Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 360/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 70 par. 1- par. 4, par. 6, art. 70a par. 1, art. 75 par. 2 pkt 1 lit. a, art. 79 par. 2, art. 165a par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2014r. sprawy ze skargi HT na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006r. w PIT-38. oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], na podstawie art. 165 a § 1 w związku z art. 79 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. – dalej: "O.p."), odmówił wszczęcia postępowania podatkowego z wniosku [...] o stwierdzenie nadpłaty podatku w kwocie [...] zł w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 w PIT-38.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] listopada 2013 r. [...] zwróciła się z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 rok w kwocie [...] zł z tytułu zbycia papierów wartościowych. Do wniosku dołączono skorygowane zeznanie podatkowe PIT-38 za 2006 rok.

Organ wyjaśnił, że stosownie do art. 79 § 2 O.p. prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Termin płatności zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych wynikający z deklaracji PIT-38 za rok 2006 upłynął 30 kwietnia 2007 r. Na podstawie art. 70 § 1 O.p. w dniu 31 grudnia 2012 r. doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, a w konsekwencji w myśl art. 79 § 2 O.p. upłynął termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2006.

Mając na uwadze przedawnienie zobowiązania podatkowego za 2006 r. organ stwierdził brak podstaw do rozpatrzenia wniosku.

W zażaleniu z dnia [...] grudnia 2013 r. strona wyraziła pogląd, że bieg terminu przedawnienia został przerwany w 2007 r., w związku z wystąpieniem do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Ponadto wskazała na okoliczności faktyczne, związane z przedmiotem opodatkowania (zbycie akcji pracowniczych).

Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 239 O.p. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ powołał m. in. art. 70 § 2 i 6 oraz art. 70a § 1 O.p. wskazując na przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia.

Zdaniem organu wniosek [...] o stwierdzenie nadpłaty dotyczy zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w PIT-38, które - stosownie do art 70 § 1 O.p. - uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r.

Tym samym organ stwierdził, że przedmiotowy wniosek, nadany listem poleconym w dniu [...] listopada 2013 r., został złożony po upływie ustawowego terminu.

Wskazana przez stronę okoliczność (złożenie wniosku o indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego) nie mieści się w katalogu zdarzeń, wywołujących skutek w postaci przerwania lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia.

Zdaniem organu również okoliczności wskazane przez stronę, a dotyczące zbycia akcji pracowniczych, sprawy cywilnej przeciwko "[...]" S.A. oraz wydania w dniu [...] kwietnia 2010 r. (w stosunku do innego podmiotu) indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, pozostają bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie.

W skardze z dnia [...] kwietnia 2014 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi podatkowemu drugiej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów sądowych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wyraziła pogląd, że zaskarżone postanowienie jest błędne. Dyrektor Izby Skarbowej powołuje się na brzmienie przepisów, nie uwzględniając jednak szczególnego stanu faktycznego, który zaistniał w niniejszej sprawie. Skarżąca wskazała na następujące okoliczności faktyczne:

- podatnicy zostali wezwani przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] do uiszczenia podatku od zadatku, otrzymanego na poczet ceny sprzedaży akcji [...] S.A.;

- w dniu [...] kwietnia 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu wydał indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego Nr [...], w której orzekł, że otrzymanie zadatku nie wywołuje skutku w postaci powstania obowiązku podatkowego;

- takie samo stanowisko (odnośnie zadatku i ceny sprzedaży akcji) zostało wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 09 czerwca 2011 r. oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z lipca 2013r.;

- podatnicy nie zostali poinformowani przez organ podatkowy pierwszej instancji o w/w interpretacji oraz wyrokach.

Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie zarzut przedawnienia nie powinien być uwzględniony ze względu na zasady współżycia społecznego i dobre obyczaje.

Jednocześnie skarżąca podtrzymała pogląd, że bieg terminu przedawnienia w przedmiotowej sprawie został przerwany poprzez wystąpienie, w dniu [...] maja 2007 r., do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu między stronami koncentruje się wokół prawidłowości zastosowania przepisu art. 79 § 2 O.p., zgodnie z którym prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. W przepisie tym określony został termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Jest to termin materialnoprawny, który nie może być ani odroczony, ani też przedłużony. Po jego upływie wniosek o stwierdzenie nadpłaty nie wszczyna postępowania stosownie do treści art. 165a O.p.

Powyższy termin ten jako termin prawa materialnego skutkuje utratą prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, a tym samym utratą możliwości zainicjowania w tym przedmiocie postępowania podatkowego. Wygasa on po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, określonego w art. 70 O.p. Z uwagi na możliwość zawieszenia lub wystąpienia przerwy biegu terminu przedawnienia zobowiązania termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty musi być ustalany dla poszczególnych zobowiązań w sposób bardzo precyzyjny.

Na mocy art. 75 § 2 pkt 1 lit a) O.p. podatnikowi, którego zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania, i który w zeznaniu rocznym wykazał zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacił zadeklarowany podatek albo wykazał nadpłatę w wysokości mniejszej od należnej - przysługuje prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art 70 § 1 O.p.). W przypadku przychodów z odpłatnego zbycia papierów wartościowych termin płatności podatku upływa w dniu 30 kwietnia roku następnego po roku podatkowym (art. 30b ust. 6 i 45 ust. la pkt 1 ustawy z dnia 26.07.199lr. o podatku dochodowym od osób fizycznych, tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.).

Sytuacje, w których następuje przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, zostały enumeratywnie wymienione w art. 70 § 3 i § 4 O.p. (ogłoszenie upadłości oraz zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony). Ponadto, stosownie do art. 70 § 2 i 6 oraz art. 70a § 1 O.p., bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu:

1) od dnia wydania decyzji, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 1 lub 2 ustawy, do dnia terminu płatności odroczonego podatku lub zaległości podatkowej, ostatniej raty podatku lub ostatniej raty zaległości podatkowej;

2) od dnia wejścia w życie rozporządzenia w sprawie przedłużenia terminu płatności podatku, wydanego przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, do dnia upływu przedłużonego terminu;

3) z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania;

4) z dniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania;

5) z dniem wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa;

6) z dniem doręczenia postanowienia o przyjęciu zabezpieczenia, o którym mowa w art. 33d § 2, lub doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji;

7) z dniem doręczenia zawiadomienia o przystąpieniu do zabezpieczenia w przypadkach określonych w art. 32a § 3 i art. 35 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 r. poz. 1015, z późn. zm.);

8) jeżeli możliwość ustalenia lub określenia zobowiązania podatkowego wynika z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, a ustalenie lub określenie przez organ podatkowy wysokości tego zobowiązania uzależnione jest od uzyskania odpowiednich informacji od organów innego państwa.

W rozpoznawanej spawie wniosek skarżącej o stwierdzenie nadpłaty dotyczy zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w PIT-38, które - stosownie do dyspozycji art 70 § 1 O.p. - uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r. Z uwagi na brak czynności przerywających lub zawieszających bieg terminu przedawnienia organy prawidłowo wskazały, iż termin przedawnienia zobowiązania w przedmiotowej sprawie upłynął w dniu 31 grudnia 2012 r. Jednocześnie, w tej dacie upłynął termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, o którym mowa w art. 79 § 2 O.p.

W związku z powyższym, przedmiotowy wniosek, nadany listem poleconym w dniu [...] listopada 2013 r., został złożony po upływie ustawowego terminu i nie mógł wywołać zamierzonych przez skarżącą skutków. Skoro wygasło prawo skarżącej do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, brak było podstaw do jego merytorycznego rozpoznania.

Wskazana przez skarżącą okoliczność dotycząca złożenia wniosku o indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego nie mieści się w katalogu zdarzeń, wywołujących skutek w postaci przerwania lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia.

Z uwagi na brzmienie powołanych przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, również pozostałe okoliczności stanu faktycznego, opisane w skardze, pozostają bez wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia.

W świetle powyższego prawidłowe są ustalenia organów obu instancji zgodnie z którymi, po otrzymaniu wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] był zobowiązany do zastosowania przepisu art. 165a § 1 O.p. i wydania postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania podatkowego. Powołany przepis nakłada na organ podatkowy obowiązek wydania takiego postanowienia, jeżeli żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.

Dodatkowo należy zauważyć, że w niniejszej sprawie przedmiot sporu nie dotyczy zadatku, otrzymanego od "[...]" S.A. na poczet ceny zbycia akcji [...] S.A., ale kwoty zasądzonej wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] Wydział IV Cywilny z dnia [...] czerwca 2006 r. o sygn. akt [...] (k. 2 akt adm.), w sprawie z powództwa przeciwko "[...]" S.A. (pozwany nie uiścił pozostałej części ceny sprzedaży akcji). Kwota ta została wykazana w złożonej przez płatnika Informacji PIT-8C o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych w roku 2006 (k. 19-18 akt adm.). Niezasadna jest zatem argumentacja skargi dotyczącą kwestii związanych z opodatkowaniem zadatku.

Odnosząc się do powołanych przez skarżącą wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 09 czerwca 2011 r. sygn. akt I SA/Po 148/11 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2013 r. o sygn. akt II FSK 2378/11, należy zauważyć, że w powołanych orzeczeniach Sądy dokonały interpretacji przepisu art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zajmując stanowisko, iż przychód z tytułu sprzedaży akcji podlega opodatkowaniu. Jednak w przedmiotowej sprawie obowiązek podatkowy powstał w 2002 r., a tym samym - zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu przed wydaniem decyzji przez organ podatkowy pierwszej instancji.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. j. : Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak sentencji.