Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 4525/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 133, art. 134, art. 136, art. 107 par. 3.
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 141 par. 4.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 92 c ust. 1 pkt 1, art. 92b.
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia del. WSA Cezary Kosterna Protokolant Patrycja Kołtan-Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. S.-Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 10 maja 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 78/16 w sprawie ze skargi I. S.-Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od I. S.-Z. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. wyrokiem z dnia 10 maja 2016 r., oddalił skargę I. S. – Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2015 r., w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

w wyniku przeprowadzonej w dniach 18 marca 2015 r. – 1 kwietnia 2015 r. kontroli w przedsiębiorstwie skarżącej, obejmującej okres 18 marca 2014 r. – 17 marca 2015 r., pracownicy Ł. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego stwierdzili naruszenia przepisów o transporcie drogowym w zakresie: skrócenia dziennego czasu odpoczynku; przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu; nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu; udostępnienia podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy; naruszenia obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego; wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji.

Ustalenia te stały się podstawą decyzji Ł. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2015 r., którą nałożył on na skarżącą karę pieniężną w łącznej wysokości 15.000 zł za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Objętą skargą decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił w całości decyzję organu I instancji i orzekł o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w łącznej wysokości 15.000 zł za stwierdzone naruszenia.

Wskazując na stan faktyczny sprawy – stwierdzone w toku kontroli naruszenia - organ odwoławczy stwierdził, że Ł. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w sposób wyczerpujący zebrał i ocenił materiał dowodowy sprawy, na którym oparł wydane rozstrzygnięcie. Przyczyną uchylenia decyzji organu I instancji było poczynienie przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego odmiennych ustaleń w zakresie naruszenia lp. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j: Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm., dalej: u.t.d.) i określenia całkowitej kary pieniężnej z tytułu wszystkich stwierdzonych naruszeń na kwotę 21.000 zł w miejsce kwoty 23.500 zł określonej przez organ I instancji. Bez zmian pozostała jednak nałożona na stronę kara w maksymalnej wysokości 15.000 zł.

Organ odwoławczy nie stwierdził aby w sprawie wystąpiły okoliczności, o których mowa w art. 92 c u.t.d., wyłączające odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenia. Skarżąca nie wskazała bowiem, że nie miała wpływu na powstałe naruszenia, jak również nie wskazała przyczyn, które uniemożliwiły jej okazanie pełnych danych cyfrowych oraz innych wymaganych dokumentów w trakcie prowadzonej kontroli. Ponadto brak było podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d., gdyż strona nie wykazała, że organizacja pracy w jej przedsiębiorstwie odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy.

Sąd I instancji oddalając skargę na tą decyzję stwierdził, że ustalony w sprawie stan faktyczny sprawy nie był sporny – strona nie kwestionowała bowiem, że zatrudnieni przez nią kierowcy, wykonując przewóz drogowy, dopuścili się: skrócenia dziennego czasu odpoczynku; przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu; naruszenia obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego.

W ocenie Sądu, w sprawie organy trafnie oceniły, że nie wystąpiły określone w art. 92c u.t.d., okoliczności zwalniające przedsiębiorcę od odpowiedzialności za stwierdzone w toku kontroli naruszenia. Z zebranego materiału dowodowego nie wynikało, że skarżąca wykonując przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miała wpływu na powstałe naruszenia, a naruszenia te nastąpiły wskutek zdarzeń i okoliczności, których strona nie mogła przewidzieć. Za prawidłowe Sąd uznał również stanowisko organów, co do braku podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d., gdyż skarżąca nie wykazała aby organizacja pracy i wykonywanie przewozów drogowych w jej przedsiębiorstwie odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Podnoszony w toku postępowania fakt przeprowadzenia szkolenia z zakresu czasu pracy kierowców, czy też zapoznania zatrudnionych pracowników z obowiązującym w przedsiębiorstwie regulaminem nie świadczył, jak słusznie zauważył organa odwoławczy, że wykonywanie przewozów w przedsiębiorstwie skarżącej było zorganizowane prawidłowo.

Sąd za niezasadne uznał również zarzuty skargi, co do naruszenia przepisów procedury administracyjnej.

W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji podał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

I. S. – Z. skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy:

1. art. 133 p.p.s.a. poprzez wybiórczą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i niedokonanie kompletnej (oraz logicznej) analizy materiału zgromadzonego w aktach sprawy;

2. art. 134 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i w zw. z 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie na skutek niedostrzeżenia przez Sąd a quo z urzędu uchybień organu odwoławczego, polegającego na niewłaściwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego oraz oparcie rozstrzygnięcia na nierzetelnie zgromadzonym materiale dowodowym;

3. art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 i w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niezasadne ograniczenie kontroli legalności postępowania jedynie do wybranych dowodów zgromadzonych w aktach sprawy, w sytuacji istniejących dowodów rozbieżnych;

4. art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pakt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez sanowanie postępowania dowodowego przeprowadzonego w sposób sprzeczny z prawem.

Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA Ł. oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to związanie NSA zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku Sądu I instancji, a nie postępowania administracyjnego i wydanych w nim rozstrzygnięć.

Natomiast stosownie do treści art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom określonym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.

Przepis art. 174 p.p.s.a stanowi z kolei, iż skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: a) naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) lub b) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W świetle cytowanych przepisów do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów procesowych, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja - w stosunku do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji – w odniesieniu do przepisów postępowania. A zatem Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować.

Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, to w pierwszej kolejności należy rozpoznać ten drugi z zarzutów, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 t., FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 120; zob. szerzej J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 419).

W petitum analizowanej skardze kasacyjnej sformułowano tylko zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, które to naruszenie, w ocenie autora skargi kasacyjnej, miało postać kwalifikowaną, tzn. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 i w zw. z art. 80 k.p.a. "poprzez niezasadne ograniczenie kontroli legalności postępowania jedynie do wybranych dowodów zgromadzonych w aktach sprawy, w sytuacji istniejących dowodów rozbieżnych" oraz "poprzez sanowanie postępowania dowodowego przeprowadzonego w sposób sprzeczny z prawem." Rację ma Sąd I instancji, iż w niniejszej sprawie organy administracji publicznej w sposób wyczerpujący ustaliły stan faktyczny sprawy, zebrały i oceniły materiał dowodowy, a motywy wydanego rozstrzygnięcia przestawiły w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom, o których mowa w art. 107 § 3 K.p.a. "Chybionym okazał się również zarzut bezpodstawnej i dowolnej odmowy wiarygodności spójnym wyjaśnieniom pełnomocnika skarżącej na okoliczność przedłożenia kontrolującym pełnej dokumentacji, stosownie do wezwania organu z dnia 18 marca 2015 r. Fakt nieokazania przez stronę wszystkich dokumentów wymienionych w w/w wezwaniu wynika (...) z protokołu kontroli z dnia 1 kwietnia 2015 r. oraz załącznika nr 1 do protokołu zawierającego opis stwierdzonych naruszeń. Sporządzony protokół kontroli został podpisany przez podmiot kontrolowany, bez żadnych zastrzeżeń (k. 300 i k. 306 akt administracyjnych). Skoro przepis wymaga okazania kompletnej dokumentacji o okresach aktywności kierowców w momencie kontroli, to bez znaczenia na stwierdzone uchybienie i wysokość kary pozostaje fakt ewentualnego okazania brakującej dokumentacji po zakończeniu czynności kontrolnych." (s. 16-17 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA).

Nie można także skutecznie zarzucić Sądowi I instancji naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, orzekającego w rozpoznawanej sprawie, brak jest podstaw aby uznać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów określonych przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39), po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie nie występuje żaden z wymienionych przypadków. Uzasadnienie zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn skarga nie zasługuje na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń Sądu I instancji w kwestionowanym zakresie. To natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska Sądu, czy też jego ocena, iż uzasadnienie wyroku jest dla niego nieprzekonywujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia tego zarzutu (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt II GSK 470/14). Za niezasadny uznać należy argument, iż "w żadnym fragmencie uzasadnienia organ odwoławczy nie wskazał dlaczego uchylił w całości decyzję organu I instancji, co de facto uniemożliwia prawidłowe skontrolowanie motywów rozstrzygnięcia Głównego Inspektora Transportu Drogowego." (s. 4 uzasadnienia skargi kasacyjnej). Tymczasem zauważyć należy, iż takie wyjaśnienia wynikają z treści całego uzasadnienia tejże decyzji, a zwłaszcza znajdują się na s. 8-11 oraz s. 18, co zasadnie zaakceptował Sąd I instancji (s. 17 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA).

Nie można podzielić również zarzutu sanowania przez Sąd I instancji postępowania dowodowego przeprowadzonego w sposób sprzeczny z prawem (pkt 4 petitum skargi kasacyjnej). Zasadnie Sąd I instancji uznał, iż w niniejszej sprawie organy nie naruszyły art. 77 ust. 6 w zw. z art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez przekroczenie czasu prowadzenia kontroli w przedsiębiorstwie skarżącej. Art. 83 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy stanowi, że czas trwania wszystkich kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym nie może przekraczać w odniesieniu do małych przedsiębiorców (czyli także skarżącej) - 18 dni roboczych. Jak zasadnie podniósł Sąd I instancji, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, pod pojęciem "dni roboczych" należy rozumieć te dni, w których pracownicy organu kontrolującego faktycznie wykonywali czynności kontrolne w siedzibie podmiotu kontrolowanego. Nadto przekroczenie limitów czasowych określonych w art. 83 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie powoduje niemożności prowadzenia kontroli, jak i nie dyskwalifikuje w jakikolwiek sposób czynności dokonanych w tym postępowaniu (por. wyroki NSA: z dnia 8 października 2009 r., I FSK 165/08; wyrok NSA z dnia 13 lipca 2010 r., I GSK 955/09). W analizowanej sprawie, jak wynika z załączonego do akt administracyjnych sprawy protokołu kontroli z dnia 1 kwietnia 2015 r., nr [...] (k. 306 akt administracyjnych), rzeczywisty czas kontroli w siedzibie przedsiębiorcy wynosił 14 dni roboczych. Ponadto pismem z dnia 19 marca 2015 r. strona wyraziła zgodę na przeprowadzenie czynności kontrolnych w siedzibie organu I instancji (k. 26 akt administracyjnych). Zatem słusznie uznał Sąd I instancji, iż skoro nie doszło do przekroczenia terminu określonego w art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, to w sprawie nie znajdował zastosowania przepis art. 77 ust. 6 tejże ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił także pomieszczonego pkt 2 petitum skargi kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 136 k.p.a. przez organ odwoławczy, czego zdaniem skarżącej kasacyjnie miał nie dostrzec Sąd I instancji, tym samym naruszając art. 134 p.p.s.a. Podkreślić należy, iż art. 134 p.p.s.a. składa się z dwóch jednostek redakcyjnych, a zatem konstrukcja tego zarzutu nie daje możliwości Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienia się do niego. Tożsama sytuacja dotyczy zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 p.p.s.a. (punkt 1 petitum skargi kasacyjnej), który składa się z trzech paragrafów.

W konsekwencji niezasadnie są zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a., ponieważ Sąd ten prawidłowo uznał, iż w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów procesowych, tj. art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 107 § 1 i 3 , art. 136, art. 138 k.p.a., w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej (ale nie w jej petitum) zawarty został także zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, tj. art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, poprzez to, iż Sąd I instancji nie wziął pod uwagę tego, iż: "Strona w toku postępowania administracyjnego przedstawiła szereg dowodów świadczących o braku wpływu strony na dokonane naruszenia, gdyż nie zawsze możliwym jest przewidzenie sytuacji na drodze." (s. 7 uzasadnienia skargi kasacyjnej). W ocenie NSA nie można tego zarzutu podzielić. Jak zasadnie uznał Sąd I instancji z zebranego materiału dowodowego nie wynika, że skarżąca wykonując przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miała wpływu na powstałe naruszenia, a naruszenia te nastąpiły wskutek zdarzeń i okoliczności, których strona nie mogła przewidzieć. "Za prawidłowe należało uznać także stanowisko organów, co do braku podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d. Skarżąca nie wykazała bowiem aby organizacja pracy i wykonywanie przewozów drogowych w jej przedsiębiorstwie odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Podnoszony w toku postępowania fakt przeprowadzenia szkolenia z zakresu czasu pracy kierowców, czy też zapoznania zatrudnionych pracowników z obowiązującym w przedsiębiorstwie regulaminem nie świadczy, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, że wykonywanie przewozów w przedsiębiorstwie skarżącej było zorganizowane prawidłowo. Tymczasem to właśnie na podmiocie wykonującym transport drogowy spoczywa ciężar wykazania zaistnienia takich nadzwyczajnych zdarzeń lub okoliczności. Niemożność przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, dla uwolnienia się od odpowiedzialności na podstawie przepisu art. 92b i art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., powinna być wykazana przez przewoźnika przy uwzględnieniu kryterium należytej staranności." Naczelny Sąd Administracyjny podziela zdanie Sądu I instancji, że funkcjonowanie wewnętrznej organizacji pracy, stosunki panujące w przedsiębiorstwie i postępowanie kierowców w zakresie czasu pracy nie są, co do zasady, przesłankami egzoneracyjnymi w rozumieniu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. i obciążają przedsiębiorcę. W doktrynie i judykaturze podkreśla się, że w przepisie tym chodzi o sytuacje nadzwyczajne, działanie siły wyższej, że w dyspozycji tego przepisu nie mieszczą się w szczególności sytuacje, które są wynikiem zachowania kierowcy, ale które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych w zakresie dyscyplinowania osób wykonujących na rzecz przedsiębiorcy usługi kierowania pojazdem. Także kwestie właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieści się w zakresie regulacji tych przepisów. "Rzeczą przedsiębiorcy jest właściwy dobór osób współpracujących, jak również podmiotów zewnętrznych, które świadczą na jego rzecz usługi. W przedmiotowej sprawie charakter i liczba stwierdzonych naruszeń oraz ich powtarzalność, przy jednoczesnym braku właściwej reakcji przedsiębiorcy oznacza, że przedsiębiorca tolerował te naruszenia i nie podejmował skutecznych działań zapobiegawczych." (s. 13-15 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA).

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjna oddalił. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.