Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2473/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8 pkt 1 i 2; art. 9 ust. 1 w zw z
journal: Dz.U. 1985 nr 5 poz 17
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych.
article: art. 315 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 98 w zw. z  art. 256 ust. 2 p.w.p.
journal: Dz.U. 1964 nr 43 poz 296
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Protokolant ref. staż. Katarzyna Smaga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi "O." Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji znaku towarowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej "O." Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 1600 (jeden tysiąc sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 2 czerwca 2003 r. do Urzędu Patentowego RP (data nadania 28 maja 2003 r.) wpłynął wniosek Z. z K.o unieważnienie znaku towarowego słownego ZETOM, [...], zarejestrowanego na rzecz O. Sp. z o.o. w W., przeznaczonego do oznaczania usług w klasach 35, 41 i 42.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że rejestracja spornego znaku powoduje ograniczenia możliwości swobodnego używania i ochrony oznaczeń podobnych zawierających słowo "zetom", jako znaków towarowych i jako nazwy firmy wnioskodawcy. Sytuacja ta prowadzi do powstania konfuzji u przeciętnego odbiorcy i pozostaje w kolizji ze słownym znakiem ZETOM KATOWICE [...] i ze znakiem słowno-graficznym ZETOM KATOWICE [...], do których uprawniony jest wnioskodawca. Znak sporny jest znakiem słownym, a wnioskodawca uważa, że posiada co najmniej takie samo prawo do używania w swojej działalności takiego oznaczenia. Podkreślił, że ZETOM, jako oznaczenie funkcjonuje w obrocie od roku 1966 i jest to skrót od nazwy [...] i od tego czasu jest nieprzerwanie znakiem firmowym wnioskodawcy. Wskazał również na podobieństwo i powiązanie rodzajowe usług zgłoszonych do oznaczania spornym znakiem przez uprawnioną spółkę ZETOM z W. oraz usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wnioskodawcy ZETOM z K.

Wnioskodawca jako podstawę prawną wniosku o unieważnienie wskazał przepisy art. 7 ust. 1 i 2, art. 8 pkt. 1 i 2, art. 9 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz. 17 ze zm., dalej cytowana jako u.z.t.). Wyjaśnił, że interes prawny wywodzi z faktu, iż słowny znak towarowy ZETOM "może ograniczyć wnioskodawcy możliwość używania członu ZETOM w nazwie swojego przedsiębiorstwa i wprowadzić w błąd przedsiębiorców co do pochodzenia oferowanych towarów i usług".

Decyzją z [...] marca 2005 r. działając na podstawie art. 7 i art. 8 pkt. 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt l u.z.t. w związku z art. 315 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze. zm., dalej jako: p.w.p.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. Urząd Patentowy unieważnił prawo z rejestracji znaku towarowego ZETOM [...].

W uzasadnieniu wskazał, iż wnioskodawca wykazał swój interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ze spornego znaku, albowiem powołał się na używanie w swojej nazwie tożsamego oznaczenia, jak również na przysługujące mu prawa wyłączne wynikające z zarejestrowanych z wcześniejszym pierwszeństwem znaków towarowych ZETOM KATOWICE [...] oraz [...]. Nazwa firmy podlega ochronie w świetle art. 23 i 24 w związku z art. 43 kodeksu cywilnego, a zatem te przepisy prawa materialnego uzasadniają interes prawny wnioskodawcy. Nabyte przez wnioskodawcę prawa ochronne na znaki towarowe z elementem ZETOM –tożsamym ze spornym znakiem również uzasadniają interes prawny wnioskodawcy.

Organ wskazał, że wniosek został złożony 2 czerwca 2003r. tj. pod rządami p.w.p. zatem stosuje się do niego art.165 usty.1 p.w.p. ograniczający możliwość wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie z powodu używania znaku przez okres kolejnych 5 lat od jego zarejestrowania bez sprzeciwu ze strony uprawnionego z rejestracji znaków wcześniejszych. Jednak, zdaniem organu, podniesiony przez wnioskodawcę zarzut rejestracji spornego znaku towarowego ZETOM w warunkach istnienia złej wiary znajduje uzasadnienie w materiale dowodowym, a więc zgodnie z art. 165 ust. 2 p.w.p. wystąpienie z wnioskiem o unieważnienie spornego prawa nie doznaje ograniczeń czasowych.

Z akt sprawy wynika, iż oznaczenie ZETOM funkcjonuje od stycznia 1971 roku jako nazwa przedsiębiorstwa państwowego Z. z siedzibą w K., mającego swe oddziały terenowe, w tym utworzony w 1971 r. Oddział w W. W wyniku kolejnych zmian organizacyjnych wyłonione zostało w 1976 roku P. w W., którego następcą prawnym jest uprawniony ze spornej rejestracji O. Sp. z o.o. Natomiast wnioskodawca również wywodzący się z P. w K. po różnorodnych zmianach strukturalnych obecnie jest przedsiębiorstwem państwowym o nazwie Z. z siedzibą w K. Wnioskodawca jest uprawniony z rejestracji znaku towarowego słownego ZETOM KATOWICE [...] oraz znaku słowno-graficznego ZETOM KATOWICE [...], zaś spółka z W. jest uprawniona z rejestracji znaku słowno-graficznego Q ZETOM. Zatem w zaistniałej sytuacji, skoro obydwa podmioty mają zarejestrowane znaki ZETOM z wyróżnikami, to rejestracja słownego znaku ZETOM na rzecz jednego z tych podmiotów w świetle art. 7 u.z.t. nie pozwala na identyfikację źródła pochodzenia tak oznaczanych usług, bowiem uczestnicy obrotu gospodarczego nie mogliby bez dodatkowego wyróżnika prawidłowo zlokalizować producenta tak oznaczanych usług.

Urząd uznał jednocześnie, iż zgłoszenie spornego znaku nastąpiło z naruszeniem zasad współżycia społecznego, o których mowa w art. 8 pkt 1 u.z.t., to jest w warunkach istnienia złej wiary. Sporne oznaczenie funkcjonowało w okresie od 1 stycznia 1967 r., a obie strony wywodzą się z tego samego źródła. Uprawniona ze spornej rejestracji, jako zorientowana w sytuacji prawnej obydwu przedsiębiorstw, działała w złej wierze zgłaszając znak towarowy ZETOM, chcąc w ten sposób zawłaszczyć to oznaczenie w momencie, gdy oba podmioty mają zarejestrowane znaki towarowe z odpowiednimi wyróżnikami.

Organ uznał także za uzasadniony zarzut naruszenia art. 8 pkt 2 u.z.t. bowiem sporny znak pozbawia lub uniemożliwia używanie tego oznaczenia w charakterze nazwy przedsiębiorstwa wnioskodawcy.

Kolegium Orzekające uznało za zasadny również zarzut udzielenia prawa z rejestracji znaku ZETOM wbrew postanowieniom wynikającym z art. 9 ust. 1 pkt. 1 u.z.t., bowiem sporny znak jest podobny do dwóch znaków zarejestrowanych z wcześniejszym pierwszeństwem, znaku słownego ZETOM KATOWICE [...] oraz znaku słowno-graficznego ZETOM KATOWICE [...], do których uprawnionym jest wnioskodawca. Ponadto znaki te są przeznaczone do oznaczania tożsamych bądź podobnych usług, co niesie za sobą ryzyko wprowadzenia w błąd, co do źródła pochodzenia oznaczanych w ten sposób usług.

Organ podał, że brak daty we wniosku nie powoduje jego wadliwości, ponieważ istotnym jest data wpływu tego wniosku do Urzędu Patentowego, co jest zgodne z uregulowaniem art. 61 § 3 k.p.a., stanowiącym, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.

Skargę na powyższą decyzję złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uprawniona – O. Sp. z o. o. z siedzibą w W.. Zarzuciła organowi naruszenie art. 7, art. 8 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 9 ust. 1 u.z.t. a także art. 164, art. 165 ust. 1 i 2 p.w.p. oraz art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. wskazując na brak interesu prawnego wnioskodawcy oraz brak złej wiary uprawnionego a także błędną ocenę zdolności odróżniającej znaku i brak podobieństwa ze znakami wnioskodawcy, które mogłoby powodować niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego, co do pochodzenia usług.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 listopada 2005 r. oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że wnioskodawca wykazał, iż zachodzi związek rejestracji spornego znaku z sytuacją prawną wnioskodawcy, zatem interes prawny został wykazany. Wnioskodawca zasadnie wywiódł go z przysługującego mu prawa do ochrony firmy oraz z kolizji z zarejestrowanymi na jego rzecz znakami słownym i słowno-graficznym ZETOM KATOWICE [...] i [...], a także z faktu, że zarejestrowanie spornego znaku może ograniczyć wnioskodawcy swobodne używanie i ochronę oznaczeń zarówno w formie znaku towarowego jak i w formie nazwy przedsiębiorstwa. W ocenie Sądu, także sposób oznaczenia usług skarżącego stwarza niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia świadczonych usług, a tym samym uzasadnia interes prawny katowickiego przedsiębiorstwa do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego.

Sąd wskazał, że żądanie unieważnienia prawa ochronnego nie jest ograniczone w czasie, jest natomiast wyłączone w przypadkach wskazanych w art. 165 p.w.p. Nie można wystąpić z wnioskiem o unieważnienie z powodu kolizji z wcześniejszym znakiem bądź naruszenia praw osobistych lub majątkowych wnioskodawcy, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca będąc świadomym jego używania nie sprzeciwił się temu. Powyższe wyłącznie nie wchodzi w grę, jeżeli zgłoszenie znaku towarowego nastąpiło w złej wierze (art. 165 ust. 2 p.w.p.). Sąd ustalił, że wniosek o unieważnienie został złożony przed upływem 5 letniego terminu, o którym mowa w art. 165 p.w.p., zatem nie zachodzi potrzeba badania złej wiary. Wyjaśniając to stanowisko Sąd wskazał, że zgodnie z treścią art. 252 p.w.p. w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania przed Urzędem Patentowym stosuje się, z zastrzeżeniem art. 253, odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.). Urząd Patentowy RP za datę wszczęcia postępowania w sprawie przyjął datę wpływu do Urzędu wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy tj. 2 czerwca 2003 r. Jednak omawiany wniosek został nadany w polskim urzędzie pocztowym w dniu 28 maja 2003 r., wobec powyższego nie został przekroczony pięcioletni termin na złożenie wniosku o unieważnienie znaku od daty rejestracji spornego znaku.

W ocenie Sądu, rejestracja spornego znaku ZETOM naruszała art. 7 u.z.t., zgodnie, z którym jako znak towarowy może być zarejestrowany tylko znak mający dostateczne znamiona odróżniające w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. W sytuacji, gdy na rynku znajduje już się co najmniej dwóch przedsiębiorców świadczących usługi tego samego rodzaju i posługujących się znakami ZETOM z wyróżnikami "KATOWICE" i "Q", które nie mają mocy dystynktywnej, sporny znak ZETOM w chwili jego rejestracji nie spełniał swojej podstawowej funkcji.

Jednocześnie znak ZETOM [...] był na tyle podobny do innych zarejestrowanych znaków tj. ZETOM KATOWICE i Q ZETOM, iż zdaniem Sądu zachodziło niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia świadczonych usług. W chwili jego rejestracji istniała więc względna przeszkoda rejestracji określona w art. 9 ust.1 pkt 1 u.z.t.

Wreszcie skarżąca spółka rejestrując sporny znak naruszyła zasady współżycia społecznego, a jego rejestracja odbyła się wbrew zakazowi określonemu w art. 8 pkt 1 u.z.t. Wprawdzie zasady współżycia społecznego zostały w art. 8 ust. 1 powołanej ustawy odniesione do znaku towarowego, a nie do zachowania zgłaszającego znak do rejestracji, jednakże w orzecznictwie przyjęto, iż przy badaniu naruszenia tych zasad należy również uwzględnić elementy podmiotowe. Z art. 24 ust. 4 u.z.t. wynika, że na gruncie tej ustawy zła wiara jest jednak brana pod uwagę, jako przesłanka dopuszczalności rejestracji znaku towarowego. Skarżąca była jednym z wielu podmiotów, które pracowały na znajomość i jakość tego znaku. Dlatego też rejestracja słownego znaku bez wyróżnika, zdaniem Sądu, miała na celu jego zawłaszczenie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył O. Spółka z o.o. w W. Spółka zaskarżyła wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Wyrokowi zarzuciła naruszenie:

I. art. 3 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 p.u.s.a. poprzez zaniechanie rozpoznania zasadniczych zarzutów skargi na decyzję Urzędu Patentowego RP, w następstwie czego decyzja ta nie została poddana kontroli pod względem jej zgodności z prawem,

II. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przyjęcie stanu faktycznego niezgodnego z rzeczywistością wyrażające się w:

a) dowolnym ustaleniu przez Sąd stanowiska Wnioskodawcy w sprawie podstawy jego interesu prawnego w unieważnieniu prawa z rejestracji [...] i pominięciu faktu, że stanowisko to zostało jednoznacznie określone w piśmie Wnioskodawcy z dnia 2 grudnia 2004 r., co doprowadziło do błędnego uznania przez Sąd, iż Wnioskodawca posiada interes prawny w złożeniu wniosku o unieważnienie rejestracji znaku "Zetom", [...],

b) dowolnym ustaleniu przez Sąd daty złożenia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego [...] i przyjęciu bez oparcia w konkretnych dowodach i wbrew ustaleniom dokonanym przez Urząd Patentowy RP, że datą tą jest 28 maja 2003 r., co doprowadziło do bezpodstawnego uznania przez Sąd wniosku o unieważnienie znaku towarowego "Zetom" [...] za złożony w terminie,

c) błędnym ustaleniu przez Sąd zakresu przedmiotowego wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego [...] i pominięciu faktu, iż zgodnie z pismem Wnioskodawcy z dnia 2 grudnia 2004 r. wniosek o unieważnienie został ograniczony tylko do części prawa z rejestracji [...], co doprowadziło do bezpodstawnego uznania przez Sąd za prawidłową decyzji Urzędu Patentowego unieważniającej prawo z rejestracji znaku towarowego [...] w całości,

d) błędnym ustaleniu przez Sąd, iż w aktach sprawy określony został "sposób oznaczania usług Skarżącego" i uznaniu, iż sposób ten stanowi naruszenie praw z rejestracji znaków towarowych "Zetom Katowice" [...] i [...], co doprowadziło do błędnego uznania przez Sąd, iż nastąpiło naruszenie przez Skarżącego prawa Wnioskodawcy z rejestracji znaków towarowych "Zetom Katowice" i w konsekwencji do uznania interesu prawnego Wnioskodawcy,

e) błędnym ustaleniu przez Sąd, że usługi Wnioskodawcy i Skarżącego oznaczane znakami towarowymi "Zetom" i "Zetom Katowice" są tożsame, wbrew treści wykazów dotyczących tych rejestracji, co doprowadziło do błędnego uznania przez Sąd, iż naruszone zostały prawa z rejestracji znaków towarowych "Zetom Katowice" i w konsekwencji do uznania interesu prawnego Wnioskodawcy,

III. art. 252 p.w.p. poprzez jego zastosowanie, podczas gdy przepis ten odnoszący się do postępowania zgłoszeniowego przed Urzędem Patentowym RP, nie ma zastosowania do postępowania spornego przed tym Urzędem,

IV. art. 30 ust. 1 u.z.t. w zw. z art. 315 p.w.p. poprzez jego zastosowanie podczas gdy przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie,

V. art. 164 p.w.p. w zw. z art. 315 p.w.p. poprzez jego niezastosowanie, a także poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż Wnioskodawca ma interes prawny w złożeniu wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego R-102867,

VI. art. 165 p.w.p. poprzez jego niezastosowanie,

VII. art. 7 u.z.t. poprzez jego błędne zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, że znak towarowy "Zetom" [...] nie posiada zdolności odróżniającej,

VIII. art. 8 pkt 1 u.z.t. poprzez błędne zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, że znak "Zetom" został zgłoszony w złej wierze,

IX. art. 9 ust. 1 pkt 1 u.z.t. poprzez błędne zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, że występuje kolizja między znakiem "Zetom", a znakami "Zetom Katowice",

X. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi przez WSA, pomimo naruszenia przez Urząd Patentowy art. 164, art. 165, art. 255 ust. 4 p.w.p. oraz art. 7, art. 8 pkt 1, 8 pkt 2, 9 ust. 1 pkt 1 u.z.t. mającego istotny wpływ na wynik sprawy i uzasadniającego uchylenie decyzji Urzędu Patentowego.

W uzasadnieniu zarzutu zaniechania kontroli decyzji w części dotyczącej istnienia interesu prawnego wnioskodawcy, wnoszący skargę kasacyjną podał m.in., że zarówno Urząd Patentowy, jak i WSA uzupełniły oświadczenie wnioskodawcy w tym zakresie złożone w piśmie z dnia 2 grudnia 2004 r., dodając do niego elementy niewystępujące w stanowisku wnioskodawcy. Powyższe działanie w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną rażąco naruszało prawo. Sam bowiem wnioskodawca wywiódł swój interes prawny nie z normy prawnej, a z faktu, że sporna rejestracja znaku słownego "ZETOM" może ograniczyć możliwość używania członu "ZETOM" w nazwie jego przedsiębiorstwa i wprowadzić w błąd przedsiębiorców, co do pochodzenia oferowanych towarów i usług. Wnioskodawca nie uzasadnił jednak, na czym opiera swoje przypuszczenia w tym zakresie. Kasator zarzucił, że WSA uzupełnił to uzasadnienie przytaczając art. 43 k.c., przez wnioskodawcę niewskazany, a nadto wyprowadził samodzielną tezę, iż wnioskodawca wywodził swój interes prawny z naruszenia przez skarżącego praw z rejestracji znaków "Zetom Katowice" [...] oraz [...].

W skardze kasacyjnej podniesiono, że WSA, nie uzasadniając swojego stanowiska, przyjął inną niż Urząd Patentowy datę złożenia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego, tj. dzień 28 maja 2003 r. Tymczasem ustalona przez Urząd Patentowy data 2 czerwca 2003 r. nie była kwestionowana w postępowaniu przed organem. Opierając się na tej dacie organ uznał, że termin 5 letni został przekroczony, jednak istnienie złej wiary uprawnionego pozwala na jego nieuwzględnienie.

Kasator wskazał, że brak podstaw do przyjęcia, iż został zachowany pięcioletni termin na złożenie wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego [...]. Dla przyjęcia dopuszczalności takiego wniosku niezbędne jest zastosowanie art. 165 ust. 2 p.w.p. i zbadanie istnienia złej wiary uprawnionego z rejestracji znaku, jako przesłanki dopuszczalności wniosku o unieważnienie tej rejestracji.

Kasator zarzucił Sądowi zastosowanie art. 252 p.w.p. przy ustalaniu daty wniosku o unieważnienie znaku towarowego "ZETOM", podczas gdy przepis ten nie ma zastosowania w postępowaniu spornym przed Urzędem Patentowym o unieważnienie rejestracji znaku towarowego. Omawiany przepis umieszczony jest poza tytułem siódmym p.w.p. dotyczącym postępowania spornego i znajduje się w tytule szóstym odnoszącym się do postępowania przed Urzędem Patentowym w sprawie uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy.

Wnoszący skargę kasacyjną podniósł także, że z treści pisma wnioskodawcy z dnia 2 grudnia 2004 r. wynika, iż wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji spornego znaku towarowego ma charakter wniosku o unieważnienie tego prawa jedynie w części, bowiem nie obejmuje części usług objętych rejestracją [...]. Urząd Patentowy RP wbrew żądaniu wnioskodawcy unieważnił przedmiotowe prawo w całości, co zostało zaakceptowane przez WSA.

Przy ocenie interesu prawnego wnioskodawcy Sąd niezasadnie przyjął, iż ma zastosowanie do tej oceny przepis art. 30 ust. 1 u.z.t. poprzez art. 315 p.w.p. Zgodnie bowiem z tym ostatnim przepisem, przepisy u.z.t. będą miały zastosowanie jedynie dla oceny ustawowych warunków wymaganych do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy, natomiast przepisy u.z.t. nie mają zastosowania do wniosków o unieważnienie prawa z rejestracji złożonych po dacie wejścia w życie p.w.p. W konsekwencji powyższego naruszenia Sąd oparł wyrok na przepisie, który nie ma odniesienia do przedmiotu sprawy. Jednocześnie Sąd pominął akcentowany przez Urząd Patentowy art. 164 p.w.p. dotyczący weryfikacji twierdzeń wnioskodawcy odnoście niespełnienia ustawowych warunków uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy.

Kwestionując interes prawny wnioskodawcy Kasator wskazał, że wbrew stanowisku Sądu, element "zetom" nie jest istotnym elementem firmy wnioskodawcy. Zasadniczym elementem wyróżniającym tej firmy (Z.) stał się człon zawierający dane personalne patrona przedsiębiorstwa.

Zdaniem strony skarżącej nie można także oprzeć interesu prawnego wnioskodawcy na kolizji między prawem z rejestracji znaku "ZETOM", a prawem z rejestracji znaków "ZETOM Katowice". Kolizja ta nie istnieje, na co wskazuje brak jednorodzajowości usług, dla których zarejestrowane zostały znaki, a także brak wykazania sposobu oznaczania usług przez skarżącego i brak wykazania sposobu naruszania praw wnioskodawcy.

Wnoszący skargę kasacyjną wskazał, że WSA błędnie zastosował art. 7 u.z.t., gdyż znak "ZETOM" posiada zdolność odróżniającą w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego, zaś brak niebezpieczeństwa wystąpienia pomyłek, co do ich pochodzenia wynika dodatkowo z faktu, że występujące w sprawie podmioty mają swoje siedziby w odległych od siebie miejscowościach (W., K.), co stanowi istotny czynnik indywidualizacji usług i przesądza o zróżnicowaniu klienteli.

Postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało zawieszone postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2006 r., sygn. akt II GSK 51/06 z uwagi na fakt, że przed Urzędem Patentowym RP toczyły się postępowania sporne nr [...] i [...] z wniosków O. Sp. z o.o. w W. o unieważnienie znaków towarowych: słownego i słowno graficznego "ZETOM-Katowice", należących do Z. z K. Oba postępowania zostały umorzone na skutek cofnięcia wniosków, a wówczas postępowanie w sprawie niniejszej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało podjęte postanowieniem z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II GSK 51/06.

Pismem z dnia 22 września 2010 r. wniesionym do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca Spółka i uczestnik postępowania – Z., wniosły zgodnie o uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi oraz uchylenie decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia 11 marca 2005 r. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazały, że doszły do porozumienia i zawarły ugodę w kwestii posiadania i używania znaku ZETOM, a wnioskodawca chciałby cofnąć wniosek o jego unieważnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 września 2009 r. uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2005 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga kasacyjna jest uzasadniona i zważył, co następuje:

W rozpatrywanej skardze kasacyjnej Kasator zarzucił naruszenie prawa polegające na dowolnym ustaleniu przez Sąd i wbrew ustaleniom dokonanym przez organ, że datą złożenia wniosku jest dzień 28 maja 2003 r. Kasator wskazał, że Sąd nie może dokonywać samodzielnych ustaleń odmiennych niż to uczynił organ w zaskarżonej decyzji.

Zarzut powyższy jest usprawiedliwiony.

W sprawie niniejszej kwestia daty złożenia wniosku o unieważnienie prawa jest bardzo istotna, gdyż zachowanie lub niezachowanie terminu 5 letniego od daty rejestracji wywołuje daleko idące skutki, co do możliwości unieważnienia spornego prawa. Zgodnie z art. 165 § 2 p.w.p. z wnioskiem o unieważnienie można wystąpić po upływie 5 lat od rejestracji używanego bez sprzeciwu prawa tylko, jeżeli uprawniony uzyskał je w złej wierze. Zachowanie terminu 5 letniego ma więc znaczenie fundamentalne dla oceny możliwości i zasadności prowadzenia postępowania o unieważnienie, zatem kwestia ta powinna zostać ustalona w sposób niebudzący żadnych wątpliwości.

W sprawie niniejszej z treści uzasadnienia decyzji wynika, że Urząd Patentowy, bez bliższego wytłumaczenia swego stanowiska, określił datę złożenia wniosku o unieważnienie na dzień 2 czerwca 2003 r. Zaznaczył także, że sporny znak został zarejestrowany w dniu 29 maja 1998 r., jednak z zestawienia tych dat nie wyciągnął żadnych wniosków. Dalej organ wywiódł, że w sprawie nie ma zastosowania ograniczenie możliwości złożenia wniosku o unieważnienie wynikające z art. 165 ust.1 p.w.p. (po upływie 5 lat od daty rejestracji spornego znaku) wobec istnienia złej wiary uprawnionego i zastosowania art. 165 ust.2 p.w.p.

Sąd pierwszej instancji badając tę kwestię ustalił samodzielnie, że wniosek o unieważnienie został nadany w dniu 28 maja 2003 r. i ocenił, że data ta ma znaczenie dla zachowania terminu do dokonania czynności wobec zastosowania art. 61 § 3 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji, odmiennie niż to uczynił organ, ustalił, że termin 5 lat na złożenie wniosku o unieważnienie prawa ochronnego nie został przekroczony.

Opisane wyżej działanie Sądu I instancji narusza zasady i zakres kontroli sądowoadministracyjnej określone w art. 1 ustawy p.u.s.a. Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję ocenia prawidłowość działania organu także w zakresie poczynionych ustaleń oraz skutków prawnych tych ustaleń. Oceniając trafność poczynionych przez organ ustaleń Sąd konfrontuje je z dokumentacją zgromadzoną w aktach sprawy. Jeżeli w ocenie Sądu z akt sprawy wynika, że ustalenia organu są nieprawidłowe lub niejasne, a są to ustalenia mające wpływ na wynik sprawy, koniecznością jest uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 p.1 lit.c w związku z art. 80 k.p.a. i 256 ust. 1 p.w.p. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ze wskazówkami, gdzie tkwi źródło błędu lub niejasności i co powinno zostać ustalone i ocenione ponownie. Sąd nie wskazuje oczywiście jak organ ma ocenić dokumenty i fakty oraz jakie wnioski ma z nich wyciągnąć, gdyż to należy do organu. Sąd może natomiast i powinien wskazać istotne okoliczności i dokumenty oraz powołać przepisy prawa, które pozwolą organowi ocenić je należycie.

Sąd nie może samodzielnie na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy czynić własnych ustaleń odmiennych niż poczynił to organ i na podstawie tych odmiennych ustaleń dokonywać własnych, odmiennych niż organ, ocen prawnych. A taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, w której Sąd uznał, że w świetle prawa należy przyjąć, iż z akt sprawy wynika inna, niż to przyjął organ, data złożenia wniosku o unieważnienie a następnie z faktu tego wyprowadził podstawowy dla sprawy niniejszej wniosek w kwestii zastosowania art. 165 p.w.p. i oceny zachowania terminu 5 letniego dla złożenia wniosku o unieważnienie.

Omawiane działanie Sądu I instancji zostało zakwestionowane w skardze kasacyjnej, co wynika z treści zarzutu II b) oraz zarzutu III, VI i X oraz ich uzasadnienia. Omawiane zarzuty kasacyjne uznać należy za usprawiedliwione, co powoduje konieczność uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zalecił Sądowi rozpoznającemu sprawę ponownie rozważenie, czy oceniając kwestię daty złożenia wniosku o unieważnienie, Urząd Patentowy wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym datę nadania wniosku w Urzędzie Pocztowym oraz znaczenie tego faktu w świetle treści art. 57 § 5 k.p.a., a także czy została w sposób wystarczający uzasadniona prawnie, przyjęta przez organ, data złożenia wniosku w dniu, w którym wpłynął on do Urzędu Patentowego. Sąd weźmie pod uwagę treść art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.z.t. oraz art. 256 ust. 1 p.w.p. i oceni, czy ustalenia organu w kwestii daty złożenia wniosku o unieważnienie zostały przez organ należycie wyjaśnione i uzasadnione. Jeżeli Sąd uzna, że ustalenia organu w omawianych kwestiach budzą wątpliwości lub są niewystarczające, postąpi zgodnie z przedstawionymi wyżej uprawnieniami kontrolnymi sądu administracyjnego.

Omawiany zarzut dotyczy naruszenia prawa procesowego, które to naruszenie, z uwagi na znaczenie prawne okoliczności ustalonych samodzielnie przez Sąd, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ zarzut jest usprawiedliwiony i konieczne okazało się uchylenie zaskarżonego wyroku, rozważanie zarzutów naruszenia prawa materialnego należy uznać za przedwczesne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając ponownie sprawę, zważył, co następuje:

Pismem z dnia 17 stycznia 2011 r. wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżąca Spółka i uczestnik postępowania – Z., ponownie zgodnie wniosły o uchylenie decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2005 r. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazały, że doszły do porozumienia i zawarły ugodę w kwestii posiadania i używania znaku.

Strony wywiązały się z przyjętych zobowiązań i wzajemnie wycofały wnioski o unieważnienie praw do znaków towarowych, w tym uczestnik postępowania wycofał objęty niniejszym postępowaniem wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "Zetom" [...].

W wyniku działań skarżącego i uczestnika postępowania, objęte niniejszym postępowaniem prawa ochronne na znak towarowy "Zetom" [...], które było przedmiotem sporu oraz unieważnienia przez Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] marca 2005 r. stało się prawem wspólnym, należącym do skarżącego oraz uczestnika postępowania. Tym samym ustała celowość i zasadność istnienia w obrocie prawnym przedmiotowej decyzji Urzędu Patentowego unieważniającej to prawo.

Na wstępie rozważań należy zauważyć, iż zgodnie z art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu spraw została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2005 r. zalecił temuż Sądowi ocenę, czy ustalenia organu w kwestii daty złożenia wniosku o unieważnienie zostały przez organ należycie wyjaśnione i uzasadnione.

Zdaniem Sądu ponownie rozpoznającego sprawę, ustalenia organu w powyższej kwestii są niewystarczające i budzą wątpliwości.

Przede wszystkim w sprawie istnieją istotne wątpliwości, co do prawidłowości ustalenia przez Urząd Patentowy daty złożenia wniosku o unieważnienie prawa ochronnego "Zetom" [...]. Oceniając kwestię daty złożenia wniosku o unieważnienie Urząd Patentowy nie wziął pod uwagę daty nadania wniosku w Urzędzie Pocztowym oraz znaczenia tego faktu w świetle treści art. 57 § 5 k.p.a.

Urząd Patentowy, bez bliższego uzasadnienie swego stanowiska, określił datę złożenia wniosku o unieważnienie na dzień 2 czerwca 2003 r. Zaznaczył, że sporny znak został zarejestrowany w dniu 29 maja 1998 r. Nie odniósł się do daty nadania wniosku w Urzędzie Pocztowym i znaczenie tego faktu w świetle art. 57 § 5 k.p.a. Brak też uzasadnienia prawnego, przyjętej przez organ, daty złożenia wniosku w dniu, w którym wpłynął on do Urzędu Patentowego.

Kwestia daty złożenia wniosku o unieważnienie prawa jest bardzo istotna, gdyż zachowanie lub niezachowanie terminu pięcioletniego od daty rejestracji wywołuje daleko idące skutki, co do możliwości unieważnienia spornego prawa.

W zakresie odnoszącym się do złożenia wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy, które to prawo powstało przed wejściem w życie ustawy - Prawo własności przemysłowej ma zastosowanie przepis art. 165 ustawy p.w.p.

Zgodnie z art. 165 § 2 p.w.p. z wnioskiem o unieważnienie można wystąpić po upływie pięciu lat od rejestracji używanego bez sprzeciwu prawa tylko, jeżeli uprawniony uzyskał je w złej wierze. Zatem zachowanie terminu pięcioletniego ma znaczenie fundamentalne dla oceny możliwości i zasadności prowadzenia postępowania o unieważnienie. Ta okoliczność winna więc być ustalona w sposób niebudzacy wątpliwości.

Prawidłowo ustalona data przesądza o zastosowaniu, względnie niezastosowaniu odpowiednich przepisów prawa materialnego i procesowego, co uzasadnia uchylenie przedmiotowej decyzji Urzędu Patentowego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w związku z art. 80 k.p.a. oraz 256 ustawy Prawo własności przemysłowej. Rozważanie zarzutów naruszenia prawa materialnego należy uznać za przedwczesne.

Rozpoznając ponownie sprawę, niezależnie od powyższych rozważań, organ weźmie pod uwagę celowość i zasadność pozostawania w obrocie prawnym decyzji, której przedmiotem było unieważnione prawo ochronne na znak towarowy "Zetom", które to prawo ochronne, w następstwie zawartego porozumienia, stało się prawem wspólnym skarżącego i uczestnika postępowania. Uczestnik postępowania wycofał wniosek o unieważnienie praw ochronnego na znak towarowy "Zetom" [...]. Działanie to nie mogło odnieść właściwego skutku prawnego z uwagi na przejście sprawy administracyjnej z właściwości Urzędu Patentowego do sądowadministracyjnej. Po wydaniu decyzji zaistniało zdarzenie prawne, które nie jest obojętne dla bytu przedmiotowej decyzji. W interesie skarżącego i uczestnika postępowania leży uporządkowanie stanu prawnego.

Zatem omówiony w części pierwszej rozważań prawnych zarzut należy ocenić w kontekście zawartego porozumienia i w jego wyniku, cofnięcia wniosku o unieważnienie praw ochronnego na znak towarowy "Zetom" [...].

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku.

O wykonalności wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a.