Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1860/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 ust. 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1 i 2, ust. 3a
journal: Dz.U. 2015 poz 121
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
article: par. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne
article: art. 7, art. 11, art. 77 pa.1, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Protokolant - st. ref. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia (...) kwietnia 2016 r., nr (...) w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz M. J. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

M.J. reprezentowany przez pełnomocnika w piśmie z [...] października 2015r. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie zaległych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres 01.08.2002r. - 01.11.2003r., na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres 01.09.2002r. - 01.11.2003 r. oraz na Fundusz Pracy za okres 01.02.2002r. - 01.11.2003 r., na podstawie art. 28 ust. 2, art. 28 ust. 3 pkt 3 i pkt 5 oraz art. 28 pkt 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wnosząc o umorzenie zadłużenia z uwagi na całkowitą nieściągalność.

Uzasadniając wniosek jego autor poinformował, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. postanowieniem z [...] listopada 2011r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Urząd Skarbowy na wniosek ZUS, w którym wskazał, iż nie było podstaw do dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Płatnik, jak wyjaśniono we wniosku nie jest właścicielem nieruchomości, ruchomości przedstawiających wartość handlową więc nie jest on we władaniu rzeczy, które mogłyby zostać obciążone hipoteką lub zastawem.

W dniu [...] grudnia 2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w Z. wydał decyzję nr [...] mocą której odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na:

• ubezpieczenia społeczne w części finansowanej przez płatnika za siebie i za zatrudnionych pracowników za okres od 08/2002 r. do 11/2003 r., w łącznej kwocie 62.554,08 zł, w tym z tytułu:

■ składek - 24.444,48 zł,

■ kosztów upomnienia - 26,40 zł,

■ odsetek za zwłokę od całości zadłużenia liczonych na dzień 02.11.2015r. – 55.397,20 zł

• ubezpieczenie zdrowotne w części finansowanej przez płatnika na własne ubezpieczenie za okres od 09/2002 r. do 11/2003 r., w łącznej kwocie 4 508,90 zł, w tym z tytułu:

■ składek - 1 795,50 zł,

■ kosztów upomnienia - 26,40 zł,

■ odsetek za zwłokę od całości zadłużenia liczonych na dzień 02.11.2015 r. – 11.620,00 zł;

• Fundusz Pracy i FGŚP za: okres od 03/2002 r. do 11/2003 r., w łącznej kwocie 12 586,61 zł, w tym z tytułu:

■ składek - 4 826,01 zł

■ kosztów upomnienia - 51,60 zł,

■ odsetek za zwłokę liczonych na dzień 02.11.2015 r. - 7 709,00 zł

na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w części dotyczącej umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą na:

• ubezpieczenia społeczne za okres od 08/2002 r. do 11/2003 r., w łącznej kwocie 16 330,41 zł, w tym z tytułu:

■ składek - 6 511,51 zł,

■ kosztów upomnienia - 26,40 zł,

■ odsetek za zwłokę liczonych na dzień 02.11.2015 r. - 9 792,50 zł

• ubezpieczenie zdrowotne za okres od 09/2002 r. do 11/2003 r. w łącznej kwocie 4 508,90 zł, w tym z tytułu:

■ składek - 1 795,50 zł,

■ kosztów upomnienia - 26,40 zł

■ odsetek za zwłokę liczonych na dzień 02.11.2015 r. - 2 687,00 zł

• Fundusz Pracy za okres od 03/2002 r. do 11/2003 r., w łącznej kwocie 1 703,42 zł, w tym z tytułu:

■ składek - 648,92 zł,

■ kosztów upomnienia - 51,60 zł

■ odsetek za zwłokę liczonych na dzień 02.11.2015 r. - 1 002,90 zł.

Jak wyjaśnił organ rentowy, po przeanalizowaniu całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sytuacji płatnika nie ma podstaw do umorzenia należności z tytułu składek. Organ wskazał, że zobowiązany prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem K.J., który z tytułu świadczenia emerytalnego uzyskuje dochód w wysokości 1 325,95 zł miesięcznie oraz matką K.J., która otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 1 876,63 zł netto miesięcznie. Zdaniem organu aktualne trudności finansowe nie stanowią automatycznie podstawy do umorzenia zadłużenia.

Skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy rozstrzygniętej decyzją nr [...].

Po rozparzeniu wniosku, ZUS decyzją z [...] kwietnia 2016 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję własną nr [...].

Uzasadniając decyzję organ stwierdził, że w przypadku płatnika przypadku nie zachodzi żadna okoliczność pozwalająca na uznanie całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek, a tym samym brak jest możliwości umorzenia przedmiotowych należności na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Analizując przesłanki umorzenia składek na podstawie art. 28 ust. 3a ww. ustawy w związku z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) organ uznał, że brak jest podstaw prawnych do umorzenia nieopłaconych należności z tytułu składek.

ZUS wyjaśnił, że ze zgromadzonych dokumentów nie wynika aby płatnik podejmował próby poprawy sytuacji finansowej poprzez np. podjęcie pracy, nie zarejestrował się jako osoba bezrobotna. Ponadto zobowiązany nie wykazał aby stan zdrowia lub członków rodziny uniemożliwiał mu podjęcie pracy. Organ rentowy podkreślił, że w przedstawionej sprawie nie można uznać, że podnoszone we wniosku okoliczności zostały należycie udokumentowane, gdyż z przedstawionych wyjaśnień wynika również brak spójności w składanych oświadczeniach poprzez wątpliwości co do rzetelności przedstawionej przez stronę sytuacji finansowej i rodzinnej.

M.J. zastępowany przez pełnomocnika zaskarżył decyzję ZUS nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wniósł o jej uchylenie i zasądzenie kosztów prowadzonego postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 28 ust. 3 pkt. 5 i 6 w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez:

a) błędną wykładnię wskazanej w tym przepisie podstawy całkowitej nieściągalności - polegającą na przyjęciu, iż skoro Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. prowadzi postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuły oznaczone numerami od [...] do [...], to brak jest możliwości spełnienia przesłanki wskazanej w tym przepisie (s.3 decyzji) - w sytuacji gdy będące przedmiotem niniejszej sprawy należności z tytułu zaległych składek wynikały również z innych niż wskazanych powyżej tytułów wykonawczych, wobec czego organ obowiązany był zbadać wypełnienie wskazanej w art. 28 ust. 3 pkt. 5 u.s.u.s. przesłanki w odniesieniu do należności wynikających z tych tytułów, co do których Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wydał postanowienia o umorzeniu postępowań egzekucyjnych na podstawie art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji;

b) błędną wykładnię - polegającą na przyjęciu, iż brak jest podstaw do stwierdzenia całkowitej nieściągalności tytułów wykonawczych oznaczonych numerami od [...] do [...] - w sytuacji, gdy prawidłowa wykładnia pojęcia "całkowitej nieściągalności", o którym mowa w tym przepisie, powinna prowadzić do wniosku, że stwierdzenie przez organ egzekucyjny braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję, jest równoznaczne z brakiem majątku (całkowitą nieściągalnością) w odniesieniu do wszystkich tytułów wykonawczych istniejących w dacie takiego stwierdzenia (postanowienia);

2) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. - poprzez niepowołanie biegłego na okoliczność sytuacji zdrowotnej skarżącego, tj. silnej depresji i jej wpływu (chociażby potencjalnego) na niepodjęcie przez skarżącego pracy - w sytuacji powzięcia przez organ wątpliwości co do wiarygodności złożonego przez skarżącego w trybie art. 75 § 2 k.p.a. oświadczenia obejmującego m.in. informacje na temat sytuacji zdrowotnej skarżącego;

b) art. 80 k.p.a. - poprzez:

- uznanie, że przedstawione przez skarżącego informacje wynikające ze składanych wielokrotnie w toku postępowania oświadczeń o stanie rodzinnym, majątkowym, oraz sytuacji materialnej są sprzeczne, w sytuacji gdy prawidłowa ocena tych oświadczeń dokonana w kontekście całości materiału dowodowego w sprawie prowadzi do wniosku, że wskazane w tych oświadczeniach informacje są spójne, logiczne i pozbawione wewnętrznych sprzeczności;

- uznanie, że w aktach sprawy brak jest informacji z jakich źródeł pochodzą środki na utrzymanie wnioskodawcy, w sytuacji gdy informacja taka zawarta została w treści wniosku o umorzenie z dnia [...].10.2015 r. (s.2);

- dowolne uznanie, że konieczność pomocy rodzicom nie jest tożsama z opieką nad nimi w stopniu umożliwiającym aktywność zawodową, w sytuacji, gdy z akt sprawy nie wynika, w jakim stopniu skarżący opiekował się rodzicami;

c) art. 7 k.p.a. w zw. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. - poprzez nieprzesłuchanie M.J. na okoliczność :

- jego aktualnej sytuacji rodzinnej, zawodowej i finansowej;

- przyczyn powstania zaległości z tytułu składek względem ZUS, które to przyczyny miały swój początek w 2002 roku, co wynikało ze zdarzeń o charakterze nagłym i od Skarżącego niezależnych, tj. zerwania kontraktu przez głównego kontrahenta wnioskodawcy oraz na okoliczność jego problemów zdrowotnych;

- że Zakład Ubezpieczeń Społecznych był informowany o fakcie prowadzenia egzekucji ze zlicytowanej nieruchomości o numerze [...];

d) art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez niepełne rozpatrzenie materiału dowodowego i w konsekwencji pominięcie istotnej okoliczności wynikającej z oświadczenia wnioskodawcy z 23 marca 2016r. i postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z [...] listopada 2011r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego - tj. okolicznością że, w 2004 roku toczyło się względem Skarżącego postępowanie egzekucyjne z nieruchomości o numerze [...] oraz że poborca skarbowy z Urzędu Skarbowego w P. prowadzący egzekucję na rzecz ZUS był na bieżąco informowany o toczącej się egzekucji z nieruchomości, a mimo to nie przystąpił do postępowania egzekucyjnego w sprawie - czego skutkiem są wysokie na dzień dzisiejszy odsetki i co mogło mieć wpływ na treść decyzji w zakresie w jakim organ według własnego uznania stwierdza, czy istnieją podstawy umorzenia zaległych składek.

W uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i szeroko uzasadnił podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, została wydana z naruszeniem prawa, skutkującym koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Wadliwość zaskarżonej decyzji wynika z niewłaściwie przeprowadzonego postępowania dowodowego.

Rozpoznając niniejszą sprawę należy jednak najpierw przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 2015r. poz. 121 ze zm. dalej jako u.s.u.s.), należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Jak wynika z ust. 3 tego przepisu, całkowita nieściągalność, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję albo gdy

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Powyższe wyliczenie stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek.

Stosownie do art. 28 ust. 3a powołanej ustawy, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, mogą być w uzasadnionych przypadkach, określonych w § 3 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365), umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności.

W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wystarczający do wydania decyzji dotyczącej zastosowania lub odmowy zastosowania wnioskowanej przez Skarżącego ulgi. Czemu daje wyraz organ w treści zaskarżonej decyzji: "W przedstawionej sprawie nie można uznać, że podnoszone we wniosku okoliczności zostały należycie udokumentowane" (strona 6 decyzji). Organ nawet nie podjął próby wyjaśnienia, które z informacji dostarczonych przez Skarżącego nie zostały uznane za nieudowodnione, czy określenia zakresu inicjatywy dowodowej Skarżącego w tym zakresie. Wprawdzie organ przyjął w treści zaskarżonej decyzji, że wnioskodawca jest zobowiązany do pełnej współpracy z organem czyli do przedłożenia dowodów potwierdzających podnoszone przez niego okoliczności. Jednak nie przedstawił Stronie na czym miałyby polegać taka współpraca i w jakim zakresie nie przedstawił dowodów na wskazane przez siebie okoliczności.

W przedmiotowej sprawie, Skarżący przedstawia fakty, z których jego zdaniem wynika, że nie jest w stanie opłacić należności:

- jest osobą bezrobotną pozostającą na utrzymaniu rodziców i braci;

- prowadził działalność gospodarczą do 2003 r.;

- mieszka w budynku mieszkalnym należącym do rodziców;

- nie figuruje w wykazie właścicieli i współwłaścicieli nieruchomości położonych na terenie województwa [...];

- urząd skarbowy dokonał zajęcia rachunku bankowego B. S.A., przy czym przedmiotowe zajęcie stało się bezskuteczne z uwagi na brak środków na koncie;

- nie dysponował w ciągu ostatnich 3 lat ruchomościami posiadającymi wartość handlową;

- nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych oraz w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców;

- nie posiada jakichkolwiek ruchomości posiadających wartość handlową, nigdzie nie pracuje, pozostaje na utrzymaniu rodziców, pomaga prowadzić gospodarstwo domowe;

- nie figuruje w systemie "czynności majątkowe" jako podmiot nabywający składniki majątkowe.

- nie składa od 2003r. do Urzędu Skarbowego żadnych deklaracji oraz rozliczeń podatkowych;

W trakcie prowadzonego postepowania płatnik przedłożył m.in.:

- pismo ZUS Inspektoratu w P. z [...] października 2015 r. informujące o wysokości zadłużenia;

- postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z [...] listopada 2011r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego;

- oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej;

- zaświadczenie z [...] grudnia 2015r. wydane przez Sąd Rejonowy w P. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych, z informacją iż płatnik nie jest właścicielem nieruchomości;

- zaświadczenia z [...] grudnia 2015r. wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. informujące, iż płatnik nie składał zeznań podatkowych za lata 2012-2014;

- zaświadczenie z [...] grudnia 2015 r. wydane przez Starostwo Powiatowe w P. Wydział Komunikacji i Transportu informujące, iż płatnik nie figuruje w ewidencji właścicieli pojazdów;

- zaświadczenie z [...] grudnia 2015 r. wydane przez Powiatowy Urząd Pracy w P. informujące, iż płatnik nie jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna;

- zaświadczenie z [...] grudnia 2015 r. wydane przez Ośrodek Pomocy Społecznej w K. informujące, iż płatnik nie figuruje w ewidencji jako osoba korzystająca z pomocy ośrodka;

- zaświadczenie z [...] grudnia 2015 r. wydane przez Centralną Informację Ekspozytury w W. informujące, iż płatnik nie figuruje w rejestrze zastawów;

- oświadczenie z 30 listopada 2015r. ojca płatnika, informujące o dochodzie uzyskiwanym ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1 325,95 zł otrzymywanego z ZUS oraz wskazujące, iż syn pozostaje na utrzymaniu ojca i matki;

- oświadczenie z 30 listopada 2015 r. matki płatnika informujące o dochodzie uzyskiwanym ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1 876,63 zł otrzymywanego z ZUS oraz wskazujące, iż syn pozostaje na utrzymaniu ojca i matki;

- zaświadczenie z [...] grudnia 2015 r. wydane przez Urząd Miasta i Gminy K. informujące o okresach i przedmiocie prowadzenia działalności gospodarczej;

- postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z [...] października 2015 r. wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P.

Tymczasem organ nie zweryfikował tych twierdzeń i nie przedstawił swojego stanowiska, które z tych faktów uznał za nieudowodnione, a którym dokumentom odmówił mocy dowodowej, czemu winien dać wyraz w uzasadnieniu decyzji wraz ze stosowną argumentacją, podjętą w granicach uznania administracyjnego.

Zatem decyzja uznaniowa może być przez sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, iż została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego, a także gdyby dokonał wykładni występujących w przepisach określających przesłanki umorzenia należności składkowych pojęć niezgodnie z ogólnymi zasadami prawa. Zwłaszcza negatywne rozstrzygnięcie, dotyczące umorzenia należności z tytułu składek, powinno być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i zbadane (art. 11 k.p.a.). Ocena, czy przesłanki umorzenia występują w konkretnej sprawie (art. 80 k.p.a.) może być dokonana po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, a poprzedzać ją powinno wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 77 k.p.a.).

W rozpoznawanej sprawie taka analiza nie została przeprowadzona.

Organ jedynie ogólnikowo wskazał na brak spójności w składnych oświadczeniach Strony i wątpliwości co do rzetelności przedstawionej sytuacji finansowej i rodzinnej, jednak bez podjęcia próby wyjaśnienia dostrzeżonych braków.

Rozpoznając ponownie sprawę, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zastosuje wszystkie dyrektywy wynikające z niniejszego uzasadnienia. W szczególności organ winien wyeliminować wszystkie wskazane przez Sąd wadliwości, żeby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały rozważone i ocenione, a te dokumenty którym odmówiono mocy dowodowej szczegółowo opisane. Chodzi w szczególności o czynności intelektualne polegające na dokładnej i rzetelnej analizie przedstawionych w sprawie dokumentów. Ponadto w razie wątpliwości co do okoliczności przedstawianych przez Skarżącego, organ przeprowadzi dodatkowe postępowanie wyjaśniające.

Oczywiście przy założeniu, że każde rozstrzygnięcie podejmowane w ramach uznania administracyjnego powinno być przekonująco i jasno uzasadnione zarówno co do faktów, jak i co do prawa, a rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Organ działając w ramach uznania winien również baczyć, iż wprawdzie instytucja umorzenia powinna być stosowana wyjątkowo, jednakże okoliczność ta nie może prowadzić do praktycznego wyeliminowania stosowania tej instytucji, uczynienia jej instytucją martwą, poprzez ogólnikowe powoływanie się tylko na określone kategorie prawne, bez dokonywania rzetelnej oceny ich występowania w konkretnej sprawie.

Zatem dopiero po wyczerpującym zebraniu materiału dowodowego i jego prawidłowej ocenie organ sięgnie po przesłanki zastosowania ulg w zapłacie należności publicznoprawnych przez pryzmat gwarancji realizacji tych przesłanek w stosunku do Skarżącego.

Następnie cały proces rozumowania organu powinien przy tym znaleźć odzwierciedlenie w treści decyzji, aby umożliwić Sądowi, w razie ewentualnego jej zaskarżenia, ocenę motywów podjętego rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na względzie, Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, w szczególności oceny materiału dowodowego w sposób dowolny i niezwykle powierzchowny tj. art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Stąd należało w oparciu o art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono natomiast na podstawie art. 200 p.p.s.a. zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Mając powyższe na względzie na mocy art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz §14 ust. 1 pkt c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015r., poz. 1800) Sąd zasądził zwrot wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie 480,00 zł.