Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 854/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2, art. 61, art. 66
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Sędziowie : WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Waldemar Michaldo Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 22 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości skargę oddala


UZASADNIENIE

W dniu 7 czerwca 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. wszczął na wniosek T. S. postępowanie administracyjne znak: [...] w sprawie stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce nr [...] przy budynku mieszkalnym nr [...] w S., gm. N. (k.25 akt [...]).

W dniu 24 sierpnia 2005 r. PINB w W. wydał decyzję, znak: [...], którą umorzył postępowanie "w stosunku do P. P. T. i J. S. w sprawie stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S.", stwierdzając przy tym: "jak ustalono bezspornie zbiornik na nieczystości ciekłe, który jest przedmiotem postępowania jest urządzeniem służącym wyłącznie użytkowaniu wyłączonej części budynku mieszkalnego stanowiącej parter własność P. M. B." (k.66 akt [...]).W/w decyzja została uchylona decyzją WINB w K. z dnia 23 listopada 2005 r., znak: [...] Zdaniem organu odwoławczego decyzja została wydana przedwcześnie (k.81 akt [...]).

Kolejną decyzję PINB w W., wydał w dniu 25 sierpnia 2005 r. (znak: [...]). Na podstawie art. 62 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał M. B. - współwłaścicielowi oraz wyłącznemu użytkownikowi zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S., przeprowadzenie kontroli, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe, urządzenia służącego ochronie środowiska ze szczególnym określeniem jego szczelności, w terminie do 1 miesiąca od dnia, gdy niniejsza decyzja stanie się ostateczna" (k.67 akt [...]).

W następstwie przeprowadzonego postępowania odwoławczego, w/w decyzja została uchylona przez WINB w K., decyzją z dnia 23 listopada 2005 r. znak: [...]. Organ odwoławczy wykazał brak podstaw do orzeczenia w trybie zastosowanego przepisu art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, oraz wskazał na okoliczności, które w ocenie WINB w K. wymagały zbadania przed ponownym rozpatrzeniem sprawy (k.83 akt [...]).

W toku ponownie prowadzonego postępowania PINB w W. działając na podstawie art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, decyzją z dnia 9 marca 2006 r. znak: [...] nakazał P.P. T. i J. S. oraz P. M. B. - "współwłaścicielom zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S., przeprowadzenie kontroli, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe, urządzenia służącego ochronie środowiska ze szczególnym określeniem jego szczelności, w terminie do l miesiąca od dnia, gdy niniejsza decyzja stanie się ostateczna" (k.205 akt [...]).

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego z wniosku T. i J. S. WINB w K. wydał w dniu 25 września 2006 r. decyzję znak: [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Przyczyną podjęcia takiej decyzji był "brak ustalenia niewłaściwego stanu technicznego ze strony organu, oraz brak możliwości ustalenia takiego stanu na podstawie zgromadzonego dowodowego" (k.232 akt [...]).

W dniu 22 stycznia 2007 r. PINB w W., po ponownym przeprowadzeniu post działając na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, wydał postanowienie znak [...], którym nałożył "...na P. T. i J. S. i P. M. B. współwłaścicieli zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S. obowiązek przedłożenia w tut. Inspektoracie: Ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe, urządzenia służącego ochronie środowiska ze szczególnym określeniem jego szczelności, w terminie do 1 miesiąca od dnia, gdy niniejsze postanowienie stanie się ostateczne. Ekspertyza winna zawierać jednoznaczne określenie, czy użytkowany zbiornik spełnia warunki techniczne zbiornika na nieczystości ciekłe, urządzenia służącego ochronie środowiska ze szczególnym określeniem jego szczelności... " (k.260 akt [...]).

Na w/w postanowienie zażalenie złożyli Państwo T. i J. S. i M. B.. Postanowieniem z dnia 12 września 2007 r., znak: [...]. WINB uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uzasadnił swoje rozstrzygnięcie faktem, iż PINB w W. "nie udowodnił bowiem zasadności prowadzenia postępowania w sprawie stanu technicznego przedmiotowego zbiornika, w sytuacji, gdy teren obejmujący działkę nr [...] w S. jest objęty kanalizacją sanitarną" a zatem wydał skarżone postanowienie "bez dokładnego wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności" (k.276 akt [...]).

Pismem z dnia 6 listopada 2007 r., znak: [...], PINB w W. złożył do WINB w K. wniosek o wyłączenie organu z szeregu postępowań wniesionych przez M. B. i T. S.. Jednocześnie organ wniósł o "wyłączenie organu z wszystkich prowadzonych, ewentualnie wniesionych w przyszłości postępowań administracyjnych i egzekucyjnych w których stronę stanowi T. S. z której wniosku jest prowadzone postępowanie sądowe a świadkiem jest M. B." (k.282 akt [...]). WINB w K. wydał postanowienie z dnia 25 stycznia 2008 r., znak: [...], w którym stwierdził zaistnienie przesłanek, o których mowa w art. 26 § 2 Kpa oraz wyznaczył "do załatwienia w/w sprawy "Stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S. współwłasność P. T. i J. S. oraz P. M. B." jako organ właściwy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. wykonującego zadania przy pomocy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w M. z siedzibą przy ul. S., M." (k.2 akt [...]).

W dniu 11 marca 2009 r. PINB w M. wydał decyzję znak: [...], którą umorzył cyt. "postępowanie administracyjne w sprawie : "Stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S., współwłasność P. T. i J. S. oraz M. B." (...) z uwagi na jego bezprzedmiotowość" (k.142 akt [...]). Od w/w decyzji odwołanie wniosła M. B..

Decyzją z dnia 3 lutego 2010 r. znak: [...], WINB w K. uchylił w/w decyzję PINB w M. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie cyt. "organ ma wątpliwości czy przedmiotowe szambo jest w odpowiednim stanie technicznym " (k. 172 akt [...]).

Ponownie rozpoznając sprawę, w dniu 7 października 2011 r. PINB w M., w towarzystwie R. S. i S. M. - osób wykonujących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, przeprowadził kontrolę stanu technicznego przedmiotowego zbiornika na ścieki zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości S. gm. N.. Następnie w dniu 18 października 2011 r. S. M. dostarczył do PINB w M. "Protokół z przeprowadzenia okresowej kontroli technicznej pięcioletniej (zgodnie z art. 62 ust. 1 pkt 2 ustawy — Prawo budowlane) obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego na nieruchomości w miejscowości S. gmina N. " w części dotyczącej zbiornika na nieczystości ciekłe (k.I-464/524 akt [...]).

W w/w protokole stwierdzono, iż "Na podstawie oględzin stanu technicznego zbiornika bezodpływowego na ścieki sanitarne stwierdza się, że nie nadaje się przedmiotowy obiekt budowlany do eksploatacji z uwagi m.in.: na brak szczelności zbiornika — tj. poszczególnych komór osadczych, brak kominków wentylacyjnych dla każdej z komór, stan techniczny elementów takich jak uszkodzona pokrywa betonowa stwarza niebezpieczeństwo użytkowania - przykrycie ma być szczelne z zamykanym otworem do usuwania nieczystości". W dalszej części protokołu autorzy wskazali również, iż zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zbiorniki na nieczystości ciekłe mogą być stosowane tylko na działkach budowlanych nie mających możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej, a obecnie na przedmiotowej działce "jest zlokalizowana sieć kanalizacji sanitarnej i występują warunki techniczne umożliwiające podłączenie ". W protokole określono także zakres prac niezbędnych do likwidacji nieprawidłowości stanu technicznego przedmiotowego zbiornika na ścieki.

Po rozpatrzeniu zebranego materiału dowodowego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. w dniu 29 maja 2012 r. wydał decyzję znak: [...] (k.602 akt [...]), którą na podstawie art.66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakazał współwłaścicielom: M. B., T. S., J. S. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości nieodpowiedniego stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe przy budynku mieszkalnym nr [...] w S. - działka nr [...], poprzez odpowiednie wykonanie robót budowlanych zgodnie z opracowaniem - protokołem z przeprowadzonej okresowej kontroli technicznej pięcioletniej (art. 62 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane) obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego na nieruchomości w miejscowości S. gmina N., w części dotyczącej zbiornika na nieczystości ciekłe autorstwa mgr inż. S. M. oraz mgr inż. R. S., stanowiącym załącznik do niniejszej decyzji, w szczególności:

1. Usunąć zawartość z obu komór zbiornika.

2. Dokonać odkopania zbiornika w strefie umożliwiającej prowadzenie prac uszczelnienia jego obrysu (tj. strefa min. 1,0 metra od pobocznicy walca) stosując wykop skarpowany uwzględniający kąt odłamu gruntu i jego charakterystykę bądź stosować pełne ubezpieczenie ścian wykopu.

3. Wykonać oczyszczenie powierzchni betonowej zbiornika z gruntu i innych zanieczyszczeń.

4. Uszczelnić połączenia oraz dno obu komór zbiornika betonem i zaprawą cementową.

5. W przypadku braku fundamentów pod komorami zbiornika dokonać etapowych miejscowych "podbić" przy użyciu elementów betonowych tj. bloczek betonowy prefabrykowany trylinka. Montaż elementów stabilizujących wykonać symetrycznie po obwodzie kręgów, a następnie usunąć grunt rodzimy i wykonać szczelne wypełnienie betonem.

6. Po zrealizowaniu prac wymienionych w pkt od ad l do ad 5 i osuszeniu powierzchni betonowych, dokonać izolacji zbiornika poprzez zagruntowanie 2 razy abizolem "R", 2 warstwy abizol "P".

7. Wykonać próbę szczelności zbiornika potwierdzoną protokołem przez osobę uprawnioną.

8. Wykonać szczelne zamknięcie pokrywy do usuwania nieczystości i odpowietrzenie wyprowadzone, co najmniej 0,5 m ponad poziom terenu dla każdej z komó r.

9. Dokonać obsypki zbiornika gruntem rodzimym z zagęszczeniem warstwami, równomiernie po każdej ze stron zbiornika, aby nie dopuścić do ewentualnego przesunięcia poszczególnych kręgów.

10. Wykonać likwidację /wyłączenie z eksploatacji lokalnej studni poprzez trwałe zabezpieczenie jej korpusu przed możliwością z niej korzystania lub jej demontaż z zasypaniem potwierdzony protokołem sporządzonym przez osobę uprawnioną.

Termin wykonania obowiązku określono do dnia 31 października 2012 r.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli T. i J. S. oraz M. B..

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 22 kwietnia 2013 r., znak: [...], nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w całości i na podstawie art.66 ust. 1 pkt 3 oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca Prawo budowlane (Dz. U. 2010 nr 243 poz. 1623 z późn. zmian.) oraz art.104 k.p.a. orzekła reformatoryjnie nakazując M. B., T. S. i J. S. jako współwłaścicielom nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...] (działka nr [...] w miejscowości S., gmina N., powiat [...], województwo [...]) usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego zbiornika na nieczystości ciekłe, zlokalizowanego przy budynku mieszkalnym nr [...] w S. (działka nr [...] w miejscowości S., gmina N., powiat [...], województwo [...]) poprzez wykonanie następujących robót budowlanych wynikających z protokołu okresowej kontroli technicznej pięcioletniej obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego na nieruchomości w miejscowości S. gmina N., w części dotyczącej zbiornika na nieczystości ciekłe, z dnia 18 października 2011 r., autorstwa mgr inż. S. M. oraz mgr inż. R. S.:

1. Usunąć zawartość z obu komór zbiornika.

2. Dokonać odkopania zbiornika w strefie umożliwiającej prowadzenie prac uszczelnienia jego obrysu (tj. strefa min. 1,0 metra od pobocznicy walca) stosując wykop skarpowany uwzględniający kąt odłamu gruntu i jego charakterystykę bądź stosować pełne ubezpieczenie ścian wykopu.

3. Wykonać oczyszczenie powierzchni betonowej zbiornika z gruntu i innych zanieczyszczeń.

4. Dokonać etapowych miejscowych "podbić" przy użyciu elementów betonowych typu "trylinka" dolnego kręgu każdej z dwóch komór zbiornika, a następnie usunąć grunt rodzimy spod w/w kręgu i wykonać szczelne wypełnienie betonem dna obu komór zbiornika

5. Uszczelnić zaprawą cementową połączenia pomiędzy poszczególnymi kręgami oraz betonowym dnem a dolnym kręgiem każdej z dwóch komór zbiornika

6. Po osuszeniu powierzchni betonowych dokonać zewnętrznej izolacji zbiornika odpowiednim materiałem bitumicznym np. typu ABIZOL R (grunt) + ABIZOL P (izolacja właściwa)

7. Wykonać próbę szczelności zbiornika potwierdzoną protokołem przez osobę uprawnioną.

8. Zamontować szczelne pokrywy na obu komorach zbiornika zawierające odpowietrzenie wyprowadzone, co najmniej 0,5 m ponad poziom terenu dla każdej z komór.

9. Dokonać obsypki zbiornika gruntem rodzimym z zagęszczeniem warstwami, równomiernie po każdej ze stron zbiornika, aby nie dopuścić do ewentualnego przesunięcia poszczególnych kręgów.

Termin wykonania obowiązku określono do dnia 31 lipca 2013 r.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że potwierdza ustalenia PINB w M., iż w/w nieruchomość stanowi współwłasność Pani T. S., Pana J. S. oraz Pani M. B. (księga wieczysta nr [...] k. 74-79 akt WINB).

W niniejszej sprawie niepodważalny jest także fakt, iż w/w zbiornik na nieczystości ciekłe znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym. Z akt sprawy wynika, iż w dniu 7 października 2011 r. uprawnieni inspektorzy organu I instancji wraz z Panem mgr inż. S. M. oraz Panem mgr inż. R. S. (osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane) przeprowadzili kontrolę w terenie przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe. W wyniku przeprowadzonych oględzin, w dniu 18 października 2011 r. S. M. przedłożył w siedzibie PINB w M. "Protokół z przeprowadzenia okresowej kontroli technicznej pięcioletniej (zgodnie z art.62 ust.l pkt.2 ustawy - Prawo budowlane) obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego na nieruchomości w miejscowości S. gmina N. " w części dotyczącej zbiornika na nieczystości ciekłe. W w/w dokumencie czytamy m.in. cyt. "Na podstawie oględzin w terenie stwierdzono, że odbiornikiem ścieków jest zbiornik bezodpływowy. Zbiornik wykonany jako dwukomorowy, każda komora niezależna, umiejscowione w sąsiedztwie w odległości około 2.9 metra (licząc między osiami). Komory wykonane z kręgów żelbetowych DnSOcm o wysokości poszczególnych kręgów

50cm. Komory przykryte pokrywami betonowymi o średnicy około 90cm - każda, wyposażone w pochwyty z drutu stalowego(...) W komorach brak spoin miedzy kresami oraz uszczelnień połączeń elementów żelbetowych i rurociągów. Ws. informacji uzyskanych od współwłaściciela posesji - brak również uszczelnienia dna komór, posadowienie bezpośrednio na gruncie. Rura dopływowa uszkodzona " (k.KI-464/524 akt [...]). Ponadto autorzy w/w protokołu, we wnioskach pokontrolnych zawartych w w/w dokumencie stwierdzają jednoznacznie cyt. "na podstawie oględzin stanu technicznego zbiornika bezodpływowego na ścieki sanitarne stwierdza się, że nie nadaje się przedmiotowy obiekt budowlany do eksploatacji z uwagi m.in.: na brak szczelności zbiornika — tj. poszczególnych komór osadczych, brak kominków wentylacyjnych dla każdej z komór, stan techniczny elementów takich jak uszkodzona pokrywa betonowa(...) - przykrycie ma być szczelne z zamykanym otworem do usuwania nieczystości" (k.KI-464/524 akt [...]).

W dalszej części przedmiotowego protokołu S. M. oraz R. S. wskazali także zakres niezbędnych do przeprowadzenia robót budowlanych, celem eliminacji stwierdzonych podczas kontroli nieprawidłowości stanu technicznego przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe.

Na skutek postanowienia WINB w K. z dnia 8 stycznia 2013 r. znak: [...] zlecającego organowi I instancji uzupełnienie materiału dowodowego w określonym zakresie (k. 67 akt WINB), w dniu 1 lutego 2013 r. dokonano ponownych oględzin przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości S.. Na podstawie w/w oględzin sporządzony został przez Pana S. M. oraz Pana R. S. cyt. "Protokół stanowiący uzupełnienie w formie aneksu do protokołu z dnia 18-10-2011 r. z przeprowadzenia okresowej kontroli technicznej pięcioletniej (zgodnie z art.62 ust.l pkt.2 ustawy — Prawo budowlane) obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego na nieruchomości w miejscowości S. gmina N.". W w/w opracowaniu autorzy jednoznacznie stwierdzają cyt. "na podstawie oględzin i przeprowadzonych badań stanu technicznego zbiornika bezodpływowego na ścieki sanitarne stwierdza się, że przedmiotowy obiekt budowlany nie posiada w pierwszej jak i drugiej komorze osadczej szczelnego i nieprzepuszczalnego dna zbiornika" (KI-694 akt [...]).

Dalej organ wskazał na podstaw prawna rozstrzygnięcia tj. przepisy art. 5 ust.2; art. 5 ust. 1 pkt. 1d ustawy Prawo budowlane, § 35 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 75, póz. 690 z późn. zm.) z których wynika, że szambo przez cały czas jego użytkowania musi być szczelne. Organ wskazał na art.61 ustawy prawo budowlane oraz art. 66 będący podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Wskazano, że zgodnie z poglądem przyjętym w orzecznictwie sądowo - administracyjnym stwierdzić należy, że decyzja wydana na podstawie art.66 ust. 1 Prawa budowlanego nie jest decyzją uznaniową. W okolicznościach wymienionych w tym przepisie właściwy organ nakazuje usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, co oznacza, iż ma on obowiązek wydania decyzji w tym przedmiocie. Konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wskazuje zatem, iż decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, iż jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w art.66 ust. 1 pkt 1-4 Prawa budowlanego, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (wyrok NSA z dnia 14 lipca 1998 r., sygn. akt IV SA 1420/96 niepubl.).

Dalej organ odniósł się szczegółowo do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniach. W szczególności wskazał, że mając na uwadze, iż część z nakazanych do wykonania czynności mogła wydawać się zobowiązanym niejasna i niezrozumiała, dlatego postanowił zreformować ich treść, określając również nowy termin ich wykonania. Podniósł, że za bezzasadny uznaje zarzut, że nakazami skarżonej decyzji organu I instancji zostały objęte niewłaściwe strony prowadzonego postępowania. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że nieruchomość zlokalizowana na działce nr [...] w miejscowości S., gmina N., w tym położony na w/w działce budynek mieszkalny o nr [...] oraz przedmiotowy zbiornik na nieczystości ciekłe, stanowią współwłasność Pani T. S., Pana J. S. oraz Pani M. B. (księga wieczysta nr [...] k. 74-79 akt WINB). Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że w razie współwłasności obiektu budowlanego obowiązek utrzymania tego obiektu w należytym stanie technicznym i estetycznym ciąży na wszystkich współwłaścicielach łącznie lub na zarządcy. Nie można obciążyć tym obowiązkiem jednego ze współwłaścicieli nawet wówczas gdyby tylko on ponosił winę za zaistniały stan rzeczy. Wydając decyzję na podstawie art. 66 ust. 1 p.b. organ nadzoru budowlanego nie kieruje się również wielkością udziałów we współwłasności. Wszelkie zaś spory pomiędzy współwłaścicielami wynikłe na tym tle łącznie z problemem rozliczenia związanych z tym kosztów nie należą do administracyjnej drogi postępowania i podlegają kognicji sądów powszechnych – co oznacza, że bez znaczenia jest fakt, iż przedmiotowy zbiornik na nieczystości ciekłe użytkuje wyłącznie Pani M. B.. Dla ostatecznego rozstrzygnięcia nie ma także znaczenia, kto doprowadził do powstania nieprawidłowości jego stanu technicznego.

Organ II Instancji za bezzasadny uznał również zarzut, dotyczący tego, iż organ I instancji winien nakazać likwidację lub "wyłączenie z eksploatacji" przedmiotowego szamba, ze względu na brzmienie § 34 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wskazując, że zgodnie z § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia, jego przepisy stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust.2. Nie ma w nim zatem mowy by stosować przepisy rozporządzenia do oceny eksploatacji, czy też utrzymania, użytkowania lub likwidacji obiektów już istniejących, w niniejszym przypadku przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe.

Wskazał, że rozstrzygnięcie kwestii nakazania Pani M. B. przyłączenia użytkowanych przez nią pomieszczeń (części budynku mieszkalnego nr [...] w S.) do istniejącej na działce nr [...] w miejscowości S. sieci kanalizacji sanitarnej nie leży w kompetencjach organów nadzoru budowlanego ani nie należy do niniejszego postepowania. Wskazał dalej, że nie jest przedmiotem niniejszego postępowania badanie legalności istnienia ani też stanu technicznego instalacji wodociągowej, zlokalizowanej w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe.

Organ wskazał, że za zasadne uznał zarzuty dotyczące nieustalenia przez organ I instancji "kompletnego stanu technicznego szamba" i w związku z tym nakazał PINB w M. uzupełnienie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie a następnie zreformował skarżoną decyzję, tak aby obowiązki nią nałożone były jasne i jednoznaczne.

Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. B., zarzucając jej

1. błędne zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa Budowlanego, nie zastosowanie całego art. 66 ust. 1 tej ustawy, brak podjęcia decyzji zakazu użytkowania stwierdzonego nieszczelnego obiektu budowlanego - szamba, bezpośrednio zagrażającemu środowisku, życiu i zdrowiu ludzi

2. wydanie skarżonej decyzji bez wcześniejszego rozpoznania pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 08.12.2010r. 15.04.2011 r. oraz 08.08.2011 r. znak: [...], skierowanego do Burmistrza Miasta i Gminy N. i braku podjęcia działań przez Burmistrza na bezprawnie pozostawione szambo, które mają bezpośredni niekorzystny wpływ na prowadzone postępowanie i wydaną skarżoną decyzję

3. stwierdzenia przez sąd przewlekłości postępowania, które trwa ponad 8 lat, oraz nie rozpoznania sedna sprawy w zakresie wniosku skarżącej z dnia

15.10.2008 r., 26.02.2010 r., 22.09.2011 r., które mają bezpośredni wpływ na wydaną skarżoną decyzję

4. naruszenie art. 104 k.p.a., art. 7 i 77 k.p.a. oraz art. 75 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz brak wydania ostatecznej merytorycznej decyzji nakazania zasypania szamba, jeżeli przed wszczętym postępowaniem nieruchomość nr [...] została podłączona do sieci kanalizacyjnej protokołem odbioru technicznego kwietnia 2005 r.

Uczestnicy postępowania T. i J. S. w piśmie z dnia 26 listopada 2013 r. wnieśli o uchylenie decyzji i podnieśli, że wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Na rozprawie w dniu 15 listopada 2013r. pełnomocnik skarżącej złożył pismo w sprawie – załącznik do protokołu rozprawy, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I Instancji, cofnął wniosek o stwierdzenie przewlekłości postępowania zawarty w pkt. 3 skargi. Na uzasadnienie podał, że w toku wieloletniego postepowania organy nadzoru budowlanego obu instancji ustaliły, że nieruchomość stanowiąca wpółwłasność skarżącej została przyłączona do sieci kanalizacyjnej wbrew warunkom technicznym przyłącza. Podłączenia dokonali bowiem pozostali współwłaściciele nieruchomości T. i J. S. w taki sposób, aby część nieruchomości zajmowana przez skarżącą znalazła się poza wewnętrzną siecią kanalizacyjną przyłączoną do gminnej sieci kanalizacyjnej. Jest to przyczyna dla której skarżąca jest zmuszona korzystać z szamba. Zbiornik na nieczystości choć stanowi samodzielną całość, samoistnie nie może funkcjonować, skoro jest częścią składową instalacji służącej do odprowadzania z terenu nieruchomości nieczystości ciekłych (wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej na nieruchomości składającej się ze zbiornika, jego podłączenia z pomieszczeniami zajmowanymi przez skarżącą, instalacji w części zajmowanej przez T. i J. S. oraz z odcinka sieci łączącego ją z gminną kanalizacją). Tym samym przedmiotem postępowania winien być nie zbiornik ale cała wskazana wyżej instalacja kanalizacyjna w nieruchomości, tylko bowiem ona stanowi samodzielną całość, będącą obiektem budowlanym. Nieuwzględnienie tych okoliczności stanowi naruszenie art. 7 i 77 Kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).

W pierwszej kolejności wskazać należy, że przedmiotem niniejszego postępowania jest tylko i wyłącznie kwestia stanu technicznego zbiornika bezodpływowego posadowionego na działce stanowiącej współwłasność skarżącej położonej w S., rozważana w kontekście art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. 2013 poz. 1409). Nie mogą być natomiast przedmiotem rozstrzygania w niniejszej sprawie wszystkie aspekty prawne i faktyczne związane z szeroko rozumianym sposobem odprowadzania ścieków z nieruchomości stanowiącej współwłasność skarżącej, choć Sąd ma świadomość, że dla skarżącej jest to w istocie jeden problem.

W niniejszej sprawie materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w kontrolowanym postępowaniu stanowił art. 66 Prawa budowlanego, który nakłada na właściwy organ obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego. Organ nadzoru budowlanego jest uprawniony do działania w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia.

Przepis powołanego wyżej art. 66 odnosi się do "obiektu budowlanego". Zgodnie z art. 3 pkt. 1 ustawy prawo budowlane, przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi; budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami; obiekt małej architektury. Zbiorniki (zatem również zbiorniki na nieczystości płynne) zdefiniowane zostały w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego jako budowla, a więc obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury. Natomiast w myśl art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego urządzeniem budowlanym jest urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym urządzenia służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków. Zatem przyłącza kanalizacyjne czy też wewnętrzna instalacja kanalizacyjna są urządzeniami, o jakich mowa w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Innymi słowy zbiornik na nieczystości płynne jest obiektem budowlanym (taki pogląd wyraził NSA w wyroku z dnia 29 września 2006 r. sygn. II OSK 1155/05) a tym samym, może być prowadzone postępowanie w trybie art. 66 ustawy prawo budowlane wobec samodzielnego obiektu budowlanego jakim jest bezodpływowy zbiornik na nieczystości ciekłe.

Dalej wskazać należy, że przepis art. 66 ustawy prawo budowlane służy usunięciu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu, które najczęściej (choć niewyłącznie) są wynikiem zużycia technicznego obiektu budowlanego. Przepis ten precyzuje ustawowy obowiązek właściciela nieruchomości wynikający z art. 61 powołanej ustawy, zgodnie z którym właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tj. w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Art. 66 pozwala organom nadzoru budowlanego egzekwować wykonanie poniechanych obowiązków właścicieli lub zarządców obiektów poprzez nakazanie w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Organ wydając decyzję na podstawie art. 66 ustawy prawo budowlane nie bada przyczyn, z powodu których obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, nie ustala, kto ponosi odpowiedzialność za doprowadzenie obiektu do stanu niezgodnego z przepisami. Dla wydania decyzji w tym trybie wystarczające jest ustalenie, że stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów. Zakres nałożonych obowiązków zależy natomiast od rodzaju stwierdzonych nieprawidłowości.

W tym miejscu wskazać należy, że wbrew twierdzeniom skarżącej, w ocenie Sądu nie zachodzą w sprawie przesłanki, które uprawniałyby organ do wydania zakazu użytkowania obiektu budowlanego do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Jest to drastyczny i dolegliwy środek prawny, który nie może być stosowany bez stwierdzenia zaistnienia poważnych przesłanek, w szczególności wystąpienia okoliczności stwarzających zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska. Wskazać też należy, że jest to zakaz doraźny, który obowiązuje do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości przez obowiązanych. W niniejszej sprawie szambo niewątpliwie jest w niewłaściwym stanie technicznym, jednakże nie jest to stan tego rodzaju, żeby powodował przytoczone wyżej, najpoważniejsze zagrożenia.

W ocenie Sądu ustalenia organu I instancji, uzupełnione dowodami przeprowadzonymi przez organ II Instancji jednoznacznie potwierdzają, że przedmiotowy zbiornik na nieczystości ciekłe znajduje się w złym stanie technicznym (między innymi jest nieszczelny), który uzasadniał stwierdzenie, iż w stosunku do tego budynku zostały spełnione przesłanki określone w art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Dlatego sama zasadność wydanego nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości nie może budzić wątpliwości.

Dalej wskazać należy, że rację mają organy obu instancji, że decyzja wydana na podstawie tego przepisu, musi być skierowana do właściciela lub zarządcy nieruchomości, a w razie ich wielości - do wszystkich podmiotów zobowiązanych łącznie. Nie zmienia tego fakt podziału budynku do użytkowania pomiędzy wpółwłaścicielami: M. B. oraz T. i J. S. (co ma miejsce w niniejszej sprawie). Dopóki nieruchomość i znajdujący się na niej budynek stanowią współwłasność w częściach ułamkowych, nakazy z art. 66 ustawy Prawo budowlane muszą zostać kierowane do wszystkich współwłaścicieli. Podkreślić też należy, że nieporozumienia pomiędzy współwłaścicielami czy też ewentualne rozliczenia pomiędzy nimi, nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości nałożonego obowiązku. Problem rozliczeń pomiędzy współwłaścicielami należy do sfery wzajemnych relacji pomiędzy współwłaścicielami, rozstrzyganymi -w razie sporu- przez sądy powszechne.

Mając na uwadze powyższe okoliczności należało uznać, że organy nadzoru budowlanego były uprawnione do nałożenia obowiązku na współwłaścicieli przedmiotowego zbiornika, zatem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, co zaś skutkuje oddaleniem skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.