Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 245/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 25
journal: Dz.U. 2005 nr 180 poz 1495
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2009 r. 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej E. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 1.757 (jeden tysiąc siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 245/10

UZASADNIENIE

Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z [...] listopada 2009 r. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] września 2009 r. wymierzającą firmie "E." Spółka z o. o. w Z. karę pieniężną za nieinformowanie wbrew przepisowi art. 25 ust. 7 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (Dz. U. Nr 180, poz. 1495 ze zm.) dokonujących zakupu sprzętu, o wysokości kosztów, o których mowa w art. 25 ust. 2 i 4 tj. kosztów gospodarowania odpadami obejmujących koszty zbierania, przetwarzania, recyklingu albo innego niż recykling procesu odzysku i unieszkodliwiania zużytego sprzętu w okresie od 1 stycznia 2009 r. do dnia 14 czerwca 2009 r. w wysokości 70 000 zł (siedemdziesiąt tysięcy złotych).

Organ odwoławczy uzasadniając swoje stanowisko podniósł, iż w toku postępowania stwierdzono, iż w dniach [...] kwietnia 2009r., [...] kwietnia 2009r. i [...] maja 2009r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przeprowadził kontrolę w siedzibie firmy "E." Spółka z o. o. w Z., której przedmiotem było przestrzeganie wymogów ochrony środowiska w zakresie: ochrony powietrza, gospodarki wodno-ściekowej, gospodarki odpadami, przestrzegania przepisów ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, sprawozdawczości i opłat za korzystanie ze środowiska. W trakcie kontroli ustalono, że Spółka zajmuje się sprzedażą sprzętu elektrycznego i elektronicznego z grup 1,2,3,4,6 i 7, określonych w zał. nr 1 do ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, drogą wysyłkową nie informując dokonujących zakupu sprzętu o wysokości kosztów gospodarowania odpadami uwidaczniając je w cenie sprzedawanego sprzętu.

Firma "E." Spółka z o. o. w Z. jako sprzedawca detaliczny sprzętu przeznaczonego do gospodarstw domowych, który jest zbierającym zużyty sprzęt w rozumieniu ww. ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, miała obowiązek informowania nabywców sprzętu o wysokości kosztów gospodarowania odpadami poprzez uwidacznianie ich jako składnika ceny sprzedawanego sprzętu, zgodnie z art. 25 ust. 7 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, w przypadku otrzymania takiej informacji od wprowadzającego sprzęt przeznaczony dla gospodarstw domowych.

IV SA/Wa 245/10

Natomiast zgodnie z art. 80 ust. 4 ww. ustawy, sprzedawca detaliczny i hurtowy sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych, którzy wbrew art. 25 ust. 7 nie informuje nabywców sprzętu określonego w załączniku nr 1 do ww. ustawy o wysokości kosztów gospodarowania odpadami poprzez uwidacznianie ich jako składnika ceny sprzedawanego sprzętu, jeżeli taką informację uzyskał od wprowadzającego sprzęt, podlega karze pieniężnej w wysokości od 5 000 do 2 000 000 zł wymierzanej przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska.

Zawiadomieniem z [...] czerwca 2009r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wszczął postępowanie administracyjne mające na celu wymierzenie kary pieniężnej na podstawie art. 80 ust. 4 ww. ustawy, a następnie decyzją z [...] września 2009 r., wymierzył firmie "E." Spółka z o. o. karę pieniężną w wysokości 70 000 zł.

W ocenie organu odwoławczego wskazany przez stronę argument, iż od dnia [...] stycznia 2009 r. uwidaczniała w cenie sprzedawanego sprzętu kosztów gospodarowania odpadami nie może być uwzględniony, gdyż podczas przeprowadzonych kontroli ustalono, że strona pomimo, iż otrzymała od wprowadzających sprzęt informacje o kosztach gospodarowania odpadami to nie uwidaczniała ich w cenie sprzedawanego sprzętu, a tym samym nie informowała dokonujących zakupu o wysokości kosztów gospodarowania odpadami.

Ponadto Główny Inspektor Ochrony Środowiska wskazał, iż również w trakcie rozprawy w sprawie wymierzenia Spółce kary pieniężnej, przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2009 r. strona nie przedłożyła żadnych dokumentów świadczących o dacie i formie uwidaczniania kosztów gospodarowania odpadami, a jedynie zobowiązała się do dostarczenia oświadczenia osoby odpowiedzialnej za umieszczanie informacji o sprzęcie dotyczące KGO (kosztów gospodarowania odpadami). Protokół z rozprawy został bez uwag podpisany przez Prezesa firmy E. Sp. z o. o.

Pismem z [...] lipca 2009 r. r. pr. G. M. w imieniu Spółki doręczyła wydruk z poczty elektronicznej z [...] lipca 2009r. A. J. - pracownika firmy E. Sp. z o. o. w Z. od M. M. - pracownika firmy B. z siedzibą w W. dotyczący daty umieszczania kosztów gospodarowania odpadami na stronie internetowej firmy E. Z wydruku wynika, że od [...] stycznia 2009 r. firma B. dokonała modyfikacji strony internetowej, dzięki czemu przy produktach oferowanych przez stronę widoczne są koszty gospodarowania odpadami. W związku z powyższym [...]

IV SA/Wa 245/10

Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska pismem z [...] lipca 2009 r. zwrócił się do firmy B. Sp. J. w W. z wezwaniem o udzielenie informacji z jakim dniem wprowadzono informację o KGO na stronie internetowej spółki "E." tzn. od kiedy KGO są uwidaczniane nabywcom sprzętu elektrycznego i elektronicznego w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Wezwano również o przesłanie potwierdzonych kopii dowodów wprowadzenia zmian modyfikujących dane na stronie internetowej lub innych dokumentów potwierdzających terminy i formy ich wprowadzenia oraz przesłanie kopii zlecenia firmy "E." na wykonanie powyższych modyfikacji strony internetowej lub innych dokumentów potwierdzających terminy i formy ich wprowadzenia.

W odpowiedzi na wezwanie firma B. Sp. J. poinformowała, że pomiędzy firmą B. Sp. J. a firmą "E." została zawarta umowa licencyjna na korzystanie z bazy danych w celu wyświetlania informacji produktowych dla produktów sprzedawanych przez sklep internetowy "E." jako zamawiający. Umowa ta nie zobowiązuje B. Sp. J. jako wykonawcy do wprowadzania zmian modyfikujących dane na stronie internetowej wykonanych dla "E.", gdyż zgodnie z nią do firmy "E." należy obsługa informatyczna strony internetowej. Na potwierdzenie tego faktu firma B. przekazała kopię ww. umowy licencyjnej.

W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, iż wydruk z poczty elektronicznej z [...] lipca 2009 r. nie może zostać uwzględniony w niniejszym postępowaniu. Dodatkowo podkreślono, że nieprawdziwy jest argument strony podnoszony w odwołaniu, że do dnia dzisiejszego trwają w Ministerstwie Środowiska dyskusje w jaki sposób należy uwidaczniać KGO. Stanowisko Ministra Środowiska w tej sprawie zostało umieszczone na stronie internetowej Ministerstwa Środowiska [...] lutego 2009 r.

Odnosząc się kwestii wysokości nałożonej kary organ wyjaśnił, że przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej organ uwzględnia zgodnie z art. 80 ust. 11 ww. ustawy stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu a w szczególności masę sprzętu, którą wprowadzający sprzęt wprowadził do obrotu. W przypadku firmy "E." w Złotowie na wysokość wymierzonej kary miały wpływ przede wszystkim znaczna masa sprzedanego sprzętu, dla którego sprzedawca nie uwidocznił kosztów gospodarowania odpadami (według informacji

IV SA/Wa 245/10

przekazanej przez stronę - ponad 10 000 kg), czas prowadzenia działalności gospodarczej, kiedy sprzedawca nie uwidaczniał KGO - blisko 6 miesięcy (zakres naruszenia) oraz liczba produktów, dla których sprzedawca nie uwidocznił KGO -powyżej 50 (szkodliwość czynu). Natomiast w pozostałej kolejności wzięto pod uwagę dotychczasową działalność podmiotu. Kierując się powyższymi argumentami oraz rozpiętością wysokości wymierzanej kary przewidzianej przepisami ustawy organ wymierzył firmie "E." Sp. z o. o. karę pieniężną adekwatną do wielkości naruszenia - w wysokości 70 000 zł.

Odnosząc się do zarzutów proceduralnych dotyczących nieinformowania pełnomocnika o wszystkich czynnościach w sprawie organ odwoławczy wyjaśnił, iż w rozprawie, która odbyła się [...] lipca 2009 r. strona uczestniczyła wraz z pełnomocnikiem. Natomiast reprezentującym stronę był G. W. Prezes "E.", który działał w jej imieniu. Na rozprawie przedłożono pełnomocnictwo procesowe dla r.pr. G. M. W pełnomocnictwie przedłożonym w trakcie rozprawy G. W. nie wskazał pełnomocnika jako osobę zastępującą stronę w toczącym się postępowaniu, która działa w jego imieniu. Pełnomocnictwo wskazuje, iż strona wyznacza pełnomocnika do reprezentowania strony w przedmiotowej sprawie przed sądami powszechnymi. Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, że spółka była reprezentowana przez Prezesa Spółki osobiście, charakter uczestnictwa pełnomocnika w rozprawie i postępowaniu uznano jako doradczy i pismo z [...] sierpnia 2009 r. informujące o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji w sprawie wymierzenia kary przesłano do strony G. W. Prezesa Zarządu "E.".

Główny Inspektor Ochrony Środowiska podniósł nadto, iż błąd organu I instancji (odnośnie opłaty skarbowej) zawarty w pouczeniu w żadnym stopniu nie ograniczył uprawnień strony do odwołania się od decyzji z [...] września 2009 r. Pouczenie mimo iż zawiera wyżej wskazany błąd, nie jest przedmiotem sentencji decyzji i nie ma wpływu na rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy.

Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się Spółka "E." sp. z.o.o. i wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji z [...] listopada 2009 r.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż "E." sp. z o.o. jest sprzedawcą sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Nie jest natomiast prawdą fakt, że Spółka

IV SA/Wa 245/10

nie uwidaczniała w cenie sprzedawanego sprzętu KGO od dnia [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] czerwca 2009 r. Zaskarżona decyzja została wydana, w ocenie skarżącej, na podstawie wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Decyzji zarzucono pominięcie istotnych okoliczności w tym pominięcie wyjaśnień pracownika oraz prezesa kontrolowanej Spółki co do daty i sposobu uwidaczniania KGO, błędną analizę dokumentów z firmy B. Sp. j. i w konsekwencji wadliwe wnioskowanie i bezpodstawne ich pominięcie jako dowodów w sprawie, z naruszeniem przepisów prawa krajowego i prawa wspólnotowego Unii Europejskiej.

W uzasadnieniu stanowiska Spółki wskazano, że "E." Sp. z o.o. jak wyjaśnił to Prezes w toku kontroli, oraz dodatkowo Prezes spółki i pełnomocnik na rozprawie, co nie zostało zaprotokołowane, od [...] stycznia 2009 r. uwidaczniała KGO przy sprzedawanych na stronie produktach. Potwierdza to informacja uzyskana z firmy B. sp.j.- pismo mailowe pracownika firmy B., która na zlecenie skarżącej przygotowuje opisy produktów do ich umieszczania na stronie sklepu www.

Spółka pokazuje KGO konsumentom od chwili wprowadzenia przez B. przedmiotowych informacji nadto od dnia kontroli w podwójny sposób, przy produkcie w opisie szczegółowym produktu wskazuje wysokość opłaty KGO za dany produkt (już przed datą kontroli - pominięte wyjaśnienia Prezesa i pracownika spółki A. J.) oraz przy zdjęciu produktu znajduje się link KGO, który prowadzi do tabelarycznego wskazania zasad recyklingu i tabelarycznego wskazania opłat KGO dla konsumenta. O realizacji tego drugiego sposobu pokazywania informacji o KGO strona poinformowała Delegaturę WIOŚ w P. pismem z [...] czerwca 2009 r. Ten podwójny system pokazywania KGO konsumentom został wprowadzony jeszcze w trakcie trwania niniejszego postępowania.

Dalej skarżąca podniosła, iż w uzasadnieniu decyzji wskazuje się, że firma B. sp. jawna poinformowała, że zawarta umowa licencyjna nie obliguje B. do wykonywania takich czynności jak umieszczanie informacji o KGO na stronie internetowej E. jednocześnie wyjaśniając, że M. M. nie jest upoważniony do reprezentowania firmy B. Dlatego organ nie może uznać za wiarygodny dowód w sprawie pisma - wydruku z poczty elektronicznej z dnia [...] lipca 2009 r. W związku z tym jako datę uwidaczniania nabywcom KGO WIOŚ uznaje datę pisma skarżącej z dnia [...] czerwca 2009 r.

IV SA/Wa 245/10

Tymczasem skarżąca wskazała, iż Firma B. podaje w piśmie z [...] lipca 2009 r., że umowa licencyjna określa warunki na jakich skarżąca może korzystać z bazy danych, zakres informacji produktowych należy do Zamawiającego, "B. udostępnia informacje produktowe (w tym informacje o KGO poszczególnych produktów). Informacja zawarta w ww. piśmie w żaden sposób nie podważa zatem i nie zaprzecza informacji zawartej w piśmie pracownika tej spółki M. M. kierowanego do pracownika skarżącej Spółki A. J. — mailowo. Nadto zauważono, że w ramach współpracy pomiędzy firmami, kontakty pomiędzy ich pracownikami są uznawane za normę obrotu gospodarczego a informacje w nich zawarte za wiarygodne. Zatem wobec braku wyraźnego zapytania organu co do treści pisma oraz wyraźnego zaprzeczenia B. co do treści pisma - maiła należy uznać, w ocenie skarżącego, za wiarygodny jako dowód w sprawie dokument - wydruk korespondencji mailowej z [...] lipca 2009 r. i fakt że "od dnia [...] stycznia do A. została wprowadzona modyfikacja, której wynikiem jest obecność nowej metody getKGO zwracającej informacje dotyczące kosztu gospodarowania odpadami, dzięki której przy produktach widoczne są informacje KGO".

Nadto należy mieć na uwadze, zdaniem Spółki, fakt, że obowiązek uwidaczniania KGO na sprzedawców został nałożony przez ustawodawcę od dnia 1 stycznia 2009 r. Kontrola skarżącej rozpoczęła się w kwietniu 2009 r., niemalże 3 miesiące od dnia wejścia przepisów w życie. Spółka nie była dotychczas karana. Nadto w toku rozprawy, w czasie trwania postępowania, a tym bardziej orzekania w niniejszej sprawie bez wątpienia nie ma naruszenia przepisów cytowanej powyżej ustawy. Zatem nałożona decyzją sankcja jest nieuzasadniona a decyzja jako wadliwa powinna podlegać uchyleniu.

Dalej skarżąca podniosła, iż w sprawie zastosowano przepisy krajowe, które zostały wydane na podstawie Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/96/WE z dnia 27 stycznia 2003 r. w sprawie zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (Dz.Urz. UE Nr 37 z 13.02.2003 r. str.106). Dyrektywa w art. 8 daje w o

kresie przejściowym możliwość dobrowolnego przedstawienia nabywcom z chwilą sprzedaży nowych produktów kosztów zbierania, przetwarzania i unieszkodliwiania -kosztów gospodarowania odpadami. Ustawodawca polski zastosował formułę prawną konieczności uwidaczniania KGO i przewidział bardzo wysoką karę za brak spełnienia obowiązku.

IV SA/Wa 245/10

W ocenie skarżącej w sprawie należy zastosować zasadę automatycznego niestosowania prawa krajowego, które jest niezgodne z prawem wspólnotowym -zasada automatycznej niestosowalności.

Nadto zgodnie z zasadami prawa wspólnotowego dyrektywa wywołuje skutek w stosunku do Państwa. Jednakże w sprawach podatkowych oraz z zakresu ochrony środowiska jeżeli rozwiązanie zawarte w dyrektywie jest korzystniejsze dla przedsiębiorcy, podmiotu krajowego niż przepisy prawa krajowego, to przedsiębiorca może powołać się na rozwiązanie przyjęte w dyrektywie jeżeli jest dla niego korzystniejsze. Wprost na dyrektywę może powołać się każdy kto występuje przeciwko Państwu. Państwem jest każdy podmiot który wykonuje zadania Państwa.

Nadto przy wprowadzonym represyjnym rozwiązaniu przepisów krajowych należy wziąć pod uwagę również rozumienie prowspólnotowe i przyjąć zasadę prowspólnotowej wykładni prawa krajowego w zakresie zastosowanej sankcji. Przy ocenie zasadności wydanej decyzji i zastosowanej sankcji wobec przedsiębiorcy w postaci bardzo wysokiej kary pieniężnej należy rozważyć, zdaniem skarżącej, z jednej strony podane powyżej argumenty, brak jednoznaczności w ustaleniu naruszenia prawa, krótkie 14-dniowe vacatio legis ustawy, a z drugiej fakt podawania do wiadomości nabywcom informacji o KGO przez przedsiębiorcę i wobec tego brak podstaw do stosowania wobec niego represji w postaci kary pieniężnej, a ponadto tak wysokiej kary.

Nałożenie zatem kary na sprzedawcę - Spółkę może, w jej ocenie, doprowadzić do eliminacji z rynku, gdyż nie sprosta konkurencji będąc obciążana karami za naruszenia, których się nie dopuściła i które przypisuje się jej bezpodstawnie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. pełnomocnik skarżącej Spółki oświadczył, iż przed wymierzeniem kary nie ustalono w pełni masy towarów wprowadzonych do obiegu, a ponadto przyjęto okres do [...] czerwca 2009 r., mimo że ostatnie czynności kontrolne dokonane zostały w dniu [...] maja 2009 r. Już te dwa argumenty wskazują na nieprawidłowości w zakresie ustalenia stanu faktycznego i wysokości kary. Nieprawidłowy sposób prowadzenia postępowania w tej sprawie, dotknięty zdaniem skarżącego wieloma wadami proceduralnymi, powinien wpłynąć na ogólną ocenę postępowania w tej sprawie jako wadliwego i prowadzącego do

IV SA/Wa 245/10

konieczności uchylenia decyzji. Nadto wskazano, że firma PPHU T. nie jest jedynym pośrednikiem, z którego usług korzysta strona skarżącą, jeśli chodzi o dostarczenie sprzętu. Pełnomocnik podniósł, iż nie wie czy w dacie sporządzenia protokołu PPHU T. była jedynym dostawcą towarów sprzedawanych przez E. Oświadczył, iż I. jest autorem oprogramowania używanego przez E., a B. jest właścicielem portalu, tworzy opisy produktów i zajmuje się technicznymi aspektami strony internetowej.

Pełnomocnik organu z kolei podniósł, że zarzuty dotyczące nieprawidłowego sposobu prowadzenia postępowania w sprawie, nie znajdują potwierdzenia w aktach postępowania. Dopiero w postępowaniu przed sądem strona podniosła te zarzuty. Strona w piśmie z [...] maja 2009 r. sama przyznała, że Prezes zapoznał się z protokołem i nie wniósł do niego zastrzeżeń. Z treści protokołu, podpisanego przez prezesa spółki, wynika, iż został on pouczony o możliwości wniesienia zastrzeżeń do treści protokołu. Dlatego za niezgodne z prawdą należy uznać twierdzenia, że strona nie miała możliwości zapoznania się z treścią protokołu. Strona wskazała organowi masę produktów wprowadzonych do obrotu. Firma B., zdaniem organu, jednoznacznie wypowiedziała się co do tego, że nie może udzielić informacji od kiedy koszty były uwidaczniane na stronie internetowej, z uwagi na to, że obowiązek podawania tej informacji spoczywał na zamawiającym, czyli skarżącej, a nie na właścicielu portalu. W związku z czym maił skierowany od B. do skarżącej nie może być dowodem w sprawie. Jeżeli chodzi o zarzut, że kara obejmuje okres do [...] czerwca 2009 r., to okres ten wynika, zdaniem organu, z informacji uzyskanej od skarżącej, iż od dnia [...] czerwca 2009 r. zadośćuczyniła obowiązkowi ustawowemu i zaczęła ujawniać na swojej stronie internetowej wysokość kosztów. Skoro zatem sama strona poinformowała organ od kiedy zaczęła uwidaczniać informację o kosztach, to termin kary został ustalony zgodnie z informacją uzyskaną od skarżącego. Na podstawie daty uwidocznionej w piśmie, organ przyjął datę [...] czerwca 2009 r. jako datę wykonania zarządzenia kontrolnego. Strona dopiero dzisiaj zakwestionowała termin, za który została naliczona opłata. Niezrozumiałe jest, dlaczego teraz strona kwestionuje informacje o masie wprowadzonych do sprzedaży towarów, skoro sama te informacja podała organowi, a organ w ogóle nie kwestionował danych uzyskanych od strony. Nadto do protokołu strona skarżąca podała, iż dostawcą wszystkich towarów sprzedawanych przez nią jest PPHU T.

IV SA/Wa 245/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w granicach sprawy, nie będąc związany - stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. -dalej w skrócie: P.p.s.a.) - zarzutami i wnioskami skargi, uznał że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie. W konsekwencji uznał, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2009 r. oraz decyzja organu I instancji z dnia [...] września 2009 r. naruszają prawo w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego.

W myśl art. 25 ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym:

1. Wprowadzający sprzęt jest obowiązany zapewnić, aby z chwilą sprzedaży

sprzętu nabywcom nie były przedstawiane poszczególne koszty zbierania,

przetwarzania, odzysku, w tym recyklingu, i unieszkodliwiania zużytego

sprzętu, z zastrzeżeniem ust. 2-6.

2. Wprowadzający sprzęt przeznaczony dla gospodarstw domowych, w

przypadku sprzętu określonego w grupach 1, 2 i 4-6 w załączniku nr 1 do

ustawy, przekazuje sprzedawcom detalicznym i sprzedawcom hurtowym

informację o wysokości kosztów gospodarowania odpadami, obejmujących

koszty zbierania, przetwarzania, recyklingu albo innego niż recykling

procesu odzysku i unieszkodliwiania zużytego sprzętu.

3. Koszty gospodarowania odpadami, o których mowa w ust. 2, stanowiące

część ceny sprzętu, są uwidaczniane jako składnik tej ceny nabywcom.

4. Wprowadzający sprzęt przeznaczony dla gospodarstw domowych, w

przypadku sprzętu określonego w grupach 3 i 7-10 w załączniku nr 1 do

ustawy, może przekazać sprzedawcom detalicznym i sprzedawcom

hurtowym informację o wysokości kosztów gospodarowania odpadami,

obejmujących koszty zbierania, przetwarzania, recyklingu albo innego niż

recykling procesu odzysku i unieszkodliwiania zużytego sprzętu.

5. Koszty gospodarowania odpadami, o których mowa w ust. 4, stanowiące

część ceny sprzętu, mogą być uwidocznione jako składnik tej ceny

nabywcom.

6. Koszty gospodarowania odpadami, o których mowa w ust. 2 i 4, nie mogą

przekraczać kosztów faktycznie ponoszonych przez wprowadzającego

sprzęt.

7. IV SA/Wa 245/10

7. Sprzedawca detaliczny i sprzedawca hurtowy sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych są obowiązani do informowania, w sposób określony w ust. 3 i 5, nabywców sprzętu o wysokości kosztów, o których mowa odpowiednio w ust 2 i 4, jeżeli taką informację uzyskali od wprowadzającego sprzęt.

Z kolei art. 80 ust. 4 powołanej ustawy wskazuje, iż sprzedawca detaliczny i sprzedawca hurtowy, który wbrew przepisowi art. 25 ust. 7 nie informuje w sposób określony w art. 25 ust. 3 i 5 dokonujących zakupu sprzętu o wysokości kosztów, o których mowa odpowiednio w art. 25 ust. 2 i 4, jeżeli taką informację uzyskał od wprowadzającego sprzęt, podlega karze pieniężnej w wysokości od 5.000 zł do 2.000.000 zł.

Jak wynika z treści powyższych przepisów warunkiem nałożenia na sprzedawcę (hurtowego czy detalicznego) kary pieniężnej jest bezsporne ustalenie, iż dany sprzedawca uchybił obowiązkowi informowania o kosztach gospodarowania odpadami, w warunkach określonych art. 80 ust. 4 powołanej ustawy.

Ustawa o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym nie określa, według jakiej procedury organ wydaje stosowne decyzje. Należy jednak uznać, że do decyzji tych stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż są one decyzjami administracyjnymi w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa. Do wydawania tych decyzji będzie więc miał zastosowanie w całości ten kodeks. Organ, zamierzając nałożyć na podmiot wskazany w art. 80 ust. 4 ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym karę pieniężną, będzie zatem musiał poddać się wszystkim zasadom postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 kpa, który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Z kolei za dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 § 1 kpa). Dopiero jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stwarza podstawę do wyrażenia stanowiska,

IV SA/Wa 245/10

które nie przekracza granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 80 kpa stanowiącego, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wynik tej oceny winien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia (art. 107 §3 kpa).

Mając na względzie powyższe unormowania Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jak również decyzja organu I instancji z [...] września 2009 r. wydane zostały z naruszeniem art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska wymierzył skarżącej karę pieniężną za nieinformowanie wbrew przepisowi art. 25 ust. 7 ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym dokonujących zakupu sprzętu, o wysokości KGO w okresie od [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] czerwca 2009 r.

Tymczasem jak wynika z akt sprawy skarżąca Spółka konsekwentnie przez cały tok postępowania twierdziła, iż uwidacznia na stronie internetowej sklepu od dnia [...] stycznia 2009 r. wymagane KGO. Na dowód powyższego dołączyła wydruk poczty elektronicznej z dnia [...] lipca 2009 r, przesłany przez pracownika B. Sp.j., z którego wynika, iż od dnia [...] stycznia 2009 r. do API (interfejs programowania aplikacji) została wprowadzona modyfikacja, której wynikiem jest obecność nowej metody getKGO zwracającej informacje dotyczące kosztu gospodarowania odpadami, dzięki której przy produktach widoczne są informacje o KGO.

W celu wyjaśnienia powyższego organ zwrócił się do ww. Spółki o stosowne wyjaśnienia.

Odpowiedź Spółki B. sp. j. (jak wyżej) nie wyjaśniła jednak omawianych okoliczności tj. nie wskazano od kiedy na stronie internetowej sklepu Spółki "E." umieszczane są informacje o KGO. W tej sytuacji organ uznał, iż ww. wydruk poczty elektronicznej nie jest wiarygodnym dowodem w prowadzonym postępowaniu i na podstawie przeprowadzonych kontroli wskazujących na naruszenia obowiązku z art. 25 ustawy, wydał decyzję wymierzająca karę.

Powyższe działanie organu narusza, zdaniem Sądu, ww. zasady postępowania administracyjnego. Organ winien był w sposób nie budzący

IV SA/Wa 245/10

wątpliwości ustalić, iż rzeczywiście w okresie od [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] czerwca 2009 r. skarżąca nie informowała o KGO pomimo, iż uzyskała taką informację od wprowadzającego sprzęt.

Z protokołu przeprowadzonych kontroli wynika, iż skarżąca otrzymała informacje o KGO od wprowadzających sprzęt:

1. L. Sp. z.o.o. [...] - pismem z [...] marca 2009 r.,

1. S. Sp. z.o.o. [...] - pismem elektronicznym z

[...] grudnia 2008 r.,

3. P. (brak szczegółowych danych) - pismem z [...] stycznia 2009 r.

Dodatkowo od S. (brak szczegółowych danych) – pismem z [...] grudnia 2008 r.

(informacja z protokołu rozprawy przed organem).

W aktach sprawy brak jest ww. pism, a nadto jak wynika z powyższego Spółka L. Sp. z.o.o. [...] jako wprowadzająca sprzęt poinformowała sprzedawcę - skarżącą - o KGO w dniu [...] marca 2009 r., a zatem przed tą datą sprzedawca nie był zobowiązany do umieszczania informacji o KGO odnośnie sprzętu pochodzącego od tego wprowadzającego. Dodatkowo w czasie kontroli przedłożono wykaz sprzedanego sprzętu w roku 2008 r. (obowiązek informowania o KGO istnieje od [...] stycznia 2009 r.).

Skarżąca w toku postępowania złożyła - jak twierdzi organ - informację o masie sprzętu sprzedanego w 2009 r. w okresie do [...] czerwca 2009 r., jednakże brak jest tego pisma w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy, a tym samym brak jest informacji jaki sprzęt pochodzi od jakich wprowadzających, ani też przy którym ze sprzętów brak było informacji o KGO. Brak zatem możliwości zweryfikowania przez Sąd jednej z przesłanek (masa sprzedanego sprzętu) jakimi kierował się organ przy ustalaniu wysokości kary.

Nadto wskazać należy, iż wezwanie spółki B. Sp. j. do wskazania z jakim dniem wprowadzono informację o KGO na stronie internetowej spółki "E." tzn. od kiedy KGO są uwidaczniane nabywcom sprzętu elektrycznego i elektronicznego, nie mogło odnieść żadnego skutku, skoro Spółka ta nie odpowiada za prowadzenie strony internetowej skarżącej ani też za wprowadzanie konkretnych informacji produktowych (w tym KGO) z baz danych Spółki B. sp.j. Jednocześnie nie wezwano tejże Spółki do wykazania, iż rzeczywiście od dnia [...] stycznia 2009 r. do APl (interfejs programowania aplikacji) tej Spółki została wprowadzona modyfikacja, której

IV SA/Wa 245/10

wynikiem jest obecność nowej metody getKGO zwracającej informacje dotyczące kosztu gospodarowania odpadami, dzięki której przy produktach widoczne są informacje o KGO, nie wezwano nadto tej Spółki na rozprawę w celu wyjaśnienia tych wątpliwości.

Powyższe okoliczności świadczą, zdaniem Sądu, o nieprawidłowym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, co skutkować musi wyeliminowaniem decyzji obu instancji z obrotu prawnego. Jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego jest tym bardziej istotne w rozpoznawanej sprawie, iż prowadzić ma do ewentualnego wymierzenia kary pieniężnej. Niewyjaśnianie przez organy orzekające w niniejszej sprawie powyższych kwestii stanowi, w ocenie Sądu naruszenie art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponownie rozpatrując sprawę organ zobowiązany będzie do uwzględnienia stanowiska Sądu wyrażonego w uzasadnieniu wyroku, a także do uwzględnienia okoliczności, iż na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 7 października 2010 r. skarżąca przedłożyła pismo I. sp. z.o.o. W W. z dnia [...] września 2010 r. (nieznane organowi w dniu wydania zaskarżonej decyzji), w którym Spółka ta oświadcza, iż informacje o KGO są wyświetlane na stronie internetowej skarżącej od [...] stycznia 2009 r. Spółka I. sp. z.o.o. jako autor oprogramowania używanego do sprzedaży internetowej przez skarżącą wskazała, iż wszystkie dane publikowane w bazie produktowej są publikowane automatycznie bez konieczności zmian w oprogramowaniu ani treści stron. Dane o KGO pobierane są automatycznie z bazy danych o produktach firmy B. sp.j. i są publikowane bezobsługowo w specyfikacji produktów elektronicznych na stronach internetowych sklepu skarżącej. Oprogramowanie do zarządzania sklepem internetowym jest w pełni zautomatyzowane, a w szczególności informacja o produktach wyświetlana jest bezpośrednio z zewnętrznej bazy danych firmy B. Oznacza to, że wszystkie dane (także informacja o danych KGO) pobierane są bezpośrednio z serwerów firmy B. i nie są składowane w sklepie internetowym skarżącej.

Z powyższego wynika zatem, iż prawdopodobnie po wprowadzeniu modyfikacji API przez Spółkę B. (i ile takie modyfikacje wprowadzono), wszelkie zmiany wyświetlane są automatycznie na stronie internetowej sklepu skarżącej, zgodnie z założeniami oprogramowania (I.).

IV SA/Wa 245/10

Jednocześnie nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącej, iż w sprawie należy zastosować zasadę automatycznego niestosowania prawa krajowego, które jest niezgodne z prawem wspólnotowym - zasada automatycznej niestosowalności.

Dyrektywa jest wiążąca jeżeli chodzi o zamierzony skutek w odniesieniu do każdego państwa członkowskiego, do którego została skierowana, zostawiając jednak władzom państw członkowskich wybór formy i metod (art. 249, d. art. 189 Traktatu WE). A zatem dyrektywy nie wiążą we wszystkich częściach, a tylko co do celu jaki ma być osiągnięty. Władze więc mają obowiązek wybrania takich metod i form, które najskuteczniej posłużą osiągnięciu zamierzonego przez dyrektywę celu. Państwom członkowskim nie wolno stanowić sprzecznych z nią przepisów. Co do zasady dyrektywy nie wywołują bezpośrednich skutków, a ich bezpośrednie stosowanie może wystąpić tylko w określonych warunkach. W ocenie Sądu takie szczegółowe warunki dla zasady bezpośrednich skutków dyrektywy nie wystąpiły. Dyrektywy są przed wszystkim instrumentem harmonizacji prawa państw członkowskich. Jak wynika z art. 1 dyrektywy 2002/96/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 stycznia 2003 r., celem jej jest w pierwszym rzędzie ograniczenie ilości zużytych urządzeń elektrycznych i elektronicznych (WEEE), a ponadto ponowne użycie, recykling oraz inne formy odzysku takiego złomu tak, aby ograniczyć ilość usuwanych odpadów. Jest nim również dążenie do poprawy funkcjonowania w środowisku naturalnym wszystkich podmiotów zaangażowanych w cykl życia ww. urządzeń, tzn. producentów, dystrybutorów i konsumentów, w szczególności podmiotów bezpośrednio zaangażowanych w przetwarzanie zużytych urządzeń elektrycznych i elektronicznych. Z kolei art. 15 dyrektywy stanowi, iż państwa członkowskie ustalają kary, które stosuje się w przypadku naruszenia krajowych przepisów przyjętych zgodnie z omawianą dyrektywą. W związku z tym przewidziane sankcje muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym realizuje, zdaniem Sądu, cel dyrektywy, o którym wyżej, będąc jednocześnie w zgodzie z art. 8 dyrektywy.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit c), a także art. 152 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.