Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 688/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-09-07 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: zwolniono od kosztów i ustanowiono adwokata
Powołane przepisy: article: art. 244 par 1, art. 245par2, art. 246 par 1 pkt 1 w zw. z art. 258 par 1 i 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 7 września 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na modernizację ewidencji gruntów i budynków postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka


UZASADNIENIE

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi w sprawie ze skargi na modernizację ewidencji gruntów i budynków.

Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" M. S. ur. w [...]r. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną U. S. ur. w [...]r. oraz nieuleczalnie chorą córką J. S. ur. w [...]r., która studiuje. Żona wnioskodawcy nie pracuje.

M. S. otrzymuje rentę w wysokości [...] zł, netto, miesięcznie.

Zobowiązania i stałe wydatki rodziny obejmują; opłatę za energię elektryczną - [...] zł, opłatę za gaz – [...] zł, opłatę za telefon – [...] zł, raty kredytu za szafę, komodę, komputer - [...] zł.

Wnioskodawca posiada dług na karcie kredytowej w wysokości [...] zł.

Jest właścicielem domu o pow. [...] m2 usytuowanego na 10 arowej działce, o szacunkowej wartości ok. [...] zł. Nie posiada oszczędności, papierów wartościowych, wierzytelności, ani przedmiotów o wartości powyżej [...] zł.

W domu mieszka również matka M. S. oraz niewidomy brat. Prowadzą oni jednak odrębne gospodarstwo domowe.

Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego.

Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ma też charakter wyjątkowy. Stosowane jest wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej. Stanowi odstępstwo zarówno od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z p. zm.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Instytucja ta stanowi jednocześnie formę dofinansowania strony skarżącej z budżetu państwa, przez co stosowanie jej powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.

W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, w zakresie całkowitym przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246§1 pkt 1 i 2 w/w ustawy).

W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04, postanowienie NSA z dnia 07.03.2012r., sygn. akt I FZ 29/12 ).

Obecna sytuacja strony skarżącej uzasadnia zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie dla niej pełnomocnika w niniejszej sprawie. Uzyskiwany przez nią dochód, w postaci niskiej renty, wydawany jest w całości na bieżące potrzeby, trzyosobowej rodziny.

Wnioskodawca nie posiada przy tym oszczędności, papierów wartościowych, wierzytelności, ani przedmiotów o wartości powyżej 5 000 zł.

Stąd też, w świetle wymienionych okoliczności przedmiotowy wniosek należało uznać za uzasadniony i przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym.

Nie można bowiem ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości.

Orzeczono więc jak w sentencji, na podstawie art. 244§1, art.245§2, art. 246§1 pkt 1 w zw. z art. 258§1 i § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z p. zm.).