Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 192/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2015-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 11, art. 2 ust. 1 pkt 43,  art. 33 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 674
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: art. 16 par. 1, art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 145 par. 1 pkt 5, art. 147, art. 149 par. 2, art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Sędziowie: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Wojewody z dnia 19 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji o utracie statusu osoby bezrobotnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję S.M. z dnia 28 listopada 2014 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przez A. N. (dalej: strona, skarżąca) decyzją z dnia 19 grudnia 2014 r., nr [...], Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 28 listopada 2014 r., nr [...], którą uchylił decyzję własną z dnia 23 października 2014 r., nr [...] dotyczącą utraty przez skarżącą statusu osoby bezrobotnej z dniem 22 października 2014 r. oraz orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej od dnia 17 października 2014 r.

Do wydania przedmiotowych decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Skarżąca od dnia 30 czerwca 2014 r. była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w M. jako osoba bezrobotna. Następnie z dniem 22 października 2014 r. skarżąca utraciła status osoby bezrobotnej w związku z otrzymaniem z Powiatowego Urzędu Pracy w M. dofinansowania na podjęcie działalności gospodarczej. Natomiast w dniu 29 października 2014 r. Starosta [...] otrzymał informację od Państwowej Inspekcji Pracy w M., że w okresie od 17 października 2014 r. do 22 października 2014 r. skarżącą wykonywała pracę w kwiaciarni [...] prowadzonej przez J. K. w M. przy ul. Ż. [...].

W związku z powyższym Starosta [...] decyzją z dnia 28 listopada 2014 r. orzekł o uchyleniu decyzji własnej nr [...] z dnia 23 października 2014 r. orzekającej o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 22 października 2014 r. jednocześnie orzekając o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej od dnia 17 października 2014 r.

Decyzja organu I instancji wydana została na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a), art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 33 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz ust. 4ac ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - po wznowieniu postępowania.

Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, że w oparciu o protokół kontroli przeprowadzonej przez pracowników PIP w dniach 22 - 23 października 2014 r., w którym skarżąca oświadczyła, że w okresie od dnia 17 do dnia 21 października 2014 r. wykonywała w charakterze pomocy bezpłatne przyuczenie wynika, że skarżąca potwierdziła wykonywanie pracy. W ocenie organu, fakt wykonywania pracy w te dni potwierdził również pracodawca podpisując protokół. Złożonym przez skarżącą w postępowaniu wyjaśnieniom, organ nie dał wiary twierdząc, że informacja o braku wykonywania przez nią pracy w dniach 17 - 21 października 2014 r. jest niezgodna z prawdą i całkowicie bezzasadna.

W odwołaniu od tej decyzji skarżąca wyjaśniła, że w dniu 17 października 2014 r. w ogóle nie była na terenie kwiaciarni, zaś w dniach 20 i 21 października 2014 r. przebywała w kwiaciarni jednak nie w celach zarobkowych, chciała uzyskać informację na temat kwiatów i ich pielęgnacji, gdyż z zamiłowania jest florystką. Natomiast w dniu 22 października 2014 r. podczas kontroli PIP zastępowała przez 1-2 godziny znajomego właściciela kwiaciarni na podstawie odpłatnej umowy zlecenia. Na potwierdzenie powyższych okoliczności skarżąca powołała się na oświadczenie właściciela kwiaciarni z dnia 22 października 2014 r. Nadto wskazała, że prawdziwość jej twierdzeń potwierdzić może zapis z monitoringu, jak i świadkowie. Wskazała również, że kontrolujący inspektor PIP swoim zachowaniem wymógł na niej oświadczenie o wykonywaniu pracy w dniach 17 - 21 października 2014 r. Skarżąca ponadto podniosła, że w dniu kontroli była w stanie silnego stresu wywołanego trudną sytuacją osobistą.

W następstwie odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia 19 grudnia 2014 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W ocenie organu odwoławczego dowody zebrane w sprawie w postaci zawiadomienia PIP z dnia 27 października 2014 r. oraz protokołu z kontroli z dnia 23 października 2014 r. wskazują jednoznacznie, że posiadając status osoby bezrobotnej w dniu 17 października 2014 r. skarżąca w tym dniu wykonywała nielegalnie inną pracę zarobkową. Organ, odnosząc się do definicji osoby bezrobotnej, zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wskazał, że bezrobotnym jest m.in. osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej. Pod pojęciem innej pracy zarobkowej rozumie się wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych. Zaś pod pojęciem nielegalnego zatrudnienia lub nielegalnej innej pracy zarobkowej w/w ustawa w pkt 13 lit. a) rozumie zatrudnienie przez pracodawcę osoby bez potwierdzenia na piśmie w wymaganym terminie rodzaju zawartej umowy i jej warunków.

Organ wyjaśnił, że w świetle ustaleń PIP zawartych m.in. w/w protokole kontroli, gdzie strona oświadczyła, iż wykonywała czynności w dniach od 17 do dnia 21 października 2014 r. w charakterze pomocy - przyuczenia bezpłatnego, bez potwierdzenia umowy na piśmie, niemożliwe jest danie wiary twierdzeniom skarżącej jakoby nie wykonywała pracy. W ocenie organu strona nie udowadnia także by składając przedmiotowe oświadczenie działała w stanie wykluczającym jej świadomość w działaniu. Jako osoba w pełni zdolna do czynności prawnych i posiadająca stosowną wiedzę w zakresie skutków prawnych świadczenia pracy, nie złożyłaby takiego oświadczenia, jeżeli stwierdzone okoliczności nie miałyby faktycznie miejsca. Ponadto ustalenie, że strona wykonywała pracę w kwiaciarni [...] okresie od dnia 17 do dnia 22 października 2014 r. nie zostało dokonane na podstawie samego tylko oświadczenia lecz także na podstawie obserwacji inspektora pracy, który widział stronę w dniach 17, 20, 21 października 2014 r. w kwiaciarni. Okoliczności podniesione w odwołaniu, zdaniem organu, nie mają znaczenia dla sprawy, istotny jest fakt świadczenia pracy, nawet nielegalnie. Zatem w sprawie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania, a wynik obligował do wydania decyzji o przedmiotowej treści.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona zarzuciła, że decyzja jest dla niej krzywdząca i niezrozumiała, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżąca powołała się na te same zarzuty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu.

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Wojewody [...] z dnia 19 grudnia 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 28 listopada 2014 r., którą uchylił decyzję własną z dnia 23 października 2014 r. i orzekł o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 17 października 2014 r.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowił art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej - "k.p.a." oraz przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r. poz. 674 ze zm.), dalej jako: ustawa.

Na wstępie trzeba wskazać, że ww. decyzje zostały wydane w ramach postępowania nadzwyczajnego jakim jest - wznowienie postępowania.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego (zob. W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, Zarys wykładu, W-wa 1983, str. 242).

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Decyzją ostateczną Starosty [...] z dnia 23 października 2014 r. strona została pozbawiona statusu bezrobotnej z dniem 22 października 2014 r. w związku z przyznaniem jej środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądnie strony.

Postępowanie wznowieniowe w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu na skutek pisma z dnia 27 października 2014 r. Państwowej Inspekcji Pracy w M. (dalej jako - "PIP"), informującego o wykonywaniu przez skarżącą pracy. Organ ten przeprowadził kontrolę w zakresie legalności zatrudnienia w kwiaciarni [...] należącej do J. K.

Ponieważ postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w nadzwyczajnym trybie jakim jest wznowienie postępowania, to w związku z zasadą ogólną postępowania administracyjnego - trwałości decyzji ostatecznej - wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a., nakładało to na organy orzekające obowiązek ścisłego przestrzegania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego regulujących instytucję wznowienia postępowania, jak i przepisów dotyczących postępowania zwykłego.

Zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. wznowienie postępowania następuje w formie postanowienia. I co ważne, postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Dopiero po przeprowadzeniu tego postępowania właściwy organ wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.) albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.). Skoro wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia następuje wyłącznie w formie postanowienia, to czynności podjęte przed wydaniem postanowienia nie są czynnościami procesowymi postępowania administracyjnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2000 r., sygn. akt II SA 648/00 LEX nr 55304).

W niniejszej sprawie cały materiał dowodowy (informacja PIP z dnia 27 października 2014 r., protokół kontroli PIP z dnia 23 października 2014 r., wystąpienie PIP-u z dnia 23 października 2014 r., w tym również wyjaśnienia skarżącej, które wpłynęły do organu I instancji w dniu 12 listopada 2014 r.) został zebrany - przed wydaniem postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania. Także przed wydaniem tego postanowienia organ podjął wszystkie czynności, które zmierzały do uzyskania materiałów od PIP-u.

Po wydaniu w dniu 25 listopada 2014 r. postanowienia o wznowieniu postępowania organ nie przeprowadził żadnego postępowania stosownie do dyspozycji art. 149 § 2 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. (co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy). W postanowieniu tym organ nie wskazał nawet okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Następnie już w dniu 28 listopada 2014 r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. wydał decyzję, którą uchylił decyzję dotychczasową oraz orzekł o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 17 października 2014 r.

Nie może budzić wątpliwości, że organ orzekający opierając swoje rozstrzygnięcia na podstawie dokumentów zgromadzonych przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania naruszył przepis art. 149 § 2 w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Ponadto, z akt sprawy nie wynika, aby przed wydaniem kwestionowanej decyzji został zapewniony stronie czynny udział w sprawie. Skarżącej bowiem przed wydaniem rozstrzygnięcia nie umożliwiono wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Tym samym decyzja narusza podstawową zasadę postępowania administracyjnego zawartą w art. 10 k.p.a. oraz przepisy art. 8 k.p.a. i art. 9 k.p.a., które statuują zasadę pogłębiania zaufania obywateli i zasadę informowania. Takie procedowanie narusza również prawo strony do obrony.

Przechodząc dalej, to podstawę uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania nowej stanowiła okoliczność, która istniała i nie była znana organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej, a mianowicie wykonywania pracy zarobkowej przez skarżącą, co stanowiło podstawę utraty statusu osoby bezrobotnej już z dniem 17 października 2014 r.

Bezspornym było w sprawie, że w dniu 22 października 2014 r. skarżąca zawarła z właścicielem kwiaciarni umowę zlecenia dotyczącą pracy florystycznej.

Jak wynika z akt sprawy w dniach 22 i 23 października 2014 r. została przeprowadzona kontrola przez PIP w M. w kwiaciarni [...] J. K. W protokole kontroli znajduje się oświadczenie strony o wykonywaniu pracy od dnia 17 października 2014 r. w charakterze pomocy - przyuczenie bezpłatne, bez potwierdzenia na piśmie.

Z treści art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika, że status bezrobotnego może uzyskać osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, nieucząca się w szkole, z wyjątkiem szkół dla dorosłych lub szkół wyższych w systemie wieczorowym albo zaocznym, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli ukończyła 18 lat i nie ukończyła 65 lat w przypadku mężczyzn.

Natomiast stosownie do art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy wynika, że starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.

Pojęcie zatrudnienia definiuje przepis art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy, z którego wynika, że "zatrudnienie" oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego lub umowy o pracę nakładczą.

Pojęcie "innej pracy zarobkowej" określa zaś pkt 11 tego przepisu ustawy wskazujący, że oznacza to wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów: agencyjnej, zlecenia, o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych.

W świetle przywołanej regulacji ustawy, jest oczywiste, że status bezrobotnego nie przysługuje osobom, które są zatrudnione lub wykonują inną pracę zarobkową, i to niezależnie od tego czy zatrudnienie lub wykonywanie pracy zarobkowej ma charakter legalny czy nielegalny (art. 2 pkt 13 ustawy).

Niewątpliwie też osoby, które są zatrudnione lub które wykonują inną pracę zarobkową, nie tylko świadczą pracę czy usługi, ale otrzymują z tego tytułu wynagrodzenie lub inne świadczenie (tzw. zarobek). Z literalnego brzmienia samego pojęcia - innej pracy zarobkowej - jednoznacznie wynika, że wykonywanie pracy zarobkowej nie może polegać na wykonywaniu pracy - za darmo.

Wymienione zaś przez ustawodawcę w art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy umowy, takie jak: umowa agencyjna, zlecenia czy o dzieło na podstawie, których wykonywana jest praca zarobkowa - są umowami wzajemnymi i odpłatnymi.

Organ I instancji ustalił, że strona od dnia 17 października 2014 r. wykonywała "pracę w charakterze pomocy - przyuczenie bezpłatne, bez potwierdzenia umowy na piśmie". To ustalenie stanowiło podstawę do przyjęcia, że skarżąca wykonuje pracę. Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę nie weryfikował ustaleń organu pierwszej instancji. Organ ten tak samo, jak organ I instancji przyjął również powołując się na oświadczenie zawarte w protokole kontroli, że strona wykonała pracę od dnia 17 października 2014 r. w charakterze pomocy - przyuczenie bezpłatnie. Organ ten uznał, że skarżąca od tej daty wykonywała nielegalną inną pracę zarobkową w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy.

Rację ma organ odwoławczy, że wykonywanie pracy nawet bez pisemnego potwierdzenia i bez względu na czasokres jej świadczenia oraz wysokość osiąganego z tego tytułu przychodu stanowi negatywną przesłankę do nabycia i posiadania statusu osoby bezrobotnej.

Jednak niewątpliwie wykonywana praca (lub świadczenie usług), zgodnie z przywołaną definicją ustawową musi mieć charakter zarobkowy. Tym samym nie może być pracą (lub usługami) wykonywanymi za darmo, jak to wynika z jednoznacznych ustaleń poczynionych przez organy obu instancji. Takie ustalenie, nie pozwala na stwierdzenie, że strona wykonywała pracę zarobkową, a w konsekwencji na pozbawienie statusu bezrobotnego.

Analiza uzasadnień organów, zwłaszcza organu odwoławczego wskazuje, że organy skupiły się przede wszystkim na samym fakcie wykonywania pracy oraz dacie jej rozpoczęcia. W konsekwencji też organy pominęły zasadniczą kwestię jaką jest zarobkowy charakter czynności wykonywanych przez skarżącą, która ma zasadnicze znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

Można tu zaznaczyć, że skarżąca zaprzeczała aby jej pobyt w kwiaciarni w dniach 20 i 21 października 2014 r. miał zarobkowy charakter. Podczas kontroli, jak i w toku postępowania administracyjnego, skarżąca utrzymywała, że nie otrzymywała żadnego wynagrodzenia (vide: protokół kontroli z dnia 23 października 2014 r. oraz jej wyjaśnienia z dnia 12 listopada 2014 r.), a jej stanowisko znajduje odzwierciedlenie w oświadczeniu właściciela kwiaciarni J. K. z dnia 22 października 2014 r., które zostało dołączone do odwołania (vide: oświadczenie z dnia 22 października 2014 r.). Także w informacji PIP z dnia 27 października 2014 r., która zainicjowała postępowanie wznowieniowe, jest mowa o nieodpłatnym przyuczaniu o zastępstwo.

Niezależnie od powyższego organy orzekające w niniejszej sprawie przyjęły dzień 17 października 2014 r. za datę, w której nastąpiła utrata statusu osoby bezrobotnej przez stronę z powodu wykonywania nielegalnej pracy zarobkowej. Data ta ma istotne znaczenie nie tylko z punktu widzenia utraty statusu osoby bezrobotnego. Jej przyjęcie będzie się bowiem przekładać na ewentualny obowiązek zwrotu otrzymanych przez stronę środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej, których przyznanie skutkowało utratą statusu z dniem 22 października 2014 r.

Dlatego prawidłowe ustalenie tej daty jest tak ważne i nie może nasuwać jakichkolwiek wątpliwości.

Analiza uzasadnień organów wskazuje, że to istotne dla sprawy ustalenie zostało przez organy oparte na protokole kontroli, a w zasadzie na zawartym w nim oświadczeniu strony, że "wykonuję pracę od dnia 17.10.2014 r. w charakterze pomocy - przyuczenie bezpłatne". Trzeba tu wskazać, że podstawę informacji PIP z dnia 27 października 2014 r. o wykonywaniu pracy przez stronę stanowiło jej oświadczenie zawarte w protokole kontroli z dnia 23 października 2014 r. Kontrola była przeprowadzona w dniu 22 i 23 października 2014 r.

Jednak jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ I instancji strona wyjaśniała dlaczego oświadczenie ma taką treść. Tłumaczyła to, nie tylko złym stanem emocjonalnym, ale sugestią inspektora pracy, który miał ją widzieć w kwiaciarni wcześniej, jeszcze przed kontrolą, a mianowicie już w dniu 17 października 2014 r. Skarżąca stanowczo zaprzeczyła, aby w tym dniu była w kwiaciarni oraz podniosła, że okoliczność tą może potwierdzić zapis z monitoringu (kwiaciarnia znajduje się w [...]) i zeznania świadków (vide: wyjaśnienia z dnia 12 listopada 2014 r.). Stanowisko to oraz złożone na jego poparcie wnioski, strona podtrzymała w odwołaniu (będącym powtórzeniem złożonych wyjaśnień).

Organy nie ustosunkowały się jednak do wniosków strony, mimo że znana im była treść złożonych wyjaśnień i tożsamego z nimi odwołania.

Należy w tym miejscu postawić pytanie czy w zaistniałej sytuacji oparcie się przez organy na przedmiotowym oświadczeniu jest wystarczające dla prawidłowego rozstrzygnięcia o istocie sprawy prowadzonej w wyniku wznowienia postępowania.

Protokół kontroli został sporządzony w dniu 23 października 2014 r. i został podpisany przez inspektora pracy oraz właściciela kwiaciarni. Jednak J. K. złożył również oświadczenie z dnia 22 października 2014 r., z którego wynika, że skarżąca przebywała w kwiaciarni tylko w dniu 20 i 21 października 2014 r. Oświadczenie to nie został poddane ocenie organu odwoławczego (mimo załączenia go do odwołania). Nie można więc uznać, aby oświadczenie strony zawarte w protokole było spójne z pozostałym materiałem dowodowym, tak jak wywodził w uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy. Takiego materiału, z którym to oświadczenie byłoby zgodne, brak jest w aktach sprawy. Organy w niniejszej sprawie ograniczyły postępowanie dowodowe do ww. materiałów uzyskanych z PIP w M.

Przede wszystkim jednak niezrozumiałe jest twierdzenie organu odwoławczego, że ustalenia o wykonywaniu pracy w okresie od 17 do 22 października 2014 r. nie dokonano tylko w oparciu o oświadczenie zawarte w protokole kontroli, ale także na podstawie obserwacji inspektora pracy pobytu Pani N. w dniach 17, 20, 21 października 2014 r. w Kwiaciarni [...] i charakteru tego pobytu - inspektor pracy potrafi odróżnić, czy pobyt danej osoby w zakładzie ma charakter towarzyski czy też związany z wykonywaniem obowiązków pracownika.

Kodeksowi postępowania administracyjnego nieznany jest środek dowodowy w postaci - obserwacji. Oczywiście, zgodnie z art. 75 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W aktach sprawy nie ma jednak jakiegokolwiek dowodu w postaci zeznań czy też oświadczenia inspektora pracy, ani nawet notatki urzędowej, które potwierdzałyby, że inspektor pracy widział skarżącą w spornym dniu w kwiaciarni, tj. w dniu 17 października 2014 r. Inspektor pracy sporządził protokół kontroli w oparciu o stan rzeczy istniejący w kwiaciarni w dniach 22-23 października 2014 r., a nie w dniu 17 października 2014 r. Jeśli rzeczywiście skarżąca była przez niego widziana w kwiaciarni w tym lub innym dniu, to ta istotna okoliczność, powinna znaleźć potwierdzenie w materiale dowodnym sprawy.

Wobec powyższych uwag nie można uznać, że materiał zgromadzony w sprawie pozwala na nie budzące wątpliwości stwierdzenie, że strona już w dniu 17 października 2014 r. wykonywała pracę.

To, że strona może być zainteresowana podważaniem złożonego oświadczenia, nie może zwolnić organy od obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego, jak i poczynienia jednoznacznych ustaleń, dotyczących zwłaszcza istnienia podstaw do wznowienia postępowania i wydania nowej decyzji.

Należy zaznaczyć, że zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organ administracji publicznej stoi na straży praworządności i podejmuje kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.).

Podsumowując, należy uznać, że organy obu instancji naruszyły powyżej przywołane przepisy prawa oraz przepisy postępowania, co miało niewątpliwie, wpływ na wynik sprawy. Dlatego zarówno decyzja organu odwoławczego i organu pierwszej instancji, nie mogą pozostać w obrocie prawnym.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję, jak i decyzję organu pierwszej instancji.

Na podstawie art. 152 tej ustawy Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wskazania dla organów co do dalszego toku postępowania administracyjnego wynikają z powyższych rozważań.

Zgodnie z treścią art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.