Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1194/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6,  art. 9,  art. 10 par. 1 i 2,  art. 61 par. 4,  art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
article: art. 13  ust. 1,  ust. 2 pkt 3,  ust. 2a,  ust. 2b,  art. 13c ust. 2,  art. 13g ust. 1i 2,
journal: Dz.U. 1985 nr 14 poz 60
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
article: art. 106 par. 1, 3 i 5
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 13 ust. 2 pkt 3,  ust. 2a i  ust. 2b
journal: Dz.U. 1997 nr 98 poz 602
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie WSA Maciej Dybowski (spr.) WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant st. sekr. sąd Teresa Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi ATI. Sp. z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia [...] grudnia 2002r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej o d d a l a s k a r g ę /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ M. Dybowski


UZASADNIENIE

Dnia [...] czerwca 2002 r. o godz. [...] na przejściu granicznym w G. przeprowadzona została kontrola ciągnika VOLVO [...] o numerze rejestracyjnym [...] z naczepą LAG o numerze rejestracyjnym [...] (wraz z przewożonym ładunkiem) wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W wyniku przeprowadzonego ważenia pojazdu, kierowanego przez P. P. stwierdzono, że nacisk na drugą oś pojazdu przekracza o 2,48 kN dopuszczalną wartość (100 kN). Wynik ważenia został odnotowany w protokole nr [...], do którego dołączono raport ważenia pojazdu. W rubryce protokołu przeznaczonej na zamieszczenie uwag przewoźnika wpisano "Nie miałem wpływu na załadowanie towaru" i opatrzono podpisem kierowcy.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...], na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b i art. 40b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 71/00/838 ze zm. - dalej udp) w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 98/97/602 ze zm.) i rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 44/99/432), opierając się na ustaleniach zawartych w protokole, Naczelnik Urzędu Celnego w Z. (dalej: Naczelnik Urzędu) nałożył na A. (winno być A. T.I. Sp. z o. o. (dalej Spółka) karę pieniężną w wysokości 720,00 zł. Decyzję doręczono kierowcy dnia [...] czerwca 2002 r.

Pismem z dnia [...] czerwca 2002 r. Zainteresowana, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniosła odwołanie od decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r. W odwołaniu podniesiono zarzut naruszenia konstytucyjnej zasady proporcjonalności. Podkreślono aktualność rozważań zawartych w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 kwietnia 1997 r., P 7/98, OTK 4/99/72. Do odwołania załączono analizę nacisków osi wytypowanych zestawów transportowych przy różnej masie całkowitej, sporządzoną przez dra inż. J. R. W oparciu o tę ekspertyzę Odwołujący się podniósł, że nie jest możliwe uzyskanie dopuszczalnej masy pojazdu członowego bez przekroczenia nacisku osi napędowych. Stwierdził, że na obywatela nakłada się obowiązek, któremu nie jest on w stanie sprostać. W ocenie Odwołującego się, obowiązująca w dniu wydania decyzji regulacja prawna (art. 103a § 1 pkt 6 kodeksu wykroczeń) sprawia, że obywatel może być dwukrotnie ukarany za jedno zdarzenie. Nadto wskazano, że w protokole nr [...] pominięto okoliczność dynamicznego ważenia. Strona nie miała możliwości uczestniczenia w pierwszej fazie postępowania administracyjnego. Uzasadnienie decyzji organu I instancji jest lakoniczne i pominięto w nim istotne ustalenia faktyczne. Strona zarzuciła naruszenie art. 8, 9, 10 i 15 kpa.

Dyrektor Izby Celnej w R. (dalej: Dyrektor Izby) decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust. 2 pkt 3, ust. 2a i 2b i art. 40b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 71/00/838 ze zm.) w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 98/97/602 ze zm.) i § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 44/99/432), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał, że pobór kar pieniężnych ma charakter obligatoryjny. W przedmiotowej sprawie nacisk drugiej osi przekroczył dopuszczalną normę o 2,48 kN. W procesie ważenia nie odnotowano żadnych nieprawidłowości; również kierowca nie zgłaszał zastrzeżeń do jego przebiegu. Dla niniejszej sprawy nie ma znaczenia okoliczność, iż całkowita masa pojazdu nie została przekroczona, gdyż w takiej sytuacji organ byłby zobowiązany do nałożenia dodatkowej opłaty. Powołany przez Stronę wyrok Trybunału Konstytucyjnego odnosił się do nieobowiązujących już przepisów. Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 8, 9, 10 i 15 kpa.

Pismem z dnia [...] stycznia 2003 r. Skarżąca, zastępowana przez pełnomocnika, wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby, wnosząc o jej uchylenie. Spółka podniosła, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego przez zastosowanie w sprawie art. 13 ust. 2a udp, który to przepis narusza zasadę proporcjonalności, wynikającą z art. 2 i 92 Konstytucji. Nadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania przez: utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, mimo jej podpisania przez osobę z upoważnienia dyrektora urzędu celnego, a z art. 40b udp uprawnionymi do kontroli pojazdów są osoby upoważnione przez naczelnika urzędu celnego (art. 19, 20, 107 § 1 i art. 156 § 1 pkt 1 kpa); przyjęcie (z naruszeniem art. 7 kpa), że istnieje możliwość nie przekroczenia dopuszczalnej masy pojazdu przy jednoczesnym przekroczeniu nacisków na osie pojazdu, co wg badań technicznych Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w Warszawie; przeprowadzenie w sposób wadliwy dowodu z pomiarów nacisków na osie pojazdu, gdyż kierowca nie został pouczony o sposobie przejazdu (art. 9 i 77 kpa); jednokrotny przejazd przez wagę; niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego dla oceny poprawności uzyskanych nacisków na osie pojazdu zawartych w protokole nr [...] i wpływu sposobu przejazdu przez wagę na uzyskiwane wyniki nacisku na osie; utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, w której uzasadnieniu pominięto okoliczność dynamicznego ważenia pojazdu (z naruszeniem art. 8, 9, 15 i 107 § 3 kpa). Skarżąca nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów podczas pierwszego etapu postępowania. Kierowca ważonego pojazdu nie był umocowany do reprezentowania Skarżącej.

Spółka wniosła o przeprowadzenie dowodów z dokumentów: technicznych wagi tj. instrukcji obsługi i atestów wagi RPT [...], świadectwa legalizacji z [...].1.2002 r. nr dziennika zgłoszeń [...] wagi stacjonarnej- na okoliczność jakie warunki muszą zostać zachowane podczas ważenia pojazdu i dopuszczalnego przedziału błędu mogącego wystąpić w pomiarze nacisków osi; decyzji Prezesa GUM z [...].6.1998 nr ZT [...]w sprawie zatwierdzenia wagi typu RPT [...] na okoliczność warunków jakie muszą być zachowane podczas ważenia pojazdu- czy w niniejszej sprawie dokonano prawidłowo nacisku na osie. Spółka wniosła o zobowiązanie organu administracji do wykazania, iż pracownik Z. B., podpisując dnia [...].6.2002 r. decyzję I instancji, działał z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego w Z.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela ustalenia faktyczne i poglądy prawne organu odwoławczego, zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

1. Skarżąca zakwestionowała umocowanie starszego kontrolera celnego Z. B. do podpisania w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w Z. decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] (Skarżąca omyłkowo wskazuje "decyzję z dnia [...].09.2002 r."- k. 5, choć taka decyzja w sprawie nie zapadła). Zarzut ten, jako najpoważniejszy, gdyż skutkujący ewentualnym stwierdzeniem nieważności wskazanej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, Sąd rozpatrzył w pierwszej kolejności. Skarżąca podniosła, że nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 40b udp, uprawnionymi do kontroli pojazdów są osoby upoważnione przez naczelnika urzędu celnego, gdy decyzję I instancji podpisała osoba "z upoważnienia dyrektora urzędu celnego".

Ustawą z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. 41/02/365 ze zm.- dalej upac) z dniem 30 kwietnia 2002 r. zniesiono organ administracji państwowej w sprawach celnych - dyrektora urzędu celnego (art. 2 pkt 2 i art. 39) i utworzono organ naczelnika urzędu celnego (art. 3 pkt 2), do którego zakresu działania przeszły dotychczasowe zadania i kompetencje dyrektorów urzędów celnych w zakresie indywidualnych postępowań w sprawach celnych (art. 5 ust. 1). W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia [...] marca 2006 r. o przedstawienie stosownego upoważnienia wydanego przez organ I instancji, dla funkcjonariusza, którego podpis widnieje pod decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. nr 228, Zastępca Naczelnika Urzędu Celnego w Z. wskazał, że zakres obowiązków i uprawnień starszego kontrolera celnego Z. B. jest określony w Karcie zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy z dnia [...] listopada 2000 r., a zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2002 r. Naczelnika Urzędu Celnego w Z. i z częścią [...] § [...] Regulaminu Organizacyjnego wejście w życie owej decyzji nie spowodowało zmiany dotychczasowych zakresów obowiązków pracowników, pozostawiając je w mocy.

Zgodnie z art. 106 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1270 ze zm.- dalej upsa) podstawą orzekania w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest- co do zasady- materiał dowodowy zebrany w aktach sprawy administracyjnej. Na podstawie art. 106 § 3 i 5 upsa Sąd przeprowadził dowody uzupełniające z odpisów dokumentów: odpisu decyzji nr [...] Naczelnika Urzędu Celnego w Z. z dnia [...] maja 2002 r.; odpisu Karty zakresu obowiązków i uprawnień starszego kontrolera celnego Z. B. z dnia [...].11.2000 r.; informacji Naczelnika Urzędu Celnego w Z. z dnia [...].4.2006 r., którym to urzędowym odpisom dokumentów i informacji Sąd dał wiarę w całości, bowiem nie zostały one zakwestionowane skutecznie przez strony i nie nasunęły Sądowi wątpliwości co do ich autentyczności i wiarogodności ( art. 106 § 5 upsa w zw. z art. 244 § 1 i 252 kpc; T. Ereciński w: "Komentarz do kpc" W.Pr. 2002 t. 1 s. 514 uw. 26, s. 515 uw. 32 zd. 4). W decyzji określono, że p.o. Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w Z. i p.o. Kierownika Oddziału Celnego w G. mogą przekazać nadane im uprawnienia kierownikom komórek organizacyjnych oraz funkcjonariuszom celnym, zgodnie z podziałem kompetencji określonym Regulaminie Organizacyjnym Urzędu Celnego w Z.; obowiązki i uprawnienia nadane przez Naczelnika Urzędu lub za jego zgodą określa się w kartach zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Z. określił, iż starszy kontroler celny Z. B. był upoważniony do podpisania decyzji na podstawie pkt [...] myślnik trzeci Karty zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy, wydanej na podstawie art. 284 Kodeksu celnego. W zakresie ustalonym dla kierownika zmiany w punkcie [...] Karty, funkcjonariusz posiadał uprawnienia do podejmowania i wydawania decyzji oraz podpisywania pism w ramach właściwości rzeczowej, w zakresie spraw załatwianych w toku służby. Tym samym nie doszło do nieważności decyzji I instancji na skutek podpisania jej przez starszego kontrolera celnego Z. B., bowiem działał on w granicach dotychczasowego upoważnienia dyrektora urzędu celnego, jako wydane funkcjonariuszowi celnemu w celu wykonywania przezeń stosunków służbowych, stały się z mocy art. 37 upac upoważnieniami naczelnika urzędu celnego ( art. 40b ust. 1 i 2 udp). Starszy kontroler celny Z. B. uprawniony był do posługiwania się dotychczasową pieczęcią, do czasu określenia nowych wzorów pieczęci ( art. 38 upac).

2. Zgodnie z art. 13 ust.1 udp- w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania zaskarżonej decyzji- korzystanie z dróg publicznych mogło być uzależnione od wniesienia opłat drogowych, które zgodnie z art. 13 ust. 2 pkt 3 udp mogły być pobierane m.in. za przejazdy po drogach publicznych pojazdów zarejestrowanych w kraju lub za granicą, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach. Z kolei art. 13 ust. 2a udp stanowił, iż za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3, bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu pobiera się kary pieniężne, których wysokość - w myśl ust. 2b powołanego artykułu - określał załącznik do ustawy. Przy pomiarze nacisku dla pojedynczej osi napędowej w rozumieniu § 4 rozporządzenia, stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych norm określonych w § 5 ust. 4 rozporządzenia, w związku z czym Naczelnik Urzędu Celnego w Z. nałożył na Skarżącą -zgodnie ze wspomnianym załącznikiem do ustawy o drogach publicznych - karę pieniężną w wysokości 720 zł (pkt 5 ppkt 1 lit. a załącznika do ustawy). Kierowca pojazdu nie okazał stosownego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

3. Zasadniczy nurt argumentacji Skarżącej sprowadza się do kwestionowania poprawności ważenia i sposobu przeprowadzenia postępowania od strony formalnej. Skarżąca podnosi, że kara pieniężna została nałożona za przekroczenie obciążenia na osi napędowej, przy czym prędkość pojazdu lub ewentualne hamowanie pojazdu ma bezpośredni wpływ na uzyskiwane wyniki pomiarów nacisków na osie.

Z akt sprawy wynika, że ważenia pojazdu dokonano przy pomocy dynamicznej wagi samochodowej typu RPT [...], przystosowanej do ważenia pojazdów. Waga ta posiada ważne świadectwo legalizacji wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z. w dniu [...] stycznia 2002 r., a wagi tego typu zostały zatwierdzone do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdów decyzją Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...]. Pomiaru rozstawu osi dokonano przy pomocy przymiaru stalowego nr fabr. [...] tzw. ruletki, posiadającej świadectwo legalizacji wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z. dnia [...] czerwca 2001 r. nr dziennika zgłoszeń [...] (k. 1-3 akt administracyjnych) a warunki dokonywania pomiaru odpowiadały parametrom określonym w świadectwie legalizacji wagi.

Wydając to świadectwo Naczelnik Obwodowego Urzędu Miar w Z. powołał zarządzenie nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. (Dz. Urz. Miar i Probiernictwa 6/00/40), które m.in. określa konstrukcję, wykonanie i zainstalowanie wagi, a także jej właściwe stosowanie. Sąd stwierdza, że opisany szczegółowo przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a nie zakwestionowany przez Skarżącą opis przebiegu ważenia odpowiada warunkom określonym w cytowanym zarządzeniu. Dotyczy to w szczególności sygnalizacji o błędzie ważenia z powodu nadmiernej prędkości pojazdu (§ 2 ust. 9 zarządzenia) a także sposobu poinformowania kierowcy o wymaganiach dotyczących przejazdu przez wagę (§ 7 ust. 5 zarządzenia). Zgodnie ze świadectwem legalizacji waga dokonuje poprawnych pomiarów przy zachowaniu przez kierowcę prędkości w granicach od 2 do 6 km/h, a każde przekroczenie tej prędkości powoduje włączenie sygnalizacji o błędzie ważenia. Z kolei każdorazowe pomniejszenie wyników ważenia o 200 kg masy przypadającej na każdą oś oraz o dodatkowe 2 % zmierzonej masy całkowitej gwarantuje ochronę interesów przewoźnika i stanowi korektę ewentualnych błędów pomiaru wynikających z nieznacznego przyspieszania w granicach prędkości od 2 do 6 km/h. Na marginesie należy zauważyć, że samochody poruszają się po drogach publicznych z nieporównywalnie większą prędkością i większym przyspieszeniem, w związku z czym związane z przyspieszaniem przeciążenia osi przekraczające dopuszczalne normy są znacznie większe i muszą się niekorzystnie odbijać na jakości dróg. Nie można zatem przyjąć, że tak niewielkie wahania prędkości, jakie mogą zaistnieć w trakcie ważenia prowadzą do zafałszowania prawdziwych danych dotyczących nacisków na osie. Legalizacja wagi świadczy o prawidłowości jej działania w każdym miejscu i w każdych warunkach opisanych w instrukcji wagi ( wyrok NSA z dnia 12.2.1998r. sygn. II SA 1409/97). Mimo, że zarządzenie nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. utraciło moc w dniu 30 czerwca 2002 r., to z mocy art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o miarach (Dz.U. 53/93/248 ze zm.) zatwierdzenie przyrządu pomiarowego jest decyzją administracyjną Prezesa GUM- pomiarów na wadze można dokonywać do 31 stycznia 2004 r.- póki waga ma ważne świadectwo legalizacji. Nie można skutecznie powoływać się na utratę mocy zarządzenia nr 39 po dniu 30 czerwca 2002, bowiem obowiązuje decyzja nr [...] i świadectwo legalizacji, wykazujące parametry urządzenia. Utrata mocy zarządzenia nr 39, jako aktu generalnego, nie skutkuje wygaśnięciem decyzji administracyjnych, wydanych na podstawie tego zarządzenia, gdy jeszcze obowiązywało. W szczególności nie doszło do naruszenia art. 8 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. Prawo o miarach (Dz.U. 55/93/248) w zw. z art. 11 i art. 51 ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady Ministrów oraz o zakresie działania ministrów... (Dz.U. 154/01/1800).

4. W sprawie nie zachodziły przesłanki przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów, zgłoszonych w skardze. W szczególności w aktach administracyjnych znajdują się uwierzytelnione odpisy: decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] Prezesa Głównego Urzędu Miar; świadectwa legalizacji z dnia [...] stycznia 2002 r. nr dziennika zgłoszeń [...] Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z.; świadectwa legalizacji z dnia [...] czerwca 2001 r. nr dziennika zgłoszeń [...] Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z. (k. 1- 3 akt administracyjnych), mające status dokumentów urzędowych, korzystających z domniemania zgodności z prawdą, którego to domniemania Skarżąca w trybie przewidzianym art. 252 kpc nie obaliła (art. 106 § 5 upsa; T. Ereciński- op. cit. s. 514 uw.26, s.514 uw. 32). Nie służyły wyjaśnieniu istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wątpliwości a nadto prowadziłyby do nadmiernego przedłużenia postępowania w niniejszej sprawie ( art. 106 § 3 upsa) dowody z dokumentów, zawnioskowanych w punkcie [...] i [...] skargi; dokumenty te miały istotne znaczenie jedynie w sprawach zakończonych ostatecznymi: decyzją Prezesa GUM z [...] czerwca 1998 r. nr [...] i świadectwem legalizacji z dnia [...] stycznia 2002 r. nr dziennika zgłoszeń [...] Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z.

5. Kierowca nie zgłosił żadnych zastrzeżeń do sposobu ważenia zespołu pojazdów, a jedynie podniósł, że "nie miał wpływu na załadowanie towaru" (k.9 akt administracyjnych). W sprawie nie zachodziły przesłanki dla dokonania ponownego ważenia. Mając na uwadze jakość techniczną wagi, jej wyposażenie w szereg zabezpieczeń gwarantujących prawidłowość procesu ważenia a także wskazane wyżej świadectwa legalizacji trzeba stwierdzić, że żądanie ponownego ważenia było bezzasadne i organ nie miał obowiązku dokonywania kolejnego pomiaru. W dokumencie zatytułowanym Wynik ważenia na wadze dynamicznej, nie ma żadnych zastrzeżeń kierowcy do przebiegu czynności. Protokół ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone (art. 76 kpa). Protokół ów nie uległ sprostowaniu ani nie przeprowadzono przeciw temu dokumentowi dowodów mimo, że Spółka dnia [...] września 2002 r. została prawidłowo pouczona o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów i prawie do przeglądania akt sprawy (art. 10 § 1 i art. 73 § 1 kpa; k. 22, 23 akt administracyjnych). Tylko od woli Spółki zależało, czy z tej możliwości skorzysta. Należy zatem uznać, że protokół kontroli słusznie przyjęto za podstawę ustaleń faktycznych zaskarżonej decyzji.

6. Nie doszło do naruszenia art. 6 kpa przez wydanie decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r. mimo braku przepisów powszechnie obowiązujących, określających sposób dokonywania pomiarów samochodów na wagach. Zasada praworządności, określona w art. 6 kpa, podobnie jak inne zasady ogólne, dotyczy postępowania jurysdykcyjnego ( Z. Janowicz "Kpa. Komentarz" PWN 1999 s. 59 uw. 1a). Nie oznacza ona, że przebieg wszystkich czynności podejmowanych przez organ administracji publicznej, musi być drobiazgowo uregulowany przepisami prawa. Przepisy prawa zawierające w szczególności normy kompetencyjne mają jedynie stanowić podstawę do podjęcia danej czynności przez organ oraz być podstawą obowiązku poddania się przez obywatela (osobę prawną) danej czynności organu ( S. Wronkowska "Podstawowe pojęcia prawa i prawoznawstwa" cz. 1 s.19 Poznań 2002; Z. Ziembiński "Logika praktyczna" PWN 2002 s. 235). Nawet w silnie sformalizowanym postępowaniu sądowym rozpoznawczym nie reguluje się drobiazgowo szeregu czynności procesowych (np. okazania dowodu stronom, przeprowadzenia oględzin, przeprowadzenia dowodu z filmu, telewizji, fotokopii, fotografii, planów, rysunków oraz płyt lub taśm dźwiękowych i innych przyrządów utrwalających albo przenoszących obrazy lub dźwięki czy eksperymentu procesowego- art. 244- 257, 292-295, 308 kpc; art. 211- 212 kpk), pozostawiając sposób ich przeprowadzenia organowi procesowemu, w oparciu o utrwalone reguły postępowania, bazujące na kulturze prawnej mającej wielopokoleniową tradycję. Podstawą prawną wydania zaskarżonej decyzji i decyzji z [...] czerwca 2002 r. nie były ( i być nie musiały) jakiekolwiek przepisy regulujące sposób ważenia pojazdów, lecz wskazane prawidłowo w podstawach prawnych obu decyzji przepisy materialnoprawne. Jedynie zatem na marginesie należy wskazać , że już pod rządem ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o miarach (Dz.U. 53/93/248 ze zm.) utrwalonym był pogląd, że ówczesny normodawca- Główny Dyrektor Dróg Publicznych- nie miał kompetencji ustawowych do określania zasad ważenia pojazdów w celu ustalenia masy pojazdu i nacisków osi ( wyrok NSA z 17.2.1998- II SA 1489/97). W tej sytuacji szereg regulacji zawartych w zarządzeniu nr 39 ma charakter dyrektyw celowościowych, wskazujących co należy czynić, by osiągnąć zamierzony rezultat- in casu- prawidłowego zadziałania wagi ( S. Wronkowska- op. cit. s. 8). Po dniu 30 czerwca 2002 r., mimo utraty mocy zarządzenia nr 39, organy celne nadal realizowały wypracowane wcześniej- w tym pod rządem zarządzenia nr 39- utrwalone reguły postępowania.

7. Skarżąca podniosła, że nie była należycie reprezentowana i nie mogła wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów. Sąd stwierdza, że podczas ważenia istotnie brak było osoby prawidłowo umocowanej do reprezentowania spółki. Skarżąca jest spółką prawa handlowego i jako podmiot gospodarczy- profesjonalistą. Utrwalonym jest pogląd Sądu Najwyższego (wyrażony pod rządem rozporządzenia Prezydenta RP z 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy- Dz.U. 57/34/502 ze zm., a pozostający aktualnym pod rządem ustawy z dnia 15 września 2000 r.- Kodeks spółek handlowych- Dz.U. 94 /00/1037 ze zm.), że osoby obejmujące funkcje członków zarządu spółki, deklarują w szczególności dokładanie staranności sumiennego kupca (art. 292 § 2 kh), a objęcie tego stanowiska w danej spółce mimo braku wykształcenia lub wiadomości potrzebnych do prowadzenia jej spraw jest naruszeniem wymaganej staranności i sumienności ( odpowiednio- uzasadnienie wyroku SN z 6.6.1997 r.- III CKN 65/97- OSNC 11/97/181 s. 75). Skoro zatem Spółka wiedziała, na podstawie powszechnie obowiązującego i należycie ogłoszonego prawa, że przy przekraczaniu granic Rzeczypospolitej Polskiej wszystkie samochody ciężarowe poddawane są w postępowaniu administracyjnym kontroli co do przestrzegania warunków określonych art. 13 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 2a i 2b i 40b ust. 1 i 2 udp, to rzeczą organów Spółki było zadbać, by w każdym samochodzie ciężarowym przekraczającym granicę państwa znajdowała się osoba, posiadająca upoważnienie do reprezentowania Spółki w owym postępowaniu administracyjnym. Udzielenie pełnomocnictwa na piśmie w postępowaniu administracyjnym nie jest czynnością skomplikowaną ani kosztowną, bowiem pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych ( art. 33 § 1 i 2 kpa). Nie było zatem żadnych przeszkód, by Spółka- precyzując należycie zakres pełnomocnictwa- udzieliła np. zatrudnionemu u siebie kierowcy pojazdu bądź osobie mu towarzyszącej, stosownego pełnomocnictwa przed wyruszeniem pojazdu w trasę, bowiem w sferze doświadczenia życiowego mieściła się świadomość, że długim okresie oczekiwania w kolumnie pojazdów na granicy ( od kilku godzin do kilku dni), udzielenie takiego pełnomocnictwa ad hoc nie będzie realne. Udzielenie takiego pełnomocnictwa pozwoliłoby na pełną realizację art. 61 § 4, art. 10 § 1, art. 45 w zw. z art. 40 § 2 kpa już w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.

Organ I instancji nie zawiadomił Strony o wszczęciu postępowania ( art. 61 § 4 kpa), nie umożliwił Spółce wzięcia czynnego udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym (art. 10 § 1 kpa), doręczając odpis decyzji I instancji kierowcy, nie doręczył jej osobie uprawnionej do odbioru pism w lokalu siedziby Spółki (art. 45 i art. 40 § 2 kpa). Jednakże owe uchybienia formalne, nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c upsa.

W szczególności brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania wynikał z istoty i specyfiki owego postępowania- w ciągu doby na dużym przejściu granicznym w G. odprawiane są setki pojazdów ciężarowych, oczekujących często w długich kolejkach. Zarówno w interesie przewoźników, jak i właścicieli pojazdów, kierowców i służb celnych jest, by ważenie pojazdów i ich odprawa, toczyły się sprawnie. Dopełnienie wymogu doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania, przy uwzględnieniu kilkudniowego obrotu pocztowego, wiązałoby się z praktycznym paraliżem ruchu pojazdów, a kilkudniowe oczekiwanie godziłoby przede wszystkim w interes samych przewoźników i podmiotów, dokonujących transgranicznego obrotu towarowego. Z tychże zatem względów, skoro Spółka nie zadbała, by w pojeździe była osoba legitymująca się pełnomocnictwem do reprezentowania Jej w owym postępowaniu, obiektywnie niemożliwym stało się doręczenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 kpa), jak i umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego i złożenia ewentualnych wniosków dowodowych w postępowaniu pierwszoinstancyjnym ( art. 10 § 1 kpa). Już jednak błędne doręczenie odpisu decyzji kierowcy dnia 17 czerwca 2002 r. (i jako takie- nieskuteczne wobec Spółki) uległo sanowaniu dnia 20 czerwca 2002 r., skutkiem prawidłowego doręczenia w lokalu siedziby Spółki (k. 4, 12 akt administracyjnych).

Od tej daty- skutecznego doręczenia Stronie odpisu decyzji- zaczął biec dla Spółki termin do złożenia odwołania. Strona mogła wszelkie zarzuty podnieść w odwołaniu i zostały one wnikliwie rozpatrzone przez organ II instancji. Nadto w niniejszej sprawie organy mogły odstąpić od bezwzględnego przestrzegania zasady wysłuchania stron zgodnie z art. 10 § 2 kpa. Wymaganie prawidłowej reprezentacji strony, które w zaistniałej sytuacji nie byłoby racjonalne, pociągnęłoby za sobą dodatkowo niezwykle dotkliwe zakłócenia ruchu przewoźników na granicy i funkcjonowania organów celnych, co bez wątpienia groziłoby niepowetowanymi szkodami materialnymi w rozumieniu art. 10 § 2 kpa. Tym samym również i ten zarzut Skarżącej okazał się bezzasadny. Okoliczności faktyczne utrwalone w protokole nr [...] i dokumencie o nazwie Wynik ważenia na wadze dynamicznej (k. 11- 8 akt administracyjnych) mogły być przez organ I instancji uznane za udowodnione- z uwagi na ww okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 kpa (art. 81 in fine kpa). Organ odwoławczy prowadzi postępowanie merytoryczne i art. 140 kpa nie stanowił o ograniczeniu praw strony. Spółce dnia [...] września 2002 r. doręczono pismo informujące o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, prawo do przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów ( art. 10 § 1, art. 73 § 1 kpa; k. 22- 23 akt administracyjnych). Z uprawnień swych Spółka nie skorzystała. Nie ulega wątpliwości, że pozbawienie strony możliwości obrony jej praw w postępowaniu należy oceniać nie na danym etapie postępowania, lecz w całym postępowaniu (odpowiednio- orzeczenie SN z: 24.5.1949- C 487/49 z glosą B. Dobrzańskiego i J. Witeckiego- PiP 1/50/118; 21.6.1961- 3 CR 953/60 z glosą W. Siedleckiego- NP 1/63/117; wyrok SN z 20.1.1966- II PR 371/65- OSNC 10/66/172 z glosą B. Dobrzańskiego- NP 11/66/1444 akceptowane przez J. Gudowskiego "Kpc tekst, orzecznictwo, piśmiennictwo" W.Pr. 1998 t. 1 s. 684 uw. 42, s. 685 uw. 52, s. 686 uw. 55). Wobec możliwości zgłaszania wniosków i prezentacji dowodów w merytorycznym postępowaniu odwoławczym, Dyrektor Izby należycie ocenił dowody w oparciu o zasadę swobodnej oceny dowodów ( art. 80 kpa), a uchybienia w postępowaniu pierwszoinstancyjnym uległy sanowaniu.

8. Spółka błędnie przyjmuje, że to eksperci dokonali ustaleń (nie wskazując nadto, jacy to eksperci i w jakim trybie przewidzianym ustawą takowych ustaleń władni byli dokonać). Utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego jest pogląd, że to organ procesowy (sąd; odpowiednio- w postępowaniu administracyjnym- organ administracji publicznej) dokonuje ustaleń, nie zaś biegły (ani tym bardziej rzeczoznawca- zwany przez Skarżącą ekspertem; odpowiednio- orzeczenie SN z 4.11.1935- C III 1156/34- OSP 1936 p. 152, akceptowane przez J. Gudowskiego- op. cit. 591 uw. 34; K. Piasecki "Wyrok I instancji w procesie cywilnym" W.Pr. 1981 s. 134). Przedstawiona przez Skarżącą "Analiza nacisków osi wytypowanych zestawów transportowych przy różnej masie całkowitej" sporządzona przez dra inż. J. R. nie może stanowić podstawy kwestionowania wydania w indywidualnej sprawie administracyjnej konkretnego rozstrzygnięcia. Ekspertyza ta sprowadza się do przedstawienia propozycji zmian w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej. Skarżąca wyciąga błędne wnioski w oparciu o przedstawioną w postępowaniu administracyjnym ekspertyzę dra inż. J. R., dotyczącej analizy nacisków osi wytypowanych zestawów transportowych- dotyczących ciągników Iveco, Mercedes Benz i Volvo typ [...] oraz naczep Rossart-Gifut, Schmitz i Schwarzmuller (k. 14 akt administracyjnych). W przedmiotowym zestawie był ciągnik VOLVO [...], nie było natomiast żadnej z naczep objętych analizą rzeczoznawcy (k. 11, 14 akt administracyjnych). Wyników ważenia na legalizowanej w trybie ustawowym wadze, Skarżąca nie mogła skutecznie podważyć przy pomocy owej ekspertyzy, tym bardziej, że nie dotyczyła ona zestawu z udziałem naczepy [...] (k. 11 akt administracyjnych) i wskazywała na abstrakcyjny stosunek masy całkowitej pojazdu do nacisków na oś. Autor Analizy dokonuje założenia, że "ładunek jest rozłożony równomiernie na całej długości naczepy"- czego Skarżąca nie wykazuje, a sam kierowca oświadczył, że "nie miał wpływu na załadowanie towaru". Dr inż. J. R. wkazuje, że przy całkowitej masie pojazdu członowego równej 42 t, nacisk osi napędowej ciągnika wynosi od 108 do 116 kN (k. 9, 14 akt administracyjnych). Dopuszczalna masa pojazdu członowego (42 t) należy rozumieć, jako dopuszczalną maksymalną masę pojazdu; nie ma przeszkód, by przewoźnik załadowywał pojazd dopuszczalną masą pojazdu poniżej maksymalnej masy pojazdu. Owa Analiza nie jest w istocie opinią biegłego w rozumieniu art. 84 kpa, a jedynie mającą status dokumentu prywatnego ekspertyzą rzeczoznawcy, będącą w istocie przedstawieniem własnego poglądu przez stronę przy zaakcentowaniu, że pogląd ów odpowiada stanowisku rzeczoznawcy (K. Knoppek "Dokument w procesie cywilnym" Poznań 1993 s. 107- 108; T. Ereciński "Komentarz do KPC" - W.Pr 2002 t.1 s. 517 uw. 15). Wbrew ocenie Skarżącej, w sprawie nie zachodziła potrzeba dopuszczenia dowodu z opinii biegłego (art. 84 § 1 kpa), bowiem stan faktyczny sprawy był jasny i nie było potrzeby sięgania do wiadomości specjalnych (odpowiednio- orzeczenie SN z 8.7.1980- I CR 75/80- OSNC 2-3/81/36, akceptowany przez K. Piaseckiego w: "Kpc z komentarzem" W.Pr. 1989 t.2 s. 411 uw. 1).

9. W sprawie nie doszło także do uchybienia art. 9 kpa. Skarżąca nie przedkłada żadnego dowodu, wskazującego na nieprawidłowość pouczeń udzielanych kierowcy na stanowisku pomiarowym. Charakter urządzenia, jakim jest waga z wysoko wyspecjalizowanym oprogramowaniem, posiadająca właściwe świadectwo legalizacji, pozwala na przyjęcie, że sposób przeprowadzenia ważenia był prawidłowy. Skarżąca podnosi, że kierowca nie został pouczony o sposobie przejazdu przez wagę, co mogło mieć wpływ na wynik ważenia. Dyrektor Izby wskazuje jednak, że przed wagą ustawiony jest znak drogowy, określający prędkość, z jaką odbywać się ma przejazd. Podkreślenia wymaga również, że z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nie wynika, by w trakcie przejazdu przez wagę urządzenie sygnalizowało jakiejkolwiek nieprawidłowości. Proces ważenia jest zorganizowany w taki sposób, by jednokrotny przejazd przez wagę wystarczył dla sprawdzenia, czy pojazd nie narusza ustalonych przepisami prawa norm. Obiektywne przeprowadzenie ważenia zapewnione jest przez stosowną aparaturę, która posiadać musi świadectwa legalizacyjne. Jeżeli aparatura ta nie sygnalizuje zakłóceń i nieprawidłowości przy procesie ważenia, jednokrotny przejazd jest wystarczający dla zapewnienia realizacji w postępowaniu zasady prawdy obiektywnej. Kierowca pojazdu miał pełną możliwość zgłaszania uwag co do procesu ważenia, z której nie skorzystał (k. 8, 9 akt administracyjnych). Stwierdzenie przez kierowcę, że "nie miał wpływu na załadowanie pojazdu" w żaden sposób nie odnosi się do procesu ważenia. Uznać więc należy, że sam kierowca nie dopatrzył się żadnych uchybień w toku czynności dokonywanych przy przejeździe przez wagę.

10. Skarżąca naruszyła dyspozycję art. 13 ust. 2 pkt 3, ust. 2a i 2b prd, zgodnie z którym- w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy- przedsiębiorcy wykonujący przejazd po drogach publicznych pojazdem zarejestrowanym w kraju, o masie, naciskach osi przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach, bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym, pobiera się karę pieniężną. Powyższe stanowi bezpośrednią ingerencję w wolność działalności gospodarczej. Trybunał Konstytucyjny w swoim orzecznictwie wyrażał pogląd, że z samej istoty art. 22 Konstytucji wynika możliwość ograniczenia wolności gospodarczej i poddania jej w konstytucyjnie określonych sytuacjach interwencji państwa (np. polegającej na uiszczaniu opłaty za korzystanie z dróg publicznych) w celu ochrony interesu publicznego i praw innych jednostek, co w niniejszej sprawie może oznaczać pokrycie zwiększonych kosztów eksploatacji dróg publicznych. Wolność gospodarcza nie może mieć bowiem charakteru absolutnego, więc możliwe i potrzebne jest ustanawianie różnego rodzaju jej ograniczeń (wyroki TK z 8.04.1998 r., K 10/97, OTK ZU 1998/3/228, s. 162; z 28.01.2003, K 2/02, OTK ZU 2003/1/4, s.62; z 17.12.2003, SK 15/02, OTK ZU 2003/9/103, s. 1195). W świetle powyższego dopuszczalne jest wprowadzenie kary pieniężnej z art. 13 ust. 2b udp. Celem tego przepisu jest bowiem nakłonienie podmiotów korzystających z dróg publicznych do uiszczania opłaty drogowej, gdyż sankcja ekonomiczna ma znaczenie przede wszystkim prewencyjne i zmierza do nakłonienia tych podmiotów do wypełniania ustawowych obowiązków. Nie ulega wątpliwości, że nałożenie na Skarżącą kary niższej niż najniższa płaca w gospodarce narodowej (760 złotych miesięcznie - § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 stycznia 1998 r. w sprawie najniższego wynagrodzenia za pracę pracowników - Dz.U. 16/98/74 ze zm.) nie stanowi nadmiernego obciążenia i jest adekwatne do celu, jaki ustawodawca pragnął osiągnąć.

13. Wbrew zarzutom skargi, nie doszło do naruszenia zasady proporcjonalności (przy czym zasada ta znajduje oparcie jedynie w art. 2 Konstytucji, bowiem art. 92 Konstytucji dotyczy jedynie zakresu delegacji ustawowej). Przywołany przez Skarżącą wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 kwietnia 1997 r. sygn. P 7/98 dotyczy aktu prawnego, który nie znalazł zastosowania w sprawie. Akty prawa materialnego, zastosowane w niniejszej sprawie, nie nasuwają wątpliwości co ich konstytucyjności. Podwyższona opłata za przejazd pojazdem ponadnormatywnym ( istniejąca w dacie orzekania Trybunału Konstytucyjnego) pełniła rolę swoistej kary administracyjnej. Taką też konstrukcję przyjął ustawodawca w znowelizowanej ustawie o drogach publicznych (art. 13c ust. 2 i art. 13g ust. 1 i 2), wskazując w załączniku nr 2 do ustawy wysokość kary za każde z naruszeń. Do takiego samego wniosku prowadzi także wykładnia historyczna, oparta na § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. 123/96/578 ze zm.). Oba rozporządzenia uznane zostały za niezgodne z Konstytucją (wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 kwietnia 1999 r.- sygn. P 7/98- OTK 4/99/72- § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w 14 października 1996 r. uznany został za niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji i, że nie jest zgodny z art. 13 ust. 4 udp przez to, że narusza zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowi przepis o charakterze represyjnym; wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 r.- sygn. P 6/02- OTK 7/02/91- § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia RM uznany został za niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz że nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji), lecz nie z powodu przewidzianych w tych rozporządzeniach rozwiązań, lecz z powodu przekroczenia delegacji ustawowej. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że nie zachodziła przesłanka uchylenia decyzji opartej na znowelizowanej ustawie, bowiem już w wyroku z dnia 10 grudnia 2002 r.- sygn. P 6/02- OTK 7/02/91 Trybunał nie stwierdził niekonstytucyjności § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia RM ze skutkiem ex tunc, nie dopatrzył się niezgodności z wzorcem kontroli z art. 2 Konstytucji a nadto orzekł, że pobrane w oparciu o owe przepisy opłaty nie podlegają zwrotowi. Trybunał wskazał, że z punktu widzenia konstytucyjnego porządku prawnego i celu ustawodawcy, wynikającego z ustawy o drogach publicznych, sama zasadność ponoszenia ujemnych konsekwencji za przejazdy nienormatywnych pojazdów bez zezwolenia nie budzi wątpliwości. Trybunał przytoczył obszernie racje (część V pkt 9 uzasadnienia wyroku z 10.12.2002- P 6/02; które Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym składzie w pełni podziela) wskazujące na zmianę kontekstu normatywnego wobec wejścia w życie ust. 2b art. 13 udp ( który to przepis znalazł zastosowanie w niniejszej sprawie) i że naprawianie prawa nie może służyć legitymizowaniu zachowań naruszających prawo.

Z przytoczonych wyżej przyczyn nie można uznać zarzutu naruszenia zasady proporcjonalności za zasadny. W szczególności podkreślić trzeba bowiem, iż choć niewątpliwie jest to zasada o podstawowym znaczeniu dla demokratycznego państwa prawnego, to nie wyklucza ona bezwzględnie wprowadzenia ograniczeń praw i wolności. Możliwa jest więc ingerencja normodawcy, choć - jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego - każdorazowe ograniczenie spełniać musi określone przesłanki (zob. M. Korycka: Zasada proporcjonalności- refleksje na gruncie aksjologicznych podstaw Konstytucji z 1997 roku i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego [w:] L. Morawski (red.:) "Wykładnia prawa i inne problemy filozofii prawa", Toruń 2005, s. 51 i nast.). Trybunał Konstytucyjny orzekając w sprawie P 6/02 nie wykluczył możliwości obciążania przewoźników opłatą o charakterze sankcji, z tytułu przejazdu pojazdem nienormatywnym. Ustosunkowując się do kwestii uzależnienia wysokości opłaty od zryczałtowanej długości trasy przytoczyć trzeba stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu wyroku Trybunału: "W takim stanie rzeczy nie może budzić wątpliwości to, że skoro prawodawcy chodziło w przypadku kwestionowanego przepisu o "opłatę" stanowiącą w rzeczywistości sankcję za korzystanie z dróg publicznych za naruszenie prawa, to mógł zastosować dolegliwość (karę) w postaci wielokrotności opłaty za zezwolenie i nie był zobowiązany do wiązania jej ze stopniem przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu, czy z rzeczywistą długością trasy przejechanej przez pojazd nienormatywny". Ustosunkowując się zaś do kwestii możliwości podwójnego karania za przejazd pojazdem nienormatywnym - a to zarówno na podstawie udp, jak i art. 103 a § 1 pkt 6 Kodeksu wykroczeń - zauważyć trzeba, iż regulacja ta utraciła moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 2002 r. na podstawie art. 97 utd. Nadto podkreślenia wymaga, iż orzekanie o nałożeniu grzywny uzależnione było od złożenia wniosku przez właściwy organ kontroli. Skarżąca nie przedłożyła żadnej informacji, z której wynikałoby, iż została ukarana na podstawie art. 103 a Kodeksu wykroczeń za przejazd pojazdem nienormatywnym, do którego odnosi się przedmiotowe postępowanie, a w świetle utraty mocy obowiązującej przez ten przepis, rozważania w tym zakresie miałyby charakter wyłącznie abstrakcyjny, bez znaczenia dla oceny istoty sprawy. Wskazać więc tylko trzeba, że również Trybunał Konstytucyjny badając konstytucyjność rozporządzenia nadmienił, iż współistnienie instytucji opłat podwyższonych oraz czynu penalizowanego art. 103 a § 1 pkt 6 Kodeksu wykroczeń budzi wątpliwości, jednakże z uwagi na wejście w życie art. 97 utd, odpadło niebezpieczeństwo zastosowania sankcji o podobnym charakterze. Skoro Skarżaca nie została ukarana za ten sam przejazd na podstawie art. 55 ust. 1 pkt 4 utd, to wszelkie rozważania o "dwukrotnym ukaraniu" maja charakter abstrakcyjny i nie odnoszą się do niniejszej sprawy.

14. Brzmienie art. 13 ust. 2a udp nie pozostawia wątpliwości co do tego, że nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia jest obligatoryjne. Jest ono również niezależne od ewentualnej winy sprawcy przekroczenia ciężaru czy też od zachowania wymaganej masy całkowitej pojazdu, a jedynym i decydującym kryterium nałożenia kary jest fakt stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnego nacisku na oś pojazdu ( wyrok NSA z: 23.4.1999 r.- II SA 1838/98, 13.5.1998 r.- II SA 358/98, 15.1.1998 r.- II SA 1189/97, 23.1.1998 r.- II SA 1327/97). Dla odpowiedzialności właściciela pojazdu za przekroczenie dopuszczalnych norm nie ma znaczenia brak możliwości sprawdzenia nacisku osi pojazdu na drogę po załadunku ( wyrok NSA z 22.4.1998 r.- II SA 1421/97). W tej sytuacji należy uznać, że wydanie zaskarżonego orzeczenia było zasadne.

Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia zasady pogłębiania zaufania do organów państwa (art. 8 kpa), naruszenia art. 9 kpa, zasady dwuinstancyjności (art. 15 kpa). Artykuł 107 § 3 kpa naruszył organ pierwszej instancji lecz wadę tę naprawił w szczegółowym uzasadnieniu spełniającym wymogi art. 107 § 3 kpa, organ odwoławczy.

Wskazane uchybienia organu I instancji nie były uchybieniami, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy; w sprawie nie doszło do naruszeń prawa materialnego, w związku z czym- zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, brak było przesłanek do uchylenia decyzji.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1271 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.

/-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ M. Dybowski

MK