Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 13/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2009-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 4, art. 151 par. 1 pkt 1, art. 49
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 53 ust 1
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie: sędzia WSA Ewa Janowska sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Protokolant : st. sekretarz sądowy Katarzyna Johan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 maja 2009 roku sprawy ze skargi E. G. i J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, we wznowionym postępowaniu, decyzji w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia do tut. Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, którą w dniu [...], nr [...] , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. G. i E. G. od decyzji Prezydenta Miasta O. z [...] odmawiającej uchylenia decyzji własnej z 28 września 2005 r., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy orzekł w następującym stanie sprawy:

Pismami z 19 czerwca 2006 r. B. W., M. B., E. K., A. i K. U. oraz J. i E. G. zwrócili się do Prezydenta Miasta O. z wnioskami (jednakowej treści) o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją tego organu z 28 września 2005 r., nr [...] ustalającą, na rzecz Publicznego Samodzielnego Zespołu Opieki Zdrowotnej [...] w O., lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie całodobowego lądowiska dla śmigłowców sanitarnych na terenie działek nr nr A, B, C i D z karty mapy [...], położonych w O., obręb [...], przy ul. [...]. W uzasadnieniu wniosków zarzucono organowi I instancji m.in., że pozbawił strony możliwości uczestnictwa w postępowaniu, zakończonym zakwestionowaną decyzją, i że teren inwestycji określony na mapie, stanowiącej zał. nr 1 do wniosku, ograniczono do działek nr nr: B, C i D, podczas gdy z raportu zawierającego ocenę oddziaływania planowanego zamierzenia inwestycyjnego na środowisko wynika, że obejmuje ono również działki nr nr E, F, G, H i I. Podali, że informację o zakwestionowanej decyzji z dnia 28 września 2005 r. uzyskali w dniu 17 czerwca 2006 r. J. G. i E. G. pismem z 26 czerwca 2006 r. uzupełnili wcześniejszy wniosek inicjujący postępowanie w trybie nadzwyczajnym określonym w art. 145 i nast. K.p.a. podnosząc, że sporna decyzja uchybia art. 32 ust. 1 pkt 3 i art. 46 ust. 10 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, a działania organu I instancji nie tylko naruszają normy prawne i zasady współżycia społecznego, ale również wypełniają dyspozycję "art. 145 § 1 ust. 2 kpa".

Prezydent Miasta O. decyzją z dnia [...], nr [...], działając na podstawie art. 151 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. – zwanej dalej K.p.a.) oraz w związku z art. 53 ust.8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 z późn. zm.) odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 28 września 2005 r., nr [...] ustalającej dla Publicznego Samodzielnego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O., lokalizację inwestycji celu publicznego - budowy całodobowego lądowiska dla śmigłowców sanitarnych na terenie [...] na terenie działek nr A, B, C, D k.m. [...], obręb [...], w O. ze względu na brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 §1 K.p.a lub art. 145 a K.p.a.

W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że organ odwoławczy, na skutek odwołań E. G. i J. G., trzykrotnie uchylał jego decyzje i przekazywał sprawę do ponownego rozpoznania. Zgodnie zatem z zaleceniami Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu organ I instancji wydał postanowienie z dnia 10 stycznia 2007 r., nr [...] o wznowieniu postępowania. Następnie, badając przyczyny wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. oraz art. 145a K.p.a. nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta O. z dnia 28 września 2005 r. ustalającej dla Publicznego Samodzielnego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O., lokalizację inwestycji celu publicznego - budowy całodobowego lądowiska dla śmigłowców sanitarnych. Organ uznał, że podniesione przez wnioskodawców przesłanki do wznowienia postępowania są bezzasadne, gdyż wniosek złożony przez inwestora, na podstawie którego wydano przedmiotową decyzję był wnioskiem kompletnym, postępowanie w sprawie oddziaływania inwestycji na środowisko (sporządzenie raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko) zostało zgodnie z pismem z dnia 29 lipca 2005 r. wyłączone z postępowania ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego na podstawie obowiązującego przepisu art.19 ust.1 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy - prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. z 2005 Nr 113, poz. 954). Strony postępowania uczestniczyły w postępowaniu administracyjnym w sposób określony przez przepis art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 z późn. zm.). O wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie strony zostały zawiadomione w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, bowiem tylko inwestora oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się na piśmie. Dalej organ wskazał, że strony zostały powiadomione w trybie art. 53 cyt. ustawy o wszczęciu postępowania poprzez obwieszczenie z dnia 31 sierpnia 2005 r., które zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta O. w dniach od 31 sierpnia 2005 r. do 15 września 2005 r. oraz na stronie internetowej [...] w tych samych dniach, jak i o decyzji kończącej postępowanie przez obwieszczenie z dnia 28 września 2005 r. umieszczone na tablicy ogłoszeń w dniach od 28 września 2005 r. do 13 października 2005 r. oraz na stronie internetowej [...] w dniach od 28 września 2005 r. do 13 października 2005 r. Organ I instancji podkreślił, iż przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym są przepisami szczególnymi w stosunku do Kodeksu postępowania administracyjnego, a w takich przypadkach jest stosowany subsydiarnie. Wskazał, że według doktryny, taka forma zawiadamiania o aktach i czynnościach organów administracyjnych jest stosowana w przypadku udziału znacznej liczby osób w postępowaniu administracyjnym a również wtedy gdy z góry nie można ustalić kręgu podmiotów, które powinny wziąć udział w całym postępowaniu lub w niektórych jego czynnościach. Odnotował, iż na mocy art. 49 K.p.a. upływ czternastu dni, w ciągu których obwieszczenie było dostępne publicznie, spowodował, że czynność doręczenia uważa się za dokonaną ze skutkiem prawnym. Stąd decyzja Prezydenta Miasta O. z dnia 28 września 2005 r. ustalająca lokalizację inwestycji celu publicznego została skutecznie doręczona J. i E. G., B. W., E. K. oraz M. B., w dniu 13 października 2005 r. Na koniec organ I instancji zaakcentował, że decyzje o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wydaje się na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - a nie ustawy Prawo budowlane, tak więc nie doszło do naruszenia tych przepisów. Odnotował, że decyzja z dnia 28 września 2005 r. uzgodniona została z Marszałkiem Województwa Opolskiego w zakresie zadań samorządowych postanowieniem z dnia [...], nr [...]. Decyzja zaś nie wymagała uzgodnienia z zarządcą drogi, tj. Miejskim Zarządem Dróg w O., ponieważ obszar nie przylega do pasa drogowego. Poza tym wskazał, że zgodnie z art. 53 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu "nie uchyla się decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego w przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia." Sporna decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego dla budowy lądowiska została ogłoszona w dniu 28 września 2005 r., zaś postanowieniem z dnia 10 stycznia 2007 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., wznowiono postępowanie w przedmiotowej sprawie, a więc po upływie 12 miesięcy od dnia jej ogłoszenia.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. G. i E. G. wnieśli o wszczęcie z urzędu "procedury unieważnienia" rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta O. z 28 września 2005 r., powołując się na przesłanki określone w art. 156 § 1 pkt 1 i pkt 2 oraz pkt 5-7 K.p.a. Ponownie podnieśli zarzuty wskazujące na wadliwość i niekompletność wniosku inwestora, zarzucili organowi zaniechanie obowiązku przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko przed wydaniem decyzji z 28 września 2005 r. Zaakcentowali okoliczność niedopuszczenia potencjalnych stron postępowania do czynności procesowych. Następnie wskazali jakimi wadami, ich zdaniem, dotknięty jest sporny akt administracyjny.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. i E. G. od powyższej decyzji Prezydenta Miasta O. z [...] odmawiającej uchylenia decyzji własnej z 28 września 2005 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji szczegółowo opisał przebieg postępowania administracyjnego, podzielił ustalenia faktyczne i prawne sprawy poczynione przez organ pierwszoinstancyjny. Przytaczając treść art. 145 § 1 i art. 145a K.p.a. Kolegium stwierdziło, że wznowienie postępowania, jako jeden z nadzwyczajnych trybów weryfikacji aktów administracyjnych, stosuje się do decyzji dotkniętych wadami kwalifikowanymi o charakterze proceduralnym, wyliczonymi enumeratywnie w tych przepisach, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Podkreśliło, że przystępując do rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji publicznej w postępowaniu wstępnym zobligowany był zbadać dopuszczalność wznowienia z przyczyn przedmiotowych, podmiotowych oraz czy zachowany został termin do złożenia podania. Oceniając sprawę w świetle powyższych wymogów uznało, iż podania z 19 czerwca 2006 r. wniosły osoby legitymujące się statusem strony, bowiem podmiotami którym ten przymiot przysługuje w rozumieniu art. 28 K.p.a., oprócz inwestora oraz właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości, na których będzie lokalizowana inwestycja celu publicznego, są właściciele (użytkownicy wieczyści) nieruchomości graniczących z terenami będącymi przedmiotem postępowania oraz nieruchomości, na które ta inwestycja będzie oddziaływać. Okoliczność tę Kolegium ustaliło na podstawie włączonej do akt sprawy mapy, na której zaznaczono strefy zagrożenia dla trzech wariantów realizacji spornego lądowiska dla helikopterów. Dokonując analizy przedłożonej mapy przyjęło, że wszyscy wnoszący podania są właścicielami działek usytuowanych w zasięgu oddziaływania inwestycji przewidzianej do realizacji na dz. nr: A, B, C i D (strefa zagrożenia przy locie śmigłowca na wysokości poniżej 25 m): E. K. - dz. nr F, M. B. - dz. nr E, B. W. - dz. nr H i nr I, oraz E. G. i J. G. - dz. nr J. Uznało również, iż wnoszący podanie o wznowienie postępowania w związku z zarzutem pominięcia ich w postępowaniu zakończonym decyzją z 28 września 2005 r., wniesli z zachowaniem 1 - miesięcznego terminu, określonym w art. 148 § 1 K.p.a., przeto należało sprawę rozpoznać co do istoty, badając przesłanki z art. 145 § 1 K.p.a. i art. 145a § 1 K.p.a. Strony, domagając się wznowienia postępowania wskazały na przesłankę wymienioną w art. 145 K.p.a. Kolegium odnotowało, że strony domagały się wznowienia postępowania na podstawie zarzutu, że bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.). Zdaniem Kolegium, ten zarzut powinien był ocenić na podstawie art. 53 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, według którego o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, zaś inwestora oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się na piśmie. Dlatego organ I instancji prawidłowo zastosował ten tryb doręczeń, doręczając decyzję z 28 września 2005 r. na piśmie właścicielowi oraz inwestorowi, a pozostałe strony, zawiadamiając o wszczęciu postępowania i o wydanej decyzji, w drodze obwieszczenia. Przyjęło, że zawiadomienia o wszczęciu postępowania i wydaniu decyzji w tej formie, zgodnie z art. 49 K.p.a., zostały skutecznie doręczone B. W., M. B., E. K. oraz J. i E. G. Odnosząc się do twierdzenia odwołujących się stwierdziło, że organ I instancji nie miał obowiązku sporządzania listy właścicieli nieruchomości leżących w obszarze oddziaływania inwestycji. Za bezpodstawną uznało konstatację Państwa G., że brak takiej listy formalnie pozbawił ich statusu strony postępowania. Odnotowało, że wobec zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania przez organ I instancji zarzut oparty, na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. był chybiony. Odnosząc się do zarzutu J. G. i E. G. zawartego w piśmie z 26 czerwca 2006 r., uzupełniającym podanie o wznowienie postępowania, że zakwestionowane rozstrzygnięcie z 28 września 2005 r. wydane zostało z uchybieniem "art. 145 § 1 ust. 2 kpa" przyjęło, mając na uwadze kontekst wywodów stron o rażącej niekompetencji, świadomej manipulacji, przekraczaniu uprawnień i niedopełnianiu obowiązków, a także działaniu na szkodę interesu publicznego i prywatnego oraz poświadczaniu nieprawdy przy wydawaniu decyzji lokalizacyjnej dla lądowiska, że strony miały na myśli przesłanki wznowieniowe wymienione w art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 K.p.a. Organ zatem wyjaśnił, że warunkiem niezbędnym dla wznowienia postępowania w świetle tych przesłanek jest uprzednie stwierdzenie sfałszowania, danego dowodu (popełnienia przestępstwa) przez sąd lub inny uprawniony do tego organ, gdyż ustalenia w tym zakresie nie należą do kognicji organu właściwego w sprawie o wznowienie postępowania, chyba że sfałszowanie dowodu (popełnienie przestępstwa) jest bezsporne i oczywiste, a wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego (art. 145 § 2 i 3 K.p.a.). Dokonując oceny sprawy w świetle pozostałych przesłanek wznowienia postępowania wymienionych w art. 145 § 1 pkt 3 i pkt 5-8 oraz w art. 145a § 1 K.p.a. Kolegium przyjęło, iż nie wystąpiły w sprawie. Poza tym organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że skoro inwestycja nie przylega bezpośrednio do pasa drogowego w ciągu [...] - nie było potrzeby uzgadniania projektu decyzji z zarządcą drogi publicznej (art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu E. G. i J. G. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta O. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Na wstępie skargi omówili stan faktyczny sprawy i przebieg dotychczasowego postępowania. Następnie zarzucili, że Kolegium nie ustaliło rzeczywistej woli osób wnoszących podanie, ponieważ ostateczna decyzja z 28 września 2005 r. powinna być wyeliminowana z obrotu prawnego jako nieważna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało decyzję Prezydenta Miasta O. podczas gdy, wcześniej wnosili o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta w O. z dnia 28 września 2005 r. Tymczasem Kolegium dopiero po interwencjach poinformowało skarżących, że rozpatrzenie sprawy nieważności decyzji nastąpi po zakończeniu postępowanie wznowieniowego podnosząc, że wznowienie postępowania ma pierwszeństwo w stosunku do innych trybów postępowania administracyjnego, mogących również doprowadzić do wyeliminowania ostatecznej decyzji z obrotu prawnego. Odnosząc się do zaskarżonej decyzji zarzucili, że organ odwoławczy nie zbadał zgodnie z przepisami procedury prawidłowości działania organu I instancji. Ich zastrzeżenia, uwagi i zarzuty były zbywane nieuzasadnionymi stwierdzeniami o braku przesłanek do ich uwzględnienia (uwzględniono tylko zarzut nieuczestniczenia stron w postępowaniu i to też negatywnie). Kolegium nie zauważyło, iż w decyzji Prezydenta z dnia 28 września 2005 r. błędnie przywołano przepisy prawa materialnego. Na każdym etapie postępowania organy popełniały błędy, a organ pierwszej instancji rażąco naruszał przepisy prawa. Według skarżących wbrew twierdzeniu Kolegium organ I instancji, prowadząc postępowanie naruszył art. 10 K.p.a., albowiem skarżący nie zostali poinformowani o stanowisku organu uzgadniającego decyzję, co potwierdzają akta sprawy, gdyż brak jest w nich dowodu na tę okoliczność. Nadto z akt sprawy wynika, że wiele nieprawidłowości popełniły organy pierwszej i drugiej instancji, jak na przykład: nieuwzględniły faktycznego negatywnego oddziaływania zamierzenia inwestycyjnego. Poza tym, podtrzymali swoją argumentację zawartą w odwołaniach i pismach kierowanych do organów. Na koniec zaakcentowali, że sprzeciwiają się ustalonej lokalizacji lądowiska, gdyż w czasie nabywania działek pod zabudowę mieszkaniową jego usytuowanie, w obowiązującym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego, było przewidziane w innym miejscu. W ocenie skarżących, fakt, że plan ten nie obowiązuje, nie oznacza, że nie można było w drodze decyzji ustalić lokalizacji przedsięwzięcia w miejscu przewidzianym w ówczesnym planie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podał w związku z nowymi zarzutami zawartymi w skardze, że dopuszczalne jest prowadzenie zarówno postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, po uprzednim zawieszeniu postępowania wznowieniowego, jak i kolejność odwrotna. Kolegium uznało, że skoro skarżący najpierw złożyli wniosek o wszczęcie postępowania wznowieniowego, to należało kontynuować ten tryb, a dopiero potem rozpatrzyć wniosek późniejszy o stwierdzenie nieważności tej samej decyzji. Zaakcentowało, iż skarżący nigdy w trakcie postępowania toczącego się w trybie wznowieniowym nie kwestionowali działań organu. Skarżący zostali powiadomieni, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia 28 września 2005 r. będzie kontynuowane po zakończeniu procedury wznowieniowej.

Na rozprawie w dniu 7 maja 2009 r. skarżący J. G. wskazał, że postanowienie uzgadniające Marszałka nie zostało stronom doręczone ani bezpośrednio ani przez ogłoszenie, zatem w jego ocenie, nie weszło do obiegu prawnego, stąd należy ocenić, czy stało się prawomocne, a decyzja Prezydenta powinna być zbadana pod tym kątem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwaną dalej P.p.s.a.). Legalność decyzji bada się zarówno pod względem formalnym jak też i materialonoprawnym. W przypadku, gdy skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu (art. 151 P.p.s.a.).

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest decyzja organu odwoławczego z dnia [...], nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. z dnia [...] odmawiającą uchylenia decyzji własnej z 28 września 2005 r.

Na wstępie podkreślić trzeba z uwagi na niektóre zarzuty zawarte w skardze, a odnoszące się do decyzji lokalizacyjnej, że przedmiotem rozważań w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym nie będą kwestie związane z merytorycznym rozstrzygnięciem w przedmiocie legalności decyzji Prezydenta Miasta O. z 28 września 2005 r., jak tego domagają się skarżący, lecz zagadnienia dotyczące wydanej przez organ odwoławczy decyzji w trybie nadzwyczajnym, jakim jest wznowienie postępowania. Jednocześnie przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji w tym zakresie wykazała, iż odpowiada ona przepisom prawa.

Przyjdzie zauważyć, że zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego (art. 145 § 1 K.p.a.). Tryb nadzwyczajny, jakim jest m. in. wznowienie postępowania został uregulowany w art. 145 – 153 K.p.a. Celem tego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami, i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej merytorycznej decyzji.

Złożenie podania o wznowienie postępowania, bądź działanie organu z urzędu, wszczyna postępowanie wstępne (wyjaśniające), które powinno zakończyć się załatwieniem sprawy w trybie przewidzianym w art. 149 K.p.a., tj. wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (§ 1) lub odmową w drodze decyzji wznowienia postępowania (§ 3). Stosownie do § 2 wskazanego artykułu postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Artykuł 149 K.p.a. wyraźnie wskazuje więc, kiedy można na początku wydać postanowienie o wznowieniu, a kiedy decyzję o odmowie. Prowadząc postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego organ ma ustawowy obowiązek w pierwszej kolejności zbadać dopuszczalność wznowienia postępowania, a więc istnienie przyczyn przedmiotowych (ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 K.p.a.) i podmiotowych (czy osoba żądająca wznowienia postępowania jest do tego legitymowana) żądania oraz to, czy strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania w terminie określonym w art. 148 § 1 i § 2 K.p.a. Ustalenie zatem, iż wniosek złożyła osoba do tego legitymowana w zakreślonym terminie, że dotyczy on decyzji ostatecznej, oraz że podana przyczyna wznowienia jest wymieniona w art. 145 K.p.a. obliguje organ do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Czynności podjęte przez organ przed wydaniem takiego postanowienia nie są czynnościami procesowymi, lecz mają charakter wewnętrzny (por. wyrok NSA z dnia 3 lipca 2000 r., II S.A. 648/00, Lex nr 55304). Brak przesłanek wznowieniowych powoduje, iż organ nie podejmie postanowienia o wznowieniu. Postanowienie o wznowieniu postępowania otwiera postępowanie w sprawie wznowienia postępowania. Stwierdzenia, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 K.p.a.( por. wyrok NSA z dnia 26 maja 1989 r., IV SA 339/89, ONSA 1989, nr 1, poz. 50). Ten drugi etap (rozpoznawczy), rozpoczynający się po wydaniu postanowienia o wznowieniu, ma na celu zbadanie zaistnienia przesłanek wznowienia i zmierza do przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie. Celem postępowania rozpoznawczego jest ustalenie istnienia podstaw wznowienia postępowania oraz – w razie pozytywnego wyniku tych czynności - przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy, będącej przedmiotem weryfikowanej decyzji ostatecznej. Granice tego postępowania wyznacza treść art. 145 § 1 i art. 145a K.p.a., stąd organ administracji musi zbadać, czy i w jakim zakresie postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte wadą wymienioną w tych przepisach. Zadaniem organu administracyjnego jest więc zbadanie, czy przesłanka stanowiąca podstawę do wznowienia rzeczywiście wystąpiła. Po ustaleniu podstaw wznowienia, organ administracyjny winien dokonać rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, w której postępowanie zostało wznowione. Następuje więc otwarcie postępowania, w wyniku którego ma być podjęta decyzja w sprawie dalszego obowiązywania dotychczasowej decyzji ostatecznej. Granice tego postępowania wyznaczone są zakresem treści tej ostatniej decyzji. Inaczej mówiąc, organ administracyjny musi rozstrzygnąć na nowo w sprawie, która była wcześniej rozstrzygnięta decyzją ostateczną. Jest to więc postępowanie w sprawie tożsamej pod względem przedmiotowym, podmiotowym i co do podstawy prawnej ze sprawą zakończoną decyzją ostateczną. Organ musi zatem przeprowadzić na nowo postępowanie wyjaśniające, w którym wyeliminuje wszystkie wady postępowania wcześniejszego, np. zbadać, czy rzeczywiście strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.). Etap ten kończy się wydaniem decyzji z art. 151 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się wydaniem decyzji, które w zależności od rezultatów przeprowadzonego postępowania wznowieniowego mogą zakończyć się w sposób w nim przewidziany. Należy przypomnieć, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy poprzednie postępowanie, w wyniku którego wydana została zaskarżona decyzja, było dotknięte określonymi wadami, a jeśli tak, to jaki wpływ wady te miały na treść zaskarżonej decyzji. W zależności od rezultatów tego ustalenia, organ będzie zobowiązany do podjęcia odpowiedniej decyzji, w granicach określonych w art. 151 ( por. uch. NSA z dnia 2 grudnia 2002 r., OPS 11/02, Prok. i Pr. 2003, nr 2, s. 46), tj. art. 151 § 1 pkt 1, albo decyzji z art. 151 § 1 pkt 2, względnie też decyzji na podstawie art. 151 § 2 K.p.a.

W pierwszej z nich organ administracji odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej (art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a.), gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia, na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a K.p.a. Wbrew zatem temu, co zostało uprawdopodobnione w podaniu o wznowienie postępowania, lub w działaniach wewnętrznych podjętych z urzędu, organ nie znalazł żadnego błędu w postępowaniu dotychczasowym, który mógłby stanowić podstawę do nowego merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania nowej decyzji. Skoro zatem decyzja jest prawidłowa, nie ma podstaw do jej uchylenia. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Podstawę procesową rozstrzygnięcia organu odwoławczego stanowił art. 151 §1 pkt 1 K.p.a.

Przenosząc powyższe rozważania natury ogólnej na grunt kontrolowanej sprawy zauważyć należy, że organ I instancji wydał swoją decyzję na podstawie wyżej omówionego przepisu, czyli przyjął, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka co do przyczyn wznowienia, o której mowa w postanowieniu, tj. stwierdził brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że wniosek o wznowienie postępowania pochodził od stron legitymujących się interesem prawnym, złożony został w zakreślonym ustawowo terminie, strony powołały się na przesłankę wymienioną w art. 145 K.p.a., oparły podania o wznowienie na zarzucie, że bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu tj. art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., przeto te kwestie nie wymagają uzasadnienia.

Przechodząc do oceny kwestii spornej, czy uprawniony jest zarzut skarżących, że bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu, trzeba stwierdzić, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Słusznie Kolegium zauważyło, że ten zarzut powinien być oceniany na podstawie art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz.717 z późn. zm.), w świetle którego o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, zaś inwestora oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się na piśmie. Zatem organ I instancji prawidłowo zastosował tryb doręczeń wskazany w cytowanym przepisie, doręczając decyzję z dnia 28 września 2005 r. właścicielowi oraz inwestorowi na piśmie, a pozostałe strony, zawiadamiając o wszczęciu postępowania i wydanej decyzji w drodze obwieszczenia. W myśl art. 49 K.p.a. strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi; w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Niewątpliwie art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest przepisem szczególnym umożliwiającym organowi zastosowanie tej procedury, zatem uprawnione jest stanowisko organu odwoławczego, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania i wydanej decyzji w tej formie, spowodowało skuteczne doręczenie skarżącym decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia 29 września 2005 r. po upływie czternastu dni od dnia jej publicznego ogłoszenia Z akt administracyjnych wynika, że strony zostały powiadomione w trybie art. 53 cyt. ustawy o wszczęciu postępowania poprzez obwieszczenie z dnia 31 sierpnia 2005 r., które zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta O. w dniach od 31 sierpnia 2005 r. do 15 września 2005 r. oraz na stronie internetowej [...] w tych samych dniach, jak też o decyzji kończącej postępowanie poprzez obwieszczenie z dnia 28 września 2005 r. umieszczone również na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta O. oraz na stronie internetowej [...] w dniach od 28 września 2005 r. do 13 października 2005 r. Rację ma także organ odwoławczy, że organ I instancji nie miał obowiązku sporządzania listy właścicieli nieruchomości leżących w obszarze oddziaływania inwestycji.

Przyjdzie zatem stwierdzić, że skoro zapewniono stronom udział postępowaniu przed organem I instancji, to zarzut oparty, na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. należało uznać za niezasadny. Natomiast zgodzić się trzeba ze skarżącymi, iż w aktach sprawy brak jest dowodów wskazujących na ogłoszenie stronom postanowienia Marszałka Województwa Opolskiego w Opolu z dnia [...], nr [...] uzgadniającego projekt decyzji nr [...]. Jednakże fakt niezapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu uzgodnieniowym nie oznacza, że wydane postanowienie nie jest ostateczne, zostało ono bowiem doręczone inwestorowi oraz właścicielowi nieruchomości, zatem weszło do obiegu prawnego. Wbrew twierdzeniu skarżących, nie można w takim wypadku przyjąć, że w sprawie wystąpiła przesłanka wznowieniowa o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., według którego wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. W kontrolowanej sprawie decyzję wydano po przeprowadzeniu wymaganego prawem postępowania uzgadniającego. Planowana inwestycja, w zakresie zadań samorządowych, została uzgodniona z Marszałkiem Województwa Opolskiego. Nieapewnienie stronom udziału w postępowaniu uzgodnieniowym powoduje, że strony mogą domagać się wznowienia tego postępowania, o czym przesądza treść art. 126 K.p.a.

Zgodzić się także trzeba z Kolegium, że w kontrolowanej sprawie nie wystąpiły również inne przesłanki, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1-3, pkt 5 oraz pkt 7-8 K.p.a. Warunkiem niezbędnym do wznowienia postępowania opartej na przesłankach z pkt 1 i 2 cyt przepisu jest uprzednie stwierdzenie sfałszowania, danego dowodu (popełnienia przestępstwa) przez sąd lub inny uprawniony do tego organ. Ustalenia w tym zakresie, jak zasadnie podnosi Kolegium, nie należą do kognicji organu właściwego w sprawie o wznowienie postępowania, chyba że – jak zasadnie podkreśliło Kolegium - sfałszowanie dowodu (popełnienie przestępstwa) jest bezsporne i oczywiste, a wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego (art.145 § 2 i 3 K.p.a.). W niniejszej sprawie takie okoliczności nie wystąpiły. W aktach sprawy nie ma również jakiegokolwiek dowodu wskazującego, że decyzję z 28 września 2005 r. wydał pracownik lub organ administracji publicznej, który podlegał wyłączeniu, stosownie do art. 24, 25 i 27 K.p.a. (art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a.). Powoływane argumenty przez skarżących w odwołaniach i skardze nie są nowymi okolicznościami faktycznymi ani nowymi dowodami istniejącymi w dniu wydania decyzji, które nie były znane organowi w dniu wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.). Akta sprawy nie wskazują również, aby przed wydaniem decyzji z 28 września 2005 r. było rozstrzygane zagadnienie wstępne; nie wydano jej też w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, wobec czego w kontrolowanej sprawie nie występują przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 7 i pkt 8 K.p.a.

W tym stanie rzeczy, skoro wydana decyzja jest zgodna z prawem należało, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddalić skargę.