Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 816/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 1 ust. 1 pkt 15  załacznika do rozporządz.
journal: Dz.U. 1983 nr 65 poz 294
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: par. 11 ust. 2
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 816/14 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 8 maja 2015 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia NSA Jolanta Sikorska, , Sędziowie, Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (spr.), Sędzia NSA Mirosława Ostrowska-Rozbicka, , , Protokolant, asystent sędziego Krzysztof Caliński, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 8 maja 2015 r., sprawy ze skargi [...] S.A. Oddział Zakłady Górnicze L., na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego, Inspektora Sanitarnego we W., z dnia [...], nr [...], w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, , oddala skargę., , ,


UZASADNIENIE

Decyzją D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. (dalej jako PWIS we W.) z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 z późn. zm. ), oraz § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65 poz. 294, z późn. zm. ) w związku z § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), jak również art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a., Dz. U. z 2013 r. poz. 267) i po rozpatrzeniu odwołania pana T. D. z dnia 06.12.2012 r. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] Nr [...], znak: [...], o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu (poz.15 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych) u T. D. uchylono zaskarżoną decyzję w całości i orzeczono stwierdzenie choroby zawodowej - uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu (poz. 15 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych) u T D.

W motywach uzasadnienia decyzji podano, co następuje.

T. D. ur. dnia [...] w B. pracował w latach:

– od dnia 04.09.1956 r. do dnia 25.01.1957 r. w L. Fabryce Zgrzeblarek Bawełnianych w Z. jako frezer;

– od dnia 18.02.1959 r. do dnia 15.11.1961 r. w Zakładzie Remontowym Energetyki we W. jako monter suwnicowy;

– od dnia 08.01.1962 r. do dnia 16.03.1963 r. w P.M.E. i U.P. [...]- Kierownictwo Budowy Elektrowni "[...]" jako pomoc montera;

– od dnia 07.05.1963 r. do dnia 31.12.1966 r. w PBUW "[...]" jako blacharz;

– od dnia 01.01.1967 r. do dnia 01.03.1967 r. w PIP W. jako blacharz;

– od dnia 28.03.1967 r. do dnia 27.04.1968 r. w PBMKRM W. jako monter instalacji;

– od dnia 05.07.1968 r. do dnia 02.09.1971 r. w WPRI W. jako monter wodnokanalizacyjny;

– od dnia 03.09.1971 r. do dnia 13.08.1997 r. w [...] S.A. Oddział Zakłady Górnicze "[...]" w L., w tym:

– od dnia 03.09.1971 r. do dnia 30.11.1972 r. jako fachowiec o najwyższych kwalifikacjach;

– od dnia 01.12.1972 r. do dnia 31.12.1983 r. jako ślusarz;

– od dnia 01.01.1984 r. do dnia 13.08.1997 r. jako ślusarz-spawacz;

– od 1999 r. pobiera świadczenie emerytalne.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. na skutek zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej dokonanego przez lekarza medycyny pracy wszczął dnia 06.05.2002 r. postępowanie administracyjne w sprawie choroby zawodowej: uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu (poz. 15 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych) u T D. Organ ustalił i zawiadomił strony o wszczęciu postępowania. Zawiadomienie z dnia 06.05.2002 r. otrzymały strony: tj. T. D. oraz [...], Oddział Zakłady Górnicze "[...]".

Zgodnie z kartą oceny narażenia zawodowego z dnia 01.02.2006 r. T. D. pracując w [...] S.A. - Oddział Zakłady Górnicze "[...]" w L. w latach 1971-1988 był narażony na hałas o natężeniu od 80 do 105 dB. Od dnia 01.01.1989 r. do dnia 30.06.1994 r. odwołujący się pracował w narażeniu na hałas od 86 do 87 dB, a od dnia 01.07.1994 r. poziom hałasu na jaki był narażony T. D. nie przekraczał dopuszczalnych normatywów higienicznych i wynosił od 80 do 82,7 dB.

T. D. badany był w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w L., który dnia 22.10.1998 r. wydał orzeczenie lekarskie o nierozpoznaniu u niego choroby zawodowej - ubytku słuchu spowodowanego hałasem (poz. 15 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983).

Następnie, T. D. został skierowany na konsultację do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Dnia 17.05.1999 r. ww. Instytut wydał orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Stwierdzono, iż obserwacja w kierunku zawodowego uszkodzenia słuchu jest negatywna.

Dnia 24.04.2002 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Oddział w L. wydał uzupełniającą opinię lekarską znak: [...] w której podtrzymał dotychczasowe stanowisko, iż niedosłuchu stwierdzonego u T. D. nie należy wiązać przyczynowo z zawodowym środowiskiem pracy.

Następnie na podstawie ww. orzeczeń lekarskich i po przeprowadzeniu oceny środowiska pracy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. wydał dnia 25.06.2002 r. decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - zawodowego uszkodzenia słuchu (poz. 15 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r.) u T. D., z którą ww. się nie zgodził i wniósł odwołanie do organu II instancji.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. - Oddział w L. po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, dnia [...] wydał decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, którą T. D. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Dnia 16.03.2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wydał wyrok (sygn. akt 3 II SA/Wr 2902/02) uchylający zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, m.in. iż organy I i II instancji nie wyjaśniły wszechstronnie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, tym uzasadnienia orzeczenia lekarskiego. Sąd podkreślił także, iż: "...oddziaływanie czynnika szkodliwego w środowisku pracy w postaci hałasu nie może być kwestionowane. Nadto ze sformułowań omawianego orzeczenia lekarskiego nie wynika wprost, że istotnie wykluczono wpływ środowiska pracy na ubytek słuchu u skarżącego (...). Zawarte w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych wyrażenie 'uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu' oznacza, iż wystąpienie uszkodzenia zdrowia w postaci niedosłuchu oraz wykonywanie pracy w warunkach zagrożenia hałasem samo przez się uzasadnia zakwalifikowanie danego schorzenia jako choroby zawodowej (i to niezależnie od stopnia nasilenia), chyba że (...) organy wykażą w sposób nie budzący wątpliwości brak związku przyczynowo-skutkowego (...) Chodziłoby tu zwłaszcza o kategoryczne wyeliminowanie jakiegokolwiek wpływu hałasu, na który był narażony skarżący."

Organ I instancji po ponownie przeprowadzonej ocenie narażenia zawodowego oraz badaniach lekarskich wydał dnia [...] decyzję nr [...] znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu (poz. 15 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r.) u T. D. Od powyższej decyzji ww. odwołał się nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem.

Po rozpatrzeniu odwołania Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. dnia [...] wydał decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, którą T. D. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wyrokiem z dnia 04.12.2006 r. (sygn. akt III SA/Wr 392/06) Sąd uchylił ponownie zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L., wskazując na bezprawne powoływanie się jednostek orzeczniczych na wytyczne metodologiczne przy wydawaniu orzeczenia lekarskiego, co wprowadza dodatkowe, pozaustawowe przesłanki, od których uzależnione jest rozstrzygnięcie. Ponadto Sąd wskazał: "W przedstawionym stanie prawnym uzasadnione jest stanowisko, że bez tego orzeczenia, bądź sprzecznie z nim, organ administracji nie może we własnym zakresie rozpoznawać choroby zawodowej. (...) Decyzja negatywna dla skarżącego zapadała wskutek braku orzeczenia właściwych jednostek medycznych o rozpoznaniu choroby zawodowej. (...) Podkreślenia wymaga, że z przywołanych przepisów (...) wyraźnie wynika, że orzeczenie jednostek służby zdrowia, choć koniecznie w sprawie, jednak nie są wystarczające do przyjęcia, że pracownik jest lub nie jest chory na chorobę o charakterze zawodowym z prawnego punktu widzenia. Wolą prawodawcy było, aby to decyzja właściwych organów administracyjnych przesądzała czy zachodzą podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej. Tym samym orzeczenia jednostek medycznych mają walor tylko i wyłącznie opinii biegłego i - jako takie – winny zostać poddane wnikliwiej analizie jak każdy dowód w materiale dowodowym. (...) Oczywistym wydaje się, że w kwestiach medycznych organ administracyjny nie posiada koniecznej, specjalistycznej wiedzy." Podsumowując Sąd wskazał, że okoliczności takie jak stopień uszkodzenia słuchu czy asymetria niedosłuchu nie mogą stanowić podstawy do negatywnego rozstrzygnięcia sprawy. W związku z wyrokiem Sądu sprawa skierowana została do rozpatrzenia przez organ I instancji.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. po przeprowadzeniu ponownych badań i analizie dokumentacji wydał dnia [...] decyzję nr [...],znak: [...],o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u T. D., od której ww. wniósł odwołanie.

Po rozpatrzeniu odwołania Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. dnia 02.03.2009 r. wydał kolejną decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja została wydana na podstawie § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Na powyższą decyzję T. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 09.10.2009 r. (sygn. akt III SA/Wr 219/09) uchylił decyzje organów I i II instancji ze względu na niekonstytucyjność rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach mających w tej sprawie zastosowanie. Sąd podkreślił, że nie dokonywał merytorycznej oceny przedmiotowej sprawy z uwagi na ww. uchybienie.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. ponownie skierował T. D. na badania lekarskie do D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. - Oddział w L. Ww. placówka orzecznicza wydała orzeczenie lekarskie Nr [...] z dnia [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych) u T. D. Strona nie zgodziła się z ww. orzeczeniem lekarskim, wobec czego D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. - Oddział w L. skierował pismem z dnia 27.07.2010 r. T.D. na badania w trybie odwoławczym do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., których nie przeprowadzono z uwagi na wycofanie przez pacjenta zgody na badanie. Po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. wydał dnia [...]decyzję Nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej: obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (poz. 21 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych) u T. D.

Od ww. decyzji T. D. wniósł odwołanie do D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W., nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem.

Organ II instancji, po przeanalizowaniu akt sprawy dopatrzył się nieprawidłowości w toku postępowania administracyjnego Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L., który nieprawidłowo zinterpretował wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29.12.2009 r. (sygn. akt III SA/Wr 219/09,): "Organy administracyjne prowadząc ponownie postępowanie administracyjne, powinny rozpatrzyć sprawę strony skarżącej na podstawie przepisów w sprawie chorób zawodowych obowiązujących w dacie orzekania, tj. przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 105, poz. 869)." Należy uznać, że w niniejszej sprawie zachodziła przesłanka do zastosowania ww. aktu prawnego ale wyłącznie w korelacji z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294), czyli decyzja winna być wydana na podstawie §10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych w związku z § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych. W dniu [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. wydał decyzję nr [...] uchylającą ww. decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenie przez organ I instancji.

W toku ponownie prowadzonego postępowania przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. zostało wydane zweryfikowane orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] przez placówkę diagnostyczno-orzeczniczą I stopnia na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia podano: "Pan T. D. badany był z podejrzeniem ww. choroby zawodowej w tutejszym ośrodku w 1998 r., 2002 r., 2005 r., 2007 r. w każdym przypadku choroby zawodowej nie rozpoznano. Po wydaniu orzeczeń lekarskich przez tutejszy Ośrodek, pacjent każdorazowo w trybie odwoławczym badany był w kilku jednostkach badawczo-rozwojowych, które po wykonaniu badań narządu słuchu wydawały orzeczenia zgodne z orzeczeniami wydanymi w L., tj. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Jak wynika z analizy uzasadnień wydanych orzeczeń lekarskich, począwszy od 1999 r. do 2007 r. przyczyną braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej było niespełnienie wymogów klinicznych wymaganych dla rozpoznania choroby zawodowej. Początkowo w zakresie wielkości stwierdzonego w 1999 r. niedosłuchu, a w następnych latach znaczne jego pogłębienie, pomimo zaprzestania pracy zawodowej w narażeniu na ponadnormatywny hałas, co nie jest charakterystyczne dla uszkodzenia pohałasowego narządu słuchu. Jako przyczynę takiego stanu wskazywano schorzenia ogólnoustrojowe, a nie pracę w hałasie, z czym pacjent się nie zgadzał. Wielkość niedosłuchu dla ucha prawego określona w 1999 r. na 27 dB zwiększyła się do 41 dB w 2007 r., a dla ucha lewego z 17 dB do 43,3 dB. T. D. zawodowo pracował z przerwami od 1956 r. do 13.08.1997 r. W narażeniu na ponadnormatywny hałas zatrudniony był od 1971 r. do czerwca 1994 r. Do końca aktywności zawodowej warunki pracy były bezpieczne. (...) Jak wynika z dokumentacji medycznej, T. D. od wielu lat leczony jest z powodu nadciśnienia tętniczego, zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa, w szczególności odcinka szyjnego, cukrzycy insulinoniezależnej. Od wielu lat ma podwyższone parametry gospodarki lipidowej. Mając na uwadze fakt, iż zgodnie z § 11 pkt. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzania chorób zawodowych, wszczęte i niezakończone przed dniem 3 września 2002 r., a prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich wszczęcia, obliczono wielkość ubytku słuchu, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. - w sprawie chorób zawodowych. (...) Wykonane aktualnie badanie słuchu, w tym trzykrotne badanie audiometrii tonalnej, z określeniem przewodnictwa powietrznego i kostnego, wynik audiometrii impedancyjnej, próba SISI, Webera, konsultacje laryngologiczna i audiologiczna wykazały obustronnie bardzo głęboki przewodzeniowo-odbiorczy ubytek słuchu manifestujący się podwyższeniem progu słuchu wielkości 40,0 dB dla ucha prawego i 41,6 dB dla ucha lewego. (...) Wielkość stwierdzonego niedosłuchu jest porównywalna do wielkości stwierdzonej w 2007 r. a wykonane badania specjalistyczne potwierdziły przewodzeniowo-odbiorczy jego charakter. Wykonane audiogramy są zgodne. Obustronnie zachowany jest objaw wyrównania głośności. Badania tympanometryczne wykazało w zakresie ucha prawego: krzywa zniekształcona (blizna błony bębenkowej), dla ucha lewego: Ad (nadmierna wielkość błony bębenkowej). Odruchy strzemiączkowe o niskim gradiencie obecne w uchu prawym, brak w uchu lewym. Przeprowadzone aktualnie badanie narządu słuchu wykazało: uszy-błony bębenkowe matowe, blade bez refleksu. Nos: skrzywienie przegrody. Gardło i krtań w granicach normy. Szeptu obustronnie nie słyszy. Stwierdzony u T. D. przewodzeniowo-odbiorczy charakter niedosłuchu nie spełnia klinicznych przesłanek wymaganych dla rozpoznania choroby zawodowej. Charakter niedosłuchu, jego pogłębienie w okresie od 1999 r. do 2007 r. potwierdza jego pozazawodowy charakter, na który niewątpliwie ma ogromny wpływ leczone od wielu lat nadciśnienie tętnicze, cukrzyca insulinoniezależna, zaburzenia krążenia mózgowego wynikające z miażdżycy i zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa. Przyczyną progresji niedosłuchu nie jest czynnik zawodowy (hałas), ponieważ w przypadku pohałasowego uszkodzenia słuchu, nie następuje pogłębienie schorzenia po zakończeniu działania czynnika sprawczego, który u pacjenta nie występuje od 1994 r. Mając powyższe na uwadze, ponownie nie znaleziono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych.

W trybie odwoławczym T. D. był badany w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., który dnia [...] wydał orzeczenie lekarskie, Nr rejestru: [...], o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu (poz. 15 wg rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r.). W uzasadnieniu podano, iż "(...) W trakcie obecnej obserwacji w badaniu audiologicznym stwierdzono podwyższenie progu słuchu obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2, 4 kHz po odjęciu poprawki na wiek wynoszące: dla UP - 41 dB, 41 dB, dla UL - 47 db, 43 dB. Przebieg krzywych progowych jest typowy dla niedosłuchu odbiorczego obustronnie z niewielką rezerwą ślimakową w zakresie niskich częstotliwości. Maksymalne przesunięcie progu słuchu jest zlokalizowane w zakresie wysokich częstotliwości. Przeprowadzono próby lokalizacyjne: próba SISI - o cechach lokalizacji ślimakowej obustronnie, objaw Metza - obustronnie potwierdzający ślimakową lokalizację niedosłuchu. Test zanikania odruchu mięśnia strzemiączkowego obustronnie jest w granicach normy. W audiometrii impedancyjnej uzyskano obustronnie tympanogramy w granicach normy. (...) Z dostępnej dokumentacji pacjenta wynika, że ubytki słuchu stwierdzone w badaniach audiometrycznych wykonanych w tutejszym Instytucie w 1999 r. (2 lata po zakończeniu pracy zawodowej) wynosiły: w UP - 27 dB, w UL - 17 dB i nie spełniały klinicznych wymogów koniecznych do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu. Ponieważ pacjent po 1997 r. nie pracował zawodowo w narażeniu na hałas, brak jest podstaw do uznania zawodowej etiologii stwierdzanego w kolejnych latach pogłębienia niedosłuchu. Należy podkreślić, iż do upośledzenia słuchu mogą przyczynić się inne pozazawodowe czynniki samoistne. Czynnikami powodującymi niedosłuch odbiorczy, oprócz presbyacusis (głuchota starcza), są m.in. nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, zaburzenia gospodarki lipidowej, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego. Biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonej obecnie diagnostyki audiologicznej oraz dane z dokumentacji medycznej dotyczące stanu narządu słuchu - brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu u pacjenta, gdyż ubytki słuchu z 1999 r. nie spełniały kryteriów choroby zawodowej narządu słuchu."

Następnie, przed wydaniem rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, organ I instancji zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. poinformował strony biorące udział w przedmiotowym postępowaniu o zakończeniu zbierania materiału dowodowego i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. na podstawie zweryfikowanych orzeczeń lekarskich oraz w oparciu o ocenę narażenia zawodowego, dnia [...] wydał decyzję nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej: uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu (poz. 15 wykazu chorób zawodowych określonych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych) T. D.

Od powyższej decyzji pismem z dnia 06.12.2012 r. T. D. złożył odwołanie, nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem. Odwołujący się uważa, że istniejące dolegliwości zdrowotne są ściśle związane z wykonywaną w przeszłości pracą zawodową. Nadto, kwestionował orzeczenia lekarskie wydane przez uprawnione placówki diagnostyczno- orzecznicze i powoływał się na orzecznictwo sądowe w zakresie wypracowanego poglądu "że wystąpienie uszkodzenia zdrowia w postaci niedosłuchu oraz wykonywanie pracy w warunkach zagrożenia hałasem samo przez się uzasadnia zakwalifikowanie danego schorzenia jako choroby zawodowej (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r.)."

Akta sprawy w trybie art. 133 k.p.a. zostały przekazane w dniu 12.12.2012 r. do D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. Po przeanalizowaniu całości materiału dowodowego organ II instancji zwrócił się pismem z dnia 07.01.2013 r. do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. celem uzupełnienia/weryfikacji wydanej opinii lekarskiej nr [...] z dnia [...] uwzględniającej w szczególności kwestie medyczne podnoszone w odwołaniu w odniesieniu do orzecznictwa sądowego w tym zakresie oraz ew. sprecyzowanie pozazawodowych czynników będących przyczyną uszkodzenia słuchu. Jednocześnie D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W mając na uwadze wydane orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [... zwrócił się pismem z dnia 09.01.2013 r. do D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. - Oddział w L. o wyjaśnienie kwestii dotyczącej charakteru rozpoznanego niedosłuchu.

W odpowiedzi z dnia 15.02.2013 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. - Oddział w L. wyjaśnił m.in. że: "(...) orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu wydał na podstawie wyników przeprowadzonych w tutejszym Ośrodku badań narządu słuchu, konsultacji specjalistycznych i szeroko uzasadnił swoja opinię. W uzupełnieniu wydanego orzeczenia należy wskazać, że przyczyną przewodzeniowo-odbiorczego niedosłuchu mogą być infekcje w zakresie ucha środkowego, zaburzenia krążenia mózgowego wynikające z zaawansowanego procesu miażdżycowego, schorzeń internistycznych z powodu których pacjent jest leczony oraz potwierdzone w badaniach laryngologicznych blizny błony bębenkowej ucha prawego. Należy także zwrócić uwagę na to, że orzeczenie wydane w trybie odwoławczym przez jednostki badawczo-rozwojowe w dziedzinie medycy pracy są ostateczne i wiążące."

Dnia 07.04.2014 r. (po dwukrotnych pismach - Monitach z dnia 24.09.2013 r. oraz z dnia 13.03.2014 r.) do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we W. wpłynęła z Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. opinia lekarska, w której podniesiono, iż: "(...) Istotą lekarskiego postępowania orzeczniczego jest określenie związku przyczynowego pomiędzy warunkami środowiska pracy, a odpowiadającymi temu narażeniu skutkami biologicznymi. Wieloletnie narażenie na hałas powoduje określone zmiany w narządzie słuchu zdefiniowane jako uszkodzenie słuchu spowodowane działaniem hałasu (Noise Induced Hearing Loss-NIHL), którego cechy oceniane są w trakcie prowadzonej analizy danych z dokumentacji medycznej, wywiadu, badania pacjenta i różnicowej diagnostyki audiologicznej. W oparciu o powyższą analizę ustalane jest rozpoznanie niedosłuchu spowodowanego działaniem hałasu uzasadniające rozpoznanie choroby zawodowej narządu słuchu. Jak we wcześniejszych opiniach lekarskich przedstawiono, hałas nie jest jedynym czynnikiem etiologicznym przyczyniającym się do powstania niedosłuchu u człowieka. Jest schorzeniem szeroko rozpowszechnionym w populacji osób nienarażonych na hałas. Zatem rozpoznanie szeroko pojętego 'niedosłuchu' nie jest jednoznaczne z rozpoznaniem niedosłuchu spowodowanego działaniem hałasu (NIHL). Nie można zgodzić się ze stwierdzeniem, że wystąpienie skutków zdrowotnych w postaci niedosłuchu oraz wykonywania pracy w warunkach zagrożenia hałasem samo przez się uzasadnia zakwalifikowanie danego schorzenia jako choroby zawodowej. Nie zawsze jest możliwe jednoznaczne wskazanie jednego czynnika etiologicznego, czy też stopnia przyczynienia się wielu prawdopodobnych czynników etiologicznych do rozwoju schorzenia. Zadaniem jednostek orzeczniczych w sprawach chorób zawodowych nie jest ustalenie pozazawodowych przyczyn chorób i przeprowadzenie w tym kierunku szczegółowej diagnostyki różnicowej, a jedynie wskazanie na możliwe inne niż zawodowe czynniki ryzyka tych chorób. Zatem podtrzymujemy orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu."

Nadto, D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. mając na uwadze art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. zobowiązany do ustalenia pełnego stanu faktycznego w sprawie, zwrócił się ponownie do uprawnionej placówki orzeczniczej pismem z dnia 06.06.2014 r. z zapytaniem, czy w przypadku T. D. można kategorycznie stwierdzić, iż czynnik zawodowy - hałas w środowisku pracy nie miał jakiegokolwiek wpływu na powstały ubytek słuchu u ww., nawet jako współprzyczyna powstania schorzenia.

W odpowiedzi z dnia 11.07.2014 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. - Oddział w L. wyjaśnił m.in. że: "(...) nie może potwierdzić, jak również wykluczyć jakikolwiek wpływ hałasu środowiska pracy na obserwowany u T. D. na koniec aktywności zawodowej ubytek słuchu. (...)"

Na podstawie akt sprawy, dotyczącej choroby zawodowej u T. D. D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zważył co następuje:

Mając na uwadze § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych, niniejsze postępowanie toczy się zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych.

Do stwierdzenia choroby zawodowej przez Państwową Inspekcję Sanitarną muszą być spełnione jednocześnie, jak to wynika z definicji choroby zawodowej zawartej w § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych, dwa warunki:

1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych,

2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy.

D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zgodnie z art. 80 k.p.a. dokonał oceny materiału dowodowego z punktu widzenia wszystkich przesłanek dotyczących choroby zawodowej, w tym także orzeczeń lekarskich, które są opiniami w rozumieniu art. 84 k.p.a. podlegającymi weryfikacji, tak jak każdy inny dowód w sprawie. D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. dokonał oceny wydanych w przedmiotowym postępowaniu opinii lekarskich, w szczególności mając na względzie wytyczne zawarte w dwóch ww. wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu (z dnia 16.03.2005 r. sygn. akt 3 II SA/Wr 2902/02; z dnia 04.12.2006 r. sygn. akt III SA/Wr 392/06), których zgodnie z art. 153 p.p.s.a. wskazania i ocena prawna co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Podkreślić trzeba, że przedmiotowe postępowanie prowadzone jest m.in. na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych wraz z Załącznikiem stanowiącym Wykaz chorób zawodowych. Po myśli § 1 ust. 1 tego rozporządzenia "Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy." Zgodnie z pkt 15 Załącznika do ww. rozporządzenia "Wykaz chorób zawodowych" jako chorobę zawodową wskazano: "Uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu".

Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 26.10.2011 r. (w innej sprawie: sygn. akt III SA/Kr 1113/10): "...dla ustalenia choroby zawodowej niezbędnym jest stwierdzenie przez lekarza u osoby badanej uszkodzenia słuchu, przy czym nie chodzi o fizjologiczne uszkodzenie słuchu, ale o uszkodzenie nie mające charakteru fizjologicznego, a więc nie związanego ze starzeniem się organizmu. Wielkość uszkodzenia tego słuchu nie ma żadnego znaczenia w świetle tak określonej choroby zawodowej (inaczej określają chorobę zawodową uszkodzenia słuchu przepisy wykazu z 2002 roku, a jeszcze inaczej wykazu z 2009 roku). Dla porównania i pełniejszego zrozumienia istoty problemu w niniejszej sprawie - Sąd podnosi, że inaczej niż w Wykazie do Rozporządzenia z 1983 roku określono chorobę zawodową uszkodzenia słuchu w później wydanych Wykazach. I tak w Wykazie chorób zawodowych stanowiących Załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U Nr 132, poz. 1115), w którym w poz. 21 za chorobę zawodową uznano "obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz" przy "wystąpieniu udokumentowanych objawów chorobowych upoważniających do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego" "w okresie 2 lat". Z kolei w poz. 21 Wykazu chorób zawodowych (...) stanowiących Załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych za chorobę zawodową uszkodzenia słuchu uznano: "obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz" przy "wystąpieniu udokumentowanych objawów chorobowych upoważniających do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego" "w okresie 2 lat", a to oznacza, że w porównaniu ze ściśle określonym w wykazie z 2002 roku rodzajem uszkodzenia słuchu, dodatkowo zawężono pojęcie ubytku słuchu do "odbiorczego" ubytku słuchu, a rozszerzono ten ubytek słuchu o typ "czuciowo-nerwowy". Powyższe oznacza, że w zależności od stanu prawnego, pod rządem którego prowadzone jest postępowanie w sprawie ustalenia choroby zawodowej, różne rodzaje uszkodzenia słuchu będą uznane za chorobę zawodową."

W świetle ww. wyroku dla ustalenia choroby zawodowej koniecznym jest ustalenie przez inspektora sanitarnego istnienia w środowisku pracy badanego zagrożenia, a w przypadku ustalania choroby zawodowej uszkodzenia słuchu stwierdzenie istnienia hałasu ponadnormatywnego, czyli ustalenie zagrożenia dla zdrowia badanego hałasem ponadnormatywnym w środowisku pracy. W niniejszej sprawie fakt istnienia takiego narażenia odwołującego się na hałas ponadnormatywny w miejscu pracy nie budzi wątpliwości i jest między stronami bezsporny. W myśl przepisów mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie, to na pracodawcy ciąży obowiązek zapewnienia pracownikowi właściwych warunków pracy, warunków nie zagrażających jego zdrowiu i życiu i to na pracodawcach ciąży obowiązek poddawania pracowników stałym, systematycznym badaniom okresowym z dokumentowaniem wyników badań. Taki obowiązek szczególnie obciąża pracodawców zatrudniających pracowników w warunkach mogących szkodzić ich zdrowiu, w tym w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny. Z takiego unormowania wynika prawne domniemanie istnienia związku przyczynowego między pracą w warunkach mogących wywołać konkretną chorobę a jej stwierdzeniem u pracownika. Jeśli więc pracownik zatrudniony jest przez pracodawcę w warunkach niehigienicznych, zagrażających jego zdrowiu, w tym wypadku w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny, a następnie zostanie stwierdzona u niego choroba mogąca być wywołaną przez te warunki - w tym przypadku - zgodnie z pkt 15 Załącznika do Rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983r. stanowiącym Wykaz chorób zawodowych jako chorobę zawodową - "uszkodzenie słuchu", to zasadą jest przyjęcie (przez domniemanie związku przyczynowego) powstania tej choroby w wyniku istniejących niehigienicznych warunków pracy, czyli zasadą jest przyjęcie przez organy administracyjne istnienia związku przyczynowego między wieloletnią pracą skarżącego w warunkach ponadnormatywnego hałasu ze stwierdzonym przez lekarzy orzeczników "uszkodzeniem słuchu".

Takie prawne domniemanie istnieje i może być jedynie jednoznacznie wykluczone konkretnym dowodem, a nie przypuszczeniem. D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. podziela w tym zakresie stanowisko m.in. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 5 lutego 2008 roku sygn. akt II SA/Op 573/07 opublikowane w LEX nr 451155: "1. Do stwierdzenia choroby zawodowej wystarczy ustalenie, że warunki pracy stanowiły jedną z przyczyn stwierdzonego schorzenia, nawet jeśli nie jest to przyczyna decydująca (przeważająca). 2. Przepisy prawa materialnego nie przewidują możliwości wyłączenia z pojęcia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu ze względu na stopień tego uszkodzenia. 3. Rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych nie wyklucza wystąpienia u pracownika uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu w miejscu pracy i pogarszania się stanu słuchu z powodu jednoczesnego lub późniejszego działania innych czynników zewnętrznych. Okoliczności te mogą mieć znaczenie dla wielkości ewentualnych roszczeń odszkodowawczych, ale nie dla postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej. 4. W świetle uregulowań § 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie danej choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały. Nie wyłącza to możliwości wykazania, że mimo pracy w warunkach narażających na daną chorobę jej powstanie w konkretnym wypadku nastąpiło z innych przyczyn, niezwiązanych z wykonywaniem zatrudnienia, jednakże nie dające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika, zatrudnionego w warunkach narażających na zachorowanie na daną chorobę zawodową. Organ kwestionujący domniemanie musi wykluczyć jego istnienie w drodze dowodu przeciwnego. 5. Brak orzeczenia lekarskiego, które jednoznacznie wyklucza związek schorzenia z pracą oznacza w każdym przypadku konieczność uznania choroby za chorobę zawodową."

Mając powyższe na uwadze, zdaniem organu odwoławczego, wydane w przedmiotowej sprawie orzeczenia lekarskie nie spełniają powyższych kryteriów. W orzeczeniach lekarskich występują nieścisłości a wskazane przyczyny wykluczające rozpoznanie choroby zawodowej są niejednoznaczne. Jednostki orzecznicze wskazują, iż za brakiem rozpoznania choroby zawodowej przemawia: pogłębienie niedosłuchu, pomimo zaprzestania pracy zawodowej w narażeniu na ponadnormatywny hałas, co nie jest charakterystyczne dla uszkodzenia pohałasowego narządu słuchu; nadciśnienie tętnicze; zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa, w szczególności odcinka szyjnego; cukrzyca insulinoniezależna. Nie zawsze jest możliwe jednoznaczne wskazanie jednego czynnika etiologicznego, czy też stopnia przyczynienia się wielu prawdopodobnych czynników etiologicznych do rozwoju schorzenia. Zadaniem jednostek orzeczniczych w sprawach chorób zawodowych nie jest ustalenie pozazawodowych przyczyn chorób i przeprowadzenie w tym kierunku szczegółowej diagnostyki różnicowej, a jedynie wskazanie na możliwe inne niż zawodowe czynniki ryzyka tych chorób. Jednostki orzecznicze wymieniając powyższe schorzenia wskazują, iż mogą one być pozazawodowymi czynnikami rozwoju niedosłuchu, co nie oznacza,że w przypadku T. D. któraś lub wszystkie te przyczyny z całą pewnością wywołały ten niedosłuch. Nadto jednoznacznie jednostka orzecznicza w piśmie z dnia 11.07.2014 r. wskazała, iż "...nie może potwierdzić, jak również wykluczyć jakikolwiek wpływ hałasu środowiska pracy na obserwowany u T. D. na koniec aktywności zawodowej ubytek słuchu."

W związku z powyższym nie można w sposób jednoznaczny i konkretny wskazać, który z czynników był przyczyną niedosłuchu, w tym nie można kategorycznie wykluczyć, aby przyczyną niedosłuchu był hałas w środowisku pracy. W świetle powyższej oceny prawnej i ustaleń faktycznych nie można mówić o obaleniu domniemania związku przyczynowego wystąpienia u T. D. choroby zawodowej "uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu" albowiem przy istnieniu domniemania prawnego istotą nie jest "potwierdzenie", a wykluczenie danego stanu, czy sytuacji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1339/06, LEX nr 306501: "Definicja prawna choroby zawodowej składa się z dwóch elementów, z których jeden jest formalnie wskazany w wykazie, a drugi dotyczy określonego związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy, których szczegółowe określenie zawarte jest w § 1 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych" oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2005 r., sygn. akt II OSK 7/05 (LEX nr 192102): "Wprowadzone w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych domniemanie prawne ma charakter wzruszalny (...) i jako takie może być obalone dowodem przeciwnym, np. w sytuacji gdy organ rentowy wykaże, że chociaż praca była wykonywana w warunkach narażających na powstanie choroby zawodowej, to jednak została ona spowodowana przyczynami niepozostającymi w związku z pracą lub że czynniki szkodliwe występujące w środowisku pracy nie mogły wywołać stwierdzonego u pracownika schorzenia."

Organ II instancji podkreślił, iż choroba zawodowa jest pojęciem prawnym, a nie medycznym. Lekarze orzecznicy nie orzekają więc w kwestii uznania danej choroby za chorobę zawodową lecz stwierdzają jedynie stan chorobowy i jego przyczyny. Natomiast kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny, uwzględniając zagrożenie występujące w miejscu pracy, zagrożenie narażające na dane schorzenie, (por. wyrok ww. wyrok w przedmiotowej sprawie z dnia 04.12.2006 r. sygn. akt III SA/Wr 392/06).

Opinie biegłych nie są natomiast w żaden sposób wiążące w tym zakresie, w jakim jednostki orzecznicze dokonują oceny i wykładni obowiązujących przepisów prawa. Stosowanie prawa, w tym jego interpretacja, jest bowiem domeną organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Kwestią z zakresu interpretacji prawa jest natomiast także ostateczne rozstrzygnięcie: czy stwierdzona przez jednostki orzecznicze jednostka chorobowa w powiązaniu z możliwą w kontekście danej sprawy przyczyną zachorowania wyczerpuje znamiona choroby zawodowej zdefiniowanej w § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. oraz ujętej w załączniku do tego rozporządzenia. Rozstrzygnięcie tej prawnej kwestii należy ostatecznie do Organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej, nie zaś do jednostek orzeczniczych. Tym samym organ II instancji uznał, iż stwierdzone u T. D. zmiany chorobowe należy zakwalifikować jako chorobę zawodową z poz. 15 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. - opierając się w tym zakresie na okolicznościach faktycznych wynikających z opinii jednostek orzeczniczych, nie podzielając jednak samej prawnej oceny tych okoliczności przedstawionych w cytowanych opiniach.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. [...] , Oddział Zakłady Górnicze "[...]", zarzuciła:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie § 10 ust. 1 w związku z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych polegającą na dokonaniu przez organ we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej i ustalenie, że mieści się ona w wykazie chorób zawodowych,

2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7 oraz art. 80 ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez dowolną a nie swobodną ocenę opinii Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. oraz D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. - Oddział w L., z których jednoznacznie wynikało, że u T. D. nie stwierdza się choroby zawodowej.

W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że sprawa była wielokrotnie przedmiotem badania przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L., następnie przez D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W., które każdorazowo na podstawie badań T. D. w placówkach badawczo - rozwojowych oraz diagnostyczno - orzeczniczych stwierdzały brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Jako przyczynę każdorazowo podawano niespełnienie wymogów klinicznych wymaganych dla rozpoznania choroby zawodowej tzn. początkowo w zakresie wielkości stwierdzonego w 1999 r. niedosłuchu, a w następnych latach znaczne jego pogłębienie, pomimo zaprzestania pracy zawodowej, co jak stwierdzono nie jest charakterystyczne dla uszkodzenia pohałasowego narządu słuchu. Jako przyczynę takiego stanu wskazano schorzenia ogólnoustrojowe, nie zaś prace w hałasie. Z takimi rozstrzygnięciami nie zgadzał się T. D. Sprawa kilkakrotnie kierowana była do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który po wskazaniu wytycznych przekazywał ją organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Decyzją nr [..] z dnia [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. mimo orzeczeń lekarskich wskazujących na brak stwierdzenia choroby zawodowej, uchylił decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia 29.11.2012 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu wywołanej hałasem i orzekł o stwierdzeniu choroby zawodowej. W uzasadnieniu decyzji D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. opierając się na wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 20.05.2013r. sygn. akt: II SA/Rz 972/12, wskazał, że z uwagi na to, że choroba zawodowa jest pojęciem prawnym, a nie medycznym, lekarze orzecznicy nie orzekają w kwestii uznania danej choroby za chorobę zawodową, lecz stwierdzają jedynie stan chorobowy i jego przyczyny, natomiast kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny, uwzględniając zagrożenie występujące w miejscu pracy, zagrożenie narażające na dane schorzenie.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że "opinie biegłych nie są w żaden sposób wiążące w tym zakresie, w jakim jednostki orzecznicze dokonują oceny i wykładni obowiązujących przepisów prawa, a stosowanie prawa w tym jego interpretacja jest domeną organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie". Z tego powodu stwierdzono, że wprawdzie oparto się na okolicznościach faktycznych wynikających z opinii jednostek orzeczniczych, nie podzielono natomiast samej prawnej oceny tych okoliczności przedstawionych w cytowanych opiniach. D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny dokonał samodzielnej oceny przedmiotowej sprawy i nie biorąc pod uwagę orzeczeń lekarskich orzekł o stwierdzeniu choroby zawodowej. Tymczasem w orzecznictwie sądowym ugruntowane jest stanowisko, że organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej wydaje decyzję na podstawie orzeczenia lekarskiego i jest związany treścią tego orzeczenia, a więc nie ma prawa do odmiennego rozpoznania schorzenia.

W odpowiedzi na skargę PWIS we W. wniósł o jej oddalenie.

W odpowiedzi na zarzuty skargi stwierdził, co następuję.

Nie można zgodzić się ze stroną skarżącą, iż orzeczenie lekarskie - sensu stricte jest niezbędne do wydania decyzji o rozpoznaniu choroby zawodowej. Zdaniem organu użyte przez prawodawcę określenie "na podstawie orzeczenia" należy rozumieć w ten sposób, iż organ wydaje decyzję na podstawie treści dokumentu - orzeczenia, dokonując jej oceny w kontekście przesłanek warunkujących rozpoznanie choroby zawodowej. Jak wskazano w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji, takiej właśnie oceny dokonał organ i stwierdził, iż przesłanki formalne zostały spełnione. Zdaniem D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. bez większego znaczenia pozostaje fakt nazwy orzeczenia lekarskiego tzn. o rozpoznaniu, czy też o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, bo to nie tytuł orzeczenia, a treść jego uzasadnienia odnosi się do poczynionych ustaleń i tym samym świadczy o mocy dowodu. Wskazać także trzeba, iż ocena prawna dokonana przez lekarza orzecznika nie jest wiążąca dla organu, gdyż lekarz nie jest do takiej oceny uprawniony przez ustawodawcę. Podkreślić należy, iż choroba zawodowa jest pojęciem prawnym, a nie medycznym. Lekarze orzecznicy nie orzekają, więc w kwestii uznania danej choroby za chorobę zawodową, lecz stwierdzają jedynie stan chorobowy i jego przyczyny. Natomiast kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny, uwzględniając zagrożenie występujące w miejscu pracy, zagrożenie narażające na dane schorzenie.

Opinie biegłych nie są natomiast wiążące w tym zakresie, w jakim jednostki orzecznicze dokonują oceny i wykładni obowiązujących przepisów prawa. Stosowanie prawa, w tym jego interpretacja, jest bowiem domeną organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Kwestią z zakresu interpretacji prawa jest natomiast także ostateczne rozstrzygnięcie: czy stwierdzona przez jednostki orzecznicze jednostka chorobowa w powiązaniu z możliwą w kontekście danej sprawy przyczyną zachorowania wyczerpuje znamiona choroby zawodowej zdefiniowanej w § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. oraz ujętej w załączniku do tego rozporządzenia. Rozstrzygnięcie tej prawnej kwestii należy ostatecznie do Organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej, nie zaś do jednostek orzeczniczych. Tym samym organ II instancji uznał, iż stwierdzone u T. D. zmiany chorobowe należy zakwalifikować jako chorobę zawodową z poz. 15 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. - opierając się w tym zakresie na okolicznościach faktycznych wynikających z opinii jednostek orzeczniczych, nie podzielając jednak samej prawnej oceny tych okoliczności przedstawionych w cytowanych opiniach.

Należy także podnieść, iż jeżeliby przyjąć tok postępowania wskazany przez skarżącego - związanie organu orzeczeniem lekarskim, to wówczas de facto rozstrzygnięcie o stwierdzeniu choroby zawodowej zapadałoby w jednostce orzeczniczej, a rola organu sprowadzałby się jedynie do formalnego potwierdzenia decyzji lekarza. Zdaniem D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. nie taka była wola ustawodawcy, a związanie organu orzeczeniem lekarza medycyny pracy nie jest związaniem bezwzględnym. Związanie to dotyczy treści orzeczenia, a dokładnie tej jego części, która odnosi się do stanu zdrowia pacjenta i wpływu warunków pracy na niego. Organ nie dysponując wiadomościami specjalnymi nie może, bowiem dokonywać takich ustaleń we własnym zakresie, dlatego w tej części jest związany ustaleniami lekarza zawartymi w orzeczeniu. Jednak ocena prawna ustaleń lekarza w kontekście przesłanek choroby zawodowej pozostaje w gestii organu administracji.

Skarżący wskazuje, iż "Po wykonaniu kolejnych badań niezmiennie stwierdzano, że uszkodzenie słuchu nie jest wynikiem hałasu...". Nie można zgodzić się z takim twierdzeniem, gdyż z opinii jednostki orzeczniczej (z dnia 11.07.2014 r.) wynika wprost, iż nie można potwierdzić, jak również wykluczyć wpływu hałasu na niedosłuch T. D. A zatem wywody dokonane przez stronę są chybione.

Wojewódzki Sad Administracyjny we Wrocławiu zaważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Zdaniem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego, skarga nie jest uzasadniona.

Zasady ustalania chorób zawodowych na dzień wszczęcia postępowania w sprawie (16 maja 2002r.) i wydania zaskarżonej decyzji - regulowała ustawa z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006r., Nr 122. poz. 851 z późn. zm.), a także – przepis art. 231 pkt 2 i pkt 3 Kodeksu pracy oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych wraz z Załącznikiem stanowiącym Wykaz chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) w związku z § 11 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869).

Przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych wraz z Załącznikiem stanowiącym Wykaz chorób zawodowych stanowi, że za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że w niniejszej sprawie wydano trzy wyroki uchylające decyzje organów administracji sanitarnej: z dnia 16 marca 2005r., 3 II SA/Wr 9202/02, z dnia 4 grudnia 2006r., III SA/Wr 392/06, z dnia 9 października 2009r., III SA/Wr 219/09, w których zawarto oceny prawne i wskazania co do dalszego postępowania.

W pierwszym z powołanych wyroków Sąd stwierdził m.in., że "oddziaływanie czynnika szkodliwego w środowisku pracy w postaci hałasu nie może być kwestionowane ..." (...), " (...) wystąpienie uszkodzenia zdrowia w postaci niedosłuchu oraz wykonywanie pracy w warunkach zagrożenia hałasem samo przez się uzasadnia zakwalifikowanie danego schorzenia jako choroby zawodowej (i to niezależnie od stopnia nasilenia), chyba ,że (...) organy wykażą w sposób niebudzący wątpliwości brak związku – przyczyno-skutkowego (...), poprzez kategoryczne wyeliminowanie jakiekolwiek wpływu hałasu, na który był narażony skarżący".

Opierając się na orzecznictwie sądów administracyjnych w przedmiotowych sprawach zgodzić się należy z organem, że choroba zawodowa jest pojęciem prawnym, a nie medycznym. Lekarze orzecznicy nie orzekają więc w kwestii uznania danej choroby za chorobę zawodową, lecz stwierdzają jedynie stan chorobowy i jego przyczyny. Natomiast kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny, uwzględniając zagrożenie występujące w miejscu pracy, zagrożenie narażające na dane schorzenie.

Zgodnie z brzmieniem pkt 15 Załącznika do rozporządzenia RM z dnia 18 listopada 1983 roku stanowiącego Wykaz chorób zawodowych, jako chorobę zawodową wskazano "uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu". Oznacza to, że należy zgodzić się z organem, że dla uznania choroby zawodowej niezbędne jest stwierdzenie przez lekarza u osoby badanej uszkodzenia słuchu, przy czym nie chodzi o fizjologiczne uszkodzenie słuchu, ale o uszkodzenie nie mające charakteru fizjologicznego, a więc nie związanego ze starzeniem się organizmu. Wielkość uszkodzenia tego słuchu i jego rodzaj (pozaślimakowe, asymetryczne, obuuszne, itp.) nie mają żadnego znaczenia w świetle tak określonej choroby zawodowej (inaczej określają chorobę zawodową uszkodzenia słuchu przepisy wykazu z 2002 roku, a jeszcze inaczej wykazu z 2009 roku). Sąd zwraca uwagę na to, że jak wynika z orzeczeń lekarskich i opinii medycznych u skarżącego rozpoznano uszkodzenie słuchu w obu uszach, przy czym - co warto podkreślić - podlega ono sukcesywnemu pogłębieniu. Nie można również tracić z pola widzenia, że inaczej niż w Wykazie do rozporządzenia z 1983 roku określono chorobę zawodową uszkodzenia słuchu w później wydanych Wykazach. W Wykazie chorób zawodowych stanowiącym Załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U Nr 132, poz. 1115), w którym w poz. 21 za chorobę zawodową uznano; "obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz" przy "wystąpieniu udokumentowanych objawów chorobowych upoważniających do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego" "w okresie 2 lat". Z kolei, w poz. 21 Wykazu chorób zawodowych (...) stanowiącym Załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) za chorobę zawodową uszkodzenia słuchu uznano: "obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz" przy "wystąpieniu udokumentowanych objawów chorobowych upoważniających do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego" "w okresie 2 lat, a to oznacza, że w porównaniu ze ściśle określonym w wykazie z 2002 roku rodzajem uszkodzenia słuchu, dodatkowo zawężono pojęcie ubytku słuchu do "odbiorczego" ubytku słuchu, a rozszerzono ten ubytek słuchu o typ "czuciowo-nerwowy" (por. uzasadnienie wyroku WSA w Krakowie z dnia 20 sierpnia 2008r., III SA/Kr 1285/08, zamieszczono w CBOSA).

Powyższe oznacza, że w zależności od stanu prawnego, pod rządem którego prowadzone jest postępowanie w sprawie ustalenia choroby zawodowej, różne rodzaje uszkodzenia słuchu będą uznane za chorobę zawodową. Wniosek ten nie uszedł uwadze organu administracyjnego rozpoznającego sprawę skarżącego w II instancji. Sąd zgadza się z konstatacją PWIS we W. , zgodnie z którą dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest ustalenie przez inspektora sanitarnego istnienia w środowisku pracy badanego zagrożenia, a w przypadku ustalania choroby zawodowej uszkodzenia słuchu, stwierdzenie istnienia hałasu ponadnormatywnego, czyli ustalenie zagrożenia dla zdrowia badanego hałasem ponadnormatywnym w środowisku pracy. W niniejszej sprawie fakt istnienia takiego narażenia skarżącego na hałas ponadnormatywny przez dłuższy okres jego pracy nie budzi wątpliwości i jest między stronami bezsporny.

W orzecznictwie podkreśla się i na co również trafnie zwrócił uwagę organ, że to na pracodawcy ciąży obowiązek zapewnienia pracownikowi właściwych warunków pracy, warunków nie zagrażających jego zdrowiu i życiu i to na pracodawcach ciąży obowiązek poddawania pracowników stałym, systematycznym badaniom okresowym z dokumentowaniem wyników badań. Taki obowiązek szczególnie obciąża pracodawców zatrudniających pracowników w warunkach mogących szkodzić ich zdrowiu, w tym w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny. Z takiego unormowania wynika prawne domniemanie istnienia związku przyczynowego między pracą w warunkach mogących wywołać konkretną chorobę, a jej stwierdzeniem u pracownika. Jeśli więc pracownik zatrudniony jest przez pracodawcę w warunkach niehigienicznych, zagrażających jego zdrowiu, w tym wypadku w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny, a następnie zostanie stwierdzona u niego choroba mogąca być wywołaną przez te warunki - w tym przypadku - zgodnie z pkt 15 Załącznika do Rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983r. stanowiącego Wykaz chorób zawodowych choroba zawodowa - "uszkodzenie słuchu", to zasadą jest przyjęcie (przez domniemanie związku przyczynowego) powstania tej choroby w wyniku istniejących niehigienicznych warunków pracy. Zatem zasadą jest przyjęcie przez organy administracyjne istnienia związku przyczynowego między wieloletnią pracą skarżącego w warunkach ponadnormatywnego hałasu ze stwierdzonym przez lekarzy orzeczników "uszkodzeniem słuchu" (por, np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 sierpnia 2008r., III SA/Kr 1285/08).Jeszcze wyraźniej podkreślono to w wyroku NSA z dnia 4 lipca 2001r., I SA 2244/00 (Lex nr 53801), w którym stwierdza się, że wykonywanie przez około 18 lat pracy w warunkach ponadnormatywnego hałasu, stanowi dostateczną podstawę do uznania związku przyczynowego pomiędzy utratą słuchu a tymi warunkami (pracą).

Sąd podkreśla, że w niniejszej sprawie, w związku z wieloletnią pracą skarżącego w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny mogący wywołać uszkodzenie słuchu i jednocześnie stwierdzeniem u skarżącego wystąpienia uszkodzenia słuchu istnieje domniemanie związku przyczynowo - skutkowego między hałasem, a uszkodzeniem słuchu, które musiałoby być jednoznacznie i definitywnie wykluczone. W sytuacji skarżącego istnieje więc prawne domniemanie wystąpienia u niego choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. To domniemanie - zdaniem Sądu - nie zostało obalone, albowiem dla jego wykluczenia nie wystarczy ogólnikowe stwierdzenie, że powodem uszkodzenia słuchu nie jest hałas, lecz konieczne, byłoby jednoznaczne wyeliminowanie tej przyczyny choroby poprzez ustalenie ponad wszelką wątpliwość innej, konkretnej przyczyny.

W związku z powyższym należy zgodzić się z wywodem PWIS we W., gdy twierdzi, że w przedmiotowej sprawie orzeczenia lekarskie nie spełniają powyższych kryteriów. W orzeczeniach lekarskich występują nieścisłości, a wskazane przyczyny wykluczające rozpoznanie choroby zawodowej są niejednoznaczne. Jednostki orzecznicze wskazują iż za brakiem rozpoznania choroby zawodowej przemawia: pogłębienie niedosłuchu, pomimo zaprzestania pracy zawodowej w narażeniu na ponadnormatywny hałas, co nie jest charakterystyczne dla uszkodzenia pohałasowego narządu słuchu; nadciśnienie tętnicze; zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa, w szczególności odcinka szyjnego; cukrzyca insulinoniezależna. Nie zawsze jest możliwe jednoznaczne wskazanie jednego czynnika etiologicznego, czy też stopnia przyczynienia się wielu prawdopodobnych czynników etiologicznych do rozwoju schorzenia. Zadaniem jednostek orzeczniczych w sprawach chorób zawodowych nie jest ustalenie pozazawodowych przyczyn chorób i przeprowadzenie w tym kierunku szczegółowej diagnostyki różnicowej, a jedynie wskazanie na możliwe inne niż zawodowe czynniki ryzyka tych chorób. Jednostki orzecznicze wymieniając powyższe schorzenia wskazują, iż mogą one być pozazawodowymi czynnikami rozwoju niedosłuchu, co nie oznacza, iż w przypadku T. D. któraś lub wszystkie te przyczyny z całą pewnością wywołał ten niedosłuch. Nadto jednoznacznie jednostka orzecznicza w piśmie z dnia 11.07.2014 r. wskazała, iż "...nie może potwierdzić, jak również wykluczyć jakikolwiek wpływ hałasu środowiska pracy na obserwowany T. D. na koniec aktywności zawodowej ubytek słuchu."

W związku z powyższym nie można w sposób jednoznaczny i konkretny wskazać, który z czynników był przyczyną niedosłuchu, w tym nie można kategorycznie wykluczyć, aby przyczyną niedosłuchu był hałas w środowisku pracy. W świetle powyższej oceny prawnej i ustaleń faktycznych nie można mówić o obaleniu domniemania związku przyczynowego wystąpienia u T. D. choroby zawodowej "uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu", albowiem przy istnieniu domniemania prawnego istotą nie jest "potwierdzenie", a wykluczenie danego stanu, czy sytuacji.

W związku z tym nie jest zasadny zarzut skargi, że organ sanitarny dokonał samodzielnej oceny przedmiotowej sprawy i nie biorąc pod uwagę orzeczeń lekarskich orzekł o stwierdzeniu choroby zawodowej. Zdaniem Sądu PWIS we W. dokonał prawnej, a nie medycznej kwalifikacji schorzenia. Nie ulega wątpliwości , że orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej ma charakter kwalifikowanej opinii biegłego i stanowi zasadniczy dowód w sprawie, bez którego organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. Organ jest więc takim orzeczeniem związany i nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej pod kątem medycznym, prowadzącej do stwierdzenia odmiennego schorzenia w rozumieniu medycznym. Należy zatem jeszcze raz podkreślić, że choroba zawodowa jest pojęciem prawnym, a nie medycznym. Lekarze orzecznicy nie orzekają, więc w kwestii uznania danej choroby za chorobę zawodową, lecz stwierdzają jedynie stan chorobowy i jego przyczyny. Natomiast kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny, uwzględniając zagrożenie występujące w miejscu pracy, zagrożenie narażające na dane schorzenie.

Wobec tego należy podzielić argumentację organu, gdy twierdzi, że opinie biegłych nie są wiążące w tym zakresie, w jakim jednostki orzecznicze dokonują oceny i wykładni obowiązujących przepisów prawa. Stosowanie prawa, w tym jego interpretacja, jest bowiem domeną organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Kwestią z zakresu interpretacji prawa jest natomiast także ostateczne rozstrzygnięcie: czy stwierdzona przez jednostki orzecznicze jednostka chorobowa w powiązaniu z możliwą w kontekście danej sprawy przyczyną zachorowania wyczerpuje znamiona choroby zawodowej zdefiniowanej w § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. oraz ujętej w załączniku do tego rozporządzenia. Zdaniem Sądu organ trafnie zinterpretował dyrektywę wynikającą z treści przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w sprawie uznając, że stwierdzone u skarżącego zmiany chorobowe należy zakwalifikować jako chorobę zawodową z poz. 15 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r.

Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.