Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 1252/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono  orzeczenie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3, ust. 4, ust. 8 i ust. 12 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 260
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Teza: Jednostką czasu uwzględnianą przez organ przy obliczaniu opłaty za zajęcie pasa drogowego przez prowadzenie robót, jest dzień trwania zajęcia pasa drogowego. Wynika to wprost z treści art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, stosownie do którego, opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 i 4, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego.

Co oczywiste nie chodzi w tym przepisie o dzień rozumiany jako czas między wschodem a zachodem Słońca, lecz okres czasu równy 24 godzinom, na co wskazuje końcowa część art. 40 ust. 4 u.d.p.

Należy przy tym zauważyć, że w art. 40 ust. 4 u.d.p. ustawodawca wprost wskazał również, że w przypadku zajęcia pasa przez okres krótszy niż 24 godziny, zajęcie pasa drogowego jest traktowane jako zajęcie przez 1 dzień (art. 40 ust. 4 in fine).

TEZY

Jednostką czasu uwzględnianą przez organ przy obliczaniu opłaty za zajęcie pasa drogowego przez prowadzenie robót, jest dzień trwania zajęcia pasa drogowego. Wynika to wprost z treści art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, stosownie do którego, opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 i 4, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego.

Co oczywiste nie chodzi w tym przepisie o dzień rozumiany jako czas między wschodem a zachodem Słońca, lecz okres czasu równy 24 godzinom, na co wskazuje końcowa część art. 40 ust. 4 u.d.p.

Należy przy tym zauważyć, że w art. 40 ust. 4 u.d.p. ustawodawca wprost wskazał również, że w przypadku zajęcia pasa przez okres krótszy niż 24 godziny, zajęcie pasa drogowego jest traktowane jako zajęcie przez 1 dzień (art. 40 ust. 4 in fine).


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Sędzia WSA Ewa Ibrom Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 marca 2017 r. sprawy ze skargi S. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w J. L. z dnia 10 grudnia 2014 r., nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz S. U. kwotę [...]([...] [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr SKO.855/16 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z., po rozpatrzeniu odwołania S. U., utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w J. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w sprawie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie sprawy:

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. wymierzono S. U. karę pieniężną w wysokości 3.096 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego drogi powiatowej nr [...] Z. – P. w miejscowości D., w związku z robotami wykonywanymi w pasie drogowym przy budowie i rozbiórce zjazdu na działkę oznaczoną nr ewidencyjnym [...].

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] nałożył na K. U. – właściciela działki nr [...], położonej w miejscowości D., karę pieniężną w wysokości 3.096 zł za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej nr [...] Z. – P., w związku z robotami budowlanymi wykonywanymi w pasie drogowym tej drogi przy budowie i rozbiórce zjazdu.

Po rozpatrzeniu odwołania w imieniu K. U. wniesionego przez jego pełnomocnika – S. U., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia w celu ustalenia, kto faktycznie dokonał zajęcia pasa drogowego.

W toku dalszego postępowania, na podstawie wyjaśnień złożonych przez S. U. w dniu [...] września 2014 r., organ pierwszej instancji ustalił, że roboty budowlane w pasie drogowym drogi powiatowej nr [...] Z. – P., polegające na budowie i rozbiórce zjazdu wykonywał osobiście S. U. w dniach [...] i [...] maja 2014 r.

W związku z tym decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] organ pierwszej instancji umorzył w całości postępowanie administracyjne, którego stroną był K. U., a w dniu [...] października 2014 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne przeciwko S. U. w sprawie zajęcia pasa drogowego drogi powiatowej nr [...] Z. – P.

Po przeprowadzeniu postępowania organ stwierdził, że będący stroną S. U. zajmując pas drogowy o wymiarach 6,0 m x 4,3 m na czas rozpoczętych w dniu [...] maja 2014 r. i zakończonych w dniu [...] maja 2014 r. robót związanych z budową i rozbiórką zjazdu nie posiadał zezwolenia, o którym mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm. - dalej jako "ustawa o drogach publicznych" lub "u.d.p."), co uzasadniało wymierzenie kary na postawie art. 40 ust. 12 pkt 1 tej ustawy

Po rozpatrzeniu odwołania S. U. od decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez S. U. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który wyrokiem z dnia [...] stycznia 2016 r., sygn. akt [...], uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił dokładnie okoliczności stanu fatycznego sprawy. Zdaniem Sądu decyzja została wydana przedwcześnie, bowiem organ nie wyjaśnił dostatecznie, kto powinien być adresatem decyzji.

Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., decyzją z dnia [...] września 2016 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wezwano S. U. do wyjaśnienia czy roboty budowlane w pasie drogowym wykonał we własnym imieniu i na swoją rzecz czy też reprezentując syna, w wykonaniu jego polecenia. W odpowiedzi skarżący wskazał, że działał we własnym imieniu i na własny użytek. Powyższe oświadczenie jest spójne z wcześniejszymi wyjaśnieniami skarżącego.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie to dotyczy między innymi prowadzenia robót w pasie drogowym (art. 40 ust. 2 pkt 1 u.p.d.). Za zajecie pasa drogowego bez zezwolenia zarządca wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6 (art. 40 ust. 12 pkt 1 u.p.d.). Zgodnie zaś z art. 40 ust. 4 u.p.d., w przypadku robót drogowych prowadzonych w pasie drogowym, opłatę za zajęcie pasa drogowego w tym celu ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego, przy czym zajęcie pasa drogowego przez okres krótszy niż 24 godziny jest traktowane jak zajęcie pasa drogowego przez 1 dzień.

Organ podniósł, że w niniejszej sprawie jest bezsporne, że w dniach [...]-[...] maja 2014 r. doszło do zajęcia pasa drogowego drogi powiatowej Nr [...] Z. – P., w miejscowości D. Celem zajęcia było prowadzenie robót przy budowie, a następnie rozbiórce zjazdu na przylegającą do drogi działkę gruntu. Zajęta powierzchnia wynosiła 25,80 m2. Organ stwierdził, że właścicielem działki jest K. U., jednak bezpośrednim wykonawcą prac był S. U., który zamieszkuje na tej nieruchomości.

Organ odwoławczy stwierdził, że odpowiedzialność administracyjna za bezprawne zajęcie pasa drogowego jest niezależna od winy sprawcy. Ustawową przesłanką nałożenia kary pieniężnej jest faktyczne zajęcie pasa drogowego, co oznacza że w przypadku zaistnienia takiej sytuacji, na zarządcy drogi spoczywa obowiązek wymierzenia kary, niezależnie od motywów, jakimi kierował się zajmujący pas drogowy.

S. U. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję, w której zarzucił, że jego zdaniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze ciągle niedostatecznie oceniło materiały dowodowe naruszając przepisy procesowe.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej powoływanej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przeprowadzone w powyższym zakresie badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji wykazało, że są one dotknięte uchybieniem uzasadniającym ich uchylenie.

Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, wymierzającą skarżącemu karę pieniężną w wysokości 3.096 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego drogi powiatowej nr [...] Z. – P. w miejscowości D., w związku z robotami wykonywanymi w pasie drogowym przy budowie i rozbiórce zjazdu na działkę oznaczoną nr ewidencyjnym [...].

Powyższa decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z art. 40 ust. 1 tej ustawy, zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej, przy czym zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Zezwolenie, o którym mowa w powyższym przepisie dotyczy między innymi prowadzenia robót w pasie drogowym (art. 40 ust. 2 pkt 1 u.d.p.). Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę (art. 40 ust. 3 u.d.p.). Opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 i 4, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego, przy czym zajęcie pasa drogowego przez okres krótszy niż 24 godziny jest traktowane jak zajęcie pasa drogowego przez 1 dzień (art. 40 ust. 4 u.d.p.). Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, ustala dla dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, wysokość stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego, z tym że stawki opłaty, o których mowa w ust. 4 i 6, nie mogą przekroczyć 10 zł za jeden dzień zajmowania pasa drogowego, a stawka opłaty, o której mowa w ust. 5, nie może przekroczyć 200 zł (art. 40 ust. 8 u.d.p.). Natomiast stosownie do art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy, za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty należnej za zajęcie pasa drogowego.

Z powyższych regulacji jasno wynika, że zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia wiąże się z wymierzeniem kary przez zarządcę drogi w drodze decyzji administracyjnej podmiotowi, który zajął pas drogowy bez zezwolenia, w wysokości 10-krotnej opłaty, która zależy od liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego oraz liczby dni zajmowania pasa drogowego (w niniejszej sprawie drogi powiatowej), w stawce unormowanej w takim przypadku w stosownej uchwale organu samorządu terytorialnego (w omawianej sprawie w uchwale Nr [...] Rady Powiatu w J. z dnia [...] lutego 2013 r. określającej wysokość stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego dróg powiatowych, dla których zarządcą jest Zarząd Powiatu w J.).

W rozpoznawanej sprawie zgromadzony materiał dowodowy uzasadnia przyjęcie, że w dniach [...]-[...] maja 2014 r. doszło do zajęcia pasa drogowego drogi powiatowej Nr [...] Z. – P., w miejscowości D. Celem zajęcia było prowadzenie robót w postaci budowy, a następnie rozbiórki zjazdu na przylegającą do drogi działkę gruntu oznaczoną w ewidencji gruntu nr [...]. Zajęta powierzchnia wynosiła 25,80 m2. Organ stwierdził, że właścicielem działki jest K. U., jednak bezpośrednim wykonawcą prac i tym samym osobą odpowiedzialną za zajecie pasa drogowego był S. U., który zamieszkuje na tej nieruchomości. Jednocześnie skarżący nie posiadał zezwolenia na zajecie pasa drogowego. Powyższych okoliczności skarżący nie kwestionuje i nie budzą one wątpliwości Sądu.

W konsekwencji, organ zasadnie nałożył na skarżącego karę za zajecie pasa drogowego drogi powiatowej nr [...] Z. – P. w miejscowości D. bez zezwolenia zarządcy drogi.

Powyższego nie zmieniają podnoszone w skardze okoliczności dotyczące względów bezpieczeństwa wyjazdu z posesji skarżącego. Przepis art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy, przewiduje wprost, że za każde zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty należnej za zajęcie pasa drogowego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej jest decyzją związaną, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia zajęcia pasa bez zezwolenia na zarządcy drogi spoczywa obowiązek wymierzenia kary pieniężnej niezależnie od motywów, jakimi kierował się zajmujący pas drogowy, od jego sytuacji osobistej i materialnej i niezależnie od tego czy miał on świadomość, że na zajęcie pasa drogowego powinien mieć zezwolenie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 186/16).

Odpowiedzialność administracyjna za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy sprawcy, bowiem ustawową przesłankę nałożenia kary pieniężnej stanowi faktyczne zajęcie pasa drogowego, zaś okolicznościami uwalniającymi od tej odpowiedzialności są: dysponowanie przez sprawcę stosownym zezwoleniem zarządcy drogi na zajęcie pasa drogowego lub wykazanie, że zajęcie pasa drogowego w konkretnym przypadku nie wymagało takiego zezwolenia (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 9 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Op 193/16).

Wobec powyższego, nie zasługiwały na uwzględnienie podnoszone przez skarżącego kwestie bezpieczeństwa wjazdu na jego posesję. Skarżący zajął pas drogowy pod budowę i rozbiórkę zjazdu, zatem niezależnie od motywów, jakimi się kierował, nawet gdyby były one słuszne, ponosi odpowiedzialność administracyjną za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego.

Skarżący, czy też ściślej rzecz ujmując jego syn będący właścicielem nieruchomości uzyskał zezwolenie na budowę zjazdu, jednakże już z treści tego zezwolenia wynikało, że decyzja zezwalająca na budowę zjazdu nie stanowi zgody na dysponowanie nieruchomością i nie upoważnia do prowadzenia robót w pasie drogowym drogi powiatowej (k.3 akt administracyjnych). Nie można zatem uznać, że skarżący nie miał świadomości konieczności uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przed rozpoczęciem prac związanych z budową zjazdu.

Niezależnie jednak od powyższego skarga zasługuje na uwzględnienie wobec naruszenia przez organy obu instancji przepisu art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych.

O ile można się bowiem zgodzić z organem drugiej instancji, że w sprawie nie budzi wątpliwości, iż w dniach [...] i [...] maja 2014 r. doszło do zajęcia przez skarżącego pasa drogowego drogi powiatowej to jednak, że zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, czy zajęcie pasa drogowego w dniach [...] i [...] maja 2014 r. trwało dłużej niż 24 godziny, a co dopiero uprawniałoby organ do wymierzenia kary za okres 2 dni.

Jak już wyżej wskazano, stosownie do art. 40 ust. 4 u.p.d., w przypadku robót drogowych prowadzonych w pasie drogowym, opłatę za zajęcie pasa drogowego w tym celu ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego, przy czym zajęcie pasa drogowego przez okres krótszy niż 24 godziny jest traktowane jak zajęcie pasa drogowego przez 1 dzień.

W rozpoznawanej sprawie organy uznały, że zajęcie pasa drogowego trwało dwa dni – w dniu [...] maja 2014 r. skarżący zbudował zjazd poprzez ułożenie rury przepustowej pod zjazdem o długości 6 m i średnicy 60 cm oraz wykonaniu zsypki nad położoną rurą, zaś w dniu [...] maja 2014 r. dokonał rozbiórki przepustu zjazdowego.

Należy jednak zwrócić uwagę, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji, skarżący podniósł, że zjazd został przez niego wykonany ok. godziny 19 w dniu [...] maja 2014 r., zaś zdemontowany w dniu [...] maja 2014 r., po kontroli Zarządu Dróg Powiatowych w J., tj. ok. godz. 10. Według twierdzeń skarżącego wykonany przez niego zjazd istniał zatem jedynie 15 godzin, w związku z czym naliczenie kary za dwa dni nie byłoby w takiej sytuacji prawidłowe. Powyższą okoliczność skarżący podnosił także wcześniej. W piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. (k. 20 akt administracyjnych) skarżący wyjaśnił, że wykonał zjazd ok. godziny 19 w dniu [...] maja 2014 r., zaś zlikwidował go ok. godziny 10 następnego dnia, tj. [...] maja 2014 r. Organ odwoławczy w żaden sposób jednak nie odniósł się do powyższych okoliczności, pomijając całkowicie te zarzuty.

Jak już wyżej wskazano, jednostką czasu uwzględnianą przez organ przy obliczaniu opłaty za zajęcie pasa drogowego przez prowadzenie robót, jest dzień trwania zajęcia pasa drogowego. Wynika to wprost z treści art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, stosownie do którego, opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 i 4, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego.

Co oczywiste nie chodzi w tym przepisie o dzień rozumiany jako czas między wschodem a zachodem Słońca, lecz okres czasu równy 24 godzinom, na co wskazuje końcowa część art. 40 ust. 4 u.d.p.

Należy przy tym zauważyć, że w art. 40 ust. 4 u.d.p. ustawodawca wprost wskazał również, że w przypadku zajęcia pasa przez okres krótszy niż 24 godziny, zajęcie pasa drogowego jest traktowane jako zajęcie przez 1 dzień (art. 40 ust. 4 in fine).

Tak sformułowana hipoteza i dyspozycja przepisu nie powinna budzić wątpliwości. Z jego treści jasno wynika, że w przypadku zajęcia pasa drogowego w celu, o którym mowa w art. 40 ust. 2 pkt 1, tj. w celu prowadzenia robót w pasie drogowym, które trwało krócej niż 24 godziny, zajęcie pasa drogowego traktuje się jako zajęcie pasa przez jeden dzień. Należy przy tym podkreślić, że w omawianym przepisie mowa jest o następujących po sobie 24 godzinach, na co wskazuje zawarty w przepisie zwrot "krócej niż 24 godziny".

W świetle powyższego nie można uznać, że rozpoznające niniejszą sprawę organy dokonały prawidłowej wykładni przepisu art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych w zakresie czasu zajęcia pasa drogowego. Nie sposób bowiem przyjąć, że zajęcie pasa drogowego, trwające, jak utrzymuje skarżący, od godziny 19 w dniu [...] maja 2014 r. do godziny 10 w dniu [...] maja 2014 r., a więc około 15 godzin, trwało dwa dni.

W ocenie Sądu nie zasługuje na aprobatę stanowisko, wedle którego jeden dzień zajęcia pasa drogowego, o którym mowa w art. 40 ust. 4 u.d.p., należy liczyć od godziny 00:00 do godziny 24:00 i w związku z czym czas zajęcia pasa drogowego przez skarżącego obliczać w ten sposób, że od godziny 19 dnia [...] maja 2014 r. do godziny 24:00 tego dnia upłynął jeden dzień, zaś od godziny 00:00 dnia [...] maja do godziny 10 tego dnia upłynął kolejny dzień.

Takiemu rozumowaniu sprzeciwia się treść art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, w którym ustawodawca wyraźnie sprecyzował, że chodzi o 24 następujące po sobie godziny.

W takiej sytuacji nie można również uznać, że postępowanie organów było zgodne z przepisami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. - dalej jako "k.p.a."). Jak już wyżej wskazano, w toku postępowania kilkakrotnie podnoszono, że pas drogowy był przez skarżącego zajmowany od godziny 19 w dniu [...] maja 2014 r. do godziny 10 w dniu [...] maja 2014 r., a więc w okresie krótszym niż 24 godziny.

Rozpoznając sprawę, ani organ I instancji, ani organ odwoławczy, w żaden sposób nie odniósł się do powyższych okoliczności, pomijając całkowicie te zarzuty. Organy nie podjęły również żadnych ewentualnych dodatkowych czynności mających na celu zweryfikowanie twierdzeń skarżącego.

Podjęcie takich działań było konieczna albowiem ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym ze sporządzonych przez pracowników organu pierwszej instancji notatek służbowych i protokołów, nie wynika, o której godzinie w dniu [...] maja 2014 r. wykonano zjazd lub też stwierdzono wykonanie zjazdu, jak też nie wynika z nich, o której godzinie w dniu [...] maja 2014 r. zjazd został rozebrany.

Tym samym nie sposób przyjąć, że organ wziął pod uwagę i ocenił wszystkie okoliczności sprawy. Należy bowiem podkreślić, że to na organach prowadzących z urzędu postępowanie administracyjne ciąży obowiązek ustalenia okresu zajęcia pasa drogowego, od którego uzależniona jest wysokość kary pieniężnej.

Konieczność podjęcia takich działań była w sprawie tym bardziej oczywista skoro strona przez cały czas utrzymywała, że zajęcia pasa drogowego dokonała na okres krótszy niż 24 godziny.

O ile zatem organ drugiej instancji wywiązał się z wynikającego z art. 153 p.p.s.a. obowiązku wykonania wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 stycznia 2016 r. to jednak nie odniósł się w żaden sposób do podstawowego zarzutu odwołania skarżącego jakim pozostawało twierdzenia skarżącego o tym, że zajęcie pasa drogowego trwało krócej niż 24 godziny.

Wobec powyższego należało stwierdzić, że czas zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia nie został ustalony przez organy w sposób prawidłowy i niewątpliwie pewny, co bezpośrednio rzutowało na ocenę prawidłowości określonej w decyzji wysokości kary pieniężnej.

Wskazane wyżej uchybienia należało zakwalifikować jako naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Ponieważ analogiczne błędy popełnił również organ I instancji, na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchyleniu podlega również i jego rozstrzygnięcie.

Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę wskazaną powyżej wykładnię przepisu art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych i ustali dokładnie okres, w jakim doszło do zajęcia przez skarżącego pasa drogowego w związku z wykonaniem zjazdu.

Następnie w oparciu o zebrany materiał dowodowy oraz prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy obliczy okres zajęcia pasa drogowego i wyda rozstrzygnięcie, które uzasadni zgodnie z wymogami z art. 107 § 3 k.p.a.

Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a.

O zwrocie kosztów sądowych orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.