Postanowienie NSA, sygn. akt I GSK 629/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Zarząd Powiatu
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej C. Sp. z o.o. w Ł. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 510/19 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. w Ł. na czynność Z. w przedmiocie wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej postanawia: 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od C. Sp. z o.o. w Ł. na rzecz Z. 1.800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z 15 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 510/19, odrzucił skargę C. Sp. z o.o. w Ł. na czynność Z. w przedmiocie wypłaty dotacji oświatowej w zaniżonej wysokości.

Odrzucając skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej: p.p.s.a.), WSA stwierdził, że sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Wskazał, że skarżąca kwestionowała czynność, polegającą na wypłacie zaniżonej jej zdaniem dotacji. Podstawą do czynności organu, polegającej na wypłacie dotacji był art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2203 ze zm., obecnie obowiązuje tekst jednolity opublikowany w Dz. U. z 2020 r., poz. 17; dalej oznaczona jako u.f.z.o.). Zdaniem Sądu czynność wypłaty dotacji z całą pewnością nie należy do orzeczeń, wydawanych w postępowaniu administracyjnym czy podatkowym (art. 3 § 1 pkt 1-3, art. 3 § 2a p.p.s.a.), nie stanowi pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 3 § 1 pkt 4a p.p.s.a.), nie jest aktem organu jednostki samorządu terytorialnego ani aktem nadzoru nad taką jednostką (art. 3 § 1 pkt 5, 6 i 7 p.p.s.a.), nie można też uznać jej za bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania (art. 3 § 1 pkt 8-9 p.p.s.a.). Skarga na taką czynność możliwa byłaby wyłącznie wówczas, gdyby stanowiła ona inne niż określone w art. 3 § 1 pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 1 pkt 4 p.p.s.a.), względnie gdyby ustawa szczególna przewidywała jej sądową kontrolę (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Ustawodawca wyraźnie wskazał w art. 47 u.f.z.o., że czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W ocenie Sądu czynność w postaci wypłaty zaniżonej kwoty dotacji, podjęta na podstawie art. 34 ust. 1 u.f.z.o. nie wchodzi w zakres któregokolwiek z przepisów wymienionych w art. 47 u.f.z.o.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie skargi oraz stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, a także zasądzenie kosztów postępowania. Alternatywnie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 34 ust. 1 i art. 47 u.f.z.o. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez błędne przyjęcie, że czynność wypłaty dotacji, a w konsekwencji również czynność wypłaty dotacji w zaniżonej wysokości nie podlega kognicji sądów administracyjnych, co w konsekwencji pozbawiło skarżącą prawa do sądu, podczas gdy art. 47 u.f.z.o. odsyła do wszystkich czynności podejmowanych przez organ dotujący, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji oświatowej, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji , że na gruncie niniejszej sprawy zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, którą stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w środku prawnym w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Sąd I instancji kontrolowanym postanowieniem odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jako nienależącą do właściwości sądów administracyjnych, zaś postawiony w skardze kasacyjnej zarzut kwestionuje wyrażony w nim pogląd, zgodnie z którym zaskarżona w tej sprawie czynność Z., polegająca na wypłacie zaniżonej kwoty dotacji, nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Zarzut ten Naczelny Sąd Administracyjny uznał za bezzasadny.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

W ocenie NSA, zgodnie z ugruntowanym już stanowiskiem sądów i doktryny, za akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. uznaje się te, które: 1) w rozumieniu przepisów prawa materialnego i procesowego nie są decyzją lub postanowieniem; 2) mają charakter indywidualny, co wynika z określenia ich przedmiotu, a mianowicie uprawnień lub obowiązków, których dotyczą; 3) podejmowane są na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają ich autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, co oznacza również, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administrację publiczną; 4) są podejmowane w zakresie administracji publicznej, charakteryzując się, między innymi, jednostronnością działania; 5) są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną (v. B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych, art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ZNSA 2006 nr 2, s. 18-19).

Mając na uwadze powyższe uwagi wprowadzające do rozpoznawanej problematyki, stwierdzić należy, że stanowisko Sądu I instancji wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest prawidłowe, a zarzuty skargi kasacyjnej w żadnym stopniu go nie podważyły.

WSA prawidłowo stwierdził, że regulacja zawarta w art. 47 u.f.z.o. wyraźnie wskazuje, jakie czynności organu dotującego stanowią czynność z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z tym przepisem, czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32, art. 40 i art. 41, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32, art. 40 i art. 41, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zaskarżona przez Spółkę czynność w postaci wypłaty zaniżonej kwoty dotacji nie wchodzi w zakres któregokolwiek z przepisów wymienionych w art. 47 u.f.z.o. Czynność polegająca na wypłacie określonej kwoty dotacji jest czynnością, o której mowa w art. 34 ust. 1 u.f.z.o., zgodnie z którym, dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz 31 ust. 1, są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do dnia 20 stycznia oraz do dnia 15 grudnia roku budżetowego; w przypadku dotacji, o której mowa w art. 31 ust. 1, liczba części należnej dotacji jest równa liczbie miesięcy, w których prowadzony jest dany kwalifikacyjny kurs zawodowy.

Słusznie wskazał WSA, że przepis art. 34 ust. 1 u.f.z.o. nie został wymieniony w art. 47 tej ustawy w związku z czym czynność polegająca na samej wypłacie środków pieniężnych z tytułu dotacji nie należy do kognicji sądów administracyjnych.

Skonstatować zatem należy, że zaskarżona w niniejszej sprawie czynność, polegająca na wypłacie kwoty dotacji jest – w ocenie NSA – czynnością techniczną, która nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).