Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego, sygn. akt III AZP 9/95
Sąd Najwyższy
Data orzeczenia: 1995-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 101
journal: Dz.U. 1990 nr 16 poz. 95
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
article: art. 35 par. 3, art. 199 par. 1, art. 204 par. 1, art. 216a par. 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Wniesienie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./ ograniczone jest terminem wskazanym w art. 199 par. 1 Kpa w związku z art. 216a par. 1 Kpa, liczonym od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, albo - w wypadku nie udzielenia odpowiedzi na to wezwanie - od dnia, w którym upłynął dwumiesięczny termin przewidziany w art. 35 par. 3 Kpa.

2. Skarga o której mowa wniesiona po upływie terminu wymienionego w art. 199 par. 1 Kpa podlega na podstawie art. 204 par. 1 w zw. z art. 216a par. 1 Kpa odrzuceniu.

TEZY

1. Wniesienie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./ ograniczone jest terminem wskazanym w art. 199 par. 1 Kpa w związku z art. 216a par. 1 Kpa, liczonym od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, albo - w wypadku nie udzielenia odpowiedzi na to wezwanie - od dnia, w którym upłynął dwumiesięczny termin przewidziany w art. 35 par. 3 Kpa.

2. Skarga o której mowa wniesiona po upływie terminu wymienionego w art. 199 par. 1 Kpa podlega na podstawie art. 204 par. 1 w zw. z art. 216a par. 1 Kpa odrzuceniu.


SENTENCJA

Sąd Najwyższy na poniższe pytanie prawne Rzecznika Praw Obywatelskich:

Czy wniesienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargi na uchwałę organu gminy w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./, jest ograniczone terminami wskazanymi w art. 199 par. 1 Kpa w związku z art. 216a par. 1 Kpa i czy w związku z powyższym skarga taka podlega odrzuceniu w trybie art. 204 par. 1 Kpa jako wniesiona po terminie?

podjął uchwałę:


UZASADNIENIE

Rzecznik Praw Obywatelskich działając na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich /t.j. Dz.U. 1991 nr 109 poz. 471/ oraz art. 13 pkt 3 i art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 20 września 1984 r. o Sądzie Najwyższym /t.j. Dz.U. 1994 nr 13 poz. 48/ wystąpił z wnioskiem o pojęcie uchwały wyjaśniającej zagadnienie prawne, wymienione w sentencji uchwały, budzące wątpliwości w praktyce i wywołujące rozbieżności w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zagadnienie to powstało w następującym stanie prawnym:

Przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./ stanowi, że "każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego". Ust. 3 tego artykułu określa, że w "sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym", które są zamieszczone w art. 35-37, rozdziału 7, działu I kodeksu postępowania administracyjnego. Z kolei dyspozycja art. 216a par. 1 Kpa nakazuje stosowanie odpowiednio do skarg na uchwały organów gminy przepisów działu VI Kpa o zaskarżeniu decyzji do sądu administracyjnego. W dziale tym znajduje się art. 199 par. 1 Kpa., który stwierdza, że "skargę na decyzję organu administracji państwowej wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji".

Regulacja ta nasuwa zasadnicze pytanie, czy "odpowiednie stosowanie" przepisów działu VI Kpa może być przesłanką odrzucenia na podstawie art. 204 par. 1 Kpa skargi na uchwałę organu gminy, o której mowa w art. 101 ust. 1 ww. ustawy o samorządzie terytorialnym, wniesionej po upływie terminu wskazanego w art. 199 par. 1 Kpa z uwzględnieniem maksymalnego dwumiesięcznego terminu, określonego w art. 35 par. 3 Kpa dla organu gminy, do ustosunkowania się do wezwania o usunięcie naruszenia uchwałą interesu prawnego lub uprawnienia określonej osoby?

Problematyka wiążąca się z udzieleniem odpowiedzi na powyższe pytanie, w szczególności w zakresie skutków prawnych uchybienia terminu do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy wywołała poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Przykładowo Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu w nie publikowanym postanowieniu z dnia 9 listopada 1994 r., SA/Wr 1801/94 odrzucił skargę na uchwałę organu gminy. W uzasadnieniu tego orzeczenia stwierdził, że "w sprawach skarg, opartych na treści art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym, mają zastosowanie reguły określone w art. 199 par. 1 Kpa. W konsekwencji więc uznać należało, że termin do wniesienia skargi upływa po trzydziestu dniach od doręczenia stronie stanowiska rady gminy, będącego równocześnie odpowiedzią na wezwanie do usunięcia kwestionowanego postanowienia uchwały. W razie gdy organ samorządowy nie odpowie na to wezwanie, początek biegu terminu do wniesienia skargi powinien być liczony od upływu terminu, w którym organ zobowiązany był udzielić odpowiedzi. Terminy załatwiania spraw określone są w przepisach art. 35 i 36 Kpa, przy czym najdłuższy termin załatwienia sprawy, która uznana została za sprawę skomplikowaną, wynosi dwa miesiące. Upływ więc tych terminów powoduje rozpoczęcie biegu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego".

Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu w nie publikowanym postanowieniu z dnia 18 października 1994 r., SA/Po 2829/94, odrzucającym skargę na uchwałę organu gminy, wniesioną po upływie trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi w trybie art. 199 par. 1 Kpa "liczonego od daty bezskutecznego upływu terminu do zajęcia stanowiska w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia przez organ gminy".

Odmienne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 maja 1993 r., IV SA 698/92 - ONSA 1994 Nr 4 poz. 126. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "przewidziany w art. 199 par. 1 Kpa 30-dniowy termin wniesienia skargi nie dotyczy skarg na uchwały organów gminy, wnoszonych w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./; skargi takie można wnosić w każdym czasie". Skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie podzielił pogląd, wcześniej wyrażony w nie publikowanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 10 września 1992 r., SA/Ka 769/92. Wskazane wyżej składy orzekające Naczelnego Sądu Administracyjnego uznały, że pomimo odesłania zawartego w art. 216a par. 1 Kpa do odpowiedniego stosowania przepisów działu o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego do skarg na uchwały organów gminy, w którym mieści się art. 199 par. 1 Kpa, określający termin do wniesienia skargi na decyzję administracyjną, przepisu tego nie pozwala zastosować odmienna regulacja, zawarta w rozdziale 10 ustawy o samorządzie terytorialnym, dotycząca nadzoru nad działalnością komunalną. W uzasadnieniu wyroku w sprawie IV SA 698/92 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w rozdziale tym znalazły się przepisy, które regulują terminy, w jakich określona czynność ma być podjęta, np. art. 91 ust. 1 i art. 98 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym. Ten ostatni przepis wyraźnie wskazuje, że "rozstrzygnięcie organu nadzorczego dotyczące gminy, a także stanowisko zajęte w trybie art. 89, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od daty jego doręczenia. Rozdział ten nie zawiera żadnego odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów Kpa do terminów wniesienia skarg do sądu na uchwały organów gminy, co wskazuje, że inne przypadki zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć organów samorządowych i organów nadzoru nie podlegają ograniczeniu terminem. Także art. 101 ustawy o samorządzie terytorialnym nie określa ram czasowych ani dla złożenia przez zainteresowanego wezwania do usunięcia naruszenia, ani dla wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Z tego unormowania Naczelny Sąd Administracyjny wyprowadził wniosek w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 maja 1993 r., IV SA/698/92, że zarówno wezwanie organu gminy do usunięcia kwestionowanego zapisu uchwały organu gminy, jak również złożenie skargi do Sądu Administracyjnego po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia mogą nastąpić w każdym czasie.

Rzecznik Praw Obywatelskich oznajmił w swym wniosku o udzielenie odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne, że ten ostatnio omówiony pogląd NSA jest zgodny z jego stanowiskiem w analizowanej kwestii prawnej.

Prokurator zajął odmienne stanowisko. W piśmie z dnia 6 czerwca 1995 r. (...) wniósł o podjęcie uchwały zawierającej odpowiedź na przedstawione zagadnienie prawne, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ustawy o samorządzie terytorialnym jest ograniczone terminem wskazanym w art. 199 par. 1 Kpa w związku z art. 216a par. 1 Kpa i że skarga, o której mowa, wniesiona po upływie terminu wymienionego w art. 199 par. 1 Kpa, podlega na podstawie art.204 par. 1 w związku z art. 216a par. 1 Kpa odrzuceniu.

Rozpatrując przedstawione zagadnienie prawne Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Na wstępie należy stwierdzić, że problematykę wiążącą się z bezskutecznym wezwaniem organu gminy do usunięcia naruszenia uchwałą w sprawie z zakresu administracji publicznej interesu prawnego lub uprawnienia określonej osoby i początkiem biegu terminu wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę organu gminy rozważył już Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 22 lutego 1995 r., III ARN 1/95. Z rozważań tych zasługuje na uwagę wyjaśnienie wymagań prawnych, jakie muszą zaistnieć po ogłoszeniu uchwały organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, aby osoba zainteresowana mogła zaskarżyć taką uchwałę do sądu administracyjnego. Sąd Najwyższy wskazał, że najpierw z wezwaniem do właściwego organu gminy o usunięcie naruszenia i nastąpiła bezskuteczność tego wezwania. Dopiero od dnia, w którym zostanie ujawniona wobec osoby zainteresowanej bezskuteczność jej wystąpienia o usunięcie naruszenia, powstaje podstawa do zwrócenia się przez nią o ochronę jej interesu prawnego lub uprawnienia na drodze postępowania przed sądem administracyjnym.

Z konstrukcji przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym wynika, że osoba zainteresowana nie ma ograniczenia czasowego do wezwania organu gminy do usunięcia interesu prawnego lub uprawnienia uchwałą, podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Ustawodawca prowadził w tym przepisie możliwość wniesienia do sądu administracyjnego dopiero po wyczerpaniu tej drogi postępowania, spowodowanej bezskutecznym wezwaniem do "usunięcia naruszenia" interesu prawnego lub uprawnienia skierowanym do organu, który wydał kwestionowaną uchwałę. Wezwanie do usunięcia naruszenia będzie bezskuteczne, gdy organ gminy odmówi usunięcia żądanego naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia albo gdy w ogóle nie wypowie się w tym przedmiocie lub nie udzieli żadnej odpowiedzi w terminie, jaki obowiązuje do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym /art. 101 ust. 3 ustawy o samorządzie terytorialnym, odsyłający wprost do bezpośredniego stosowania przepisów o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym/. Z regulacji zawartej w art. 35-36 Kpa wynika, że organy samorządowe obowiązane są /podobnie jak organy administracyjne/ załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, a nawet niezwłocznie, jeżeli jest to tylko możliwe /art. 35 par. 1 i 2 Kpa/. W sprawach, które wymagają przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, załatwienie ich powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania /art. 35 par. 3 Kpa/. Przepis art. 36 Kpa nakłada na organ administracji obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa. W świetle tej regulacji należy przyjąć, że dopiero po upływie dwumiesięcznego terminu /art. 35 par. Kpa/, który jest maksymalnym terminem załatwienia sprawy szczególnie skomplikowanej, osoba zainteresowana /która wystąpiła do organu gminy z wezwaniem o usunięcie naruszenia, na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym/ może zaskarżyć uchwałę gminy do sądu administracyjnego. W tym wypadku dzień, w którym upłynął maksymalny dwumiesięczny termin do załatwienia wezwania o usunięcie naruszenia, należy traktować jako początek terminu wymienionego w art. 199 par. 1 Kpa w związku z art. 216a par. 1 Kpa do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy do sądu administracyjnego. Przepis art. 199 par. 1 Kpa określający, że skargę na decyzję organu administracji państwowej wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji ma wiec zastosowanie do skarg na uchwałę organu gminy z tą zmianą, że modyfikacji ulega początek biegu terminu do wniesienia skargi, liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawniania /w której organ gminy powinien zamieścić także pouczenie dla osoby zainteresowanej; analogicznie jak to obowiązany jest czynić w odniesieniu do stron postępowania z mocy art. 9 i art. 107 par. 1 Kpa organ administracyjny w decyzji, w stosunku do której może być wniesiona skarga/ albo - w wypadku nieudzielenia odpowiedzi na to wezwanie - o dnia, w którym upłynął dwumiesięczny termin przewidziany w art. 35 par. 3 Kpa. Takie określenie początku biegu terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wynika z art. 216a par. 1 Kpa, który nakazuje stosować odpowiednio do skarg na uchwałę organu gminy przepisy o zaskarżeniu decyzji do sądu administracyjnego. Oznacza to wprowadzenie do "postępowania samorządowego" po bezskutecznym wezwaniu do "usunięcia naruszenia", o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym, określonych reguł postępowania sądu administracyjnego do tej samej jurydycznie instytucji skargi, których przedmiotowe różnice zaskarżenia /decyzja - uchwała/ nie mają istotnego znaczenia w zakresie określenia terminu podejmowania tej czynności procesowej oraz zasad postępowania i orzekania sądu administracyjnego. Skarga do sądu administracyjnego w obu wymienionych wypadkach jest tą samą instytucją procesową, pomimo iż dopiero bezskuteczność "wezwania do usunięcia naruszenia" otwiera drogę do zaskarżenia uchwały organu gminy do sądu administracyjnego. Wyczerpanie toku "postępowania samorządowego" poprzedzającego przeniesienie sporu na drogę postępowania sądowo-administracyjnego w odniesieniu do kwestionowanej uchwały organu gminy stanowi pewnego rodzaju analogiczne rozwiązanie, jakie zawiera art. 198 Kpa. Skarga, o której mowa w art. 101 par. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym, wniesiona do sądu administracyjnego z pominięciem trybu uprzedniego "bezskutecznego wezwania", jak również po upływie terminu do jej wniesienia, określonego w art. 199 par. 1 Kpa, liczonego od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia albo - w wypadku nieudzielenia odpowiedzi na to wezwanie - do dnia upływu dwumiesięcznego terminu jest - zdaniem Sądu Najwyższego - niedopuszczalna /jeżeli nie ma podstaw do przywrócenia terminu/ i podlega odrzuceniu na podstawie art. 204 par. 1 w związku z art. 216a par. 1 Kpa. W celu wykazania spełnienia formalnej przesłanki do wniesienia skargi może okazać się potrzebne dołączenie do niej, jako dowodu spełnienia wymagań prawnych, odpisu lub kopii wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia prawa w razie bezskutecznego upływu terminu do udzielenia odpowiedzi na powyższe wezwanie.

Reasumując tę część wywodów należy stwierdzić, że odesłanie zawarte w art. 216a par. 1 Kpa do odpowiedniego stosowania działu VI Kpa do skarg na uchwałę organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, oznacza w zasadzie poddanie tych skarg rygorom procesowym, przewidzianym dla skarg wnoszonych na decyzje administracyjne, w tym także rygorem czasowym do wniesienia skargi. Dlatego skarżący nie może bez żadnych ograniczeń czasowych sam ustalać i ustanawiać dla siebie dowolnie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego, skoro ustawa o samorządzie terytorialnym tego nie przewiduje, ani nie wprowadza w tym przedmiocie odrębnych rozwiązań procesowych.

Analiza regulacji prawnej, zawartej w ustawie o samorządzie terytorialnym umożliwia stwierdzenie, że kwestia określenia terminów, podejmowania poszczególnych czynności pranych nie została jednolicie unormowana. Przykładowo można tu wskazać, że przepis art. 98 ust. 1 ustawy wyraźnie stanowi, że rozstrzygnięcie organu nadzorczego dotyczące gminy, a także stanowisko zajęte w trybie art. 89 podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od daty jego doręczenia. Stroną w tym postępowaniu jest wyłącznie organ gminy, a nie inne osoby zainteresowane. Także przepis art. 91 ust. 1 ustawy określa termin trzydziestodniowy dla organu nadzoru do orzeczenia o nieważności w całości lub w części uchwały organu gminy od daty doręczenia mu uchwały w trybie art. 90 ustawy, tj. w ciągu 7 dni od daty jej podjęcia. Jest faktem, że ustawa o samorządzie terytorialnym nie określa terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę organu gminy, o której mowa w art. 101 ust. 1 ustawy. Należy przypisać to - zdaniem Sądu Najwyższego - niedoskonałości techniczno-legislacyjnej, a nie zamiarowi ustawodawcy odmiennego unormowania zaskarżalności /wnoszenia skargi/ uchwał organów gminy w sprawach z zakresu administracji publicznej, a tym bardziej brak jest przesłanej do wyprowadzenia z tego faktu wniosku, że wniesienie skargi w trybie art. 101 par. 1 ustawy nie jest ograniczone żadnym terminem. Taki wniosek byłaby wyraźnie sprzeczny z wolą ustawodawcy, który ten mankament legislacyjny wypełnił przepisem art. 216a par. 1 Kpa, nakazując jednoznacznie stosować odpowiednio do skarg na uchwały organów gminy przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. Stwierdzenie braku jednolitości w sposobie regulacji terminów podejmowania poszczególnych czynności prawnych prze organy samorządu terytorialnego i organy nadzoru oraz osoby zainteresowane - zdaniem Sądu Najwyższego - nie może więc stanowić podstawy do wyprowadzenia wniosków kolidujących z wyraźnie wyrażoną wolą ustawodawcy w innym akcie prawnym, regulującym postępowanie administracyjne, do którego stosowania w tych sprawach jednoznacznie odsyła. Zdaniem Sądu Najwyższego, odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów działu VI Kpa nie oznacza wyłączenia terminu do wniesienia skargi na omawianą uchwałę organu gminy, ani jego modyfikacji lub odstępstwo od ich stosowania albo całkowitego zwolnienia od przestrzegania terminu określonego w art. 199 par. 1 Kpa. "Odpowiednie stosowanie przepisów" nie może oznaczać dowolności w ich stosowaniu, w szczególności, gdy przepisy o terminach wnoszenia środków odwoławczych i zaskarżaniu decyzji administracyjnych i orzeczeń mają charakter terminów ustawowych, których uchybienie powoduje określone w przepisach procesowych skutki prawne. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się szczególnych przesłanek, które przemawiałyby za potrzebą różnicowania terminów do dokonywania tej samej czynności prawnej /wniesienia skargi/ w postępowaniu administracyjnym i samorządowym, albo całkowitego odstępstwa od stosowania terminów w odniesieniu do skarg, wymienionych w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym. Zwolnienie od obowiązku stosowania terminu do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy - zdaniem Sądu Najwyższego - kolidowałoby z ratio legis art. 216a par. 1 Kpa. Wyraźne lub odmienne od przepisów działu VI Kpa uregulowanie w ustawie od samorządzie terytorialnym kwestii stosowania terminów i skutków procesowych, przekroczenia granic czasowych do wniesienia skargi, wyłączałoby możliwość odpowiedniego stosowania przepisów działu VI Kpa w zestawieniu z regulacją zawartą w art. 216a par. 1 Kpa. Różnice między omawianymi skargami co do materialnoprawnych podstaw zaskarżenia decyzji i uchwały, nie uzasadniają odstąpienia od stosowania terminu do ich zaskarżenia do sądu administracyjnego. Odpowiednie stosowanie przepisów Kpa o wnoszeniu skarg do sądu administracyjnego dotyczy zatem przedmioty skargi i jej materialno-prawnych podstaw, a nie formalnoprocesowcyh wymagań do podejmowania czynności procesowych.

W świetle powyższych rozważań okazuje się, że nie są oparte na trafnej interpretacji omawianych przepisów prawa poglądy tych składów orzekających Naczelnego Sądu Administracyjnego, które w swych wyrokach wydanych w sprawach: SA/Ka 769/92 i IV SA 698/92 uznały, że przewidziany w art. 199 par. 1 Kpa trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie dotyczy skarg na uchwały organów gminy, wnoszonych w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym.

Należy natomiast uznać za prawidłowe i zasługujące na aprobatę odmienne stanowisko, wyrażone przez składy orzekające Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach oznaczonych SA/Wr 18001/94 i SA/Po 2829/94, o obowiązującym terminie z art. 199 par. 1 Kpa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwały organów gminy w sprawach z zakresu administracji publicznej i skutkach prawnych uchybienia terminu do wniesienia skargi, unormowanych w art. 204 par. 1 Kpa.

Określenie jednolitego terminu do wniesienia skargi na decyzję administracyjną i uchwałę organu gminy - zdaniem Sądu Najwyższego - nie narusza utrwalonych i powszechnie znanych zasad funkcjonowania sądów w demokratycznym państwie prawa. Zasada praworządności przemawia za zachowaniem jednolitego porządku prawnego w sprawach nie wymagających od imiennych regulacji prawnych, które przeszkadzałyby zdyscyplinowaniu stron w zakresie wnoszenia skarg do sądu administracyjnego oraz podważałyby w nieograniczonym czasie stabilność działań organów samorządu terytorialnego. Terminy porządkujące uprawnienie mieszkańców gminy do kwestionowania uchwał organów gminy w sprawach z zakresu administracji publicznej, do wnoszenia skarg na uchwały organów gminy naruszające ich interesy prawne lub uprawnienia, nie pozbawiają społeczności lokalnej praw do sądowej ochrony. Właściwa wykładnia omawianych przepisów prawa nie pozbawia - zdaniem Sądu Najwyższego - wpływu członków społeczności gminnej na prawidłowe i zgodne z prawem funkcjonowanie samorządów terytorialnych w sprawach z zakresu administracji publicznej.

Powyższe rozważania prowadzą do podjęcia uchwały w brzmieniu ustalonym przez Sąd Najwyższy. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 13 pkt 3 ustawy z dnia 20 września 1984 r. o Sądzie Najwyższym /t.j. Dz.U. 1994 nr 13 poz. 48/ podjął uchwałę o treści przytoczonej w sentencji.