Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2642/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2013 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy

1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2013

r. znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z

o.o. z siedzibą w Warszawie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013

r. nr [...] stwierdzającej z urzędu nieważność decyzji Kierownika Wydziału

Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] czerwca 1988 r. znak: [...], udzielającej T.

P. pozwolenia na wykonanie ogrodzenia nieruchomości położonej w

[...] przy ul. [...] od strony ulicy - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i

przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 2 kpa.

2. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że

decyzją z dnia [...] maja 2013 r. Wojewoda [...]stwierdził z urzędu nieważność

decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu

Dzielnicowego [...] z dnia [...] czerwca 1988 r. udzielającej T.

P. pozwolenia na wykonanie ogrodzenia nieruchomości położonej w

[...] przy ul. [...] od strony ulicy.

Od powyższej decyzji [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]

złożyła odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

3. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że

organ administracji publicznej każdorazowo obowiązany jest z urzędu ustalić, kto ma w

danej sprawie interes prawny lub obowiązek. Niedopuszczalne jest bowiem

prowadzenie postępowania administracyjnego bez uprzedniego zawiadomienia stron

postępowania o jego wszczęciu.

Z księgi wieczystej Nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] [...] Wydział ksiąg Wieczystych, wynika, iż w budynku nr [...]położonym w [...]przy ul. [...], działka nr ewid. [...], wyodrębnione zostały

dwa lokale mieszkalne - nr 1 i nr 2. Współwłaścicielami lokalu mieszkalnego nr 1, z

którym to prawem współwłasności łączy się udział 1113/2581 części we współwłasności

nieruchomości wspólnej, są [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]

oraz J. C., zaś właścicielem lokalu mieszkalnego nr 2 w tym budynku, z

którym to prawem własności łączy się udział 1468/2581 części we współwłasności

Sygn. akt VII SA/Wa 2642/13

nieruchomości wspólnej, jest M.P.

Organ wskazał, że ustalenia te są istotne z uwagi na fakt, iż sporna inwestycja

obejmuje wykonanie ogrodzenia nieruchomości - działka nr ewid. [...], położonej w

[...]przy ul. [...] od strony ulicy, na której to nieruchomości znajduje się

budynek nr [...], w którym wyodrębnione są dwa lokale mieszkalne należące do [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], J. C. oraz A.

P.

Stwierdził, że J. C. oraz M. P. zostali pozbawieni

uczestnictwa w toczącym się postępowaniu, bowiem nie doręczono im kwestionowanej

decyzji, nie zostali również poinformowani o wszczęciu postępowania w sprawie

stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i

Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] czerwca

1988 r.

Ze znajdującego się w aktach sprawy pełnomocnictwa wynika, iż radca prawny

D. T. i radca prawny E. W. byli umocowani do reprezentowania w

toczącym się przed organem wojewódzkim postępowaniu nieważnościowym

dotyczącym przedmiotowej inwestycji, jedynie przez jednego ze współwłaścicieli lokalu

mieszkalnego nr 1 w budynku przy ul. [...] - tj. [...] Sp. z o.o. z

siedzibą w [...].

Zdaniem organu, jeżeli w sprawie nie uczestniczyły wszystkie strony

postępowania, to organ odwoławczy nie ma innej możliwości, jak zastosować się do

treści art. 138 § 2 kpa, chyba że brak ten można usunąć w postępowaniu

odwoławczym. Jednakże skoro postępowanie administracyjne jest postępowaniem

dwuinstancyjnym, stosownie do art. 15 kpa, to pozbawienie strony udziału w

postępowaniu przed organem pierwszej instancji prowadzi do uznania, że

postępowanie jest wadliwe, narusza przepisy prawa procesowego, co uzasadnia

skorzystanie przez organ drugiej instancji z uprawnień kasatoryjnych.

Zgodnie z art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję

w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji,

gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do

wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Obowiązkiem

organu pierwszej instancji będzie zatem w pierwszej kolejności zawiadomienie

wszystkich stron o toczącym się postępowaniu administracyjnym i prawidłowe

Sygn. akt VII SA/Wa 2642/13

doręczenie im pełnej korespondencji, w tym decyzji kończącej postępowanie.

4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego

rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości.

II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron

1. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]

października 2013 r. w części dotyczącej uzasadnienia do Wojewódzkiego Sądu

Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] Sp. z o.o. z siedzibą w

[...].

Zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik

sprawy, to jest naruszenie art. 28, art. 10 § 1, art. 61 § 4 kpa przez przyjęcie, że M.

P. powinna zostać uznana za stronę postępowania administracyjnego, a

także, że jako strona powinna zostać poinformowana o wszczęciu postępowania oraz

mieć zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania - wniosła o uchylenie

zaskarżonej decyzji w części dotyczącej uzasadnienia w zakresie uznania, że M.

P. powinna zostać uznana za stronę postępowania administracyjnego, a

także, że jako strona powinna zostać poinformowana o wszczęciu postępowania oraz

mieć zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania.

2. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o

oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów

administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje

kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co

oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy

administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ

na wynik sprawy.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o

postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn.

zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i

wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

2. Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości

decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013 r. stwierdzającą z urzędu

Sygn. akt VII SA/Wa 2642/13

nieważność decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru

Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] czerwca 1988 r.,

udzielającej T. P. pozwolenia na wykonanie ogrodzenia

nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] od strony ulicy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na

uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.

Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej

decyzji.

3. Stroną zgodnie z art. 28 kpa, jest każdy, czyjego interesu prawnego lub

obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój

interes prawny lub obowiązek. Z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych

wynika, że interes prawny legitymujący stronę postępowania wywodzi się z prawa

materialnego i musi to być własny interes danego podmiotu. Stroną jest zatem podmiot,

którego własny interes prawny lub obowiązek podlega konkretyzacji w postępowaniu

administracyjnym.

Zgodnie zaś z art. 61 § 4 kpa, o wszczęciu postępowania z urzędu lub na

żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w

sprawie.

Stronami postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji są zawsze te same

strony, które brały udział w postępowaniu głównym, jak i każdy czyjego interesu

dotyczyć może decyzja uznana za nieważną. Analogicznie podkreśla się w

orzecznictwie: stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji

administracyjnej jest nie tylko strona postępowania prowadzonego w trybie zwykłym,

zakończonego wydaniem kwestionowanego rozstrzygnięcia, ale również każdy, czyjego

interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności tego

rozstrzygnięcia (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2010

r. II OSK 176/09).

W niniejszej sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie

zezwolenia na roboty budowlane nie wymagające zatwierdzenia projektu, krąg

uczestników postępowania powinien być analogiczny jak w postępowaniu

prowadzonym w trybie zwykłym. Pogląd ten jest powszechnie akceptowany w

orzecznictwie sądowym. Ponadto, przy zabudowie na nieruchomości wspólnej osoby,

którym przysługują udziały w tej nieruchomości są stronami postępowania o pozwolenie

Sygn. akt VII SA/Wa 2642/13

na budowę, jak również stronami postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o

pozwoleniu na budowę, czy też, jak w niniejszej sprawie - postępowania dotyczącego

stwierdzenia nieważności wydanej na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 24

października 1974 r. Prawo budowlane, nawet, jeśli osoby te nie były stronami

postępowania prowadzonego w trybie zwykłym.

4. Niniejsza sprawa została wszczęta z urzędu - o stwierdzenie nieważności

decyzji z dnia [...] czerwca 1988 r. udzielającej T.P. pozwolenia na

wykonanie ogrodzenia nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] od

strony ulicy.

Z księgi wieczystej tej nieruchomości wynika, że w budynku tym wyodrębnione

zostały dwa lokale. Współwłaścicielami lokalu mieszkalnego nr 1 mieszczącego się w

budynku nr [...] położonym w [...] przy ul. [...], działka nr ewid. [...], z którym

to prawem współwłasności łączy się udział 1113/2581 części we współwłasności

nieruchomości wspólnej, są [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]

oraz J.C., zaś właścicielem lokalu mieszkalnego nr 2 w tym budynku, z

którym to prawem własności łączy się udział 1468/2581 części we współwłasności

nieruchomości wspólnej, jest M. P.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j.

Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903, z późn. zm.) w razie wyodrębnienia własności lokali,

właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane

z własnością lokalu, właściciel danego lokalu jest jednocześnie współwłaścicielem

nieruchomości wspólnej. Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i

urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali (art. 3 ust. 2 ustawy o

własności lokali).

W niniejszej sprawie sporna inwestycja obejmująca wykonanie ogrodzenia

nieruchomości od strony ulicy, wchodzi do nieruchomości wspólnej, co oznacza, że

właściciele obu lokali mają interes prawny w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia

nieważności decyzji zezwalającej na wykonanie ogrodzenia nieruchomości na

nieruchomości wspólnej.

[...] Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, w skardze

zaznaczyła, że nie neguje, iż M. P. jest właścicielem lokalu.

Jednakże, skoro lokal stanowiący jej własność znajduje się na piętrze budynku

położonego przy ul. [...], zaś wyjście z przedmiotowego lokalu prowadzi

5

Sygn. akt VII SA/Wa 2642/13

bezpośrednio na ul. [...] z budynku, to według strony skarżącej kwestia zgodności z

prawem pozwolenia na budowę przedmiotowego ogrodzenia nie dotyczy praw i

obowiązków M. P., bowiem jedynie wejście do lokalu nr 1

położonego na parterze budynku, stanowiącego współwłasność strony skarżącej i

J. C. znajduje się na terenie odgrodzonym od ulicy przedmiotowym

ogrodzeniem.

Zdaniem Sądu pogląd ten nie zasługuje na uznanie. Kwestia, czy dany podmiot

użytkuje, albo ma możliwość korzystania z danego obiektu budowlanego jest bez

znaczenia przy ocenie przymiotu strony postępowania w niniejszej sprawie, wystarczy

bowiem, aby osoba trzecia była współwłaścicielem nieruchomości na której

posadowiony jest obiekt budowlany.

5. Słusznie stwierdził organ, iż zgodnie z art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy

może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego

rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z

naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma

istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, i że z uwagi na naruszenie przez organ pierwszej

instancji art. 10 § 1 i art. 61 § 4 kpa należało uchylić decyzję Wojewody [...]

i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Uchylenie zaskarżonej decyzji przez Głównego Inspektora Nadzoru

Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 kpa nie przesądza o sposobie zakończenia

sprawy administracyjnej.

IV. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone

wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a

mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane.

Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego,

które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

V. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30

sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z

2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.

6