Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SAB/Wa 18/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
658
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art 149 par 1 pkt 1, par 1 i 2 ppsa; art 200 i 205 par 2, art 119 pkt 4 i 120 ppsa
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska - Litwiniec, Sędzia WSA Anita Wielopolska - Fonfara, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w P. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia wniosku 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury i Budownictwa do wydania rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku [...] S.A. z siedzibą w P. z dnia 26 listopada 2014 r. o wznowienie postępowanie zakończonego ostateczną decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2010 r. znak [...] w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem, 2. stwierdza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa w zakresie rozpoznania wniosku wskazanego w pkt 1 sentencji wyroku dopuścił się bezczynności, 3. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4. przyznaje od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżącej [...] S.A. z siedzibą w P. sumę pieniężną w wysokości 1000 (tysiąc) złotych, 5. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżącej [...] S.A. z siedzibą w P. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 26 listopada 2015 r. pełnomocnik [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając bezczynność Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju w sprawie rozpatrzenia wniosku Spółki z dnia 26 listopada 2014 r. o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2010 r., utrzymującej w mocy decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2010 r., znak [...]. Pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o zobowiązanie Ministra Infrastruktury i Rozwoju do niezwłocznego wydania rozstrzygnięcia wznawiającego postępowanie, a nadto o: orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zobowiązanie organu do zapłaty na rzecz skarżącej kwoty w wysokości połowy sumy, o której mowa w art. 154 § 6 p.p.s.a.; zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż pomimo upływu roku organ w sprawie nie podjął żadnych czynności. Pismem z dnia 22 czerwca 2015 r., które pozostało bez odpowiedzi, Spółka wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, iż pismem z dnia 26 listopada 2014 r. [...] Spółka Akcyjna reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2010 r. Spółka pismem z dnia 22 czerwca 2015 r. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. Organ wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r., znak [...], wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2010 r., znak [...]. W toku postępowania wynikła konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, w związku z tym wystąpiono o brakujące dokumenty do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...]. Bardzo duża ilość spraw wymagających zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, prowadzonych przez każdego z referatów wpływa na okres podejmowania czynności w innych sprawach nie wymagających gromadzenia materiału dowodowego, a także uniemożliwia wyprowadzenie zaległości z krótkim czasie. Po zgromadzeniu akt sprawy i zawiadomieniu stron z art. 10 k.p.a. zostanie wydane rozstrzygnięcie, które zostanie przekazane Sądowi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie podkreślić należy, że bezczynność organu zachodzi wtedy, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów będą miały natomiast znaczenie przy ocenie Sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, w rozumieniu art. 149 § 1a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przywoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", czy też nie. Zgodnie z ustanowioną w art. 12 k.p.a. zasadą szybkości postępowania, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie (§ 2). Jak stanowi art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Z kolei art. 36 § 1 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., bądź terminie określonym w przepisie szczególnym, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia. Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że z analizy akt administracyjnych sprawy bezsprzecznie wynika, iż Minister dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżącej Spółki z dnia 26 listopada 2014 r. o wznowienie postępowania, bowiem do dnia wydania orzeczenia przez Sąd nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Wniosek ten wpłynął do organu w dniu 1 grudnia 2015 r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty, a to oznacza, że od tego momentu rozpoczął się bieg terminu z art. 35 k.p.a. do jego rozpatrzenia. Tymczasem Minister od dnia otrzymania tego wniosku do dnia wniesienia skargi nie tylko nie wydał rozstrzygnięcia sprawie, ale również nie podjął żadnej czynności w sprawie, w tym też nie dopełnił obowiązku z art. 36 § 1 k.p.a. o poinformowaniu strony o przyczynach zwłoki ze wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy. Wprawdzie w dniu [...] stycznia 2016 r. Minister wydał postanowienie o wznowieniu postępowania zgodnie z zawartym we wniosku z 26 listopada 2015 r. żądaniem Spółki, jednakże czynności tej dokonano dopiero po otrzymaniu skargi. Postanowienie o wznowieniu postępowania nie stanowi podstawy do przyjęcia, że z datą jego wydania ustał stan bezczynności organu. Dopiero wydane rozstrzygnięcie po wznowieniu postępowania czyni podstawę do uznania, że organ mnie pozostaje już w stanie zwłoki w załatwieniu sprawy. W niniejszej sprawie niewątpliwie Minister do dnia wydania wyroku nie wydał rozstrzygnięcia, tym samym należało uznać, że pozostaje on w stanie bezczynności. Taki stan rzeczy sprawia, że zachodzi konieczność wyznaczenia organowi terminu załatwienia przedmiotowej sprawy, jak również dokonania oceny charakteru tej zaistniałej zwłoki. W ocenie Sądu w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy stwierdzona zwłoka w wydaniu rozstrzygnięcia przybiera postać kwalifikowaną w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., a więc rażącego naruszenia prawa. Żadne bowiem okoliczności nie mogą nie tylko usprawiedliwiać ponad rocznej zwłoki w załatwieniu sprawy, jak też niedopełnienie obowiązku informowania strony o przyczynach zwłoki i wskazaniu nowego terminu jej załatwienia. Taki sposób procedowania sprawy – bez wskazania zaistnienia jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalnych przeszkód w załatwieniu sprawy w terminach wynikających z art. 36 § 3 k.p.a. - pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadą szybkości postępowania, co też prowadzi do podważenia zaufania stron tego postępowania do organów władzy publicznej, a tym samym w sposób rażący narusza normy zawarte w przepisach art. 8 i 12 k.p.a. Stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może z urzędu albo na wniosek strony przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W ocenie Sądu, stwierdzone rażące naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie wniosku skarżącego o przyznanie skarżącemu od Ministra Rozwoju i Budownictwa, przy czym w okolicznościach rozpoznawanej sprawy przyznanie sumy pieniężnej w kwocie 1000 zł z punktu widzenia funkcji prewencyjni, która ma na celu wzmocnienie instytucji przeciwdziałających bezczynności, jak i przewlekłemu prowadzeniu postępowania jest dla organu wystarczająco dotkliwa, zaś dla strony skarżącej odpowiednia z punktu widzenia funkcji rekompensującej. Mając powyższe na względnie Sąd na podstawie 149 § 1 pkt 1 i 3, § 1a i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1, 2, 3 i 4 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w pkt 5 sentencji wyroku na podstawie art. 200 i 205 § 2 powołanej ustawy. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym uzasadniały przepisy art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.