Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1580/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-08-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 pkt 21, art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a) i lit. c), art. 69 ust. 1, art. 82 ust. 1, ust. 5 pkt 2 i ust. 4, art. 109 ust. 1, 3, 4 i 6
journal: Dz.U. 2020 poz 1398
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
article: art. 8 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 1997 nr 28 poz 153
law: Ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.
article: art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c)
journal: Dz.U. 2003 nr 45 poz 391
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.
article: art. 8 ust. 6 pkt 4, art. 13 pkt 4
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: art. 4 § 1 pkt 3, art. 12, art. 84 § 2, art. 103 § 1, art. 109 § 1, art. 163 pkt 5, art. 215 § 1 i § 2, art. 219 § 1 i § 2, art. 272
journal: Dz.U. 2020 poz 1526
law: Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych - t.j.
article: art. 20, art. 22, art. 67, art. 84
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 15zzs(4) ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 46 pkt 21
journal: Dz.U. 2020 poz 875
law: Ustawa z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS- CoV-2

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic – Chojnacka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Joanna Wegner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2021 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ" lub "organ"), działając na podstawie art. 109 ust. 1, 3, 4 i 6 oraz na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 1398 ze zm., dalej: "ustawa o świadczeniach"), art. 8 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153 ze zm.) obowiązującej do 31 marca 2003 r., art. 9 ust. 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 23 stycznia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 ze zm.) obowiązującej do 30 września 2004 r. stwierdził, że T. N. ("skarżący", "ubezpieczony" lub "strona") podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w formie indywidualnej w okresie:

- od 1 stycznia 1999 r. do 31 grudnia 2008 r.;

- od 1 czerwca 2012 r. do 31 lipca 2013 r.;

- od 1 października 2014 r. do 31 grudnia 2019 r.

oraz w charakterze wspólnika:

- jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. (wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: [...] ) od 27 maja 2004 r. do nadal;

- jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] Sp. z o.o. (wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: [...]) od 23 lipca 2004 r. do nadal;

- spółki komandytowej Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowa (wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: [...]) od 3 lutego 2012 r. do nadal.

W uzasadnieniu organ podniósł, że w dniu 1 lutego 2021 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynął wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] Inspektorat w [...] o wydanie decyzji w sprawie ustalenia okresu podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez stronę z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w formie indywidualnej w następujących okresach: od 01.01.1999 r. do 31.12.2008 r., od 01.06.2012 r. do 31.07.2013 r. i od 01.10.2014 r. do 31.12.2019 r. oraz w charakterze wspólnika następujących spółek: Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. (KRS: [...]),[...]Sp. z o.o. (KRS: [...]) oraz Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowa (KRS: [...]). W załączeniu do wniosku ZUS przedłożył kopie, skierowanego do ubezpieczonego pisma z 10.12.2020 r. oraz wyjaśnień strony z 21.12.2020 r. Ubezpieczony wskazał, że opłacał należności z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego zgodnie z obowiązującymi przepisami i decyzjami ZUS. Poinformował, że za okres prowadzenia działalności gospodarczej jako osoba fizyczna opłacał należne składki zdrowotne z pominięciem okresów zawieszenia działalności, przy czym z dniem 01.01.2020 r. działalność gospodarcza została wykreślona z rejestru. Skarżący podał, że jako komandytariusz spółki Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowa opłacał składkę zdrowotną od kwietnia 2012 r., zaś w spółce Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. pozostawał zatrudniony na podstawie umowy o pracę do maja 2017 r. i za ten okres wszelkie należności były odprowadzane przez spółkę w terminach ustawowych. Ubezpieczony poinformował również, że spółka [...] Sp. z o.o. od wielu lat nie prowadzi żadnej działalności ani nie ma żadnych obrotów gospodarczych, na potwierdzenie czego do Urzędu Skarbowego składane są zerowe zeznania, wobec czego nałożenie na nią obowiązku uiszczania należności z tytułu składek zdrowotnych spowoduje ogłoszenie jej upadłości.

Kolejno, w dniu 12 lutego 2021 r. wpłynęło do organu pismo strony, w załączeniu do którego ubezpieczony przedłożył dokumenty w postaci bilansów i rachunków zysków i strat spółki Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp.- z o.o. oraz spółki [...] Sp. z o.o., celem uzupełnienia informacji zawartych w piśmie z 21.12.2020 r.

Następnie 18 marca 2021 r. wpłynęło do Prezesa NFZ pismo ubezpieczonego, w załączeniu do którego skarżący przedłożył zaświadczenie Prezydenta Miasta [...] z 16 marca 2021 r., z którego wynika, że ubezpieczony był zarejestrowany w ewidencji działalności gospodarczej jako przedsiębiorca w okresie od 24.02.1998 r. do 12.01.2011 r.

Z danych zawartych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej [dalej: CEIDG] wynika, że skarżący rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej 01.06.2012 r., następnie zawiesił jej wykonywanie od 01.08.2013 r., kolejno wznowił prowadzenie działalności 01.10.2014 r., po czym 01.01.2020 r. zaprzestał jej wykonywania - wydruki z CEIDG z 19.03.2021 r.

Prezes NFZ podniósł, że w informacji zawartych w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego z 10 marca 2021 r. wynika, że skarżący pozostaje wspólnikiem następujących podmiotów: spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. (KRS: [...]) w okresie od 27.05.2004 r. do nadal, obejmując 1.639 udziałów o łącznej wysokości 163.900,00 złotych, przy wysokości kapitału zakładowego spółki 164.000,00 złotych, jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] Sp. z o.o. (KRS: [...]) w okresie od 23.07.2004 r. do nadal oraz spółki komandytowej Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowa (KRS: [...]) w okresie od 03.02.2012 r. do nadal. Należy przy tym wskazać, że żadna spółka nie informowała ani o zawieszeniu wykonywania, ani o likwidacji działalności.

Organ podniósł także, że zgodnie z treścią art. 22, 23 i 23 ust. 2 p.p., przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 30 dni do 24 miesięcy. W tym kontekście wskazać należy, że skarżący zawiesił jej wykonywanie od 1 sierpnia 2013 r., kolejno wznowił prowadzenie działalności 1 października 2014 r., natomiast żadna ze spółek nie informowała o zawieszeniu prowadzenia działalności.

Analiza zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego prowadziła organ do następującej konkluzji. Informacje zawarte w zaświadczeniu Prezydenta Miasta S., z którego wynika, że ubezpieczony był zarejestrowany w ewidencji działalności gospodarczej jako przedsiębiorca w okresie od 24.02.1998 r. do 12.01.2011 r. oraz w CEIDG, zgodnie z którymi skarżący rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej 01.06.2012 r., a następnie zawiesił jej wykonywanie od 01.08.2013 r., kolejno wznowił prowadzenie działalności 01.10.2014 r., po czym 01.01.2020 r. zaprzestał jej wykonywania, mając na względzie treść wniosku ZUS, potwierdzają, że winien podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tego tytułu w okresach: od 01.01.1999 r. do 31.12.2008 r., od 01.06.2012 r. do 31.07.2013 r. oraz od 01.10.2014 r. do 31.12.2019 r.

Z kolei w świetle informacji zawartych w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, z których wynika, że ubezpieczony pozostaje wspólnikiem następujących podmiotów: spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o w okresie od 27.05.2004 r. do nadal, jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] Sp. z o.o. w okresie od 23.07.2004 r. do nadal oraz spółki komandytowej Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowa w okresie od 03.02.2012 r. do nadal, ubezpieczony winien podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu członkostwa w w/w podmiotach w okresach wskazanych w sentencji decyzji.

Organ podkreślił, iż istotą działalności gospodarczej jest jej prowadzenie w sposób ciągły i zorganizowany na własny rachunek i ryzyko osoby prowadzącej taką działalność. Wskazać należy, że o bycie prawnym spółki kapitałowej decyduje jej wpisanie do rejestru (vide: art. 12 k.s.h.), a dopiero wykreślenie spółki z rejestru powoduje ustanie bytu prawnego tego podmiotu. Organ podniósł, iż wpis do KRS ma charakter konstytutywny. Taki charakter wpisu wynika z literalnego brzmienia art. 12 k.s.h., który wprost stanowi, że spółka z o.o. powstaje z chwilą wpisu do rejestru.

Prawnokształtujący aspekt wpisu do rejestru przedsiębiorców odnoszony jest zatem między innymi do odpowiedzialności wobec osób trzecich. Pogląd ten nie budzi wątpliwości organu wobec treści przytoczonego przepisu. Prezes NFZ wskazał, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalił się pogląd, iż analogiczne zasady, jak w przypadku wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. należy stosować do wspólnika, który posiada niemal wszystkie udziały w spółce, a inny wspólnik (wspólnicy) tylko symboliczną liczbę udziałów. W konsekwencji na gruncie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń v społecznych (a przez to również ustawy o świadczeniach) należy go traktować tak samo jak jedynego wspólnika spółki z o.o.

Organ podniósł także, że podobnie status wspólnika spółki komandytowej nie zależy od faktycznego wykonywania działalności w charakterze wspólnika tej spółki, gdyż wpis danych do Krajowego Rejestru Sądowego, w przeciwieństwie do wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, nie ma charakteru deklaratoryjnego lecz konstytutywny. Taki charakter wpisu w odniesieniu do spółek komandytowych wynika z literalnego brzmienia art 109 § 1 k.s.h., który wprost stanowi, że spółka komandytowa powstaje z chwilą wpisu do rejestru, zaś rozwiązanie spółki następuje z chwilą wykreślenia jej z rejestru - art. 103 § 1 k.s.h. w zw. z art. 84 § 2 k.s.h. Prowadzenie działalności w charakterze wspólnika spółki komandytowej jest więc tożsame z wpisem do KRS. Strona w sytuacji nieprowadzenia działalności gospodarczej w charakterze wspólnika którejkolwiek z wyżej wymienionych spółek miała możliwość zgłoszenia zawieszenia jej wykonywania lub rozpoczęcia likwidacji działalności.

Organ podkreślił, iż decyzja Prezesa NFZ rozstrzyga jedynie kwestie objęcia strony obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w charakterze wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, zaś sprawy z zakresu wymierzania, pobierania i zwrotu składek zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach należą do właściwości organów ubezpieczenia społecznego - tj. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie powyższą decyzję Prezesa NFZ w zakresie stwierdzenia, iż ubezpieczony podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w charakterze wspólnika:

- jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. (wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: [...]) od 27.05.2004r. do nadal;

- jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] Sp. z o.o. (wpisanej do Krajowego Rejestry Sądowego pod numerem KRS: [...]) od 23.07.2004 r. do nadal.

Skarżący zarzucił naruszenie:

- przepisów prawa materialnego tj. art. 82 ust 1, 3 i 4 ustawy o świadczeniach poprzez ich błędną interpretację polegającą na pominięciu przesłanki wymienionej w treści w/w przepisu tj. powiązania obowiązku uiszczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne z uzyskiwaniem przychodu z prowadzonej działalności pozarolniczej, w sytuacji gdy skarżący nie uzyskiwał w latach wskazanych w decyzji żadnych przychodów w związku posiadaniem statusu wspólnika [...] Sp. z o.o. (wpisana do Krajowego Rejestry Sądowego pod numerem KRS: [...]);

- naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 82 ust 1, 3 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez ich błędną interpretację polegającą na pominięciu przesłanki wymienionej w treści w/w przepisu, tj. powiązania obowiązku uiszczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne z uzyskiwaniem przychodu z prowadzonej działalności pozarolniczej, w sytuacji gdy skarżący nie uzyskiwał w latach wskazanych w decyzji żadnych przychodów w związku posiadaniem statusu wspólnika Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. (wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: [...]);

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieprawidłowym uznaniu, że skarżącego winno się traktować jako wspólnika spółki jednoosobowej, w sytuacji gdy w rzeczywistości skarżący jest wspólnikiem wieloosobowej spółki Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. (wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: [...]) i nie istnieją podstaw do objęcia go ubezpieczeniem zdrowotnym jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność;

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieprawidłowym uznaniu, że Skarżącego winno się traktować jako wspólnika spółki jednoosobowej w okresie od 11 lutego 2021 r. do chwili obecnej, w sytuacji gdy na skutek nabycia na podstawie umowy z dnia 10 lutego 2021 r. przez J.N. 330 udziałów w [...] Sp. z o.o był/jest wspólnikiem wieloosobowej spółki [...] Sp. z o.o. (wpisana do Krajowego Rejestry Sądowego pod numerem KRS: [...]), i nie istnieją podstawy do objęcia go ubezpieczeniem zdrowotnym jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ w zaskarżonej części oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

W działaniu organu wydającego decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i zastosowania do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Odnosząc się do meritum zaskarżonej części decyzji Prezesa NFZ, wskazać należy, co następuje. Zgodnie z treścią art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność gospodarczą, podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie ustawy Prawo przedsiębiorców. W oparciu o art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym - tj. zgodnie z art 13 pkt 4 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 423, dalej: "u.s.u.s") osoba prowadząca działalność gospodarczą podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia jej zaprzestania z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone. Nadto w myśl art. 82 ust. 5 pkt 2 i 4 ustawy o świadczeniach, jednym z rodzajów działalności jest działalność gospodarcza prowadzona w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Z kolei zgodnie z art. 5 pkt 21 ustawy o świadczeniach za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą uznaje się osobę, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W myśl art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się między innymi wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Natomiast definicja legalna spółki jednoosobowej znajduje się w art. 4 § 1 pkt 3 k.s.h., zgodnie z którym spółką jednoosobową jest spółka kapitałowa, której wszystkie udziały należą do jednego wspólnika. Wobec powyższego, czas objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym i zdrowotnym tych osób będzie tożsamy z czasem pozostawania przez stronę jedynym wspólnikiem kapitałowej spółki jednoosobowej. Nadto zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców (Dz.. U. z 2021 r., poz. 162, dalej: "p.p.") działalność gospodarczą można podjąć w dniu złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo po dokonaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Jednocześnie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 22, 23 i 23 ust. 2 p.p., przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 30 dni do 24 miesięcy. W tym kontekście wskazać należy, że żadna ze spółek z o.o. wskazanych w decyzji nie informowała o zawieszeniu prowadzenia działalności.

W świetle informacji zawartych w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że strona pozostaje wspólnikiem następujących podmiotów: spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o w okresie od 27.05.2004 r. do dnia wydania skarżonej decyzji oraz spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] Sp. z o.o. w okresie od 23.07.2004 r. do dnia wydania skarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, z uwagi na fakt, że są to w istocie spółki jednoosobowe, ubezpieczony winien podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu członkostwa w w/w podmiotach w okresach wskazanych w sentencji decyzji.

Sąd podziela pogląd organu, że o bycie prawnym spółki kapitałowej decyduje jej wpisanie do rejestru (vide: art. 12 k.s.h.) i dopiero wykreślenie spółki z rejestru powoduje ustanie bytu prawnego tego podmiotu.

Podkreślić jednocześnie należy, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalił się pogląd, iż analogiczne zasady, jak w przypadku wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. należy stosować do wspólnika, który posiada niemal wszystkie udziały w spółce, a inny wspólnik (wspólnicy) tylko symboliczną liczbę udziałów. Np. w wyroku z 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt: l UK 8/11 Sąd Najwyższy uznał istnienie bytu prawnego, jakim jest "niemal jednoosobowa" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Wskazać należy, że Sąd Najwyższy orzekał w sprawie dotyczącej spółki, w której jeden ze wspólników posiadał 99 udziałów, podczas gdy drugi wspólnik tylko jeden udział. Sąd uznał, że partycypacja wspólnika mniejszościowego jest tak znikoma, że w zasadzie pełni on funkcję iluzoryczną. Pomimo więc, że spółka formalnie nie jest jednoosobowa, bo na liście wspólników figuruje więcej niż jedna osoba, to jednak pozycja korporacyjna wspólnika większościowego jest tak silna, iż w rzeczywistości ma on pełnię władzy w spółce, tak samo, jak gdyby był jej wyłącznym wspólnikiem. W konsekwencji na gruncie przepisów u.s.u.s. (a przez to również ustawy o świadczeniach) należy go traktować tak samo jak jedynego wspólnika spółki z o.o. Analogiczne stanowisko zostało wyrażone w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2010 r., sygn. akt: II UK177/09 (LEX nr 599767).

W realiach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z sytuacją, w której ubezpieczony w spółce [...] sp. z o.o. od dnia jej powstania (23 lipca 2004 r.) do 10 lutego 2021 r. posiadał wszystkie 1002 udziały w tej spółce, a 10 lutego 2021 r. darował część z nich (330 udziałów) swojej żonie – J. N.. Spółka przez cały ten czas nie miała i nie ma Rady Nadzorczej, jedynym członkiem jej zarządu uprawnionym do jednoosobowej reprezentacji jest skarżący. Powyższe wynika z odpisu pełnego KRS tej spółki oraz umowy darowizny przedstawionej przez stronę wraz ze skargą.

Z kolei odnośnie spółki Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o., to w okresie od 27 maja 2004 r. do 20 stycznia 2021 r. skarżący posiadał 1639 z 1640 udziałów w tej spółce, a jeden udział posiadał jego syn S. N.. Następnie, jak podkreślono w skardze: "na postawie umowy z dnia 20 stycznia 2021 r. dotychczasowy wspólnik mniejszościowy w spółce Przedsiębiorstwo Budowlano - Remontowe [...] Sp. z o.o S. N. nabył od Skarżącego 539 udziałów w/w spółce. W związku z czym obecnie wspólnikami Przedsiębiorstwo Budowlano - Remontowe [...] Sp. z o.o są T.N. w udziale 1110/1640 oraz S. N. w udziale 540/1640". Spółka ta posiada Radę Nadzorczą, przy czym od 27 maja 2004 r. do 23 maja 2017 r. w Radzie zasiadali S. N., A. W. i J. K.. Od 23 maja 2017 r. Rada Nadzorcza nie posiada członków. Powyższe wynika z odpisu pełnego KRS tej spółki oraz umowy darowizny przedstawionej przez stronę wraz ze skargę.

Statusy rodzinne wspólników mniejszościowych w powyżej wskazanych spółkach w stosunku do skarżącego Sąd ustalił na podstawie załączonych do skargi przez stronę umów darowizny.

W świetle tak przedstawionych okoliczności faktycznych nie budzi żadnych wątpliwości Sądu, że skarżący był jedynym wspólnikiem w spółce [...] sp. z o.o. od dnia jej powstania (23 lipca 2004 r.) do 10 lutego 2021 r. Skarżący pełnił także faktyczną funkcję właścicielską jedynego wspólnika w stosunku do "prawie jednoosobowej" spółki [...] sp. z o.o. od 10 lutego 2021 r. do dnia wydania skarżonej decyzji oraz w "prawie jednoosobowej" spółce Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o. od 27 maja 2004 r. do dnia wydania skarżonej decyzji Prezesa NFZ. W tej drugiej sytuacji, jakkolwiek ubezpieczony nie posiadał wszystkich (aczkolwiek zdecydowaną większość) udziałów w powyżej wskazanych spółkach z o.o., to pełnił de facto funkcję tego wspólnika, wobec czego w świetle przytoczonej wyżej linii orzeczniczej winno się go traktować jako wspólnika spółki jednoosobowej. Sąd uznał bowiem, że pozycja korporacyjna skarżącego jako wspólnika zdecydowanie większościowego przy innych okolicznościach (pełnienie funkcji prezesa zarządu jednoosobowych zarządach tych spółek, zdecydowanie mniejszościowy udział w spółkach osób bliskich rodzinnie stronie – żony i syna, brak rady nadzorczej lub brak obsadzonej rady nadzorczej) jest tak silna, iż w rzeczywistości ma on pełnię władzy w spółce, tak samo, jak gdyby był jej wyłącznym wspólnikiem. Ustaleń tych nie zmienia istnienie od 27 maja 2004 r. do 23 maja 2017 r. obsadzonej Rady Nadzorczej w spółce Przedsiębiorstwo Budowlano-Remontowe [...] Sp. z o.o., gdyż po pierwsze w Radzie tej zasiadał m.in. syn skarżącego S. N., a po drugie Rada Nadzorcza nie uniemożliwia wykonywania funkcji właścicielskich zdecydowanie większościowego wspólnika wobec spółki z o.o.

Zgodnie bowiem z art. 219 k.s.h.:

"§ 1. Rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności.

§ 2. Rada nadzorcza nie ma prawa wydawania zarządowi wiążących poleceń dotyczących prowadzenia spraw spółki".

Oznacza to, że rada nadzorcza nie prowadzi spraw spółki, do czego uprawniony jest wyłącznie jej zarząd. Rada nadzorcza – jak wskazano powyżej – nie ma nawet prawa wydawania zarządowi wiążących poleceń dotyczących prowadzenia spraw spółki. Skarżący nie wykazał np. poprzez załączenie umowy spółki z o.o., aby odnośnie tej spółki rada nadzorcza posiadała szersze uprawnienia na podstawie art. 220 k.s.h. W tym kontekście należy zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych szeroko przyjmuje się, że nie w każdym przypadku obowiązek zgromadzenia materiału dowodowego spoczywa na organach administracji, prowadzących postępowanie. Obowiązek wyczerpującego zebrania przez organy materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez nie materiałów dowodowych, mających wykazać okoliczności korzystne dla stron postępowania. Zasada ta nie zwalnia strony postępowania administracyjnego z obowiązku zaoferowania takich dowodów, z których wywodzi korzystne dla siebie skutki. W niniejszej sprawie skarżący dowodów takich nie zaoferował, a byłyby to dowody (w ogóle fakty korzystne dla skarżącego w ogóle w tych dowodach istnieją), które powinny być w jego posiadaniu – mianowicie stosowne umowy spółek z o.o. Uznać zatem należy, że prawidłowo organ ustalił, że uprawnienia właścicielskie skarżącego były w powyżej wskazanych dwóch spółkach nieograniczone.

Co więcej, w myśl art. 215 § 1 "Rada nadzorcza składa się co najmniej z trzech członków powoływanych i odwoływanych uchwałą wspólników". Co do zasady więc (por. 215 § 2 k.s.h.) skarżący mógł jako większościowy wspólnik powołać i odwołać członków rady nadzorczej w dowolny sposób. Skarżący nie wykazał bowiem, że w tym przypadku zaistniała okoliczność przewidziana w 215 § 2 k.s.h., a mianowicie, że umowa spółki przewidywała inny sposób powoływania lub odwoływania członków rady nadzorczej.

W odniesieniu z kolei do podnoszonej przez ubezpieczonego okoliczności braku faktycznego prowadzenia przez spółkę [...] Sp. z o.o. od wielu lat działalności, a także braku uzyskiwania dochodów, należy wskazać, że przytoczone przez skarżącego powody nie przekładają się na zwolnienie z obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. Podstawą prawną podlegania ubezpieczeniu społecznemu jest bowiem sam fakt pozostawania jednoosobowym lub "prawie jednoosobowym" wspólnikiem spółki z o.o., a nie fakt faktycznego prowadzenia działalności przez tą spółkę. Konstytutywny charakter wpisu do KRS i skutki za tym idące wskazują, iż w przypadku "nieopłacalności" istnienia konkretnego podmiotu jednoosobowy wspólnik takiej spółki z o.o. powinien podjąć decyzję o zawieszeniu prowadzenia przedmiotowej działalności lub rozpoczęciu likwidacji podmiotu w celu uniknięcia obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu z tego tytułu.

Ponadto Sąd wskazuje, że informacja zawarta w wyjaśnieniach strony z 21 grudnia 2020 r., zgodnie z którą pozostawał zatrudniony w spółce Przedsiębiorstwo Budowlano-Remomontowe [...] Sp. z o.o. do maja 2017 r. i z tego tytułu wszelkie należności na poczet składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne były odprowadzane przez spółkę, nie stanowi przesłanki do uznania o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej i nie miała wpływu na wynik prowadzonego postępowania. Zgodnie bowiem z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi i będące pracownikami w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ponadto na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach - w przypadku, gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie. Należy również wskazać, że zgodnie z art. 82 ust. 3 ustawy o świadczeniach, w przypadku gdy ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednego z rodzajów działalności, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana odrębnie od każdego rodzaju działalności, zaś na zasadzie art. 82 ust. 4 ustawy o świadczeniach, jeżeli ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednej spółki w ramach tego samego rodzaju działalności, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest odrębnie od każdej prowadzonej spółki.

Podnieść także należy, iż decyzja Prezesa NFZ rozstrzyga jedynie kwestie objęcia strony obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w charakterze wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, zaś sprawy z zakresu wymierzania, pobierania i zwrotu składek zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych należą do właściwości organów ubezpieczenia społecznego - tj. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Jeżeli zatem skarżący nie uzyskiwał z danego tytułu żadnych przychodów, to powinien tę okoliczność podnieść w postępowaniu wymiarowym przed ZUS.

Skarżący zarzuca w skardze naruszenie prawa materialnego w postaci "błędnej interpretacji" normy art. 82 ust. 1, ust. 3 oraz ust. 4 ustawy o świadczeniach poprzez powiązanie obowiązku uiszczenia składki zdrowotnej z uzyskiwaniem przychodu z prowadzonej działalności pozarolniczej; Skarżący zarzut ten formułuje tak w stosunku do uznania, iż podlega on obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu w charakterze wspólnika [...] sp. z o.o., jak też w charakterze wspólnika Przedsiębiorstwa Budowlano - Remontowego [...] sp. z o.o. Z uzasadnienia zarzutu wynika, iż zdaniem skarżącego, z uwagi na rzekomy brak przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej, dyspozycja art. 82 ust. 1 oraz ust. 4 ustawy o świadczeniach nie powinna być względem jego osoby zastosowana. Skarżący podnosi, iż nie osiągał on w okresach, które decyzja obejmuje, przychodów, tak w związku z posiadaniem przymiotu wspólnika [...] sp. z o.o., jak też Przedsiębiorstwa Budowlano - Remontowego [...] sp. z o.o., w związku z czym nie powstał obowiązek uiszczenie składki zdrowotnej na ubezpieczenie.

Powyższa argumentacja w sprawie nie zasługuje na uznanie z przyczyn wskazanych powyżej.

Ponadto Sąd podnosi, że przesłanki podlegania obowiązki ubezpieczeniu zdrowotnemu zawarte są w treści art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy oświadczeniach, zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów p.p. lub przepisów o ubezpieczeniach społecznych lub ubezpieczeniu społecznym rolników. Dyspozycja przepisu znajduje potwierdzenie w treści art. 82 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach, gdzie jako jeden z rodzajów działalności gospodarczej podana została forma spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Z kolei w świetle art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. za osobę prowadzącą działalność gospodarczą uważa się wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Skarżący, posiadając taki status, uznawany jest z mocy prawa za osobę prowadzącą działalność gospodarczą. W ogólności oznacza to konieczność zgłoszenia do ubezpieczeń i opłacanie składek na ubezpieczenia - w zakresie dotyczącym stwierdzenia obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne jako osoby prowadzącej działalność pozarolniczą z dwóch przychodów, uzyskiwanych z dwóch rodzajów działalności - 1) działalności gospodarczej prowadzonej w formie jednoosobowej spółki z o.o. oraz 2) z innej pozarolniczej działalności gospodarczej na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych. Poprzez pryzmat regulacji art. 8 ust. 6 u.s.u.s. stwierdzić należy, że pojęcie "prowadzenie działalności pozarolniczej" to pojęcie posiadające desygnat szerszy od definicji działalności gospodarczej określonej w art. 3 p.p., tj. zorganizowanej działalności zarobkowej, wykonywanej we własnym imieniu i w sposób ciągły. Do pojęcia działalności gospodarczej w powyższym (wąskim) rozumieniu u.s.u.s. odwołuje się tylko w art. 8 ust. 6 pkt 1, a w pozostałych punktach tego przepisu wymienia osoby nieprowadzące działalności gospodarczej w ścisłym znaczeniu tego pojęcia. W tym enumeratywnym wyliczeniu takich osób znajduje się w art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. wspólnik jednoosobowej spółki z o.o., który jest objęty obowiązkiem ubezpieczenia bez względu na fakt faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej czy to przez niego, czy też samą spółkę z o.o.. W związku z tym, uznaje się (w tym zakresie - pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w wyroku z 3 lutego 2011 r., sygn. akt II UK 271/10, uzasadnienie uchwały siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 22 lutego 2006 r., sygn. akt 1 UZP 4/05, OSNP z 2006 r. nr 19-20, poz. 304), że obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. powiązany jest jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, a nie z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jak podkreślił Sąd Najwyższy w wyroku z 19 marca 2007 r. w sprawie 111 UK 133/06 (Legalis nr 99242), stosunek ubezpieczenia społecznego nie jest stosunkiem prawnym ukształtowanym dowolnie w drodze umownej, lecz obowiązek ubezpieczenia społecznego wynika z przepisów prawa. Nawiązanie stosunku ubezpieczenia społecznego następuje wraz ze ziszczeniem się obowiązku ubezpieczenia, jako wyraz zasady automatyzmu prawnego, będąc wtórnym wobec stosunku podstawowego.

Ustalenie, że skarżący nie osiągnął dochodu z tytułu prowadzonej przez niego pozarolniczej działalności gospodarczej nie oznacza, że tej działalności nie prowadził. Tak długo, jak osoba prowadząca działalność gospodarczą wyraża gotowość jej prowadzenia i jednocześnie na zewnątrz nie daje wyrazu zaprzestania tej działalności, powinna być uważana za osobę prowadzącą działalność gospodarczą ze wszystkimi wynikającymi z tego tytułu uprawnieniami, a także zobowiązaniami, również wynikającymi z faktu podlegania dyspozycji art. 66 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Skarżący w treści skargi powołuje, iż spółka [...] sp. z o.o., której jest wspólnikiem, "od wielu lat nie prowadzi działalności, nie miała żadnych obrotów (...) w rzeczywistości nie uzyskiwała przychodów". Zauważyć jednakże należy, mimo powołania takich okoliczności, Skarżący nadal ową nierentowną - jak sam powołuje – spółkę prowadzi, tym samym posiada wolę prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w postaci tej spółki, co potwierdza tezę wyżej zaprezentowaną w zakresie powiązania faktu prowadzenia przedmiotowej działalności z obowiązkiem składkowym. Należy bowiem podkreślić, iż istotą działalności gospodarczej jest jej prowadzenie w sposób ciągły i zorganizowany na własny rachunek i ryzyko osoby prowadzącej taką działalność, która inaczej niż w przypadku stosunku pracy sama dysponuje swoim czasem przeznaczonym na wykonywanie działalności i może go wykorzystać na bezpośrednie świadczenie usług, na czynności pomocnicze oraz może swój czas wykorzystywać na sprawy prywatne (leczenie, sprawy rodzinne, urlop itp.). Wbrew twierdzeniom ubezpieczonego, iż kwestia opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne w związku z posiadaniem statusu wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zależy od faktycznego wykonywania działalności przez tę spółkę i osiągania przychodu, zważyć należy, iż wpis w KRS nie ma charakteru deklaratoryjnego, lecz konstytutywny. Taki charakter wpisu wynika z literalnego brzmienia art. 163 pkt 5 k.s.h., który wprost stanowi, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością powstaje z chwilą wpisu do rejestru, natomiast zgodnie z art. 272 k.s.h. rozwiązanie spółki następuje z chwilą wykreślenia jej z rejestru. Wykreślenie ma charakter konstytutywny. Spółka traci swój byt prawny, traci więc zdolność prawną. W przypadku rozwiązania spółki następuje również utrata podmiotowości gospodarczej spółki, przestaje ona być przedsiębiorcą.

Okoliczności podnoszone przez skarżącego nie mogą prowadzić do wniosku, że nie prowadził działalności w charakterze wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w świetle brzmienia ww. przepisów k.s.h. Także okoliczność, że spółka nie osiągała dochodów, nie ma znaczenia w kontekście objęcia skarżącego ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej jako wspólnika spółki jawnej. Okolicznością decydującą o objęciu obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym jest fakt, że skarżący na dzień wydania skarżonej decyzji figurował w odpowiednich rejestrach ze statusem jedynego wspólnika spółek z ograniczoną odpowiedzialnością. Sam fakt nieosiągania dochodów z tytułu wykonywania działalności nie przesądza o tym, iż faktycznie działalność gospodarcza nie była prowadzona. Brak dochodów może świadczyć na przykład o tym, że prowadzona działalność nie przynosiła oczekiwanych efektów ekonomicznych.

Nadto w realiach niniejszej sprawy podnieść należy, iż w przedłożonej przez skarżącego dokumentacji, jak też w danych ujawnionych w sprawozdaniach finansowych, dostępnych w Krajowym Rejestrze Sądowym widoczny jest zysk, który był generowany w związku z działalnością spółki Przedsiębiorstwo Budowlano - Remontowe [...] sp. z o.o. - karta 68, 69, karta 74 - który przeznaczany był na zwiększanie kapitału rezerwowego; pozwala to na przyjęcie domniemania, iż skoro dochodziło do podwyższania kapitału rezerwowego, to najpierw musiał zaistnieć obrót środków wystarczający do uzyskiwania zysków z działalności - gdyż to jest celem jej prowadzenia - oraz na pokrycie bieżących kosztów działalności spółki. Nie miałoby bowiem uzasadnienia, aby przeznaczać środki na kapitał o charakterze oszczędnościowym, jeżeli nie zaistnieje pierwotnie zysk pozwalający na pokrycie kosztów działalności gospodarczej i uzyskanie korzyści finansowych z prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Niezasadna jest zatem argumentacja skarżącego, iż "jeżeli bowiem uzyskiwany dochód został przeznaczony przez Przedsiębiorstwo Budowlano - Remontowe [...] sp. z o.o. uzyskiwało przychód, nie można wprost przekładać na fakt uzyskiwania przychodu przez Skarżącego w związku z posiadaniem statusu wspólnika w tej spółce. Jeżeli bowiem uzyskiwany dochód został przeznaczony (...) na kapitał zapasowy, rezerwowy, pokrycie strat z lat poprzednich, podwyższenie kapitału zakładowego, dodatkowe wypłaty dla pracowników - nie zaś na wypłatę dywidendy dla wspólników, nie powstał obowiązek uiszczania składki na ubezpieczenie zdrowotne". Stanowisko takie nie jest uprawnione i nie można przyznać skarżącemu racji, iż działalność jest wykonywana tylko wówczas gdy przedsiębiorca uzyskuje przychody. Konstrukcja prawna spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wyklucza osiąganie przychodów z działalności przez wspólnika, przychody te osiąga spółka. Fakt, iż skarżący nie otrzymywał dywidendy, gdyż zysk netto uchwałą zgromadzenia wspólników (czyli jednoosobowo - decyzją skarżącego jako niemal jedynego wspólnika spółki i prezesa Zarządu) przeznaczony był na inne cele spółki, tj. zwiększenie kapitału rezerwowego, pozostaje bez wpływu na obowiązek opłacenia składki na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu tej działalności. Odmienne założenie prowadziłoby do irracjonalnego wniosku, że jednoosobowy wspólnik spółki działalność swoją świadczył jedynie w miesiącu, w którym uzyskał np. dywidendę, zaś nie prowadził jej w pozostałym okresie, choć podejmował czynności zarządcze i stale reprezentował interesy spółki. Z treści art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c i art. 82 ust. 4 ustawy o świadczeniach nie wynika, aby brak ujawnienia przychodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w poszczególnym miesiącu oznaczał brak obowiązku opłacenia składki. Tym bardziej w sytuacji, gdy działalność ma charakter ciągły i nie podlegała nigdy zawieszeniu.

Nie znajduje również uzasadnienia argumentacja skarżącego dotycząca obalenia twierdzeń organu co do traktowania skarżącego jako wspólnika spółki jednoosobowej, powołując w tym zakresie przede wszystkim kwestię kompetencji udziałowców w rzeczonej spółce i posiadania przez spółkę organu rady nadzorczej - co zdaniem skarżącego świadczy o tym, iż nie można przyjąć, aby miał on "nieskrępowaną możliwość" decydowania co do bieżącej działalności spółki.

W tym kontekście na uwagę zasługuje regulacja aksjologiczna, ujęta w treści norm Konstytucji RP. W dotychczasowym orzecznictwie Trybunał Konstytucyjny kilkukrotnie podkreślał, że ubezpieczenie społeczne jest formą zabezpieczenia społecznego opartą na zasadach przymusu, powszechności, wzajemności, na obowiązku płacenia składek i na roszczeniowym charakterze świadczeń (zob. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 22 czerwca 1999 r., sygn. K 5/99, cz. III, pkt 3; z 27 stycznia 2010 r., sygn. SK 41/07, cz. III, pkt 3.4; z 11 lipca 2013 r., sygn. SK 16/12, cz. 111, pkt 7.1). Prawo do świadczeń uzależnione jest od spełnienia ustawowych wymagań dotyczących opłacania składek oraz odpowiedniego czasu trwania ubezpieczenia. Samo objęcie danej osoby ubezpieczeniem emerytalnym nie jest efektem swobodnej decyzji jednostki, ale wynika z rozstrzygnięcia przyjętego przez ustawodawcę. Osoba, która zalicza się do grupy podmiotów wskazanych w art. 6 i art. 8 u.s.u.s., nie może zatem, kierując się szeroko rozumianą swobodą decydowania o własnym postępowaniu, zrzec się statusu ubezpieczonego oraz uchylić się od ustawowych obowiązków wynikających z tego faktu. Odnosząc się zaś do norm konstytucyjnych, po pierwsze, zwrócić należy uwagę, iż określona w treści art. 22 Konstytucji RP zasada swobody działalności gospodarczej, musi być odczytywana łącznie z normą odwołującą się do solidarności i ważnego interesu publicznego (art. 20 Konstytucji RP). Po drugie, normy konstytucyjne zawierają gwarancje prawa każdego obywatela do zabezpieczenia społecznego (art. 67 Konstytucji RP), kształtując zasadę powszechności ubezpieczeń społecznych, poprzez objęcie nimi wszystkich grup zawodowo czynnych. Po trzecie, przepis art. 84 Konstytucji RP wyznacza obowiązek ponoszenia ciężarów składkowych.

W uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673), w której przyjęto przepis art. 8 ust. 6 u.s.u.s. w brzmieniu: za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej, wskazano, iż wprowadzona zmiana wypełnia lukę prawną, która powoduje, że w większości przypadków wspólnicy jednoosobowych spółek z ograniczaną odpowiedzialnością pozbawieni są ochrony ubezpieczeniowej. W dotychczasowym stanie prawnym, aby podlegać ubezpieczeniom społecznym musieli mieć zawartą ze spółką umowę. Nie zawsze jednak mogli skutecznie zawrzeć umowy "sami ze sobą". Zgodnie z nowelizacją, wspólnicy ci traktowani są w zakresie ubezpieczeń społecznych tak samo jak osoby prowadzące działalność gospodarczą. Z przedstawionego wyżej uzasadnienia, mającego walor wykładni autentycznej, wynika, że ustawodawca kierował się zasadą powszechności ubezpieczeń społecznych. Jak trafnie wskazuje Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 17 października 2017 r. (sygn. akt II UK 451/16) dopuszczalność istnienia jednoosobowych spółek jest paradoksem nie tylko językowym, gdyż w ujęciu ekonomicznym zachodzi tożsamość wspólnika i spółki. Jedynie w prawno-organizacyjnym znaczeniu można wyodrębnić dwie niezależne osoby. Stąd też pojawiły się wątpliwości co do dopuszczalności zawierania umów o pracę między spółką i jej jedynym wspólnikiem. Powszechnie uważa się, że umowa taka jest nieważna, gdyż została zawarta z samym sobą. Okoliczności te stanowią ratio legis przepisu art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. Przyjęcie zatem literalnej wykładni art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. prowadzi do naruszenia zasady powszechności ubezpieczeń społecznych i konstytucyjnej gwarancji każdego obywatela do zabezpieczenia społecznego. Wypełnieniem zaś tych gwarancji jest objęcie ubezpieczeniami społecznymi wspólnika dominującego - traktowanego na użytek prawa ubezpieczeń społecznych jako jedynego udziałowca. Inaczej mówiąc, Skarżącego także po dniu 20 stycznia 2021 r., jak i 10 lutego 2021 r. (czyli po dniu zawarcia umów darowizny udziałów swoim członkom rodziny) należy traktować jako jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, mimo że formalnie pozostaje on jedynie większościowym udziałowcem. Z perspektywy norm prawa ubezpieczeń społecznych, tego rodzaju spółkę należy traktować jako spółkę jednoosobową. Taka kwalifikacja prawna ustalonego stanu faktycznego znajduje oparcie w uzasadnieniu wyroków Sądu Najwyższego z 3 sierpnia 2011 r. (sygn. akt I UK 8/11) oraz z 11 września 2013 r. (sygn. akt II UK 36/13) oraz z 7 marca 2018 r. (sygn. akt I UK 575/16). Zacytować tu można także wyrok Sądu Najwyższego z 24 lutego 2021 r. (sygn. III USKP 31/21): "Wspólnik dwuosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, który posiada część udziałów zapewniającą mu prawo do samodzielnego decydowania o wynikach zgromadzenia wspólników i niemal wyłączne prawo do zysku oraz który - wskutek pełnienia funkcji jednoosoboweeo zarządu - ma nieskrępowaną możliwość samodzielnego decydowania o bieżącej działalności spółki, podlega ubezpieczeniom społecznym jako osoba prowadząca działalność pozarolniczą na podstawie art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s.". Także w wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z [...] października 2018 r. (sygn. akt [...]) Sąd ten wskazał: "W sytuacji, gdy udział w kapitale zakładowym spółki innych wspólników pozostaje iluzoryczny (99/100 do 1/100), bądź gdy udziałowiec większościowy spółki z ograniczoną odpowiedzialności jest "niemal jedynym wspólnikiem", to jest on osobą prowadzącą pozarolniczą działalność w rozumieniu art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Niniejszy wyrok został wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz związanych z nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374, ze zm.), dodanego na podstawie art. 46 pkt 21 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. poz. 875), zmieniającej wyżej wymieniona ustawę z dniem 16 maja 2020 r.