Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 125/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.17 ust. 1 pkt 34
journal: Dz.U. 2000 nr 54 poz 654
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity
article: art.12
journal: Dz.U. 2007 nr 42 poz 274
law: Ustawa z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych - tekst jednolity.
Teza: 1. Zwolnienie podatkowe, które przewiduje art. 12 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 274 ze zm.), i które reguluje art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.), dotyczy wyłącznie dochodów uzyskanych z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pierwszej z wymienionych ustaw.

2.Dochody z odsetek z lokat bankowych typu "overnight" nie są objęte zwolnieniem podatkowym unormowanym w art. 17 ust. 1 pkt. 34  ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.).

TEZY

1. Zwolnienie podatkowe, które przewiduje art. 12 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 274 ze zm.), i które reguluje art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.), dotyczy wyłącznie dochodów uzyskanych z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pierwszej z wymienionych ustaw.

2.Dochody z odsetek z lokat bankowych typu "overnight" nie są objęte zwolnieniem podatkowym unormowanym w art. 17 ust. 1 pkt. 34  ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.).


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędziowie: NSA Tomasz Zborzyński, NSA del. Jan Grzęda, Protokolant Szymon Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2011 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. sp. z o.o. z siedzibą w M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 października 2009 r. sygn. akt I SA/Rz 625/09 w sprawie ze skargi K. sp. z o.o. z siedzibą w M. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w K. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia 9 lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od K. sp. z o.o. z siedzibą w M. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. działającego w imieniu Ministra Finansów kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 15 października 2009 r., sygn. akt I SA/Rz 625/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę K. sp. z o.o. z siedzibą w M. na interpretację indywidualna Ministra Finansów (organ upoważniony: Dyrektor Izby Skarbowej w K.) z dnia 9 lutego 2009 r.

Ze stanu faktycznego sprawy administracyjnej przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że wnioskiem z dnia 11 listopada 2008 r. K. Sp. z o.o. wystąpiła o wydanie interpretacji indywidualnej celem uzyskania odpowiedzi co do kwestii, czy art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.; dalej: u.p.d.o.p.) daje podstawę do przyjęcia, że dochody czerpane z odsetek z tytułu lokaty overnight korzystają z przewidzianego w tym przepisie zwolnienia od podatku.

Dochody te wykazują związek z prowadzoną na podstawie zezwolenia działalnością na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, gdyż lokowanie środków pochodzących z działalności służy osiągnięciu jeszcze lepszych wyników ekonomicznych. Lokaty tego typu nie ograniczają przy tym dostępności środków pieniężnych spółki, gdyż środki są przekazywane bankowi każdego dnia wieczorem po zakończeniu rozliczeń bieżących. Według spółki, odsetki z lokaty overnight są dochodem zwolnionym od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p.

Organ interpretacyjny w interpretacji indywidualnej z dnia 9 lutego 2009 r. uznał za nieprawidłowe stanowisko K. Sp. z o.o. z siedzibą w M. w zakresie możliwości zaliczenia odsetek z tytułu lokaty typu overnight do dochodów z działalności prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej. Zdaniem organu interpretacyjnego, dochody z odsetek od lokat terminowych, w tym lokat typu overnight, nie są dochodami objętymi zwolnieniem z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 34 powołanej wyżej ustawy, gdyż nie są dochodami uzyskiwanymi z działalności prowadzonej przez tę spółkę na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia określonego w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 274 ze zm.). Dochody pochodzące z takich lokat są osiągane na skutek dokonania określonych operacji finansowych, których celem jest wyłącznie pomnożenie zgromadzonego już kapitału. Nie wchodzą w zakres prowadzonej na podstawie zezwolenia działalności, jaką w przypadku wnioskodawcy jest działalność produkcyjna (produkcja wyrobów drewnianych, papieru, wyrobów chemicznych i z tworzyw sztucznych oraz mebli), działalność poligraficzna i publikacyjna, badania i analizy techniczne, a także gospodarka niemetalowymi odpadami i wyrobami wybrakowanymi.

W odpowiedzi z dnia 25 lutego 2009 r. organ nie uwzględnił wezwania do usunięcia naruszenia prawa, złożonego przez K. Sp. z o.o. w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).

Spółka z o.o. K. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na opisaną wyżej interpretację indywidualną, wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca zarzuciła, iż przy wydawaniu interpretacji naruszono art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p. w związku z art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i w konsekwencji błędnie uznano, że dochody z odsetek od lokat typu overnight nie są dochodami z działalności gospodarczej wykonywanej na podstawie zezwolenia na działalność w specjalnej strefie ekonomicznej (E.) a w związku z tym nie podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych. W uzasadnieniu skargi stwierdzono, że za dochody korzystające ze zwolnienia należy uznać wszystkie dochody osiągane przez spółkę, które są wynikiem działalności gospodarczej realizowanej na podstawie zezwolenia, a nie tylko te, które bezpośrednio wiążą się z działalnością określoną w tym zezwoleniu.

W przedmiotowym przepisie chodzi zatem o wszystkie dochody generowane przez podmiot posiadający zezwolenie, a nie tylko o dochody, które osiąga on dzięki czynnościom gospodarczym, których realizację umożliwia posiadanie zezwolenia.

O trafności takiej tezy świadczy - w ocenie spółki - korzystanie ze zwolnienia także w przypadku dochodów, jakie czerpane są przez spółkę na podstawie działalności, która wprost nie została wymieniona w zezwoleniu, ale jest wykonywana w związku -w następstwie zamierzeń gospodarczych wymagających zezwolenia. Żaden przepis prawa nie określa "stopnia tego związku", a więc ze zwolnienia korzystają wszystkie dochody czerpane przez spółkę, która posiada zezwolenie. Do tak rozumianego katalogu działalności należą również operacje finansowe (w tym lokaty terminowe overnight) zmierzające do zwiększenia kapitału spółki wypracowanego dzięki prowadzonej działalności. Odsetki od lokat overnight są zbliżone do dochodu korzystającego ze zwolnienia, jakim są odsetki od środków zgromadzonych na rachunku bieżącym; także i one są gromadzone w sposób w zasadzie ciągły i nie można z nich korzystać tylko w godzinach nocnych, tj. poza godzinami roboczymi banku. W ramach lokaty overnight środki przekazywane są bankowi wieczorem i udostępniane na powrót spółce rankiem kolejnego dnia, przed rozpoczęciem pracy. Różni je zatem tylko wysokość oprocentowania. Dochody z lokaty są "pochodną" dochodów z działalności, którą mają pomnażać, gdyż źródłem środków zdeponowanych na lokacie jest sprzedaż wyrobów produkowanych na podstawie zezwolenia w ramach działalności strefowej. Podobnie inne dochody korzystające ze zwolnienia, takie jak wypłaty za bezszkodowość w ubezpieczeniu, kwoty wypłacone przez pracowników za zniszczone mienie, zwrot kosztów szkoleń pracowniczych, kary umowne i odszkodowania od nierzetelnych dostawców, wynagrodzenia za terminową wpłatę podatku w charakterze płatnika - nie są wynikiem działalności odzwierciedlonej w zezwoleniu a korzystają ze zwolnienia; nie są "bezpośrednim wytworem produkcji wyrobów na podstawie zezwolenia". Wprowadzanie różnicy w ich statusie i statusie dochodu z odsetek z lokaty overnight nie jest usprawiedliwione. Także i one są bowiem, w szerokim rozumieniu, dochodami uzyskiwanymi z działalności strefowej prowadzonej na podstawie zezwolenia.

W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w interpretacji oraz w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

Oddalając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie podkreślił, że stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p., wolne od podatku dochodowego od osób prawnych są dochody uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych, przy czym wielkość pomocy publicznej udzielanej w formie tego zwolnienia nie może przekroczyć wielkości pomocy publicznej dla przedsiębiorcy, dopuszczalnej dla obszarów kwalifikujących się do uzyskania pomocy w największej wysokości, zgodnie z odrębnymi przepisami. Według art. 12 cyt. ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, dochody uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie strefy w ramach zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 tej ustawy, przez osoby prawne prowadzące działalność gospodarczą, są zwolnione od podatku dochodowego, odpowiednio na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych. Dochody, jakimi są odsetki uzyskiwane z tytułu umieszczenia środków pieniężnych na lokacie terminowej typu overnight nie należą do tego rodzaju dochodów, korzystających ze zwolnienia podatkowego. Istotą lokaty jest przyjęcie oferty banku i realizacja operacji finansowych, na podstawie których środki finansowe przekazywane są bankowi wieczorem, a zwracane posiadaczowi lokaty rankiem kolejnego dnia. Z tytułu korzystania przez bank ze środków w godzinach nocnych, poza czasem pracy przedsiębiorstwa, wypłacane są odsetki według stopy bardziej atrakcyjnej niż stopa właściwa dla odsetek od środków gromadzonych na rachunku bieżącym.

Podstawowym warunkiem objęcia zwolnieniem od podatku jest to, aby badane dochody były "dochodami uzyskanymi z działalności gospodarczej". Niezależnie od tego wymogu, działalność generująca te dochody powinna spełniać dwa kolejne warunki: 1) powinna być prowadzona na terenie specjalnej strefy ekonomicznej i 2) powinna być prowadzona na podstawie stosownego zezwolenia.

Prawidłowo przyjął organ w zaskarżonej interpretacji, że dochód "uzyskany" z działalności to wyłącznie taki dochód, którego źródłem przychodów jest działalność gospodarcza. Dochód czyniący zadość wymogom art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.p. to dochód, jaki jest bezpośrednio generowany przez aktywność przedsiębiorcy, którą można nazwać działalnością gospodarczą, albo też stanowi nieodłączne (nie dające się uniknąć ze względu na naturę stosunku prawnego) następstwo działalności gospodarczej. Dochodem uzyskiwanym bezpośrednio z działalności są dochody w postaci należności uzyskiwanych od kontrahentów, jeżeli zakres świadczonych w ramach umów czynności objęty jest zakresem zezwolenia (np. sprzedaż drewna, wykonanie analizy technicznej, dostawa mebli). Dochodem stanowiącym nieodłączne następstwo wstąpienia w stosunki prawne nastawione na realizację czynności gospodarczych objętych zezwoleniem to np. wypłaty za bezszkodowość w ubezpieczeniu, kary umowne lub należności od pracowników, odsetki od środków wpływających na obligatoryjny rachunek bieżący. Umowy ubezpieczenia, umowy o pracę, podobnie jak umowy dostawy albo też umowy rachunku bankowego - wszystko to są stosunki, w które przedsiębiorca podejmujący działalność o oznaczonym przedmiocie musi wejść. Bez nawiązania stosunków pracy (rodzących niekiedy majątkową odpowiedzialność pracowniczą), stosunków ubezpieczenia (rodzących niekiedy profity z tytułu długoterminowego nieuruchamiania ryzyka ubezpieczeniowego), stosunków dostawy (rodzących niekiedy, w przypadku nierzetelności kontrahentów, odpowiedzialność umowną bądź odszkodowawczą), czy wreszcie stosunku rachunku bankowego (rodzącego zobowiązanie banku do gromadzenia środków i wypłaty odsetek) nie można, w danych realiach prawno-organizacyjnych, prowadzić działalności gospodarczej.

Jednakże umowa lokaty terminowej typu overnight nie należy do zakresu czynności podejmowanych przez spółkę w ramach prowadzonej działalności. Nie jest działalnością generującą bezpośrednio dochód z działalności, gdyż w zezwoleniu udzielonym spółce brakuje działalności polegającej na profesjonalnym "lokowaniu kapitału na lokatach bankowych". Nie jest także nieodłącznym następstwem węzłów prawnych, bez których prowadzenie działalności w sferze produkcji wyrobów drewnianych (w tym mebli), papieru, wyrobów chemicznych, wyrobów z tworzyw sztucznych oraz w sferze usług analitycznych i badawczo-rozwojowych a także w sferze gospodarki odpadami, okazałoby się niemożliwe, jak ma to miejsce w przypadku umów o pracę, umowy rachunku bankowego, umów dostawy lub umów ubezpieczenia. Przeciwnie, zawieranie umów o lokatę overnight jest odrębną od działalności gospodarczej dziedziną aktywności przedsiębiorcy, który kierując się racjonalnością inicjowanych stosunków prawnych także w sferach niezwiązanych ze świadczoną na co dzień sprzedażą i usługami, pragnie maksymalnie pomnożyć swój kapitał poszukując możliwości oferowanych przez podmioty świadczące usługi finansowe.

Zwolnienie podatkowe uregulowane w art. 17 ust. 1 pkt 34 cyt. u.p.d.o.p. w związku z art. 12 cyt. ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych nie jest zwolnieniem podmiotowym w tym sensie, że nie dotyczy wszystkich dochodów osiąganych przez podmiot posiadający status przedsiębiorcy wyposażonego w zezwolenie umożliwiające prowadzenie działalności na obszarze specjalnej strefy ekonomicznej. Jest zwolnieniem, które uzależniono od dziedziny stosunków prawnych, w jakie wstępuje przedsiębiorca-adresat zezwolenia na działalność strefową. Stosunki te muszą być stosunkami gospodarczymi celowo ukierunkowanymi na osiągnięcie dochodu lub stanowiącymi nieodzowne następstwo realizacji tych pierwszych, wskutek ich złożonej natury. Ich zakres przedmiotowy ustalono za pomocą dwóch kryteriów: przedmiotu działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu wydanym na podstawie art. 16 ust. 1 cyt. ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych oraz miejscem realizacji czynności prawnych skutkujących powstaniem dochodu - terenem specjalnej strefy ekonomicznej . Działanie spółki polegające na lokowaniu środków pieniężnych w postaci przedmiotowych lokat overnigth nie może być także uznane za działalność pomocniczą /uzupełniającą/, ponieważ - jak wskazano wyżej - nie jest niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej w specjalnej strefie ekonomicznej na podstawie zezwolenia.

W skardze kasacyjnej spółka zarzuciła na, podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a."), zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego – art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p. w związku z art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie wymienionych przepisów polegające na błędnym uznaniu, że dochód z odsetek od lokat typu overnight nie jest dochodem uzyskanym z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, a tym samym nie podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie powołanych powyżej przepisów, pomimo że dochód z odsetek od lokat typu overnight jest bezpośrednim efektem działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie uzyskanego przez spółkę zezwolenia z 20 sierpnia 1996 r. nr 10/ARP/96 na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Specjalnej Strefy Ekonomicznej "E.".

Ponadto spółka podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), to jest: art. 135 i art. 146 § 1 p.p.s.a., poprzez ich niezastosowanie a w konsekwencji nie uchylenie interpretacji pomimo, że interpretacja naruszała przepisy prawa materialnego, to jest: art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p. w związku z art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych .

Wskazując na powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest niezasadna.

Na początek niniejszych rozważań należy przypomnieć, że w sprawie administracyjnej w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, na podstawie art. 14 b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. – w dalszym tekście: Ordynacja podatkowa), składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Stan faktyczny przedstawiony we wniosku konstytuuje przedmiotowy zakres sprawy o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, a przez to i zakres (samej) udzielonej interpretacji. Podatkowe organy interpretacyjne oceniają bowiem możliwość zastosowania prawa podatkowego w odniesieniu do konkretnego, przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego i w relacji do tego obszaru dokonują także operatywnej wykładni przepisów prawa, których potencjalną subsumcję rozważają. Nowe w stosunku do przedstawionych we wniosku okoliczności stanu faktycznego, wpływające istotnie na jego treść i obraz, a przedstawione dopiero w skardze do sądu administracyjnego albo jeszcze później – w skardze kasacyjnej do administracyjnego sądu odwoławczego, wykraczają poza zakres sprawy administracyjnej w przedmiocie udzielenia interpretacji indywidualnej, a zatem nie mogą zostać w niej uwzględnione. Niewątpliwe, wręcz oczywiste, jest bowiem, że postępowanie przed sądami administracyjnymi nie stanowi jakiejkolwiek formy, postaci lub kontynuacji postępowania administracyjnego o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego oraz że sądy administracyjne nie są uprawnione do udzielania tych interpretacji za organy podatkowe.

Stanowisko własne wnioskodawcy, o którym mowa w art. 14 b § 3 Ordynacji podatkowej, stanowi prawną kwalifikację przedstawionego (zaistniałego lub przyszłego) stanu faktycznego, w którego obszarze będzie się toczyć postępowanie o wydanie interpretacji indywidualnej. Tworzą je przepisy prawa, na podstawie których wnioskodawca kwalifikuje podatkowo znaczącą sytuację budzącą w nim wątpliwości co do uzasadnionego zakresu oraz sposobu zastosowania prawa podatkowego i w tym kontekście wymagającą zbadania w postępowaniu interpretacyjnym, aby potwierdzić albo zweryfikować trafność kwalifikacji prawnej proponowanej przez stronę. Zapytanie interpretacyjne wnioskodawcy stanowi więc w istocie rzeczy pytanie o zasadność możliwości subsumcji stanu faktycznego interpretacji pod wskazane w stanowisku wnioskodawcy przepisy prawa, w razie potrzeby objęte wykładnią wnioskodawcy, a następnie podatkowego organu interpretacyjnego.

Reasumując tą część rozważań – przedstawione we wniosku: stan faktyczny oraz stanowisko własne wnioskodawcy konstytuują faktyczny i prawny obszar sprawy, w której wydana zostanie indywidualna pisemna interpretacja prawa podatkowego.

W sprawie niniejszej zainteresowany uzyskaniem interpretacji indywidualnej we wniosku o jej wydanie przestawił, że dokonuje lokat bankowych typu "ovenight"; operacja przelania środków pieniężnych na rachunek lokaty następuje każdego dnia wieczorem po zakończeniu rozliczeń bieżących, a ich zwrot na rachunek bieżący – wraz z odsetkami – dokonywany jest następnego dnia rano, przed rozpoczęciem operacji bieżących. W czynnościach tych wykorzystywane są środki pieniężne uzyskane od kontrahentów i przeznaczone do regulowania zobowiązań wynikających z prowadzonej działalności gospodarczej. Przedmiotem zapytania interpretacyjnego są odsetki od lokat bankowych typu "overnight" otrzymywane przez zainteresowanego w związku z lokowaniem na okres nocy środków pieniężnych.

Zdaniem zainteresowanego – przedstawionym we własnym stanowisku prawnym wniosku o wydanie interpretację - przychody w postaci odsetek uzyskiwanych z tytułu wyżej wymienianych lokat podlegają zwolnieniu podatkowemu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt. 34 u.p.d.o.p.

Z powyższego wynika, że faktyczny i prawny obszar sprawy administracyjnej, w której wydana została skontrolowana przez Sąd pierwszej instancji indywidualna interpretacja prawa podatkowego, obejmuje: odsetki z tytułu lokat bankowych typu "overnight", na których, na okres nocy, gromadzone są obrotowe środki pieniężne z rachunków bieżących oraz unormowanie wynikające z art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p.

Faktycznym i prawnym przedmiotem sprawy nie są więc inne, innego rodzaju, z innego tytułu, aniżeli wskazane we wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego odsetki oraz nie jest inny przepis prawa, niż powołany, jako jedyny, w stanowisku własnym wnioskodawcy art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.d.

W skardze kasacyjnej wnoszący ją podniósł również jeden zarzut naruszenia prawa materialnego w postaci art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p. w zw. z art. 12 (cyt.) ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych. W tym kontekście przypomnieć należy, że, na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a., poza wskazanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego – których w sprawie nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami i standardami wynikającym z unormowań art. 174 i art. 176 p.p.s.a.

Oceniając – w przestawionych i sprecyzowanych powyżej granicach – sprawę, podnieść należało, co następuje.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p.: Wolne od podatku są dochody (...) uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (...), przy czym wielkość pomocy publicznej udzielanej w formie tego zwolnienia nie może przekroczyć wielkości pomocy publicznej dla przedsiębiorcy, dopuszczalnej dla obszarów kwalifikujących się do uzyskania pomocy w największej wysokości, zgodnie z odrębnymi przepisami.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, do którego art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p. się odwołuje: Podstawą do korzystania z pomocy publicznej, udzielanej zgodnie z ustawą, jest zezwolenie na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie danej strefy, uprawniające do korzystania z pomocy publicznej (...).

Na podstawie art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, który wnoszący skargę kasacyjną powołuje w związku z art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p.: Dochody uzyskane z działalności prowadzonej na terenie strefy w ramach zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1, przez osoby prawne lub osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą są zwolnione od podatku dochodowego, odpowiednio na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych lub w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Analiza przytoczonych regulacji prawnych prowadzi do dwóch zasadniczych (grup) wniosków.

Po pierwsze, podstawą zwolnienia podatkowego może być tylko przepis odpowiedniej ustawy o podatku dochodowym.

Zapis prawny art. 16 ust. 1 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych o zwolnieniu z podatku dochodowego nie stanowi; regulacja (całości) jednostki redakcyjnej tekstu prawnego w postaci art. 16 wymienionej ustawy dotyczy zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie danej strefy.

Do zezwolenia tego nawiązuje art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, który przewiduje zwolnienie podatkowe dla dochodów uzyskanych z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie strefy w ramach zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1, jednakże w przedmiocie zasad zwolnienia podatkowego przepis ten nie wypowiada się i odsyła do regulacji odpowiedniej ustawy o podatku dochodowym.

Zwolnienie podatkowe, o którym ogólnie tylko mowa w art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, w podatku dochodowym od osób prawnych reguluje art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p.

Po wtóre, zarówno przepis art. 12 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, który co do zasady przewiduje możliwość analizowanego zwolnienia podatkowego, jak również przepis art. 17 ust. 1 pkt 34 u.p.d.o.p., który zwolnienie to w obszarze podatku dochodowego od osób prawnych ustanawia i reguluje, stanowią o (określonym) zwolnieniu z podatku dochodów uzyskanych z działalności prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej w ramach – na podstawie zezwolenia na prowadzenie działalności na terenie danej strefy.

Rekapitulując: zwolnienie podatkowe, które przewiduje art. 12 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 274 ze zm.), i które reguluje art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.), dotyczy wyłącznie dochodów uzyskanych z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pierwszej z wymienionych ustaw.

Zważyć także należy, że korzystanie z lokat bankowych typu "overnight" nie jest działalnością charakterystyczną dla specjalnych stref ekonomicznych; są to określone operacje finansowe, które może przeprowadzać każdy przedsiębiorca, a nie tylko podmiot posiadający zezwolenie na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie danej strefy. Czym innym jest także działalność gospodarcza prowadzona na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie określonego zezwolenia, aniżeli czynności podmiotu, który dysponuje wprawdzie stosownym zezwoleniem, ale aktywność ta nie wchodzi w jego zakres. Dla realizacji "całonocnych" lokat bieżących środków obrotowych nie jest niezbędne ani prowadzenie działalności gospodarczej na konkretnym, prawem określonym obszarze – na przykład w specjalnej strefie ekonomicznej, ani też uzyskanie w tym celu szczególnego zezwolenia, na przykład zezwolenia, o którym mowa w art. 16 (cyt.) ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych. Z tych powodów: dochody z odsetek z lokat bankowych typu "overnight" nie są objęte zwolnieniem podatkowym unormowanym w art. 17 ust. 1 pkt. 34 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.).

Kierując się przedstawioną powyżej wykładnią i oceną możliwości (za)stosowania rozważonych przepisów prawa, mając przy tym na uwadze, że zezwolenie na prowadzenie działalności gospodarczej w specjalnej strefie ekonomicznej, którym dysponował wnoszący skargę kasacyjną zainteresowany wydaniem indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, niewątpliwie nie obejmowało realizacji lokat bankowych "overnght", na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaną skargę kasacyjną oddalił.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.