Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 832/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 24 par. 1 pkt 1-5, art. 127 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 16 maja 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Asesor WSA Ewa Alberciak Protokolant asystent sędziego Joanna Wegner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2008 roku sprawy ze skargi G.l D. i A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie rozgraniczenia nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz G. i A. D. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] znak: [...] z dnia [...] Prezydent Miasta B. orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości położonych w obrębie 5 miasta B. oznaczonych numerami działek: [...] o powierzchni 0,0590 ha stanowiącej własność B. i P. małżonków W. oraz nr [...] o powierzchni 0,0586 ha stanowiącej własność G. i A. małżonków D.

Na wniosek G. i A. D. postanowieniem nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta B. wznowił postępowanie w sprawie rozgraniczenia wobec faktu, iż wnioskodawcy przedstawili nowe dowody w sprawie, którymi są mapy sytuacyjno – wysokościowe uzyskane z instytucji branżowych, na których uwidoczniona jest sporna granica oraz budynki. W postępowaniu strony złożyły jako dowody następujące dokumenty: protokół z posiedzenia Sądu Rejonowego w Bełchatowie, Wydział I Cywilny sporządzony w sprawie z powództwa G. i A. D. przeciwko B. i P. W. o przeniesienie własności nieruchomości, szkic tyczenia ław fundamentowych, mapy sytuacyjno – wysokościowe oraz pismo ze Starostwa Powiatowego w B.

Decyzją nr [...] znak[...] z dnia [...] Prezydent Miasta B. odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] o rozgraniczeniu przedmiotowych działek. W uzasadnieniu organ podał, że złożone przez wnioskodawców dowody nie spełniały warunku zachowania terminu jednomiesięcznego do zgłoszenia żądania wznowienia postępowania. O protokole z rozprawy sądowej, szkicu tyczenia ław fundamentowych strony wiedziały w chwili prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Nadto organ zauważył, że pismo Starostwa Powiatowego nie stanowi dowodu i nie wnosi niczego do sprawy, ponieważ jest ono jedynie wyjaśnieniem zasad prowadzenia powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz opisem posiadanej dokumentacji oraz danych geodezyjnych. Wobec przedstawionych map sytuacyjno – wysokościowych organ skorzystał z opinii geodety i na jej podstawie stwierdził, iż dokumenty te nie mogą stanowić dowodu w sprawie, jako ze zawierają błędy graficzne oraz niedokładności spowodowane przetworzeniem obrazu na skutek kserowania. Organ zaznaczył, że geodeta potrzymał swą wcześniejszą opinię co do przebiegu spornej granicy.

W dniu [...] G. i A. D. odwołali się od decyzji Prezydenta Miasta B. W uzasadnieniu podnieśli, że złożyli w postępowaniu nowe dowody, w których posiadanie weszli po przeprowadzeniu postępowania rozgraniczeniowego z 2004 roku. Nowe dowody potwierdzają fakt innego przebiegu granicy, niż ustalona w postępowaniu w 2004 roku. Osnowa z lat 60 – tych różni się od osnowy obowiązującej obecnie i jest to przyczyną nieścisłości w linii granicznej. Działki były wytyczone według osnowy z lat 60 – tych, a rozgraniczenie metodą numeryczną według nowych punktów osnowy. Różnice te nie dotyczą tylko spornych działek, ale całego obrębu. Obecnie ustalono nowe punkty osnowy, według których linia graniczna przebiega jeszcze w innym miejscu. Zażądali zmierzenia odległości od budynku uczestników do ogrodzenia i w ten sposób ustalenia przebiegu linii granicznej. Zostali pomówieni o zabór mienia przez sąsiadów. Koszty związane z przesunięciem granicy są o wiele większe niż sporny pasek gruntu.

Decyzją nr [...] z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, że podstawą ustalenia przebiegu granic nieruchomości mogą być dokumenty stwierdzające stan prawny nieruchomości, określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości. Dokumenty te winny być przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przedstawione przez wnioskodawców kserokopie map sytuacyjno – wysokościowych nie spełniają tych warunków, ponieważ nie zawierają danych liczbowych do ustalenia przebiegu granic i nie są uwierzytelnionymi przez ośrodek dokumentacji geodezyjno – kartograficznej, kopiami dokumentów przyjętych do zasobu. Mapy sporządzono dla celów geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu, a nie określenia przebiegu granic nieruchomości. Zeznań geodety ani pisma Starosty [...] także nie można uznać jako dowodów stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ponieważ nie istniały w chwili wydania decyzji rozgraniczeniowej.

Na powyższą decyzję A. i G. D. wnieśli w dniu 27 listopada 2007 roku skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zarzucili naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k. p. a. poprzez błędne uznanie, iż nie zachodzi ustawowa przesłanka do wznowienia postępowania, art. 7 k. p. a. poprzez niepodjęcie z urzędu niezbędnych kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i zasadności odmowy uchylenia ostatecznej decyzji. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta B. oraz o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu podali, że geodeta w swoim zeznaniu powołuje się na dowody z dokumentów, czyli mapę sytuacyjno – wysokościową, która istniała w toku postępowania rozgraniczeniowego. Pozostałe dokumenty również wówczas istniały. Organ naruszył także art. 77 § 1 k. p. a. Skarżący wskazywali w swoich pismach na nieprawidłowości podając, że działki były wytyczone według osnowy z lat 60 – tych, a rozgraniczenie przeprowadzono metoda numeryczną – według nowych punktów. Organ nie odniósł się do tych zastrzeżeń. Błędem nadto było wystąpienie w toku postępowania do geodety, który wykonywał czynności rozgraniczenia o dokonanie analizy i oceny dostarczonych dowodów. Biegły winien być wyłączony na podstawie art. 24 pkt 4 k. p. a., ponieważ wydawał już w sprawie opinię. Nadto skarżący zarzucili nieważność zaskarżonych decyzji.

W odpowiedzi na skargę z dnia 20 grudnia 2007 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie podając argumenty zaprezentowane wcześniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniosło, że zarzuty naruszenia art. 7, art. 9, art. 77 k. p. a. nie są uzasadnione, ponieważ dotyczą decyzji rozgraniczeniowej, a nie decyzji stanowiącej przedmiot skargi w niniejszej sprawie.

Uczestnicy postępowania B. i P. W. wnosili o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga G. i A. D. jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p. p. s. a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art. 145 § 1 p. p. s. a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach;

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, co w konsekwencji, skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Zaskarżona decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym, wznowienia postępowania. Wobec tego wyjaśnić należy, iż wznowienie postępowania zmierza do ustalenia prawdy obiektywnej w drodze ustalenia stanu faktycznego zgodnie z rzeczywistością i stworzenia w ten sposób podstaw dla dokonania trafnej oceny ustalonych okoliczności pod względem prawnym. (por. J. Świątkiewicz, "Nowe okoliczności w sprawie jako przyczyna wznowienia postępowania administracyjnego", Państwo i Prawo nr 4 z 1963r. s. 646).

Instytucja wznowienia postępowania należy do wyjątków od zasady trwałości decyzji ostatecznej wyrażonej w art. 16 kpa. Wznowienie postępowania ma na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji ostatecznej w przypadkach, w których w pierwotnym postępowaniu zaistniały nieuwzględnione przez organ, a przy tym istotne okoliczności o charakterze podmiotowym (dotyczące strony albo pracowników organu) lub przedmiotowym (obejmujące czynności postępowania wyjaśniającego). Chodzi tu przy tym o okoliczności, które mogły rzutować na sposób prowadzenia postępowania lub wynik sprawy. Katalog przesłanek wznowienia postępowania jest zamknięty, a ich dobór zależy od ustawodawcy. Przyjęcie poszczególnych podstaw wznowienia postępowania stanowi jednocześnie wyraz prymatu innych wartości nad zasadą ochrony trwałości decyzji ostatecznej. Poza dwoma wyjątkami, gdy zainicjowanie postępowania wznowieniowego należy wyłącznie do strony (art. 145 § 1 pkt 4 i art. 145 a) kpa), stwierdzenie, że zachodzi którakolwiek z podstaw wznowienia rodzi po stronie organu obowiązek przeprowadzenia postępowania wznowieniowego. (por. J. Świątkiewicz, "Nowe okoliczności...", s. 643). Rozstrzygnięcie w przedmiocie wznowienia nosi więc charakter decyzji związanej.

W niniejszej sprawie postępowanie wznowieniowe oparte było o podstawę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W przypadku tej podstawy wznowienia zauważyć należy, że jako wartość zasadniczą przyjęto tu stan świadomości organu co do istniejących w chwili wydawania decyzji dowodów lub okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Przepis ten bowiem stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Wybierając katalog przesłanek dających postawę do wznowienia postępowania ustawodawca przewiduje jednocześnie zespół czynności koniecznych organu, które mają być przeprowadzone w razie zaistnienia tych okoliczności. Prowadzone postępowanie wznowieniowe powinno regulację tę precyzyjnie określać, zwłaszcza że w postępowaniu tym może dojść do wzruszenia podlegającej ochronie decyzji ostatecznej.

Postępowanie w trybie wznowienia jest charakterystyczne także z powodu precyzyjnie zaznaczonych etapów: wstępnego oraz merytorycznego. W toku postępowania wstępnego nie przeprowadza się czynności należących do meritum sprawy, a jedynie dochodzi do analizy aspektów formalnych. Badaniu podlega wówczas dopuszczalność wznowienia postępowania, a więc to, czy wskazano którąkolwiek z podstaw wymienionych w kolejnych punktach art. 145 § 1 kpa. lub w art. 145 a kpa, oraz kwestie związane z zachowaniem ustawowych terminów i z legitymacją do złożenia wniosku. Tylko w razie pozytywnego ustalenia przesłanek formalnych postępowania wznowieniowego, organ przystąpić może do fazy zasadniczej postępowania. Dopiero wtedy organ wyraża ocenę w kwestii zasadności uchylenia decyzji ostatecznej.

Postępowanie w przedmiocie wznowienia może być wszczęte z urzędu albo na wniosek (art. 147 kpa). W niniejszej sprawie strona złożyła taki wniosek. Wobec tego etap wstępnego badania, po myśli art. 147 zdanie pierwsze i art. 145 § 1 w związku z art. 148 § 1 kpa, obejmował sprawdzenie, czy wniosek pochodzi od strony, czy została wskazana podstawa wznowienia wymieniona w jednym z punktów art. 145 § 1 kpa oraz czy został zachowany termin do złożenia wniosku. W tej fazie postępowania nie analizuje się przyczyn wskazanych jako podstawa wznowienia.

W niniejszej sprawie osoby żądające wznowienia były niewątpliwie stronami postępowania. Wnioskodawcy – G. A. D. byli adresatami decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] w przedmiocie rozgraniczenia. Organ poprawnie rozpoznał legitymację procesową skarżących.

Jako podstawę wznowienia postępowania strony wskazały istnienie nowych dowodów, nieznanych wcześniej stronom. Powołały się zatem na ustawową podstawę wznowienia, wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Do wniosku załączyły bowiem protokół z posiedzenia Sądu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 27 września 2005 roku, szkic tyczenia ław fundamentowych oraz mapy sytuacyjno – wysokościowe. Następnie, w dniu 2 marca 2007 roku złożyły pismo Starosty [...] z dnia 20 lutego 2007 roku, a w późniejszych terminach - kolejne mapy sytuacyjno - wysokościowe.

Jeżeli chodzi o termin przewidziany dla żądania wznowienia postępowania, to wynosi on miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Stwierdzić należy, iż termin ten dotyczy jedynie zgłoszenia wniosku o wznowienie postępowania. Nie ogranicza natomiast możliwości podnoszenia nowych okoliczności i dowodów w toku postępowania, nawet już po upływie miesięcznego terminu. Oznacza to, iż po wznowieniu postępowania strona może powoływać nowe dowody i nowe okoliczności mimo, że upłynął już termin, o którym mowa w art.148 § 1 kpa. Pogląd taki wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 16 listopada 2005r. w sprawie IV SA/Wa 1427/05 (nie publikowany). Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w tym wyroku.

Przyznać należy, iż rozstrzygnięcie w postanowieniu z dnia [...] o wszczęciu postępowania wznowieniowego, co do zasady jest trafne. W ocenie sądu co najmniej jeden z dowodów złożonych przez strony uzasadniał wznowienie postępowania. Chodzi tu o pismo Starosty [...] z dnia 20 lutego 2007r. Wskazano bowiem podstawę wznowienia wymienioną w art.145 § 1 kpa i zachowany został termin określony w art.148 § 1 kpa. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wyrażono zresztą podobny pogląd. W postanowieniu z [...] nieprecyzyjnie natomiast wskazano jako podstawę wznowienia: mapy sytuacyjno – wysokościowe, Określenie to jest bardzo ogólne. Należy zaznaczyć, iż skarżący trzykrotnie składali takie mapy. Zostały one załączone do podania z dnia 26 lutego 2007r. a następnie do pism z 26 marca 2007r. i z 3 kwietnia 2007r. W sumie złożono 6 różnych map. W uzasadnieniu postanowienia z [...] nie określono jakie konkretnie mapy uzasadniały wznowienie postępowania. Nie wiadomo zatem czy organowi chodziło o wszystkie mapy czy tylko niektóre z nich. W postanowieniu z[...] organ nie wypowiedział się również czy zachowany został miesięczny termin, o którym mowa w art.148 § 1 kpa, w stosunku do każdej z map. Mimo, że w postanowieniu tym bardzo ogólnie określono podstawę uzasadniającą wznowienie, to faktycznie organ I instancji prawidłowo wznowił postępowanie. W przypadku pisma Starosty [...] z 20 lutego 2007r. spełnione bowiem zostały wymogi formalne uzasadniające wznowienie postępowania.

Po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania pierwszą i podstawową kwestią jaką musi rozstrzygnąć organ administracji jest ustalenie czy faktycznie w sprawie wystąpiła przyczyna wznowienia postępowania. Organ administracji musi zatem dokonać oceny przyczyn wznowienia wskazanych przez stronę a następnie ustalić czy rzeczywiście taka przyczyna istnieje. Dopiero w razie pozytywnego wyniku tych czynności organ przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej będącej przedmiotem weryfikacji. W sytuacji natomiast gdy organ stwierdzi, że nie ma podstaw do wznowienia postępowania to nie przechodzi do rozpoznania sprawy i dokonania merytorycznej oceny prawidłowości ostatecznej decyzji. W takim przypadku odmawia uchylenia ostatecznej decyzji nawet wówczas gdy stwierdzi innego rodzaju wadliwość decyzji. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych. Został on wyrażony w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyrokach z 12 lutego 1998r. w sprawie II SA 932/1997 (Lex nr 43191), z 10 marca 1999r. w sprawie IV SA 2172/1997 (Lex nr 47255) i z 3 kwietnia 2001r. w sprawie V SA 419/00 (Lex nr 50125).

W rozpoznawanej sprawie organy administracji obu instancji dokonały oceny podstaw wznowienia lecz ocena ta jest niedokładna i niepełna. Nadto ocena ta jest różna w przypadku organu I instancji i organu odwoławczego.

Jeżeli chodzi o decyzję organu I instancji to uznano, że podstawą wznowienia było pismo Starosty [...] z 20 lutego 2007r. oraz mapy sytuacyjno – wysokościowe załączone do pisma z dnia 3 kwietnia 2007r. Prezydent B. uznał, iż pismo z 20 lutego 2007r. nie jest dowodem i nie wnosi nic nowego do sprawy zaś mapy sytuacyjno – wysokościowe załączone do pisma z 3 kwietnia 2007r. nie stanowią podstawy do zmiany decyzji rozgraniczeniowej. W ocenie organu I instancji nie stanowiły podstawy wznowienia: protokół rozprawy przed sądem powszechnym oraz szkic tyczenia ław fundamentowych gdyż strona wiedziała o nich w postępowaniu rozgraniczeniowym.

Odnośnie zaskarżonej decyzji to organ odwoławczy uznał, że nie są podstawą wznowienia zeznania geodety złożone na rozprawie przed sądem powszechnym oraz pismo Starosty [...] z 20 lutego 2007r. gdyż dowody te nie istniały w dacie wydania decyzji o rozgraniczeniu. Odnośnie zaś map sytuacyjno – wysokościowych to nie uzasadniają one zmiany decyzji gdyż nie spełniają warunków określonych w § 5 pkt.2 rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1999r. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w sprawie rozgraniczenia nieruchomości (Dz.U. nr 45 poz.453). Nie zawierają bowiem danych liczbowych do ustalenia przebiegu granic a ponadto nie zostały przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Analiza decyzji organów obu instancji wskazuje, iż odmiennie oceniły one podstawy wznowienia Należy zaznaczyć, iż każdy dokument złożony przez stronę winien zostać odrębnie oceniony. Skarżący złożyli w sumie 9 dowodów a mianowicie: zeznania geodety z rozprawy w dniu 27 września 2005r., pismo Starosty [...] z 20 lutego 2007r., szkic tyczenia ław fundamentowych oraz 6 różnych map sytuacyjno – wysokościowych. Organy administracji winny dokonać odrębnej oceny każdego z tych dokumentów. Ocena taka nie została dokładnie przeprowadzona. Organy administracji uznały, iż pismo Starosty z 20 lutego 2007r. oraz zeznania geodety nie mogą stanowić podstawy wznowienia gdyż nie istniały w dacie wydania decyzji o rozgraniczeniu. Odnośnie szkicu tyczenia ław fundamentowych to organ I instancji uznał, iż dowód ten nie może stanowić podstawy wznowienia gdyż strona wiedziała o nim w postępowaniu rozgraniczeniowym co wskazywałoby, że nie został zachowany miesięczny termin, o którym mowa w art.148 § 1 kpa. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika dlaczego przyjęto, iż skarżący wiedzieli o tym szkicu w dacie decyzji rozgraniczeniowej. W aktach administracyjnych brak jest dowodu na to, iż G. i A. D. posiadali wiedzę o tym dokumencie w dniu 25 listopada 2004r. zaś organ I instancji swojego stanowiska w tej kwestii nie uzasadnił. Odnośnie map sytuacyjno – wysokościowych to organy administracji uznały, iż nie zawierają one danych liczbowych potrzebnych do ustalenia przebiegu granic opierając się na opinii geodety z dnia 25 kwietnia 2007r. Nadto mapy te nie zostały zaliczone do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przede wszystkim należy podnieść, iż nie wiadomo jakich map dotyczy opinia geodety. Skarżący w sumie złożyli 6 różnych mapo sytuacyjno – wysokościowych załączonych do pism z 26 lutego 2007r., 26 marca 2007r. i 3 kwietnia 2007r. Z pisma przewodniego skierowanego do geodety Z. O. (k.40 akt administracyjnych) nie wynika jakie mapy przedstawiono geodecie. Również z treści samej opinii nie wynika jakich map ona dotyczy (k.41 akt administracyjnych). Nie wiadomo zatem czy geodeta w swojej opinii oceniał wszystkie mapy czy też tylko niektóre z nich i ewentualnie które. Kwestia ta nie została wyjaśniona przez organy administracji.

Nadto organ odwoławczy błędnie uznał, iż złożone mapy nie mogą stanowić podstawy ustalenia przebiegu granic nieruchomości gdyż nie zostały zaliczone do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przepis § 5 ust.2 rozporządzenia z 14 kwietnia 1999r. faktycznie przewiduje, iż dokumenty stanowią podstawę ustalenia przebiegu granic nieruchomości jeżeli zaliczono je do zasobu geodezyjnego i kartograficznego lecz przewiduje tutaj wyjątek określony w § 6 ust.1. Przepis ten określa w jakich sytuacjach dokumenty, nie znajdujące się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, mogą stanowić podstawę do ustalania przebiegu granic. Organy administracji nie odniosły się jednak do treści przepisu § 6 ust.1 rozporządzenia z 14 kwietnia 1999r. choć miało to istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Reasumując sąd uznał, iż organy administracji nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego. Nie wszystkie dowody złożone przez stronę zostały ocenione jako podstawa wznowienia zaś przeprowadzona ocena części dowodów jest niepełna. Organy administracji w sposób wyczerpujący nie zebrały ani nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego. Stanowi to naruszenie przepisu art.7, 77 § 1, 80 i 145 § 1 pkt.5 kpa co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1c.) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia 25 maja 2007r.

Na podstawie art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sąd zasądził od organu administracji na rzecz skarżących solidarnie kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na kwotę tę złożył się wpis uiszczony przez skarżących.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Należy dokonać oceny każdego z dokumentów złożonych przez stronę pod kątem istnienia podstawy wznowienia postępowania. Należy zatem przeprowadzić ocenę czy spełnione zostały przesłanki określone w art.145 § 1 pkt.5 kpa przy czym oceny tej należy dokonać odrębnie co do każdego dokumentu w tym także co do każdej ze złożonych map sytuacyjno – wysokościowych. Po wykonaniu tej oceny, w zależności od jej wyników należy podjąć dalsze czynności w sprawie mając na uwadze fakt, iż dopiero w razie ustalenia istnienia podstawy wznowienia można przejść do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej będącej przedmiotem weryfikacji.

Niezasadny jest zarzut skarżących, iż w postępowaniu wznowieniowym nie powinien występować geodeta Z. O. gdyż był on wyłączony od udziału w sprawie na podstawie art.24 § 1 pkt.4 kpa. W postępowaniu administracyjnym geodeta występował w roli biegłego. Wobec tego podstaw wyłączeń geodety poszukiwać należy w treści poszczególnych punktów – przesłanek wyłączenia, zawartych art. 24 § 1 kpa. (por. E. Mzyk, "Podział i rozgraniczenie nieruchomości", Warszawa – Zielona Góra, 1997, s. 142).

Z akt sprawy nie wynika, by Z. O. był stroną postępowania, albo pozostawał ze stroną w jakimkolwiek stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki (art. 24 § 1 pkt. 1). Nie jest on także małżonkiem, krewnym, ani powinowatym strony, jak też osoby związanej z nim stosunkiem przysposobienia, opieki, kurateli (art. 24 § 1 pkt. 2 i 3 kpa.). Nie wszczęto przeciw geodecie dochodzenia służbowego, postępowania dyscyplinarnego, karnego ani też żadna ze stron nie pozostaje wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej (art. 24 § 1 pkt 6 i 7).

Jeżeli chodzi o podstawę wyłączenia wymienioną w art. 24 § 1 pkt 4 kpa, to podnieść trzeba, że dotyczy ona jedynie sprawy, w której geodeta pełniłby jednocześnie rolę świadka, przedstawiciela lub pełnomocnika strony albo sprawy, w której przedstawicielem strony byłby małżonek geodety, jego krewny, powinowaty do drugiego stopnia, lub osoba związana z biegłym stosunkiem przysposobienia. W niniejszej sprawie podstawy te nie zachodzą. Z akt sprawy nie wynika, by Z. O. występował w którejś z wymienionych ról procesowych czy też związany był z przedstawicielem strony stosunkiem rodzinnym. Strona skarżąca również tego rodzaju okoliczności nie podniosła.

Natomiast w przedmiocie przesłanki wymienionej w punkcie 5 § 1 art. 24 kpa zauważyć należy, iż dotyczy ona jedynie takiej sytuacji faktycznej, w której określona osoba brałaby udział w wydaniu decyzji, a następnie decyzja byłaby zaskarżona do wyższej instancji. Podstawa wyłączenia dotyczyłaby wówczas postępowania odwoławczego, jeżeli organ odwoławczy korzystałby z opinii biegłego, który brał wcześniej udział w wydaniu decyzji organu I instancji. Powołanie przez organ odwoławczy biegłego, który uczestniczył w wydaniu decyzji w postępowaniu pierwszoinstancyjnym byłoby, w świetle dyspozycji art. 24 § 1 pkt 5 kpa, niedopuszczalne. W niniejszej sprawie tego rodzaju sytuacja nie miała miejsca. Nie można bowiem stwierdzić, że biegły wydawał opinię w postępowaniu odwoławczym, a uprzednio występował w roli osoby prowadzącej postępowanie, czy też rozstrzygającej sprawę. W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie korzystał z dowodu z opinii biegłego. Oceniał jedynie materiał już zgromadzony w aktach sprawy na etapie postępowania przed organem I instancji.

Podkreślić nadto należy, iż omawiana przyczyna wyłączenia nie zachodzi w ogóle w relacji pomiędzy postępowaniem zwykłym a postępowaniem prowadzonym w trybie nadzwyczajnym. Postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie stanowi odmiany postępowania odwoławczego. W stosunku do postępowania zakończonego decyzją ostateczną, postępowania wznowieniowego nie można określić jako postępowania prowadzonego w wyższej instancji. Wszczęcie postępowania wznowieniowego następuje zawsze w pierwszej instancji, niezależnie od tego, jakiemu organowi w świetle prawa powierzono prowadzenie tego postępowania. Postępowanie to, zgodnie z ogólną zasadą uregulowaną w art. 15 kpa, jest dwuinstancyjne. A zatem od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie do organu wyższego stopnia na zasadach ogólnych (art. 127 § 1 kpa). Dopiero ten organ jest organem wyższej instancji w rozumieniu pkt. 5 § 1 art. 24 kpa. Tylko zatem, gdyby w postępowaniu wznowieniowym w wyższej instancji skorzystano z pomocy tego biegłego, który uczestniczył w wydawaniu decyzji w tym samym postępowaniu wznowieniowym w niższej instancji, spełniona byłaby przesłanka określona w art.24 § 1 pkt.4 kpa.

W niniejszej sprawie w postępowaniu wznowieniowym korzystano z opinii biegłego tylko na etapie postępowania przed organem I instancji. Tym samym brak jest podstaw do uznania, iż zachodziła przesłanka wyłączenia biegłego. Przesłanka tego typu mogłaby wchodzić w grę tylko wtedy, gdyby geodeta brał udział w wydaniu decyzji w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji, a następnie pełnił rolę biegłego w postępowaniu odwoławczym, ale prowadzonym w całości w trybie nadzwyczajnym.

Geodeta, podobnie jak pracownik organu, który wydawał opinię w postępowaniu zwyczajnym, zakończonym decyzją ostateczną, nie podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu wznowieniowym. Na marginesie zauważyć można racjonalność tej regulacji. W postępowaniu tym nie ocenia się przecież prawidłowości wydanej decyzji. Nie następuje tu kontrola instancyjna decyzji, tylko bada się, czy istniały podstawy do wznowienia postępowania wymienione w art. 145 § 1 kpa, a jeżeli istniały – to ocenie podlega kwestia, czy w świetle tej podstawy ostateczna decyzja jest prawidłowa. Niezasadny jest zatem zarzut skarżących, iż geodeta Z. O. powinien podlegać wyłączeniu od udziału w postępowaniu wznowieniowym.

J. W.