Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1790/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Maria Zawadzka Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz Asesor WSA Anna Znamiec (spr) Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2004r. sprawy ze skarg Agencji Reklamowej "E." s.c. w K. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 25 lipca 2000r. Nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 1997r. - skargi oddala-


UZASADNIENIE

W dniach od [...].2000 r. do [...].2000 r. Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej przeprowadził w Agencji Reklamowej "E." z siedzibą w K. kontrolę w zakresie prawidłowości rozliczania podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 1997 r. W toku postępowania kontrolnego ustalono braki w dokumentacji księgowej za 1997 r., a w szczególności brak oryginałów faktur VAT, wystawianych przez sprzedawców, na podstawie których podatnik obniżał w poszczególnych miesiącach 1997 r. podatek należny o podatek naliczony. Zgodnie z oświadczeniami wspólników spółki faktury VAT oraz ewidencja prowadzona dla potrzeb podatku od towarów i usług zostały skradzione podczas włamania do samochodu wspólnika, które miało miejsce w dniu [...].1997 r. Podatnik dokonał w poszczególnych miesiącach 1997 r. obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, pomimo braku oryginałów faktur VAT.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1997 r. w kwocie [...], zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr UKS [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1997 r. w kwocie [...] zł zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...].2000 r. nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Inspektor Kontroli Skarbowej wskazał, iż na podstawie przepisu par. 54 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 156, poz. 1024 z późn. zm.) podstawę do obniżania przez nabywcę kwoty podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego stanowią wyłącznie oryginały faktur lub faktur korygujących albo ich duplikaty, o których mowa w par. 55 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów. Brak określonych powyżej dokumentów pozbawia podatnika prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach zakupu. Jako podstawę ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 r. organ l instancji wskazał przepis art. 27 ust. 5 ustawy o podatku od towarów.

Od powyższych decyzji podatnik reprezentowany przez pełnomocnika wniósł odwołanie do Izby Skarbowej, zarzucając nieuwzględnienie przy określaniu przez Inspektora Kontroli Skarbowej wysokości zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 r. kwot podatku naliczonego udokumentowanego duplikatami oryginałów faktur VAT oraz kserokopiami faktur VAT, potwierdzonymi za zgodność z oryginałem przez wystawcę. Ponadto zarzucono naruszenie przepisu art. 210 par. 4 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niedostateczne uzasadnienie wydanych decyzji, a w szczególności poprzez zaniechanie powołania dowodów z dokumentów, na których organ l instancji oparł się przy rozstrzygnięciu. Odwołujący się podniósł również zarzut naruszenia przepisu art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 8 stycznia o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) przez jego zastosowanie wobec osób fizycznych wspólników spółki Agencja Reklamowa "E." s.c., pomimo, że przepis ten w zakresie w jakim dopuszcza stosowanie wobec tej samej osoby za ten sam czyn sankcji administracyjnej określonej przez cytowaną ustawę jako "dodatkowe zobowiązanie podatkowe i odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe utracił moc obowiązującą w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r. sygn. Akt K 17/97. Pełnomocnik podatnika wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i określenie zobowiązania podatkowego w wysokości zgodnej z zadeklarowaną przez podatnika w deklaracjach VAT za poszczególne miesiące 1997 r. oraz o odstąpienie od wymiaru dodatkowego zobowiązania podatkowego ewentualnie o uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie spraw do ponownego rozpoznania organowi l instancji. Pełnomocnik podatnika podnosi, że w wyniku włamania do samochodu R. W. w dniu [...].1997 r. podatnik utracił bez swojej winy dokumentację księgową za 1997 r. w tym oryginały faktur VAT. W trakcie postępowania kontrolnego prowadzonego przez organ l instancji podatnik podjął starania celem odtworzenia dokumentacji podatkowej za 1997 r. Do dnia zakończenia postępowania kontrolnego podatnik zdołał zgromadzić znaczną część duplikatów faktur VAT, a w części w której nie zdołał zgromadzić duplikatów faktur VAT uzyskał od kontrahentów - wystawców kserokopie kopii faktur VAT potwierdzone za zgodność z oryginałem przez wystawcę i w jego ocenie zarówno duplikaty faktur VAT jak i kserokopie faktur VAT powinny stanowić podstawę obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany zarówno w duplikatach jak i kserokopiach faktur VAT.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu ł instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu ł instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1997 r. w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia 25.07.2001 r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu l instancji i określiła Agencji Reklamowej "E." spółka cywilna w K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji oraz ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1997 r. w kwocie [...] zł.

Izba Skarbowa w uzasadnieniu wydanych decyzji wskazała, że zgodnie z przepisem art. 19 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług . Prawo to uzależnione jest jednak od spełnienia szeregu warunków określonych przepisami prawa. Podstawowym warunkiem, zgodnie z przepisem art. 54 pkt 3 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów jest posiadanie przez podatnika oryginału faktury VAT. Izba Skarbowa podzielając stanowisko Inspektora Kontroli Skarbowej uznała, że podatnikowi nie przysługuje powiększanie kwoty podatku naliczonego od zakupów dokonanych w poszczególnych miesiącach 1997 r. o podatek naliczony wynikający z przedłożonych kserokopii faktur VAT. Izba Skarbowa włączyła do akt sprawy przedłożone przez podatnika po wydaniu decyzji przez organ l instancji duplikaty faktur VAT oraz kserokopie faktur VAT i uwzględniła przy ponownym określaniu zobowiązania podatkowego w podatku od towaru i usług za poszczególne miesiące 1997 r. podatku naliczonego wynikającego z duplikatów faktur VAT, nie uwzględniając jednak podatku naliczonego wynikającego z kserokopii faktur VAT. Odnośnie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług Izba Skarbowa stwierdziła, że spółka cywilna zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym jest podatnikiem podatku od towarów i usług, co oznacza, że podatnikiem nie są wspólnicy spółki cywilnej jako osoby fizyczne. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r. sygn. Akt K 17/97 przepis art. 27 ust. 5, 6 i 8 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym utracił moc obowiązującą w stosunku do osób fizycznych będących podatnikami podatku od towarów i usług. W świetle powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego do osób fizycznych będących podatnikami podatku od towarów i usług nie mogą być stosowane sankcje określone w przepisie art. 27 ust. 5, 6 i 8 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.

Na powyższe decyzje Izby Skarbowej skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył podatnik reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucając naruszenie przepisu art. 19 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym przez nieuwzględnienie przewidzianej w tym przepisie możliwości pomniejszenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, naruszenie przepisu art. 27 ust. 5 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym przez ustalenie pomimo braku ustawowych przesłanek dodatkowego zobowiązania podatkowego. Podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podatnika wskazał, że dokumentacja podatkowa została utracone z przyczyn niezależnych od podatnika. Podatnik prowadził prawidłowo dokumentację i terminowo składał deklaracje. Podatek należny był pomniejszany wyłącznie o kwoty podatku naliczonego związanego z zakupami udokumentowanymi prawidłowo wystawionymi fakturami VAT, a zatem na podstawie art. 19 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym podatnik miał prawo do obniżania podatku należnego i z tego prawa korzystał. W ocenie podatnika brak jest podstaw do ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, gdyż wskutek utraty dokumentacji podatkowej organ podatkowy nie miał możliwości stwierdzenia jaka była wysokość zobowiązania podatkowego i czy była zgodna z zadeklarowana, stwierdzenie rozbieżności pomiędzy kwotą zadeklarowaną a kwotą należną nie mogło nastąpić. Ponadto skarżący powołuje się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r., podnosząc że wspólnicy spółki cywilnej są osobiście, bezpośrednio i solidarnie odpowiedzialni za wszelkie zobowiązania podatkowe spółki, a sankcja określona w przepisie art. 27 ust. 5 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym stosowana do spółki cywilnej jako podatnika podatku od towarów i usług bezpośrednio uderza we wspólników.

W odpowiedziach na skargi Izba Skarbowa podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosła o oddalenie skarg.

Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Na mocy przepisu art. 111 par. 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na rozprawie w dniu 04 listopada 2004 r. postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę o sygn. akt l SA/Kr 1790/01 ze sprawami o sygn. akt l SA/Kr 1791/01 do l SA/Kr 1801/01 i prowadzić je pod wspólną sygn. akt l SA/Kr 1790/01.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie zostały wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z przepisem art. 19 ust 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) podatnik - co do zasady - ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Na mocy ust. 2 cyt. przepisu art. 19 kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług. Warunki jakim muszą odpowiadać faktury VAT uprawniające podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego określały przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 1995 r. w sprawie wykonywania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 154, poz. 797). Zgodnie z par. 54 ust. 2 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów oryginał faktury powinien zawierać wyraz "oryginał", a kopia faktury wyraz "kopia". Jedynie oryginał faktury, o czym mowa w ust. 3 par. 54 tego rozporządzenia, stanowi podstawę do obniżenia przez nabywcę kwoty podatku należnego lub zwrotu podatku naliczonego. Rozporządzenie to wydane zostało na podstawie m.in. art. 32 ust. 5 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, który upoważnił Ministra Finansów do określenia także danych, które powinny zawierać faktury i zasad ich wystawiania. Par. 54 ust. 1 wspomnianego przepisu stanowi, że nabywca otrzymuje oryginał faktury, a sprzedawca zatrzymuje jej kopię. Biorąc więc pod uwagę fakt, że podatek od towarów i usług jest podatkiem sformalizowanym, stwierdzić należy, że skutki podatkowe płynące z faktu zakupu towaru, od którego naliczany jest ten podatek, mogą wynikać jedynie z działań kontrahentów zgodnych z wymogami art. 32 ustawy i z postanowieniami wymienionego rozporządzenia Ministra Finansów. Skoro więc, zgodnie z par. 54 ust. 1 rozporządzenia sprzedawca zatrzymuje sobie kopię faktury, a nabywca otrzymuje jej oryginał, to jedynie posiadanie przez podatnika oryginału faktury VAT może stanowić podstawę obniżenia przez niego podatku należnego o kwotę podatku naliczonego ujawnioną na oryginale faktury.

Na mocy przepisu par. 55 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów jeżeli oryginał faktury, faktury korygującej, rachunku uproszczonego lub rachunku korygującego dotyczącego rachunku uproszczonego ulegnie zniszczeniu albo zaginie, sprzedawca ponownie wystawia fakturę lub rachunek uproszczony zgodnie z danymi zawartymi w kopii faktury lub rachunku, a faktura lub rachunek uproszczony wystawiony ponownie musi zawierać wyraz "duplikat".

W świetle powyższego w ocenie sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie jedynie posiadanie przez podatnika oryginału faktury VAT bądź w przypadku jej utraty posiadanie duplikatu faktury VAT upoważnia go do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany w oryginale faktury VAT bądź duplikacie faktury VAT. Sąd podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 04 czerwca 1997 r. sygn. Akt l SA/Po 1882/96, iż podatnikowi nie przysługuje na mocy przepisu art. 19 ust. 1 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług w sytuacji, gdy podatnik nie dysponuje oryginałem faktury VAT. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 marca 1998 r. sygn. Akt l SA/Łd 488/98, twierdząc, że warunkiem niezbędnym do obniżenia przez podatnika podatku należnego jest "fizyczne" posiadanie przez podatnika oryginału faktury VAT, a nie jej odpisu lub kserokopii.

Izba Skarbowa, prawidłowo zatem określiła podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 r., uwzględniając przy określaniu zobowiązania podatkowego kwoty podatku naliczonego wykazane w przedstawionych przez podatnika duplikatach faktur VAT, nie uwzględniając zaś kwot podatku naliczonego wykazanych w kserokopiach kopii faktur VAT.

Odnośnie zarzutu strony skarżącej, iż brak było podstaw prawnych do ustalenia zgodnie z przepisem art. 27 ust. 5 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 r. w ocenie Sądu zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 27 ust. 5 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w razie stwierdzenia, że podatnik w złożonej deklaracji podatkowej wykazał kwotę zobowiązania podatkowego niższą od kwoty należnej, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określa wysokość tego zobowiązania w prawidłowej wysokości oraz ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% kwoty zaniżenia tego zobowiązania.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. K 17/97 orzekł, że przepisy art. 27 ust. 5, 6 i 8 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym są niezgodne z art. 2 Konstytucji w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tej samej osoby za ten sam czyn sankcji administracyjnej określonej przez przepisy podatkowe jako dodatkowe zobowiązanie podatkowe i odpowiedzialności za wykroczenie skarbowe. W pozostałym zakresie wskazane przepisy zostały uznane przez Trybunał za zgodne z powołanym przepisem ustawy zasadniczej oraz z jej art. 45 ust. 1.

Problem jest więc, czy spółka cywilna może być adresatem takiego zbiegu dwóch systemów sankcjonowania nieprawidłowości podatkowych.

Odpowiedzialność karna, w tym na podstawie ustawy Kodeks skarbowy, jest odpowiedzialnością osób fizycznych. Według przepisów art. 133 i 134 ustawy Ordynacja podatkowa w przypadkach, w których ustawa podatkowa przyznaje spółce cywilnej podmiotowość podatkową przez ustanowienie jej podatnikiem, jest ona stroną postępowania podatkowego. Jako samodzielny i odrębny od wspólników podmiot spółka musi być traktowana jako adresat decyzji podatkowej.

Zakresy odpowiedzialności spółki cywilnej i jej wspólników uregulowane przepisami ustawy o podatku od towarów i usług i ustawy karnej skarbowej nie pokrywają się więc ze sobą Nie można zatem mówić o konkurencyjności dwóch reżimów karania za ten sam czyn w stosunku do tego samego podmiotu. Skoro spółka cywilna jest samodzielnym i odrębnym od wspólników podmiotem podatkowym - to nie można w odniesieniu do spółki cywilnej przyjąć zbiegu odpowiedzialności z tytułu wymierzenia "dodatkowego zobowiązania podatkowego" oraz kary za wykroczenie (przestępstwo) skarbowe. Spółka cywilna, jako jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej nie ponosi odpowiedzialności karnoskarbowej i w związku z tym nie ma przeszkód prawnych do ustalania spółce cywilnej "dodatkowego zobowiązania podatkowego" na podstawie przepisu art. 27 ust. 5 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. W ten sposób wypowiedział się wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 17 grudnia 1999 r., sygn. akt III S.A. 8250/98, wyrok z dnia 25 kwietnia 2001 r. sygn. Akt III SA 236/00, wyrok z dnia 09 marca 2000 r., sygn. Akt SA/Sz 1924/99, wyrok z dnia 04 lutego 2000 r, sygn. Akt III SA 929/99).

Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

W związku z powyższym, skoro zaskarżone decyzje nie naruszają prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając je za zgodne z prawem, skargi oddalił na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270).