Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 416/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 6
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 158
journal: Dz.U. 2020 poz 1876
law: Usatwa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2020 r., znak: [...], w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy B. P. z dnia [...] marca 2020 r., znak: [...]


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do sądu decyzją z [...] maja 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania B. S. (dalej jako: skarżąca) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...] marca 2020 r., w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego.

Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:

Wnioskiem z [...] lutego 2020 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności w stopniu znacznym. Do wniosku dołączyła orzeczenie Lekarza Orzecznika KRUS z [...] października 2019 r. o uznaniu jej za okresowo całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym, od "nadal" do października 2022 r. oraz o stwierdzeniu okresowej niezdolności do samodzielnej egzystencji od "nadal" do października 2022 r.

Decyzją z [...] marca 2020 r. organ I instancji odmówił przyznania skarżącej zasiłku pielęgnacyjnego, wskazując, że wystąpiła przesłanka negatywna wskazana w art. 16 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111; dalej jako: u.ś.r.), gdyż skarżąca ma uprawnienie do dodatku pielęgnacyjnego, o czym poinformował organ rentowy (KRUS).

W odwołaniu od decyzji skarżąca podniosła, że przebywa w Domu Pomocy Społecznej w [...] od [...] lutego 1994 r. i jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji. Od [...] kwietnia 2016 r., pobierała zasiłek pielęgnacyjny, ale decyzja przyznająca jej ten zasiłek do [...] marca 2021 r. została uchylona od grudnia 2019 r. w związku z orzeczeniem KRUS z [...] października 2019 r. Skarżąca zrzuciła, że organ nie uwzględnił przepisów, z których wynika, że dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobom, które zostały skierowane do domu pomocy społecznej przez [...] stycznia 2004 r.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] maja 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy organu I instancji.

Uzasadniając rozstrzygnięcie Kolegium wskazało na konieczność rozważenia dwóch negatywnych przesłanek przyznania prawa do zasiłku. W ocenie Kolegium w sprawie nie ma zastosowania przesłanka negatywna z art. 16 ust. 5 u.ś.r., gdyż skarżąca jest obciążona opłatą za pobyt w DPS, a tym samym nie przebywa ona w "instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie" w rozumieniu art. 3 pkt 7 u.ś.r.

Zdaniem Kolegium zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje jednak skarżącej z uwagi na przesłankę z art. 16 ust. 6 u.ś.r., z uwagi na to, że jest uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego. Organ podkreślił przy tym, że przywołany przepis wiąże skutek prawny już z samym nabyciem uprawnień, niezależnie od tego, czy będą one rzeczywiście realizowane, a więc niezależnie od tego, czy dodatek będzie faktycznie pobierany. Dowodem potwierdzającym uprawnienie skarżącej do dodatku pielęgnacyjnego są informacje KRUS zawarte w pismach z [...] listopada 2019 r. i z [...] grudnia 2019 r., z których jednoznacznie wynika, że skarżącej "przyznano" od

[...] listopada 2019 r. dodatek pielęgnacyjny z tytułu niezdolności do samodzielnej egzystencji i "przysługuje on do [...].10.2022 r.". W tym ostatnim piśmie KRUS dodał, że "dodatek nie jest wypłacany ponieważ B. S. przebywa w DPS w [...]". Ponieważ są to dokumenty urzędowe, w świetle art. 76 § 1 k.p.a. stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.

Kolegium wskazało w dalszej kolejności, że ze znajdujących się aktach sprawy decyzji KRUS z [...] listopada 2019 r., z [...] listopada 2019 r. i z [...] grudnia 2019 r. w sprawach świadczeń rentowych rzeczywiście nie wynika, by składnikiem świadczenia rentowego skarżącej był dodatek pielęgnacyjny, jednakże zdaniem Kolegium nie można wykluczyć, że o przyznaniu dodatku KRUS orzekł odrębną decyzją albo że przyznał dodatek bez zachowania formy decyzji administracyjnej.

Kolegium podkreśliło, że nie ma kompetencji do oceny uprawnień skarżącej do dodatku pielęgnacyjnego, bo kompetencja ta należy tylko i wyłącznie do Prezesa KRUS. Kolegium nie ma również kompetencji do oceny prawidłowości rozstrzygnięć podejmowanych przez ten organ. Inicjatywa w kwestionowaniu rozstrzygnięcia KRUS o przyznaniu jej dodatku należy do skarżącej.

Na powyższą decyzję Kolegium B. S. wniosła skargę do sądu administracyjnego, do której załączyła pismo z KRUS Placówka Terenowa w [...] z [...] czerwca 2020 r. W piśmie wskazano, że na podstawie wydanego w dniu [...] października 2019 r. orzeczenia Lekarza Rzeczoznawcy Kasy, przyznano skarżącej prawo do świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji, przysługujące od [...] listopada 2019 r. do [...] października 2022 r. Dodatku pielęgnacyjnego nie wypłaca się, ponieważ skarżąca przebywa obecnie w zakładzie zapewniającym całodobową opiekę medyczną. W piśmie przywołano przepisy art. 75 ustawy emerytalnej oraz art. 158 ustawy z dnia [...] marca 2004 r. o pomocy społecznej, z których wywiedziono konkluzję, że na tej podstawie emerytom i rencistom, którzy zostali skierowaniu doi domu pomocy społecznej i stale w nim przebywają nie podejmuje się wypłaty dodatku pielęgnacyjnego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością jej uchylenia. Z uwagi na to, że uchybieniami dotknięta jest także decyzja wydana w I instancji, należało uchylić również i tą decyzję, działając w oparciu o art. 135 p.p.s.a.

Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest ocena tego, czy organy zasadnie odmówiły przyznania skarżącej zasiłku pielęgnacyjnego, z uwagi na wystąpienie przesłanki negatywnej, określonej w art. 16 ust. 6 u.ś.r. Zgodnie z tym przepisem, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. Na marginesie jedynie wypada odnotować, że Sąd uznaje za w pełni zasadne stanowisko Kolegium co do tego, że w przypadku skarżącej nie wystąpiła przesłanka negatywna określona w art. 16 ust. 5 u.ś.r., gdyż ponoszenie przez skarżącą częściowej opłaty za pobyt w DPS wyklucza uznanie, że przebywa ona w "instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie" w rozumieniu art. 3 pkt 7 u.ś.r.

W ocenie Sądu w pełni trafne są spostrzeżenia Kolegium dotyczące charakteru prawnego obydwu świadczeń. Świadczenia te pełnią w istocie identyczną funkcję, co jest widoczne po przeanalizowaniu przesłanek ich przyznania. Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Przysługuje niepełnosprawnemu dziecku, osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16. roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo osobie, która ukończyła 75 lat (art. 16 ust. 1 i 2 u.ś.r.). Z kolei dodatek pielęgnacyjny przysługuje osobie uprawnionej do emerytury lub renty, jeżeli osoba ta została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo ukończyła 75 lat życia (art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Dz. U. z 2020 r., poz. 53, ze zm.; dalej jako: ustawa emerytalna). Celem obydwu świadczeń jest ogólnie rzecz ujmując dodatkowe wsparcie finansowe na rzecz osób niepełnosprawnych niezdolnych do samodzielnej egzystencji oraz osób w podeszłym wieku. Pomimo podobnej funkcji, są to różne świadczenia, przyznawane w oparciu o różne podstawy prawne, przez całkowicie różne organy, są też finansowane z różnych źródeł w aspekcie budżetowym. Analogia funkcji przesądza jednak o wykluczeniu możliwości równoczesnego pobierania świadczeń, co jednoznacznie wynika z art. 16 ust. 6 u.ś.r., co więcej ustawodawca założył pierwszeństwo prawa do dodatku pielęgnacyjnego, czego dowodzić może wynikający z art. 16 ust. 7 u.ś.r. nakaz potrącenia z wypłaconej emerytury lub renty, kwot odpowiadających wysokości wypłaconego za ten sam okres zasiłku pielęgnacyjnego (kwoty te są zwracane na rachunek bankowy organu właściwego, z uwagi na całkowicie odmienne źródła budżetowe finansowania świadczeń).

Należy jednak zauważyć, że istotą art. 16 ust. 6 u.ś.r. jest rozwiązanie zbiegu praw do obydwu świadczeń, ale ratio legis tego rozwiązania tkwi w wykluczeniu jednoczesnego pobierania zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego. Nie można stosować tego przepisu w taki sposób, że dana osoba zostanie pozbawiona obydwu świadczeń, choć spełnia podstawowe przesłanki ustawowe.

W tej perspektywie w ocenie Sądu organy obydwu instancji popełniły błędy, które musza skutkować uchyleniem decyzji.

Po pierwsze, zasadnicze wątpliwości budzi kwestia ustalenia, czy skarżącej przyznano prawo do dodatku pielęgnacyjnego. Treść pism z KRUS, z których takie ustalenia wywodzą organy orzekające w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego, budzi poważne zastrzeżenia. W żadnym z pism powoływanych w uzasadnieniu decyzji Kolegium, KRUS nie wskazał, aby została wydana decyzja w przedmiocie przyznania skarżącej dodatku pielęgnacyjnego. W świetle art. 36 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia [...] grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2020 r., poz. 174, ze zm.; dalej: u.u.s.r.), ustalenie prawa do świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia i ich indywidualnego wymiaru następuje w drodze decyzji Prezesa KRUS. Taką decyzją z pewnością nie jest znajdujący się w aktach administracyjnych (k. 5) wypis z treści orzeczenia Lekarza Rzeczoznawcy Kasy z [...] października 2019 r., wydanego "w sprawie o ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym/do dodatku pielęgnacyjnego". W pismach z [...] listopada 2019 r. (k. 7 akt adm.)

i z [...] grudnia 2019 r. (k. 15) KRUS informuje, że Kasa przyznała skarżącej dodatek pielęgnacyjny z tytułu niezdolności do samodzielnej egzystencji do dnia [...] października 2022 r., jednakże żadnej decyzji w tym przedmiocie nie ma w aktach sprawy. Co więcej, w ww. pismach nie jest również wskazywana żadna taka decyzja, a ponadto, KRUS wskazuje w nich odmienne daty początkowe przyznania dodatku – w pierwszym piśmie wskazano na datę [...] listopada 2019 r., w drugim – [...] października 2019 r. Być może jest to tylko omyłka pisarska, ale istotniejszym problemem jest brak jakiejkolwiek wzmianki do wydaniu decyzji w przedmiocie dodatku. W obydwu pismach KRUS informuje, że "dodatek nie jest wypłacany ponieważ [skarżąca] przebywa w DPS w [...]". To stwierdzenie również budzi istotne wątpliwości: na jakiej podstawie wstrzymano wypłatę przyznanego dodatku? Zawieszenie lub wstrzymanie wypłaty świadczeń wymaga wydania decyzji administracyjnej przez KRUS (art. 36 ust. 1 pkt 5 u.u.s.r.). Żadnej takiej decyzji nie ma w aktach sprawy, treść pism KRUS nie wskazuje na jej wydanie. Wątpliwości powiększa lektura znajdujących się w aktach sprawy decyzji dotyczącej przeliczenia renty rodzinnej przysługującej skarżącej po ojcu. W decyzji KRUS z [...] grudnia 2019 r. wskazano tylko rentę rodzinną oraz – jako świadczenia dodatkowe wypłacane wraz z rentą – rentę socjalną oraz świadczenie uzupełniające. W decyzji tej nie ma mowy o dodatku pielęgnacyjnym, choć miał on być przyznany już od

[...] października (wg innej wersji – od 1 listopada) 2019 r. Można to próbować wyjaśniać faktem wstrzymania wypłaty dodatku, jednak nic nie wskazuje na to, aby decyzja o wstrzymaniu wypłaty świadczenia została wydana. Wskazane w decyzji świadczenie uzupełniające choć pełni funkcję zbliżoną do dodatku pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego, to jednak z pewnością nie jest świadczeniem tożsamym, jest wypłacane na podstawie zupełnie innych przepisów (ustawa z dnia 31 lipca 2019 r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji; Dz. U. z 2020 r., poz. 1936).

Oczywiście Sąd rozumie argumentację Kolegium, które wskazało, że nie jest kompetentne do oceny rozstrzygnięć KRUS. Idąc dalej – ani organ I instancji, ani Kolegium nie są winne ewentualnych zaniedbań organu rentowego przy podejmowaniu rozstrzygnięć w kwestii dodatku pielęgnacyjnego na rzecz skarżącej. Tym bardziej jednak, winy za te zaniedbania nie ponosi strona. Strona nie powinna ponosić konsekwencji zaniedbań organu rentowego, który nie postarał się o wydanie prawidłowych rozstrzygnięć w przedmiocie dodatku pielęgnacyjnego.

Po drugie, co jeszcze istotniejsze, organy orzekające w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego nie wzięły pod uwagę treści art. 158 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1876, ze zm.; dalej jako: u.p.s.), z którego wynika, że dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobom przebywającym w ponadgminnym domu pomocy społecznej, skierowanym do domu pomocy społecznej przed dniem 1 stycznia 2004 r., chyba że przebywają poza tym domem przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu.

Z niespornych ustaleń, potwierdzonych dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy wynika, że skarżąca przebywa nieprzerwanie w domach pomocy społecznej od lipca 1991 r. (decyzja wydana z upoważnienia Wojewody [...] z [...] lipca 1991 r., k. 41 akt adm.). Do DPS w [...] została skierowana w lutym 1994 r. (pismo, k. 35 akt adm.). Organy nie weryfikowały tej okoliczności, ale z informacji ogólnodostępnych wynika, że jest to dom podlegający Staroście [...], co wskazywałoby na jego ponadgminny charakter. Nic w ustaleniach organów nie wskazuje na to, aby skarżąca przebywała poza DPS przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu. Na przepis ten powołuje się również KRUS w piśmie z [...] czerwca 2020 r., dołączonym do skargi. Na marginesie, KRUS błędnie powołuje się również na art. 75 ust. 4 ustawy emerytalnej, w świetle którego osobie uprawnionej do emerytury lub renty przebywającej w zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje. Przepis ten nie ma zastosowania w kwestii dodatku pielęgnacyjnego skarżącej, gdyż DPS nie jest ani zakładem opiekuńczo-leczniczym ani zakładem pielęgnacyjno-opiekuńczym. Działalność tych podmiotów reguluje aktualnie ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2020 r., poz. 295, ze zm.; w szczególności art. 9 i 12).

Skoro z powołanego art. 158 u.p.s. wynika jednoznacznie, że dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobom przebywającym w ponadgminnym domu pomocy społecznej, skierowanym do domu pomocy społecznej przed dniem [...] stycznia 2004 r., a taką osoba jest skarżąca, w ocenie Sądu, nie można twierdzić, że zaszła przesłanka negatywna z art. 16 ust. 6 u.ś.r. Skarżąca nie jest osobą uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego, skoro z mocy art. 158 u.p.s. dodatek ten jej nie przysługuje.

Podobne stanowisko wyrażały inne sądy administracyjne, wskazując, że zaistnienie negatywnej przesłanki określonej w art. 158 u.p.s. jest równoznaczne z brakiem uprawnień do dodatku pielęgnacyjnego. Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. Dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do emerytury lub renty przebywającej w domu pomocy społecznej, w zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym, chyba że przebywa poza tą placówką przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu. Tak więc osoba, której nawet przyznano dodatek pielęgnacyjny traci do niego uprawnienia, jeżeli przebywa przez określony czas w jednej z placówek wskazanych w tym przepisie. Nie jest w związku z tym uprawniona do otrzymywania tego dodatku (por. I OSK 1954/10 wyrok NSA z 17 marca 2011 r. oraz wyrok WSA w Białymstoku z 10 listopada 2020 r.,

II SA/Bk 610/20).

Argumentacja Kolegium nie podważa tych stwierdzeń. Kolegium wywodzi, że w perspektywie art. 16 ust. 6 u.ś.r. istotne jest tylko, czy skarżąca nabyła uprawnienie do dodatku pielęgnacyjnego, a nie czy rzeczywiście go pobiera. Z argumentami tymi nie można się zgodzić.

Po pierwsze, biorąc pod uwagę przytoczone wyżej przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, świadczenia z tego systemu (tu: odpowiednio stosowane świadczenia uregulowane ogólną ustawą emerytalną) nie przysługują ex lege, wymagają wydania decyzji ustalającej prawo do tych świadczeń. Istnienia takiej decyzji, przyznającej skarżącej dodatek pielęgnacyjny, nie wykazano. Ponadto, ewentualne zawieszenie prawa do dodatku pielęgnacyjnego, również wymagało wydania decyzji i również jej istnienia nie wykazano.

Po drugie, nie można twierdzić, że skarżąca jest uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego, skoro z mocy art. 158 u.p.s. dodatek ten jej nie przysługuje.

Po trzecie, jak wskazano wyżej, nie można stosować art. 16 ust. 6 u.ś.r. w sposób prowadzący do sytuacji, w której strona jest pozbawiona obydwu tych świadczeń, choć spełnia podstawowe przesłanki ustawowe. Argumentacja Kolegium w istocie prowadzi do takiej konkluzji. Skarżąca nie ma prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, gdyż organ rentowy twierdzi, że przyznano skarżącej dodatek pielęgnacyjny (choć nie potwierdza tego decyzją), którego to dodatku skarżąca jednak nie otrzymuje, w związku z tym, że przebywa w DPS. Taki sposób interpretacji i zastosowania art. 16 ust. 6 u.ś.r. prowadzi do błędnego koła argumentacyjnego i jest niedopuszczalny, jako sprzeczny z wynikami wykładni celowościowej i systemowej, podważa bowiem ratio legis przepisów, których celem i funkcją jest wsparcie finansowe osób niepełnosprawnych w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki

i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

Z powyższych rozważań płynie konkluzja, że zarówno decyzja Kolegium, jak

i decyzja Wójta Gminy [...] z [...] marca 2020 r. zostały wydane z jednej strony z naruszeniem przepisów postępowania, tj. zasady prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Kwestia przyznania skarżącej prawa do dodatku pielęgnacyjnego nie została w pełni wyjaśniona, a ma charakter kluczowy, biorąc pod uwagę zastosowaną przez organy przesłankę decyzji odmownej. Rozumiejąc trudności wynikające z nader niejasnego stanowiska organu rentowego (KRUS), Sąd nie może jednak przejść do porządku dziennego nad sytuacją, w której organy przyjęły, że skarżąca ma ustalone prawo do dodatku pielęgnacyjnego, choć go faktycznie nie pobiera, gdy brak jest decyzji organu rentowego co do ustalenia prawa do takiego świadczenia, jak i co do ewentualnego wstrzymania jego wypłaty. Stwierdzenie Kolegium, iż "nie można wykluczyć, że o przyznaniu dodatku KRUS orzekł odrębną decyzją albo że przyznał dodatek bez zachowania formy decyzji administracyjnej" tylko potwierdza zasadność zarzutu braku odpowiednio wyczerpujących ustaleń faktycznych w tym zakresie. Naruszenie przepisów postępowania musi być w tych okolicznościach uznane za mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z drugiej strony decyzje organów obydwu instancji zostały wydane również z naruszeniem przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię (opartą wyłącznie na wykładni językowej, bez uwzględnienia kontekstu aksjologicznego

i systemowego) i błędne zastosowanie art. 16 ust. 6 u.ś.r. (nie można twierdzić, że skarżąca jest uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego, skoro z mocy art. 158 u.p.s. dodatek ten jej nie przysługuje), a także błędne niezastosowanie (nieuwzględnienie przy rozstrzyganiu sprawy) art. 158 u.p.s.

W konsekwencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium z [...] maja 2020 r. oraz poprzedzająca ją decyzję Wójta Gminy [...] z [...] marca 2020 r.

Skutkiem wyroku (po jego uprawomocnieniu się i zwrocie akt administracyjnych) będzie konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji, z uwzględnieniem wyżej przedstawionych wskazań co do prawidłowej wykładni

i zastosowania art. 16 ust. 6 u.ś.r. W szczególności należy podjąć kroki w celu ustalenia w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości (poprzez uzyskanie jednoznacznego stanowiska organu rentowego, ze wskazaniem konkretnych aktów wydanych w tej kwestii), czy została wydana decyzja ustalająca na rzecz skarżącej prawo do dodatku pielęgnacyjnego oraz czy została wydana decyzja w przedmiocie wstrzymania wypłaty tego świadczenia. Z kolei rozważając zastosowanie w sprawie art. 158 u.p.s. organy powinny dokonać jednoznacznych ustaleń w kwestii przesłanek zawartych w hipotezie tego przepisu, tj. charakteru DPS, w którym skarżąca przebywa oraz charakteru tego pobytu (ewentualnego przebywania poza DPS przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu). Jeżeli organy ustalą, że nie została wydana decyzja ustalająca prawo skarżącej do dodatku pielęgnacyjnego i są spełnione przesłanki z art. 158 u.p.s., organy nie mogą przyjąć, że skarżąca jest osobą uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego i z tego względu, na podstawie art. 16 ust. 6 u.ś.r. nie przysługuje jej zasiłek pielęgnacyjny.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 135 p.p.s.a. sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Pomimo uwzględnienia skargi sąd nie orzekł o zwrocie kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącej, z uwagi na to, że skarżąca nie złożyła wniosku o zasądzenie kosztów, Sąd zaś nie może w tym przedmiocie orzekać z urzędu (art. 210 p.p.s.a.). Ponadto trzeba zauważyć, że ze względu na przedmiot sprawy skarżąca objęta była ustawowym zwolnieniem od kosztów sądowych.