Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 256/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-09-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6249 Inne o symbolu podstawowym 624
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 208 ust. 1 i art. 210 ust. 1 i 4
journal: Dz.U. 2019 poz 1541
law: Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej - t.j.
article: art.151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 września 2020 r. sprawy ze skargi Firmy Handlowo-Usługowej T. Spółki [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie przeznaczenia do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2019 r., Nr [...], Wójt Gminy D. na podstawie art. 208 ust. 1 i art. 210 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r.

o powszechnym obowiązku obrony Rzeczpospolitej Polskiej (Dz.U. z 2019 r. poz.1541) zwanej dalej "ustawą", w ramach świadczeń rzeczowych wykonywanych w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, przeznaczył będący w posiadaniu F.H.U. [...] Sp. z o. o. Sp.k z siedzibą w M. , pojazd marki V. (sztuk 1) nr rej. [...], do oddania w używanie na rzecz 12 Grupy Zabezpieczenia Medycznego (B-048), w miejscu PRT- rozwinięte w M1 do M2 PKS S. Sp. z o.o. S. ul. [...], do chwili ustania potrzeby używania.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że Wojskowy Komendant Uzupełnień w S. (WKU) wystąpił z wnioskiem z dnia [...] lipca 2019 r.,

nr [...], o przeznaczenie pojazdów mechanicznych w ramach świadczeń rzeczowych na uzupełnienie etatowych potrzeb Sił Zbrojnych - § 3 ust. 1 oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 sierpnia 2004 r., w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju (Dz. U. Nr 181 poz. 1872 ze zm.), dalej jako "rozporządzenie". Wymieniony we wniosku środek transportowy spełnia wymagania wnioskodawcy i znajduje się we władaniu posiadacza, zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego. Prowadzone postępowanie administracyjne nie ujawniło okoliczności uniemożliwiających nałożenie świadczeń rzeczowych wynikających

z art. 208 ust. 4 powołanej ustawy. Decyzja, zgodnie z § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, została wydana przez właściwego Wójta Gminy, gdyż siedziba posiadacza znajduje się w granicach tej gminy.

Organ I instancji pouczył w decyzji, że w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny strona jest zobowiązana przystąpić do wykonania świadczenia w terminie do 8.00 godziny drugiego dnia mobilizacji, pomimo nieotrzymania w tej sprawie wezwania.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła Firma Handlowo-Usługowa Spółka

z o.o. Sp.k. [...] w M. , zarzucając zaskarżonej decyzji:

1) naruszenie prawa procesowego, to jest § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju, polegające na wydaniu decyzji przez Wójta Gminy D., podczas gdy przedmiotowy pojazd jest samochodem firmowym i znajduje się na terenie miasta S., gdyż tam używany jest do wykonywania prowadzonej działalności gospodarczej, a także na terenie miasta S. znajduje się jego miejsce postojowe, więc na mocy przywołanego przepisu właściwy do wydania ewentualnej decyzji nie jest Wójt Gminy D.,

2) naruszenie prawa materialnego, to jest art. 208 ustawy w zw. z § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, polegającego na nałożeniu w pierwszej kolejności na przedsiębiorcę obowiązku wykonywania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów prowadzić powinna do wniosku, że to urzędy

i instytucje państwowe, a nie przedsiębiorcy należą do pierwszego kręgu podmiotów, które mogą zostać zobowiązane do świadczeń rzeczowych na cele przygotowania obrony państwa. Ponadto organ powinien mieć na względzie równomierne obciążenie obowiązkiem świadczeń wszystkich posiadaczy zamieszkujących lub mających siedzibę na obszarze danej gminy, zaś z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby dyrektywy wynikające z tych przepisów zostały uwzględnione w niniejszej sprawie.

Wojewoda, decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r.

nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r.,

poz. 2096 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", w związku z art. 208 ust. 1 i art. 210 ust. 1 i 4 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając rozstrzygnięcie Wojewoda wyjaśnił, że obowiązek wykonania świadczenia rzeczowego został nałożony na podstawie art. 208 ust. 1 i art. 210 ust. 1

i 4 ustawy, a więc planowanego do wykonania tylko w razie ogłoszenia mobilizacji

i w czasie wojny. Wówczas strona jest zobowiązana przystąpić do wykonania świadczenia w terminie do 08.00 godziny 2 (drugiego) dnia mobilizacji, pomimo nieotrzymania w tej sprawie wezwania.

Zgodnie z art. 85 ust. 1 Konstytucji RP, a także art. 1 i 2 ustawy, obrona ojczyzny jest sprawą i obowiązkiem wszystkich obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, a ponadto umacnianie obronności, przygotowanie ludności i mienia narodowego na wypadek wojny oraz wykonywanie innych zadań w ramach powszechnego obowiązku obrony, należy do wszystkich organów władzy i administracji rządowej oraz innych organów i instytucji państwowych, organów samorządu terytorialnego, przedsiębiorców i innych jednostek organizacyjnych, organizacji społecznych, a także do każdego obywatela w zakresie określonym w ustawach.

Na podstawie art. 208 ust. 1 ustawy, na urzędy i instytucje państwowe oraz przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne, a także osoby fizyczne może być nałożony obowiązek świadczeń rzeczowych, polegających na oddaniu do używania posiadanych nieruchomości i rzeczy ruchomych na cele przygotowania obrony Państwa. Zgodnie z art. 208 ust. 2 tej ustawy, świadczenia rzeczowe mogą być wykonywane na rzecz Sił Zbrojnych, jednostek organizacyjnych stanowiących bazy formowania specjalnie tworzonych jednostek zmilitaryzowanych, jednostek organizacyjnych obrony cywilnej oraz jednostek organizacyjnych wykonujących zadania na potrzeby obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków.

Zdaniem organu odwoławczego, decyzja Wójta Gminy D. nie narusza przepisów ustawy oraz rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju. Została wydana na podstawie wniosku uprawnionego organu, tj. Wojskowego Komendanta Uzupełnień w S. Nr [...], który uznał ww. pojazd za przydatny z punktu widzenia potrzeb obronności kraju w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Wojskowy Komendant Uzupełnień w S. jest podmiotem uprawnionym do wyrażania swoich potrzeb w sposób zabezpieczający realizację celów nałożonych przepisami ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej i jest najlepiej zorientowany, co i w jakim zakresie jest istotne do realizacji jego obowiązków. Natomiast organ, do którego wpływa taki wniosek, nie jest uprawniony do jego weryfikacji pod kątem jego celowości i zasadności. Ocena celowości wniosku polega na sprawdzeniu wyłącznie, czy dana rzecz jest we władaniu danego podmiotu i czy wniosek spełnia wymogi określone prawem. Ocena przez organy przydatności ruchomości na rzecz obrony ma zatem charakter ograniczony, gdyż to wnioskodawca wskazuje ruchomość i jego właściciela.

Ponadto, w ocenie Wojewody, wobec strony nie ma zastosowania art. 208 ust. 4 ustawy. Samochody strony nie należą bowiem do rzeczy wymienionych w tym artykule, określającym katalog wyłączeń z obowiązku świadczeń rzeczowych na cele przygotowania obrony Państwa, który jest katalogiem zamkniętym. Niedopuszczalne jest rozszerzenie tego katalogu. Przepis ten jest jednoznaczny w swojej treści i nie pozostawia żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Do czasu zmiany lub cofnięcia wniosku Wojskowego Komendanta Uzupełnień, organy załatwiające sprawę, w tym organ odwoławczy, są tym wnioskiem związane.

Nie zasługiwało również, w ocenie organu odwoławczego, na uwzględnienie stanowisko strony, zgodnie z którym prawidłowa wykładania przepisów prawnych nakłada na organ obowiązek rozważenia, czy obowiązkowi świadczeń rzeczowych są w stanie sprostać urzędy i instytucje państwowe, a dopiero w przypadku braku takiej możliwości, obowiązek ten może zostać skierowany do przedsiębiorców i innych jednostek organizacyjnych.

Przepis § 11 ust. 4 rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju wskazuje, że kolejność, w jakiej poszczególne podmioty lub jednostki powinny być obciążane obowiązkami na rzecz obrony państwa zależeć będzie od wniosków wojskowych komendantów uzupełnień o przeznaczenie nieruchomości lub rzeczy ruchomych na cele świadczeń wykonywanych na rzecz Sił Zbrojnych, gdyż te powinny być realizowane jako pierwsze.

Według organu odwoławczego niezasadny jest także podniesiony przez stronę zarzut naruszenia § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym decyzję

o przeznaczeniu do wykonania świadczeń, w tym planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, wydaje wójt lub burmistrz (prezydent miasta) właściwy według siedziby posiadacza albo jego miejsca zameldowania na pobyt stały lub miejsca pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące.

Wójt Gminy D. był zatem organem właściwym do wydania przedmiotowej decyzji. Powyższego nie zmienia fakt, że pojazdy są używane i mają miejsca postojowe na terenie innego miasta niż siedziba posiadacza, tj. na terenie S.. Fakt używania i poruszania się samochodu na terenie innej miejscowości niż siedziba posiadacza lub na terenie różnych gmin, nie daje podstaw do przyjęcia,

że przedmiot świadczenia znajduje się w oddziale, placówce lub filii poza siedzibą Strony. Poza tym z odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego strony wynika, że spółka nie posiada oddziałów.

Odnośnie zarzutu spółki dotyczącego pominięcia kwestii wyznania T. Z., organ II instancji uznał, że w tym zakresie nie doszło do naruszenia przepisów Konstytucji RP, w tym art. 53 ust. 1 Konstytucji, gdyż nałożenie na spółkę prawa handlowego obowiązku świadczeń rzeczowych, tj. dostarczenie i oddanie w używanie samochodu na rzecz Sił Zbrojnych RP oraz wynikające z tego obowiązki nie ograniczają wolności sumienia i wyznania T. Z. – wspólnika spółki

i jednocześnie osoby uprawnionej do jej reprezentacji, z uwagi na charakter tych świadczeń. Wykonanie tych świadczeń nie pozostaje w związku z pełnieniem służby wojskowej. Ponadto, zaskarżoną decyzją nałożony został obowiązek świadczeń rzeczowych na rzecz obrony na spółkę posiadająca osobowość prawną, a nie na osobę fizyczną tj. T. Z..

Zdaniem Wojewody, organ I instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 7 k.p.a. Strona została skutecznie powiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. oraz umożliwiło stronie czynny udział

w postępowaniu, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a.

Firma [...] Sp. z o.o. sp. k., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na wyżej opisaną decyzję Wojewody, zarzucając jej:

1. naruszenie prawa procesowego, mające wpływ na treść wydanej decyzji, tj. § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony

w czasie pokoju, polegające na wydaniu przez organ II instancji decyzji utrzymującej w mocy decyzję wydaną przez Wójta Gminy D., podczas gdy przedmiotowy pojazd jest samochodem firmowym i znajduje oraz porusza się na terenie miasta S., gdyż tam używany jest do wykonywania prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej, więc na mocy ww. przepisu Wójt Gminy D. nie jest właściwy miejscowo do wydania ewentualnej decyzji w I instancji,

2. naruszenie art. art. 7, 77 § 1,107 § 3 k.p.a. w związku z art. 208 ust. 1 i 210

ust. 1 i 2 ustawy, polegające na przekroczeniu granic uznaniowości, poprzez nie wskazanie w zaskarżonej decyzji żadnych okoliczności faktycznych ze względu na które samochód skarżącej stał się przedmiotem świadczenia rzeczowego,

3. naruszenie prawa procesowego, mające wpływ na treść wydanej decyzji,

tj. art. 10 § 1 k.p.a., polegające na doręczeniu w tym samym dniu zaskarżonej decyzji oraz zawiadomienia o zamiarze zakończenia postępowania odwoławczego i możliwości wypowiedzenia się strony w zakresie zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni, co sprawiło,

że ww. uprawnienie i określony termin miały charakter jedynie pozorny i strona nie miała obiektywnej możliwości skorzystania z tych uprawnień przed zakończeniem postępowania odwoławczego i doręczeniem jej decyzji kończącej postępowanie,

4. naruszenie prawa materialnego, to jest art. 53 ust. 1 Konstytucji w zw. z art. 1 oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania, polegające błędnej interpretacji tych przepisów,

co skutkowało uznaniem, że kwestie związane z wyznaniem T. Z. - P. Spółki będącej komplementariuszem skarżącej, nie stanowią przeszkody do realizacji obowiązku wynikającego z decyzji organu I instancji, podczas gdy T. Z. jako Świadek Jehowy zobowiązany jest do powstrzymywania się od jakichkolwiek świadczeń na cele wojskowe.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że w zakresie zarzutu naruszenia

§ 12 ust. 2 ww. rozporządzenia, Wojewoda ograniczył się

w zasadzie do przywołania faktu zgłoszenia takiego zarzutu, a rozważań w tym zakresie nie odniósł do wskazanego przepisu, lecz do § 12 ust. 1 rozporządzenia. Tymczasem § 12 ust. 2 rozporządzenia stanowi lex specialis w stosunku do § 12 ust. 1, w związku z tym, w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w ust. 2, zasada ogólna, wyrażona w ust. 1, nie ma zastosowania. Podniesiona przez organ II instancji okoliczność, że z odpisu KRS spółki nie wynika, aby posiadała oddziały, nie zmienia faktu, iż pojazd, którego dotyczy niniejsza sprawa, faktycznie znajduje się w placówkach spółki, znajdujących się poza właściwością miejscową Wójta Gminy D.. Okoliczność ta została należycie wykazana dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy, których wiarygodność nie została zakwestionowana w toku postępowania administracyjnego.

Ponadto, zdaniem skarżącej, kilkakrotnie w treści uzasadnienia decyzji organu II instancji podkreślana jest okoliczność, iż organy wydające decyzje są rzekomo związane wnioskiem Wojskowego Komendanta Uzupełnień, bowiem to on wskazuje konkretne ruchomości potrzebne na cele obronności. Z treści uzasadnienia wybrzmiewa sugestia, jakoby związanie to miało charakter całkowity i bezwarunkowy. Tymczasem już w treści odwołania przedstawione zostało stanowisko, poparte orzecznictwem, z którego wynika, że argument o takim całkowitym związaniu jest chybiony. Wydając decyzję uznaniową w trybie art. 208 i 210 ustawy, organ jest zobowiązany nie tylko rozważyć, czy istnieją ustawowe przesłanki do jej wydania, ale również uzasadnić nałożony na stronę obowiązek świadczenia rzeczowego i poprzeć zajęte stanowisko konkretnymi dokumentami, stanowiącymi podstawę faktyczną decyzji. Cytowany przez organ II instancji § 11 ust. 4 rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju, nie zmienia faktu, iż wydana decyzja, mająca charakter uznaniowy, pociąga za sobą obowiązek organu do należytego wykazania

i uzasadnienia, czym kierował się wydając decyzję o takiej a nie innej treści. Przede wszystkim zacytowana regulacja, w żaden sposób nie wyłącza obowiązku rangi ustawowej, wyrażonego w art. 208 ust. 1 ustawy. Skoro zatem w przepisie tym urzędy i instytucje państwowe zostały wskazane w pierwszej kolejności, jako podmioty, na które może zostać nałożony przedmiotowy obowiązek, to również w pierwszej kolejności powinny być one brane pod uwagę przez organ wnioskujący o nałożenie obowiązków w zakresie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Jeżeli tak się nie stało, to również z tej przyczyny wniosek Wojskowego Komendanta Uzupełnień należy uznać jako sprzeczny z ustawą i nie mogący stanowić podstawy do prawidłowego wydania decyzji przez organ I instancji.

W ocenie skarżącej, w zaskarżonej decyzji, oprócz wskazania istnienia podstaw prawnych, nie wskazano żadnych okoliczności faktycznych, ze względu na które samochód stał się przedmiotem świadczenia rzeczowego na wypadek zarządzenia mobilizacji lub wybuchu wojny. Nie wskazano nawet ogólnych kryteriów wyboru samochodu (np. ze względu na rodzaj, czy markę pojazdu, rok produkcji, jakieś charakterystyczne cechy pojazdu, czy spełnienie jakiś wymogów technicznych, odległość zamieszkiwania posiadacza pojazdu od jednostki wojskowej, itp.), których podanie wykluczyłoby możliwość zarzucenia dowolności dokonanego wyboru.

Nadto, skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, zgodnie z którym każdy Świadek Jehowy ma prawo w takiej samej mierze jak członkowie innych wyznań, do tego, by zwolniono go z obowiązków, których nie może pogodzić z nadrzędnymi dla niego powinnościami religijnymi. Przeciwne zapatrywanie należałoby uznać za sprzeczne z preambułą i art. 1 ustawy o gwarancjach wolności sumienia i wyznania. Nadto stałoby ono w sprzeczności z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (zob. np. Bajatjan przeciw Armenii nr 23459/03, Świadkowie Jehowy

w Moskwie przeciw Rosji nr 302/02, Stefanów przeciw Bułgarii 32438/96).

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu [...] września 2020 r. pełnomocnik skarżącej podał, że pojazd będący przedmiotem postępowania jest parkowany na parkingu na działce stanowiącej własność T. Z., która to działka została wydzierżawiona Spółce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według kryterium zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 – j.t. ze zm.), wykazała, że akt ten nie narusza ani przepisów prawa materialnego jak też przepisów proceduralnych wskazywanych w skardze. Sąd badając sprawę również poza granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 – j.t., dalej jako "p.p.s.a."), nie dostrzegł naruszenia prawa, które mogłoby stanowić podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji, bądź stwierdzenia jej nieważności.

Na skarżącą Spółkę, decyzją z dnia [...] października 2019 r., na podstawie art. 208 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP, został nałożony obowiązek oddania w używanie na rzecz 12 Grupy Zabezpieczenia Medycznego pojazdu

m-ki V. , nr rej [...]. Obowiązek dostarczenia pojazdu we wskazane

w decyzji miejsce materializuje się w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny – pojazd powinien zostać dostarczony w dniu następnym do godziny 8.00

Skarżąca, kwestionując decyzję, zarzuciła organowi naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego wskazując, że skoro ma ona charakter uznaniowy,

to organ powinien wyjaśnić, jakimi względami kierował się nakładając na nią obowiązek dostarczenia pojazdu. W ocenie skarżącej stosowanie pewnego rodzaju automatyzmu, polegającego na uwzględnieniu wniosku WKU, bez przeprowadzenia rozeznania, czy obowiązek ten może zostać zrealizowany przez inne podmioty, wymienione w nieprzypadkowej, jej zdaniem, kolejności w art. 208, a także bez wskazania kryteriów wyboru tego właśnie pojazdu, jest niedopuszczalne, bowiem uniemożliwia kontrolę rozstrzygnięcia.

Wyjaśnić zatem należy, że zgodnie z art. 208 ust. 1 ustawy, na urzędy i instytucje państwowe oraz przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne, a także osoby fizyczne może być nałożony obowiązek świadczeń rzeczowych, polegających na oddaniu do używania posiadanych nieruchomości i rzeczy ruchomych na cele przygotowania obrony Państwa. Na podstawie art. 210 ust. 1 ustawy obowiązek nakładany jest decyzją, której wzór stanowi załącznik nr 2 do rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju (§ 10), na wniosek podmiotów wymienionych w § 6, którego wzór stanowi załącznik nr 1 do rozporządzenia (§ 7).

W badanej sprawie wniosek został sporządzony według wzoru i zawiera wszystkie wymagane elementy. Dotyczy on dziewięciu pojazdów, z czego cztery należą do skarżącej. Jakkolwiek należy przyznać skarżącej rację, że wniosek nie zawiera uzasadnienia, z którego wynikałoby czym kierował się wojskowy komendant uzupełnień domagając się oddania w używanie tych właśnie pojazdów, to jednak przyjąć należy, że z treści wniosku takie informacje wynikają. W tabeli na stronie 2 wskazano bowiem, że wymienione tam pojazdy to samochody osobowo-ciężarowe o wysokiej mobilności, co w połączeniu z informacją zawartą w pkt 1, z której wynika, że w razie mobilizacji powinny zostać dostarczone do 12 Grupy Zabezpieczenia Medycznego, stanowi wytłumaczenie z jakich względów właśnie te pojazdy stanowiły przedmiot wniosku i do jakich celów będą służyć.

W ocenie sądu, tak sformułowany wniosek stanowił wystarczającą podstawę do jego rozpatrzenia, bez konieczności wzywania wnioskodawcy do jego uzupełnienia. Skoro bowiem oczywistym jest, że pojazdy osobowo-ciężarowe służą do przewożenia ładunku i osób, to równie oczywista jest przydatność takich pojazdów do celów związanych z prowadzonymi działaniami wojennymi, chociażby transportu sprzętu medycznego itp.

Należy się zgodzić ze skarżącą, że decyzja wydawana na podstawie art. 201

ust. 1 ustawy ma charakter uznaniowy, co wyklucza automatyzm w działaniu organu

i bezrefleksyjną akceptację każdego wniosku, jednak w omawianej sprawie z przyczyn wskazanych wyżej o takim działaniu organu nie może być mowy.

Nie można również mówić o związaniu wnioskiem w takim znaczeniu, że organ ma obowiązek w każdym wypadku wydać decyzję zgodną z żądaniem. Rację ma jednak organ wywodząc, że wojskowy komendant uzupełnień ma pełną wiedzę na temat tego jakiego rodzaju świadczenia na rzecz obronności są niezbędne i w jaki sposób należy zapewnić realizację obowiązku przygotowania do obrony państwa. Stąd siłą rzeczy ocena zasadności wniosku sprowadzać się będzie głównie do zbadania jego kompletności, ustalenia, czy ruchomości objęte żądaniem znajdują się w posiadaniu wskazanego podmiotu, a także czy nie podlegają one wyłączeniu, o którym mowa w art. 208 ust. 4 ustawy.

Jeżeli wniosek spełnia wymagania formalne, a przedmiot żądania – tak jak

w niniejszej sprawie, nie wzbudza wątpliwości organu, to brak jest podstaw do odmowy jego uwzględnienia.

Nie można się zgodzić ze skarżącą, iż redakcja art. 208 ust. 1 ustawy,

w szczególności kolejność, w jakiej wymieniono podmioty, na które może być nałożony obowiązek świadczeń rzeczowych, rodzi po stronie organu konieczność zbadania, czy ta kolejność została przez wnioskodawcę zachowana przy składaniu wniosków. W ocenie sądu wymienienie podmiotów zobowiązanych do świadczeń rzeczowych w takiej, a nie innej kolejności nie ma przypisywanego mu przez skarżącą znaczenia. W szczególności nie można, zdaniem sądu, wywieść z treści tego przepisu takiej konstatacji, iż w pierwszej kolejności zobowiązane są do świadczeń urzędy i instytucje państwowe, a dopiero w dalszej kolejności przedsiębiorcy, inne jednostki organizacyjne i osoby fizyczne.

Nie ma zatem podstaw do tego, aby wnioskodawca wykazywał we wniosku,

że urzędy i instytucje państwowe zostały już takim obowiązkiem obciążone i w jakim stopniu. Z kolei organ nie ma podstaw do tego, aby takich informacji od wnioskodawcy żądać, zwłaszcza że z treści przepisu nie wynika według, jakich kryteriów okoliczność ta miałaby być badana. Nie doszło zatem do naruszenia wskazywanych w skardze przepisów postępowania.

Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia § 12 ust. 2 rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że w przypadku gdy przedmioty świadczeń znajdują się w oddziałach, placówkach lub filiach poza siedzibą posiadacza, decyzję wydaje wójt lub burmistrz (prezydent miasta) właściwy według siedziby tych oddziałów, placówek lub filii; decyzję doręcza się posiadaczowi lub upoważnionej przez niego osobie. Regulacja ta stanowi wyjątek od ogólnej reguły wyartykułowanej w ust. 1, według której decyzję wydaje wójt lub burmistrz (prezydent miasta) właściwy według siedziby posiadacza albo jego miejsca zameldowania na pobyt stały lub miejsca pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące. Zastosowanie ust. 2 § 12 rozporządzenia ma miejsce wówczas, gdy przedsiębiorca posiada oddziały, filie lub placówki poza główną siedzibą swojej działalności. Nie spełnia tego kryterium parking, na którym przechowywany jest będący przedmiotem decyzji pojazd. Jak wynika z akt i twierdzeń pełnomocnika skarżącej, Spółka nie posiada oddziałów, placówek ani filii, zatem organem właściwym do wydania decyzji był Wójt Gminy D. – zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia.

Sąd nie uznał za zasadną argumentacji skarżącej zmierzającej do wykazania,

że w badanej sprawie doszło do naruszenia art. 53 ust. 1 Konstytucji RP w związku

z art. 12 ust. 1 ustawy o gwarancjach wolności sumienia i wyznania. W ocenie skarżącej organy obu instancji błędnie uznały, że wyznanie prezesa zarządu spółki będącej komplementariuszem skarżącej nie stanowi przeszkody do wydania zaskarżonej decyzji. Skarżąca powołała się przy tym na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, wskazując na dwa orzeczenia dotyczące odbycia zastępczej służby wojskowej i wywodząc, że każdy Świadek Jehowy ma prawo w takiej mierze jak członkowie innych wyznań do tego, aby zwolniono go z obowiązków, których niw można pogodzić z nadrzędnymi dla niego powinnościami religijnymi.

Zarzuty skargi w tym zakresie są nietrafione. Zasadniczą przyczyną, dla której twierdzenia skarżącej nie zasługują na uwzględnienie jest to, że obowiązek świadczeń rzeczowych został nałożony na spółkę prawa handlowego, która posiada osobowość prawną, a zatem jest podmiotem praw i obowiązków, w tym również o charakterze publicznoprawnym, a nie na prezesa zarządu jej komplementariusza. Pojazd, którego dotyczy decyzja nie stanowi prywatnej własności prezesa, lecz własność spółki, zatem to nie prezes, ale spółka jest adresatem decyzji. Wyznanie członków zarządu nie może mieć zatem znaczenia dla realizacji obowiązków wynikających z ustawy o powszechnym obowiązku obrony przez podmiot prawa handlowego, który samodzielnie we własnym imieniu prowadzi działalność gospodarczą i jako przedsiębiorca ma również szereg obowiązków wobec państwa, na terenie którego tę działalność wykonuje.

Przywołany przez skarżącą przepis ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania (Dz. U. z 2017 r., poz. 1153 – j.t.), odnosi się do duchownych oraz osób zakonnych kościołów i innych związków wyznaniowych, a nie członków wspólnoty określonego wyznania. Z akt postępowania, w tym zeznań złożonych przez T. Z., ani też ze skargi nie wynika, aby taką funkcję pełnił. Nawet, jednak gdyby tak było, nie miałoby to wpływu na dokonaną oceną z tego względu, iż nałożony decyzją obowiązek nie dotyczy osoby fizycznej, ale osoby prawnej, a świadczenia, o których mowa mają charakter rzeczowy, a nie osobisty.

Na marginesie jedynie należy zauważyć, że przywołane przez skarżącą orzeczenia dotyczą zastępczej służby wojskowej odbywanej przez Świadków Jehowy, a nie świadczeń rzeczowych, o których mowa w art. 208 ustawy.

Uznając zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa sąd, na podstawie

art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.