Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 817/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2010-09-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 240 § 1 pkt 4 i5, art.148
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia WSA Danuta Oleś, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 września 2010 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 9 września 2009 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], którą odmówiono uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] orzekającej o solidarnej odpowiedzialności J. D. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe "A " Sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za październik 2002 r. oraz lipiec i październik 2003 r. w łącznej kwocie 83.777,29 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 54.491,00 zł oraz za koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie 5.103,09 zł.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:

Spółka z o.o. "A", zwana dalej też Spółką, nie uiściła ciążących na niej należności z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące październik 2002 r., lipiec i październik 2003 r., w konsekwencji czego powstały zaległości podatkowe w rozumieniu art. 51 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005r. z późn. zm.), zwanej dalej Ordynacją podatkową.

Wobec bezskuteczności egzekucji z majątku spółki, postanowieniem z dnia 9 lipca 2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności członka zarządu ww. spółki Pana J. D. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe "A" sp. z.o.o z tytułu podatku od towarów i usług. Postanowienie to zostało zaadresowane i wysłane na adres zamieszkania strony, tj. G. ul. B. , a następnie po dwukrotnym awizowaniu przez Urząd Pocztowy (w dniu 11 lipca 2007 r. oraz w dniu 19 lipca 2007 r.) zostało zwrócone do nadawcy z adnotacją poczty "nie podjęto w terminie" w dniu 27 lipca 2007 r.

Następnie w dniu 13 sierpnia 2007 r. organ podatkowy skierował do podatnika zawiadomienie w trybie art. 200 Ordynacji podatkowej, które po dwukrotnym awizowaniu przez Urząd Pocztowy (w dniu 17 sierpnia 2007 r. oraz w dniu 27 sierpnia 2007 r.) zostało zwrócone do nadawcy z adnotacją poczty "nie podjęto w terminie" w dniu 4 września 2007 r.

W dniu [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję, w której orzekł o odpowiedzialności J. D. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe "A" sp. z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług za październik 2002 r. oraz lipiec i październik 2003 r. w łącznej kwocie 83.777,29 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 54.491,00 zł oraz za koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie 5.103,09 zł. Doręczenie tej decyzji nastąpiło w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu 21 listopada 2007 r. Decyzja ta po dwukrotnym awizowaniu przez Urząd Pocztowy w dniu 7 listopada 2007r. oraz w dniu 14 listopada 2007 r. została zwrócona do organu pierwszej instancji z adnotacją poczty "nie podjęto w terminie" w dniu 22 listopada 2007 r.

Pismem z dnia 24 stycznia 2008 r. J. D. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wydaniem w dniu [...] decyzji podnosząc, że nie z własnej winy nie brał udziału w postępowaniu (naruszenie przepisów o doręczeniu) oraz powołując się na istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne oraz dowody istniejące w dniu wydania decyzji, które nie były znane organowi wydającemu decyzję (organ podatkowy nie wiedział, że w 2003 r. został złożony wniosek o upadłość Spółki).

Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...]r. odmówił wznowienia postępowania zakończonego wydaniem przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, orzekającej solidarną odpowiedzialność J. D. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe A sp. z o.o.

Dyrektor Izby Skarbowej, w konsekwencji przeprowadzonego postępowania odwoławczego decyzją z dnia [...] uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...]r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy stwierdził bowiem, że ocena przesłanek wznowienia postępowania, o których mowa w art. 240 §1 ustawy Ordynacja podatkowa może być dokonana dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, które w przedmiotowej sprawie nie zostało wydane.

Naczelnik Urzędu Skarbowego - działając na podstawie art. 243 §1 i §2 w związku z art. 240 §1 Ordynacji podatkowej, postanowieniem z dnia 2 lutego 2009 r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną orzekającą solidarną odpowiedzialność J. D. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe "A" sp. z o.o. w podatku od towarów i usług.

Następnie organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] - w oparciu o art. 245 §1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa - odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], bowiem nie stwierdził zaistnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 4 i 5 ww. ustawy.

Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając organowi m.in. to, że zamierzając wszcząć postępowanie w sprawie odpowiedzialności J. D. zaniechał ustalenia jego faktycznego miejsca zamieszkania, opierając się wyłącznie na domniemaniu wysłał korespondencję pod adres, który nie był ani jego miejscem zamieszkania, ani miejscem pracy. Tymczasem J. D. wykazał i udokumentował, iż począwszy od listopada 2006r. jego centrum aktywności życiowej była i jest W. Podatnik nie miał przy tym obowiązku informowania organu skarbowego o zmianie adresu zamieszkania. Organ podatkowy, stwierdzając w niniejszej sprawie, że przesyłka nie została doręczona adresatowi, winien był postąpić w myśl postanowień art. 138 §1 Ordynacji podatkowej, tj. wystąpić do sądu o wyznaczenie kuratora dla osoby nieobecnej.

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ podniósł, że wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, nadzwyczajną stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej. Postępowanie wznowieniowe toczy się w bardzo zawężonych ramach i - na co należy zwrócić szczególnie uwagę - przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, enumeratywnie wyliczone w art. 240 § 1 (pkt 1-11) Ordynacji podatkowej.

Strona jako podstawę wniosku o wznowienie postępowania powołała art. 240 § 1 pkt 4 i 5 wskazanej ustawy. W ocenie organu żadna z wymienionych przesłanek nie wystąpiła. W szczególności brak było podstaw do stwierdzenia, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Organ podniósł w tym zakresie, że zarówno postanowienie z dnia 9 lipca 2009 r. o wszczęciu postępowania w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe "A" sp. z o.o., jak i decyzja w tej sprawie, zostały doręczone prawidłowo w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej na adres zamieszkania podatnika w G. ul. B. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego w niniejszej sprawie wykazała, że J. D. był zameldowany na pobyt stały pod tym adresem od dnia 20 maja 1998 r. do dnia 18 lipca 2007 r. i nie zgłosił czasowego zameldowania pod innym adresem po wymeldowaniu. Co więcej w poszczególnych zeznaniach podatkowych PIT-37 za 2006, 2007r. w rubryce B.l. zatytułowanej "dane podatnika (adres zamieszkania w ostatnim dniu roku podatkowego ,za który składane jest zeznanie)" podatnik wskazał adres G., ul. B. W informacji o dochodach oraz pobranych zaliczkach na podatek dochodowy PIT- 11 za 2007r. wystawionej przez płatnika: [...] w W. w rubryce adres zamieszkania podatnika widnieje również zapis G. ul. B. Ponadto, jak wynika z powołanego powyżej PIT-11, pracodawca za okres od 1 lutego 2007 r. do 31 grudnia 2007 r., tj. za 11 miesięcy pobrał podwyższone koszty uzyskania przychodu, co również potwierdza fakt zamieszkiwania J. D. poza miejscem zatrudnienia. Płatnik może bowiem stosować podwyższone koszty uzyskania przychodu tylko wówczas, gdy miejsce zamieszkania pracownika (podatnika) jest położone poza miejscowością w której znajduje się zakład pracy, a podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę (art. 22 ust.2 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 199lr. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tj. Dz. U. z 2000r., nr 14, poz. 176 ze zm.).

Organ odwoławczy podkreślił, że kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności uchylenia decyzji ostatecznej, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. Tymczasem J. D. dopuścił się zaniedbań w powyższym zakresie, nie dopełnił bowiem wynikającego z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995r. o ewidencji i identyfikacji podatników (Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz.268l z późn. zm.) obowiązku dokonania aktualizacji danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym. Nie wykonał także wynikającego z art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej obowiązku zawiadomienia organu podatkowego o zmianie swojego adresu.

Wobec powyższego za pozostającą bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia uznał organ okoliczność, iż w dniu 18 lipca 2007 r. podatnik wymeldował się z pobytu stałego z adresu G. ul. B. oraz że od dnia 8 czerwca 2009 r. jest zameldowany w W. przy ul. B. jak również, że jego córka uczęszczała do Szkoły Podstawowej w W. do dnia 20 czerwca 2008 r., a obecnie jest uczennicą Gimnazjum nr [...] w W. oraz że jego żona korzysta ze świadczeń leczniczych m.in. w W.

Jednocześnie organ zauważył, że od dnia 7 stycznia 2008 r. podatnik zameldował się ponownie w G. , mimo iż jego córka uczęszczała do Szkoły Podstawowej w W. do dnia 20 czerwca 2008 r., zaś umowę użyczenia mieszkania w W., przy ul. W. zawarł do dnia 15 listopada 2008 r. Dodatkowo, Pan J. D. posługiwał się adresem G. ul. B. również w okresie wymeldowania się z tego mieszkania. W aktach sprawy znajduje się bowiem faktura wystawiona przez B Sp. z o.o. za usługę hotelową datowana na dzień 1 września 2007 r., w której podany jest adres nabywcy: J. D. G. ul. B. Pomimo więc tego, iż podatnik w prowadzonym postępowaniu zmierzał do wykazania, iż od dnia 18 lipca 2007 r. centrum jego interesów "majątkowych i osobistych" znajduje się w W., zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu ( poniesionej straty) PIT-37 za 2007 r. złożył w dniu 21 kwietnia 2008 r. do Urzędu Skarbowego w G. wskazując w nim "adres zamieszkania w ostatnim dniu roku podatkowego, za który jest składane zeznanie" - G. , ul B. . Ponadto organ ustalił, że pod ww. adresem mieszka teść podatnika, W.J.

Dodatkowo, Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, że organ podatkowy pierwszej instancji prowadząc postępowanie w trybie art. 116 Ordynacji podatkowej, zakończone wydaniem decyzji z dnia [...], posiadał wiedzę na temat miejsca zatrudnienia podatnika w [...] w W. i nie zastosował się do dyspozycji art. 148 §1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez zaniechanie doręczenia pism w miejscu pracy. Podatnik dopiero bowiem przy piśmie z dnia 14 sierpnia 2008 r. stanowiącym odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] przedłożył zaświadczenie o zatrudnieniu.

Organ odwoławczy nie stwierdził także zaistnienia przesłanki wymienionej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, bowiem wbrew twierdzeniom strony organ pierwszej instancji prowadząc postępowanie w przedmiocie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności osób trzecich, zakończone decyzją z dnia [...], wiedział, iż wniosek o ogłoszenie upadłości A sp. z o.o. został złożony, w aktach sprawy znajdowało się bowiem sprawozdanie Zarządu Spółki za 2003 r., z którego fakt ten wynikał.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z decyzją ją poprzedzającą, a także o uchylenie decyzji ostatecznej wydanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej - J. D. za zobowiązania podatkowe "A" sp. z o.o.

Strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z § 4 Ordynacji podatkowej poprzez brak uzasadnienia faktycznego, w szczególności brak podania przyczyn, dla których organy pominęły dowody powołane przez skarżącego; art. 122 ww. ustawy poprzez zaniechanie dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie; art. 138 §1 w związku z art. 148 i 150 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasad doręczenia pism w postępowaniu podatkowym oraz art. 200 §1 w związku z art. 123 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu podatkowym prowadzonym przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała w pierwszej kolejności, że postępowanie w sprawie orzeczenia odpowiedzialności J. D. za zobowiązania podatkowe A Sp. z o.o. - z uwagi na brak doręczenia postanowienia organu pierwszej instancji z dnia 9 lipca 2007 r. o wszczęciu postępowania w powyższym zakresie - nie zostało prawidłowo wszczęte. Organ pierwszej instancji uporczywie przesyłał na adres ul. B. w G. wszystkie pisma związane z postępowaniem zakończonym decyzją z dnia [...] opierając się jedynie na tzw. fikcji doręczenia. Mając świadomość, że skarżący nie podejmował pism, których był adresatem organ podatkowy pierwszej instancji nie podjął żadnych czynności wyjaśniających przyczynę zwrotu przez pocztę w/w korespondencji. Tymczasem na długo przed próbą wszczęcia postępowania w sprawie orzeczenia odpowiedzialności J. D. jako osoby trzeciej - jego miejscem zamieszkania (w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego) była W.. Organ podatkowy pierwszej instancji nie mając - jak twierdzi - wiedzy na temat miejsca pracy skarżącego oraz nie znając jego aktualnego miejsca zamieszkania zobowiązany był do ustanowienia kuratora dla osoby nieobecnej, jednak tego nie uczynił. W tej sytuacji - zdaniem strony - ustalenie właściwego miejsca, w którym należało doręczać skarżącemu pisma powinno być głównym przedmiotem postępowania wznowieniowego zarówno przed organem pierwszej instancji jak i organem drugiej instancji, gdyż ustalenie, iż organ pierwszej instancji przesyłał wszelkie pisma związane z odpowiedzialnością osoby trzeciej za zobowiązania A sp. z o.o. do miejsca, które nie było miejscem zamieszkania strony stanowić powinno podstawę do jej uchylenia ze względu na naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu podatkowym. Tymczasem organy podatkowe obydwu instancji podnoszą nietrafne argumenty oraz przytaczają poglądy sądownictwa administracyjnego dotyczące proceduralnych aspektów doręczenia pism w postępowaniu podatkowym (podwójna awizacja, złożenie pism w placówce operatora publicznego, umieszczenie powiadomienia o złożeniu pisma na poczcie w drzwiach mieszkania) - całkowicie pomijając w ramach rozpoznania sprawy wyjaśnienie kwestii fundamentalnej, a mianowicie ustalenia faktycznego miejsca zamieszkania skarżącego w momencie wydania postanowienia o wszczęciu postępowania i w momencie wydania decyzji z dnia [...], które to miejsce było właściwym miejscem dla doręczania pism skarżącemu. Nie tylko bowiem dochowanie właściwych procedur nadawania przesyłki do strony istotne jest dla uznania jej za doręczoną ale również przesłanie jej pod adres pod którym mogła ją odebrać. Właściwy adres będący aktualnym adresem strony ma również znaczenie dla prawidłowości doręczenia, czego organy podatkowe wydają się nie zauważać. Konkludując powyższe strona wskazała, że podstawowym zarzutem wobec decyzji z dnia [...] jest przesyłanie wszelkich pism poprzedzających jej wydanie do miejsca niebędącego miejscem zamieszkania skarżącego, a w konsekwencji całkowite uniemożliwienie skarżącemu uczestnictwa w postępowaniu. Skarżący w toku postępowania wznowieniowego oraz postępowania odwoławczego przedłożył szereg dowodów potwierdzających, iż na długo przed wszczęciem postępowania podatkowego centrum jego interesów życiowych znajdowało się w W. i tam właśnie należało doręczyć skarżącemu pisma związane z postępowaniem. Mimo tego, w toku postępowania organy całkowicie pominęły przedkładane przez skarżącego dokumenty świadczące o jego zamieszkiwaniu w W. oraz szereg dokumentów dotyczących członków jego rodziny, świadczących o ich zamieszkiwaniu wraz ze skarżącym w W., na podstawie których z łatwością dojść można do przekonania, że miejscem ześrodkowania aktywności życiowej skarżącego była (i nadal jest) W. W tej sytuacji wywody organów podatkowych odnoszące się do obowiązku zawiadamiania ich o zmianie adresu do doręczeń uznać należy za nietrafne, gdyż już postanowienie o wszczęciu postępowania (a zatem gdy nie było ono jeszcze w toku) "przesłano na adres niewłaściwy, gdy skarżący nie był jeszcze obarczony obowiązkiem informowania o zmianie adresu na podstawie art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej". Konsekwencją niedopełnienia obowiązku aktualizacji danych podatnika - wynikającego art. 9 ust 1 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników - nie jest zastosowanie fikcji doręczenia, gdyż obowiązujące przepisy dla tego typu uchybienia sankcji takiej nie przewidują. Jest to jedynie wykroczenie skarbowe zagrożone karą grzywny. Decyzja z dnia [...] wydana została z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności art. 138 § 1, art. 148 i 150 Ordynacji podatkowej. W rezultacie naruszona została wynikająca z art. 123 ww. ustawy zasada czynnego udziału stron w postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Mają uprawnienia wyłącznie kasacyjne co oznacza, że nie zastępują organów administracji w rozstrzyganiu spraw, a stwierdzając, że zaskarżona decyzja, czy postanowienie narusza prawo materialne, bądź przewidziane przepisami zasady postępowania administracyjnego, mogą uchylić zaskarżony akt lub stwierdzić jego nieważność. Stanowią o tym art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., cyt. dalej jako p.p.s.a.). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] orzekającej solidarną odpowiedzialności podatnika jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe A sp. z o.o. Sąd nie bada natomiast zgodności z prawem wymienionej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], która jest ostateczna. Możliwe to byłoby tylko wtedy, gdyby podatnik wniósł odwołanie od tej decyzji, a następnie skargę do sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. W rozpoznanej sprawie granicę zakreśla wniosek strony skarżącej o wznowienie postępowania podatkowego. Stąd brak jest podstaw do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie żądania zawartego w skardze o uchylenie opisanej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]

Przedmiotem kontroli w rozpoznanej sprawie jest zatem wyłącznie zgodność z obowiązującym prawem decyzji odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej, po wznowieniu podstępowania.

Jak podkreślił organ odwoławczy wznowienie postępowania jest trybem nadzwyczajnym, którego celem jest umożliwienie ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie przed organem podatkowym dotknięte było kwalifikowaną wadą procesową, wymienioną w art. 240 Ordynacji podatkowej. Postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystywane do pełnej, merytorycznej kontroli decyzji, gdyż nie jest kontynuacją postępowania zwykłego. Podstawą uchylenia w całości lub w części decyzji dotychczasowej jest stwierdzenie, przez organ podatkowy, istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 Ordynacji. Jedną z nich jest niezawinione nieuczestniczenie strony w postępowaniu (art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej). Do wznowienia postępowania niewystarczające jest zatem stwierdzenie, że strona nie brała w nim udziału, ale konieczne jest też wykluczenie zawinienia strony.

Zasadniczą kwestią sporną w niniejszej sprawie jest właśnie stwierdzenie, czy J. D. nie brał udziału w postępowaniu bez własnej winy.

Z materiałów sprawy wynika, że zarówno postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności strony skarżącej jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe A sp. z o.o., jak i decyzja w przedmiotowej sprawie, zostały doręczone w trybie zastępczym określonym w art. 150 Ordynacji podatkowej, na adres: G. , ul. B. Taki bowiem adres zamieszkania skarżącego, na dzień wysłania przesyłki zawierającej zarówno postanowienie o wszczęciu postępowania, jak i decyzję kończącą to postępowanie, wynikał z danych aktualizacyjnych posiadanych przez organ. Taki też adres zamieszkania wskazała sama strona w zeznaniu podatkowym PIT-37 za 2006 i 2007 r. Podkreślić w tym miejscu należy, iż przesłanki przewidziane w art. 150 Ordynacji podatkowej decydujące o skuteczności doręczenia dokonywanego w tym trybie, zostały spełnione. Pisma (postanowienie o wszczęciu i decyzja) złożone zostały na okres 14 dni w placówce pocztowej, a o pozostawieniu przesyłki umieszczono na drzwiach mieszkania adresata stosowne zawiadomienie.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 marca 2009 r., podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych zobowiązani są do składania zgłoszeń aktualizacyjnych (w tym również dotyczących zmiany miejsca zamieszkania) wraz z zeznaniem rocznym. Tego obowiązku strona skarżąca nie tylko nie spełniła, ale składając zeznanie roczne za 2007 r. wskazała jako adres zamieszkania (nie zameldowania) właśnie adres w G. Obowiązek zawiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu, nie wynikał więc z art. 146 Ordynacji podatkowej, lecz z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników. Niezasadne jest zatem twierdzenie strony skarżącej, iż nie musiała zawiadamiać organu o zmianie adresu, gdyż nie wiedziała o toczącym się postępowaniu.

W ocenie sądu, nie spełnienie przez skarżącą obowiązku wynikającego z art. 9 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy skutkuje stwierdzeniem, że nie została spełniona jedna z przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, a mianowicie, że nie branie udziału w postępowaniu nie wynikało z winy strony. (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 1 lutego 2007 t., I SA/Ol 501/06, LEX nr 216045).

Należy też podnieść, że twierdzenie skarżącego, iż jego miejscem zamieszkania w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego była W., także nie zostało dostatecznie wykazane. Wprawdzie skarżący przedłożył dowody, z których wynika, że wraz z rodziną przebywał w W., gdzie też pracował, jednakże jak słusznie wskazano w skardze, o miejscu zamieszkania świadczy nie tylko fakt przebywania w określonym miejscu, ale także zamiar stałego pobytu. Zamiar ten przy tym musi przybrać uzewnętrznioną formę. Tymczasem z akt sprawy wcale nie wynika, aby skarżący zrezygnował z adresu w G. jako swego miejsca zamieszkania, pomimo wymeldowania się z niego. Przede wszystkim adres ten skarżący konsekwentnie wskazywał jako swój adres zamieszkania składając deklaracje do Urzędu Skarbowego w G. Adres ten wskazał także swojemu pracodawcy, który z tego tytułu wysłał PIT-11 za 2007 r. do właściwego Urzędu Skarbowego w G., a także pobrał podwyższone koszty uzyskania przychodów za ten rok. Adresem tym skarżący posługiwał się także w mniej oficjalnych okolicznościach, w aktach sprawy znajduje się bowiem faktura za usługi hotelowe, wystawiona w okresie wymeldowania się z mieszkania w G. , w której wskazany jest właśnie ten adres. Sam zatem fakt podjęcia pracy w W., leczenia w W. żony skarżącego i podjęcia tam nauki przez jego córkę nie oznacza, że skarżący zrezygnował z traktowania G. jako swego miejsca zamieszkania, tym bardziej, że pomimo tych okoliczności skarżący zameldował się ponownie pod tym adresem w dniu 7 stycznia 2008 r. Z powyższego wynika, że pomimo przeprowadzenia się do W. miejscem zamieszkania strony w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego pozostała G.

Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest więc taki, że organ wysłał pisma (m.in. postanowienie o wszczęciu postępowania i decyzję) na adres wskazywany przez samego zainteresowanego jako jego adres zamieszkania (PIT-37, PIT-11). Organ nie miał żadnych podstaw do kwestionowania adresu w G. ul. B. jako adresu zamieszkania strony, a co za tym idzie wyjaśniania przyczyn zwracania korespondencji z adnotacją "nie podjęto w terminie" i wyznaczania kuratora dla osoby nieobecnej. Skoro z deklaracji składanych przez podatnika w Urzędzie Skarbowym w G. wynikał jego jasny zamiar zamieszkania w G. , to nie może on teraz skutecznie zarzucać organom, że nie podjęły czynności w celu ustalenia jego faktycznego miejsca zamieszkania.

W tych okolicznościach – wobec braku zgłoszenia aktualizacyjnego oraz wskazywania przez podatnika G. ul. B. jako swego adresu zamieszkania – nie można uznać, że strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy. Nawet jeżeli bowiem podzielić stanowisko skarżącego, że miejscem jego zamieszkania de facto była W. (do czego jednak brak jest wystarczających podstaw), to jednocześnie należałoby stwierdzić, że to podatnik swym działaniem wprowadził organ w błąd.

Jak już wskazywano, postępowanie "wznowieniowe" toczy się w bardzo zawężonych ramach i na co należy zwrócić szczególne uwagę, przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu nie może być więc tylko badanie, jak tego chce strona skarżąca, czy naruszono prawo strony do udziału w postępowaniu, ale przede wszystkim, czy nastąpiło to z winy strony, czy też nie. Dopiero bowiem niezawiniony przez stronę brak udziału w postępowaniu mógłby uzasadniać wznowienie postępowania, a tego w sprawie nie stwierdzono.

Podobnie w ocenie Sądu odnieść należy się do kolejnej powoływanej przez stronę we wniosku o wznowienie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem podstawą do wznowienia postępowania może być także wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który wydał decyzję. Tymczasem, jak słusznie podniósł Dyrektor Izby Skarbowej, okoliczność, na która powołuje się skarżący (fakt zgłoszenia wniosku o upadłość spółki w 2003 r.), była znana organowi, wynikała bowiem z materiału dowodowego sprawy (sprawozdanie Zarządu z 2003 r.).

W świetle przedstawionych powyżej wywodów należało uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.