Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1689/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.5 ust 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
article: art.7, art. 77
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia WSA del. Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy Miasta Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1767/15 w sprawie ze skargi Gminy Miasta Ł. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieodpłatnego nabycia z mocy prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Ł. z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...]; 2. zasądza od Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej na rzecz Gminy Miasta Ł. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 marca 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 1767/15), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Miasta Ł. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia – z mocy prawa - nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], Wojewoda Ł. – działając na podstawie art. 18 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) - odmówił stwierdzenia nabycia przez gminę Miasta Ł., z mocy prawa, własności nieruchomości położonej w Ł. przy ul. S., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2, w obrębie geod. [....], uregulowanej w księdze wieczystej [...] a opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...].

W motywach rozstrzygnięcia organ wojewódzki wskazał, że wprawdzie z dokumentacji inwentaryzacyjnej, sporządzonej przez Komisję Inwentaryzacyjną Rady Miejskiej w Ł., wynikało, iż ww. nieruchomość stanowiła w dniu 27 maja 1990 r. własność Skarbu Państwa i - zgodnie z archiwalnym wypisem z rejestru gruntów działka ta stanowiła część, istniejącej w dniu 27 maja 1990 r. działki nr [...] o pow. [...] m2, której władającym było P. (vide: pismo Ośrodka Geodezji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]), ale – zdaniem Wojewody – Przedsiębiorstwo to w istocie rzeczy legitymowało się w dniu 27 maja 1990 r. prawem zarządu do opisanej wyżej nieruchomości. Organ wojewódzki wyjaśnił w tym miejscu bowiem, że P. z siedzibą w Ł., aktem notarialnym z dnia [...] listopada 1976 r. Rep. A [...] nabyło przedmiotową nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa, zaś akt ten stanowił dokument, świadczący o przysługiwaniu w/w Przedsiębiorstwu prawa zarządu ( art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74). W związku z tym, Wojewoda Ł. stwierdził, iż przedmiotowa nieruchomość nie znajdowała się w dniu 27 maja 1990 r., tj. w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające (...), we władaniu terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, co wykluczało możliwość jej komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 tej ustawy.

W odwołaniu od powyższej decyzji Miasto Ł. podnosiło, że tytuł własności Skarbu Państwa w stosunku do spornego gruntu został ujawniony w księdze wieczystej [...] na mocy art. 2 ust. 1 lit. b) dekretu z dnia 6 czerwca 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, co potwierdzały: wyniki badania hipotecznego przeprowadzone przez geodetę uprawnionego, karta inwentaryzacyjna nr [...] i ujawniona w centralnej bazie ksiąg wieczystych treść księgi wieczystej [...], która powstała z odłączenia księgi wieczystej [...]. Podkreślano także, że powołany przez organ I instancji akt notarialny z dnia [...] listopada 1976 r. w ogóle nie został ujawniony w ww. księgach wieczystych i z tych względów nie mógł stanowić dowodu na istnienie prawa zarządu dla P. Brak legitymowania się przez powyższe Przedsiębiorstwo prawem zarządu potwierdzało również prowadzone przez Kierownika Urzędu Rejonowego w Ł. postępowanie, dotyczące przekazania przedmiotowego gruntu w użytkowanie wieczyste (decyzja Wojewody Ł. z dnia [...] maja 1995 r. nr [...]). Do odwołania dołączono przy tym analizę geodezyjno-prawną dotyczącą spornej nieruchomości.

Rozpatrując sprawę w trybie instancji odwoławczej, Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy decyzję Wojewody Ł., wyjaśniając, że komunalizacyjny skutek art. 5 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej z dnia 10 maja 1990 r. zobowiązuje i jednocześnie upoważnia do potwierdzenia nabycia prawa własności danego mienia przez właściwą gminę, jeśli zostały łącznie spełnione następujące warunki: uwzględniono stan faktyczny i prawny komunalizowanego mienia z dnia wejścia w życie tego przepisu, mienie wnioskowane do skomunalizowania winno stanowić wówczas własność Skarbu Państwa i należeć - w rozumieniu tego przepisu - do jednego z podmiotów w nim wymienionych, oraz nie podlegać wyłączeniu z komunalizacji na podstawie dalszych przepisów cyt. ustawy ( np. art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy).

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy, organ odwoławczy zauważył, że decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia miało w tym przypadku ustalenie stanu księgi wieczystej i ujawnionych w niej praw do przedmiotowej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. Podkreślono zatem, iż księga wieczysta [...] powstała z odłączenia księgi wieczystej [....], w której w dziale II figurował wpis, zgodnie z którym w dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowa działka stanowiła własność Skarbu Państwa P. Zgodnie zaś z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2013 r. poz. 70, ze zm.), księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości, zaś przepis art. 3 ust. 1 ww. ustawy stanowi zaś, że domniemywa się, iż prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Ponadto – jak zaznaczyła Komisja – zawarta w art. 7 cyt. ustawy, rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie działa tylko przeciwko: prawom obciążającym nieruchomość z mocy ustawy, niezależnie od wpisu; prawu dożywocia; służebnością, ustanowionym na podstawie decyzji właściwego organu administracji państwowej; służebnością drogi koniecznej albo ustanowionym w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia; służebnością przesyłu. Wyłączenie to nie znajduje zatem zastosowania w stosunku do komunalizacji z mocy prawa, która dokonuje się w trybie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające (...).

Zdaniem zatem organu odwoławczego, dokumenty, stanowiące podstawę ujawnienia prawa własności Skarbu Państwa P. w stosunku do przedmiotowej nieruchomości podlegały ocenie, ale tylko sądu wieczysto-księgowego a organ administracji publicznej nie był władny dokonać odmiennej oceny stanu prawnego tej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. , niż to wynikało to z treści księgi wieczystej.

Organ odwoławczy opierając się na przedstawionej wykładni i poczynionych w sprawie ustaleniach decyzją z dnia [...] sierpnia 2015r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Na wyżej przedstawioną decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] Miasto Ł. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniosło, że - zgodnie z art. 626(8) k.p.c. – sąd wieczystoksięgowy, rozpoznając wniosek ówczesnego Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego Ł., badał jedynie jego treść, formę dołączonych doń dokumentów oraz treść wpisów ujawnionych w księdze wieczystej. Nie dokonywał natomiast jakichkolwiek ocen istnienia prawa zarządu dla P. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13.12.2012 r. sygn. V CSK 39/12). W zakres kognicji tego sądu nie wchodzi bowiem rozstrzyganie jakichkolwiek sporów a liczne, ukształtowane orzecznictwo, dotyczące problematyki komunalizacyjnej nie wskazuje możliwości dowodzenia istnienia prawa zarządu dla przedsiębiorstwa państwowego z wpisów ujawnionych w księdze wieczystej. Akcentowano również, że – zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 1999 r. (sygn. akt I SA 97/99) - dowody, dopuszczone w oparciu o § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120), w tym odpisy z księgi wieczystej, stwierdzającej prawo zarządu lub prawo użytkowania, (cyt.): "nie mają zastosowania w postępowaniu komunalizacyjnym ". Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.j.: Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74), w art. 38 ust. 2 stwierdzała bowiem, że dokumentem potwierdzającym istnienie prawa zarządu dla przedsiębiorstwa państwowego mogły być tylko: decyzja terenowego organu administracji państwowej, zawarta za zezwoleniem tego organu, umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi i umowa nabycia nieruchomości w drodze aktu notarialnego. We wszystkich zaś wcześniej obowiązujących przepisach, dotyczących ustanawiania odpłatnego prawa użytkowania oraz zarządu, istniał zaś wymóg rozstrzygnięcia tej kwestii w drodze decyzji administracyjnej (np. art.8 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach. Decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna zaś określać jej: położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej (por. uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23.09.1993 r., sygn. III CZP 81/93, ONSC 1994 r. nr 2, poz. 27). Taka decyzja zaś w omawianym przypadku nie zapadła. Podmiot władający nieruchomością państwową był zatem tylko i wyłącznie jej posiadaczem oraz nie przysługiwało mu do niej żadne prawo.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wnosiła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargę – na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. ) dalej: "p.p.s.a." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że nie zasługiwała ona na uwzględnienie.

Sąd przytoczył treść art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych i wyjaśnił, że komunalizacja, oparta na art. 5 ust. 1 w/w ustawy następuje z mocy prawa - z dniem 27 maja 1990 r. - w odniesieniu do mienia państwowego, należącego w tym dniu do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego. Wydawana zatem w tej sprawie decyzja ma charakter deklaratywny a przy jej wydawaniu znaczenie ma stan faktyczny i prawny mienia ogólnonarodowego istniejący w dniu 27 maja 1990 r. Do organu orzekającego w takim przypadku należy więc zbadanie, czy mienie, mające podlegać komunalizacji, stanowiło własność Skarbu Państwa oraz, czy w tym czasie należało ono do terenowego organu administracji stopnia podstawowego.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy, Sąd przyjął, że ustalenia, które poczyniły w niej organy były prawidłowe a zatem podzielił stanowisko, że sporna działka, jako pozostająca w dniu 27 maja 1990 r. w zarządzie P., nie spełniała warunku należenia do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i dlatego nie mogła podlegać skomunalizowaniu z mocy prawa na rzecz Gminy Miejskiej Ł. W ocenie Sądu, fakt pozostawania przedmiotowej działki w zarządzie (użytkowaniu) P. potwierdzały zebrane w sprawie dokumenty. Decydujące zaś znaczenie dla rozstrzygnięcia miało – jak podkreślił Sąd - ustalenie stanu księgi wieczystej i ujawnionych w niej praw odnośnie przedmiotowej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. (wpis istniejący w dziale II księgi wieczystej [...], zgodnie z którym przedmiotowa działka stanowiła własność Skarbu Państwa P.). Wobec bowiem, jak wywodził Sąd, że w kompetencji organu administracji publicznej, prowadzącego postępowanie administracyjne nie leżało rozstrzyganie wskazanego wyżej sporu o prawo wpisane do księgi wieczystej, który był sporem z zakresu prawa cywilnego (art. 1 w zw. z art. 2 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego), Wojewoda Ł., przy ustalaniu przesłanki "należenia" spornej nieruchomości (w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej), zasadnie oparł się na treści wpisu, zawartego w księdze wieczystej, a istniejącego w dacie 27 maja 1990 r. Przyjęcie zaś stanowiska strony skarżącej – w ocenie Sądu - prowadziłoby do podważenia sensu instytucji ksiąg wieczystych jako publicznego rejestru urzędowego i skutków prawnych wpisów tam ujawnionych. Obalenie zaś, przewidzianego w art. 3 ukwh, domniemania jest bowiem możliwe tylko na drodze sądowej w procesie o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, a także w każdym innym postępowaniu sądowym, w którym kwestia ta jest przesłanką rozstrzygnięcia (por. postanowienie SN z dnia 4 lutego 2011 r., sygn. akt III CSK 146/10, LEX nr 785276).

W związku z tym, Sąd uznał, że nie można było wykorzystywać postępowania komunalizacyjnego do uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, gdyż wszelkie spory o prawa do rzeczy nieruchomej, wpisane w księdze wieczystej (w tym w dacie 27 maja 1990 r.) pozostają poza przedmiotem postępowania komunalizacyjnego, w którym organ jest związany prawomocnym wpisem w księdze wieczystej, czy też prawomocnym wyrokiem wydanym w postępowaniu uzgodnieniowym z art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

Ponadto, Sąd wyraził pogląd, że akt notarialny z 1976 r. był w tym przypadku dokumentem, świadczącym o istnieniu zarządu, przysługującego przedsiębiorstwu na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości i przeczył tezom skarżącego o wpisie prawa własności na podstawie art. 2 ust. 1 lit. b) dekretu z dnia 6 czerwca 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Przy przejęciu nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w trybie ww. dekretu, zawarcie aktu notarialnego z dnia 5 listopada 1976r. nie miałoby bowiem żadnego racjonalnego wytłumaczenia. Istnienie zatem prawa zarządu P., wynikało – zdaniem Sądu - bezpośrednio z powyższego wpisu do księgi wieczystej oraz z treści ww. aktu notarialnego.

W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, Miasto Ł. zarzuciło Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie:

1. prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191, z późn. zm.) - poprzez przyjęcie, że nieruchomość nie należała w dniu wejścia w życie ustaw samorządowych, tj. w dniu 27 maja1990 r. do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego,

2. przepisów postępowania, co miało wpływ na wynik sprawy, w postaci: art. 151 p.p.s.a. - polegającą na oddaleniu skargi na skutek przyjęcia, że w stanie faktycznym będącym przedmiotem postępowania nie naruszono art. 7 i art. 77 k.p.a., nakazującego wyjaśnienie sprawy, co nie nastąpiło, gdyż w toku wieloletniego postępowania administracyjnego nie ustalono tożsamości komunalizowanych gruntów.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślano zwłaszcza, że zaskarżony wyrok akceptuje przyjęcie przez organy błędnych ustaleń, dotyczących identyfikacji granic działek i w konsekwencji podjęcie rozstrzygnięcia dla gruntów nie będących przedmiotem wniosku komunalizacyjnego Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] czerwca 2011 r. Powyższe potwierdzało m. in. pismo Ośrodka Geodezji z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie przy piśmie z dnia 5 lutego 2016 r. oraz opracowanie geodezyjno-prawne z dnia 10 lutego 2015 r. sporządzone przez Geodetę Uprawnionego. Prowadzone zatem postępowanie nie zostało w sposób należyty wyjaśnione, co naruszało art. 7 i art. 77 k.p.a. a Sąd Wojewódzki stan ten zaakceptował.

Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.

W piśmie z dnia 17 maja 2016 r. , uzupełniającym skargę kasacyjną, skarżąca poinformowała, że postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wznowiła postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr KKU - 15/15. Do pisma dołączono kserokopię w/w postanowienia.

Ponadto oświadczyła, iż zrzeka się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej.

Zostały one oparte na obu podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.

Jako zarzuty procesowe skarżąca wskazała na naruszenie przez Sąd Wojewódzki art. 151 p.p.s.a. w powiązaniu z art. 7 i 77 k.p.a., gdyż - zdaniem skarżącej - Sąd oddalił skargę pomimo naruszenia w toku postępowania administracyjnego art. 7 i art. 77 k.p.a. ( nie ustalono tożsamości komunalizowanych gruntów), zaś jako zarzuty materialno prawne, wskazano na obrazę art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191, z późn. zm.) - poprzez przyjęcie, że objęta wnioskiem komunalizacyjnym nieruchomość nie należała w dniu 27 maja1990 r. do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego.

Skargę kasacyjną należy uznać za uzasadnioną, gdyż zapadłe w toku postępowania administracyjnego rozstrzygnięcie, a które następnie zostało zaakceptowane przez Sąd Wojewódzki, wydano co najmniej przedwcześnie.

Przede wszystkim zgodzić się trzeba ze skarżącą, że w toku postępowania administracyjnego nienależycie wyjaśniono kwestię tożsamości nieruchomości, objętej wnioskiem komunalizacyjnym Prezydenta Miasta Ł., to jest nieruchomości o powierzchni [...] m2, położonej w Ł. przy ul. S., a oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu geod. [...], uregulowanej w księdze wieczystej [...] i opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...] z nieruchomością, której dotyczyła umowa sprzedaży, zawarta w dniu [...] listopada 1976 r. (Rep. A nr [....]) pomiędzy Skarbem Państwa ( na którego rzecz działało P. z siedzibą w Ł.), to jest nieruchomością o powierzchni [...] m kw, położoną w Ł. przy ul. L., a oznaczoną jako działka nr [...], z obrębu [...] i ujawnioną w księdze wieczystej [...].

Wadliwość zaś ustalenia, iż obie w/w nieruchomości stanowiły jedną i ta samą nieruchomość wyraźnie sugeruje treść pisma z Ośrodka Geodezji z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], przekazanego do Sądu Wojewódzkiego przy piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. W piśmie z Ośrodka Geodezji stwierdzono bowiem, że doszło do błędnej identyfikacji granic działek ewidencyjnych wykonanych w operacie ewidencyjnym w 1990 r. W następstwie owej błędnej identyfikacji wydano wypis archiwalny, z którego wynikało, że obecna działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [...] ha z obrębu [...], jest częścią dawnej (1990 r.) działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha, podczas, gdy w rzeczywistości jest ona częścią dawnej (1990) działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha.

W tych warunkach należało stwierdzić, że zaskarżony wyrok oraz decyzje organów obu instancji odmawiające komunalizacji nieruchomości, objętej wnioskiem Prezydenta Miasta Ł. zostały wydane z istotnym naruszeniem przepisów proceduralnych bo bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Rozważanie zatem w takiej sytuacji zasadności zarzutów materialnoprawnych było przedwczesne.

Przy ponownym natomiast rozpoznaniu sprawy, organy winny zatem przede wszystkim zbadać, czy sporna nieruchomość stała się własnością Skarbu Państwa na mocy art. 2 ust. 1 lit. b) dekretu z dnia 6 czerwca 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, czy też jest ona nieruchomością, nabytą na podstawie umowy sprzedaży, zawartej w dniu [...] listopada 1976 r. (Rep. [...]). Gdyby okazało się, że mimo wszystko istnieje tożsamość obu wspomnianych wyżej nieruchomości, organy winny mieć na uwadze, że w/w umowa została zawarta jeszcze przed wejściem w życie ustawy dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości a zatem skutki tej umowy winny być oceniane w zgodzie z przepisami, obowiązującymi w dacie jej zawierania. Zważyć też trzeba, że gdyby na podstawie powyższej umowy P. z siedzibą w Ł. nabyło tytuł prawny do wymienionej w tej umowie nieruchomości, to nie musiałoby ubiegać się o uzyskanie w stosunku do niej prawa użytkowania wieczystego na podstawie decyzji konstytutywnej, opartej na przepisie art. 80 ust. 2 ustawy gruntowej z dnia 29 kwietnia 1985 r. Ponadto, w takiej sytuacji należałoby także mieć na uwadze, że domniemanie, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2013 r. poz. 70, ze zm.) odnosi się jedynie do księgi wieczystej czynnej. Powyższe domniemanie ustaje bowiem wraz z: wykreśleniem wpisu, zamknięciem księgi wieczystej lub dokonaniem wpisu z nim spornego. Nie są nim zatem objęte księgi archiwalne, chociaż zachowują one nadal oczywiście walory dowodowe.

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 188 w zw. z art. 193 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto na przepisie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.