Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 619/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-10-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 12 ust. 1, art. 12 ust. 2, art. 12 ust. 4, art. 12 ust. 5 lit. a, art. 12 ust. 6, art. 20 ust. 1, art. 20 ust. 2, art. 20 ust. 3, art. 236 ust. 1
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
article: art. 145 par. 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 07 października 2009 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania zgłoszenia celnego oraz dokonania zwrotu cła 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w T. na rzecz S. sp. z o.o. w O. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

W dniu 6 marca 2008 r. na podstawie zgłoszenia celnego

nr [...] pod procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu umieszczony został towar w postaci wielowarstwowej folii polaryzującej z polialkoholu winylowego, wzmocnionej z obu stron folią z trioctanu celulozy, z warstwą kleju i folią rozdzielającą, do stosowania w produkcji modułów LCD. Zgłaszający na podstawie udzielonej przez Dyrektora Izby Celnej w Warszawie Wiążącej Informacji Taryfowej nr [...] z dnia [...] zastosował klasyfikację przedstawionego towaru do kodu 3919 90 61 97. Kwota wynikająca z długu celnego obliczona została z zastosowaniem stawki celnej erga omnes określonej dla tego kodu w wysokości 6,5% wartości celnej.

W dniu 22 lipca 2008 r. do Naczelnika Urzędu Celnego w T. wpłynął wniosek zgłaszającego, I. s.c. M. K., K. P., który występując w charakterze przedstawiciela odbiorcy - firmy S. sp. z o. o. w O., wniósł o kontrolę zgłoszenia celnego i dokonanie jego sprostowania poprzez zmianę zapisów w polach nr 33 i 47 tego zgłoszenia. Zgłaszający wniósł o zmianę klasyfikacji taryfowej towaru zastosowanej

w zgłoszeniu. Zamiast klasyfikacji do kodu 3919 90 61 97 wskazał klasyfikację

do kodu 9001 20 00 40, do którego klasyfikuje się folię polaryzującą w rolkach, składającą się z wielowarstwowej folii z polialkoholu winylowego, wzmocnioną z obu stron folią z trioctanu celulozy, z klejem wrażliwym na nacisk i folią rozdzielającą

(z jednej strony), do stosowania w produkcji modułów LCD. Zgłaszający wniósł

o zastosowanie stawki celnej erga omnes, która dla towaru klasyfikowanego do tego kodu określona została na poziomie 2,9% wartości celnej oraz o dokonanie zwrotu cła w kwocie odpowiadającej różnicy pomiędzy kwotą wykazaną w zgłoszeniu celnym,

a kwotą obliczoną ze stawką celną 2,9% wartości celnej. Przedmiotowy wniosek zgłaszający uzasadnił tym, że w dniu 11 kwietnia 2008 r. zmienione zostały Noty wyjaśniające do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. Na stronie 363 Not wyjaśniających znajduje się następujący tekst: "9001 20 00 Arkusze i płyty,

z materiałów polaryzujących. Niniejsza podpozycja obejmuje folie z materiałów polaryzujących w rolkach, na przykład, do stosowania w produkcji modułów LCD." Informacja o zmianie Not wyjaśniających opublikowana została w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C, Nr 90/1 z dnia 11 kwietnia 2008 r.

W odpowiedzi na wezwanie organu do wykazania trybu, w jakim ma zostać rozpatrzony przedmiotowy wniosek, zgłaszający wskazał w piśmie z dnia 29 września 2008 r., że wnosi o zwrot cła w trybie art. 236 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG)

nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1 ze zm.). Następnie, w piśmie uzupełniającym z dnia 12 grudnia 2008 r. wskazał na tryb art. 239 tego rozporządzenia.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w T. odmówił Spółce S. sprostowania zgłoszenia celnego i dokonania zwrotu cła w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu organ powołał się na treść art. 12 ust. 5 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, który wskazuje przypadki, kiedy Wiążąca Informacja Taryfowa traci ważność.

Na podstawie tego przepisu organ podał, że Wiążąca Informacja Taryfowa nr [...] z dnia [...] straciła ważność w dniu 11 kwietnia 2008 r., to jest w dniu opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C, Nr 90/1 Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. W związku z powyższym, w dniu 6 marca 2008 r. tj. w dniu zgłoszenia celnego wskazana Wiążąca Informacja Taryfowa była ważna i wiązała organy celne, wobec czego zastosowanie kodu 3919 90 61 97 i stawki celnej erga omnes w wysokości 6,5 % wartości celnej było zasadne.

Od decyzji organu I instancji S. sp. z o. o. w O. wniosła odwołanie. Zdaniem Spółki Wiążąca Informacja Taryfowa wydana została z naruszeniem Reguły 3(c) Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej oraz uwagi 2(u) do Działu 39 Wspólnej Taryfy Celnej. Strona podkreśliła, że w dniu złożenia zgłoszenia celnego, we Wspólnej Taryfie Celnej współistniały dwa różne kody Taric, do których zgodnie z ich brzmieniem, można było klasyfikować sporny towar. Zdaniem Spółki, niedopuszczalna jest sytuacja, w której niejasności legislacyjne tworzone przez Komisję Europejską interpretowane są przez polskie organy celne na niekorzyść polskiego podmiotu.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 12 ust. 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, Wiążąca Informacja Taryfowa zobowiązuje organy celne wobec osoby, na którą wystawiono informację, w zakresie klasyfikacji taryfowej. Wiążąca Informacja Taryfowa zobowiązuje organy celne w odniesieniu do towarów, dla których formalności celne zostały dokonane po dniu, w którym informacja została przez nie wydana. Dyrektor Izby Celnej w Warszawie wydając Wiążącą Informację Taryfową [...] z dnia [...] rozstrzygnął o klasyfikacji towaru do pozycji 3919 Wspólnej Taryfy Celnej, w jej ramach do kodu Taric 3919 90 61 97. Zastosowana przez Dyrektora Izby Celnej w Warszawie klasyfikacja towaru różniła się od wnioskowanej przez Spółkę S., jednakże strona nie zaskarżyła wydanej Wiążącej Informacji Taryfowej.

Organ wskazał na przesłanki utraty ważności Wiążącej Informacji Taryfowej określone w art. 12 ust. 5 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Na podstawie tego przepisu organ stwierdził, że Wiążąca Informacja Taryfowa nr [...] z dnia [...] straciła ważność w dniu 11 kwietnia 2008 r., to jest w dniu opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C, nr 90/1, Not Wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. W związku z powyższym, w dniu 6 marca 2008 r., to jest w dniu złożenia zgłoszenia celnego przedmiotowa Wiążąca Informacja Taryfowa była ważna i wiązała organ celny, wobec czego zastosowanie klasyfikacji do kodu Taric 3919 90 61 97 było zasadne. Zasadne było również określenie kwoty długu celnego z zastosowaniem stawki celnej erga omnes w wysokości 6,5% wartości celnej. Dyrektor Izby Celnej w T. wyjaśnił, iż organ celny I instancji zasadnie uznał, że w przedmiotowej sprawie nie mogą mieć zastosowania przepisy artykułów od 236 do 239 Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz prawidłowo odmówił sprostowania zgłoszenia celnego z dnia 6 marca 2008 r. i dokonania zwrotu cła w kwocie [...] zł.

Organ wskazał, że art. 236 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego

w przedmiotowej sprawie nie może mieć zastosowania, ponieważ kwota należności celnych przywozowych była prawnie należna. W niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania także art. 239 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, ponieważ w sprawie nie zaistniała żadna z sytuacji określonych w art. 900-903 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 02 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. W niniejszej sprawie nie zachodzi również szczególna sytuacja, o której mowa w art. 899 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93. W związku z powyższym, organ uznał dokonanie sprostowania zgłoszenia celnego oraz dokonanie zwrotu cła za nieuzasadnione.

Organ wskazał, że zarzuty przeciw Wiążącej Informacji Taryfowej Dyrektora Izby Celnej w Warszawie Nr [...] z dnia [...] należało kierować do Dyrektora Izby Celnej w Warszawie, w terminie przewidzianym do wniesienia odwołania. Fakt nie wniesienia odwołania od decyzji [...] z dnia [...] spowodował uprawomocnienie się tej decyzji.

Na decyzję organu II instancji S. sp. z o. o. w O. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 236 w zw. z art. 220 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Spółka wniosła o uchylenie w całości decyzji organu I i II instancji.

W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że Wiążąca Informacja Taryfowa nie tworzy prawa powszechnie obowiązującego, wiąże ona organ celny, nie wiąże natomiast strony postępowania celnego. Dlatego też strona może zastosować inną klasyfikację towaru, niż zaproponowana przez organ, jednak działanie takie podejmuje na własne ryzyko. W konsekwencji, dopuszczalne jest dokonanie sprostowania zgłoszenia celnego i domaganie się zwrotu wpłaconego cła. Spółka zarzuciła, że organ błędnie wywodzi,

iż informacje zawarte w Wiążącej Informacji Taryfowej nie mogą zostać wzruszone

w toku postępowania zmierzającego do sprostowania zgłoszenia celnego. W ocenie skarżącej, w niniejszej sprawie nie istnieje zakaz dokonywania sprostowania zgłoszenia celnego, co oznacza, iż strona może dokonać takiego sprostowania w każdym czasie, zaś organy celne powinny rozpatrzyć dokonane sprostowanie w oparciu o przepisy powszechnie obowiązującego prawa, nie zaś opierać się na informacjach zawartych

w Wiążącej Informacji Taryfowej, które nie posiadają takiego przymiotu.

Zdaniem Spółki, wydana w sprawie Wiążąca Informacja Taryfowa była niezgodna z prawem albowiem organ upoważniony do wydania tej Informacji miał do wyboru dwa kody, zarówno kod 3919 90 61 97, jak i kod 9001 20 00 40, które były tak samo odpowiednie dla zgłoszonego towaru. Stawki celne jednak określone w tych kodach były różne i wynosiły odpowiednio 6,5 % i 2,9 %. W takiej sytuacji, organ powinien wszelkie wątpliwości interpretacyjne, zgodnie z konstytucyjną zasadą zaufania obywateli do organów państwa i stanowionego przez nie prawa, rozstrzygać na korzyść obywatela. W tym zakresie Spółka powołała wyrok Sądu Najwyższego z dnia

22 października 1992 r., sygn. akt III ARN 50/92.

Przywołując art. 236 i art. 239 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego skarżąca podniosła, że w sytuacji określenia przez organ niewłaściwej klasyfikacji towarowej, należności celne podlegają zwrotowi lub umorzeniu.

Spółka wskazała, że z dniem opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C, nr 90/1, Not Wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich wydana w sprawie Wiążąca Informacja Taryfowa straciła ważność. Z tym też dniem dopiero Spółka nabrała wątpliwości co do zasadności i poprawności zastosowanej stawki celnej, co doprowadziło do złożenia wniosku o zwrot nadpłaconego cła.

Skarżąca powołała się również na art. 220 ust. 2 lit. b) Wspólnotowego Kodeksu Celnego, zgodnie z którym, zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się,

gdy kwota opłat celnych należnych zgodnie z przepisami prawa nie została wykazana

w rachunkach w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących

w zakresie zgłoszenia celnego. Spółka podniosła, że wprawdzie powołane rozporządzenie nie definiuje pojęcia błędu, jednak z orzecznictwa i doktryny można wywieść, iż obejmuje ono również mylne wyobrażenie o stanach faktycznych lub obowiązującym prawie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W dniu 5 października 2009r. do tut. Sądu wpłynęło pismo procesowe strony skarżącej. Podtrzymano skargę i zarzuty w niej zawarte. Załączono ekspertyzę prawną na poparcie swojej argumentacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c) p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności

(art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja narusza prawo materialne.

Spór sprowadza się do ustalenia, czy skarżącej Spółce przysługuje prawo zwrotu cła w kwocie [...] zł zaksięgowanej w związku z objęciem na podstawie zgłoszenia celnego z dnia 6 marca 2008 r. procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci wielowarstwowej folii polaryzującej z polialkoholu winylowego. Zdaniem organu nie ma podstaw do zwrotu cła, ponieważ zastosowana stawka w wysokości 6,5 % była właściwa dla kodu w/w towaru wynikającego z Wiążącej Informacji Taryfowej (dalej WIT) z dnia [...] wydanej skarżącej przez Dyrektora Izby Celnej w Warszawie. W ocenie natomiast strony skarżącej, zasadne jest żądanie zwrotu cła, ponieważ cło powinno być ustalone przy zastosowaniu stawki w wysokości 2,9 % wartości celnej dla kodu w/w towaru wskazanego w Notach wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich z dnia 11 kwietnia 2008 r.

Bezsporne w sprawie jest, że skarżąca Spółka zwróciła się z wnioskiem do Dyrektora Izby Celnej w Warszawie o wydanie Wiążącej Informacji Taryfowej

w przedmiocie klasyfikacji wielowarstwowej folii polaryzującej. Organ wydał WIT w dniu [...] klasyfikując towar do kodu 3919 90 61 97 i decyzja ta nie została zaskarżona. Stosując ten kod towaru Spółka zastosowała stawkę 6,5 % zgłaszając w dniu 6 marca 2008 r. towar po procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu. Następnie zwróciła się o zwrot nadpłaconego cła z uwagi na opublikowanie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C Nr 90/1 z dnia 11 kwietnia 2008 r. Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich, z których wynika że właściwym do tego towaru jest kod 9001 20 00, co skutkuje zastosowaniem stawki 2,9%.

W pierwszej kolejności należy dokonać oceny charakteru Wiążącej Informacji Taryfowej, następnie odnieść się do zagadnienia żądania zwrotu należności celnych.

Należy wskazać, że obowiązująca wspólnotowa regulacja dotycząca wiążących informacji taryfowych opiera się na dwóch aktach:

1) rozporządzeniu Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającym Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. 92. 302. 1) - zwanym dalej WKC,

2) rozporządzeniu Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 ustanawiającym przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. 93. 253. 1 ze zm.) – zwanym dalej rozporządzeniem Komisji.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 i 2 WKC, organy celne wydają, na pisemny wniosek

i w sposób określony zgodnie z procedurą Komitetu, wiążące informacje taryfowe. Wiążąca informacja taryfowa zobowiązuje organy celne wobec osoby, na którą wystawiono informację jedynie w zakresie klasyfikacji taryfowej. Wiążąca informacja taryfowa zobowiązuje organy celne jedynie w odniesieniu do towarów, dla których formalności celne zostały dokonane po dniu, w którym informacja została przez nie wydana.

Z powyższych regulacji wynika, że wiążące informacje taryfowe dotyczyć mogą tylko klasyfikacji taryfowej, a zatem nie rozstrzygają bezpośrednio o stosowanej do towaru stawce celnej.

W tym miejscu należy przywołać art. 20 ust. 1, 2 i 3 WKC, zgodnie z którymi to przepisami w przypadku powstania długu celnego należności wymagane zgodnie

z prawem określane są na podstawie Taryfy Celnej Wspólnot Europejskich. Inne środki ustanowione odrębnymi przepisami wspólnotowymi i dotyczące wymiany towarowej są, o ile zaistnieje taka potrzeba, stosowane zgodnie z klasyfikacją taryfową tych towarów. Taryfa Celna Wspólnot Europejskich obejmuje m.in:

a) towarową Nomenklaturę Scaloną;

b) każdą inną nomenklaturę, która jest całkowicie lub częściowo oparta na Nomenklaturze Scalonej lub która dodaje do niej dalsze działy i która została ustanowiona odrębnymi przepisami Wspólnoty w celu zastosowania w wymianie towarowej środków taryfowych;

c) stawki i inne elementy opłat normalnie stosowane do towarów objętych Nomenklaturą Scaloną odnośnie do:

– ceł, oraz

– opłat przywozowych ustanowionych w ramach wspólnej polityki rolnej lub na podstawie odrębnych przepisów mających zastosowanie do niektórych towarów uzyskiwanych w wyniku przetworzenia produktów rolnych.

Stosownie zatem do art. 20 ust. 3 lit. c) tiret pierwsze WKC podstawowe stawki celne są częścią Wspólnej Taryfy Celnej. Tym samym przepis ten odwołuje się do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej

i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej Załącznika I. Rozporządzenie to zawiera autonomiczne i konwencyjne stawki celne.

Wysokość zatem stawek celnych wynika z przepisów prawa.

Przepisy jednak dopuszczają sytuację, w której osobom zainteresowanym na ich wniosek organy celne udzielają informacji o prawidłowym – w ocenie tych organów – kodzie klasyfikacyjnym towaru. Ponadto zobowiązują organy celne do respektowania odpowiednio określonej klasyfikacji taryfowej towaru.

Obowiązek klasyfikowania towaru do danego kodu taryfowego wynika z treści przepisów prawnych. Źródłem obowiązku w zakresie stosowania właściwego kodu towaru, a w konsekwencji stawki celnej jest treść aktów prawnych regulujących problematykę klasyfikacji towarowej, a nie aktów indywidualnych, jakimi są wiążące informacje. To akty normatywne przesądzają bowiem o tym, do jakiego kodu taryfowego należy dany towar zaklasyfikować i według jakiej stawki należy uiścić należności celne.

Jednocześnie podkreślić należy, że z art. 12 WKC nie wynika wprost, aby podmiot będący w posiadaniu wiążącej informacji taryfowej był nią związany (dopiero projekt zmiany WKC przewiduje takie związanie posiadacza WIT).

W tym miejscu należy przywołać wyrok ETS z dnia 29 stycznia 1998 r. w sprawie Lopex Export GmbH i Hauptzollamt Hamburg – Jonas, C-315/96, w którym Trybunał stwierdził, że wiążąca informacja taryfowa ma za cel dać podmiotowi gospodarczemu pełne bezpieczeństwo, gdy istnieje wątpliwość co do klasyfikacji jakiegoś towaru według istniejącej nomenklatury celnej, chroniąc go wobec wszelkich późniejszych modyfikacji stanowiska przyjętego przez organy celne dotyczącego klasyfikacji towaru. Za to taka informacja nie ma na celu i nie może mieć efektu zagwarantowania podmiotowi, że pozycja taryfowa, do której on odwołuje się, nie będzie w przyszłości modyfikowana przez akt przyjęty przez prawodawcę wspólnotowego.

W konsekwencji powyższego, należy stwierdzić, że WIT pełni funkcje ochronne dla jego adresata. Posiadacz WIT ma mieć pewność, że zmiana stanowiska organu co do klasyfikacji towaru do konkretnego kodu nie spowoduje, nie wywoła dla niego negatywnych skutków.

Za takim rozumieniem znaczenia charakteru WIT-u przemawia także treść art. 12 ust. 4 i ust. 6 WKC, na podstawie których wiążąca informacja jest ważna przez okres sześciu lat licząc od daty jej wydania w przypadku informacji taryfowej i trzech lat w przypadku informacji dotyczącej pochodzenia. Niezależnie od art. 8, informacja zostaje unieważniona, jeżeli została wydana na podstawie podanych przez wnioskodawcę nieprawidłowych lub niekompletnych danych. Osoba, której udzielono wiążącej informacji, która traci ważność zgodnie z ust. 5 lit. a) ii) lub iii) lub lit. b) ii) lub iii), może posługiwać się nią dalej przez okres sześciu miesięcy od daty publikacji lub powiadomienia, pod warunkiem że zawarła, na podstawie wiążącej informacji i przed wydaniem odpowiednich przepisów, wiążące i ostateczne umowy kupna lub sprzedaży towarów.

W przypadku zatem, gdy okaże się, że organ celny naruszył przepisy klasyfikacyjne, to skutków tego błędu nie można przerzucać na posiadacza WIT-u.

Prawdą jest, że w art. 12 WKC przewidziano odrębnie "unieważnienie" WIT-u i "utratę ważności", jednak to nie ma decydującego znaczenia dla oceny przedmiotowej sprawy. Zgodnie z art. 12 ust. 2, WIT zostaje unieważniona, jeżeli została wydana na podstawie podanych przez wnioskodawcę nieprawidłowych lub niekompletnych danych (z taką sytuacją nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie).

Na podstawie natomiast art. 12 ust. 5 lit. a) WKC, wiążąca informacja traci ważność, gdy:

1) w konsekwencji wydania rozporządzenia, staje się sprzeczna z ustanowionym w ten sposób prawem;

2) staje się niezgodna z interpretacją jednej z nomenklatur określonych w art. 20 ust. 6:

– na poziomie Wspólnoty, przez zmianę not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej lub na skutek orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich,

– w skali międzynarodowej, przez wydanie opinii dotyczącej klasyfikacji lub przez zmianę not wyjaśniających do nomenklatury Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, przyjętego przez Światową Organizację Celną utworzoną w 1952 r. pod nazwą "Rada Współpracy Celnej";

3) zostanie cofnięta lub zmieniona zgodnie z art. 9, i pod warunkiem że

o cofnięciu lub zmianie zostanie w formie pisemnej powiadomiona osoba, której udzielono informacji.

Data, z którą wiążąca informacja traci ważność, w odniesieniu do przypadków, określonych w pkt 1) i pkt 2), jest datą publikacji wymienionych decyzji, a w przypadku przepisów międzynarodowych, datą publikacji komunikatu Komisji w serii C Dziennika Urzędowego Wspólnot Europejskich.

Nie budzi wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie WIT z dnia [...] utraciła ważność w dniu 11 kwietnia 2008 r., tj. w dniu opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C nr 90/1 Not wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich. Nie oznacza to jednak, że wskazany w w/w Wiążącej Informacji Taryfowej kod towaru, a w konsekwencji zastosowana stawka celna była zgodna z przepisami prawa w okresie poprzedzającym opublikowanie ww. Not wyjaśniających.

Zdaniem Sądu, wysokość stawki celnej wynika z przepisów prawa i nie może być modyfikowana w wyniku wydania WIT-u na niekorzyść adresata tej Informacji. Modyfikacja może być tylko na korzyść posiadacza WIT-u. Ochrona ogranicza się tylko do prawa powołania się przez adresata na WIT, gdyby utrata ważności WIT-u spowodowała niekorzystne skutki dla niego. Wiążąca Informacja Taryfowa nie pełni funkcji ochronnej w stosunku do organu. Organ, który popełnił błąd przy wydaniu WIT-u wadliwie klasyfikując towar do niewłaściwego kodu, nie może "wykorzystywać" popełnionego błędu do uzyskania należności w wyższej wysokości niż wynikająca

z przepisów prawa.

Sąd zauważa, że już na gruncie Kodeksu celnego NSA w wyroku z dnia 8 marca 2003 r. sygn. akt V Sa 3416/01 (ONSA 2004 nr 2, poz. 68) stwierdził, że "Wiążące informacje taryfowe nie są normą prawną".

Sąd w tut. składzie za trafne uznaje także wywody skargi co do charakteru not wyjaśniających. W tym miejscu warto przywołać tezy z następujących wyroków ETS:

1) Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem noty wyjaśniające opracowywane przez Komisję w zakresie dotyczącym Nomenklatury Scalonej oraz noty wyjaśniające przyjmowane przez WCO w zakresie dotyczącym HS przyczyniają się w istotny sposób do interpretacji zakresu poszczególnych pozycji taryfowych, nie mają jednakże wiążącej mocy prawnej (wyrok z dnia 19 lutego 2009r. w sprawie C-376/07);

2) Jest również zgodne z utrwalonym orzecznictwem, że mając na względzie zasadę pewności prawa i ułatwienie kontroli, kryterium decydujące dla klasyfikacji taryfowej towaru stanowią zasadniczo obiektywne właściwości

i cechy towaru opisane w pozycjach CN. Ustanowione przez Komisję noty wyjaśniające do CN, jak również noty wyjaśniające do HS, opracowane

w ramach Światowej Organizacji Ceł, przyczyniają się w istotny sposób do wykładni zakresu poszczególnych pozycji taryfowych, nie są jednakże prawnie wiążące (wyrok z dnia 27 listopada 2008r. w sprawie C-403/07).

Przechodząc do zagadnienia zwrotu należności celnych w przedmiotowej sprawie należy wskazać, że na podstawie art. 236 ust. 1 WKC, należności celne przywozowe lub wywozowe podlegają zwrotowi, gdy okaże się, że w chwili uiszczenia kwota tych należności nie była prawnie należna lub że kwota ta została zaksięgowana niezgodnie z art. 220 ust. 2. Należności nie podlegają zwrotowi ani umorzeniu, w przypadku gdy fakty, które doprowadziły do zapłacenia lub zaksięgowania kwoty prawnie nienależnej, są wynikiem świadomego działania osoby zainteresowanej.

Niewątpliwie dla oceny sprawy istotne jest, czy w chwili uiszczenia kwota należności celnych (będąca różnicą pomiędzy kwotą uzyskaną z zastosowaniem stawki 6,5 %, a kwotą uzyskaną z zastosowaniem stawki 2,9 %) była "prawnie należna".

W doktrynie podnoszone jest, że "1. Przepis art. 236 WKC określa przypadek zwrotu lub umorzenia należności celnych w sytuacji, gdy obliczona i zaksięgowana kwota należności nie była prawnie należna. Dotyczy to kwoty prawnie należnej w całości lub w części. Przepis ten obejmuje również przypadek, gdy kwota należności została zaksięgowana niezgodnie z przepisami art. 220 ust. 2 WKC dotyczącymi retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego. (...) 2. Sytuacja prawnie nienależnych należności celnych może mieć miejsce w sytuacji, gdy np.:

- określono wartość celną towarów wyższą od wartości celnej przewidzianej w prawie Wspólnoty,

- zastosowano nieprawidłową stawkę celną,

- nieprawidłowo zaklasyfikowano towar,

- nie uwzględniono preferencji celnych,

- nie zastosowano niższej stawki celnej lub zwolnienia od cła

a wskutek tego została określona i zaksięgowana kwota należności prawnie nienależna lub w wysokości wyższej niż prawnie należna." (vide: M. Kałka, U. Ksieniewicz, Wspólnotowy Kodeks Celny, Wydawnictwo Unimex, Wrocław 2007, s. 514).

Podobnie na przyczyny zwrotu należności celnych wskazuje M. Lux (Prawo celne Unii Europejskiej – podręcznik dla praktyków z przykładami i pożytecznymi wskazówkami, Wydawnictwo BW Szczecin, 2004r., s. 510) stwierdzając, że prawnie nienależne należności są np. uiszczone lub zaksięgowane w przypadku gdy:

- zastosowano stawkę lub wartość celną wyższą od stawki lub wartości celnej przewidzianej w prawie Wspólnoty,

- nie uwzględniono preferencji celnych, o ile warunki przyznania preferencji taryfowych mogą być jeszcze spełnione,

- nie uwzględniono świadectwa, które uprawnia do korzystania z niższej stawki należności lub zwolnienia z nich, także wówczas, jeżeli zostanie ono przedstawione retrospektywnie.

W świetle art. 236 ust. 1 akapit pierwszy WKC należności przywozowe lub wywozowe są prawnie należne, jeżeli dług celny powstał zgodnie z przesłankami określonymi w rozdziale 2 tytułu VII WKC i jeżeli kwota tych należności mogła zostać określona na podstawie Taryfy celnej Wspólnot Europejskich zgodnie z przepisami tytułu II WKC.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że strona skarżąca uiściła należności celne w wysokości wyższej niż wynikająca z przepisów prawa na skutek zastosowania się do uzyskanej Wiążącej Informacji Taryfowej.

W tej sytuacji nie ma podstaw do obrony tezy, że należności uiszczone w wysokości wyższej niż nakazywały to przepisy prawa były prawnie należne.

Konkludując, tut. Sąd wyraża pogląd, że skoro WIT nie jest normą prawną, to nie można na jej podstawie kształtować "większych" obowiązków aniżeli wynikające bezpośrednio z przepisów prawa.

W ocenie Sądu, nie zaszła także negatywna przesłanka zwrotu należności celnych nadpłaconych z przyczyn leżących po stronie skarżącej Spółki, która w zaufaniu do organu zastosowała wskazany przez niego kod towaru.

Mając na uwadze powyższe, stronie skarżącej przysługuje zwrot należności celnych - uiszczonych w wysokości wyższej od należnej - na podstawie art. 236 ust. 1 WKC.

Mając na względzie przedstawioną argumentację Sąd dokonał rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. W przedmiocie braku możliwości wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a. Natomiast o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

H. Adamczewska – Wasilewicz I. Najda – Ossowska M. Łent