Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1329/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust 5, art. 5 ust 1 i 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1445
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka- Wiśniewska, Sędzia NSA Sławomir Kozik, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 11 kwietnia 2019 r. nr sygn. akt [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją ostateczną z 19 lutego 2018 r. Prezydent Miasta ustalił A.C. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2018 rok na kwotę 5.673 zł.

Postanowieniem z 23 listopada 2018 r., doręczonym stronie 12 grudnia 2018 r., organ podatkowy wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zmiany decyzji ostatecznej z 19 lutego 2018 r..

Postanowieniem z 18 grudnia 2018 r., doręczonym stronie 11 stycznia 2019 r., organ podatkowy powiadomił A.C. o zakończeniu postępowania i wyznaczył jej siedmiodniowy termin na wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

Decyzją z 21 stycznia 2019 r. organ podatkowy zmienił decyzję ostateczną z 19 lutego 2018 r. i ustalił zobowiązanej wysokość podatku od nieruchomości za rok 2018 na kwotę 7.391 zł. W podstawie prawnej decyzji organ pierwszej instancji wskazał na przepis art. 254 Ordynacji podatkowej oraz przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Odwołanie od decyzji doręczonej 4 lutego 2019 r. wniosła A.C. Składająca odwołanie wniosła o:

- uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej wymiaru podatku od nieruchomości położonej w G. przy ul. J. i zmianę wielkości powierzchni przedmiotu opodatkowania ze 109,41 m2 na 75,64 m2,

- zobowiązanie Prezydenta Miasta do przedstawienia dokumentacji inwestycyjnych, z których będą wynikać części wspólne budynków położonych w G. przy ul. J. i ul. Z.,

- rozpatrzenie zgodności z przepisami prawa czynności zakwalifikowania hali garażowej jako części wspólnej nieruchomości.

Strona zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów art. 1a pkt 1 i 1a pkt 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, błędne przyjęcie, że hala garażowa, z której skarżąca nie korzysta, stanowi część wspólną budynku, nieprawidłowe ustalenie udziału odwołującej w części wspólnej przedmiotowej nieruchomości i wydanie decyzji z naruszeniem siedmiodniowego terminu na wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego, wyznaczonego postanowieniem z 18 grudnia 2018 r..

Rozpatrując sprawę w związku z wniesionym odwołaniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 11 kwietnia 2019 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że przyczyną zmiany wysokości zobowiązania podatkowego A.C. za rok 2018 - ustalonego decyzją ostateczną z 19 lutego 2018 r. - było nabycie 26 kwietnia 2018 r. prawa własności wyodrębnionego lokalu usługowego o pow. 75,64 m2 wraz z przysługującym do tego lokalu udziałem w powierzchni gruntu nieruchomości objętej księgą wieczystą [...], wynoszącym 163/10.000 oraz udziałem w powierzchni gruntu nieruchomości objętej księgą wieczystą [...], wynoszącym 61/10.000, położonych w G. przy ul. J.

Na podstawie wypisu z ewidencji gruntów, KW [...] i [...] oraz umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i sprzedaży zawartej pomiędzy A.C. a Spółką Akcyjną "A" 26 kwietnia 2018 r. (akt notarialny Rep. A Nr [...]) Kolegium ustaliło, że skarżąca we wskazanym dniu nabyła lokal usługowy o powierzchni użytkowej 75,64 m2 położony w G. przy ul. J. Przedmiotowa nieruchomość składa się z działek gruntu nr ew. [...],[...] o łącznej powierzchni 4.508 m2 oznaczonych jako tereny mieszkaniowe (B) i działek gruntu nr ew. [...],[...] i [...] o łącznej powierzchni 4.837 m2 oznaczonych jako tereny mieszkaniowe (B) i drogi (dr). Udział skarżącej w nieruchomości wspólnej i częściach wspólnych budynków wynosi 163/10.000, a udział w drodze 61/10000 (wypis z ewidencji gruntów k. 122-124 akt organu pierwszej instancji; KW [...];[...]; umowa ustanowienia odrębnej własności lokalu § 1 pkt § 3 pkt 1 i pkt 2 aktu not k. 42-53 akt organu pierwszej instancji). Powierzchnia użytkowa budynków wynosi 2.071,99 m2 umowa ustanowienia odrębnej własności lokalu § 1 pkt 2 d aktu not. k. 42-53 akt organu pierwszej instancji. Powierzchnia gruntu odpowiadająca udziałowi skarżącej w nieruchomości wspólnej wynosi 102,99 m2. Powierzchnia użytkowa lokalu wraz z częścią budynku stanowiącą nieruchomość wspólną odpowiadająca udziałowi skarżącej w nieruchomości wspólnej wynosi 109,41 m2.

O te wielkości powierzchni gruntów i powierzchni użytkowej lokalu, łącznie z udziałem w częściach wspólnych budynku, organ podatkowy zwiększył wysokość zobowiązania podatkowego A.C. ustalonego decyzją ostateczną z 19 lutego 2018 r..

Przyjęte do ustalenia wysokości zobowiązania stawki podatku od nieruchomości zostały określone uchwałą Rady Miasta Nr [...] z 25 października 2017 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na terenie Miasta. Z § 1 powołanej uchwały wynika, że stawki te wynoszą dla budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej - 23,10 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej, a dla gruntów pozostałych w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego - 0,48 zł od 1 m2 powierzchni.

Uchwalone stawki nie przekraczają górnych stawek określonych przepisami ustawy. Te właśnie stawki zostały zastosowane przez organ pierwszej instancji przy dokonywaniu wymiaru podatku w drodze zaskarżonej decyzji.

Kolegium nie mogło uwzględnić zarzutów odwołania albowiem zgodnie z art. 3 ust. 5 u.p.o.l. - w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016 r. - jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz od części budynku stanowiących nieruchomość wspólną w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ciąży na właścicielach w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w nieruchomości wspólnej. Natomiast zasady wyznaczania udziału w nieruchomości wspólnej zostały określone w art. 3 ust. 3 ustawy o własności lokali jako stosunek powierzchni użytkowej lokalu wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali wraz z pomieszczeniami do nich przynależnymi. Strony nie mogą określić tego udziału według innych kryteriów. Skoro zaś łączna powierzchni użytkowej wszystkich lokali wraz z pomieszczeniami do nich przynależnymi wskazana została w postanowieniach zawartej przez skarżącą 26 kwietnia 2018 r. umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i sprzedaży to nie ma podstaw do ustalania jej w oparciu o inne dowody.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że zakres prowadzonego przed nim postępowania jest ograniczony do rozpoznania sprawy w granicach wyznaczonych treścią zaskarżonej decyzji. Do tego zakresu tego postępowania nie należy zatem badanie zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę czy decyzji o dopuszczeniu budynków do użytkowania.

Za nieuzasadniony Kolegium uznało również zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej albowiem termin przepisem tym przewidziany został zachowany. Zawiadomienie o zakończeniu postępowania skarżąca odebrała 11 stycznia 2019 r.. Termin na ustosunkowanie się do zebranego materiału dowodowego upływał zatem 18 stycznia 2019 r.. Pismo skarżącej nadane w PUP w dniu 21 stycznia 2019 r. zostało zatem wniesione po upływie tego terminu.

W tym stanie rzeczy, uznając, że zebrany materiał dowodowy potwierdza zasadność i prawidłowość zmiany decyzji ostatecznej z 19 lutego 2018 r. Kolegium orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona zarzuciła naruszenie:

1. ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2018 r. poz. 716) w szczególności art. 2 ust 4 oraz art. 12 ust. 1 i art. 13 ust. 1,

2. Konstytucji RP przez nie traktowanie w ten sam sposób wszystkich podatników podatku od nieruchomości,

3. naruszenie art. 1a pkt 1) i art. 1a pkt 2a Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z § 1 pkt 1a) Aktu Notarialnego rep. A nr [...] z dnia 26 kwietnia 2018 r.,

4. nieprawidłowe ustalenie wielkości udziału skarżącej w części wspólnej nieruchomości i w konsekwencji obciążenie nienależytymi opłatami z tytułu podatku od nieruchomości,

5. błędne przyjęcie, że hala garażowa pod budynkami mieszkalnymi nr 2 przy ul. J. w G. i nr [...] przy ul. Z. w G. stanowi dla skarżącej nieruchomość wspólną związaną z powadzoną działalnością gospodarczą.

Wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej kwoty 533,03 zł, jako podatku od nieruchomości w stawce 23,10 zł od 1 m 2 za 33,77 m2 tytułem udziału w nieruchomości wspólnej i w stawce 0.48 zł za 33,77 m2 tytułem gruntów pozostałych na tej samej podstawie dla nieruchomości U1 położonej w G. przy ul. J., oraz w zakresie podstawy opodatkowania tj. 75,64 m2 zamiast 109,41 m2, zgodnie z wypełnionym przez skarżącą drukiem IP,

2. zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

W piśmie procesowym z dnia 5 października 2019 r. podtrzymała zarzuty skargi.

Organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a podniesione zarzuty dotyczące zarówno naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego są bezzasadne.

Zasadnicza kwestia sporna w niniejszej sprawie związana jest z określeniem stawki opodatkowania części wspólnej nieruchomości, związanej z wyodrębnionym lokalem użytkowym. Zdaniem strony, części wspólne nie powinny być opodatkowane jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Natomiast zdaniem organów podatkowych części wspólne budynku związane z lokalami winny być opodatkowane stawką jak od budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące |nieruchomości lub obiekty budowlane:

1) grunty;

2) budynki lub ich części;

3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3.

Stosownie do art. 3 ust. 5 u.p.o.l., jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz od części budynku stanowiących nieruchomość wspólną w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ciąży na właścicielach w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w nieruchomości wspólnej.

Mając powyższe regulacje na uwadze wskazać należy, że w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. nie wprowadzono warunku faktycznego wykorzystania budynku (jego części) czy też gruntu na cele związane z działalnością gospodarczą. Sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynków lub gruntów skutkuje uznaniem tego rodzaju nieruchomości za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zasada ta, nie dotyczy jedynie budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b u.p.o.l.), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Ze stanu faktycznego sprawy wynikało, że przedmiotowy lokal należący do skarżącej, chociaż znajduje się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym jest lokalem użytkowym, dla którego na rzecz strony ustanowiono odrębną własność. Wymieniony lokal użytkowy został opodatkowany stawką jak dla budynków zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Decydujące znaczenie dla takiej klasyfikacji miał bowiem fakt należenia przedmiotowego lokalu użytkowego do przedsiębiorcy, a nie jego położenie w budynku mieszkalnym. Podkreślić należy, że art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. nie wskazuje, iż w budynkach mieszkalnych posiadanie przez przedsiębiorcę pomieszczeń niemieszkalnych, bez ich faktycznego zajęcia na prowadzenie działalności gospodarczej, nie uprawnia do stosowania najwyższej stawki podatkowej. Z przepisu tego wynika natomiast, iż objęte zostały nim (a tym samym najwyższą stawką podatkową) dwie kategorie "budynków lub ich części":

a) związane z działalnością gospodarczą (czyli będące w posiadaniu przedsiębiorcy, niezależnie od tego, czy jest w nich prowadzona działalność gospodarcza),

b) budynki mieszkalne lub ich części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej.

Lokal użytkowy jako odrębny przedmiot własności w większej całości (budynku mieszkalnym) z własną księgą wieczystą nie może podlegać opodatkowaniu stawką przewidzianą dla budynków mieszkalnych ani ich części, gdyż nie sposób zaliczyć go do obiektów tego rodzaju. Wskazać również należy, że jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz części budynku stanowiących współwłasność ciąży na właścicielach lokali w zakresie odpowiadającym częściom ułamkowym wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku. Podkreślić należy, że skoro skarżąca nabyła lokal użytkowy, z którym w sposób immamentny związany jest udział we współwłasności działki gruntu oraz w części wspólnej budynku to grunt i części wspólne są opodatkowane stawką podatku odpowiadającą stawce dla danego lokalu użytkowego, stawką jak jod gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Stosownie do art. 3 ust 1 ustawy o własności lokali w razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi j lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. W myśl ust. 2 art. 3 ww. ustawy nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Udział właściciela lokalu wyodrębnionego w nieruchomości wspólnej odpowiada stosunkowi powierzchni użytkowej lokalu wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali wraz z pomieszczeniami do nich przynależnymi. Udział właściciela samodzielnych lokali nie wyodrębnionych w nieruchomości wspólnej odpowiada stosunkowi powierzchni użytkowej tych lokali wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali wraz z pomieszczeniami do nich przynależnymi.

Podkreślić należy, że przedmiotowy lokal stanowi odrębną nieruchomość i skarżąca nie mogłaby nabyć samego lokalu użytkowego, a w konsekwencji ww. udział gruntu oraz udział w części wspólnej budynku dzielą byt prawny tego lokalu. Zakupiony przez skarżącą lokal użytkowy wraz z udziałem we współwłasności działki gruntu oraz w części wspólnej budynku tworzy w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie w aspekcie cywilistycznym jest niedopuszczalne, a z punktu widzenia podatkowego miałoby sztuczny charakter. Skoro brak było podstaw do opodatkowania lokalu użytkowego stawką podatku jak dla budynków mieszkalnych, mimo, że ww. lokal jest położony w takim budynku to tym samym brak było podstaw do opodatkowania udziału w gruncie, w częściach wspólnych budynku związanych z rym lokalem stawką jak dla budynków mieszkalnych.

Sąd stwierdził ponadto, że poza zakresem sprawy jest wielkość nabytych przez skarżącą udziałów w części wspólnej nieruchomości, jak i opisane w skardze ograniczenia w korzystaniu z nich.

Mając powyższe rozważania na uwadze Sąd w przedmiotowej sprawie nie stwierdził tego rodzaju i nieprawidłowości w postępowaniu prowadzonym przez organy podatkowe, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu zaskarżonej decyzji. Nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, Sąd nie dopatrzył się również innych naruszeń prawa materialnego zmających wpływ na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ i na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) oddalił skargę.

DSz