Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 440/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6332 Należności  przedemerytalne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2007 r. sprawy ze skargi W.H. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej, po wznowieniu postępowania, w przedmiocie przyznania zasiłku przedemerytalnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] października 2006 roku do Powiatowego Urzędu Pracy w R. wpłynął wniosek pana W.H. o przyznanie zasiłku przedemerytalnego według zasad ustalonych wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 września 2006 roku. Dyrektor PUP w R. działając z upoważnienia Starosty R. przekazał wystąpienie Strony do [...] Urzędu Wojewódzkiego w W. Delegatury – Placówki Zamiejscowej w R.

Po wezwaniu, Strona sprecyzowała swoje żądanie podnosząc, że jej pismo z dnia [...] października 2006 roku należy potraktować jako skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] marca 2002 roku nr [...].

W związku z powyższym w dniu [...] grudnia 2006 roku, decyzją nr [...] wydaną z upoważnienia Wojewody [...] odmówiono wznowienia postępowania administracyjnego. W dniu [...] stycznia 2007 roku decyzją nr [...] wydaną z upoważnienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej, w trybie odwoławczym uchylono w całości decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2006 roku i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007 roku nr [...] Wojewoda [...] - po rozpatrzeniu skargi pana W.H. wznowił postępowanie administracyjne.

Jak wynika z uzasadnienia postanowienia o wznowieniu zgodnie z przepisem art. 145a § 1 k.p.a. można żądać wznowienia postępowania w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z konstytucją, umową międzynarodową bądź ustawą na podstawie którego została wydana decyzja. W niniejszej sprawie strona złożyła skargę o wznowienie postępowania

w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody, uzasadniając ją wydaniem

w dniu 18 września 2006 roku przez Trybunał Konstytucyjny wyroku o sygnaturze akt SK 15/05 w związku z czym zaistniały przesłanki do wznowienia.

Na podstawie art. 10 ust. 2 pkt 6 , art. 10 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz. U. 99, poz. 1001 ze zmianami), dalej jako ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. oraz art. 151 § 1 pkt 1

w związku z art. 145a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (tj Dz. U. Z 2000 roku Nr 98, poz 1071 ze zmianami), dalej jako k.p.a., decyzją z dnia [...] lutego 2007 roku nr [...] Wojewoda [...] orzekł o odmowie uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] marca 2002 roku nr [...] w sprawie utrzymania w mocy decyzji ostatecznej wydanej z upoważnienia Starosty R. z dnia [...] lutego 2002 roku, znak [...], w przedmiocie odmowy przyznania dla pana W.H. zasiłku przedemerytalnego.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji w wyroku z 18 września 2006 roku sygnatura akt SK 15/05 Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz. U. Z 2003 roku , Nr 9,poz. 65), dalej jako ustawa uzupełniająca z dnia 20 grudnia 2002 r., w części w jakiej obejmuje wyrazy "do dnia 12 stycznia 2002 roku" jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 67 ust. 2 i art. 71 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Na podstawie przepisu art. 145a k.p.a. wznowienia postępowania można żądać w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, a na podstawie tego aktu została wydana decyzja. Decyzja, której dotyczy skarga o wznowienie postępowania nie została wydana na podstawie tegoż niekonstytucyjnego przepisu.

Decyzję powyższą doręczono W.H. w dniu [...] lutego 2007 roku.

W dniu [...] marca 2007 roku W.H. złożył odwołanie od tej decyzji podnosząc, iż jest ona niesłuszna, ponieważ Konstytucja RP zapewnia obywatelowi pomoc finansową za utracony okres, jeżeli ustawa likwidująca zasiłek nastąpiła

z winy rządu, co miało miejsce przy likwidacji ustawy o zasiłku przedemerytalnym

w dniu 29 grudnia 2001 roku.

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] marca 2007 roku nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania od w/w decyzji Wojewody [...] wniesionego przez W.H.,

w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej podniósł, iż nie ma podstaw prawnych, które pozwoliłyby uchylić zaskarżone orzeczenie. Zarzuty postawione w odwołaniu są bezprzedmiotowe, a decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2007 roku jest prawidłowa.

W dniu [...] lutego 2002 roku Starosta R. wydał decyzję o odmowie przyznania W.H. prawa do zasiłku przedemerytalnego. W toku postępowania ustalono, że strona nie spełnia wymagań ustawowych do uzyskania tego świadczenia. Pan H. wniosek w sprawie przyznania zasiłku złożył w dniu [...] lutego 2002 roku. Starosta po zbadaniu sprawy wydał orzeczenie zgodne

z obowiązującym wówczas prawem. Zgodnie z art. 11 ust 2 o zmianie ustawy

o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy

o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy do spraw Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno- Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy

o ułatwianiu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. Nr 154, poz. 1793), dalej jako ustawa nowelizująca z dnia 17 grudnia 2001 r. osoby, które przed dniem wejścia

w życie tej ustawy – dniem 1 stycznia 2002 roku - zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach. W ten sposób ustawodawca objął ochroną uprawnienia osób zarejestrowanych w pup przed dniem 1 stycznia 2002 roku, umożliwiając im ewentualną możliwość przyznania zasiłku w oparciu o art. 37 j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, to jest pod warunkiem spełnienia przesłanek do przyznania zasiłku przedemerytalnego w okresie poprzedzającym wejście w życie znowelizowanych przepisów ustawy.

Zgodnie z art. 37 j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu

i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 roku Nr 6, poz. 56 ze zmianami), dalej jako ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 roku zasiłek przedemerytalny przysługiwał osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych

za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Przy rozpoznaniu sprawy pamiętać należy, że z mocą wsteczną weszła

w życie zmiana przepisu art. 37 l ust. 1 ustawy, dająca możliwość zaliczania okresu aktualnie pobieranego zasiłku na poczet uprawnień przedemerytalnych. Na mocy art. 3 – przepis przejściowy – ustawy uzupełniającej z 20 grudnia 2002 istniała możliwość zaliczenia aktualnie pobieranego zasiłku do uprawnień zasiłkowych ale nie dłużej niż do dnia 12 stycznia 2002 roku.

W.H. w dniu rejestracji oraz w dniu ubiegania się o zasiłek przedemerytalny mimo legitymowania się co najmniej 15 letnim okresem zatrudnienia w warunkach szczególnych nie posiadał co najmniej 30-letniego okresu uprawniającego do zasiłku bowiem okres ten wynosił 29 lat i 75 dni.

Zaliczając – na podstawie art. 37 l ustawy z dnia 14.12.1994 r. w brzmieniu obowiązującym do końca 2001 roku - do okresu uprawniającego do zasiłku okres aktualnie pobieranego zasiłku dla bezrobotnych od dnia 11 grudnia 2001 roku

do dnia 31 stycznia 2001 roku stwierdzono, iż łączny okres uprawniający do zasiłku wynosił 29 lat i 96 dni w związku z czym pan H. nie spełnił warunków ustawy

do nabycia zasiłku przedemerytalnego.

W dniu [...] listopada 2005 roku W.H. złożył ponownie wniosek

do PUP w R. o przyznanie mu od dnia [...].11.2005 roku zasiłku przedemerytalnego. W dniu [...].11.2005 roku Starosta R. decyzją nr [...] przyznał W.H. prawo do zasiłku przedemerytalnego od [...].11.2005 roku w związku z faktem, iż od [...].11.2005 roku kwestie dotyczące przyznania zasiłków przedemerytalnych zostały uregulowane

w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 roku w art. 150a-150d.

W dniu 18.09.2006 roku Trybunał Konstytucyjny rozpoznał sprawę z zakresu konstytucyjności niektórych przepisów dotyczących zasad uzyskiwania świadczeń przedemerytalnych. Wyrok w tej sprawie – sygn. akt SK 15/05 - opublikowany został w dniu 26.09 2006 roku (Dz. U. 170, poz. 1222). W związku z powyższym W.H. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie przyznania mu prawa

do zasiłku przedemerytalnego, zakończonego decyzją ostateczną Wojewody

za okres od września 2002 roku do 31 października 2005 roku, uzasadniając wniosek wydaniem wyroku w dniu 18.09.2006 roku przez Trybunał Konstytucyjny .

Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż kolejna nowelizacja z dnia 20 grudnia 2002 roku dokonana ustawą o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz. U. Nr 6, poz. 65) przepisem art. 3 ust. 1 nie zapewniła ochrony praw nabytych i nie wyrównała strat poniesionych przez podmioty, których prawa nabyte przed 1 stycznia 2002 roku, to jest przed wejściem w życie ustawy nowelizującej z 17 grudnia 2001 roku zostały naruszone jej przepisem przejściowym to jest art. 11 ust. 2, niezgodnym z art. 2 Konstytucji, jak to stwierdził Trybunał w wyroku z 30 marca 2005 roku sygn. K 19/02. Przepis art. 3 ust. 1 ustawy uzupełniającej z 20 grudnia 2002 roku, w części w jakiej obejmuje zwrot "do dnia 12 stycznia 2002 roku" jest niezgodny z art. 2 Konstytucji.

Nowela ta zawierała przepisy przejściowe – art. 11 ustęp 2 ustawy – mające chronić prawa osób, które nabyły prawo do świadczeń przedemerytalnych lub spełniały warunki do ich nabycia pod rządami starej ustawy.

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 30 marca 2005 roku w sprawie K 19/02 orzekł o niezgodności z Konstytucją części zapisu art. 11 ust. 2 ustawy , który uniemożliwił nabycie tych świadczeń przez osoby, które spełniały warunki do jego nabycia ale nie zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy przed dniem wejścia w życie tej ustawy, z uwagi na brak odpowiedniego vacatio legis.

W oparciu o ten wyrok TK ustawodawca uchwalił nowe zapisy w ustawie

o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy – art. 150 a – 150 d, na podstawie których W.H. zostało przyznane prawo

do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] listopada 2005 roku. W dniu 20 grudnia 2002 roku ustawodawca wprowadził przepis przejściowy art. 3 ust. 1 ustawy

o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy

o systemie oświaty (Dz. U. z 2003 roku, Nr 6, poz. 56), który stanowi "Prawo

do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu obowiązującym 31 grudnia 2001 roku, przysługuje bezrobotnym którzy do dnia 12 stycznia 2002 roku spełnili warunki do ich nabycia‘’. Przepis umożliwiał nabywanie zasiłku przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy

w brzmieniu obowiązującym 31 grudnia 2001 roku bezrobotnym, którzy do dnia 12 stycznia 2002 roku spełniali warunki do ich nabycia.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 18.09.2006 roku stwierdził,

że powyższy przepis nie uregulował prawidłowo sytuacji prawnej wszystkich osób ubiegających się o w/w zasiłki w okresie od 1 stycznia 2002 roku do dnia wejścia

w życie ustawy uzupełniającej z dnia 20 grudnia 2002 roku. Powołanym przepisem ustawodawca ukształtował nową rzeczywistość prawną, która stwarzała nowe konsekwencji dla sytuacji, które istniały w przeszłości, ale co do których skutki prawne mogły powstać dopiero z chwilą, gdy przepis art. 3 ustawy uzupełniającej

z dnia 20.12.2002 roku wszedł w życie. Sytuacje te nie istniały w okresie od wejścia w życie ustawy nowelizującej do dnia wejścia w życie ustawy z 20.12.2002 roku. Ustawa uzupełniająca z 20.12. 2002 roku ukształtowała sytuację prawną tej grupy osób, które do 12 stycznia 2002 roku nabyły prawo do świadczeń na podstawie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu sprzed nowelizacji

z 17.12.2001 roku. Na podstawie tego przepisu tylko te osoby uzyskały prawo

do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. Termin "12 stycznia 2002 roku" przyjęto mimo wejścia w życie ustawy uzupełniającej z 20 grudnia 2002 roku dopiero 6 lutego 2003 roku. Przepis nie rozwiązał sprawy praw do zasiłku wszystkich osób, które "spełniły warunki do ich nabycia‘’ między 1 stycznia 2002 roku a dniem wejścia w życie ustawy z 20 grudnia 2002 roku , to jest 6 lutego 2003 roku.

Jakkolwiek, co wskazano wyżej Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisu art. 3 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty, w części w jakiej obejmuje wyrazy "do dnia 12 stycznia 2002 roku", niemniej jednak, decyzja której dotyczyła skarga o wznowienie postępowania w sprawie niniejszej nie została wydana na podstawie tego niekonstytucyjnego przepisu. Decyzje administracyjne, które stanowią podstawę do wznowienia postępowania - art. 145a k.p.a. – to decyzje wydane w oparciu o przepisy zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny, czyli w omawianym przypadku art. 3 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty. W przedmiotowej sprawie warunki powyższe nie zostały spełnione.

W.H. kwestionuje orzeczenie Wojewody [...] odmawiające uchylenia ostatecznej decyzji własnej z [...] marca 2002 roku . Przepis zakwestionowany przez Trybunał Konstytucyjny wprowadzony w życie ustawą

o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy

o systemie oświaty, zaczął obowiązywać od dnia 6 lutego 2003 roku nie było więc możliwe wydanie decyzji na podstawie przepisu, który jeszcze nie obowiązywał.

Nie ma możliwości uchylenia decyzji ostatecznej przez wznowienie postępowania na podstawie wyroku TK SK 15/05 tych spraw, które rozstrzygnięte zostały na innej podstawie prawnej niż art. 3 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy

o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty.

Skargę na powyższą decyzję doręczoną w dniu [...] kwietnia 2007 roku złożył

w dniu [...] maja 2007 roku W.H. podnosząc, iż uważa zaskarżoną decyzję za niesłuszną.

W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

W przedmiotowej sprawie kontrolą Sądu objęta została decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2007 roku, nr [...], którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2007 r. o odmowie uchylenia decyzji własnej z dnia [...] marca 2002 r. odmawiającej przyznania zasiłku przedemerytalnego. Decyzja ta zapadła w wyniku wznowienia postępowania na skutek skargi W.H. Podstawą żądania wznowienia postępowania było wydanie w dniu 18 września 2006 roku przez Trybunał Konstytucyjny wyroku o sygnaturze akt SK 15/05, orzekającego o niekonstytucyjności niektórych przepisów dotyczących przyznawania zasiłków przedemerytalnych.

Skarga W.H. nie zasługuje na uwzględnienie. Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji zapadłej w trybie wznowieniowym nie wykazała naruszenia przepisów prawa, które uzasadniałoby jej uchylenie.

W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, iż wznowienie postępowania jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego przebieg jest uregulowany odrębnie i może dotyczyć wyłącznie ostatecznych decyzji administracyjnych. Składa się ono z dwóch faz - w fazie pierwszej organ właściwy do rozpoznania wniosku bada legitymację osoby składającej wniosek oraz czy wniosek ten dotyczy decyzji ostatecznej i czy podane w nim przyczyny mieszczą się w katalogu podstaw

do wznowienia wymienionych w art. 145 lub 145 a k.p.a., zaś w fazie drugiej rozstrzyga sprawę o wznowienie co do jej istoty. Roztrzygnięcie istoty sprawy nie odnosi się jednak do sprawy już zakończonej lecz do sprawy nowej jaką jest sprawa o wznowienie postępowania. Kodeks postępowania administracyjnego w art. 151 § 1 przewiduje tylko dwa możliwe sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 lub 145 a k.p.a. odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, a gdy podstawy

te są - uchyla decyzję dotychczasową i rozstrzyga sprawę co do jej istoty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 1987 r. II SA 1389-1390/86 OSPiKA 1989/5 poz. 109). Przypadek w którym organ odmawia uchylenia decyzji reguluje art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej,

po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa, odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia

na mocy art. 145 § 1 lub 145 a. Sens tego uregulowania polega na braku możliwości przejścia do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, gdy stwierdzi się, iż nie zaistniała żadna z podstaw wznowienia postępowania. Właśnie z tego powodu, że nie występują podstawy wznowienia postępowania, rozstrzygający organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej (por. B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998, str. 749). Katalog podstaw wznowienia postępowania ustawodawca uregulował ściśle (na zasadzie zamkniętej listy - numerus clausus) wyłącznie w art. 145 § 1 i art. 145 a k.p.a. W niniejszej sprawie podważenie stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji wymagałoby wykazania, że wbrew stanowisku rozstrzygającemu jednak wystąpiły podstawy wznowienia określone w art. 145 a k.p.a., a więc zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o przepis, co do którego Trybunał Konstytucyjny orzekł o jego niezgodności z konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą.

W związku z powyższym badanie zasadności decyzji organu odmawiającej uchylenia decyzji własnej wydanej w postępowaniu zwyczajnym wymaga przede wszystkim oceny, czy uznane za niekonstytucyjne przepisy dotyczące przyznawania zasiłków przedemerytalnych stanowiły podstawę wydania decyzji ostatecznej Wojewody [...] z dnia [...] marca 2002 r.

W przedmiotowej sprawie skarżący został zarejestrowany jako bezrobotny

w dniu [...] grudnia 2001 roku z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] grudnia 2001 roku do dnia [...] grudnia 2002 roku. W dniu [...] lutego 2002 roku złożył on wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego. Rozpoznający wówczas sprawę organ I instancji jako podstawę rozstrzygnięcia przyjął art. 11 ust. 2 ustawy nowelizującej z dnia 17 grudnia 2001 r. Podstawową zmianą w zakresie świadczeń przedemerytalnych jaka została dokonana wskazaną wyżej ustawą było zniesienie przepisem art. 3 pkt 13 zasiłków przedemerytalnych unormowanych wcześniej w art. 37 j ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Jednocześnie ustawa wprowadziła przepisy przejściowe, których celem była ochrona praw osób, które nabyły prawo do świadczeń przedemerytalnych lub spełniły warunki do nabycia prawa do tych świadczeń pod rządami starej ustawy. Przepisem tego rodzaju był wspomniany wyżej art. 11 ust. 2, który ustalił ogólną zasadę, że osoby, które przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej zarejestrowały się powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub stypendium, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach. Przepisy ustawy nowelizującej weszły w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. (po zaledwie dwudniowym vacatio legis) regulując w powołanym wyżej art. 11 ust. 2 sytuację prawną tych osób, które przed jej wejściem w życie nabyły uprawnienia materialnoprawne, jednocześnie wprowadzając z mocą wsteczną dodatkowy warunek w postaci konieczności zarejestrowania w powiatowym urzędzie pracy przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej. Tym samym ustawodawca uregulował sytuację prawną dwóch grup osób – tych co do których, z przyczyn od nich niezależnych nie zostały wydane stosowne decyzje rejestracyjne oraz tych, które nie zarejestrowały się w urzędzie pracy do dnia 31 grudnia 2001 r., ponieważ nie był im wcześniej znany ten warunek nabycia odpowiednich świadczeń. Art. 11 ust. 2 ustawy nowelizującej z dnia 17 grudnia 2001 r. stał się przedmiotem badania przez Trybunał Konstytucyjny,

co do jego zgodności z art. 2 ustawy zasadniczej. Wyrokiem z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt K 19/2002 Trybunał Konstytucyjny uznał, iż przepis ten w części, w jakiej zawiera zwrot "zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i", wyłączający nabycie prawa do świadczenia na dotychczasowych zasadach przez osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy spełniły warunki do nabycia prawa

do świadczenia przedemerytalnego, lecz nie zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy jest niezgodny z art. 2 Konstytucji. Jednocześnie zakwestionowany zwrot został wyeliminowany z brzmienia art. 11 ust. 2 ustawy nowelizującej z dnia 17 grudnia 2001 r.

Jeszcze przed rozstrzygnięciem Trybunału Konstytucyjnego, ustawodawca realizując kolejną inicjatywę ustawodawczą przepisem art. 3 ustawy uzupełniającej

z dnia 20 grudnia 2002 r. podjął próbę naprawienia wcześniej popełnionego błędu

i wprowadził do obrotu prawnego kolejny przepis przejściowy dotyczący regulacji prawa do zasiłków przedemerytalnych na dotychczasowych zasadach. Art. 3 ust. 1 tej ustawy stanowił, iż prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym

do dnia 31 grudnia 2001 r., przysługuje bezrobotnym, którzy do dnia 12 stycznia 2002 r. spełnili warunki do ich nabycia. Uprawnienia te zgodnie z ust. 2 art. 3 przysługiwały bezrobotnym od dnia następnego po dniu złożenia wniosku, nie wcześniej jednak niż od dnia wejścia w życie ustawy uzupełniającej z dnia 20 grudnia 2002 r., a więc od dnia 6 lutego 2003 r. Ustawa ta ukształtowała nową sytuację prawną tej grupy osób, które do 12 stycznia 2002 r. nabyły prawo do świadczeń

na podstawie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 17 grudnia 2001 r. W dalszym ciągu jednak ustawa

ta przyznając uprawnienia nie wcześniej niż od dnia jej wejścia w życie (6 luty 2003 r.) nie regulowała praw do zasiłków w okresie od 1 stycznia 2002 r. do dnia jej wejścia w życie.

Już we wspomnianym wyżej wyroku z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt K 19/2002 Trybunał Konstytucyjny zaznaczył, iż kolejna nowelizacja z dnia 20 grudnia 2002 r. nie wyrównała strat poniesionych przez podmioty, których prawa nabyte przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej z dnia 17 grudnia 2001 r., czyli przed dniem 1 stycznia 2002 r. zostały naruszone przepisem przejściowym – art. 11 ust. 2 uznanym częściowo za niezgodny z konstytucją. Natomiast w wyroku z dnia 18 września 2006 r., sygn. akt SK 15/05 Trybunał Konstytucyjny zajął się badaniem konstytucyjności art. 3 ust. 1 ustawy uzupełniającej z dnia 20 grudnia 2002 r., orzekając, iż w części w jakiej obejmuje wyrazy "do dnia 12 stycznia 2002 r." jest niezgodny z art. 2 Konstytucji i nie jest niezgodny z art. 67 ust. 2 i art. 71 ust. 1 z zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Orzeczenie to zostało ogłoszone w dniu 26 września 2006 r. (Dz. U. Nr 170, poz. 1222).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W.H., powołuje oba przytoczone wyżej wyroki Trybunału Konstytucyjnego, kwestionując zasadność decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2007 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] o odmowie uchylenia decyzji własnej z dnia [...] marca 2002 r. Zdaniem Sądu orzekającego

w niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji były słuszne.

Częściowo niekonstytucyjny przepis art. 3 ust. 1 ustawy uzupełniającej z dnia 20 grudnia 2002 r. wszedł w życie 6 lutego 2003 r. i nie ulega wątpliwości, iż nie mógł on stanowić podstawy wydania decyzji ostatecznej Wojewody [...] z dnia [...] marca 2002 r. której uchylenia w trybie wznowienia domaga się skarżący, bowiem nie było możliwe wydanie decyzji na podstawie przepisu, który jeszcze nie obowiązywał. W związku z tym odpada podstawowa przesłanka dopuszczająca możliwość merytorycznego orzekania w sprawie, która rozpoznawana jest w trybie wznowieniowym. Organ może uchylić decyzję ostateczną i orzec co do istoty sprawy, tylko w przypadku stwierdzenia istnienia okoliczności określonych w art. 145 lub 145 a k.p.a. (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.). Skoro podstawą wydania decyzji ostatecznej nie jest przepis, co do którego Trybunał Konstytucyjny orzekł o jego niekonstytucyjności, nie jest możliwe uchylenie decyzji ostatecznej w trybie wznowienia.

Nadto należy zauważyć, iż niekonstytucyjny przepis art. 3 ust. 1 ustawy uzupełniającej z dnia 20 grudnia 2002 r. został wprowadzony przez ustawodawcę jako próba naprawienia wadliwej regulacji art. 11 ust. 2 ustawy nowelizującej z dnia 17 grudnia 2001 r., który de facto stanowił podstawę wydania decyzji ostatecznej

z dnia 25 marca 2002 r. o odmowie przyznania W.H. zasiłku przedemerytalnego. Okoliczność ta pozostaje jednak bez wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Przepis ten bowiem, jak wskazano wyżej również został uznany za częściowo niezgodny z konstytucją, co ewentualnie mogło stanowić podstawę do wznowienia postępowania, gdyby strona w przepisanym terminie (1 miesiąc od wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego – art. 146 a § 2 k.p.a.) wniosła stosowną skargę domagając się na tej podstawie wznowienia postępowania. Skoro okoliczność taka nie miała miejsca wyklucza

to możliwość orzekania w tym zakresie przez Sąd.

Jednocześnie na marginesie zaznaczyć trzeba, iż następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt K 19/02 była ustawa

z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudniania i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 164, poz. 1366), która

do ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) wprowadziła art. 150 a – 150 d, regulująca sytuację skarżącego i stanowiąca podstawę przyznania mu prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] listopada 2005 r., to jest w oparciu o przepis art. 150

a ust. 2. Przepis ten stanowi, że prawo do zasiłku przedemerytalnego (...), o którym mowa w ust. 1 przysługuje również osobie która do dnia 12 stycznia 2002 roku nie spełniła warunku posiadania okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego, jeżeli 31 grudnia 2001 roku pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego. Przepis ten wszedł w życie 1 listopada 2005 roku, skarżącemu został przyznany zasiłek, jednakże dopiero od dnia 2 listopada 2005 roku – data złożenia wniosku, a więc zgodnie z ust. 4 powołanego przepisu , który stanowi, że osobie o której mowa w ust. 2 prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, o którym mowa w ust. 1 przysługuje od dnia złożenia wniosku o jego przyznanie, o ile w dniu jego złożenia spełnia warunki do nabycia tego prawa określone w ustawie, o której mowa w ust. 1, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 roku.

Faktycznie porównanie treści ust. 2 i 4 prowadzi do wniosku iż datą od której należy przyznać skarżącemu zasiłek przedemerytalny jest data złożenia wniosku

a taki wniosek skarżący złożył w dniu [...] listopada 2005 roku.

Konsekwencją powyższego jest ustalenie, że aktualnie obowiązujące regulacje prawne dotyczące systemu zasiłków i świadczeń przedemerytalnych, nie dają możliwości uwzględnienia żądania skarżącego – przyznania mu zasiłku przedemerytalnego za okres od września 2002 roku – w tej dacie skarżący legitymował się 30 letnim okresem uprawniającym do zasiłku, po zaliczeniu mu okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych – do [...] października 2005 roku, gdyż decyduje o tym moment złożenia wniosku.

W ocenie Sądu kwestia prawa do zasiłku w rozpoznawanej sprawie od w/w daty do dnia wejścia w życie ustawy o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia

i instytucjach rynku pracy wprowadzającej przepis art. 150 a, pozostaje w dalszym ciągu nie rozwiązana i nie mogła być rozstrzygnięta w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu wznowieniowym, ponieważ w dacie wydawania decyzji to jest w dniu [...] marca 2002 roku skarżący nie nabył uprawnień do zasiłku przedemerytalnego. Ust. 4 art. 150 a powołanej ustawy wyklucza wręcz przyznanie zasiłku przedemerytalnego, do którego skarżący nabył prawo na podstawie ust. 2 tegoż przepisu na dzień poprzedzający złożenie wniosku z dnia [...] listopada 2002 roku.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności w ocenie Sądu brak jest podstaw

do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza prawo i winna być uchylona. Kontrolując przebieg postępowania administracyjnego sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.