Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1686/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Przemysław Żmich Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2011 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [..] lipca 2010 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania A. M., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] umarzającą jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym

i prawnym.

A. ., reprezentowany przez adwokata J. M., w dniu [;...] grudnia 2005 r. wniósł o wydanie w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 113, poz. 872) decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez uprawniony podmiot własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...], jedn. ew. [...], zajętej pod ulicę [...] w K.

Wojewoda [..] decyzją z dnia [..] maja 2010 r. nr [...] umorzył postępowanie z wniosku A. M. jako bezprzedmiotowe. Organ wskazał, że działka nr [...], obr. [...], jedn. ewid. [...] stanowiła własność Skarbu Państwa, co zostało ujawnione [...] marca 1994 r. w księdze wieczystej nr [...]. Podstawą wpisu tej własności była decyzja Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] sierpnia 1987 r. nr [..] zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości. A zatem brak jest spełnienia jednej z przesłanek określonych w art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, tj. przesłanki braku własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł A. M. wskazując, że jest właścicielem działki nr [...].

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [..] lipca 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] o umorzeniu postępowania. Minister Infrastruktury wskazał, że wnioskodawca nie posiadał w dniu 31 grudnia 1998 r. lub obecnie praw rzeczowych do działki nr [...] zajętej pod drogę publiczną ul. [...], co oznacza, że nie wykazał interesu prawnego do żądania wszczęcia postępowania w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Z przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów wynika, że jest on właścicielem nieruchomości położonej w K., obręb [...], stanowiącej działkę nr [...].

A. M., reprezentowany przez adwokata J. M., wniósł skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzucił naruszenie:

1) prawa materialnego - art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. poprzez uznanie, ze nie zostały spełnione łącznie przesłanki określone w tym przepisie w oparciu o ustalenie, że własność objętej wnioskiem nieruchomości przysługuje Skarbowi Państwa, podczas gdy prawo własności przysługuje wyłącznie A. M. na mocy umowy z dnia [...] czerwca 1992 r. Rep. A. Nr [..];

2) przepisów postępowania, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy:

– art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 61 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. w związku z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - poprzez uznanie, że wnioskodawca nie posiada interesu prawnego w sprawie,

– art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niezawieszenie postępowania do czasu ustalenia czy prawo własności ujawniona na rzecz Skarbu Państwa w KW nr [...] jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym,

– art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uchybienie obowiązkowi zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w szczególności poprzez niezawiadomienie wnioskodawcy o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.

Zarzucając powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji

i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi dodatkowo wyjaśniono, że działka ew. nr [..] powstała w wyniku podziału geodezyjnego działki ewidencyjnej nr [...] na działki nr [...] i nr [...]. Podział nastąpił w związku z projektem podziału nieruchomości: obiekt ul. [...] przyjętego do zasobu Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w dniu [...] czerwca 1987 r. za nr [...] zatwierdzonego decyzją z dnia [...] sierpnia 1987 r. nr [...]. Prawo własności Skarbu Państwa nie zostało jednak ujawnione w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej dla nieruchomości nr [...] ani nie uczyniono żadnej wzmianki na ten temat. Wpis dotyczący nabycia działki nr [...] przez Skarb Państwa nastąpił dopiero w 1994 r. Aktem notarialnym z dnia [...] marca 1991 r. Rep. A [...] B. S. zbyła na rzecz Z. i A. N. prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. Następnie Z. i A. N. umową z dnia [..] czerwca 1992 r. Rep. A. Nr [...] zbyli prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na rzecz A. M. W ocenie skarżącego powyższe wskazuje, że przysługuje mu prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] albowiem w chwili nabycia chroniła go rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych. W tej sytuacji – zdaniem skarżącego – umorzenie postępowania jest przedwczesne, zwłaszcza w kontekście ograniczenia terminu do złożenia wniosku w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r.

Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie

i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd skargi nie uwzględnił, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

W rozpatrywanej sprawie skarżący wniósł o wydanie przez organ decyzji w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872). Zgodnie z tym przepisem nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Treść powyższego przepisu wskazuje, że stronami postępowania są: osoba, która w dniu 31 grudnia 1998 r. była właścicielem nieruchomości oraz Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego.

Z odpisu księgi wieczystej [...] wynika, że właścicielem działki nr [...] z obrębu [...] jest Skarb Państwa, który został wpisany na mocy decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] sierpnia 1987 r. nr [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości - w ten sposób, że część nieruchomości wchodząca w skład projektowanej ul. [...] stała się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa.

Skarżący A. M. jest właścicielem nieruchomości położonej w K., obręb [...], stanowiącej działkę nr [...], co wynika z odpisu księgi wieczystej nr [...].

Skarżącemu nie przysługuje zatem do nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] żaden tytuł prawny.

Zgodnie z treścią art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy to postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Jak wyżej wskazano skarżący nie był i nie jest właścicielem działki nr [...], wobec czego nie przysługiwał mu status strony postępowania administracyjnego. W tej sytuacji organ prawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.

Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że w istocie w chwili nabycia przez skarżącego nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w księdze wieczystej KW nr [...] figurowali w dalszym ciągu A. N. i Z. N. Związane jest z tym domniemanie prawne zgodności ujawnionego wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece). Skutkiem instytucji rękojmi wiary ksiąg wieczystych jest to, że dopóki w księdze wieczystej nieruchomości zajętej pod drogę nie zostało ujawnione jej przejście na własność Skarbu Państwa lub gminy na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody, dopóty możliwe było formalnoprawne zawarcie umowy przeniesienia własności takiej nieruchomości przez właściciela wpisanego w dziale II księgi wieczystej oraz wpisanie w jego miejsce osoby, która zawarła z nim taką umowę jako nabywca nieruchomości. Jednakże pomimo nabycia przez skarżącego nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], na skutek niekwestionowanych przez stronę wcześniejszych niż nabycie zdarzeń, tj. podziału działki nr [...] na działki nr [...] i nr [...] i nabycia przez Skarb Państwa z mocy prawa własności działki nr [..], prawo własności nieruchomości nabyte przez skarżącego na mocy aktu notarialnego z dnia [...] czerwca 1992 r. Rep. A. Nr [...] zostało ujawnione w księdze wieczystej KW nr [...] już wyłącznie w odniesieniu do działki nr [...].

Wobec powyższego nie jest też zasadny – w ocenie Sądu – zarzut niezawieszenia postępowania w sprawie i niewyjaśnienie czy prawo własności ujawnione na rzecz Skarbu Państwa w księdze wieczystej nr [...] jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym.

A zatem nie można uznać, że skarżącemu przysługuje prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] albowiem w chwili nabycia chroniła go rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych. W ocenie Sądu, nie może to stanowić źródła interesu prawnego skarżącego w postępowaniu, którego podstawą prawną jest art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

W tej sytuacji nie można organom czynić zarzutu, że oparły ustalenia wyłącznie na odpisach ksiąg wieczystych.

Jasno wynika, że skarżący w wyniku zaniedbań w ujawnieniu zmiany prawa własności w dziale II księgi wieczystej KW nr [...] znalazł się w niekorzystnej sytuacji, jednakże dochodzeniu jego praw nie może służyć postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r.

Zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. należy uznać za zasadny, jednakże w ocenie Sądu, naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Dokumenty załączone do skargi nie niweczą ustaleń organów dokonanych w oparciu o zgromadzone dokumenty w sprawie, a zwłaszcza w oparciu o odpisy ksiąg wieczystych.

Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności uznać należy, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca, nie naruszają prawa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a więc z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.