Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 303/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska - Kyć, Asesor WSA Krzysztof Targoński, Protokolant Ref. Anna Tymowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 9 sierpnia 2007 r., sygn. akt III SA/Gl 153//07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu skargi J.S. uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. orzekające o odpowiedzialności J.S. jako osoby trzeciej za zaległości spółki z o.o. "A" w podatku od towarów i usług za [...],[...],[...] , [...] i [...] r.

W uzasadnieniu WSA w Gliwicach przedstawił następującą ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania:

Zasadniczą przesłanką pozytywną odpowiedzialności członków zarządu spółki na gruncie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki, co oznacza, że cały majątek spółki nie pozwala na realizację roszczenia pieniężnego wierzyciela podatkowego. W tej sprawie organy podatkowe te okoliczność ustaliły na podstawie postępowania egzekucyjnego z rachunku bankowego oraz protokołów o stanie majątkowym spółki. Organ podatkowy nie posiadał jednak pełnej wiedzy o stanie majątkowym spółki i możliwości prowadzenia czynności egzekucyjnych z jej składników majątkowych, ponieważ w aktach sprawy nie ujawniono akt postępowania upadłościowego, które miało zostać uruchomione w czasie, kiedy J.S. nie pełnił już funkcji członka zarządu spółki. Analiza dokumentów postępowania upadłościowego jest niezbędna celem ustalenia, kiedy przedsiębiorca zaprzestał płacenia długów i kiedy zarząd mógł dowiedzieć się, że majątek spółki nie wystarcza na pokrycie jej zobowiązań. Organ odwoławczy nie omówił bilansu spółki sporządzonego na dzień [...] r. odnosząc się do niego powierzchownie dopiero w odpowiedzi na skargę. Tymczasem ten bilans sporządzony [...] r. dopiero z tą datą był znany skarżącemu. Organ podatkowy ograniczył się również do analizy wyroku karnego w sprawie innego członka zarządu spółki działającego na jej szkodę i szkodę jej wierzycieli. Odpowiedzialność J.S. za miesiąc [...] r., kiedy to [...] r. został on odwołany z funkcji członka zarządu został mu przypisana z naruszeniem art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej. Zarzuty skarżącego dotyczące bezskuteczności egzekucji nie są pozbawione racji, ponieważ należy tutaj wyczerpać wszystkie możliwe sposoby egzekucji. Nie ustalono, że przed ogłoszeniem upadłości egzekucja wobec spółki była bezskuteczna. Z ustalenia, że spółka zakończyła rok obrachunkowy ([...]) ze stratą nie wynika jeszcze, iż jej majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów. Nie ustalono, kiedy spółka zaprzestała płacenia długów, co powoduje, że nie ustalono kiedy zaistniały przesłanki wniosku o upadłość spółki.

Zaskarżoną tu decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. po ponownym rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. orzekające o odpowiedzialności podatkowej J.S. za zaległości podatkowe spółki "A" w podatku od towarów i usług za [...],[...],[...] i [...] r. powołując się na art. 233 § 1 pkt. 1, art. 13 § 1 pkt. 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 8 , poz. 660 ze zm.).

W uzasadnieniu przedstawił następującą argumentację prawną i faktyczną:

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. orzekł o odpowiedzialności podatkowej J.S. jako osoby trzeciej tj. członka zarządu spółki "A" (którym był w okresie od [...] r. do [...] r.) za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług, ponieważ egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Podstawą odpowiedzialności jest tutaj art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 26. Bezskuteczność egzekucji wobec spółki wynika z dokumentacji, w szczególności stwierdzono, że rachunek bankowy został zamknięty, egzekucja wobec siedziby spółki również była bezskuteczna, ponieważ pod wskazanym adresem w [...] i [...] r. spółka nie prowadziła działalności. Według oświadczenia prezesa B. S., od [...] r. spółka nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej, nie zatrudniała pracowników, na dzień [...] r. nie posiadała żadnych należności, gotówki, a maszyny i urządzenia zostały zajęte przez bank w związku z zaległościami w spłacie kredytu.

Wykazano zatem, że zobowiązania podatkowe spółki powstały w okresie, kiedy J.S. pełnił funkcję członka jej zarządu, jak również wykazano bezskuteczność egzekucji prowadzonej wobec spółki- stwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w K.

W sprawie nie zaistniały również przesłanki zwalniające członka zarządu spółki od odpowiedzialności, ponieważ J.S. nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja umożliwiałaby zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

J.S. nie wykazał również, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe), albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy. Oceny, czy we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości dokonuje się w świetle art. 5 § 1 i 2 Prawa upadłościowego. Ustalenie, czy we właściwym czasie zgłoszono upadłość wymaga uprzedniego stwierdzenia, czy i kiedy zaprzestano płacenia długów (wyrok WSA z 20 lipca 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 831/04).

Według art. 1 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r., Nr 118, poz. 512 ze zm.), zaprzestanie płacenia długów było zasadniczą podstawą ogłoszenia upadłości, natomiast według art. 2, krótkotrwałe wstrzymanie płacenia długów wskutek przejściowych trudności nie stanowiło podstawy jej ogłoszenia.

Przez zaprzestanie płacenia długów należy zatem rozumieć sytuację ekonomiczną, w której dłużnik nie ma i nie będzie miał w dającej się przewidzieć przyszłości środków na wykonanie zobowiązań wobec wierzycieli.

Według art. 1 § 2 Prawa upadłościowego, upadłość mogła być ogłoszona również wtedy, kiedy majątek przedsiębiorcy będącego osobą prawną nie wystarcza na zaspokojenie długów. Taki zaś stan występuje wówczas, kiedy wysokość zobowiązań przekracza wartość aktywów dłużnika, co może wynikać z bilansu sporządzonego według zasad prawidłowej rachunkowości.

Dwutygodniowy termin, w którym przedsiębiorca był zobowiązany zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości winien być postrzegany z uwzględnieniem prewencyjnej funkcji tego uregulowania, które ma chronić interesy wierzycieli.

Wniosek o ogłoszenie upadłości spółki "A" złożony [...] r. został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego w G. w dniu [...] r. w sprawie o sygn. akt [...] z uwagi na brak majątku pozwalającego na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego oraz nie prowadzenie przez spółkę działalności gospodarczej od [...] r. To prawomocne postanowienie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

Skoro w chwili składania wniosku o upadłość majątek spółki nie wystarczał nawet na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego, to tym samym wniosek nie został złożony we właściwym czasie, o którym mowa w art. 5 § 1 i 2 Prawa upadłościowego.

Zaległości podatkowe w VAT w [...] r. powstały, kiedy J.S. pełnił funkcję członka zarządu, w tym też czasie nie zgłoszono wniosku o ogłoszenie upadłości, nie zrobił tego zarząd jak również wierzyciele spółki. Nie zostało również wszczęte postępowanie układowe.

To członek zarządu winien wykazać przesłanki uwalniające go od odpowiedzialności określonej w art. 116 Ordynacji podatkowej. Przesłanki uwalniające nie występują, kiedy wniosek o ogłoszenie upadłości nie zostanie w ogóle złożony lub zostanie oddalony przez Sąd z uwagi na brak majątku pozwalającego na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego.

W rozpoznawanej sprawie, Sąd upadłościowy oceniał kondycję finansową spółki na dzień [...] r. Z akt sprawy wynika ponadto, jaka była sytuacja finansowa spółki na dzień [...] r. Bilans wykazał stratę brutto [...] zł, kapitał własny minus [...] zł, zobowiązania [...] zł, wynika zatem z niego, że majątek spółki nie wystarczał na zaspokojenie długów. Od tego też momentu należy liczyć dwutygodniowy termin do zgłoszenia wniosku o upadłość, a nie od daty sporządzenia bilansu. O tym, że majątek spółki nie wystarczał na zaspokojenie jej długów świadczy okoliczność, iż nie płaciła ona zadeklarowanego podatku od towarów i usług w miesiącach[...],[...],[...],[...] r.

Zaistniał stan, w którym majątek dłużnika nie wystarczał na spłacenie długów, ponieważ wysokość zobowiązań przekroczyła wartość aktywów dłużnika, pasywa przewyższyły aktywa.

Wystąpiła zatem druga przesłanka z art. 5 § 1 Prawa upadłościowego, majątek spółki nie wystarczał na zaspokojenie długów.

Zgodnie z prawem handlowym, zarząd spółki zobowiązany jest do kontrolowania stanu finansów i majątku spółki oraz do zgłoszenia wniosku o upadłość, gdy zachodzą ku temu podstawy. To na spółce ciąży obowiązek ustalenia czasu właściwego do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Daty obiektywnego zaistnienia przesłanki, że majątek spółki nie wystarcza na zaspokojenie długów nie można utożsamiać z datą ujawnienia tego faktu w bilansie.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w K. wyjaśnił, że odpowiedzialność karna członka zarządu spółki nie zwalnia pozostałych od odpowiedzialności z art. 116 Ordynacja podatkowa. Na końcu przedstawił podstawy prawne funkcjonowania podatku od towarów i usług.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik J.S. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu zarzucił, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego Z. wydał decyzje na podstawie art. 116 § 4 Ordynacji podatkowej w sytuacji, kiedy przepis ten zaczął obowiązywać dopiero od [...] r., a J.S. został odwołany z funkcji członka zarządu spółki [...] r.

Ponadto, doszło do naruszenia art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z jej art. 133, ponieważ z decyzji nie wynika, że J.S. ponosi odpowiedzialność solidarną. Ten zarzut pełnomocnik uzasadnił powołując się na orzecznictwo sądowe, w tym na wyrok NSA z 5 września 2006 r., sygn. akt 1227/05, Lex nr 264049, w którym stwierdzono, iż postępowanie w sprawie przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie powinno być prowadzone z udziałem wszystkich osób, wobec których taką odpowiedzialność można orzec. W kolejnym zarzucie, pełnomocnik powołując się na Prawo układowe stwierdził, że uiszczenie podatku za [...] i [...] r. nie pozwala przyjąć trwałości zaprzestania płacenia długów. Skoro skarżący nie ponosi winy za niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, to jest zwolniony z odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. W okresie, którego dotyczą decyzje J.S. nie miał wpływu na prowadzenie spraw spółki, co wynika między innymi z ustaleń dokonanych w sprawie karnej, zarząd był wówczas dwuosobowy i wymagał reprezentacji łącznej. Członek zarządu nie może ponosić odpowiedzialności za okoliczności, na które nie miał wpływu. Pełnomocnik skarżącego stwierdził również, że ciężar dowodu uwolnienia się od odpowiedzialności spoczywa nie tylko na członku zarządu, lecz również na organie podatkowym. Kolejny podniesiony zarzut dotyczył naruszenia przez organ odwoławczy art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie ustaleń faktycznych dopiero na etapie postępowania odwoławczego, w tym, co do bezskuteczności egzekucji prowadzonej wobec spółki. Na końcu, podniesiono, że J.S. nie miał wpływu na kolejność i sposób regulowania zaległości podatkowych spółki, co zostało pominięte przez organy podatkowe w toku całego postępowania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnił: obowiązek stosowania przepisów Ordynacji podatkowej w brzmieniu sprzed nowelizacji w zakresie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe powstałe przed 1 stycznia 2003 r. wynika z art. 21 ustawy zmieniającej; dodanie § 4 do art. 116 Ordynacji podatkowej polegało jedynie na doprecyzowaniu tego przepisu; istota odpowiedzialności solidarnej wynika z art. 366 § 1 Kodeksu cywilnego, do którego odsyła art. 91 Ordynacji podatkowej; za [...] r. spółka zadeklarowała kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc, natomiast za [...] r. zadeklarowano kwotę [...] zł, która została wyegzekwowana; J.S. ponosi odpowiedzialność za okres kiedy faktycznie pełnił funkcję członka zarządu spółki; to na członku zarządu ciąży obowiązek wykazania przesłanki uwalniającej go z odpowiedzialności określonej w art. 116 Ordynacji podatkowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

W ocenie Sądu orzekającego w tym składzie, Dyrektor Izby Skarbowej w K. będąc związany wskazaniami i oceną prawną zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 9 sierpnia 2007 r., sygn. akt III SA/Gl 153//07 wydał prawidłowe rozstrzygnięcie w sprawie, co oznacza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że we wskazanym wyroku WSA z 9 sierpnia 2007 r. została przesądzona kwestia dotycząca przepisów, które w sprawie miały zastosowanie. Były to przepisy w ich brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 12 września 2002r . o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387). Zgodnie bowiem z art. 21 tej ustawy, do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem jej wejścia w życie stosować należy przepisy ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r.

Według art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna.

Ten przepis ustanawia odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe spółki, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu. Członek zarządu spółki może uwolnić się od odpowiedzialności, gdy wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono upadłość lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie upadłości oraz brak postępowania układowego nastąpiły nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa. O odpowiedzialności osoby trzeciej orzeka organ podatkowy w odrębnej decyzji o charakterze konstytutywnym, po wszczęciu postępowania podatkowego wobec osoby trzeciej. Odpowiedzialność tej osoby powstaje dopiero w momencie wydania decyzji przez organ podatkowy. Zasadniczą przesłanką odpowiedzialności członków zarządu spółki na gruncie prawa podatkowego jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki, co oznacza, że organ egzekucyjny musi wyczerpać wszelkie sposoby egzekucji - formalnie przeprowadzona egzekucja kończy się niezaspokojeniem wierzyciela. Inaczej mówiąc, chodzi o taką sytuację gdy nie ma żadnych wątpliwości, co do tego, że egzekwowana wierzytelność nie może być zaspokojona z jakiejkolwiek części majątku spółki.

W tej sprawie organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że odpowiedzialnym za zobowiązania podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością "A" jest członek jej zarządu, J.S.. Decyzja została skierowana do tego członka zarządu, który pełnił swoje obowiązki w czasie, gdy powstały zobowiązania podatkowe spółki. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. wyczerpał również wszelkie sposoby egzekucji wobec spółki, a wierzytelność nie została zaspokojona. Zachodziła zatem przesłanka bezskuteczności egzekucji wobec spółki, ponadto organ I instancji prawidłowo wszczął postępowanie podatkowe wobec osoby trzeciej a po jego zakończeniu, doręczył skarżącemu decyzje o przeniesieniu odpowiedzialności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił trafności zarzutów skargi odnoszących się do "przedwczesności" decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności. Z materiału zebranego w sprawie jednoznacznie wynika, że organ egzekucyjny wyczerpał wszelkie sposoby egzekucji wobec spółki. Skarżący zresztą nie określił, na czym owa przedwczesność polegała, nie określił, jakich czynności zaniechał organ egzekucyjny, aby skutecznie wyegzekwować wierzytelność. J.S. nie wykazał też, aby zaistniały przesłanki wskazane w art. 116 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, uwalniające go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. W szczególności skutecznie nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja była możliwa. Organ odwoławczy szczegółowo odniósł się do podnoszonej przez skarżącego w odwołaniu kwestii odpowiedzialności innego członka zarządu spółki.

Należy tutaj przypomnieć, że Ordynacja podatkowa nie zna instytucji współuczestnictwa koniecznego, znanej z postępowania cywilnego (art. 72 § 2 i 3 k.p.c.). W orzecznictwie NSA wyjaśniono już, że organ podatkowy może wszcząć postępowanie i wydać decyzję na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej w stosunku do jednego członka zarządu spółki, a udział pozostałych członków zależy tylko od ich woli (wyrok z 11 stycznia 2006 r., sygn. akt II FSK 139/05).

Skarżący zatem nie uwolnił się skutecznie od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, ponieważ nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja była możliwa. Wbrew temu, co twierdzi w skardze pełnomocnik skarżącego, w prawie podatkowym potrzeba należytego wykazania okoliczności, jest warunkiem koniecznym do tego, by podatnik z takiego faktu mógł wyprowadzić dla siebie wynikające z przepisów uprawnienia. Na tę zasadę wielokrotnie zwracano uwagę w orzecznictwie sądowym. Nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpoznania całego materiału dowodowego nie zwalnia strony tego postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 1984 r. sygn. akt II SA 1205/84 – ONSA z1984 r., zeszyt 2, poz. 98). Z treści przepisów nakładających wspomniane wyżej obowiązki nie daje się w szczególności wyprowadzić konkluzji, iż organy podatkowe zobowiązane są do poszukiwania dowodów służących wsparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy ta ostatnia takich nie przedstawia. Nie można w takim przypadku założyć, że cały ciężar dowodzenia faktów mających przemawiać przeciwko ustaleniom poczynionym przez organy podatkowe spoczywa na tych organach (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 1996 r. sygn. akt SA/Ka 1171/95).

Z kolei, oceniając argumentację strony skarżącej w przedmiocie kondycji finansowej spółki, jako nie wymagającej zgłoszenia wniosku o upadłość lub o wszczęcie postępowania układowego po zapoznaniu się J.S. z danymi ekonomicznymi spółki na dzień [...]., które to przesłanki określone w art. 116 § 1 omawianej ustawy Ordynacja podatkowa, pozwalają na uwolnienie się członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością konieczne jest wskazanie ogólnej zasady wynikającej z art. 1 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe (tekst jednolity Dz. U. z 1991 r., Nr 118, poz. 512 z zm. ), zgodnie z którą "Podmiot gospodarczy, który zaprzestał płacenia długów, będzie uznany za upadłego.". Przy czym, jak sformułował to Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 16 stycznia 1934 r. C I 35/33 (Zbiór Orzecznictwa 1934, poz. 510): "W omawianym zakresie decydujące znaczenie mają obiektywne kryteria oceny, czy chodzi o zaprzestanie płacenia długów. Problem winy lub jej braku nie ma tu znaczenia. Decyduje stan obiektywny. Obojętną jest rzeczą, czy zaprzestanie płacenia długów jest wynikiem "niechęci płacenia" czy źródłem tego jest brak środków.".

W rozpatrywanej sprawie spółka już na początku [...] r. znajdowała się w niekorzystnej sytuacji ekonomicznej, ponieważ jej majątek nie wystarczał na pokrycie zobowiązań, a więc wystąpiło tu zaprzestanie płacenia długów, bowiem powołane Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej nie określa innych przesłanek determinujących wszczęcie postępowania upadłościowego.

Analogiczne spostrzeżenia należy odnieść do zasad otwarcia postępowania układowego z wierzycielami, które umożliwia dłużnikowi wywiązanie się ze swych zobowiązań.

Słusznie zatem organy podatkowe obu instancji uznały, że wniosek spółki złożony [...] r. był już spóźniony, co wynika wprost z postanowienia Sądu Rejonowego G. z [...] r., który stwierdził, że spółka nie posiada żadnego majątku i nie prowadzi działalności gospodarczej od [...] r.

Skoro w czasie kiedy skarżący pełnił funkcję członka zarządu spółka nie zapłaciła VAT i z tego tytułu powstała zaległość, to odpowiedzialność za nią członka zarządu, wynikająca z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, pełniącego funkcję w czasie, o którym mowa w § 2 tego przepisu (powstanie zobowiązania) jest oczywista. Przecież to zarząd prowadzi sprawy spółki i z tego tytułu jest on źródłem, a nie odbiorcą informacji o jej kondycji finansowej. Dodatkowo z twierdzeń skarżącego wynika, że kiedy był on członkiem zarządu, nie nastąpił taki moment, aby spółka w sposób trwały zaprzestała płacenia długów, co pozostaje w sprzeczności z ustaleniami sądu gospodarczego. Gdyby faktycznie jednak tak było, to późniejsze pogorszenie się sytuacji finansowej spółki, uzasadniające wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego nie miałoby wpływu na zakres odpowiedzialności J.S. za zobowiązania powstałe w [...] r. Przesłanki egzoneracyjne, o których mowa w § 1 tego przepisu do takiej sytuacji nie miałyby zastosowania.

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd może uwzględnić skargę na decyzję administracyjną i uchylić ją tylko w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa materialnego dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ w tej sprawie Sąd nie dopatrzył się po stronie orzekających organów tego typu naruszeń prawa – oddalił skargę J.S. w trybie art. 151 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.