Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1802/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 1984 nr 52 poz 268
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędziowie NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), WSA del. Anna Juszczyk–Wiśniewska, Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 17 czerwca 2010 r. sygn. akt I SA/Ke 138/10 w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 14 grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2009 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) przyznaje od Skarbu Państwa – kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz r. pr. T. G. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.


UZASADNIENIE

II FSK 1802/10

Uzasadnienie

1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 17 czerwca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w sprawie o sygnaturze akt I SA/Ke 138/10, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.,) dalej u.p.p.s.a., oddalił skargę J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 14 grudnia 2009 roku w przedmiocie podatku rolnego za 2009 rok. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza O. z dnia 27 sierpnia 2009r. ustalającą podatek rolny za 2009r. w wysokości 42 zł. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wyjaśniło, że Burmistrz O. dokonał wymiaru podatku rolnego na 2009r. na rzecz J.W., G.G., M.G., B.G., E.G., K.T., J.W. i T.Z. Zastosował przy tym przepisy wynikające z ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym. Kolegium powołało się na znajdujące się w aktach sprawy zawiadomienie o zmianie z dnia 9 lipca 2009r., zgodnie z którym w oparciu o postanowienie Sądu sygn. akt [...] w przedmiocie nabycia spadku po A.W. nastąpiła zmiana w zakresie podmiotu i po zamianie do ewidencji wpisani zostali jako współwłaściciele J.W., G.G., G.B., G.E., T.K., W.J., Z.T. W dniu 19 sierpnia 2009r złożona została przez podatnika Informacja o gruntach, w której wykazane zostały grunty rolne zabudowane o pow.0,34 ha, w tym grunty orne klasy IVa o pow.0,17, klasy IV b o pow. 0,04 ha, grunty rolne zabudowane 0,08 ha klasy IIIa oraz grunty rolne zabudowane klasy IVa o pow.0,05 ha. Wskazane w informacji zestawienie jest tożsame z zapisami zawartymi w zawiadomieniu o zmianie. Powołując się na treść art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 roku Nr 136, poz. 969) organ wyjaśnił, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Przy czym żaden akt prawny rangi ustawowej nie zawiera legalnej definicji "użytku rolnego" oraz "gruntu zadrzewionego i zakrzewionego na użytkach rolnych". Pojęcia te bliżej precyzuje jedynie rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 z późn. zm.), którego treść § 68 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 organ przywołał. Wskazał również, że uzupełnieniem treści komentowanego artykułu stanowi też zapis zawarty w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.), zgodnie z którym podstawę wymiaru podatków stanowią dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Ze względu na treść art. 4 ust. 1 ustawy o podatku rolnym organ podatkowy jest związany danymi wynikającym z ewidencji gruntów, w której nie zostały wykazane grunty uzasadniające w myśl art. 12 ustawy o podatku rolnym zwolnienie z opodatkowania. Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają określone w ustawie grunty stanowiące użytki rolne i podatek ten jest związany z prawem własności tych nieruchomości, a nie z faktem ich użytkowania. SKO podniosło, że obowiązek podatkowy w przypadku podatku rolnego ciąży solidarnie na wszystkich podmiotach będących współwłaścicielami, w sytuacji gdy przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów i stanowi odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym. Jeżeli grunty, stanowią gospodarstwo rolne, obowiązek podatkowy ciąży na tej osobie będącej współwłaścicielem (posiadaczem), która to gospodarstwo prowadzi w całości; otóż wówczas obowiązek uiszczenia podatku ciąży na tej osobie będącej współwłaścicielem lub współposiadaczem, która to gospodarstwo prowadzi w całości. 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w wyniku przeprowadzenia sądowej kontroli objętej skargą decyzji uznał, że nie narusza ona prawa. Sąd podniósł, że podstawę opodatkowania podatkiem rolnym, zgodnie z treścią art. 4 ust.1 ustawy o podatku rolnym, stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego (art.4 ust. 1 pkt 1), a dla pozostałych gruntów - liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków ( art. 4 ust. 1 pkt 2 ). Z kolei z art. 4 ust. 5 wynika, że rodzajami użytków rolnych są grunty orne oraz łąki i pastwiska. Podstawę wymiaru podatków stanowią dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Wynika to nie tylko z powołanych wyżej przepisów art.1 i art. 4 ust.1 pkt 1 i 2 ustawy o podatku rolnym ale i z art. 21 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.), stanowiącego, iż podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez starostwa powiatowe. Wskazane przepisy nie przewidują w tym zakresie żadnych wyjątków, w związku z tym organ nie ma podstaw do pomijania tych danych w prowadzonym postępowaniu podatkowym. Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) Zgodnie z tym przepisem stanowią one dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. W celu natomiast sprecyzowania zakresu przedmiotu opodatkowania należy posiłkować się rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454). Sąd dodał, że w rozpoznawanej sprawie ustaleń co do przedmiotu opodatkowania organy dokonały na podstawie wypisu z ewidencji gruntów i budynków z dnia 9 lipca 2009r. wydanego przez Starostwo Powiatowe w O. Wynika z niego, że T.Z., E.G., G.G., B.G., M.G., J.W., J.W. i K.T. są właścicielami gruntów ornych o oznaczeniu R klasa gruntu IVa, gruntów ornych o oznaczeniu R klasa gruntu IVb, użytków rolnych zabudowanych o oznaczeniu Br klasa gruntu IIIa oraz użytków rolnych zabudowanych o oznaczeniu Br, klasa gruntu IVa. Zatem prawidłowo organy podatkowe uznały, że grunty te podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, skoro zarówno grunty orne jak i użytki rolne zabudowane stanowią zgodnie z powołanym wyżej art. 4 ust. 5 ustawy oraz § 68 ust. 1 pkt 1 i 5 rozporządzenia, użytki rolne. Sąd argumentował, że istotne dla orzeczenia w przedmiocie podatku są bowiem tylko zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Dopóki zapis taki nie zostanie zmieniony, jego treść jest dla organu podatkowego wiążąca. 3. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zaskarżył wskazany powyżej wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o podatku rolnym przez przyjęcie, że naliczony podatek jest zgodny z prawem. Drugi zarzut dotyczył naruszenia art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie naruszenia prawa własności poprzez wydanie zgody na rozbiórkę budynków gospodarczych na nieruchomości skarżącego. Wskazując na powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenia zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej pełnomocnika z urzędu. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych zarzutów, a zatem należało ją oddalić. Stosownie do regulacji zawartej w art. 183 § 1 u.p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Sąd odwoławczy jest związany zarówno wnioskiem skarżącego określającym przedmiot zaskarżenia jak i podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej. Podstawy skargi kasacyjnej, o których mowa w art. 174 pkt 1 i 2 u.p.p.s.a. oraz ich uzasadnienie w rozumieniu art. 176 tej ustawy, wyznaczają więc kierunek działalności badawczej sądu drugiej instancji, którą sąd ten musi podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Sąd odwoławczy nie może natomiast w związku z regulacją zawartą w art. 183 § 1 u.p.p.s.a. podjąć z własnej inicjatywy badań w celu ustalenia innych poza wskazanymi w skardze kasacyjnej wad zaskarżonego orzeczenia sądu pierwszej instancji. Skarga kasacyjna natomiast jest pismem procesowym wysoce sformalizowanym. Powinna spełniać podlegające uzupełnieniu na zasadzie art. 49 § 1 u.p.p.s.a. wymogi formalne pisma w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone w art. 46 § 1 u.p.p.s.a., oraz niepodlegające konwalidacji wymogi materialne wymienione w art. 176 u.p.p.s.a. Rozpoznawana skarga kasacyjna zawiera zarzuty, które nie zostały sformułowane ani uzasadnione w sposób odpowiadający wymogom art. 176 u.p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej podnosząc zarzut naruszenia przez Sąd przepisów postępowania wskazał na art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niewyjaśnienie naruszenia prawa własności przez wydanie zgody na rozbiórkę budynków gospodarczych na nieruchomości skarżącego. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie, przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego nie miały zastosowania, gdyż postępowanie przed organami podatkowymi odbywało się według trybu określonego w ustawie Ordynacja podatkowa. Z tej przyczyny zarzut naruszenia art.77 § 1 kpa jako oczywiście bezzasadny należało oddalić. Z kolei zarzut naruszenia przez Sąd prawa materialnego, to jest art. 4 ust. 1 ustawy o podatku rolnym nie został uzasadniony w sposób odpowiadający wymogom określonym w art. 176 u.p.p.s.a., co w związku z regulacją art. 183 § 1 u.p.p.s.a., czyni go nieskutecznym i powoduje oddalenie. Przedstawiona w skardze kasacyjnej argumentacja, że Sąd naruszając ten przepis niewłaściwie przyjął, że "podatek naliczony jest zgodny z prawem", nie wskazuje w sposób skuteczny na wytkniętą wadę orzeczenia Sądu pierwszej instancji w zakresie naruszenia prawa materialnego. Autor skargi kasacyjnej nie wskazał bowiem czy w jego ocenie Sąd dokonał błędnej wykładni tego przepisu czy też niewłaściwie go zastosował, a obowiązek autora skargi kasacyjnej w tym zakresie wynika z art. 176, art. 174 pkt 1 oraz art. 183 § 1 u.p.p.s.a. W skardze kasacyjnej nie sprecyzowano również dlaczego Sąd pierwszej instancji powinien był uznać, że objęta skargą decyzja odpowiada prawu. Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 u.p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O zwrocie kosztów postępowania pełnomocnikowi z urzędu postanowiono natomiast w oparciu o § 14 ust. 2 pkt 2 lit b) oraz § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).