Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 546/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 7 ust. 1 i ust. 2, art. 10 ust. 1a, ust. 1b i ust. 4, art. 17 ust. 4
journal: Dz.U. 2005 nr 86 poz 732
law: Ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.
article: art. 11 pkt 5 lit. a
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1366
law: Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw
article: art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 6 ust. 2, art.17 ust. 4
journal: Dz.U. 1961 nr 17 poz 87
law: Konwencja o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą sporządzona w Nowym Jorku  dnia 20 czerwca 1956 r.
article: par. 18
journal: Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Teza: Według Sądu niewątpliwym jest, aby z przedłożonych dokumentów - zaświadczenia zagranicznej instytucji egzekucyjnej, czy informacji sądu okręgowego

wynikało, iż stan egzekucji wskazuje na to, iż alimenty od osoby zobowiązanej nie są przekazywane uprawnionemu i w tym sensie egzekucja jest

"bezskuteczna", ale dokumenty te nie muszą wskazywać na tę bezskuteczność wprost tak, jak w przypadku dłużników alimentacyjnych zamieszkałych w

kraju, co do których postępowanie egzekucyjne prowadzone jest przez komornika sądowego i co wynika wprost z art. 10 ust. 4 ustawy.

Każda informacja sądu okręgowego o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych wskazująca na to, iż osoba uprawniona do alimentów nie otrzymuje ich

winna stanowić podstawę (jedną z podstaw) do ustalenia prawa do zaliczki alimentacyjnej.

TEZY

Według Sądu niewątpliwym jest, aby z przedłożonych dokumentów - zaświadczenia zagranicznej instytucji egzekucyjnej, czy informacji sądu okręgowego

wynikało, iż stan egzekucji wskazuje na to, iż alimenty od osoby zobowiązanej nie są przekazywane uprawnionemu i w tym sensie egzekucja jest

"bezskuteczna", ale dokumenty te nie muszą wskazywać na tę bezskuteczność wprost tak, jak w przypadku dłużników alimentacyjnych zamieszkałych w

kraju, co do których postępowanie egzekucyjne prowadzone jest przez komornika sądowego i co wynika wprost z art. 10 ust. 4 ustawy.

Każda informacja sądu okręgowego o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych wskazująca na to, iż osoba uprawniona do alimentów nie otrzymuje ich

winna stanowić podstawę (jedną z podstaw) do ustalenia prawa do zaliczki alimentacyjnej.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Grażyna Danielec Sędziowie NSA Wiesław Kisiel WSA Bożenna Blitek (spr.) Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. B. kwotę 257,00 (słownie: dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] M. B. złożyła w Miejsko-Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej dla uprawnionego pełnoletniego syna M. M. uczęszczającego do Technikum [...] w [...], w którym podała, że w skład rodziny oprócz niej wchodzi ten syn. Razem z wnioskiem zostały złożone: odpis wyroku Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] r., sygn. akt [...] [...] o ustaleniu alimentów w wysokości 300 zł miesięcznie na rzecz M. M. od M. M. z klauzulą wykonalności, odpis wyroku [...] Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] r. oznaczonego [...].nr [...] rozwiązującego małżeństwo M. M. i M. M. , odpis pozwu o rozwód małżeństwa M. B. z M. B. złożonego przez M. B. do Sądu Okręgowego w [...] w dniu [...] r., odpis zaświadczenia Zespołu [...] Nr [...] w [...] z dnia [...] r. o uczęszczaniu M. M. do Technikum [...] w [...] w roku szkolnym 2006/2007, odpis zaświadczenia Urzędu Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] r. potwierdzającego, że M. B. jest podatnikiem podatku rolnego, odpis zaświadczenia Urzędu Skarbowego w [...] o wysokości dochodów M. B. w roku podatkowym 2005, upoważnienie M. M. z daty [...] r. dla M. B. do ubiegania się w jego imieniu o zaliczkę alimentacyjną oraz do pobierania przyznanych z tego tytułu świadczeń, odpis wniosku M. B. złożonego w dniu [...] r. do Sądu Okręgowego w [...] o wydanie zaświadczenia ze wskazaniem, że jest ono "niezbędne celem uzyskania zaliczki alimentacyjnej", zaświadczenie Sądu Okręgowego w [...] z daty [...] r. o toczącej się przed tym Sądem sprawy z powództwa M. B. przeciwko M. B. o rozwód.

Pismem z dnia [...] r. M. B. została wezwana do "uzupełnienia wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej o wymagane dokumenty tj. informację sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres ostatnich trzech miesięcy".

W wyniku tego wezwania M. B. przedłożyła dwa zaświadczenia Prezesa Sądu Okręgowego w [...]: pierwsze z daty [...] r. informujące, że według oświadczenia złożonego przez M. B. w dniu [...] r. pod rygorem odpowiedzialności karnej w trybie art. 233 kk, egzekucja jest nadal bezskuteczna, albowiem nie otrzymuje ona alimentów od zobowiązanego oraz, iż zaświadczenie to wydaje się M. B. "celem uzyskania zaliczki alimentacyjnej" i drugie z daty [...] r. informujące, że według oświadczenia złożonego przez M. B. w dniu [...] r "egzekucja jest bezskuteczna w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 22.04.2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych, albowiem nie otrzymuje ona żądanych alimentów" oraz, iż zaświadczenie wydaje się na prośbę M. B. "celem przedłożenia w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] i uzyskania zaliczki alimentacyjnej". Nadto M. B. przedstawiła otrzymane pismo Wydziału Konsularnego Ambasady RP w [...] z daty [...] r. informujące, że [...] Okręgowy Sąd w [...] "w dniu [...] roku wydał orzeczenie wykonawcze w przedmiocie egzekucji alimentów od M. M. , które następnie w dniu [...] roku przekazał pracodawcy dłużnika [...][...] celem realizacji", nie mniej pracodawca poinformował ten Sąd z dnia [...] r. i z dnia [...] r. "o niemożności przeprowadzenia egzekucji z uwagi na fakt, że z poborów dłużnika są już ściągane alimenty na rzecz innego małoletniego dziecka S. S".

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną z upoważnienia Burmistrza MiG [...] - Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] nie przyznał M. B. świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej dla M. M. Jako podstawę prawną wskazano art. 104 i art. 108 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 10 ust. 1a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.) oraz § 1 i § 2 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 czerwca 2005r. w sprawie wzoru wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej oraz odpowiednich zaświadczeń (Dz. U. Nr 105, poz. 882). Na uzasadnienie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej podano, że ze złożonych przez M. B. zaświadczeń z Sądu Okręgowego w [...] i pisma z Ambasady RP wydział Konsularny "nie można stwierdzić jednak bezskuteczności egzekucji" i podkreślono, iż z uwagi na "brak zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji wnioskodawczyni nie nabywa prawa do zaliczki alimentacyjnej".

Z decyzją tą nie zgodziła się M. B. , która w odwołaniu zarzuciła, iż dopełniła wszelkich obowiązków, a w szczególności zwróciła się do Sądu Okręgowego w [...] o wydanie jej zaświadczenia zaznaczając, że jest ono niezbędne celem uzyskania zaliczki alimentacyjnej i złożyła takie, jakie jej Sąd wydał. Nadto opisał swoje działania, jakie podęła po to, aby uzyskać alimenty od zobowiązanego na rzecz syna, jednak żadnych alimentów nie otrzymała i przedstawiła wszelkie dokumenty, jakie w tej sprawie otrzymała wskazujące na "niemożność przeprowadzenia egzekucji". Na poparcie twierdzeń dołączyła do odwołania a szereg dokumentów, w tym kopię pisma Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] r. skierowanego do Przewodniczącej Wydziału [...] Rodzinnego i Nieletnich Sądu Rejonowego dla [...], z którego wynika, iż Sąd Okręgowy w [...] przekazał temu Sądowi Rejonowemu pismo M. B. z dnia [...]. z załącznikami dotyczące egzekucji alimentów od M. M. zamieszkałego w [...] z informacją, że: "Sąd Okręgowy prowadzi sprawy w trybie tzw. konwencji nowojorskiej. Wszczęcie w niniejszej sprawie takiego postępowania jest niecelowe z uwagi na niepotrzebną dwutorowość, w szczególności z uwagi na uznanie już przez Sąd Okręgowy w [...] wyroku Tamt. Sądu z dnia [...] r. sygn. akt [...] w trybie umowy dwustronnej."

Decyzją z dnia [...] r. do sygn. akt:: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu powyższego odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Na uzasadnienie decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż podzielił stanowisko organu I instancji podkreślając, że zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 22 kwietnia o postępowaniu wobec dłużników oraz zaliczce alimentacyjnej - według ust. 1a tego art. wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej składa się "łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją", przy czym zgodnie z ust. 1b tego art. "osobie, o której mowa w ust. 1a, zaliczka przysługuje począwszy od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek do sądu okręgowego o wykonanie wyroku ustalającego prawo do świadczeń alimentacyjnych w państwie zamieszkania dłużnika alimentacyjnego". Organ II instancji zaznaczył, że "bezskuteczność powinna zostać potwierdzona zaświadczeniem sądu okręgowego lub też zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy", a z zaświadczenia Sądu Okręgowego w [...] przedstawionego przez wnioskodawczynię nie wynika, aby to ten Sąd stwierdził bezskuteczność egzekucji, a jedynie wynika, "że według oświadczenia wnioskodawczyni złożonego w dniu [...] r. egzekucja jest bezskuteczna w rozumieniu art. 2 ustawy o zaliczce alimentacyjnej". Również pismo Ambasady RP Wydział Konsularny w [...] stwierdzające, iż napotkano trudności w egzekucji alimentów "nie jest zaświadczeniem, o którym mowa w art. 10 ust. 1a ustawy o zaliczce alimentacyjnej, gdyż nie został wydany przez zagraniczną instytucję egzekucyjną". W konsekwencji i ten organ przyjął stanowisko, że "w rozpatrywanej sprawie nie można przyznać zaliczki alimentacyjnej z uwagi na brak odpowiedniego do wymagań art. 10 ust. 1a zaświadczenia".

Z powyższą decyzją nie zgodziła się M. B., która w skardze podniosła te same argumenty jak w odwołaniu, zarzucając, że skoro ustawa nakłada na sąd okręgowy obowiązek wydania odpowiedniego zaświadczenia o stanie egzekucji, to nie można obciążać strony skutkami wydania stronie przez tenże sąd okręgowy zaświadczenia, które nie spełnia wymogów ustawowych i strona z tego powodu nie powinna ponosić żadnych konsekwencji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie więc z podanymi wyżej ustawowymi kompetencjami bada, czy treść zaskarżonej decyzji jest zgodna z prawem i czy postępowanie prowadzące do jej wydania było niewadliwe i rzetelne.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - skarga M. B. jest w pełni uzasadniona.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na treść aktu prawnego stanowiącego podstawę przyznania (lub odmowy przyznania) zaliczki alimentacyjnej, którym jest ustawa z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.).

W szczególności art. 10 ust. 1a i ust. 1b – dodane przez art. 11 pkt 5 lit. a) ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 164, poz. 1366) z dniem 1 września 2005r. – stanowi, że:

"Art. 10.(...)

1a. W przypadku gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją.

1b. Osobie, o której mowa w ust. 1a, zaliczka przysługuje począwszy od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek do sądu okręgowego o wykonanie wyroku, ustalającego prawo do świadczeń alimentacyjnych, w państwie zamieszkania dłużnika alimentacyjnego."

Z przytoczonego wyżej art. 10 ust. 1a wynika, że M. B. działając z upoważnienia syna M. M. mającego ustalone stosownymi orzeczeniami sądowymi prawo do świadczeń alimentacyjnych, powinna złożyć do MGOPS w [...] wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z wymaganą dokumentacją (którą, co jest poza sporem, przedstawiła) oraz "z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy".

Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela stanowisko organów obu instancji jedynie w tym zakresie, że M. B. nie przedstawiła zaświadczenia zagranicznej instytucji egzekucyjnej, o którym mowa w art. 10 ust. 1a omawianej ustawy.

Sąd zwraca jednak uwagę na to, że wnioskodawczyni mogła złożyć: po pierwsze – "zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej" lub (alternatywnie) "informację sądu okręgowego", a po drugie - w obu wypadkach tj. w przypadku "zaświadczenia zagranicznej instytucji" i w przypadku "informacji sądu okręgowego" – dokumenty te mają zaświadczać czy informować "o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych", a nie o bezskuteczności egzekucji, jak wskazują to organy. Zważywszy na cel ustawy, jakim - według art. 7 ust. 1 ustawy - jest udzielenie pomocy w formie zaliczki alimentacyjnej osobom małoletnim albo osobom uczącym się pełnoletnim do ukończenia przez nich 24 roku życia, będącym - według ust. 2 tego przepisu - w trudnej sytuacji materialnej, jest według Sądu niewątpliwym, iż istotnie chodzi o to, aby z przedłożonych dokumentów – zaświadczenia zagranicznej instytucji egzekucyjnej, czy informacji sądu okręgowego wynikało, iż stan egzekucji wskazuje na to, iż alimenty od osoby zobowiązanej nie są przekazywane uprawnionemu i w tym sensie egzekucja jest "bezskuteczna", ale dokumenty te nie muszą wskazywać na tę bezskuteczność wprost tak, jak w przypadku dłużników alimentacyjnych zamieszkałych w kraju, co do których postępowanie egzekucyjne prowadzone jest przez komornika sądowego i co wynika wprost z art. 10 ust. 4 ustawy ("Komornik dołącza do wniosku o przyznanie zaliczki zaświadczenie o bezskuteczności prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w tym informację o wysokości wyegzekwowanego świadczenia alimentacyjnego").

Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca nadto uwagę na to, że zawarta w art. 10 ust. 1a omawianej ustawy możliwość złożenia przez osobę uprawnioną (lub jej pełnomocnika, jak w niniejszym przypadku) "informacji sądu okręgowego", a nie informacji innego sądu np. sądu rejonowego "o stanie egzekucji" nie jest przypadkowa, albowiem ustawodawca założył, iż sądy polskie w dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą stosują postanowienia "Konwencji o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą sporządzonej w Nowym Jorku dnia 20 czerwca 1956r. tzw. Konwencji Nowojorskiej (Dz. U z 1961r., Nr 17, poz. 87) mającej pierwszeństwo przed stosowaniem umów dwustronnych w tym zakresie, albowiem umowy dwustronne zawarte między dwoma państwami dotyczą materii szerszej, niż tylko spraw alimentacyjnych (nie wyłączając tych spraw) i ich wykonanie w praktyce stanowi z reguły większą trudność. Co prawda, ogólną regułą jest pierwszeństwo stosowania umów dwustronnych przed umowami wielostronnymi (w tym konwencjami), ale wyjątkiem od tej zasady była i jest Konwencja Nowojorska zawarta celem ułatwienia dochodzenia i egzekwowania roszczeń alimentacyjnych za granicą. Wynika to wprost ze "Wstępu" i art. 1 ust. 1 tej Konwencji:

"Zważywszy na konieczność pilnego rozwiązania humanitarnego zagadnienia wynikającego z sytuacji osób będących w potrzebie i zależnych pod względem utrzymania od osób przebywających za granicą, mając na uwadze, że dochodzenie roszczeń alimentacyjnych lub egzekucja orzeczeń za granicą napotyka na poważne trudności natury prawnej i praktycznej i zdecydowane znaleźć środki zmierzające do rozwiązania tych zagadnień i przezwyciężenia tych trudności, Umawiające się Strony uzgodniły, co następuje:"

"Celem niniejszej Konwencji jest ułatwienie dochodzenia roszczenia alimentacyjnego, które osoba (w dalszym ciągu nazywana "uprawnionym") przebywająca na obszarze jednej z Umawiających się Stron jest uprawniona wysunąć przeciwko innej osobie (w dalszym ciągu nazywanej "zobowiązanym"), podlegającej jurysdykcji innej Umawiającej się Strony. Cel ten będzie realizowany za pośrednictwem organów, które w dalszym ciągu będą określane jako Organ przesyłający i Organ przyjmujący."

Sąd zwraca uwagę, że osoba uprawniona do dochodzenia roszczeń alimentacyjnych za granicą zwraca się w tej sprawie w swoim kraju do organu zwanego organem przesyłającym. Według art. 2 ust. 1 Konwencji:

"Każda Umawiająca się Strona wyznacza w chwili złożenia dokumentu ratyfikacji lub przystąpienia jeden lub więcej organów sądowych lub administracyjnych, które będą na jej obszarze działać jako Organy przesyłające."

Zgodnie z pkt 1 "Oświadczenia Rządowego" z dnia 7 stycznia 1961r. w sprawie ratyfikacji przez Polskę Konwencji o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 20 czerwca 1956r. (Dz. U. Nr 61, poz. 88) zadania organów przesyłających przewidzianych w art. 2 ust. 1 powyższej Konwencji wykonują na obszarze Polski sądy okręgowe (przed zmianą organizacyjną sądownictwa - sądy wojewódzkie). Należy zauważyć, że w związku z powierzeniem sądom okręgowym obowiązków organów przesyłających - sądy te dysponują pełnym "wykazem państw będących uczestnikami Konwencji Nowojorskiej o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 20 czerwca 1956r., oraz wskazanych przez te państwa organów przesyłających i przyjmujących", z którego wynika, iż Serbia jest uczestnikiem tej Konwencji i pod poz. 42 "wykazu" (opublikowanego m.in. w Jan Ciszewski – "Obrót prawny z zagranicą w sprawach cywilnych i karnych", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2004, str. 482) wskazała swoje organy przesyłające i przyjmujące w Belgradzie.

Z kolei z treści art. 6 ust. 2 omawianej Konwencji wynika, że:

"Organ przyjmujący informuje o biegu sprawy Organ przesyłający. Jeżeli nie może on nadać biegu sprawie, zawiadamia Organ przesyłający o przyczynach i zwraca akta."

Z uwagi na powyższe – Sąd zauważa, że właśnie ze względu na obowiązek informacji "o biegu sprawy" – organ przesyłający, którym według postanowień Konwencji Nowojorskiej dla M. B. jest Sąd Okręgowy w [...] – sądy okręgowe posiadają (lub winny posiadać) informację o stanie egzekucji, a więc informację, o jakiej mowa w art. 10 ust. 1a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca nadto uwagę na to, że M. B. złożyła do Sądu Okręgowego w [...] jako sądu okręgowego, o którym mowa w art. 10 ust. 1a omawianej ustawy o zaliczce alimentacyjnej, "pismo z dnia [...] r. z załącznikami dotyczące egzekucji alimentów od pana M. M. zamieszkałego w S." – jak pisze to Sąd Okręgowy w [...] w swym piśmie z dnia [...] r. Jednak z trudnych do ustalenia powodów Sąd Okręgowy w [...] odmówił prowadzenia egzekucji tych alimentów w trybie Konwencji Nowojorskiej, na co wskazał wprost w wyżej wymienionym piśmie z dnia [...] r. skierowanym do Sądu Rejonowego dla [...] Co prawda Sąd Okręgowy powołał jako podstawę faktyczną odmowy to, "iż wszczęcie w niniejszej sprawie takiego postępowania jest niecelowe z uwagi na niepotrzebną dwutorowość, w szczególności z uwagi na uznanie już przez Sąd Okręgowy w [...] wyroku Tamt. Sądu z dnia [...]. sygn. akt [...] w trybie umowy dwustronnej" (zapewne w piśmie omyłkowo podano "niepotrzebną dwustronność"), jednak nie wskazał w tym piśmie podstawy prawnej zajętego stanowiska skutkującego odmową prowadzenia egzekucji alimentów w trybie Konwencji Nowojorskiej i dalszą konsekwencją dla skarżącej – brakiem "informacji sądu okręgowego o stanie egzekucji" świadczeń alimentacyjnych.

W sytuacji wyżej przedstawionej, a wynikającej z akt administracyjnych – ma rację skarżąca podnosząc, że nie może ponosić niekorzystnych skutków związanych z wydaniem zaświadczenia przez Sąd Okręgowy w [...], które według twierdzeń innego organu, jakim jest w tym wypadku Burmistrz Miasta i Gminy [...] czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], nie spełnia warunków ustawowych zaświadczenia, czy informacji, o jakiej mowa w ustawie. Sąd jednak zwraca uwagę, że żaden z wymienionych organów administracyjnych nie podał, z jakiego powodu przestawiona przez stronę informacja Sądu Okręgowego w [...] przedstawiona w formie zaświadczenia Prezesa tego Sądu i wskazująca na źródło informacji – oświadczenie strony, a nie dokumentację tego Sądu związaną z prowadzeniem egzekucji w trybie właściwym dla sądu okręgowego nie jest informacją, o której mowa w przepisie art. 10 ust. 1a omawianej ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o zaliczce alimentacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę także na inną kwestię związaną z wymienioną w art. 10 ust. 1a omawianej ustawy. "informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji" istotną w niniejszej sprawie. W związku z tym Sąd zwraca uwagę na treść art. 17 ust. 4 ustawy:

"Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, wzór wniosku o ustalenie prawa do zaliczki oraz odpowiednich zaświadczeń, mając na uwadze konieczność zapewnienia sprawnej i prawidłowej realizacji tego zadania."

Na podstawie tej delegacji ustawowej zostało wydane Rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 czerwca 2005r. w sprawie wzoru wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej oraz odpowiednich zaświadczeń (Dz. U. Nr 105, poz. 882), które stwierdza:

"§ 1. Rozporządzenie określa:

1) wzór wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej, stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia;

2) wzór zaświadczenia o bezskuteczności prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz o wysokości wyegzekwowanego świadczenia alimentacyjnego, stanowiący załącznik nr 2 do rozporządzenia;

3) wzór zaświadczenia o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, stanowiący załącznik nr 3 do rozporządzenia."

Powyższe Rozporządzenie zawiera wyżej wymienione trzy załączniki.

Sąd zwraca uwagę na to, że żaden przepis ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. nie określa wzoru "informacji sądu okręgowego", o której mowa w art. 10 ust. 1a ustawy, ani też delegacja ustawowa art. 17 ust. 4 ani innego przepisu tej ustawy nie zawierają upoważnienia do określenia wzoru "informacji". Z tego względu należy stwierdzić, że każda informacja sądu okręgowego o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych wskazująca na to, iż osoba uprawniona do alimentów nie otrzymuje ich winna stanowić podstawę (jedną z podstaw) do ustalenia prawa do zaliczki alimentacyjnej.

Zajęte stanowisko w tej sprawie stanowisko znajduje oparcie zarówno w obowiązujących przepisach, jak również w ustalonym już orzecznictwie sądownictwa administracyjnego. Jako przykład Sąd wskazuje stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2006r., sygn. akt I SA/Wa 724/06 (opublikowane LEX nr 229625), które Sąd podziela: "Skoro ustawodawca żąda od osoby mającej prawo do świadczeń alimentacyjnych, w przypadku dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, złożenia informacji o stanie egzekucji i nakazuje w takim przypadku organowi właściwemu wierzyciela wydać decyzję o przyznaniu zaliczki na podstawie informacji o stanie egzekucji, należy uznać za nieuprawnione żądanie organów orzekających w sprawie przedstawienia przez skarżącą informacji o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych i wysokości wyegzekwowanych świadczeń alimentacyjnych." Nadto Sąd zauważa, iż uzasadnieniu tego orzeczenia trafnie wskazano, iż ustawodawca odrębnie uregulował warunki ustalania prawa do zaliczki alimentacyjnej w sytuacji dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej: "Przepisy ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, po nowelizacji, odróżniają sytuację prawną osoby mającej prawo do świadczeń alimentacyjnych w przypadku dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej od sytuacji prawnej osoby, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego w kraju. W pierwszym przypadku wprowadzają obowiązek przedstawienia i uwzględnienia informacji o stanie egzekucji, w drugim zaś - zaświadczenia komornika sądowego o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych i wysokości wyegzekwowanych świadczeń alimentacyjnych. Oznacza to, że ustawodawca celowo wprowadził w tym przypadku odmienną regulację polegającą na obowiązku złożenia innego dokumentu niż dokumenty, z których wynika informacja o wysokości ściągniętych alimentów albo informacja o bezskuteczności egzekucji. A zatem w przypadku, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej powinno nastąpić na podstawie informacji sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczenia zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych."

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie za zasadne uznał także powołane w omawianym orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stanowisko, że: "Należy przyjąć za trafne stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z dnia 8 stycznia 1993 r. III ARN 84/92 (OSNCP 1993, nr 10, poz. 183) i w uchwale z dnia 7 marca 1995 r. III AZP 2/95 (OSNIASPiUS 1995, nr 15, poz. 182), iż w odniesieniu do indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej w takiej sytuacji wykładnia gramatyczno-słownikowa winna być uzupełniona wnioskami płynącymi z zastosowania innych rodzajów wykładni: systemowej, funkcjonalnej, a wreszcie celowościowej, która uznana jest za najodpowiedniejszą i najlepiej prowadzącą do rozszyfrowania intencji i celów ustawodawcy. W opisanej sytuacji wykładnia celowościowa pozwala lepiej odczytać intencje ustawodawcy. W ocenie sądu, należy więc przepisy art. 10 ust. 1a i ust. 5 pkt 2a ustawy, uznać za regulację szczególną, wprowadzoną ze względu na trudną sytuację osób będących w potrzebie i zależnych pod względem utrzymania od osób przebywających za granicą oraz ze względu na to, że dochodzenie roszczeń alimentacyjnych lub egzekucja orzeczeń za granicą napotyka na poważne trudności natury prawnej i praktycznej, a także za próbę znalezienia środków zmierzających do rozwiązania tych zagadnień i przezwyciężenia tych trudności."

Mając na względzie powyższe ustalenia, przepisy obowiązującego prawa i przedstawioną wykładnię tych przepisów – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie za nieuprawnione uznał stanowisko organów obu instancji wskazujące, iż wnioskodawczyni M. B. nie przedstawiła odpowiedniej do wymagań art. 10 ust. 1a informacji sądu okręgowego o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych, co spowodowało odmowę przyznania zaliczki alimentacyjnej.

Jednocześnie Sąd stwierdził, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem obowiązującego prawa, a przeto uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz na mocy art. 145 § 1 pkt 1 a p.p.s.a. orzekł - jak w pkt I wyroku.

Na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 p.p.s.a. i w związku z § 18 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (...) (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) Sąd orzekł w przedmiocie kosztów postępowania – jak w pkt. II wyroku.