Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2476/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6053 Obywatelstwo
Hasła tematyczne: Obywatelstwo
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 11 pkt 1
journal: Dz.U. 1920 nr 7 poz 44
law: Ustawa z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2980/16 w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 10 lutego 2017 r., sygn. IV SA/Wa 2980/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji) po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2017 r. sprawy ze skargi A. D. (dalej: skarżący kasacyjnie) na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] września 2016 r. znak [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego oddalił skargę.

W skardze kasacyjnej skarżący kasacyjnie reprezentowany przez r. pr. A. L. zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji.

W skardze kasacyjnej zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. na podstawie art. 174 pkt. 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 11 pkt 1 ustawy z 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego (Dz. U. R.P. nr 7, poz. 44 – dalej: ustawa o obywatelstwie Państwa Polskiego) przez jego błędną wykładnię i przyjęcie,

a) z pominięciem realiów II wojny światowej oraz sytuacji J. S. spowodowanej wybuchem wojny i zajęciem Wilna przez władze Litwy oraz prowadzoną przez władze Litewskie polityką względem Polaków mieszkających w Wilnie, że do nabycia przez J. S. obywatelstwa litewskiego doszło w sposób dobrowolny, podczas gdy, gdyby nie wybuch wojny i zajęcie Wilna przez Litwę do nabycia obywatelstwa litewskiego przez J. S. by nie doszło;

b) że J. S. utraciła obywatelstwo polskie z dniem nabycia obywatelstwa litewskiego, w sytuacji, gdy ani Sąd ani organy administracji, nie wskazały daty nabycia obywatelstwa litewskiego;

c) że J. S. wystąpiła z inicjatywą przyjęcia obywatelstwa litewskiego, co skutkuje uzyskaniem obywatelstwa litewskiego z własnej inicjatywy i prowadzi do utraty obywatelstwa polskiego, podczas, gdy z akt sprawy nie wynika jednoznacznie, w jaki sposób oraz w jakiej dacie doszło do nabycia przez J. S. obywatelstwa litewskiego;

d) że wydanie dowodu osobistego w dniu 7 maja 1940 r. przez władze Litwy jest równoznaczne z nabyciem obywatelstwa litewskiego najpóźniej w tej dacie.

a także

I. na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy tj.

1. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieodniesienie się przez Sąd do zarzutów i okoliczności podniesionych w skardze dotyczących naruszenia przez organ administracji art. 6, 7, 8, 77 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) poprzez:

a) nienależyte zebranie materiału dowodowego i bezpodstawne przyjęcie, że J. S. dobrowolnie przyjęła obywatelstwo litewskie najpóźniej w dniu 7 maja 1940 r., a tym samym zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego, utraciła obywatelstwo polskie z dniem nabycia obywatelstwa litewskiego, podczas gdy organ nie wyjaśnił kiedy dokładnie J. S. nabyła obywatelstwo litewskie, a w związku z tym w jakiej dacie utraciła obywatelstwo polskie, ani też, czy na skutek późniejszych działań J. S. nie nabyła ponownie obywatelstwa polskiego;

b) poprzez bezpodstawne przyjęcie dobrowolności nabycia przez J. S. obywatelstwa litewskiego, podczas gdy do nabycia wskazanego obywatelstwa by nie doszło, gdyby nie wybuch II wojny światowej, zajęcie Wilna przez Litwę i represyjne działania władz Litwy względem osób nie posiadających obywatelstwa litewskiego, w tym głównie Polaków zamieszkujących Wilno;

c) poprzez błędne przyjęcie, że J. S. nabyła obywatelstwo litewskie na skutek sytuacji rodzinnej, czy zawodowej a zatem nabyła je dobrowolnie, w sytuacji, gdy to nie kwestie rodzinne, czy zawodowe zmusiły J. S. do nabycia obywatelstwa litewskiego, a wybuch II wojny światowej, zajęcie Wilna przez Litwę i działania podejmowane przez władze Litewskie względem obywateli polskich, a zatem nabycie obywatelstwa litewskiego było spowodowane wyłącznie działaniami władz litewskich względem Polaków zamieszkujących Wilno;

d) przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i wywiedzenie z materiału dowodowego wniosków z niego nie wynikających, a mianowicie, że J. S. nabyła obywatelstwo litewskie na skutek wniesienia odwołania lub złożenia kolejnego wniosku, podczas gdy w aktach brak zarówno dowołania, jak i ewentualnego kolejnego wniosku o nadanie obywatelstwa litewskiego;,

które to naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. doprowadziło do niemożności jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia i uniemożliwia "Skarżącej" poznanie motywów i przesłanek, którymi kierował się Sąd wydając zaskarżony wyrok.

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez wskazanie przez Sąd, że treść protokołu nr 20 z dnia 25 stycznia 1940 r. komisji specjalnej d.s. przyznawania praw obywatelskich mieszkańcom miasta Wilno i jego okręgu wskazuje, że z inicjatywą nabycia obywatelstwa litewskiego występowała sama J. S., podczas gdy z powyższego dokumentu nie można wyciągnąć takich wniosków, a nadto w aktach postępowania znajduje się pismo Ministerstwa Spraw Zagranicznych Federacji Rosyjskiej (wraz z tłumaczeniem) skierowane do Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Moskwie z dnia 27 listopada 2014 r., z którego wynika, że obywatele polscy zamieszkujący Wilno i okolice podczas II wojny światowej mogli automatycznie otrzymać obywatelstwo litewskie.

3. art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. przez jego niezastosowanie w zw. z art. 3 p.p.s.a. w zw. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 – dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. z 2000 r. nr 28, poz. 253) polegające na oddaleniu skargi zamiast jej uwzględnieniu w sytuacji, gdy decyzja MSWiA narusza przepisy postępowania administracyjnego w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, poprzez niezasadną odmowę potwierdzenia obywatelstwa polskiego J. S. w chwili śmierci, w sytuacji, gdy nie mogło dojść do utraty obywatelstwa polskiego w oparciu o art. 11 pkt 1 ustawy o obywatelstwie Państwa Polskiego, bowiem nabycie obywatelstwa litewskiego nie nastąpiło dobrowolnie, a było wyłącznie skutkiem wybuchu II wojny światowej i zajęcia Wilna przez Litwę. Na podstawie powyższych zarzutów: na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie;

ewentualnie

2. na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 w zw. z art. 188 p.p.s.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi i uchylenie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] września 2016 r. znak [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2016 r. znak [...] w całości.

3. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego.

Równocześnie na podstawie "art. 176 § 2" złożono oświadczenie o zrzeczeniu się przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Ponadto w przypadku podniesienia w skardze kasacyjnej jednocześnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć te pierwsze, ponieważ determinują one ocenę prawidłowego zastosowania lub właściwej wykładni przepisów prawa materialnego powołanych w tej sprawie. W skardze kasacyjnej powołano dwie podstawy kasacyjnej określone w art. 174 p.p.s.a.

Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty oparte na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Nie jest trafny zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. Art. 141 § 4 p.p.s.a. można naruszyć wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Brak szczegółowego odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do wszystkich zarzutów zawartych w skardze i skoncentrowanie się tylko na istotnych kwestiach, nie jest wadliwe, o ile to te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, a wątki pominięte mają jedynie charakter uboczny i nie rzutują na wynik sprawy. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. zobowiązuje Sąd do rozważenia w uzasadnieniu orzeczenia wszystkich zarzutów strony oraz stanowisk pozostałych stron, jeżeli mogą one mieć wpływ na wynik sprawy, a zatem do zarzutów istotnych. Brak natomiast powołania lub zajęcia stanowiska przez Sąd w stosunku do zarzutów, wprawdzie podniesionych w skardze, ale nie mających znaczenia dla rozstrzygnięcia, nie może być traktowany jako uchybienie określone w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie nie można mówić o nienależytym zebraniu materiału dowodowego. Organy swoje ustalenia co do stanu faktycznego oparły na wszystkich dowodach przedłożonych przez wnioskodawcę i dowodach pozyskanych z urzędu. Podkreślenia wymaga, że realizując zasadę prawdy obiektywnej, na podstawie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., organ jest wprawdzie zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jednakże strona nie jest zwolniona od współdziałania w wyjaśnianiu okoliczności faktycznych. Powinna ona bowiem przedstawić wszystkie informacje niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak również udostępnić dowody znajdujące się w jej posiadaniu lub które tylko ona może przedstawić. Obowiązki te w żaden sposób nie wyłączają wymogu dążenia przez organ administracji do wyjaśnienia prawdy materialnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), niemniej jednak oznaczają, że strona składająca wniosek powinna aktywnie współdziałać z organem w celu ustalenia wszystkich okoliczności sprawy. To na niej spoczywa bowiem ciężar dowodu w znaczeniu obiektywnym (materialnym), sprowadzający się do obciążenia strony składającej wniosek skutkami prawnymi nieudowodnienia okoliczności, których stwierdzenie jest podstawą wydania decyzji zgodnie ze zgłoszonym żądaniem (por. wyrok NSA z 27 lipca 2011 r. sygn. II OSK 1560/10).

W rozpoznawanej sprawie organy w sposób właściwy wywiązały się z wymogu dążenia do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Zasada swobodnej oceny dowodów oznacza, że organ przy ustaleniu stanu faktycznego na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi przepisami co do wartości poszczególnych rodzajów dowodów i może swobodnie, zgodnie z własną oceną materiału dowodowego w danej sprawie ustalić stan faktyczny. Ocenę dowodów organ obowiązany jest oprzeć na przekonywujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji.

Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie, zebrany przez organy materiał dowodowy dotyczący obywatelstwa J. S. był wystarczający do sformułowania na jego podstawie oceny prawnej zawartej w zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] września 2016 r. odmawiającej stwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego. Swoje ustalenia organy oparły na dowodach przedłożonych przez skarżącego jak i dowodach pozyskanych w wyniku kwerend w toku postępowania wyjaśniającego.

Kluczowym w ocenie organów oraz Sądu I instancji był protokół nr 20 z 25 stycznia 1940 r. komisji specjalnej ds. przyznawania praw obywatelskich mieszkańcom miasta Wilno i jego okręgu w sprawie udzielenia obywatelstwa m. in. J. S.. Jednocześnie, wśród pozyskanych dokumentów z tego organu, znajduje się karta spisu ludności, sporządzona w dniu 16 sierpnia 1940 r., na której znajduje się wpis dotyczący J. S. wskazujący: stan cywilny - wdowa, obywatelstwo: litewskie, narodowość: rosyjska, dokumenty: paszport nr [...], miasto Wilno [...]. Wskazać należy, że organ I instancji zobowiązał pełnomocnika strony do przedłożenia dowodu potwierdzającego lub zaprzeczającego nabyciu przez J. S. obywatelstwa litewskiego w okresie do stycznia 1940 r. do września 1940 r. W konsekwencji pozyskano od pełnomocnika strony zaświadczenie o obywatelstwie J. S. z Centralnego Państwowego Archiwum Litwy z 30 marca 2015 r., z treści którego wynika, że w zbiorach archiwalnych Samorządu miasta Wilna, w kartotece spisu ludności z lat 1940-1944, w karcie z datą 16 sierpnia 1940 r. wpisana jest J. S., córka [...], narodowość- Rosjanka, zamieszkała przy ul. [...] od dnia 13 października 1919 r. w rubryce "obywatelstwo" i "dokumenty osobiste" odpowiedni widnieją wpisy "Litewskie" i "Dowód osobisty nr [...] Samorząd m. Wilna [...]". Powyższe fakty w ocenie Sądu I instancji, przesądzają, że J. S. nabyła obywatelstwo litewskie, najpóźniej w dacie otrzymania dowodu osobistego – tj. 7 maja 1940 r. Zatem Sąd I instancji miał podstawy, aby stwierdzić, że orzekające organy w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Z powyższych względów zarzuty naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów procedury administracyjnej (art. 6, 7, 8, 10, 77 i 80 k.p.a.) w powiązaniu z przepisami procedury sądowoadministracyjnej należało oddalić jako nieuzasadnione, a stan faktyczny sprawy, wobec jego skutecznego niezakwestionowania – uznać za ustalony prawidłowo.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. W ramach zarzutu art. 133 § 1 p.p.s.a. nie można skutecznie kwestionować dokonanej przez sąd oceny zaskarżonego aktu oraz innych dokumentów, o ile dokumenty te znajdują się w materiale zgromadzonym w aktach sprawy. Z przepisu tego wynika więc jedynie nakaz wyprowadzania oceny prawnej z faktów i dowodów znajdujących odzwierciedlenie w aktach sprawy. Przepis ten nie może natomiast służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego, do czego zmierza skarżący kasacyjnie poprzez sformułowanie i uzasadnienie podniesionego zarzutu w pkt 2 na str. 3 skargi kasacyjnej.

Nie jest trafny zarzut dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. przez jego niezastosowanie w zw. z art. 3 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 p.u.s.a. w zw. z art. 17 ust. 4 ustawy z 15 lutego 1962 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. z 2000 r. nr 28 poz. 253). Skarżący uzasadniając ten zarzut wskazał, że nie mogło dojść do utraty obywatelstwa polskiego na podstawie art. 11 pkt 1 ustawy o obywatelstwie Państwa Polskiego, bowiem nabycie obywatelstwa litewskiego nie nastąpiło dobrowolnie, a było wyłącznie skutkiem wybuchu II wojny światowej i zajęcia Wilna przez Litwę.

Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu wskazać należy, że artykuł 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. nie może zostać naruszony równocześnie z art. 151 p.p.s.a., są to bowiem przepisy wzajemnie się wykluczające, stosowane przez sąd w różnych stanach prawnych. W skardze kasacyjnej nie wskazano, której jednostki redakcyjnej dotyczy zarzut naruszenia art. 3 p.p.s.a. Przepis art. 3 p.p.s.a. w istocie nie zawiera samodzielnej treści normatywnej, określa zakres postępowania sądowoadministracyjnego. Przepis art. 1 § 2 p.u.s.a. jako przepis ustrojowy, a nie procesowy wskazuje w § 2 podstawowe kryterium sprawowania kontroli administracji publicznej przez sądy administracyjne. Przepis ten mógłby stanowić samodzielną i skuteczną podstawę kasacyjną tylko wówczas, gdyby sąd przyjął inne, niż legalność, kryterium kontroli. Autor skargi kasacyjnej zarzuca Sądowi I instancji brak uwzględnienia realiów historycznych i sytuacji politycznej i społecznej obywateli polskich będących mieszkańcami Wilna po wybuchu II wojny światowej i zajęciu Wilna prze Litwę. Sąd I instancji nie wyszedł poza zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego (tzn. poza kontrolę działalności administracji publicznej). Wobec tego, iż skarżący nie wywiódł skutecznego zarzutu naruszenia przepisów postępowania nie może skutecznie kwestionować ustaleń dotyczących braku posiadania obywatelstwa polskiego przez J. S. w dniu jej śmierci.

Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego. Skarżący kasacyjnie zarzuca naruszenie art. 11 pkt 1 ustawy z 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego (Dz. U. RP nr 7 poz. 44, dalej: ustawa o obywatelstwie Państwa Polskiego). Zgodzić należy się z Sądem I instancji, który stwierdził, że dla ustalenia statusu obywatelstwa babci skarżącego decydujące znaczenie mają przepisy ustawy z 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego (Dz. U R.P. nr 7, poz. 44, ze zm.), gdyż ten akt normatywny obowiązywał w chwili zaistnienia zdarzeń mających znaczenie dla stwierdzenia utraty lub posiadania obywatelstwa polskiego przez J. S.. W trafnej ocenie Sądu I instancji, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że zasadniczą kwestią wymagającą rozstrzygnięcia było ustalenie, czy w niniejszej sprawie miały miejsce zdarzenia skutkujące utratą obywatelstwa polskiego przez J. S. na podstawie art. 11 ustawy z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa Polskiego. W art. 11 ustawy z 20 stycznia 1920 r. uregulowano dwie niezależne przesłanki utraty obywatelstwa polskiego. Pierwszą z nich było nabycie obcego obywatelstwa, z tym zastrzeżeniem, że osoby obowiązane do czynnej służby wojskowej mogły nabyć obywatelstwo obce jedynie po uzyskaniu zwolnienia od powszechnego obowiązku wojskowego, zgodnie z obowiązującymi przepisami, w przeciwnym razie nadal były uważane wobec Państwa Polskiego za obywateli polskich (art. 11 pkt 1 w zw. z art. 11 zd. 2 ustawy). Sąd I instancji wyjaśnił, że ponieważ na J. S. nie ciążył powszechny obowiązek służby wojskowej, należy uznać, że utraciła obywatelstwo polskie z dniem nabycia obywatelstwa litewskiego. Konkretna data nabycia obywatelstwa litewskiego przez J. S. nie wynika z dokumentów, ale niewątpliwie nastąpiło to między dniem 26 stycznia 1940 r. a 7 maja 1940 r. treść zgromadzonych w sprawie dokumentów potwierdza nabycie przez J. S. obywatelstwa litewskiego. Postępowanie administracyjne w tym przedmiocie ma na celu rozstrzygnięcie, czy określona osoba posiada obywatelstwo polskie lub nie albo czy określona osoba utraciła obywatelstwo polskie lub nie. W orzecznictwie podkreśla się (zob. wyroki NSA z 31 maja 2010 r. , sygn. II OSK 454/09, z 8 lipca 2009 r., sygn. II OSK 1230/08, z 22 grudnia 2009 r., sygn. II OSK 1868/08, z 29 listopada 2013 r., sygn. II OSK 1192/12), że decyzje wydane w tym postępowaniu mają charakter deklaratoryjny, albowiem stwierdzają określony stan rzeczy, który powstał z mocy prawa na skutek określonych zdarzeń lub czynności. W tym postępowaniu nie chodzi o przyznanie lub odmowę przyznania prawa, ale o stwierdzenie przez właściwy organ administracji publicznej tego, czy określona osoba jest, czy nie jest obywatelem polskim albo czy utraciła lub nie utraciła obywatelstwo, z uwagi na zdarzenia lub czynności, z którymi przepisy ustawy wiążą posiadanie lub utratę obywatelstwa polskiego. Stwierdzenie to jest uzależnione od ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych w toku postępowania administracyjnego a nie od uznania organu, który jest związany dokonanymi ustaleniami. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, który wskazał, że zarzut, że organ przekroczył zasadę swobodnej oceny dowodów stwierdzając, iż J. S. nabyła obywatelstwo litewskie na skutek wniesienia odwołania czy złożenia kolejnego wniosku, podczas gdy w aktach brak zarówno odwołania, jak i ewentualnego kolejnego wniosku o nadanie obywatelstwa litewskiego, jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż samo rozstrzygnięcie zostało oparte o treść dokumentów archiwalnych. W dokumentach tych wprost jest napisane, że J. S. ma obywatelstwo litewskie. Jako osobie posiadającej obywatelstwo litewskie został jej wydany dowód osobisty w dniu 7 maja 1940 r. przez władze Litwy.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.