Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1792/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 37 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2008 nr 88 poz 539
law: Ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Ministra Finansów z dnia ... maja 2013 r., nr ... w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej oddala skargę;


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu wniosku Powiatu O. o ponowne rozpatrzenie sprawy zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2008 r., zakończonej decyzją Ministra Finansów z dnia ... listopada 2012 r., tenże organ decyzją z dnia ... maja 2013r. Nr ... utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu decyzji z dnia ... maja 2013 r. przywołano m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją Ministra Finansów z dnia ... listopada 2012 r., wydaną na podstawie art.37 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, Powiat O. został zobowiązany do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2008 r. w wysokości ... zł albowiem część tej subwencji została nieprawidłowo skalkulowana z uwzględnieniem zawyżonej liczby uczniów - o 13 uczniów szkół publicznych i niepublicznych dla młodzieży, o 2 uczniów przy wadze P1, o 5 uczniów przy wadze P2, o 13 uczniów przy wadze P5, o 11 uczniów przy wadze P7, o 11 uczniów przy wadze P8, o 2 uczniów przy wadze P26, o 1 wychowanka przy wadze P33, o 13 uczniów przy wadze P40.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Powiat O. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w całości jako bezprzedmiotowego ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przeprowadzenie postępowania zgodnie z wymogami.

Kwestionowanej decyzji zarzucono:

- obrazę przepisów, które miały wpływ na treść orzeczenia, w szczególności art.38 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, poprzez jego niezastosowanie,

- obrazę przepisów postępowania, które miały wpływ na treść orzeczenia, w szczególności art. 16 Kpa, poprzez orzekanie w sprawie, co do której wydano już wcześniej ostateczną decyzję,

- obrazę podstawowych zasad prowadzenia postępowania administracyjnego, zgodnie z którą podstawą wszelkich ustaleń winien być prawidłowo zebrany i oceniony materiał dowodowy, jak również pominięcie podania podstawy prawnej dotyczącej naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej.

Uznając bezzasadność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ podniósł, że zgodnie z art. 28 ust. 5 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, Minister Edukacji Narodowej, biorąc pod uwagę zakres zadań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, podzielił część oświatową subwencji ogólnej na rok 2008 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2007 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2008 (Dz. U. Nr 247, poz. 1825). Algorytm przewidywał m. in. odrębną wagę P5= 9,50 dla dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim realizujących obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poprzez uczestnictwo w zajęciach rewalidacyjno-wychowawczych organizowanych w szkołach podstawowych i gimnazjach, dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi oraz z autyzmem. Zarówno przy wadze P5 jak i pozostałych wagach dla uczniów objętych kształceniem specjalnym mogli być uwzględnieni uczniowie wykazani w systemie informacji oświatowej, którzy według stanu na dzień 30 września 2007 r. posiadali orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego wydane z uwagi na niepełnosprawności, o których mowa w opisach wag.

Podkreślono, że w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2007 r. Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w O. prowadzony przez Powiat O. wykazał:

- zawyżoną, o 2 uczniów, liczbę uczniów ogółem w Filii Gimnazjum w B.,

- zawyżoną, o 2 uczniów, liczbę uczniów ogółem Szkoły Przysposabiającej do Pracy,

- zawyżoną, o 9 uczniów, liczbę uczniów ogółem Zasadniczej Szkoły Zawodowej Specjalnej,

- zawyżoną, o 1 wychowanka, liczbę wychowanków internatu Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego.

- w Szkole Podstawowej Specjalnej zawyżoną, o 4 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą Ps, i o 1 ucznia, liczbę uczniów przeliczanych wagą P2, a zaniżoną, o 5 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P4,

- w Gimnazjum Specjalnym zawyżoną, o 9 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P5, a zaniżoną, o 2 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P2 i o 7 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P4,

- w Filii Gimnazjum w B. zawyżoną o 2 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P4,

- w Szkole Przysposabiającej do Pracy zawyżoną, o 4 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P4,a zaniżoną, o 1 ucznia, liczbę uczniów przeliczanych wagą P2 i o 1 ucznia, liczbę uczniów przeliczanych wagą P5,

- w Zasadniczej Szkole Zawodowej Specjalnej zawyżoną, o 1 ucznia, liczbę uczniów przeliczanych wagą Ps, o 7 uczniów, liczbę uczniów przeliczanych wagą P2, o 1 ucznia, liczbę uczniów przeliczanych wagą P4.

W związku z powyższym przy kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008 dla Powiatu O. została uwzględniona:

- zawyżona, o 13 uczniów, liczba uczniów szkół publicznych i niepublicznych dla młodzieży,

- zawyżona, o 2 uczniów, liczba uczniów szkół podstawowych i gimnazjów na wsi przeliczanych wagą P1,

- zawyżona, o 5 uczniów, liczba uczniów niepełnosprawnych przeliczanych wagą P2,

- zaniżona, o 5 uczniów, liczba uczniów niepełnosprawnych przeliczanych wagą P4,

- zawyżona, o 13 uczniów, liczba uczniów niepełnosprawnych przeliczanych wagą P5,

- zawyżona, o 11 uczniów, liczba uczniów szkół ponadgimnazjalnych przeliczanych wagą P7,

- zawyżona, o 11 uczniów, liczba uczniów szkół zawodowych przeliczanych wagą P8,

- zawyżona, o 2 uczniów, liczba uczniów gimnazjów dla dzieci i młodzieży przeliczanych wagą P26,

- zawyżona, o 1 wychowanka, liczba wychowanków Specjalnego Ośrodku Szkolno-Wychowawczego przeliczanych wagą P33,

- zawyżona, o 13 uczniów, liczba uczniów przeliczanych wagą P40 na zadania pozaszkolne powiatowe.

Rozpatrując powtórnie sprawę, Minister Finansów ustalił, że część oświatowa subwencji ogólnej za rok 2008 została skalkulowana z uwzględnieniem zawyżonej, o ... uczniów, liczby uczniów przeliczeniowych i wynosiła ... zł. Organ podkreślił, że część oświatowa subwencji ogólnej bez uwzględnienia ... uczniów przeliczeniowych wynosi ... zł. Kwotę ... zł stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą części oświatowej subwencji ogólnej, którą otrzymał Powiat O. na rok 2008, a kwotą ustaloną w niniejszym postępowaniu, uznał za kwotę nienależną. Kwota ta podlega zwrotowi do budżetu państwa.

W związku z tym na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego zobowiązał Powiat O. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2008 r. w wysokości ... zł.

Podkreślono, że ustalając stan faktyczny sprawy Minister Finansów oparł się na dokumentach z przeprowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. kontroli a także na wyjaśnieniach przedstawionych przez Ministra Edukacji Narodowej.

Zdaniem organu dowodami w przedmiotowej sprawie mogły być jedynie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydane przez publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym inne • poradnie specjalistyczne, o których mowa w przepisach dotyczących podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008. Zatem wbrew twierdzeniom Strony dowody z akt zdrowotnych wychowanków, opinii biegłego (biegłych), przesłuchania świadków (niepełnosprawnych dzieci bądź ich rodziców/opiekunów prawnych) nie przyczynią się do wyjaśnienia sprawy, a tym samym nie miałyby wpływu na jej wynik. Zarówno z opisu wagi P5 jak i pozostałych wag dla uczniów wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy jednoznacznie wynika, że posiadanie przez ucznia orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego było warunkiem koniecznym do uwzględnienia tego ucznia przy odpowiedniej wadze. Wymagane przepisami orzeczenia, uczniowie powinni posiadać w dniu sporządzania sprawozdania systemu informacji oświatowej, tj. według stanu na dzień 30 września 2007 r. Orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydane przez publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne po tym terminie, a zatem i w roku 2013, nie będą spełniać wymogów zawartych w przepisach ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty i rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2007 r.

Ponadto Minister Finansów nie posiada uprawnień do występowania do poradni psychologiczno-pedagogicznych o wydanie dla ucznia orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Orzeczenia te wydawane są przez zespoły orzekające działające w poradniach psychologiczno-pedagogicznych na wniosek rodziców (§ 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz. U. Nr 173, poz. 1072).

W ocenie organu niezasadne jest twierdzenie Powiatu O., że publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne zostały zobligowane do orzekania o niepełnosprawności sprzężonej dopiero rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz. U. Nr 173, poz. 1072) bowiem do dnia wejścia w życie ww. rozporządzenia, tj. do dnia 15 października 2008 r. publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne wydawały orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 r. w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży oraz wydawania opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, a także szczegółowych zasad kierowania do kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania (Dz. U. Nr 13, poz. 114, z późn. zm.). Zgodnie z wzorem orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 r., w orzeczeniu wskazywano z uwagi na jaki rodzaj zaburzeń i odchyleń rozwojowych dziecka, wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy orzeka się o potrzebie kształcenia specjalnego. Terminologia użyta w ww. rozporządzeniu była zgodna z terminologią obowiązującą wówczas w przepisach ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty.

Organ stanął na stanowisku, że niezasadny jest zarzut Powiatu O., że Minister Finansów, wydając zaskarżoną decyzję, w podstawie prawnej pominął przepisy dotyczące wyliczenia części oświatowej subwencji ogólnej. Przedmiotem prowadzonego postępowania jest zwrot nadpłaconej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2008. Materialnoprawną podstawę do orzekania o zwrocie przez jednostkę samorządu terytorialnego nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej stanowi art. 37 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Dlatego też w podstawie prawnej został powołany przepis art. 37 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Minister Finansów wskazał, że wyrokami z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2272/12 i z dnia 14 marca 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2417/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi Powiatu O. na decyzje Ministra Finansów zobowiązujące Powiat do zwrotu nienależnie uzyskanych kwot części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2009 i 2007 na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2013 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.

Organ podniósł w związku z zarzuceniem przez Powiat O. decyzji z dnia ... listopada 2012 r., obrazy przepisu art. 38 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, poprzez jego niezastosowanie, że art. 38 ust. 1 określa granice odwoływania się do reguł zawartych w dziale III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w odniesieniu do nienależnie otrzymanych kwot części oświatowej subwencji ogólnej. W myśl art. 38 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, w odniesieniu do nienależnie otrzymanych w latach poprzedzających rok budżetowy kwot części oświatowej subwencji ogólnej stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa z wyłączeniem przepisu art. 57 oraz rozdziału 6 i art. 67a § 1 pkt 3 tej ustawy. Cytowany przepis poprzez użycie zwrotu "o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej" wskazuje, iż w pierwszej kolejności należy stosować przepisy ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Podstawę zobowiązania do zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za lata poprzedzające rok budżetowy stanowi więc art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, który odsyła do odpowiedniego stosowania przepisu art. 36 ust. 8 tej ustawy.

W związku z zarzutem Strony obrazy przez Ministra Finansów przepisów postępowania w szczególności art. 16 Kpa, poprzez orzekanie w sprawie, co do której wydano już wcześniej ostateczną decyzję, zauważył, że przedmiotem sprawy zakończonej decyzją Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. nr ... było uzyskanie przez Powiat O. nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej w związku z zawyżeniem przyjętej do skalkulowania części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008 liczby uczniów Liceum Ogólnokształcącego [...] wchodzącego w skład Powiatowego Zespołu nr 2 Szkół Ogólnokształcących [...] w O. przy wadze P12 dla uczniów klas .... Z kolei decyzja Ministra Finansów z dnia ... listopada 2012 r. dotyczy zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej w związku z zawyżeniem przyjętej do skalkulowania części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008 liczby uczniów szkół wchodzących w skład Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w O. i wychowanków internatu Ośrodka. Wprawdzie obie sprawy dotyczą uzyskania przez Powiat O. nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2008, ale w sprawach tych zawyżenie liczby uczniów przyjętej do naliczenia ostatecznej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008 dotyczy innych szkół i odnosi się do innych wag określonych w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2007 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2008.

Decyzję Ministra Finansów z dnia ... maja 2013 r. zaskarżył Powiat O. zarzucając jej:

a) Obrazę art. 38 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego poprzez błędną wykładnie i w konsekwencji - niezastosowanie na podstawie stosownego odesłania odpowiednich przepisów Ustawy Ordynacja Podatkowa oraz nie ustosunkowanie się przez Ministra Finansów do podniesionego zarzutu skierowanego przeciwko decyzji wydanej w dniu 23 listopada 2012 r. - co spowodowało nie rozpoznanie istoty wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy;

b) Obrazę art. 37 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w związku z treścią art. 6,7,8,9 oraz 77 Kpa poprzez błędną wykładnie i przyjęcie, iż Minister Finansów nie może prowadzić stosownego postępowania dowodowego, w szczególności poprzez zaniechanie przeprowadzenia zawnioskowanych dowodów i przyjęcie, iż nie jest zobowiązany, nie ma kompetencji i nie może przeprowadzić niezbędnego postępowania dowodowego celem ustalenia ilości uczniów (wychowanków) wymagających potrzebę kształcenia specjalnego (odpowiadającą danej wadze), które to naruszenie miało wpływ na treść orzeczenia, a to poprzez wydanie orzeczenia przy braku dowodów stwierdzających bądź zaprzeczających istnienia przesłanek do zastosowania poszczególnych wag;

c) Obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a to art. 76 § 1 i 80 Kpa poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie całkowicie dowolnej oceny i tym samym przyjęcie, że przywołane przez organ dokumenty (dowody) świadczą o ilości dzieci (wychowanków) z danymi schorzeniami, gdy tymczasem okoliczność taka nie wynika z dokumentów, z których przeprowadzono dowód, co w konsekwencji skutkowało odstąpieniem przez Ministra Finansów od wyjaśnienia rzeczywistej ilości uczniów (wychowanków) wymagających potrzeby kształcenia specjalnego (odpowiadającą danej wadze) [oraz oparcie się na dowodach nie pełnych wręcz pozornych], co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniach obu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych, mających wpływ na ustalenie obowiązku skarżącego do zwrotu (rzekomo) nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2008 w wysokości ... zł, będących przedmiotem postępowania administracyjnego;

d) Zaniechanie rozpoznania istoty zarzutów postawionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy poprzez czysto formalne podtrzymanie dotychczasowego stanowiska i jego uzasadnienie.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie Ministrowi Finansów do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Sąd zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w przepisach art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a.").

Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.

Istotę sporu w rozpoznawanej sprawie stanowi ocena zasadności zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2008 r. Ramy materialnoprawne rozpoznawanej sprawy przedstawiają się następująco. Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.d.j.s.t. w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji:

1) zmniejsza o odpowiednią kwotę część oświatową subwencji ogólnej

w zakresie subwencji na rok budżetowy oraz potrąca z kolejnej raty nienależnie otrzymaną kwotę, wynikającą ze zmniejszenia tej części subwencji, a jeżeli nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od jednej raty - wstrzymuje przekazywanie rat, bądź gdy nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od kwoty pozostałej do przekazania do końca roku budżetowego - wstrzymuje przekazywanie rat i zobowiązuje do zwrotu pozostałej części nienależnej kwoty części subwencji;

2) zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy.

Minister Finansów orzekł o zwrocie nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2008 r., w związku z tym, że nastąpiło nieprawidłowe jej naliczenie na skutek zawyżenia liczby uczniów, którzy to uczniowie nie posiadali orzeczeń poradni psychologiczno – pedagogicznych, zgodnie z przepisami ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Sąd podziela ustalenia dokonane w tym zakresie przez Ministra Finansów.

W świetle art. 71b ust. 1 u.s.o., kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Kształcenie to może być prowadzone w formie nauki w szkołach ogólnodostępnych, szkołach lub oddziałach integracyjnych, szkołach lub oddziałach specjalnych i ośrodkach, o których mowa w art. 2 pkt 5.

Z art. 71b ust. 3 u.s.o. wynika zaś, że opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego.

W załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 21 grudnia 2007 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2008 (Dz.U. Nr 247, poz. 1825 ze zm.) zawarto zapisy stanowiące, że podstawę do naliczania określonych wag stanowi orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, wydane na podstawie 71b ust. 3 u.s.o. Z powyższego jednoznacznie wynika, że posiadanie orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego było warunkiem koniecznym do uwzględnienia uczniów przy określonej wadze. Zatem żaden inny dowód, poza orzeczeniem wydanym na podstawie art. 71b ust. 3 w/w ustawy, nie uprawnia jednostki samorządu terytorialnego do uzyskania zwiększonych dopłat subwencyjnych, z tytułu kształcenia uczniów niepełnosprawnych. A więc tylko uczniowie posiadający orzeczenie wskazanych wyżej poradni mogli być wykazani w sprawozdaniach statystycznych GUS i objęci odpowiednią wagą przy kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2008 dla danej jednostki samorządu terytorialnego.

Za prawidłowe Sąd uznał stanowisko Ministra Finansów, że uczniowie legitymujący się innymi dokumentami, np. lekarskimi opiniami (zaświadczeniami) o potrzebie stosowania wobec nich specjalnych metod nauki pracy, nie mogli być uwzględnieni przy kalkulacji na 2008 r. kwoty części oświatowej subwencji ogólnej dla skarżącej. Zatem zasadnym było zobowiązanie skarżącej do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2008 r. w wysokości ... zł. Jednocześnie Sąd zauważa, że art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t. nakłada na Ministra Finansów obowiązek orzeczenia o zwrocie nienależnie uzyskanej kwoty subwencji,

a jego działanie w tym przedmiocie nie jest oparte na uznaniu administracyjnym. Wynika to wprost z kategorycznego sformułowania przepisu, w którym nie użyto słowa "może" charakterystycznego dla przepisów dopuszczających uznaniowe działanie organów administracji, tzw. "luz decyzyjny". Dlatego bez znaczenia dla sprawy pozostaje to, że nienależne kwoty były spożytkowane na zorganizowanie specjalnych metod nauczania i organizacji nauki dla uczniów, którzy tego wymagali.

Za chybione Sąd uznał zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów art. 38 ust.1 i art. 37 ust 1 u.d.j.s.t., gdyż w przypadku uzyskania przez dany podmiot nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej organ właściwy zobowiązuje do jej zwrotu. Wynika to wprost z powyższych przepisów. Odnosząc się do zarzutów naruszenia wskazanych przepisów k.p.a. również należy uznać je za bezzasadne. Minister Finansów wydając zaskarżoną decyzję podjął wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego, opierając ją na dokumentach sporządzonych przez organy administracji publicznej w zakresie ich działania, w tym na ustaleniach kontroli podatkowej przeprowadzonej wobec skarżącej. Jednocześnie dokonał wnikliwej analizy i oceny zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego.

Reasumując, w świetle bezspornego stanu faktycznego niniejszej sprawy, Minister Finansów dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego. Prowadząc postępowanie przestrzegał stosownych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny. Skarżąca nie wykazała, aby uczniowie niepełnosprawni legitymowali się orzeczeniami, o których mowa w przepisie art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Stąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że odpowiada ona prawu.

Biorąc to wszystko pod uwagę, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.

Niejako na marginesie podkreślić należy, iż stanowisko jakie zajął w niniejszej sprawie zarówno organ jak i sąd znajduje akceptację w dotychczasowym orzecznictwie. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy jest szereg wyroków (oraz ich uzasadnień) wydanych w bliźniaczo podobnych sprawach (np. V SA/Wa 1269/11, V SA/Wa 1270/11 czy V SA/Wa 388/12).