Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 584/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 4, art. 146 par. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędzia NSA Halina Kremis Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. B. i L.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 27 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów zobowiązanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez J.B. i L. B. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 27 marca 2013 r., nr [...], wydane w postępowaniu wznowieniowym, w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia 16 stycznia 1995 r. nr [...] Wójt Gminy S. wydał zezwolenie ówczesnym właścicielom na wyłączenie z produkcji części działki nr [...] stanowiącej rolę kl. IVb położonej w S. o powierzchni 0,12 ha, przeznaczonej na działalność usługowo-handlową oraz ustalił stałą opłatę roczną z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolnej w wysokości 386 zł na okres 20 lat.

W wyniku podziału geodezyjnego działki nr [...] została utworzona działka nr [...], na którą przypada opłata roczna ustalona w/w decyzją w wysokości 132,97 zł.

Postanowieniem Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 11 maja 2006 r., sygn. akt [...]przysądzona została własność nieruchomości w postaci działki nr [...] o powierzchni 0,1051 ha położonej w S. zabudowanej budynkami małej gastronomii na rzecz małżonków L. B. i J.B. na prawach wspólności małżeńskiej.

D. Biuro Geodezji i Terenów Rolnych we Wrocławiu (dalej: DBGiTR) pismem z dnia 12 grudnia 2007 r., nr [...] powiadomiło Starostwo Powiatowe w Ś. o fakcie zmiany stanu własnościowego w/w nieruchomości.

Pismem z dnia 21 kwietnia 2008 r. Starostwo Powiatowe w Ś. poinformowało L. B. o ciążącym na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.) – dalej: "u.o.g.r.l", obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolnej położonych na działce nr [...] w S..

W wyjaśnieniach skierowanych do L. B. - pismo z dnia 23 kwietnia 2008 r. DBGiTR wskazało, że prowadzi wyłącznie techniczno-finansową obsługę Terenowego Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych, natomiast obowiązki związane z wyłączeniem gruntów rolnych z produkcji rolniczej ustala miejscowo właściwy Starosta. Jednocześnie poinformowało o konieczności wnoszenia opłat rocznych w określonym terminie.

W dniu 26 marca 2010 r. Starosta S., będąc wierzycielem należności z tytułu opłaty rocznej, wynikającej z wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów w granicach działki nr [...] za lata 2006-2009, wystawił tytuły wykonawcze o numerach: [...]. Tytuły te Naczelnik Urzędu Skarbowego w W., jako organ egzekucyjny właściwy miejscowo, doręczył zobowiązanym J. i L. B..

Pismem z dnia 3 stycznia 2011 r., złożonym osobiście w Urzędzie Skarbowym w W. w dniu 7 stycznia 2011 r., sprecyzowanym następnie dwoma kolejnymi pismami z dnia 17 stycznia 2011 r. i z dnia 28 stycznia 2011 r. L. B. wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie ww. tytułów wykonawczych. W jego ocenie, najistotniejszą okolicznością świadczącą o nieistnieniu obowiązku jest fakt, iż "nie został uprzedzony o potrzebie wnoszenia opłat rocznych". Zobowiązany wskazał przy tym, że nieruchomość nabył w drodze licytacji sądowej, co według niego ma istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy, ponieważ "podczas tej licytacji nikt nie występował w roli zbywającego (...) Tym samym, skoro nie było osoby występującej w roli zbywającego, nikt nie byt władny go o istnieniu obowiązku uiszczenia opłaty rocznej". W swym pierwotnym piśmie z dnia 3 stycznia 2011 r. L. B. wskazał, że "w zasobach starostwa jest cytowane orzeczenie sądu i nie ma informacji jakoby został pouczony o potrzebie wnoszenia opłat rocznych". Ponadto, w jego ocenie, wskazanie w tytule wykonawczym w polu nr 42 jako podstawy prawnej "do przeprowadzenia egzekucji administracyjnej" tylko art. 30 u.p.e.a. jest niewystarczające. Obowiązek bowiem winien zostać wskazany w sposób precyzyjny. Mając na uwadze powyższe, zobowiązany stwierdził, że "nie ma obowiązku wnoszenia opłat rocznych, o których mowa w ustawie o ochronie gruntów rolnych i leśnych", a "wystawienie tzw. wykonawczych jest bezprawne nikt nie jest władny nadawać im urzędowego biegu" i zażądał ich "natychmiastowego wycofania".

Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r., nr [...], zawierającym stanowisko wierzyciela co do zarzutów dotyczących egzekwowania zaległości z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej za rok 2008, objętej tytułem wykonawczym nr [...], Starosta S. uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione. Po rozpatrzeniu zażalenia L. B. od opisanego postanowienia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia 2 listopada 2011 r., nr [...], utrzymało je w mocy. Powyższe postanowienia doręczono wyłącznie L. B..

W dniu 16 lutego 2012 r. J.B. skierowała drogą elektroniczną pismo do Starosty S., w którym wniosła o doręczenie postanowienia z 14 czerwca 2011 r. W odpowiedzi Starosta S. wyjaśnił, że J.B. nie otrzymała postanowienia z dnia 14 czerwca 2011 r., ponieważ cała wcześniejsza korespondencja oraz wszystkie zażalenia na wydawane postanowienia były przedkładane i podpisywane jedynie przez L. B..

W wyniku uwzględnienia skargi J.B., w której skarżąca zarzuciła Staroście Ś. naruszenie prawa poprzez brak przesłania postanowienia w zakresie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2012 r., sygn. akt I SAB/Wr 6/12, zobowiązał skarżony organ do wydania w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku aktu załatwiającego wniosek J.B. z dnia 16 lutego 2012 r. Wskazując, że w sprawie postępowanie egzekucyjne było prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych wobec J. i L. B., Sąd administracyjny zobowiązał organ administracyjny do potraktowania pisma J.B. z dnia 16 lutego 2012 r. za wniosek o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r.

Postanowieniem z dnia 3 grudnia 2012 r., nr [...], doręczonym J. i L. B., Starosta S. wznowił postępowanie w sprawie stanowiska wierzyciela dotyczącego zarzutów zgłoszonych przez L. B. w postępowaniu egzekucyjnym obejmującym zaległość z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej za rok 2008. Następnie po ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, postanowieniem z dnia 21 lutego 2013 r., nr [...] Starosta S. stwierdził, że wydane przez niego postanowienie z dnia 14 czerwca 2011 r. nr [...] zostało podjęte z naruszeniem prawa oraz odmówił jego uchylenia z uwagi na to, że w wyniku wznowienia postępowania mogłoby zapaść wyłącznie postanowienie odpowiadające w swej istocie i treści dotychczasowemu postanowieniu. Starosta podejmując takie rozstrzygnięcie stwierdził zaistnienie wadliwości procesowej, polegającej na braku doręczenia postanowienia z dnia 14 czerwca 2011 r. osobie będącej stroną postępowania, tj. J.B.. Jednocześnie przyjął, że taka wadliwość nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego. W tym zakresie organ administracyjny wskazał, że zgodnie z przepisem art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l. obowiązek uiszczania opłat rocznych przechodzi na każdego kolejnego nabywcę z mocy prawa. W tej sytuacji stałe opłaty roczne płatne przez okres 20 lat z tytułu wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów położonych w granicach działki nr [...] w obrębie S. gmina S., ustalone decyzją Wójta Gminy S. z dnia 16 stycznia 1995 r., zostały w prawidłowy sposób przeniesione na rzecz J. i L. B., jako kolejnych właścicieli w/w nieruchomości, niezwłocznie po uzyskaniu z DBGiTR informacji o zmianie właściciela nieruchomości.

Rozstrzygnięcie organu I instancji, zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z 17 marca 2013 r., nr [...]. Odnosząc się do treści złożonego zażalenia, w którym powtórzono argumentację zawartą we wcześniejszej obszernej korespondencji, w tym dotyczących zarzutów zawartych w piśmie z dnia 3 stycznia 2011 r., uzupełnionych pismami z dnia 17 stycznia 2011 r. i 28 stycznia 2011 r., Kolegium zgodziło się z organem I instancji, że w sprawie nie jest sporne, iż postępowanie w sprawie stanowiska wierzyciela dotyczącego zarzutów zobowiązanego było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową przez pozbawienie prawa do udziału w tym postępowaniu J.B.. W ocenie Kolegium, organ I instancji w uzasadnieniu postanowienia stwierdzającego wydanie postanowienia - stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zobowiązanego z naruszeniem prawa, wykazał w sposób dostateczny, że opisana wadliwość procesowa nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, a więc stosując art. 146 § 2 k.p.a. należało przyjąć, że postanowienie dotychczasowe posiada jedynie wadliwości formalne, natomiast w całości było pozbawiona wadliwości materialnej. W przekonaniu Kolegium zaistniała okoliczność uzasadniała zastosowanie przepisu art. 151 § 2 k.p.a., zgodnie z którym w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.

Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie z dnia 27 marca 2013 r. J.B. i L. B. zarzucili Kolegium brak rozważań opartych na ustawie o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Według skarżących, Kolegium bezkrytycznie "uznało za Starostą S. jedynie część art. 12 tej ustawy". Zdaniem skarżących w sprawie "nie doszło do konsumpcji zapisów tej ustawy". Wskazali, że z postanowienia sądowego z dnia 11 maja 2006 r. znak [...] nie wynika, by skarżących powiadomiono o obowiązku uiszczania opłat rocznych. W przekonaniu skarżących, gdyby rzeczywiście forma zbycia jaka się dokonała w Sądzie w trakcie licytacji wynikała z u.o.g.r.l., to odpowiedni warunek umieszczony byłby w kolejnym punkcie tego postanowienia. Skoro zatem we właściwym czasie zgłosili fakt nabycia nieruchomości, to ta informacja dostępna była dla DBGiTR, tym samym i dla Starostwa w Ś.. W ocenie skarżących DBGiTR wraz ze Starostą mogło przystąpić do wyjaśniania powodów nieodprowadzania przez nich opłat rocznych, ale we właściwym czasie. Należało to przeprowadzić w ramach art. 61 k.p.a. W przekonaniu autorów skargi, na tą okoliczność powinien zwrócić uwagę organ odwoławczy, który obowiązany był ustalić, dlaczego podczas licytacji odstąpiono od powiadomienia skarżących o potrzebie odprowadzania opłat rocznych. Także czy na osobach organizujących licytacje ciążył taki obowiązek. Koniecznym jest poznanie stanowiska tych osób, które w ramach obowiązków służbowych organizowały licytacje. Skarżący wskazali na obowiązek uzupełnienia materiał dowodowy w tym zakresie. Według skarżących Starosta S. nie mając legitymacji do powiadomienia strony o potrzebie wnoszenia opłat rocznych wystąpił z takim żądaniem już w pierwszej korespondencji z dnia 25 stycznia 2008 r. Skutkiem tego cała wytworzona dokumentacja przez Starostę jest nieważna. Także nieważne jest postanowienie z dnia 14 czerwca 2011 r. nr [...], które nie zostało przesłane J.B.. W ocenie skarżących także twierdzenie, że po wznowieniu postępowania Starosta musiałby wydać takie samo postanowienie nie znajduje podstaw, ponieważ postanowienie z dnia 14 czerwca 2011 r. wydano w sprzeczności z ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W przekonaniu skarżących również stanowisko Kolegium w zakresie, którym uznaje, że Starosta dostatecznie wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa materialnego, jest błędne. Zawarte w nim uzasadnienie wyolbrzymia to, że obowiązek uiszczania opłat przechodzi na nabywcę.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 - 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.), odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym wnioskami zarzutami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Zaskarżone postanowienie i postanowienie organu I instancji zostały wydane po wznowieniu postępowania zakończonego postanowieniem Starosty S. z dnia 14 czerwca 2011 r., nr [...] zawierającym stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów zobowiązanego L. B. w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej należności pieniężnej wynikającej z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej za rok 2008, objętej tytułem wykonawczym nr [...].

Istotne z punktu widzenia kontroli sprawowanej przez Sąd administracyjny jest zauważenie, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania jest dwuetapowe. W pierwszej fazie organ bada jedynie, czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowieniowe, a także czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 k.p.a. Dopiero pozytywne ustalenia organu w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Dostrzec jednocześnie trzeba, że w przypadku wniosku o wznowienie opartego na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ustalenie interesu prawnego podmiotu wnoszącego ten wniosek w sytuacjach wątpliwych, może mieć miejsce jedynie w kolejnej fazie tego postępowania, tj. w fazie rozpoznawczej (czyli po wydaniu postanowienia o wznowieniu - por. m. in. wyrok NSA z 30 września 2010 r. sygn. akt II OSK 1438/09).

Zaznaczyć także należy, że wydanie postanowienia o wznowieniu na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. nie przesądza wystąpienia w sprawie przesłanki wznowieniowej. Postanowienie to stanowi natomiast podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia (po pierwsze) oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (o ile przyczyna wznowienia w sprawie będzie miała miejsce), stosownie do treści art. 149 § 2 k.p.a. Wskazać też należy, iż przepis art. 151 reguluje możliwe sposoby rozstrzygnięcia w postępowaniu wznowieniowym. Art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. ma zastosowanie w przypadku, gdy w toku postępowania (po wznowieniu) ustalono, że żadna przesłanka z art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. nie miała miejsca, a tym samym nie było podstaw do ponownej merytorycznej oceny sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Wskazany przepis nie ma jednak zastosowania w sytuacji, gdy wprawdzie wystąpiła przesłanka wznowienia, lecz jednocześnie wystąpiła przynajmniej jedna z przesłanek negatywnych wymienionych w art. 146 k.p.a. W takim przypadku, m.in. wówczas gdy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (o czym stanowi § 2 art. 146 k.p.a.), zastosowanie znajduje art. 151 § 2 k.p.a.

Ta ostatnia sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, co zasadnie wykazano w uzasadnieniu postanowienia Starosty S. z dnia 21 lutego 2013 r. i zaakceptowano w zaskarżonym postanowieniu Kolegium z dnia 27 marca 2013 r. Jednocześnie wymaga zauważania, że wszystkie powyżej przywołane reguły procedowania, charakterystyczne dla postępowania wznowieniowego zostały w sprawie zachowane.

Wniosek o wznowienie opierał się na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i słusznie w tej sytuacji przyjęto, że winien on spowodować wznowienie postępowania. Powyższe uprawniało w konsekwencji Starostę S. do wznowienia postępowania w stosunku do kwestionowanego postanowienia z 14 czerwca 2011 r., co też nastąpiło postanowieniem tego organu z 3 grudnia 2012 r. Przechodząc do kolejnej fazy postępowania wznowieniowego, Starosta S. zasadnie uznał, że J.B. przysługuje przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym, wszczętym w celu wyegzekwowania należności pieniężnych z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej za rok 2008, wynikającej z tytułu wykonawczego nr [...]. Ocena ta prowadziła do konkluzji, że wydając postanowienie z dnia 14 czerwca 2011 r., zawierające stanowisko wierzyciela co do zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, Starosta S. błędnie ustalił krąg stron, ponieważ pominął w postępowaniu J.B., doręczając postanowienie wyłącznie L. B.. Reasumując, wskazane okoliczności uzasadniały stwierdzenie, że w sprawie wystąpiła przesłanka wznowieniowa przewidziana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. To zaś uzasadniało ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej kwestionowanym postanowieniem z 21 lutego 2013 r. Nie oznacza to jednak, że organ zobligowany był rozpatrzeć sprawę na nowo w całości, tak jak miałoby to miejsce w postępowaniu zwykłym. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na wyrok NSA z 18 sierpnia 2011 r. sygn. akt II OSK 1162/11, w którym Sąd zawarł tezę, że wystąpienie podstawy wznowienia postępowania nie może być pretekstem do ponownego rozpoznania sprawy w całości, bez względu na stwierdzone uchybienia. Oznacza to m.in. (jak wskazał NSA), że jeżeli nie stwierdzono istnienia żadnej z podstaw wznowienia, które dotyczą postępowania dowodowego, to wznowienie postępowania z innej przyczyny, np. na podstawie art. 145a k.p.a., nie daje podstaw do ponownej oceny już przeprowadzonych i ocenionych dowodów. W uzasadnieniu wskazanego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że w przepisach k.p.a. brak, występującego w innych procedurach, zastrzeżenia, że rozpoznanie sprawy po wznowieniu postępowania winno mieścić się w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia (art. 282 § 1 ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 412 § 1 k.p.c.). Nie wynika z tego jednak, że w postępowaniu administracyjnym takiego ograniczenia nie ma. Zdaniem NSA, również po wznowieniu postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją administracyjną rozpoznanie sprawy winno zawierać się w granicach zakreślonych stwierdzonymi podstawami wznowienia. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania ma na celu naprawienie konkretnych wad postępowania zakończonego ostateczną decyzją ujętych w formie podstaw wznowienia. Wystąpienie podstawy wznowienia nie może być zatem pretekstem do ponownego rozpoznania sprawy w całości, bez względu na stwierdzone uchybienia.

Zatem, po stwierdzeniu zaistnienia w sprawie podstawy wznowienia, Starosta S. (a za nim – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.), zobligowane były ocenić ponownie sprawę z uwzględnieniem stwierdzonej wady (wypełniającej dyspozycję art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Tak też, w ocenie Sądu, orzekające w sprawie organy administracji zachowały się i w konsekwencji zasadnie uznały, że choć wystąpiła przesłanka wznowieniowa, to nie miało to żadnego wpływu na ostateczne postanowienie Starosty S. z dnia 14 czerwca 2011 r. Fakt braku zapewnienia w sprawie czynnego udziału J.B. nie miał bowiem żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia podjętego przez Starostę S. w sprawie bezzasadności zarzutów L. B. dotyczących nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...]. Okoliczności faktyczne które legły u podstaw wydania postanowienia z dnia 14 czerwca 2011 r. nie uległy zmianie. W szczególności J.B. nie podniosła innych zarzutów ani też nie przytoczyła nowych argumentów w stosunku do tych które zostały zgłoszone wcześniej przez L. B.. Zmianie nie uległy przepisy prawa materialnego stanowiące podstawę orzekania jak też sytuacja faktyczna. Fakt pominięcia w postępowaniu J.B. na zmianę przywołanego stanowiska nie mógł wpłynąć. Tym samym należało przyjąć, że wada stwierdzona w trakcie postępowania wznowieniowego była tego rodzaju, że nie miała wpływu na merytoryczną treść ostatecznego postanowienia. Stąd też wydanie orzeczenia w I instancji (w postępowaniu wznowieniowym) na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. należało uznać za w pełni uzasadnione i prawidłowe.

Dodać jednocześnie należy, odnosząc się do formułowanego przez skarżących zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego - art. 12 ust. 4 u.og.r.l., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na mylnym przyjęciu, że postanowienie o przysądzeniu własności wydane przez Sąd Rejonowy w Ś. w dniu 11 maja 2006r., sygn. akt [...], odpowiada w swej treści pojęciu zbycia gruntu, o którym traktuje ww. przepis ustawy, podczas gdy prawidłowa wykładnia treści ww. przepisu interpretację taką wyklucza, że powyższa kwestia została już przesądzona w wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 540/12, które to stanowisko Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Dokonując wykładni art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l., zgodnie z którym: w przypadku zbycia gruntów wyłączonych z produkcji, obowiązek uiszczania opłat rocznych przechodzi na nabywcę, o czym zbywający jest obowiązany uprzedzić nabywcę, na tle analogicznego stanu faktycznego (wówczas chodziło o egzekwowane od skarżących opłaty z tytułu wyłączenia gruntów rolnych za lata 2006-2007 i 2009), Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że: "obowiązek uiszczenia kwestionowanej opłaty obciąża każdoczesnego właściciela, nabywcę nieruchomości. Wobec czego skoro skarżącym nie można odmówić przymiotu nabywcy nieruchomości, tak są oni zobowiązani do uiszczania opłaty, który to obowiązek wynika wprost z ustawy, dokonywanie jej obliczenia nie powinno następować zatem w drodze decyzji administracyjnej, lecz w drodze czynności materialnotechnicznej typu wykonawczego, w trybie pozaprocesowym lub w drodze samoobliczenia". W przywołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również, że: "skoro u.o.g.r.l. nie zawiera definicji pojęcia "zbycie gruntów" to należy odwołać się do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm. – dalej jako k.c.) regulujących zbycie gruntów, nieruchomości tj. przeniesienia ich własności. I tak stosownie do art. 155 k.c. umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły". W ocenie wyrażonej przez Naczelny Sąd Administracyjny, taką szczególną formą zbycia gruntów jest ich sprzedaż w drodze licytacji odbywającej się w toku postępowania egzekucyjnego, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie - tu cyt.: "Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi zatem własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów, jak wskazuje art. 999 § 1 k.p.c.". W powołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stanął zatem na stanowisku, że przysądzenie dokonane w toku licytacji ma walor klauzuli generalnej (ogólnej) i przenosi wszystkie prawa ale i obowiązki na rzecz nowego właściciela. A skoro tak, to niewątpliwie na skarżących z dniem uprawomocnienia się przysądzenia, tj. z dniem 8 czerwca 2006r. nastąpiło przeniesienie własności tej nieruchomości i wówczas, z mocy prawa, przeszedł na małżonków B., jako nabywców, obowiązek uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia nieruchomości z produkcji rolnej. Raz jeszcze zatem należy podkreślić, że w rozumieniu art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l. "zbycie nieruchomości" należy rozumieć jako wszelkiej formy przejście prawa własności. I co ważne dla prawidłowości zastosowania tego przepisu nie jest niezbędne ustalenie kto właściwie jest zbywcą, ale istotne jest, że miało miejsce zbycie nieruchomości w drodze licytacji i z dniem przysądzenia skarżący stali się nabywcami tej nieruchomości. Co za tym od tego dnia zobowiązani byli do uiszczania opłaty rocznej za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej. Zgodzić się należy również z poglądem wyrażonym w powołanym wyroku, że bez wpływu na sam obowiązek pozostaje fakt braku poinformowania nabywcy przez zbywcę o obowiązku uiszczenia kwestionowanej opłaty. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że: "nawet jeżeli skarżący nie zostali o nim poinformowani przed przystąpieniem do licytacji, w trakcie licytacji, czy po przysądzeniu, nie miało to jednak wpływu na istnienie tego obowiązku. W przepisie art. 12 ust. 4 ani w pozostałych przepisach u.o.g.r.l., ustawodawca nie przewidział bowiem, aby z tego rodzaju zaniechaniem wiązać określonego rodzaju następstwa, konsekwencje to nie można ich sztucznie tworzyć".

Podzielając przytoczone stanowisko zauważyć należy, że ocenie sądu nie podlegało też, który z podmiotów mających związek ze zbyciem nieruchomości (np. komornik) był, czy też nie był obowiązany do informowania skarżącego o obowiązku wynikającym z art. 12 ust. 4 u.o.g..r.l.

W sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania (podanych w skardze), ani żadnych innych o charakterze procesowym, w tym regulujących postępowanie wznowieniowe. Co prawda można zarzucić organom orzekającym w sprawie naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zbyt ogólnikowe uzasadnienie wydanych postanowień w kontekście stwierdzonej wady i jej wpływu na wynik sprawy (w tym pominięcia wyżej wskazanych okoliczności dotyczących charakteru przesądzenia w drodze licytacji sądowej własności nieruchomości w kontekście stosowania art. 12 ust. 4 u.o.g.r.l.), ale nie sposób przyjąć, aby naruszenie to miało charakter istotny (a tylko tego rodzaju uchybienie procesowe mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi), w sytuacji gdy w obu postanowieniach prawidłowo wywiedziono, że stwierdzona wada nie miała wpływu na merytoryczną treść postanowienia Starosty S. z dnia 14 czerwca 2011 r.

Jednocześnie wymaga zauważenia, że zarzuty podniesione w skardze sprowadzały się w istocie do wskazania na brak odpowiedniego postępowania dowodowego i nie uwzględnienie całości materiału dowodowego, w tym wnioskowanego przez skarżących zapoznania się ze stanowiskiem osób organizujących licytację. Zarzuty te są niezasadne, a to już tylko z tego względu, że stwierdzona w sprawie przesłanka wznowieniowa nie dawała podstaw do ponownej oceny okoliczności faktycznych (i ponownego prowadzenia postępowania dowodowego). Nadto, te nowe okoliczności, jak wynika z treści przywołanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 540/12, nie miałby jakiegokolwiek znaczenia.

Z tych też przyczyn Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe i skargę jako nieuzasadnioną w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił.