wskazać, że zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Grzywna, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a., jest jednym z dwóch alternatywnych środków o charakterze finansowym, które mogą być orzeczone w razie uwzględnienia skargi. Wybór środka (grzywna lub suma pieniężna) należy do sądu i powinien być w pierwszym rzędzie uwarunkowany celem skargi na bezczynność, którym jest zwalczenie bezczynności i doprowadzenie do zakończenia postępowania, a także zapobieganie bezczynności lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania. W tym kontekście wymierzenie grzywny w kwocie 300 zł sąd uznał za adekwatne i wystarczające dla zdyscyplinowania organu. Kwalifikowana postać zaniedbań organu musiała spotkać się z sankcją finansową, co winno wykluczyć podobne postępowanie organu w przyszłości.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej od organu kwotę [...] zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi.