Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2072/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7; art. 77 par 1; art. 80;
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c; art. 82 ust. 1 i ust. 5 pkt 1 i 2; art. 69 ust. 1; art. 102 ust. 5 pkt 24; art. 109 ust. 2 i 5;
journal: Dz.U. 2020 poz 1398
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
article: art. 13 pkt 4;
journal: Dz.U. 2021 poz 423
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: art. 8 ust. 1 lit. c;
journal: Dz.U. 1997 nr 28 poz 153
law: Ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.
article: art. 9 ust. 1  pkt 1 lit. c;
journal: Dz.U. 2003 nr 45 poz 391
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2021 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej "Prezes NFZ") skarżoną decyzją ustalił, że T. S. (dalej "Skarżąca") w okresie od 1 maja 2001 r. do 28 lutego 2015 r. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej.

Jako podstawę prawną skarżonej decyzji wskazano art. 102 ust. 5 pkt 24 i ust. 7, art. 109 oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 1398 ze zm.), dalej "ustawa o świadczeniach" w zw. z art. 8 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz.U. nr 28, poz. 153 ze zm.), dalej "p.u.z." oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. nr 45, poz. 391 ze zm.), dalej "p.u.NFZ", a także art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2021 r. poz. 735), dalej "k.p.a.".

Podstawą faktyczną stwierdzenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu stanowiły następujące ustalenia;

W grudniu 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] Inspektorat w [...] (dalej "ZUS") wystąpił do NFZ z wnioskiem o ustalenie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego Skarżącej z tytułu prowadzenia przez nią pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od 1 maja 2001 r. do 28 lutego 2015 r. ZUS poinformował, że Skarżąca, jako prowadząca ww. działalność, dokonała zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 30 kwietnia 2001 r. i od 1 marca 2015 r. do nadal. Nadto w okresie od 4 maja 2001 r. do 28 lutego 2015 r. nie składała dokumentów rozliczeniowych oraz nie opłacała składek na ubezpieczenie zdrowotne. Przekazał również informację, że od 1 stycznia 1999 r. - z uwagi na inny tytuł do ubezpieczeń, Skarżąca spełnia warunki do wyłączenia z obowiązkowych ubezpieczeń społecznych z tytułu prowadzenia wskazanej działalności.

W tym stanie rzeczy Prezes NFZ wszczął wobec Skarżącej postępowanie w sprawie ustalenia okresu podlegania przez nią obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, o czym poinformował Skarżącą i pouczył o prawie wypowiedzenia się.

W odpowiedzi Skarżąca wyjaśniła, że "(...) wszystkimi sprawami związanymi przeze mnie prowadzoną działalnością gospodarczą zajmował się mój mąż A. S. (...). Niestety nie mam obecnie kontaktu z mężem, a 04.02.2021 r orzeczono rozwód (...). Proszę za tym aby skierować wezwanie do złożenia wyjaśnień na jego adres".

W toku postępowania Prezes NFZ pozyskał od Urzędu Gminy [...] zaświadczenie z 3 lutego 2021 r., z którego wynika, że działalność gospodarcza Sskarżącej zarejestrowana jest pod numerem [...], z dniem jej rozpoczęcia 1 grudnia 1990 r. Nadto z dokumentu tego wynika, że Skarżąca nie zawieszała wykonywania tej działalności.

Do akt sprawy organ dołączył także informację z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (dalej "CEDIG"), która potwierdza dane wynikające z ww. zaświadczenia, a nadto, że działalność gospodarcza skarżącej była prowadzona w formie spółki cywilnej.

Prezes NFZ w uzasadnieniu skarżonej decyzji wskazał, że ze zgromadzonych w sprawie dowodów oraz strony internetowej Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że Skarżąca z dniem 1 grudnia 1990 r. rozpoczęła prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej, zarejestrowanej w Urzędzie Gminy [...]. Prowadzenie tej działalności nigdy nie zostało zawieszone w myśl zapisów art. 14a ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (j.t. Dz.U. poz. 2168 ze zm.), dalej "s.d.g.", obowiązującego do 29 kwietnia 2018 r. oraz obowiązującego od 30 kwietnia 2018 r. art. 22 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (j.t. Dz.U. z 2021 r. poz. 162), dalej "p.p.". Działalność ta od 1 kwietnia 2001 r. była kontynuowana pod numerem wpisu [...] w Urzędzie Gminy [...]. Następnie - z dniem 29 grudnia 2011 r., informacja o wpisie przedmiotowej działalności została przeniesiona z gminnej ewidencji do CEDIG. Organ podał, że na dzień 17 maja 2021 r. z danych zawartych w CEIDG nie wynikało, jakoby przedmiotowa działalność została wykreślenia. Prezes NFZ wskazał także, że Skarżąca, jako prowadząca przedmiotową działalność, nie zgłaszała z tytułu jej prowadzenia do ubezpieczeń pracowników oraz osób współpracujących.

Mając na uwadze powyższe fakty oraz to, że podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej odbywa się na własny rachunek i na własne ryzyko przedsiębiorcy, Prezes NFZ uznał, że Skarżąca należy do kręgu osób wymienionych w art. 8 ust. 1 lit. c p.u.z. (obowiązujący od 1 stycznia 1999 r. do 31 marca 2003 r.), art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c p.u.NFZ (obowiązujący od 1 kwietnia 2003 r. do 30 września 2004 r.) oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach (obowiązujący od 1 października 2004 r. do nadal) i dlatego podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia przedmiotowej działalności.

Z zachowaniem trybu i terminu Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której decyzji Prezesa NFZ zarzuciła naruszenie:

1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (dalej "s.u.s.") poprzez jego niezastosowanie i wszczęcie oraz kontynuowanie postępowania w sprawie co do okresu od 1 maja 2001 r. do 28 lutego 2015 r., podczas gdy należności z tytułu składek we wskazanym okresie uległy przedawnieniu zarówno na gruncie obecnego brzmienia niniejszego przepisu, jak i przepisów obowiązujących we wcześniejszym czasie;

2. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 109 ust. 6 ustawy o świadczeniach poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie rozważenie okoliczności podnoszonych przez nią w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej wraz z mężem wyłącznie w formie spółki cywilnej i brak wezwania A. S. do złożenia wyjaśnień w zakresie składania dokumentów rozliczeniowych.

W konsekwencji Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych.

W uzasadnieniu, odwołując się do art. 24 ust. 4 s.u.s. wskazała, że został on znowelizowany ustawą z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców w ten sposób, że skrócono okres przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne, który aktualnie wynosi 5 lat, a nie jak dotychczas 10 lat. Nadto podała, że także z treści art. 74 ustawy o świadczeniach wynika, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Zwróciła przy tym uwagę, że w art. 27 ust. 1 i ust. 2 noweli z dnia 16 września 2011 r. wprowadzono regulację, zgodnie z którą, do przedawnienia należności z tytułu składek, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym tą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od 1 stycznia 2012 r. Jeżeli jednak przedawnienie rozpoczęte przed 1 stycznia 2012 r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu.

W ocenie Skarżącej z powołanych przepisów wynika, że "nowy" - aktualnie obowiązujący 5-letni termin przedawnienia, ma zastosowanie do tych roszczeń, które powstały od 1 stycznia 2012 r. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 26 lipca 2012 r., III AUa 549/12). Według zasady wynikającej z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 r. do należności składkowych nieprzedawnionych do 1 stycznia 2012 r. (wedle starych zasad z zastosowaniem 10-letniego okresu przedawnienia) ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia, z tym jednakże bardzo istotnym zastrzeżeniem, że liczy się go nie od daty ich wymagalności, tak jak o tym stanowi art. 24 ust. 4 s.u.s., ale od 1 stycznia 2012 r. Z kolei art. 27 ust. 2 ustawy z 2011 r. oznacza, że wybór odpowiedniego terminu przedawnienia pięcioletniego (liczonego od 1 stycznia 2012 r.) lub dziesięcioletniego (liczonego od daty wymagalności składki) - zależy od tego, który z nich upłynie wcześniej. Ustawodawca przyjął w tym względzie nakaz posługiwania się regułą kolizyjną lex benignior, zgodnie z którą należy stosować ustawę względniejszą w stosunku do biegu terminu przedawnienia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, do zapłaty których zobowiązany jest określony podmiot. Na potwierdzenie odwołała się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w sprawie III SA/Po 851/17.

Reasumując Skarżąca uznała, że biorąc pod uwagę zarówno termin 10-letni, obowiązujący przed ostatnią nowelizacją, jak również termin obecnie obowiązujący, należności z tytułu składek zdrowotnych za okres od 1 maja 2001 r. do 28 lutego 2015 r. uległy przedawnieniu. Za bezzasadne przyjęła więc wszczęcie i prowadzenie niniejszego postępowania.

Na koniec Skarżąca podniosła, że działalność była prowadzona wyłącznie w formie spółki cywilnej, a wszelkimi rozliczeniami z tego tytułu zajmował się jej mąż i jednocześnie wspólnik A. S., od którego organ nie pozyskał żadnych wyjaśnień.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Podniósł, że zarejestrowana działalność gospodarcza z mocy prawa wiąże się z przymusem podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Fakt, prowadzenia takiej działalności w formie spółki cywilnej pozostaje bez wpływu na fakt objęcia Skarżącej obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego oraz opłacania składek z tego tytułu, albowiem wskazane obowiązki wynikają z faktu prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej i są z nią ściśle związane. Wobec powyższego za bezzasadny uznał zarzut Skarżącej o nie wyjaśnieniu stanu faktycznego i niewezwaniu A. S. do złożenia wyjaśnień. Okoliczność ta pozostaje bowiem bez wpływu na niniejszą sprawę, albowiem postępowanie w zakresie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym dotyczyło Skarżącej, jako prowadzącej działalność i to na niej, jako na stronie postępowania, spoczywał obowiązek wykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Mimo to Skarżąca w toku postępowania nie zajęła stanowiska co do okresu, w jakim prowadziła działalność pozarolniczą.

W kwestii przywołanego w skardze przedawnienia składek Prezes NFZ wskazał, że nie do niego należą sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne. Są to sprawy podległe właściwości organów ubezpieczeń społecznych. Kwestia ewentualnego przedawnienia składek zdrowotnych nie może być zatem przedmiotem niniejszego postępowania, ale postępowania prowadzonego przez ZUS.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Naczelnym zarzutem skargi jest brak wyjaśnienia przez organ stanu sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia, że Skarżąca, jako prowadząca działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu.

W postępowaniu administracyjnym reguły determinujące czynności ustalania stanu faktycznego, zwane zbiorczo postępowaniem wyjaśniającym, wytyczone są przede wszystkim przez uregulowane w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.: zasadę prawdy obiektywnej, zasadę oficjalności, zasadę ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału. Treścią zasady prawdy obiektywnej jest powinność organu procesowego dokonania ustaleń co do faktów zgodnie z ich rzeczywistym przebiegiem. Tylko takie fakty mogą stanowić podstawę załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z 14 lutego 2013 r., sygn. akt II GSK 2173/11, LEX nr 1358369). Za zgodne z prawdą przyjmuje się w orzecznictwie takie ustalenia faktyczne, które prowadzą do konkluzji, że "w świetle przeprowadzonych dowodów fakt przeciwny dowodzeniu jest niemożliwy lub wysoce nieprawdopodobny" (zob. postanowienie SN z 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt V KK 13/13, LEX nr 1312594; wyrok SA w Katowicach z 13 czerwca 2013 r., sygn. akt II AKa 156/13, LEX nr 1349898). Wniosek o zaistnieniu określonego przebiegu zdarzeń może stanowić także rezultat uwzględniającego wiedzę wynikającą z zasad doświadczenia życiowego i obserwacji życia społecznego oraz logicznego rozumowania o faktach wykazanych określonymi dowodami (zob. postanowienie SN z 23 maja 2002 r., sygn. akt V KKN 426/00, OSNKW 2002/9-10, s. 81).

Ustanowiona w Kodeksie postępowania administracyjnego zasada oficjalności obciąża organ administracji publicznej obowiązkiem zebrania, a następnie rozważenia całego materiału dowodowego z urzędu. Koresponduje z nią przyjęta w postępowaniu administracyjnym koncepcja spoczywającego na organach administracji ciężaru dowodu, która nabiera szczególnego znaczenia w postępowaniu, którego przedmiotem jest nałożenie obowiązku.

Nie mniej, jak zasadnie przywołał Prezes NFZ w odpowiedzi na skargę, powyższy obowiązek organu nie wyklucza/nie wyłącza, że strona postepowania jest obowiązana do czynnego udziału w postępowaniu wyjaśniającym i wykazania faktów przeciwnych do tych ustalonych przez organ prowadzący postępowanie, jeżeli z tych faktów wyciągnąć chce konsekwencje prawne dla siebie i uwolnić się od sankcji. Strona nie może oczekiwać, że samo zaprzeczenie ustaleniom faktycznym organu wypełnia ciążący na niej obowiązek przedstawienia dowodów potwierdzających własne twierdzenia, zwłaszcza jeśli są one w kontrze. Strona nie może także oczekiwać, że organ administracji publicznej będzie poszukiwał dowodów świadczących o braku odpowiedzialności administracyjnej strony za stwierdzone naruszenia. Zadaniem organu jest wyłącznie zebranie dowodów potwierdzających zaistnienie faktu, z którym prawo wiąże obowiązek administracyjny. Jednocześnie wypada zauważyć, że dla odpowiedzialności administracyjnej bez znaczenia pozostaje wina, jej stopień, czy brak winy w powstaniu naruszenia, jeżeli przepis sankcjonujący dane naruszenie nie przewiduje okoliczności usprawiedliwiających, zobowiązując organ np. do badania stopnia wpływu strony na powstałe naruszenie.

W ocenie Sądu Prezes NFZ zadość uczynił powyższym obowiązkom i zgromadził w sprawie materiał dowody dający podstawę do wydania skarżonego rozstrzygnięcia. Jednocześnie przepisy regulujące kwestię obowiązku zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej nie przewidują możliwości zwolnienia, jeżeli działalność taka nie została zawieszona.

Podstawę prawną skarżonej decyzji stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które zostały wymienione w tym przepisie. Należą do nich m.in. osoby prowadzące działalność pozarolniczą, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców lub przepisów o ubezpieczeniach społecznych lub ubezpieczeniu społecznym rolników.

Przepis art. 13 pkt 4 s.u.s., na dzień orzekania przez organ, stanowił, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców. Brzmienie tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że chodzi tu o tę samą kategorię osób, podlegających ubezpieczeniu społecznemu, a tym samym kwalifikujących się do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym.

W myśl art. 82 ust. 5 pkt 1 i pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzajem działalności gospodarczej jest m.in. działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki cywilnej (pkt 1). Wyjaśnienia też wymaga, że zgodnie z art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach, w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.

W świetle art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach, obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych.

Ze zgromadzonych w sprawie dowodów wynika, czego Skarżąca nie kwestionuje, że od 1 grudnia 1990 r. prowadzi ona nieprzerwanie pozarolniczą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Od 1 stycznia 1999 r., z uwagi na inny tytuł do ubezpieczeń, Skarżąca spełniła warunek do wyłączenia z obowiązkowych ubezpieczeń społecznych w tytułu prowadzenia przedmiotowej działalności. W ramach tej działalności w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 30 kwietnia 2001 r. oraz od 1 marca 2015 r. do nadal Skarżąca dokonała zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego. Ze sprawy nie wynika, aby prowadzenie ww. działalności było zawieszane, a tym bardziej zakończone. Kwestia sporna w sprawie sprowadza się w istocie – zdaniem Skarżącej, do błędnego przyjęcia przez Prezesa NFZ, że w okresie ustalonym w skarżonej decyzji podlegała ona – jako wspólnik s.c., obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, bowiem po pierwsze organ nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy – nie wezwał drugiego wspólnika s.c. do wyjaśnień, a to ów wspólnik prowadził wszystkie sprawy związane z wykonywaniem przedmiotowej działalności, a po wtóre - w jej ocenie, ustalony obowiązek wygasł z upływem 5 lat od dnia, w którym stał się wymagalny.

Stanowisko Prezesa NFZ jest prawidłowe i znajduje oparcie w treści, obowiązujących w okresie ustalonym w skarżonej, art. 8 ust. 1 lit c p.u.z. i art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c. p.u.NFZ., w myśl których obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby objęte ubezpieczeniem społecznym, które są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność.

W opisanym stanie faktycznym i prawnym Skarżąca, jako faktycznie prowadząca nieprzerwanie działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, w świetle art. 8 ust. 1 lit c p.u.z. i art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c. p.u.NFZ. w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, jest osobą w nich wskazaną, która podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia owej działalności. Ze zgromadzonych dowodów wynika wszak zarówno data rozpoczęcia tej działalności, jak również fakty, że nie była ona zawieszana oraz do dania wydania skarżonej decyzji zakończona. Ze sprawy wynika, że w okresie objętym skarżoną decyzją Skarżąca rzeczywiście prowadziła działalność gospodarczą, a więc podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu, rodzącemu obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego.

Prezes NFZ umożliwił Skarżącej zajęcie stanowiska w toku postępowania. Jednakże nie odniosła się ona do sprawy, a jedynie wskazała, że to jej były mąż, jedocześnie drugi wspólnik s.c., zajmował się sprawami związanym z prowadzeniem przedmiotowej działalności, zatem do niego powinien zwrócić się organ o wyjaśnienia.

Sąd zauważa, że obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego Skarżącej jest obowiązkiem niezależnym od działań, bądź braku działań osoby prowadzącej sprawy spółki cywilnej. To czy i w jaki ewentualnie sposób były mąż, jedocześnie drugi wspólnik s.c., zajmował się sprawami związanym z prowadzeniem przedmiotowej działalności nie ma żadnego znaczenia dla ustalenia, że Skarżąca z tytułu prowadzenia działalności w formie owej spółki podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu. W niniejszej sprawie stroną postępowania jest wyłącznie Skarżąca, zatem organ prawidłowo wezwał ją do złożenia wyjaśnień. To na Skarżącej ciążył zatem obowiązek współdziałania z organem w postępowaniu wyjaśniającym.

Rację ma Prezes NFZ, że zarzut przedawnienia obowiązku zapłaty składek z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego może być podniesiony dopiero przed organami rentowymi (ZUS), które powołane są do określania wysokość takich składek. Kontrolowana decyzja Prezesa NFZ ustala stan faktyczny dotyczący potwierdzenia, że Skarżąca, w okresie w niej wskazanym, podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, jako osoba prowadząca działalność gospodarczą. Poddana kontroli Sądu decyzja nie dotyczyła zatem wymiaru składek z tytułu ubezpieczeń zdrowotnych, co do których miałyby zastosowanie przepisy regulujące termin przedawnienia, a jedynie określenia okresu, w którym Skarżąca podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 102 ust. 5 pkt 24, w związku z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach), której to wydanie nie jest ograniczone w czasie. Zagadnienia dotyczące ewentualnego ustalenia wysokości kwotowej składek, ich umorzenia, bądź rozłożenia na raty, a także ocena przesłanki przedawnienia tychże składek należą - stosownie do art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach, do właściwości organów ubezpieczeń społecznych, w tej sprawie ZUS. Powyższe kwestie, mogą zatem być przedmiotem odrębnego postępowania prowadzonego przez organy ZUS (por. m.in. wyrok NSA z 14 października 2010 r. sygn. akt II GSK 882/09 oraz uchwała Sądu Najwyższego z 9 czerwca 2016 r., sygn. akt III UZP 8/16, publ. OSNP 2016/12/153).

W realiach niniejszej sprawy Prezes NFZ właściwie przeprowadził postepowanie administracyjne, w toku którego zapewnił Skarżącej czynny udział. W aktach zgromadził dowody dające postawę faktyczną do poczynionego w skarżonej decyzji ustalenia, że Skarżącą, w okresie w niej wskazanym, jako faktycznie prowadząca działalność gospodarczą, podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, do którego nie zgłosiła się i z tytułu czego nie odprowadzono należnych składek. Ponieważ Skarżąca w żadnym razie nie obaliła domniemania faktycznego prowadzenia przedmiotowej działalności gospodarczej, wynikającego z wpisów do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez organ gminy oraz do CEDIG, tym samym nie uwolniła się od obowiązku ustalonego w skarżonej decyzji.

Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.