Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 227/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Bronisław Szydło Sędzia WSA - Adam Lipiński Asesor WSA - Jarosław Trelka (spr.) Protokolant: - Arkadiusz Koziarski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2006 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie wypowiedzenia stosunku służbowego - oddala skargę -


UZASADNIENIE

II SA/Wa 227/06

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Dyrektor Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego Ministerstwa Obrony Narodowej wypowiedział stosunek służbowy [...] J. B. Jako podstawę faktyczną tego wypowiedzenia wskazano fakt zmniejszenia stanu etatowego Wojskowej Komendy Uzupełnień W., gdzie J. B. pełnił swoją służbę. Podstawą prawną był natomiast art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.) oraz § 137 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 7, poz. 38 ze zm.). W uzasadnieniu podano, że na podstawie rozkazu Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lipca 2002 r., Wojskowa Komenda Uzupełnień W. uległa przeformowaniu, co spowodowało zmniejszenie stanu etatowego tej jednostki wojskowej. Zajmowane przez J. B. stanowisko uległo likwidacji, a nie było możliwości wykorzystania oficera w jednostkach wojskowych podległych Dowódcy Wojsk Lądowych w Departamencie Kadr i Szkolnictwa Wojskowego MON. Decyzję tę J. B. otrzymał w dniu [...] stycznia 2003 r.

Na wniosek J. B., złożony na podstawie art. 14 ustawy z dnia 25 stycznia 2001 r. o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu Sił Zbrojnych RP w latach 2001 – 2006 (Dz. U. Nr 76, poz. 804 ze zm.), zwolnienie nastąpiło po skróconym o [...] miesiące, [...] okresie wypowiedzenia. Został on zwolniony ze służby z dniem [...] sierpnia 2003 r.

Wnioskiem z dnia [...] lipca 2005 r. J. B. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. bądź stwierdzenie, że została ona wydana z naruszeniem prawa. We wniosku tym podniósł, że rażąco naruszone zostały przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.), tj. jej art. 78 ust. 2 pkt 2 i 3, poprzez wypowiedzenie stosunku służbowego i złożenie propozycji wyznaczenia na inne stanowisko służbowe na 11 miesięcy przed likwidacją instytucji wojskowej, w której pełnił on służbę. Z rozkazu o likwidacji WKU W. z dnia [...] lipca 2002 r. wynika, że dopiero miała ona zostać zlikwidowana w przyszłości, tj. w dniu [...] listopada 2003 r. Błędnie ponadto wskazano w niej podstawę prawną – powinien nią być bowiem art. 72 ust. 2 pkt 2 przywołanej ustawy pragmatycznej. Rozmowę, w czasie której złożono skarżącemu propozycję wyznaczenia na inne stanowisko, przeprowadzono przed likwidacją stanowiska. Rozkaz o zwolnieniu mógł być wydany tylko pod warunkiem dokonania, bądź co najmniej rozpoczęcia procesu likwidacji tego stanowiska, co mogło wynikać tylko z wydania odpowiednich rozkazów. Tylko pod tym warunkiem mogła też być złożona propozycja innego wyznaczenia służbowego. Także propozycja przeniesienia na inne, niższe stanowisko służbowe może być złożona tylko pod warunkiem likwidacji zajmowanego stanowiska wynikającej z restrukturyzacji i modernizacji sił zbrojnych. Skoro likwidacja nie była dokonana w dniu wydania decyzji, nie było podstaw do składania takiej propozycji. Tym samym naruszono art. 36 ust. 6 ustawy pragmatycznej, który pozwala wypowiedzieć stosunek służbowy pod warunkiem likwidacji zajmowanego przez żołnierza stanowiska służbowego.

Decyzją z dnia [...] września 2005 r. Minister Obrony Narodowej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. W uzasadnieniu wskazał, że jednostka, w której skarżący pełnił służbę, uległa przeformowaniu w dniu [...] listopada 2003 r. W związku z tym zmniejszył się jej stan etatowy. W związku z restrukturyzacją sił zbrojnych brak było możliwości wyznaczenia skarżącego na inne stanowisko stosownie do jego stopnia wojskowego i kwalifikacji wojskowych. Organ wskazał, że zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej, wypowiedzenie stosunku służbowego mogło nastąpić, jeśli jednostka wojskowa, w której żołnierz pełni służbę, podlegała rozformowaniu lub zmniejszył się jej stan etatowy, a brak było możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko służbowe. Bezspornym jest w niniejszej sprawie, w ocenie Ministra Obrony Narodowej, że jednostka skarżącego uległa przeformowaniu, w wyniku czego nastąpiło zmniejszenie jej stanu etatowego. Rozkaz o przeformowaniu miał charakter konstytutywny – na jego mocy zostało ono dokonane. Wydając rozkaz o przeformowaniu określono początek i koniec tego procesu. W tym okresie przeformowaniu uległo jeszcze 123 wojskowe komendy uzupełnień. Oficer nie odwoływał się od tego rozkazu, co więcej – wystąpił o skrócenie okresu wypowiedzenia. Gdyby tego nie zrobił, okres ten zakończyłby się dokładnie z chwilą faktycznego zakończenia procesu zmniejszania liczby etatów w jego jednostce. Także zarzut naruszenia art. 36 ust. 6 organ uznał za niezasadny. Przepis ten wiązał się bowiem z art. 72 ust. 2 pkt 3 ustawy pragmatycznej, który stanowił o zwolnieniu żołnierza z powodu likwidacji zajmowanego stanowiska. Przepis ten nie miał w sprawie zastosowania, gdyż skarżącemu wypowiedziano stosunek służbowy z powodu zmniejszenia stanu etatowego (art. 72 ust. 2 pkt 2), a nie z powodu likwidacji jego stanowiska (art. 72 ust. 2 pkt 3).

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący ponowił swoją argumentację zawartą we wniosku z dnia [...] lipca 2005 r. Dodatkowo wskazał, że decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] września 2005 r. nie przywołuje materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia, a jej uzasadnienie wykracza poza granice rozstrzygnięcia, przez co narusza art. 107 Kpa. Wskazał, że z samej treści decyzji z dnia [...] września 2005 r. wynika, iż likwidacja stanowiska skarżącego nastąpiła w dniu [...] listopada 2003 r. Decyzja o wypowiedzeniu stosunku służbowego wydana została zatem 11 miesięcy przed likwidacją jednostki. Fakt likwidacji jednostki w przyszłości nie mógł uzasadniać wypowiedzenia już w grudniu 2002 r. Skarżący uznał za nieuprawnione wypowiedzenie stosunku służbowego w razie jedynie rozpoczęcia, ale nie zakończenia procesu likwidacji jednostki. Wypowiedzenie to mogło więc nastąpić dopiero po [...] listopada 2003 r. Nie ma przy tym znaczenia, czy skarżący odwoływał się od rozkazu personalnego o wypowiedzeniu mu stosunku służbowego, czy skracał okres wypowiedzenia, ile ten okres wynosił, czy otrzymał należne uposażenie. Skarżący powołał się na przypadek stwierdzenia przez organ nieważności rozkazu wydanego w analogicznym, w ocenie skarżącego, stanie faktycznym w innej sprawie. Przywołał też literaturę i orzecznictwo potwierdzające - w jego opinii - stanowisko, iż w niniejszej sprawie zaszedł przypadek nieważności określony w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Ponadto zauważył, że w decyzji z dnia [...] września 2005 r. nie przytoczono podstawy materialnoprawnej, lecz jedynie przepisy procesowe, co powoduje jej nieważność. Uznał poza tym, że decyzja ta jest wewnętrznie sprzeczna, gdyż podstawa przywołana w rozstrzygnięciu jest inna, niż przywołana w uzasadnieniu. Wykroczenie poza zakres przedmiotowej sprawy miało polegać natomiast na poświęceniu znacznej części uzasadnienia okolicznościom niezwiązanym ze sprawą, tzn. kwestii braku odwołania od rozkazu, okresu wypowiedzenia, wniosku o jego skrócenie i wypłacie uposażenia.

W decyzji z dnia [...] grudnia 2005 r. Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2005 r. i powtórzył argumentację w niej zawartą.

Decyzja z dnia [...] grudnia 2005 r. stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący ponowił w niej zarzut naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej poprzez wypowiedzenie stosunku służbowego w czasie, gdy proces rozformowania jednostki wojskowej nie został nawet rozpoczęty. Przywołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazujące na właściwy sposób interpretowania pojęcia "rozformowanie". Uznał, że nie jest możliwe wypowiedzenie stosunku służbowego w sytuacji, gdy stanowisko zajmowane przez żołnierza istnieje w chwili wydawania decyzji o wypowiedzeniu. Samo planowanie likwidacji stanowiska w przyszłości nie pozwala na takie wypowiedzenie. Przyjęcie interpretacji, według której możliwe jest wypowiedzenie stosunku wobec zamiaru rozformowania jednostki w przyszłości prowadzić mogłoby do absurdalnego wniosku, że możliwe jest wypowiedzenie w każdym czasie, gdy organ wojskowy jedynie zamierza zlikwidować jednostkę lub etat. To prowadzić mogłoby do nadużyć i powodować nieobiektywne decyzje kadrowe. Niewłaściwe było więc uzasadnienie wypowiedzenia stosunku w decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. okolicznościami, które zaistniały w dniu [...] listopada 2003 r. Poza tym organ – w ocenie skarżącego – nie zachował wymaganego prawem związku pomiędzy rozformowaniem jednostki, a wypowiedzeniem. Związek ten musi objawiać się likwidacją zajmowanego stanowiska, która musi być co najmniej rozpoczęta w chwili wydawania decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego. Ponadto skarżącemu nie złożono innej propozycji kadrowej, nie szukano dla niego stanowiska odpowiadającego jego kwalifikacjom w powstającym [...]. Organ nie dopełnił zatem obowiązku rozważenia możliwości wyznaczenia na inne stanowisko służbowe. W konkluzji wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, a w razie nieuwzględnienia tego wniosku – o ich uchylenie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że podjęte zostały starania o wyznaczenie skarżącego na inne stanowisko służbowe poza rozformowaną jednostką. Takiej możliwości jednak zabrakło, dlatego wypowiedziano mu stosunek służbowy. Organ podkreślił ponownie, że art. 78 ust. 2 pkt 2 dawnej ustawy pragmatycznej pozwalał wypowiedzieć stosunek służbowy, gdy jednostka żołnierza zawodowego podlegała rozformowaniu. Rozkaz o przeformowaniu był aktem konstytutywnym, nie inicjował procesu likwidacji jednostki lecz go dokonywał. Stąd rozkaz określał początek i koniec tego procesu. Ten rozkaz stanowił podstawę działań kadrowych zmierzających do przesunięć żołnierzy, a wobec ich niepowodzenia - konieczne było wypowiedzenie stosunku służbowego. Zarzut wydania rozkazu na 11 miesięcy przed przeformowaniem Wojskowej Komendy Uzupełnień W. jest więc chybiony. Gdyby nie wystąpił o skrócenie okresu wypowiedzenia, okres ten zakończyłby się do dnia [...] listopada 2003 r. Zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają obowiązującego w dacie jej wydania prawa, a tym bardziej nie naruszają go w stopniu rażącym.

W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2006 r. skarżący zauważył, że stanowisko organu zaprezentowane w niniejszej sprawie różni się od stanowiska prezentowanego przez organ dotychczas, a także od stanowiska prezentowanego przez orzecznictwo sądowe. Uznał za nieprawdziwe twierdzenie organu, że składał wniosek o skrócenie okresu wypowiedzenia. Ponowił swoją interpretację art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zauważył, że art. 78 ust. 2 pkt 2 używa formuły "ulega rozformowaniu". Organ nie wykazał też braku możliwości wyznaczenia skarżącego na inne stanowisko służbowe. Nie chodzi przy tym o stanowisko w rozformowywanej jednostce, lecz o całe Wojsko Polskie. Powołał przy tym orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które potwierdza, w jego ocenie, zaprezentowaną wykładnię art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, jak stanowi jej art. 1 § 2, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 157 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji administracyjnej następuje w drodze decyzji. Jeśli nie zachodzą przesłanki stwierdzenia takiej nieważności określone w art. 156 § 1 tego kodeksu, organ powinien wydać decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności.

Jak stanowi art. 78 ust. 2 pkt 2 mającej w niniejszej sprawie zastosowanie ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.), zwanej dalej "ustawą pragmatyczną", dokonanie wypowiedzenia stosunku służbowego przez właściwy organ wojskowy może nastąpić, jeżeli jednostka wojskowa, w której żołnierz zawodowy pełni zawodową służbę wojskową, podlega rozformowaniu lub zmniejszył się jej stan etatowy, a brak jest możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko służbowe. Ten właśnie przepis stanowił podstawę wypowiedzenia stosunku służbowego skarżącego, a okolicznością, która to wypowiedzenie uzasadniała, był fakt zmniejszenia stanu etatowego jego jednostki wynikający z jej "przeformowania". Zostało to expressis verbis wskazane w decyzji o wypowiedzeniu stosunku zawodowej służby wojskowej skarżącego.

Na mocy rozkazu Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lipca 2002 r. w sprawie zmian organizacyjno – etatowych w wojskowych komendach uzupełnień, jednostka wojskowa, w której skarżący pełnił służbę, uległa "przeformowaniu" z dniem [...] listopada 2003 r. Skutkiem tego było zmniejszenie stanu etatowego tej jednostki.

Zasadniczym zarzutem skarżącego w niniejszej sprawie jest wypowiedzenie stosunku służbowego w sytuacji, gdy proces przeformowania jego jednostki wojskowej nie zakończył się, nie był nawet w toku, lecz pozostawał dopiero w sferze zamierzeń, planów. Gdyby proces ten rzeczywiście pozostawał dopiero w sferze planów, zarzut ten należałoby uznać za zasadny. Podstawą wypowiedzenia stosunku służbowego żołnierza zawodowego, stosownie do art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej, może być bowiem fakt, a nie plany, prognoza "podlegania rozformowaniu". Skarżący nie zauważa jednak, że w niniejszej sprawie proces rozformowania jego jednostki był – używając jego terminologii – co najmniej w trakcie dokonywania się. W ocenie Sądu jest niewątpliwe, że z chwilą wydania rozkazu Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lipca 2002 r. proces ten został faktycznie zainicjowany – w wykonaniu tego rozkazu powstała nowa struktura organizacyjna. Przyznać należy, że rozkaz personalny z dnia [...] grudnia 2002 r. nie używa znanego ustawie pragmatycznej wyrażenia "rozformowanie", lecz odmiennego określenia "przeformowanie". W orzecznictwie sądowym utrwalone jest jednak stanowisko, że są to synonimy, określenia oznaczające de facto te same zmiany, przekształcenia w ramach struktury organizacyjnej jednostki (np. wyrok NSA o sygn. akt II SA 2874/00, a także WSA w Warszawie o sygn. akt II SA/Wa 1882/04 oraz II SA/Wa 311/04). Jest przy tym kwestią drugorzędną, czy wypowiedzenie stosunku służbowego skarżącego nastąpiło przed, czy po wskazanej w rozkazie Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lipca 2002 r. dacie rozformowania jednostki skarżącego. W ocenie Sądu istotne jest natomiast, czy zachowany został związek przyczynowy pomiędzy rozformowaniem jednostki skarżącego, a wypowiedzeniem jego stosunku służbowego.

W niniejszej sprawie spór pomiędzy skarżącym, a Ministrem Obrony Narodowej, nie dotyczy co prawda tego, czy jednostka skarżącego uległa rozformowaniu, to jednak w pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, w jaki sposób Sąd rozumie pojęcie "rozformowanie", zwłaszcza, że ustawa pragmatyczna pojęcia tego nie definiuje. Otóż Sąd w pełni podziela istniejące w tym zakresie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Niewątpliwie "...o rozformowaniu można mówić, gdy jednostka ta ulega likwidacji..." (wyrok NSA o sygn. akt. II SA 1377/01). "Pojęcie rozformowania jednostki wojskowej oznacza zniesienie lub likwidację jednostki wojskowej w dotychczasowym kształcie organizacyjnym, polegającą na likwidacji poszczególnych etatów i stanowisk, (...) a wszystko to prowadzi do ogólnego zmniejszenia się stanu etatowego" (wyrok NSA o sygn. II SA 2874/00). W tym świetle fakt rozformowania jednostki skarżącego nie może budzić wątpliwości.

Kwestią sporną jest natomiast data tego rozformowania i zachowanie związku pomiędzy nim, a wypowiedzeniem stosunku służbowego. Zauważyć należy więc przede wszystkim, że przywołane przez skarżącego orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w żadnym zakresie nie odnoszą się do tych kwestii. Orzeczenia te albo wyjaśniają pojęcie niekwestionowanego przez strony "rozformowania" (tak np. przywołane przez skarżącego orzeczenie NSA o sygn. II SA 2874/00), albo też zapadły one w innych stanach faktycznych i odnoszą się do innych zagadnień prawa procesowego lub materialnego (tak np. orzeczenia WSA w Warszawie o sygn. II SA/Wa 1570/05 oraz II SA/Wa 973/04).

Odnośnie konieczności zachowania związku pomiędzy rozformowaniem jednostki a wypowiedzeniem stosunku służbowego przywołać należy orzeczenie NSA o sygn. II SA 2673/00, które Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni aprobuje. Związek ten został zachowany, dlatego nie można ocenić dokonanego skarżącemu wypowiedzenia stosunku służbowego jako naruszającego prawo, tym bardziej naruszającego je w stopniu rażącym (nota bene w wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił). Rozformowanie jest przecież procesem, który dla swojej prawidłowości wymaga czasu. Art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej dlatego właśnie używa formuły "podlega rozformowaniu". Takie brzmienie przepisu wskazuje, że proces ten powinien być rozpoczęty, z tym, że za jego rozpoczęcie w niniejszej sprawie uznać należy rozkaz Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lipca 2002 r. Skarżący bezpodstawnie utożsamia rozformowanie jednostki z likwidacją jego stanowiska służbowego. Tylko z tą pierwszą okolicznością ustawa pragmatyczna wiąże określone skutki prawne.

W tej sytuacji za niezasadny uznać należy zarzut skarżącego, że rozkaz z dnia [...] grudnia 2002 r. został wydany przed rozformowaniem jednostki i likwidacją jego stanowiska, nastąpiło to bowiem w trakcie trwania procesu rozformowywania jednostki, zapoczątkowanego rozkazem z dnia [...] lipca 2002 r. Raz jeszcze należy przy tym podkreślić, że dla prawidłowości wypowiedzenia stosunku służbowego nie jest istotne, czy wypowiedzenia tego dokonano przed, czy po dacie wskazanej w rozkazie o rozformowaniu, lecz istotne jest, czy zachodzi związek między rozformowaniem, a wypowiedzeniem stosunku służbowego. Inaczej mówiąc – konieczne jest, aby wypowiedzenie było logiczną, nieuchronną konsekwencją decyzji o rozformowaniu, ale wypowiedzenie nie musi następować chronologicznie po dacie wskazanej jako data owego rozformowania. Do takiego wniosku prowadzi literalna i celowościowa wykładnia art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej, tj. jej sformułowanie "..podlega rozformowaniu...". Celem tego przepisu jest ustanowienie podstawy wypowiedzenia stosunku służbowego w sytuacji zasadniczych zmian organizacyjnych w obrębie poszczególnych jednostek wojskowych.

Zauważyć należy, że organ wydający rozkaz personalny z dnia [...] grudnia 2002 r. nie dość precyzyjnie określił faktyczną przyczynę wypowiedzenia skarżącemu jego stosunku służbowego. Z jednej bowiem strony wskazał, że przyczyną tą było zmniejszenie stanu etatowego jednostki wojskowej, z drugiej – iż jednostka ta ulega przeformowaniu, co powoduje zmniejszenie jej stanu etatowego. Stąd konieczne jest podkreślenie, że ustawa pragmatyczna przewiduje w art. 78 ust. 2 pkt 2 dwie odrębne przesłanki faktyczne wypowiedzenia stosunku służbowego. Po pierwsze – jest nią rozformowanie, po drugie – zmniejszenie stanu etatowego. Nie są to okoliczności tożsame – gdyby tak było - ustawa nie używałaby dwóch różnych określeń jednej przesłanki uzasadniającej wypowiedzenie. Dlatego Sąd rozróżnia je i definiuje w ten sposób, że – nadal aprobując istniejące w tym zakresie orzecznictwo – rozformowanie jednostki należy uznać za podstawę wypowiedzenia, gdy jest ono pierwotną, zasadniczą jego przyczyną, i gdy zmniejszenie stanu etatowego jednostki stanowi (o ile w ogóle w danej sprawie zachodzi) jedynie skutek owego rozformowania. Natomiast zmniejszenie stanu etatowego stanowić może przyczynę wypowiedzenia wtedy, gdy nie jest ono poprzedzone rozformowaniem (przeformowaniem) jednostki, lecz następuje samodzielnie, gdy nie towarzyszy mu rozformowanie. W niniejszej sprawie, jak wynika z rozkazu Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] lipca 2002 r. zmniejszenie stanu etatowego nastąpiło w konsekwencji "przeformowania". Dlatego wydający zaskarżoną decyzję organ zasadnie uznał, że przyczyną wypowiedzenia jest fakt "przeformowania" zaistniałego na mocy tego właśnie rozkazu.

Przyjmując jednak założenie, że przyczynę tę stanowiło zmniejszenie stanu etatowego, nie sposób uznać, że ustawa pragmatyczna bezwzględnie wymaga, aby rzeczywiste zmniejszenie stanu etatowego już nastąpiło, zanim żołnierzowi wypowiedziany zostanie stosunek służbowy. Wyprowadzenie takiego wniosku z jedynie literalnej wykładni sformułowania ...lub zmniejszył się jej stan etatowy... byłoby nieuprawnione. Konieczne jest odwołanie się do ratio legis tego przepisu – jego celem, podobnie jak w przypadku rozformowania jednostki, było ustanowienie podstawy prawnej dla wypowiedzenia stosunku służbowego w sytuacji podjętych, daleko idących zmian kadrowych skutkujących zmniejszeniem ilości etatów. Takie zmiany nie muszą wynikać z rozformowania jednostki, ale z innych okoliczności wyjątkowych. Zaliczyć do nich można proces zasadniczych przekształceń Wojska Polskiego, który obecnie trwa. Ponadto trudno uznać, że na zamiar Ustawodawcy wykluczenia wypowiedzenia przed rzeczywistym zmniejszeniem stanu etatowego wskazuje użycie formy czasu przeszłego dokonanego zmniejszył się jej stan etatowy. Forma ta wskazuje bowiem jedynie na konieczność zachowania związku pomiędzy wypowiedzeniem stosunku służbowego, a zmniejszeniem stanu etatowego, na tej samej zasadzie, jak wymaga takiego związku pomiędzy rozformowaniem, a tym wypowiedzeniem.

Zarzutem skargi w niniejszej sprawie był także brak "staranności przy rozważaniu możliwości zatrudnienia żołnierza w nowo powstającej strukturze". Zarzutu tego także nie sposób podzielić. Po pierwsze w niniejsze sprawie skutkiem przeformowania jednostki skarżącego nie było powstanie [...]. Po drugie - w aktach sprawy znajdują się wystarczające dowody wskazujące na fakt, że wydający decyzję z dnia [...] grudnia 2002 r. organ przeanalizował, zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy pragmatycznej, możliwość wyznaczenia skarżącego na inne stanowisko służbowe. Wynika to jednoznacznie z notatki służbowej (k. 107 akt personalnych skarżącego), która potwierdza, iż organ dopełnił ciążącego na nim obowiązku i przeanalizował możliwość wyznaczenia służbowego w poszczególnych rodzajach wojsk, w tym w "pozostałych jednostkach organizacyjnych resortu obrony narodowej".

Sformułowany przez skarżącego zarzut zmiany przez organ swojego dotychczasowego stanowiska, nawet jeśli jest on zasadny, nie stanowi podstawy uznania zaskarżonej decyzji za nieważną. Podnoszone natomiast przez skarżącego, na etapie postępowania administracyjnego, zarzuty rażącego naruszenia prawa poprzez zaniechanie podania materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia, wyjścia poza granice tego rozstrzygnięcia, sprzeczności pomiędzy podaną podstawą prawną decyzji, a jej uzasadnieniem, choć nie podnoszone już w skardze, przeanalizowane przez Sąd z urzędu na uznanie nie zasługują. Podstawą zaskarżonej decyzji był podany w jej treści art. 127 § 3 i 138 § 1 pkt 1 Kpa, gdyż jest to decyzja utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...] września 2005 r. Organ zasadnie przywołał więc właściwe przepisy procedury administracyjnej. Przyznać natomiast należy rację skarżącemu, że nie ma zasadniczego znaczenia dla sprawy okoliczność, iż nie odwoływał się on od decyzji o wypowiedzeniu mu stosunku służbowego i sam wystąpił o skrócenie okresu wypowiedzenia (choć skarżący kwestionował takie wystąpienie). Pomimo tego decyzja z [...] grudnia 2002 r. mogła być przecież dotknięta wadą nieważności. Poświęcenie tym okolicznościom miejsca w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w żadnym wypadku nie stanowi jednak o jej nieważności.

Stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. N r 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia. W niniejszej sprawie, z uwagi na powyżej wskazane powody, skarga na takie uwzględnienie nie zasługuje. Nie zaszła żadna z przesłanek stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, wskazanych w przywołanym art. 156 § 1 Kpa. Z tego względu Sąd skargę oddalił.