Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2957/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6279 Inne o symbolu podstawowym  627
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.303 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1650
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Sędziowie sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. z dnia [...] października 2014 r. nr [...]


UZASADNIENIE

I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej "Szef Urzędu"), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A. S. (A. S.), obywatela [...] (dalej "skarżącego" albo "cudzoziemca") od decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. (dalej "Komendanta") z dnia [...] października 2014 r. nr [...], orzekającej o zobowiązaniu skarżącego oraz jego małoletnich dzieci, tj. 1) O. S. (O. S.), ur. [...] listopada 2011 r., 2) S. S. (S. S.), ur. [...] grudnia 2007 r., 3) B. S. (B. S.), ur. [...] marca 2013 r., do powrotu w terminie 30 dni od dnia doręczenia w/w decyzji oraz o zakazie ponownego wjazdu na:

- terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania w/w decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w w/w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu w/w decyzji;

- terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania w/w decyzji, na wypadek, jeżeli w terminie określonym w w/w decyzji nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa,

orzekł w następujący sposób:

1. uchylił decyzję Komendanta w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu oraz w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu;

2. w części uchylonej orzekł o:

- określeniu terminu dobrowolnego powrotu do 30 dni od dnia doręczenia decyzji,

- zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 6 miesięcy od dnia wykonania decyzji lub w przypadku braku informacji o jej wykonaniu, od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego;

- zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku na wypadek, jeżeli w terminie określonym w decyzji strona nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłowała przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa;

3. utrzymał decyzje Komendanta w mocy w pozostałej części.

II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez Szefa Urzędu zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] lipca 2015 r., przedstawia się w sposób następujący:

1. Decyzją z dnia [...] października 2014 r. Komendant orzekł z urzędu o zobowiązaniu skarżącego i jego małoletnich dzieci do powrotu w terminie 30 dni od dnia doręczenia tej decyzji oraz o stosownym zakazie ponownego wjazdu, odpowiednio na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (w wymiarze jednego roku), a w dalszej kolejności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen (również w wymiarze jednego roku). Orzeczenie o zobowiązaniu wyżej wymienionych osób do powrotu nastąpiło w związku ze stwierdzeniem przez organ wystąpienia w sprawie ustawowej przesłanki do orzeczenia o takim zobowiązaniu, przewidzianej w art. 302 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (j.t. Dz. U. poz. 1650 oraz z 2014 r., poz. 463 z późn. zm.), dalej także "ustawy", polegającej na nieopuszczeniu przez cudzoziemca terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po wydaniu decyzji, orzekającej o odmowie nadania statusu uchodźcy lub udzielenia ochrony uzupełniającej. Stosownie do powyższego cudzoziemcy nie opuścili terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po wydaniu przez Radę do Spraw Uchodźców ostatecznej decyzji z dnia [...] września 2014 r. nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], odmawiającej udzielenia cudzoziemcom statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany. Organ I instancji wskazał ponadto, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające odstąpienie od zobowiązania cudzoziemców do powrotu, w szczególności przesłanki uzasadniające udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych, czy zgody na pobyt tolerowany.

2. W dniu [...] października 2014 r. skarżący wniósł do Szefa Urzędu odwołanie od decyzji Komendanta z dnia [...] października 2014 r., wywodząc wadliwość tej decyzji.

III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Szef Urzędu rozpatrzył odwołanie skarżącego od decyzji Komendanta z dnia [...] października 2014 r., utrzymując tę decyzję w mocy.

Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, Szef Urzędu wskazał w szczególności, co następuje:

1. Zgodnie z art. 302 ust.1 pkt 16 ustawy o cudzoziemcach decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydaje się cudzoziemcowi, gdy została wydana decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy lub udzielenia ochrony uzupełniającej lub decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy i nie opuścił on terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie i przypadku, o którym mowa w art. 299 ust. 6 pkt 2. Przepis art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy stanowi, że cudzoziemiec jest obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o odmowie nadania mu statusu uchodźcy lub udzielenia ochrony uzupełniającej lub decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie nadania mu statusu uchodźcy, lub decyzja o pozbawieniu go statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej stała się ostateczna, a w przypadku wydania decyzji przez organ wyższego stopnia, od dnia, w którym decyzja ostateczna została cudzoziemcowi doręczona.

2. Decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...], doręczoną skarżącemu w dniu [...] września 2014 r., Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], negatywnie rozpatrującą wniosek uchodźczy skarżącego i jego rodziny. W związku z faktem, że wykonanie decyzji Rady nie zostało wstrzymane uznać należy, że w dniu [...] października 2014 r. upłynął termin do opuszczenia przez cudzoziemców terytorium Polski, wynikający z art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy. Cudzoziemcy pozostali jednakże na terytorium Polski, składając kolejny wniosek uchodźczy. Powyższe okoliczności wyczerpują przesłankę z art. 302 ust. 1 pkt 16 ustawy, obligującą właściwy organ do orzeczenia o zobowiązaniu do powrotu, albowiem cudzoziemcy nie opuścili terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie w przypadku, o którym mowa w art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach.

3. W niniejszej sprawie nie występuje żadna z przeszkód do zobowiązania cudzoziemców do powrotu, przewidzianych w art. 303 ust. 1 ustawy, w tym w szczególności nie zachodzą okoliczności, o których mowa w pkt 2 tego ustępu, tj. cudzoziemcowi udzielono zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany lub zachodzą przesłanki do ich udzielenia. Szczegółowa analiza sytuacji cudzoziemców w kontekście kolejnych ustawowych przesłanek do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, wymienionych w art.348 ustawy, prowadzi bowiem do wniosku, że żadna z nich nie ma rozpatrywanej sprawie zastosowania (organ dokonał w tym kontekście obszernej analizy w szczególności takich okoliczności, jak: ogólna sytuacja na [...] prawdopodobieństwo zmobilizowania skarżącego do wojska, przynależność cudzoziemców do [...], krótki okres obowiązywania zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP, wpływ powrotu do kraju pochodzenia na życie rodzinne i prywatne).

IV. Pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. skarżący wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję Szefa Urzędu z dnia [...] lipca 2015 r., zarzucając tej decyzji:

- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art.348 art. 1a oraz art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach,

- istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, 77 i 107 § 3 poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne decyzji,

- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów państwa.

Uzasadniając zarzuty skargi, skarżący podniósł w szczególności niedostatecznie wnikliwe rozpatrzenie przez organ odwoławczy kwestii przesłanek do przyznania rodzinie skarżącego pobytu humanitarnego w kontekście nieuchronnych negatywnych następstw powrotu do kraju pochodzenia w postaci zmobilizowania skarżącego do wojska oraz zakłócenia rozwoju psychofizycznego jego dzieci z racji ich zaawansowanej asymilacji w Polsce.

V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia [...] września 2015 r. organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

VI. W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącego z urzędu uzupełnił i doprecyzował zarzuty skargi, zarzucając decyzji odwoławczej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.:

- art.7 i 77 ust.1 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnych a nie swobodnych ustaleń dotyczących faktu integracji i aklimatyzacji rodzinny skarżącego w Rzeczypospolitej Polskiej, prześladowań osób przynależących do kościoła [...], prześladowań osób powracających na [...], opierających się w znacznej mierze na ustaleniach nieaktualnych poczynionych przez organy administracyjne w sprawie zakończonej prawomocną decyzją Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. (nr [...]) w przedmiocie udzielenia ochrony cudzoziemcom, co w efekcie doprowadziło do braku poczynienia ustaleń ocennych co do obecnej sytuacji rodzinnej i prywatnej skarżącego oraz jego rodziny, integracji małoletnich w środowisku szkolnym, silnej więzi rodziny Skarżącego z Rzeczypospolitą Polską, nawiązania stosunków przyjacielskich oraz koleżeńskich przez rodzinę Skarżącego z obywatelami Rzeczypospolitej Polskiej, a także błędnych ustaleń faktycznych w zakresie potencjalnych zagrożeń życia i zdrowia skarżącego w sytuacji powrotu na [...] z uwagi na liczne prześladowania osób przynależących do kościoła [...],

- art. 348 pkt 1 lit. a i b w zw. z art. 303 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez ich niezastosowanie w sprawie, kiedy z okoliczności sprawy wynika, iż zachodzą przesłanki do udzielenia zgody na pobyt humanitarny,

- art. 316 ust. 1 ustawy poprzez jego niezastosowanie i tym samym brak wydłużenia terminu dobrowolnego powrotu z powodu długości pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z łączących cudzoziemca więzi o charakterze rodzinnym i społecznym oraz z potrzeby kontynuowania nauki przez małoletnie dzieci cudzoziemca, kiedy okoliczności sprawy na to pozwalały

Jednocześnie pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z szeregu załączonych do pisma dokumentów, w tym opinii szkolnych i opinii psychologicznych.

Na podstawie art.106 § 3 p.p.s.a. Sąd dopuścił dowód z przedłożonej dokumentacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VII. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2015 r. z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm. – zwanej dalej "p.p.s.a.").

Zgodnie z art.134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Skargę należało uwzględnić, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2015 r., jak i utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej w B. z dnia [...] października 2014 r. zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, tj. art.303 ust.1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, przewidującego przeszkodę do wydania wobec cudzoziemca decyzji zobowiązującej do powrotu w sytuacji, w której w stosunku do tego cudzoziemca zachodzą przesłanki, uzasadniające udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych - poprzez niezastosowanie tego przepisu. Z uwagi na to, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, obie wskazane wyżej decyzje należało wyeliminować z obrotu prawnego poprzez ich uchylenie.

VIII. Kontrola legalności zaskarżonej do Sądu decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2015 r. prowadzi do następujących wniosków:

1. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w którym w drugiej instancji orzekł zaskarżoną decyzją Szef Urzędu, było zobowiązanie skarżącego do powrotu, na podstawie przepisów Działu VIII Rozdziału II ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (art.299 i nast.). Orzekające w niniejszej sprawie organy uznały, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi ustawowa przesłanka, upoważniająca do zobowiązania skarżącego w drodze decyzji administracyjnej do powrotu, a przewidziana przez ustawodawcę w art.301 ust.1 pkt 16 ustawy (nieopuszczenie przez cudzoziemca terytorium RP w następstwie ostatecznego orzeczenia o odmowie objęcia ochroną międzynarodową dla cudzoziemców). Trafność stanowiska organów co do wypełnienia się w sprawie dyspozycji art.301 ust.1 pkt 16 ustawy nie budzi zastrzeżeń Sądu. Jednocześnie organy uznały, że w sprawie nie zachodzi żadna z przeszkód do nałożenia na skarżącego wskazanego wyżej zobowiązania, skatalogowanych w art.303 ustawy. Jak wskazano już wyżej ocena ta nie znajduje akceptacji Sądu, albowiem osoby objęte niniejszym postępowaniem spełniają przesłanki do uzyskania zgody na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względów humanitarnych, a to na zasadzie art.348 pkt 3 ustawy (zobowiązanie skarżącego i trójki jego małoletnich dzieci do powrotu naruszałoby prawa dziecka, określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu). W świetle powyższych okoliczności zobowiązanie skarżącego i jego dzieci do powrotu do kraju pochodzenia nie jest dopuszczalne, co wywołuje bezprzedmiotowość postępowania w tym przedmiocie.

2. Przepis art.348 pkt 3 ustawy stanowi, że cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zobowiązanie go do powrotu naruszałoby prawa dziecka, określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.

W wyroku z dnia 12 września 2007 r., sygn. akt II OSK 1706/06, publ. LEX) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że co do zasady, wydalenie cudzoziemca prowadzącego życie rodzinne w Polsce, jest możliwe. Możliwość wydalenia zależy jednak od okoliczności konkretnej sprawy, a w szczególności wymaga analizy wystąpienia przesłanek dopuszczalnej ingerencji władzy publicznej w życie rodzinne, określonych w art. 8 ust. 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Odnotować należy, że wprawdzie: (-) wyrok ten zapadł w odniesieniu do instytucji zgody na pobyt tolerowany, przewidzianej w art.97 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - Dz. U. Nr 128, poz. 1176 ze zm. - w brzemieniu nie obowiązującym od dnia 1 maja 2014 r., (-) odnosi się wprost do innej przesłanki udzielenia ówczesnego pobytu tolerowanego aniżeli naruszenie prawa dziecka w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu (odnosi się bowiem do przesłanki naruszenia prawa do życia rodzinnego lub prywatnego, w rozumieniu przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950), to jednakże w ocenie Sądu znajduje on co do zasady, z uwagi na uniwersalność wyrażonych w nim ocen, pełne zastosowanie zarówno do funkcjonującej w obecnym stanie prawnym instytucji zgody na pobyt ze względów humanitarnych (art.348 obecnej ustawy o cudzoziemcach), jak też w szczególności do przewidzianej w tym przepisie przesłanki naruszenia praw dziecka, określonych w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu (art.348 pkt 3).

Z przywołanego wyroku wynika zatem, że przy podejmowaniu decyzji o wydaleniu cudzoziemca należy brać pod uwagę, że nawet w sytuacjach, gdy ustawa o cudzoziemcach nakazuje wydalenie cudzoziemca (obecnie - zobowiązanie do powrotu), ochrona może wynikać wprost z postanowień innych aktów prawnych. Przy rozstrzyganiu spraw prawno - pobytowych cudzoziemców należy bowiem uwzględnić przepisy konwencji i umów międzynarodowych ratyfikowanych przez stronę polską, obejmujących ochronę praw obywatelskich, praw dziecka, rodziny i macierzyństwa. Związany charakter decyzji o wydaleniu (obecnie o zobowiązaniu do powrotu) nie oznacza zatem, że w postępowaniu dotyczącym wydalenia cudzoziemca, który prowadzi w Polsce życie rodzinne, wyłączone zostaje zastosowanie przepisów Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz Konwencji o prawach dziecka, które stanowią część polskiego porządku prawnego. Ochronę interesów dziecka gwarantuje art. 3 Konwencji o prawach dziecka, który wymaga, aby we wszystkich działaniach dotyczących dzieci podejmowanych, między innymi, przez władze administracyjne i sądy, kierować się interesem dziecka jako wartością nadrzędną.

Wymagania dotyczące konieczności uwzględniania interesów dziecka w sferze postępowania mogą przekładać się na obowiązek podejmowania z urzędu przez podmioty wskazane w art. 3 ust. 1 Konwencji o prawach dziecka ustaleń zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sytuacji dziecka, którego ma dotyczyć wynik postępowania. Warto również przypomnieć, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 15 listopada 2000 r., P 12/99 (OTK 2000/7/260) podkreślił, że wszystkie organy państwa zobowiązane są do respektowania tych norm konstytucyjnych, a także norm prawa międzynarodowego, które odnoszą się do ochrony praw dziecka i rodziny, a obowiązek ten dotyczy także organów administracji publicznej. Przed wydaniem decyzji zobowiązane są one - w świetle art. 77 § 1 k.p.a. - do zebrania i rozpatrzenia wszelkich materiałów dowodowych istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia. Oznacza to, że organ taki zobowiązany jest, z jednej strony do wnikliwego zbadania sytuacji rodzinnej cudzoziemca, uwzględnienia skutków jego wydalenia dla członków rodziny (zwłaszcza dzieci), które prawnie przebywają na terytorium Polski i żyły z nim w rodzinnej wspólnocie, a także innych okoliczności faktycznych związanych z jego osobą.

Organy powinny mieć również na uwadze, na wiążący się z wydaleniem skutek prawny w postaci umieszczenia danych cudzoziemca w wykazie osób niepożądanych (art. 128 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach), co sprawi, że na dłuższy czas zostanie zamknięta droga do uzyskania przez skarżącą prawa do wjazdu i legalnego pobytu w Polsce (zob. art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach). Z drugiej zaś strony w powołanym orzeczeniu Trybunał Konstytucyjny zobowiązał organy do przeanalizowania normatywnych przesłanek stanowiących podstawę do wydalenia z punktu widzenia celu dla którego zostały ustanowione. Dopiero pełna analiza wszelkich okoliczności sprawy, przy wnikliwym wyważeniu pozostających w dysharmonii konstytucyjnych wartości, daje podstawę do podjęcia odpowiedniej decyzji. Trybunał podkreślił, że przy tego rodzaju rozstrzygnięciach istnieje konieczność zachowania rozwagi w ocenie konfrontowanych wartości, ochrona praw dziecka i życia rodzinnego należy bowiem do wyjątkowo ważnych.

3. Całokształt okoliczności rozpatrywanej sprawy upoważnia do sformułowania wniosku, że powrót rodziny skarżącego do kraju pochodzenia, który miałby nastąpić w wykonaniu decyzji o zobowiązaniu do powrotu, niósłby za sobą wysokie ryzyko naruszenia praw małoletnich dzieci skarżącego w stopniu istotnie zagrażającym ich rozwojowi psychofizycznemu. Podkreślić należy, że wskazany wyżej powrót na [...] wiązałby się z koniecznością funkcjonowania przez rodzinę skarżącego jako osoby wewnętrznie przesiedlone, wywołującą potrzebę zorganizowania sobie całkowicie nowego miejsca zamieszkania w kraju pochodzenia, a to z racji oczywistego braku możliwości powrócenia do rodzinnego miejsca zamieszkania na [...] (z racji zaistniałych tam, niepożądanych zmian politycznych). O ile zgodzić się należy, że co do zasady sama perspektywa relokacji wewnętrznej nie stanowi automatycznej przesłanki do uzyskania przez cudzoziemca zgody na pobyt ze względów humanitarnych, to jednakże realia i następstwa takiej relokacji muszą stanowić element oceny, czy powrót danego cudzoziemca wraz z rodziną do kraju pochodzenia nie spowoduje naruszenia wskazanych na wstępie praw dzieci.

Nie negując w najmniejszym stopniu faktu funkcjonowania na [...] publicznego systemu wspierania w różnych formach osób wewnętrznie przesiedlonych, jak też kierowania na [...] pomocy humanitarnej przez organizacje międzynarodowe, dostrzec jednocześnie należy, że wspomniana pomoc ma z konieczności ograniczony charakter. Powyższe wynika z masowości wewnętrznych przesiedleń na [...] (wg stanu na [...] sierpnia 2015 r. łączna liczba osób wewnętrznie przesiedlonych wynosiła [...] – dane ze strony internetowej UNHCR Kyiv). Nie może ulegać wątpliwości, że tego rodzaju nadzwyczajna sytuacja, wywołująca konieczność udzielenia natychmiastowej pomocy dużej grupie obywateli, stanowiłaby znaczące obciążenie finansowe dla każdego państwa, w tym nawet dla państwa o znacznym stopniu zamożności. Bezsprzecznie problem ten przybiera na sile w sposób zwielokrotniony w przypadku państwa zmagającego się trudnościami gospodarczymi, jakim jest obecnie [...]. Racjonalnym jest w tej sytuacji założenie, że realna pomoc dla osób przesiedlonych, świadczona ze środków publicznych [...], może z przyczyn obiektywnych mieć bardzo ograniczony zasięg.

Powyższe okoliczności stanowią uprawnioną podstawę do przyjęcia, że jakkolwiek relokacja wewnętrzna rodziny skarżącego na terytorium [...] byłaby co do zasady wykonalna, o tyle nieuchronnie łączyłaby się z obiektywnie z dużymi trudnościami bytowymi (konieczność zorganizowania życia w nowym miejscu), którą to okoliczność należy już samą w sobie postrzegać jako potencjalne źródło daleko idącego, negatywnego oddziaływania na rozwój psychofizyczny małoletnich dzieci skarżącego. Zestawienie powyższych okoliczności z takimi istotnymi przesłankami, jak wykazane w toku postępowania znaczne zaawansowanie integracji dzieci skarżącego z polskim społeczeństwem, której podstawą jest pobieranie nauki szkolnej, jak też ich nieznajomość języka [...] (ojczystym językiem dzieci jest [...]), upoważnia do stwierdzenia, że przedmiotowa relokacja, która pociągałaby za sobą przerwanie tejże nauki (a w konsekwencji konieczność podjęcia jej w nowym języku), podobnie jak i całkowitą zmianę miejsca funkcjonowania dzieci, spowodowałaby łącznie daleko idące zaburzenie zarówno względnej stabilizacji sytuacji życiowej rodziny skarżącego, osiągniętej obecnie w Polsce, jak i przede wszystkim dobrostanu dzieci skarżącego. Nie może natomiast ulegać wątpliwości, że te właśnie czynniki (tj. stabilizacja sytuacji życiowej rodziny oraz poczucie bezpieczeństwa) ma decydujący wpływ na wskazany wyżej psychofizyczny rozwój małoletnich dzieci.

Co istotne, ocena wskazanej wyżej kwestii nie może abstrahować od daleko idącego stopnia zaawansowania procesu integracji ze społeczeństwem polskim nie tylko dzieci skarżącego, ale również samego skarżącego, czego ilustracją jest nie tylko podjęcie przez skarżącego pracy w Polsce, ale również nabycie bardzo dobrej znajomości języka polskiego pomimo stosunkowo niedługiego pobytu w Polsce. Zasadnym jest w tej sytuacji domniemywanie, że skarżący wraz z rodziną nie traktują Polski wyłącznie jako miejsca tymczasowego pobytu, ale wiążą z Polską daleko idące plany, obliczone docelowo na uzyskanie stosownego dla realizacji tego celu tytułu prawnego, nie związanego z reżimem ochrony międzynarodowej dla cudzoziemców (tj. poprzez uzyskanie w niedalekiej przyszłości stosownego pozwolenia na zamieszkanie), a w dalszej perspektywie osiedlenie na stałe. O ile bezsprzecznie sama ta okoliczność nie stanowi samoistnej przesłanki do uzyskania przez rodzinę skarżącego zgody na pobyt ze względów humanitarnych, o tyle pozwala na sformułowanie ważnego wniosku o dużej wadze, jaką cała rodzina skarżącego przywiązuje do utrzymania i pogłębienia związków z Polską, w tym w szczególności do kontynuowania procesu integracji. To z kolei uprawnia do przyjęcia, że zobowiązanie rodziny skarżącego do powrotu, w oczywisty sposób kolidujące ze wskazanymi wyżej celami, o ile nie niweczące co najmniej w części skutków podjętych przez skarżącego i jego dzieci wysiłków integracyjnych, dodatkowo wzmacnia uzasadnioną obawę o naruszenie praw dzieci skarżącego w stopniu istotnie zagrażającym ich rozwojowi psychofizycznemu.

4. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że zaskarżone decyzje wydano z naruszeniem wskazanych na wstępie przepisów prawa materialnego poprzez orzeczenie o zobowiązaniu skarżącego i jego dzieci do powrotu w sytuacji, w której wystąpiła przeszkoda do orzeczenia o takim zobowiązaniu, przewidziana w art.303 ust.1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. W razie uprawomocnienia się niniejszego wyroku organ I instancji umorzy postępowanie w sprawie zobowiązania skarżącego do powrotu, a następnie orzeknie o udzieleniu skarżącemu zgody na pobyt ze względów humanitarnych.

Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.