Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 4/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 15zzs(4) ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 6, art. 113 § 1, art. 138 § 1 pkt 2, art. 7, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 maja 2021 r. sprawy ze skargi Miasta [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu części nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewoda decyzją z [...] listopada 2020 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm. - dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania Miasta [...] od decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2020 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o:

1. zwrocie na rzecz M. J. w [...] części, C. L. w [...] części, M. S. w [...] części, J. J. w [...] części, A. J. w [...] części, B. K. w [...] części i W. K. w [...] nieruchomości położonej w P., oznaczonej ewidencyjnie jako: działka nr [...], arkusz mapy [...], obręb [...] Ż. , o powierzchni [...] m2, dla której Sąd Rejonowy P. w P. prowadzi księgę wieczystą kw nr [...] z wpisem prawa własności na rzecz Miasta [...].

2. zobowiązaniu osób wymienionych w punkcie I decyzji do zwrotu na rzecz Miasta [...] następujących kwot:

- M. J. - do zwrotu kwoty [...]zł,

- C. L. - do zwrotu kwoty [...]zł,

- M. S. - do zwrotu kwoty [...]zł,

- J. J. - do zwrotu kwoty [...]zł,

- A. J. - do zwrotu kwoty [...]zł,

- B. K. - do zwrotu kwoty [...]zł,

- W. K. - do zwrotu kwoty [...]zł

Wojewoda ustalił następujący stan faktyczny.

W dniu [...] stycznia 2015 r. J. J., J. J., H. S., C. L. i A. J. wystąpili z wnioskiem o zwrot nieruchomości położonej w P., oznaczonej ewidencyjnie jako: obręb [...] Ż., arkusz mapy [...], działki nr [...] i [...].

Pismem z [...] lutego 2015 r. strony zmodyfikowały wniosek i wystąpiły o zwrot wyłącznie działki nr [...].

Pismem z [...] stycznia 2020 r. o zwrot nieruchomości wywłaszczonej, oznaczonej obecnie jako działka nr [...] wystąpił J. J..

Pismem z [...] listopada 2020 r. z tożsamym roszczeniem wystąpił B. K., a pismem, otrzymanym przez Wojewodę [...] listopada 2020 r. również W. K..

W pierwszym wniosku powołano się na umowę sprzedaży z [...] września 1983 r. W toku postępowania wyjaśniającego organ I instancji pozyskał jednak inne umowy, których skutkiem było wywłaszczenie nieruchomości należących do J. J. i J. J. oraz ich spadkobierców.

Organ wyjaśnił następnie, że umową sprzedaży z [...] sierpnia 1976 r. zawartą w formie aktu notarialnego J. J. i J. J. zbyli na rzecz Skarbu Państwa - Miasta [...], w trybie ustawy z 12 marca 1958 r. (Dz. U. z 1974 r. Nr 10 poz. 64, dalej: "ustawa wywłaszczeniowa") nieruchomość położoną w P., przy ul. [...], oznaczoną ewidencyjnie jako działki nr [...], o pow. [...] m2. W umowie wskazano, że działka nr [...] jest przeznaczona pod budowę ulicy [...] na mocy decyzji Urzędu Miasta [...], Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska, z [...] czerwca 1974 r., zatwierdzającej plan realizacyjny - ogólny plan zagospodarowania terenu inwestycji: trasy ulicy [...]. Działka nr [...] miała pow. [...] m2 i wyceniono ją na kwotę [...]zł. Cenę sprzedaży ustalono natomiast na kwotę [...]zł.

Z kolei umową sprzedaży z [...] września 1983 r. zawartą w formie aktu notarialnego J. J., Z. J., H. S., J. J. i C. L. i J. J. zbyli natomiast na rzecz Skarbu Państwa - Miasta [...] w trybie ustawy wywłaszczeniowej, nieruchomość, położoną w P., oznaczoną ewidencyjnie jako działka nr [...] o pow. [...] m2. W umowie wskazano, że w odniesieniu do ww. działki wydana została decyzja Prezydium Rady Narodowej Miasta Poznania, Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z [...] lipca 1972 r. zatwierdzająca plan realizacyjny inwestycji "G. ". Działka nr [...] została oznaczona jako G. "Ż" - jednostka [...]. Cena sprzedaży została natomiast ustalona na kwotę [...]zł. Z wykazu zmian gruntowych wynika, że działka nr [...] została podzielona na działki nr [...] (o pow. [...] m2), [...] (o pow. [...] m2) oraz [...] (o pow. [...] m2).

Organ zaznaczył, że wnioskodawcy wystąpili o zwrot nieruchomości oznaczonej obecnie jako działka nr [...]. Przedmiotem analizy w niniejszej sprawie powinna stać się zatem umowa sprzedaży z [...] sierpnia 1976 r.

Mając na względzie przeprowadzone postępowania spadkowe, w tym niektóre w toku prowadzonego postępowania o zwrot nieruchomości wywłaszczonej, obecnie według organu roszczenie przysługuje M. J. w [...] części, C. L. w [...] części, M. S. w [...] części, J. J. w [...] części, A. J. w [...] części, B. K. w [...] części i W. K. w [...] części.

Następnie organ wskazał, że z pisma Urzędu Miasta [...] - Wydziału Urbanistyki i Architektury z [...] czerwca 2015 r. wynika, że w planie zagospodarowania przestrzennego Miasta [...], zatwierdzonym przez Wojewodę [...] [...] sierpnia 1975 r., stanowiącym integralną część planu zagospodarowania przestrzennego województwa [...], zatwierdzonego uchwałą Nr [...] [...] w P. w dniu [...] października 1977 r., który obowiązywał w latach 1975-1994 działka nr [...] należała do jednostki strukturalnej DI, dla której funkcją podstawową było mieszkalnictwo, natomiast funkcją uzupełniającą nauka. Zgodnie z rysunkiem planu działka znajdowała się na terenie zieleni intensywnego użytkowania. W miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej P. nr [...] z [...] grudnia 1994 r., który zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązywał do dnia 31 grudnia 2003 r. przedmiotowa działka oznaczona była jako II.MAl.zp - teren parków i zieleni osiedlowej w rejonie o przewadze funkcji osiedli mieszkaniowych wielorodzinnych w strefie pośredniej - intensywnego zagospodarowania mieszkaniowego i produkcyjno-magazynowego.

Z kolei w obowiązującym obecnie miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego "R. " (uchwała Rady Miasta [...] nr [...] z [...] września 2007 r.) przedmiotowa działka oznaczona jest jako 5ZP. To teren publiczny zieleni urządzonej.

Starosta [...] w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego wystąpił do przedsiębiorców przesyłowych, w celu ustalenia, czy na nieruchomości, oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] znajduje się jakakolwiek infrastruktura techniczna. Wszystkie odpowiedzi okazały się negatywne. Teren działki nr [...] został natomiast oddany w trwały zarząd Zarządowi Zieleni Miejskiej w [...] na podstawie decyzji Miasta [...] (Wydziału Gospodarki Nieruchomościami) z [...] lutego 2008 r.

Decyzją z [...] marca 2017 r. Starosta [...] orzekł o zwrocie nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] na rzecz M. J., C. L., H. S., J. J., A. J., B. K. i W. K. i zobowiązaniu tych osób do zwrotu na rzecz Miasta [...] łącznej kwoty [...]zł.

Odwołanie od decyzji wnieśli M. P., a także M. J., C. L., J. J. i A. J..

Decyzją z [...] kwietnia 2017 r. Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Staroście [...]. W ocenie organu II instancji w sprawie nieprawidłowo ustalono krąg stron postępowania, a nadto skierowano wydaną decyzję administracyjną do osoby zmarłej.

Starosta [...] decyzją z [...] lipca 2020 r. po ponownym rozpatrzeniu sprawy orzekł o zwrocie na rzecz M. J. w [...] części, C. L. w Ľ części, M. S. Ľ części, J. J. w Ľ części, A. J. w [...] części, B. K. [...] części, W. K. [...] części nieruchomości położonej w P., oznaczonej w ewidencji gruntów – działka nr [...] z arkusza mapy [...] o powierzchni [...] obręb [...] Ż, dla której Sąd Rejonowy P. w P. prowadzi KW nr [...] z wpisem prawa własności Miasta [...] oraz zobowiązał osoby wymienione do zwrotu na rzecz Miasta [...] określonych w decyzji kwot. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji zreferował przebieg dotychczasowego postępowania, a także wskazał na normatywne podstawy jego wydania.

Od powyższej decyzji Starosty [...] odwołanie wniosło Miasto [...] zarzucając wydanemu orzeczeniu naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 136 ust. 3, art. 137 i art. 140 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 65 z późn. zm. - dalej: "u.g.n.") oraz naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a także wnosząc o uchylenie decyzji i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W powołanej na wstępie decyzji z [...] listopada 2020 r. Wojewoda powołując przepisy dotyczące zwrotu nieruchomości wywłaszczonej, stwierdził, że ze względu na precyzyjne określenie celu wywłaszczenia, kwestia ta nie wymagała dodatkowych wyjaśnień.

W ocenie Wojewody celu wywłaszczenia nieruchomości, obejmującej działkę nr [...] nigdy nie zrealizowano. Działka nie została zagospodarowana na cele drogowe i do dzisiaj stanowi pusty, niezbudowany teren, który nie jest jednocześnie fragmentem, biegnącej obok ulicy [...].

Mając na względzie spełnienie przesłanek zwrotu nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], Wojewoda poddał ocenie sporządzony w sprawie operat szacunkowy autorstwa B. W.. W ocenie organu II instancji opinia z [...] maja 2020 r. jest kompleksowa, rzetelna i może stanowić dowód w niniejszym postępowaniu.

Wojewoda dał wiarę ustaleniom zawartym w opinii biegłej B. W., nie widząc podstaw, aby kwestionować sferę faktyczną ustaleń operatu z urzędu.

W końcowej części uzasadnienia Wojewoda zauważył, że prowadząc niniejsze postępowanie organ pierwszej instancji dopuścił się drobnego uchybienia. W decyzji z [...] lipca 2020 r. omyłkowo dokonał zwrotu nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] na rzecz W. K. i B. K., a nie W. K. i B. K.. Adresy stron zostały jednak prawidłowo ustalone, a zatem, zdaniem organu, to uchybienie należy uznać za omyłkę pisarską.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Miasto [...] wniosło:

- o uchylenie w całości decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2019 r. i orzekającej o zwrocie działki nr [...], arkusz mapy [...], obręb Ż.,

- o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy,

- zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy:

- tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez dowolne, niczym nie poparte i nieuzasadnione przyjęcie, że cele wywłaszczenia ówczesnej działki nr [...] o pow. [...] m2 nie zostały zrealizowane, kiedy to, na co wskazują plany realizacyjne wraz z mapą sytuacyjną załączoną do akt sprawy, w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że tylko część ówczesnej działki [...] była przeznaczona pod budowę ulicy [...], a pozostała część zgodnie z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] i materiałem do aktualizacji szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego G. przeznaczona była pod zieleń otwartą.

Powyższy zarzut w istocie dotyczy więc naruszenia przez organ II instancji przepisów procedury administracyjnej polegających na niewyczerpującym zebraniu i dowolnym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i tym samym nieustaleniu jakie rzeczywiste przeznaczenie miała działka nr [...], arkusz mapy [...], obręb Ż. ([...]) powstała z podziału wywłaszczonej działki nr [...].

2) przepisów prawa materialnego:

a) art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 1 u.g.n. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie na podstawie zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, że zachodzą przesłanki do zwrotu działki nr [...], a także zaniechanie całościowego zbadania sprawy administracyjnej i samodzielnej oceny celu wywłaszczenia nieruchomości i stopnia jego realizacji, zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, z jednoczesnym bezkrytycznym i niejako automatycznym potwierdzeniem ustaleń organu I instancji w tym zakresie, co w konsekwencji doprowadziło do wskazywania przez organ II instancji w uzasadnieniu decyzji błędnej podstawy wywłaszczenia działki [...].

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca przedstawiła argumentację uzasadniającą podniesione zarzuty.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875). O terminie posiedzenia organ i strona zostały powiadomione.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie z przyczyn podniesionych w skardze.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności jego wykładni. Stwierdzenie przez Sąd naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, skutkuje wyeliminowaniem zaskarżonego aktu z obrotu prawnego,

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a tej ustawy. Innymi słowy, sąd obowiązany jest zasadniczo dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Dokonana według wskazanego wyżej kryterium sądowa kontrola zaskarżonej decyzji daje podstawy do uwzględnienia skargi, bowiem decyzja narusza prawo.

W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygniecie zawiera wewnętrzną sprzeczność, dlatego decyzję uznać należy za nieprawidłową.

W szczególności zauważyć należy, że decyzja Wojewody jest rozstrzygnięciem reformatoryjnym wydanym w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a, jako że organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Zgodnie z tym przepisem stanowiącym podstawę prawną zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy.

Sformułowanie: "organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy" podkreśla merytoryczny charakter postępowania odwoławczego. Zastosowanie instytucji reformacji i związanego z nią orzeczenia co do istoty sprawy ograniczone jest łącznym zaistnieniem dwóch warunków: zakwestionowania rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji oraz braku wątpliwości organu odwoławczego co do stanu faktycznego sprawy.

Organ odwoławczy nie może przy tym zmienić rodzaju sprawy, a więc w postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie sprawa tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym.

Zakwestionowanie rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji w istocie oznacza, że rozstrzygnięcie merytoryczne organu odwoławczego jest niezgodne z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji. Kodeks nie określa przyczyn wadliwości decyzji (czy poprzedzających ją wad postępowania) organu pierwszej instancji powodujących jej uchylenie w trybie odwoławczym. Można zatem przyjąć co do zasady, że pozostawia w tym zakresie swobodę organowi odwoławczemu, choć swoboda ta będzie miała charakter ograniczony. Podstawą zmiany nie może być bowiem wada nieistotna, usuwana w drodze rektyfikacji decyzji na podstawie przepisów art. 111-113 K.p.a. Na zakres swobody organu odwoławczego wpływa także zakaz reformationis in peius (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne... , s. 288).

Drugi wymóg sprowadza się do braku wątpliwości organu odwoławczego co do stanu faktycznego sprawy, konsekwencją którego jest ustalenie, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiału dowodowego w myśl art. 136 K.p.a. (wyroki NSA: z 28.12.1995r., sygn. akt SA/Wr 2569/95,niepubl.; z 8.01.1996r., sygn. akt SA/Wr 1068/95, niepubl.; z 26.07.2001r., II SA/Gd 814/99, niepubl.). Jeżeli potrzeba taka istnieje, organ przeprowadza dodatkowe postępowanie uzupełniające, a następnie wydaje decyzję reformatoryjną.

Kontrolując zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że jest ona wadliwa i należy wyeliminować ją z porządku prawnego.

Z decyzji, po pierwsze nie wynika, z jakim aspektem sprawy, co do meritum, organ odwoławczy nie zgodził z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji.

Jedynie w końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji Wojewoda zauważył, że prowadząc niniejsze postępowanie organ pierwszej instancji dopuścił się drobnego uchybienia. W decyzji z [...] lipca 2020 r. omyłkowo dokonał zwrotu nieruchomości, oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], na rzecz W. K. i B. K., a nie W. K. i B. K.. Zdaniem organu, to uchybienie należy uznać za omyłkę pisarską, z uwagi na fakt, że adresy są prawidłowe.

W tym miejscu Sąd wskazuje, na przepis art. 113 § 1 k.p.a., z którego dyspozycji wynika, że sprostowanie błędów pisarskich, rachunkowych i innych oczywistych omyłek może być dokonane z urzędu. Organ może prostować - w zakresie wyznaczonym przez art. 113 § 1 k.p.a. każdy ze składników decyzji administracyjnej. Przyznanie stosownej legitymacji organowi jest następstwem obowiązywania zasady praworządności (art. 6 k.p.a.) oraz zapatrywania, w świetle którego w obrocie prawnym winny funkcjonować prawidłowe decyzje administracyjne. W związku z tym organ administracji publicznej poza przypadkami, gdy ze stosownym żądaniem zwraca się strona, powinien mieć również możliwość inicjowania postępowania rektyfikacyjnego, prowadzącego do sprostowania decyzji. Tym bardziej, że na postanowienie w przedmiocie sprostowania przysługuje zażalenie a w konsekwencji skarga do sądu administracyjnego. Przepis art. 113 k.p.a. stanowi jedną z podstaw rektyfikacji decyzji, tzn. naprawiania jej wad nieistotnych tzw. omyłek pisarskich.

W piśmiennictwie przyjmuje się, że decyzja administracyjna jest prawidłowa, gdy spełnia łącznie następujące warunki:

- wydana została przez organ administracji mający zdolność prawną do wydania decyzji w danej sprawie administracyjnej,

- jest zgodna formalnie i merytorycznie z przepisami prawa materialnego,

- wydana została w trybie, formie i strukturze uregulowanej przepisami prawa procesowego. (por. B. Adamiak: Rektyfikacja decyzji w postępowaniu administracyjnym, AUW, No 922, Prawo CLIII, Wrocław, s. 8).

Jeżeli zatem wydana w toku postępowania administracyjnego decyzja nie spełnia podanych warunków, istnieje konieczność jej rektyfikacji lub weryfikacji w zależności od wagi stwierdzonych uchybień. Stwierdzona wada nieistotna może być usunięta w procesie rektyfikacji przez sprostowanie, podczas gdy wady istotne usuwane mogą być jedynie w procesie weryfikacji w trybie zmiany, uchylenia czy stwierdzenia nieważności decyzji. Kryterium rozróżnienia wady istotnej i nieistotnej to przede wszystkim jej wpływ na treść decyzji.

W konsekwencji Sąd stwierdza, że organ I instancji winien z urzędu zastosować tryb rektyfikacji decyzji w formie sprostowania, w zakresie nazwiska stron postępowania "K. ", jeśli uzna, że mamy do czynienia z błędem pisarskim.

Na gruncie badanej sprawy należy zauważyć, że brak sprostowania w odrębnym trybie decyzji organu pierwszej instancji w zakresie nazwisk dwóch stron postępowania powoduje w dalszym ciągu powielanie tego błędu przez organ.

Dla przykładu na etapie postępowania przed organem używane jest zamiennie raz błędnie raz poprawnie nazwisko, np. pismo z [...] sierpnia 2020 r. Wojewody do Urzędu Miasta [...] pismo z [...] sierpnia 2020 r. (akta adm.).

Nadto w piśmie przewodnim Wojewody z [...] stycznia 2021 r. skierowanym do Sądu wskazane zostało błędne nazwisko stron – B. K. i W. K. (k[...] akt sądowych).

Jak wskazano powyższej podstawą zmiany decyzji w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może być wada nieistotna, usuwana w drodze rektyfikacji decyzji na podstawie przepisów art. 111-113 k.p.a.

Odnosząc się do kolejnych wątpliwości Sądu co do kontrolowanego rozstrzygnięcia Sąd stwierdza, że uchylając decyzję organu pierwszej instancji w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Wojewoda stwierdził, że żadne dokumenty sprawy nie budziły wątpliwości Wojewody. Organ odwoławczy nie znalazł również podstaw, aby podważać w toku postępowania wiarygodność przywołanych w decyzji dowodów z urzędu. Nadto organ odwoławczy dał wiarę ustaleniom zawartym w opinii biegłej, nie widząc podstaw aby kwestionować sferę faktyczną ustaleń operatu z urzędu.

Tymczasem z akt administracyjnych wynika, że w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ II instancji między innymi zwrócił się do Miasta [...] z wnioskiem o wyjaśnienie zaistniałych w sprawie wątpliwości, dotyczących przeznaczenia działki nr [...]. W piśmie z [...] sierpnia 2020 r. wystosowanym przez Wojewodę zwrócono się do Urzędu Miasta [...] o udzielenie informacji, jakie było przeznaczenie w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w latach 1983 – 2015 działki o nr [...].

Jak wskazał Wojewoda w aktach sprawy znajdują się dwa sprzeczne ze sobą zaświadczenia Urzędu Miasta [...] o przeznaczeniu działki [...] w latach 1983 – 2015.

Z odpowiedzi Prezydenta Miasta [...] udzielonej pismem z [...] sierpnia 2020 r. wynika, że prawidłowa informacja o przeznaczeniu nieruchomości jest udzielona w dniu [...] czerwca 2015 r.

W ocenie Sądu w zaskarżonej decyzji zabrakło kompleksowej analizy powyższych rozbieżności. Tym bardziej, że strona skarżąca podnosi, że w dalszym ciągu organ nie ustalił, jakie było rzeczywiste przeznaczenie obecnej działki [...] w dniu wywłaszczenia. Skarżąca wskazuje, że w ówczesnych mapach sytuacyjnych, a także obowiązujących na tym terenie zapisów planów ogólnych Miasta [...] w oparciu o analizę mapy będącej załącznikiem do aktu wywłaszczenia (to jest decyzji nr [...] z czerwca 1974 r. zatwierdzającej plan realizacyjny - ogólny plan zagospodarowania terenu inwestycji trasy ulicy [...] wg przebiegu przedstawionego do przedmiotowej decyzji) wynika, że tylko część ówczesnej działki nr [...] była przeznaczona pod budowę ul. [...], pozostała część miała inne przeznaczenie, które zostało zrealizowane, a o którym strona wywłaszczona wiedziała w dniu wywłaszczenia, skoro miała możliwość zapoznania z dokumentacją stanowiącą przedmiot wywłaszczenia okoliczność ta nie wymaga odrębnego dowodu.

Skarżąca podniosła również, że od samego początku, na co wskazują plany realizacyjne załączone do akt sprawy w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że tylko część ówczesnej działki [...] była przeznaczona pod budowę ulicy [...], a pozostała część zgodnie z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] i materiałem do aktualizacji szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego G. przeznaczona była pod zieleń otwartą. W związku z powyższym obecnie działki [...] oraz [...] przeznaczone zostały pod realizację ulicy [...], a działka [...] pod realizację zieleni otwartej zgodnie z obowiązującym w dniu wywłaszczenia planem realizacyjnym, załączonym do aktu wywłaszczenia - tj. jest zgonie z zapisami planów obowiązującymi dla przedmiotowego terenu w dniu wywłaszczenia. Działka [...] oddana została w trwały zarząd Zieleni Miejskiej w P.. Położona jest na terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "R. " stanowiącego kompleks zieleni otwartej.

Zgodzić należy się ze stroną skarżącą, że dla prawidłowości przedmiotowej decyzji wywłaszczeniowej niezbędna jest konkretyzacja celu, czyli wskazanie, jakiego rodzaju inwestycje mają być wybudowane na nieruchomości wywłaszczanej, gdyż tylko dostatecznie precyzyjne opisanie celu wywłaszczenia umożliwi późniejszą ocenę tego, czy ten cel został rzeczywiście zrealizowany. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dopuszcza się czynienie ustaleń w sprawach o zwrot na podstawie wszystkich dostępnych dokumentów. Może mieć to miejsce szczególnie wówczas, gdy przedmiotem badania jest cel wywłaszczenia, który w decyzji nie został określony w ogóle albo uczyniono to w sposób ogólny, a zamierzenie inwestycyjne dotyczyło znacznego obszaru, jego realizacja przewidziana była na wiele lat. NSA w wyroku z 18 grudnia 2014 r., I OSK 1417/13 stwierdził, że wymagania odnośnie szczegółowości celu wywłaszczenia wskazywanego w decyzji wywłaszczeniowej, powinny być oceniane - przy jej kontroli - proporcjonalnie do standardu prawnego i funkcjonalnego z chwili wydania decyzji wywłaszczeniowej, a nie z daty dokonania rzeczonej kontroli. Innymi słowy, w im dalszej przeszłości był określany cel wywłaszczenia, tym ogólniej mógł być on ujęty w decyzji wywłaszczeniowej, a nawet mógł wynikać z kontekstu sprawy i całokształtu jej okoliczności.

Ponadto zwrócić należy uwagę, że nie zgadza się wskazana na stronie [...] zaskarżonej decyzji, data podpisania umowy sprzedaży z 1976 r. z numerem repertorium [...] z 1983 r., a po drugie wskazany przez Wojewodę akt notarialny Rep. [...] [...] w rzeczywistości z [...] września 1983 r., a nie z [...] sierpnia 1976 r. w swej treści dotyczy wywłaszczenia działki nr [...] , a nie działki nr [...] i to w celu realizacji zabudowy "G. ".

Kwestie powyższe i nieścisłości powodują, że organ odwoławczy orzekający w sprawie winien ponownie dokonać analizy swojego rozstrzygnięcia.

W konsekwencji Sąd stwierdza, że organ dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez przyjęcie, że cel wywłaszczenia ówczesnej działki nr [...] o pow. [...] m2 nie został zrealizowany, a nie odniósł się do przedłożonych dowodów i twierdzeń, że tylko część ówczesnej działki [...] była przeznaczona pod budowę ulicy [...], a pozostała część zgodnie z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] i materiałem do aktualizacji szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego G. przeznaczona była pod zieleń otwartą. Powyższy zarzut w istocie dotyczy więc naruszenia przez organ II instancji przepisów procedury administracyjnej polegających na niewyczerpującym zebraniu i dowolnym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i tym samym nieustaleniu jakie rzeczywiste przeznaczenie miała działka nr [...], arkusz mapy [...], obręb Ż. ([...]) powstała z podziału wywłaszczonej działki nr [...].

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa procesowego.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ uwzględni argumentację wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu, ustali niebudzący wątpliwości stan faktyczny w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia, z poszanowaniem zasad procedury administracyjnej.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w p. I. sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a., jak w p. II sentencji.