Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2404/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 6, 7, 9 i 231
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak /spr./ sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant starszy inspektor sądowy Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 sierpnia 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1351/11 w sprawie ze skargi T. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz T. R. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1351/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...], Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zw. dalej WINB, na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 i art. 149 § 3, art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego na żądanie T. R., zakończonego własną ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zw. dalej PINB, w Kielcach z dnia [...] czerwca 2007 r., odmawiającą T. R. wydania decyzji nakazującej rozbiórkę garażu o wym. w rzucie 6,0 x 5,6 m usytuowanego na działce nr [...], w pasie drogowym ul. [...] w Ł.

Organ wskazał, że pismem z dnia 5 października 2009 r. T. R., powołując się na nowe stanowisko Urzędu Gminy w Ł. wyrażone w piśmie z dnia 12 sierpnia 2009 r., wystąpił o ponowne wszczęcie postępowania przez WINB i w konsekwencji wydanie decyzji o rozbiórce przedmiotowego garażu, który zdaniem wnioskodawcy ewidentnie koliduje z wyjazdem z działki [...] przy ul. S. w Ł.

Kolejnym pismem z dnia 5 października 2009 r. (wpływ do Inspektoratu w dniu 21 października 2009 r.) T. R. wniósł o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie.

Pismem z dnia 23 października 2009 r. WINB udzielił odpowiedzi na pismo T. R., jednocześnie wzywając do usunięcia braków w piśmie wniesionym w dniu 21 października 2009 r., w treści którego zawarto wniosek o wznowienia postępowania, poprzez precyzyjne wskazanie decyzji, której dotyczy wniosek oraz wskazanie przyczyny wznowienia i określenie konkretnej daty powzięcia przez wnioskodawcę informacji o przesłance wznowienia postępowania.

W dniu 3 listopada 2009 r. w siedzibie organu T. R., wyjaśnił, że wniosek o wznowienie postępowania dotyczy decyzji WINB z dnia [...] sierpnia 2007 r. oraz wskazał na przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt. 7 k.p.a. Ponadto T. R. oświadczył, iż o przyczynie wznowienia dowiedział się z pisma Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r. w dniu 13 sierpnia 2009 r., toteż niezwłocznie (w dniu 17 sierpnia 2009 r.) skierował kopię pisma do PINB w Kielcach, a w dniu 5 października 2009 r. dowiedział się z przeprowadzonej rozmowy telefonicznej o konieczności złożenia do WINB wniosku o wznowienie postępowania, niezwłocznie w dniu 16 października 2009 r. złożył taki wniosek uzupełniony następnie pismem z dnia 5 października 2009 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 20 października 2009 r.

Następnie pismem z dnia 31 października 2009 r. T. R. odpowiedział na wezwanie o sprecyzowanie braków swego wniosku o wznowienie postępowania, wyjaśniając, że z treści pisma Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r. wynika, iż lokalizacja garażu koliduje z wjazdem/wyjazdem na jego posesję, co stanowi przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt. 7 k.p.a. Zdaniem wnioskodawcy pismo to "stanowi potwierdzenie dla wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego garażu". Z uzupełnionego wniosku T. R. jednoznacznie wynikało, że wniosek dotyczy postępowania zakończonego decyzją WINB z dnia [...] sierpnia 2007 r.

Organ stwierdził, że mając na uwadze podnoszoną przez T. R. przesłankę odmiennego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez właściwy organ od oceny przyjętej przy wydawaniu decyzji, należało odmówić wznowienia postępowania zakończonego powoływaną wyżej ostateczną decyzją WINB z dnia [...] sierpnia 2007 r.

Organ powołując się na treść art. 145 § 1 pkt 7 i art. 148 § 1 k.p.a. podniósł, że przychylając się do oświadczenia wnioskodawcy złożonego w dniu 3 listopada 2009 r., iż pismo Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r., według T. R. stanowiące przyczynę wznowienia postępowania, zostało mu doręczone przez gońca w dniu 13 sierpnia 2009 r., zatem miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego upłynął w dniu 13 września 2009 r.

Organ zauważył także, że gdyby potraktował, jako wniosek o wznowienie postępowania, pierwsze pismo T. R. z dnia 5 października 2009 r. (nadane w dniu 16 października 2009 r.), to ten wniosek także wpłynął z uchybieniem ustawowego terminu jednego miesiąca, od kiedy strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, tym bardziej jednoznacznie sformułowany wniosek o wznowienie postępowania z dnia 5 października 2009 r. (nadany w placówce pocztowej w dniu 20 października 2009 r.) wpłynął po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.

Zdaniem organu nie może uznać, że przesyłka skierowana do organu I instancji w dniu 22 sierpnia 2009 r. (data doręczenia 24 sierpnia 2009 r.) zawierająca jedynie kserokopię pisma Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak: [...] oraz kserokopię pisma T. R. z dnia 16 lipca 2009 r. skierowanego do Wójta Gminy Ł, stanowiła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, skoro brak jest jakiegokolwiek pisma przewodniego T. R. określającego przedmiot jego żądania. Oprócz przesłanych kserokopii pism T. R. nie sprecyzował żadnego żądania, a tym bardziej określającego przyczynę wznowienia postępowania.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zw. dalej GINB, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania T. R. utrzymał w mocy decyzję WINB z dnia [...] listopada 2009 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy powtórzył argumentacje organu I instancji. Stwierdził, że skoro wnioskodawca dowiedział się o okoliczności stanowiącej przesłankę wznowienia postępowania w dniu 13 sierpnia 2009 r., to miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania upływał z dniem 14 września 2009 r. (albowiem dzień 13 września 2009 r. przypadał na dzień ustawowo wolny od pracy). Powtórzył za organem I instancji, że nawet traktując, jako wniosek o wznowienie postępowania, pierwsze pismo T. R. opatrzone datą 5 października 2009 r. (nadane w dniu 16 października 2009 r.) należy stwierdzić, że podanie to zostało złożone z uchybieniem terminu. Ponadto organ II instancji przyjął również za datę złożenia wniosku o wznowienie postępowania datę doręczenia do PINB w Kielcach przesyłki T. R. zawierającej kserokopię pisma Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r. oraz kserokopię pisma T. R. z dnia 16 lipca 2009 r. adresowanego do Wójta Gminy Ł. Przesyłając do organu kopie ww. pism skarżący nie sformułował bowiem żadnego żądania.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył T. R. Skarżący stwierdził, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca, a ponadto wskazał, że nie został poinformowany przez Kierownika PINB w Kielcach o konieczności złożenia pisma przewodniego wraz z pismem Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2009 r. O tej konieczności został poinformowany przez PINB dopiero w dniu 12 października 2009 r.

W odpowiedzi na skargę GINB wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W motywach wyroku oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie T. R. o okoliczności, stanowiącej podstawę do wznowienia, dowiedział się z treści pisma Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r., które zostało mu doręczone w dniu 13 sierpnia 2009 r. A zatem w związku z treścią art. 148 § 1 k.p.a., do dnia 13 września 2009 r. przysługiwał mu termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją WINB z dnia [...] sierpnia 2007 r., utrzymującą w mocy decyzji PINB w Kielcach z dnia [...] czerwca 2007 r., znak: [...], o odmowie T. R. wydania decyzji nakazującej rozbiórkę garażu o wym. w rzucie 6,0 x 5,6 m usytuowanego na działce nr [...], w pasie drogowym ul. S. w Ł. Skarżący jednak w ww. terminie nie złożył stosownego wniosku skierowanego do WINB lecz przesłał do PINB w Kielcach tylko pismo Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r.

W ocenie Sądu pierwszej instancji nie można uznać, aby przesłanie ww. pisma mogło stanowić o zachowaniu terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Ponadto Sąd podnosi, że ewentualna okoliczność, że skarżący, w przeprowadzonej z pracownikiem PINB rozmowie telefonicznej, został wprowadzony w błąd nie ma zupełnie wpływu na fakt, że istotnie termin ten został przekroczony, czego świadomość ma sam skarżący, który złożył przed Sądem stosowne oświadczenie.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że dopiero w dniu 16 października 2009 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) skarżący złożył wniosek o wznowienie z dnia 5 października 2009 r., którego treść została doprecyzowana w pismach z dnia 5 października 2009 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) oraz z dnia 31 października 2009 r. (złożonego osobiście w dniu 3 listopada 2009 r.).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł T. R. zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

- na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - naruszenie przepisów postępowania, a to art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 9 k.p.a. i art. 231 k.p.a., które to uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy poprzez niezasadne uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny i zasadnie uznał, iż termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego nie został przez stronę zachowany, podczas gdy za taki wniosek należało uznać pismo strony przekazane do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Kielcach w dniu 17 sierpnia 2009 r. a więc z zachowaniem jednomiesięcznego terminu od dnia powzięcia przez T. R. wiadomości o podstawie wznowienia, co nastąpiło z dniem 13 sierpnia 2009 r., zaś okoliczność, że organ administracji zaniechawszy wyjaśnienia żądania T. R. w ustawowym terminie nie przekazał tegoż pisma według właściwości, nie powinna mieć znaczenia dla oceny prawnej działania strony i nie może skutkować negatywnymi konsekwencjami dla skarżącego.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej podniósł, że Sąd pierwszej instancji niesłusznie doszedł do przekonania, że organ prawidłowo ustalił, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie został zachowany z winy T. R.. Okoliczność, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie był właściwy w sprawie nie może skutkować uznaniem, że T. R. nie zachował terminu do złożenia wniosku o wznowienie.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej to organ administracji, działając z naruszeniem art. 231 k.p.a. zobowiązany był, w terminie nieprzekraczającym siedmiu dni, do przekazania pisma T. R. do organu właściwego bądź udzielić mu pouczeń i wskazań jaki organ jest właściwy w sprawie. Organ nie podjął żadnych kroków by wyjaśnić jaki był cel strony w przedłożeniu pisma sygnowanego datą [...] sierpnia 2009 r. i dopiero z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej w dniu 5 października 2009 r. a zainicjowanej przez stronę, T. R. dowiedział się, że powinien złożyć wniosek o wznowienie postępowania do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach, co też uczynił w dniu 16 października 2009 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty mają usprawiedliwione podstawy.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych.

Sąd pierwszej instancji, weryfikując legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia, zaaprobował stanowisko organów, które odmówiły wznowienia postępowania, na żądanie skarżącego, w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. odmawiającą wydania decyzji nakazującej rozbiórkę garażu, z powodu uchybienia terminowi do wniesienia wniosku.

Odmowa wznowienia postępowania możliwa jest jedynie wówczas, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu (określonego w art. 148 § 1 i 2, art. 145a § 2 lub art. 145b § 2 k.p.a.), a nie ma podstaw do jego przywrócenia. Zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 kwietnia 2010 r., odmowa wznowienia następowała w drodze decyzji.

Należy podkreślić, że tzw. faza wstępna postępowania wznowieniowego – ma ściśle formalny charakter i zasadniczo ogranicza się do badania treści wniosku o wznowienie pod kątem ustalenia, czy ów wniosek pochodzi od strony, czy została w nim wskazana przyczyna wznowienia odpowiadająca jednej z przyczyn ustawowych (określonych w art. 145 § 1, art. 145a oraz art. 145b k.p.a.) oraz czy dochowano ustawowego terminu do złożenia wniosku. W judykaturze podkreśla się, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania uzależnione jest jedynie od spełnienia minimalnych, stricte formalnych przesłanek – tak, że zasadne jest wręcz mówienie o pozytywnym domniemaniu obowiązku uwzględnienia wniosku o wznowienie postępowania (zob. wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2010 r., II OSK 965/09, [w:] CBOSA). Zatem niejako już z samej istoty omawianej fazy rozpatrywania wniosku wznowieniowego wynika, że odmowa wznowienia postępowania przez organ z powołaniem się na niespełnienie ww. przesłanek formalnych jest dopuszczalna jedynie wówczas, gdy fakt braku takiej przesłanki jest w danym przypadku oczywisty i nie rodzi potrzeby prowadzenia w tym zakresie specjalnego postępowania wyjaśniającego (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. II OSK 1747/07, [w:] CBOSA).

Nie można podzielić stanowiska Sądu pierwszej instancji, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i zasadnie odmówiły wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku.

Jak bowiem wynika z oświadczenia skarżącego, o przyczynie wznowienia postępowania dowiedział się z pisma Wójta Gminy Ł. z dnia [...] sierpnia 2009 r. (otrzymanego w dniu 13 sierpnia 2009 r.). Niezwłocznie, w dniu 17 sierpnia 2009 r., skierował kopię tego pisma do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach. Okoliczność, że organ ten nie był właściwy w sprawie nie może jednak skutkować uznaniem, że T. R. nie zachował terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Organ nie podjął żadnych czynności by wyjaśnić jaki był cel strony w przedłożeniu pisma, sygnowanego datą [...] sierpnia 2009 r. i dopiero z rozmowy telefonicznej, przeprowadzonej w dniu 5 października 2009 r., T. R. dowiedział się, że powinien złożyć wniosek o wznowienie postępowania do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach, co też uczynił w dniu 16 października 2009 r.

Zgodnie z zasadą odformalizowania postępowania administracyjnego, organ, który otrzymał skargę - a za takowe pismo należy uznać pismo strony - powinien przekazać ją niezwłocznie organowi właściwemu, informując o tym skarżącego, albo winien wskazać mu właściwy organu.

Pierwszym pismem w sprawie było pismo sygnowane datą [...] sierpnia 2009 r. Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego pozostawił jednak to pismo bez odpowiedzi, podczas gdy zobowiązany był zbadać intencję strony wnoszącej pismo. Przy ustaleniu charakteru wniesionego przez stronę podania rzeczywiście tytuł pisma nie ma decydującego znaczenia. Istotna jest natomiast ocena intencji strony, dokonana w oparciu o całokształt podniesionych okoliczności. O tym, jaki charakter ma mieć ostatecznie pismo, decyduje zatem strona, ale w razie wątpliwości w tym zakresie, obowiązkiem organu administracji publicznej jest przekazanie stronie informacji o jej sytuacji procesowej, przysługujących środkach obrony jej praw oraz uwarunkowaniach ich złożenia, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. Obowiązek ten dotyczy pism, które zredagowane zostały w sposób niezręczny, niezrozumiały i niepozwalający na ustalenie rzeczywistej woli strony, (tak np. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2010 r. sygn. I OSK 166/10, [w:] CBOSA). W istocie z takim właśnie pismem strony spotkał się Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego, który jednak nie poczynił żadnych kroków, by przedmiot tegoż pisma wyjaśnić. Takie postępowanie organu narusza regułę określoną w art. 7 k.p.a., gdyż nie prowadzi to do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywateli i stoi w sprzeczności z zasadą praworządności. Przepis art. 7 k.p.a., wsparty .regulacjami zawartymi w art. 8 i 9 k.p.a., stanowi bowiem podstawę do życzliwej interpretacji przez organ pism składanych przez stronę. Organ administracji winien uwzględnić intencję strony, a nie literalną treść pisma, jeżeli miałoby to przysłużyć się słusznemu interesowi obywatela. Jednocześnie organ nie powinien wykorzystywać, nieadekwatnej do etapu postępowania, treści pisma tylko po to, aby pominąć zawarte w nim żądanie. Kodeks postępowania administracyjnego dąży do odformalizowania na korzyść strony, ustawowych wymogów środków prawnych, tak, aby mogły być one rozpatrzone zgodnie z intencją i interesem strony.

Zaakcentować też trzeba, że zasada praworządności, wyrażona w art. 6 k.p.a., nakłada na organy administracji państwowej obowiązek działania na podstawie przepisów prawa. Oznacza to działanie w oparciu o obowiązującą normę prawną, prawidłowe ustalenie znaczenia tej normy, niewadliwe dokonanie subsumcji oraz prawidłowe ustalenie następstw prawnych. Zgodnie z art. 9 k.p.a. to na organie administracji spoczywał obowiązek ustalenia właściwego adresata pisma i poinformowania go o okolicznościach prawnych, które mogą mieć wpływ na przebieg postępowania, tak by strona nie poniosła szkody z nieznajomości prawa.

Rację ma skarżący kasacyjnie, że ze względu na zasadę zaufania i uwzględniania słusznego interesu obywateli, zasadne wydaje się, by organ, do którego błędnie skierowano skargę, przekazywał ją organowi właściwemu. Temu obowiązkowi Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Kielcach również zaniechał.

Ubocznie trzeba wskazać, że regulacja przewidująca miesięczny termin dla złożenia przez stronę wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego powinna odnosić się wyłącznie do tych przypadków, w których podstawą jej wniosku jest okoliczność, z powodu której organ nie może wznowić postępowania z urzędu – tylko w takich przypadkach niezachowanie przez stronę terminu może być samoistną przesłanką rezygnacji ze wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach, jeżeli żądanie strony jest uzasadnione istnieniem jednej z okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a., to bez względu na to, czy strona zachowała termin, czy nie, organ będzie zmuszony wznowić postępowanie (por. wyrok NSA z dnia 25 sierpnia 2010 r., sygn. II OSK 1324/09, [w:] CBOSA; Z. Kmiecik, Uruchomienie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego ze względów prawnych, "Samorząd Terytorialny" 2009 r., nr 7-8, s. 128). W takim przypadku organy nie powinny poprzestać na samej tylko konstatacji braku podstaw do wznowienia postępowania z uwagi na przekroczenie przez skarżącego terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., ale w oparciu o zebrany materiał powinny rozważyć, czy w takiej sytuacji nie byłoby zasadne wznowienie postępowania z urzędu oraz dać tym rozważaniom wyraz w uzasadnieniu decyzji.

Natomiast całkowicie chybiony jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 231 k.p.a. Przepis ten bowiem odnosi się wyłącznie do tzw. trybu skargowego. Stanowi, że w przypadku, kiedy organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia, obowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu organowi, zawiadamiając równocześnie o tym skarżącego, albo wskazać mu właściwy organ. Zaznaczyć także trzeba, że w sprawach dotyczących trybu skargowego, w tym także w sprawie przekazania skargi według właściwości, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Działania lub czynności podejmowane w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków normowane przepisami znajdującymi się w dziale VIII k.p.a. nie są bowiem aktami lub czynnościami o których mowa w art. 3 § 2 P.p.s.a.. Organ powinien przekazać skargę do organu właściwego do jej rozpatrzenia w trybie przepisu art. 65 § 1 k.p.a., albowiem to ten przepis stanowi podstawę przekazywania według właściwości spraw indywidualnych załatwianych przez organy administracji w drodze decyzji, a nie skarg określonych w dziale VIII k.p.a., kończących się czynnością materialno-techniczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy.

Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.