Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 155/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6051 Dokumenty stwierdzające tożsamość
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Donata Starosta (spr.) Protokolant ref. staż. Agata Pawlicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi B.R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy realizacji wniosku o wydanie dowodu osobistego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrz Ś. z dnia [...] października 2014 r., nr [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej B.R. kwotę 100 zł (słownie złotych: sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] Burmistrz Ś. na podstawie art. 36 ust.1 , art. 37 ust. 1 i 2, art. 40 ust. 1, art. 45 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tekst jednolity Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm. zwanej dalej w skrócie jako "ustawa o ewidencji ludności"), § 3 ust. 1, § 5 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 lutego 2009r. w sprawie wzoru dowodu osobistego oraz trybu postępowania w sprawach wydawania dowodów osobistych, ich unieważniania, wymiany, zwrotu lub utraty (Dz. U. z 2009r. Nr 47, poz. 384 ze zm. zwanego dalej jako "rozporządzenie") oraz art. 104 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000r. ze zm. zwanej dalej jako "k.p.a.") odmówił B.M.R. (dalej również jako "skarżąca") realizacji wniosku o wydanie dowodu osobistego z dnia [...] października 2014 r. przesłanego za pośrednictwem Poczty Polskiej, anulowania wniosku o wydanie dowodu osobistego z dnia [...] września 2014 r.

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] października 2014r. Pani B.M.R. ostatnio zameldowana na pobyt stały w Ś. przy ul. T. [...], za pośrednictwem Poczty Polskiej przesłała do Urzędu Miejskiego w Ś.:

1 ) wniosek z dnia [...] września 2014 r. o anulowanie (wycofanie) wniosku z [...] września 2014 r. o wydanie dowodu osobistego, z uzasadnieniem błędnego jego wypełnienia,

2) wniosek o wydanie dowodu osobistego,

3) 2 zdjęcia,

4) część B formularza [...] z datą wystawienia [...].09.2014 r.,

5) kserokopię postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych z [...] lipca 2002 r. sygn. [...] o wyrażeniu zgody na pominięcie właściwości miejscowej w toczącym się postępowaniu o wydanie paszportu,

6) kserokopię paszportu serii [...].

Wcześniej, dnia [...] września 2014 r. skarżąca złożyła wniosek o wydanie dowodu osobistego.

Organ wyjaśnił, że porównując oba wnioski wypełnione przez skarżącą różnica między nimi polega jedynie na tym, że we wniosku z dnia [...] września 2014r. w poz. 19- 22 wykazany został ważny dowód osobisty serii [...] numer [...] wydany przez Burmistrza Ś., natomiast we wniosku z dnia [...] października 2014r. wykazany został paszport serii [...] numer [...] wydany przez Wojewodę [...], którego ważność minęła [...] lipca 2012r. W ocenie organu wydającego dowód osobisty, nie można wykazywać nieważnego paszportu. Skarżąca posiada ważny polski dowód osobisty serii [...] numer [...] wydany przez Burmistrza Ś., natomiast paszport utracił ważność w dniu [...] lipca 2012r.Jak wskazał organ skarżąca kwestionowała również wpisaną we wniosku z dnia [...] września 2014 r. datę dotyczącą wymeldowania jej z pobytu stałego – [...] czerwca 2002 r. Organ podkreślił, że data wpisana na wniosku [...] czerwca 2002 r. jest datą prawidłową wynikającą z gminnego zbioru meldunkowego i zachowanego w zbiorach formularza dot. wymeldowania. Ustosunkowując się do braku wpisu w dowodzie osobistym kraju miejsca pobytu, organ wyjaśnił, że że obecnie obowiązujące przepisy prawne nie przewidują takiego zapisu, co potwierdza art. 37 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności.

Organ podkreślił, że skarżąca nie kwestionuje danych osobowych zawartych na formularzu dowodowym część A numer [...]. Nie ma więc podstaw prawnych do ubiegania się o wydanie kolejnego dowodu osobistego. Nie zachodzi żadna z przesłanek określonych art. 40 ustawy o ewidencji ludności. Spersonalizowany dowód osobisty na podstawie wniosku z [...] września 2014 r. przyjęty został na stan w dniu [...] października 2014r. i oczekuje na odbiór przez skarżącą. Obowiązujące przepisy nie dopuszczają możliwości złożenia wniosku o wydanie dowodu osobistego za pośrednictwem Poczty Polskiej z dokładnie określonymi wyjątkami.

Tym samym w ocenie organu I instancji nie ma podstaw aby zrealizować kolejny wniosek o wydanie dowodu osobistego lub wycofać wniosek na podstawie którego zrealizowany został dowód osobisty.

Odwołanie od powyżej wskazanej decyzji wniosła B.R.. W jej ocenie decyzja organu I instancji nie dotyczy istoty sprawy wobec czego wniosła o jej uchylenie.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 36 ust. 1, art. 37 ust. 1, art. 40 ust. 1, art. 45 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji ludności § 5 ust. 1 i 3 rozporządzenia utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia wymaga osobistego stawiennictwa wnioskodawcy do złożenia wniosku o wydanie dowodu osobistego, z wyjątkiem przepisów określonych w § 5 ust. 3 rozporządzenia.

Dane osobowe w obu wnioskach w punktach od 1 do 13 są identyczne. Skarżąca we wniosku z dnia [...] września 2014 r. o anulowanie (wycofanie) wniosku z [...] września 2014 r. przekazanym za pośrednictwem poczty w poz. 19-22 wpisała paszport serii [...] numer [...] wydany przez Wojewodę [...], którego ważność upłynęła [...] lipca 2012 r., natomiast na wniosku z dnia [...] września 2014 r. w poz. 19-22 wpisała . ważny dowód osobisty serii [...] numer [...] wydany przez Burmistrza Ś. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że niezasadne jest wykazywanie nieważnego paszportu w przypadku posiadania przez zainteresowaną ważnego dowodu osobistego. Zakwestionowany przez skarżącą zapis w adnotacjach urzędowych zamieszczonych na wniosku z [...] września 2014 r. o wydanie dowodu osobistego dotyczący daty wymeldowania jej z pobytu stałego ([...] czerwca 2002 r.) oraz brak wpisu na dowodzie osobistym dotyczącym adresu zameldowania tj. kraju zameldowania na pobyt stały nie ma wpływu na wydanie dowodu osobistego. Podstawowe znaczenie ma adres obecnego pobytu stałego lub ostatniego pobytu stałego w Polsce, aby ustalić właściwość miejscową organu, zgodnie z art. 45 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Ustosunkowując się do braku wpisu w dowodzie osobistym kraju miejsca pobytu, Wojewoda wyjaśnił, że obecnie obowiązujące przepisy prawne nie przewidują takiego zapisu, czego potwierdzeniem jest art. 37 ust. 1 o ewidencji ludności, który określa jakie dane zamieszcza się w dowodzie osobistym. Skoro skarżąca nie kwestionuje danych osobowych zawartych na formularzu dowodowym część A numer [...], nie ma więc podstaw prawnych do ubiegania się o wydanie kolejnego dowodu osobistego. Nie zachodzi żadna z przesłanek określonych art. 40 ustawy o ewidencji ludności

Skargę na powyżej wskazaną decyzję Wojewody [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B.R. wnosząc o jej uchylenie, jak również o uchylenie decyzji organu I instancji. Podniosła, że w toku postępowania przed organem I instancji pozostaje sprawa wyjaśnienia niezgodności danych zawartych w gminnym zbiorze dokumentów, które to niezgodności wiązały się z anulowanie wniosku o wydanie dowodu osobistego. W związku z tą okolicznością oraz "brakiem substratu zaskarżenia" skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył ,co następuje.

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Stosownie do treści art. 145 §1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uchyla decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Wojewody, jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały podjęte z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zauważyć należy ,że skarżąca złożyła dwa wnioski o wydanie dowodu osobistego jeden w dniu [...] września 2014 roku a drugi w dniu [...] września 2014 roku, co było między stronami bezsporne. Na skutek pierwszego wniosku zostało wszczęte postępowanie administracyjne i został nadany jemu bieg. W dacie złożenia przez skarżącą drugiego wniosku to postępowanie nadal się toczyło. Tym samym organ administracji nieprawidłowo wszczął kolejne postępowanie o wydanie dowodu osobistego dla B.R. ,które zakończył decyzją merytoryczną.

Zgodnie z przepisami kodeksu administracyjnego art. 61. § 1. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

Natomiast w art. 61a. § 1. Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

W tej konkretnie sprawie jeżeli organ prowadził cały czas pierwsze postępowanie o wydanie dowodu osobistego to w przypadku złożenia kolejnego wniosku o wydanie dowodu osobistego przez B.R. powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub, gdy w przepisać prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Skoro jednak na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, iż w postanowieniu wydanym w trybie art, 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym.( tak samo Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2014 r.II SA/Wa 141/14 opubl.lex, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011 r., II SA/Ol 893/11 (w:) LEX nr 1094438).

W tym stanie rzeczy uznając, iż zaskarżona decyzja Wojewody [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Ś. z dnia [...] października 2014 roku naruszają przepisy postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ppsa

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien wziąć pod uwagę wytyczne przedstawione przez Sąd w treści uzasadnienia.