Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2264/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1990
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.), sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy. oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Główny Straży Granicznej decyzją z [...] czerwca 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, ze zm.), w zw. z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016 r., poz. 1990, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez obywatela [...], K. G. (określanego dalej jako skarżący), od decyzji nr [...], z [...] marca 2017 r. Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] w sprawie odmowy wjazdu na granicy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

W dniu 17 marca 2017 r. do kontroli granicznej na kierunku wjazdowym do Polski w przejściu granicznym Placówki Straży Granicznej w [...] zgłosił się obywatel [...], K. G. , legitymujący się paszportem, wydanym przez władze [...] w dniu [...] sierpnia 2016 r., ważnym do dnia [...] sierpnia 2026 r.

Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] stwierdzając, że cudzoziemiec nie posiada ważnej wizy lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium, na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1, w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach odmówił mu wjazdu na terytorium RP.

Organ odwoławczy, po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem w sprawie oraz złożonym odwołaniem zważył, co następuje:

Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia (UE) nr 2016/399 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (Kodeks graniczny Schengen) (Dz. Urz. L 77 z dnia 23 marca 2016 r., s. 1), w przypadku planowanego pobytu na terytorium państw członkowskich nieprzekraczającego 90 dni w każdym okresie 180-dniowym, co oznacza wzięcie pod uwagę okresu 180-dniowego poprzedzającego każdy z dni pobytu, warunki wjazdu obywateli państw trzecich są następujące: posiadają oni ważną wizę, jeżeli jest wymagana zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 539/2001 z dnia 15 marca 2001 r. wymieniającym państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu (Dz. U. L 81, z dnia 21 marca 2001, s. 1), chyba że posiadają ważny dokument pobytowy lub ważną wizę długoterminową.

W myśl artykułu 14 Kodeksu granicznego Schengen, obywatelowi państwa trzeciego, który nie spełnia wszystkich warunków wjazdu ustanowionych w art. 6 ust. 1 kodeksu i który nie należy do żadnej z kategorii osób, o których mowa w art. 6 ust. 5 kodeksu, odmawia się wjazdu na terytorium państw członkowskich.

Na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, cudzoziemcowi odmawia się wjazdu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej jeżeli nie posiada ważnego dokumentu podróży, ważnej wizy lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium. Należy jednak podkreślić, że w myśl art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy, przepisu ust. 1 nie stosuje się do cudzoziemca, który podczas kontroli granicznej zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w przypadku, o którym mowa w art. 28 ust. 1 lub art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bądź złożył wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej.

Organ odwoławczy podał, że w dniu 17 marca 2017 r., w kolejowym przejściu granicznym w [...] , stawili się przedstawiciele organizacji pozarządowych i adwokaci, posiadający pełnomocnictwa do reprezentowania 26 (z grupy 151) cudzoziemców, którzy zgłosili się do kontroli granicznej bez dokumentów zezwalających na wjazd i pobyt na terytorium RP. Większość cudzoziemców deklarowała ekonomiczny charakter swojej podróży, a część z nich odmawiała podawania jej szczegółów, ograniczając się jedynie do stwierdzenia "adwokat". ("Komunikat dotyczący sytuacji w przejściu granicznym w [...] ", źródło: https://www.strazgraniczna.pl/pl/aktualnosci/4674. K. G. znajdował się w grupie tychże cudzoziemców.

Cudzoziemcy stawiający się na wjazd na terytorium RP każdorazowo podlegają odrębnej odprawie granicznej przeprowadzanej w przejściu granicznym przez funkcjonariuszy Straży Granicznej. Odprawa graniczna stanowi zespół czynności kontrolnych, przeprowadzanych w przejściu granicznym przez funkcjonariuszy Straży Granicznej. Ma ona na celu m.in. skuteczną weryfikację spełniania przez cudzoziemca warunków wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zapewnienie płynności ruchu granicznego. Funkcjonariusze Straży Granicznej z chwilą stawienia się cudzoziemca na granicy dokonują weryfikacji dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP. Organ wyjaśnił, że K. G. nie posiadał ważnej wizy lub innego dokumentu pobytowego, uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium RP, wobec czego został przekazany w celu prowadzenia dalszych czynności na tzw. "drugą linię kontroli". Podczas rozpytania przeprowadzonego na drugiej linii, K. G. oświadczył, że jedzie do Polski bo ma problemy przez syna, który jest w [...]. Notatka z tej czynności została włączona do akt sprawy prowadzonej w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy. Tożsame oświadczenia złożyła również, podróżująca z cudzoziemcem, małżonka, L. S. Mając na uwadze to, że cudzoziemiec nie posiadał ważnej wizy lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium RP i pobytu na tym terytorium oraz to, że w sprawie nie wystąpiła którakolwiek z przesłanek negatywnych, określonych w art. 28 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, w szczególności ta z pkt 2 lit. b tegoż przepisu, tj. cudzoziemiec nie złożył wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, spełnił on przesłankę z art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, wobec czego odmówiono mu wjazdu na granicy.

Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, że przepisy art. 26 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowią, że przyjęcie przez komendanta placówki lub oddziału Straży Granicznej od cudzoziemca wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej następuje wyłącznie na skutek zgłoszenia przez niego osobiście chęci ubiegania się o tego rodzaju ochronę. Wniosek przyjmowany jest przez funkcjonariuszy Straży Granicznej na formularzu, którego wzór został określony w drodze rozporządzenia przez Ministra Spraw Wewnętrznych, a cudzoziemiec osobiście udziela wymaganych informacji i odpowiedzi na zadawane pytania. Co do zasady, przyjęcie wniosku następuje w dniu, w którym cudzoziemiec zadeklarował zamiar jego złożenia W wyjątkowych sytuacjach, gdy z przyczyn leżących po stronie organu Straży Granicznej wniosek nie może być przyjęty w dniu, w którym cudzoziemiec stawił się do siedziby organu, cudzoziemiec jest informowany o terminie i miejscu jego przyjęcia (art. 28 tej ustawy).

W ocenie organu odwoławczego wbrew zarzutom odwołania w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Z materiału dowodowego wynika, że cudzoziemiec nie deklarował woli złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Podczas czynności rozpytania przeprowadzonych przez funkcjonariuszy SG, oświadczył, że jedzie do Polski, bo ma problemy z synem, który jest w [...] Okoliczności spełnienia przez cudzoziemca przesłanek do odmowy wjazdu nie budziły zatem żadnych wątpliwości.

Zarówno rozpytanie, jak i wszelkie czynności z udziałem cudzoziemca, zostały przeprowadzone w języku [...]. Ani funkcjonariusz SG, ani cudzoziemiec nie zgłaszali jakichkolwiek problemów z komunikacją. Nie znajdują zatem potwierdzenia ani argumenty sformułowane w odwołaniu odnośnie do deklarowania przez stronę chęci złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, ani zarzuty pod adresem funkcjonariuszy placówki Straży Granicznej, iż odmówili przyjęcia takiego wniosku. Zważywszy na zasadność generalnego domniemania legalności działania funkcjonariuszy publicznych, jak również rygory prawne w razie przekroczenia uprawnień, czy niedopełnienia obowiązków, określone w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, założenie najwyższej staranności działania funkcjonariusza jest uzasadnione. Za bezpodstawne organ odwoławczy uznał również zarzuty rażącego naruszenia prawa procesowego, w zakresie sformułowanym w odwołaniu. Z dokumentacji zgromadzonej w sprawie bezsprzecznie wynika, że organ I instancji w prowadzonym postępowaniu nie dopuścił się naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] zrealizował obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Kierując się normą prawa materialnego ocenił, jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają udowodnienia i jakie dowody w tym celu są potrzebne. Bezspornym jest fakt, iż w trakcie prowadzonych czynności administracyjnych z udziałem strony wzięto pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak również fakty mające wpływ na rodzaj wydanego rozstrzygnięcia, co wskazuje na to, iż organ I instancji podjął czynności w toku wszechstronnego i dokładnego zbadania wszystkich okoliczności w sprawie.

Dalej organ odwoławczy argumentował, że w przypadku, gdy nie budzi wątpliwości fakt, że cudzoziemiec nie spełnia warunków wjazdu obowiązkiem organu jest podjęcie określonych w przepisach prawa czynności, w kierunku uniemożliwienia mu wjazdu i wydanie decyzji administracyjnej w tym zakresie, przy czym decyzja w tym przedmiocie podlega natychmiastowemu wykonaniu z mocy ustawy. Takie działanie ma służyć przede wszystkim ochronie interesów państwa oraz ładu i porządku publicznego. Co istotne, organ administracji nie uniemożliwia stronie zrealizowania uprawnień wynikających z K.p.a., takich jak ustanowienie pełnomocnika, zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem w postępowaniu, wypowiedzenie się co do dowodów w sprawie czy wniesienie odwołania. O powyższej możliwości strona jest informowana każdorazowo w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania. Jednakże zakres działań pełnomocnika w tego typu sprawach nie może wpływać na czynności związane z odprawą graniczną, które mają na celu szczegółową weryfikację warunków wjazdu bez zakłóceń płynności odpraw granicznych osób przekraczających granicę w tym samym miejscu i w tym samym czasie.

Pełnomocnikowi strony umożliwiono wgląd do akt sprawy, wręczono mu egzemplarz zawiadomienia o wszczęciu postępowania oraz kopię decyzji o odmowie wjazdu. Biorąc powyższe pod uwagę oraz odnosząc się do argumentacji podniesionej w odwołaniu, organ wskazał, że kontrola drugiej linii jest odprawą szczegółową przeprowadzaną, w myśl przepisów kodeksu granicznego Schengen, w innym miejscu niż to, w którym dokonywane są czynności odprawy pierwszej linii (standardowa odprawa wszystkich osób). Kluczowym jest, iż uczestnikami odprawy granicznej, w tym tej dokonywanej na drugiej linii są wyłącznie: odprawiany podróżny (w niniejszej sprawie obywatel państwa trzeciego), który samodzielnie uzasadnia cel podróży oraz funkcjonariusze SG, posiadający stosowne upoważnienia w tym zakresie (m.in. dostęp do pomieszczeń służbowych i możliwości przetwarzania danych w systemach informatycznych wspomagających czynności odprawy granicznej). Charakter kontroli na drugiej linii oraz miejsce jej prowadzenia (specjalnie wydzielona strefa w infrastrukturze przejścia granicznego) uniemożliwiają dopuszczenie do nich osób trzecich. Nawet gdyby prawdą było, iż organ dysponował pełnomocnictwem już w chwili kontroli granicznej, to ów pełnomocnik i tak nie zostałby dopuszczony do czynności odprawy granicznej albowiem, na tym etapie realizowania tychże czynności nie jest możliwy udział pełnomocnika ustanowionego przez cudzoziemca w ewentualnym postępowaniu w przedmiocie odmowy wjazdu. Podkreślenia wymaga, iż zakres działań pełnomocnika, w tego rodzaju sprawach, nie może wpływać na czynności odprawy granicznej, których celem jest dokonanie szczegółowej weryfikacji warunków wjazdu i pobytu. Odprawa graniczna winna być dokonywana bez zakłóceń płynności odpraw podróżnych przekraczających granicę w tym samym miejscu i czasie. Nadto, w przypadku, gdy okoliczności niespełniania przez cudzoziemca warunków wjazdu nie budzą wątpliwości a obowiązujące przepisy obligują organ do wydania w danym stanie faktycznym decyzji określonego rodzaju realizowanie przez organ w toku postępowania administracyjnego pewnych czynności, takich jak np. zapewnienie ustanowionemu pełnomocnikowi możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji oraz zgłoszenia żądań w wyznaczonym terminie prowadziłoby do nieuzasadnionego przedłużania postępowania i wiązałoby się z nawet kilkutygodniowym pobytem cudzoziemca w pomieszczeniach przejścia granicznego do czasu wydania rozstrzygnięcia, co jest prawnie niemożliwe i obiektywnie niewykonalne. Organ podkreślił, że decyzja o odmowie wjazdu wydawana jest w trakcie odprawy granicznej cudzoziemcowi, któremu nie zezwolono na przekroczenie granicy państwowej RP. W sytuacji, gdy cudzoziemiec jest reprezentowany przez pełnomocnika, decyzja jest niezwłocznie doręczana pełnomocnikowi, który ma również możliwość zapoznania się z całością materiałów dotyczących sprawy.

W tym miejscu należy podkreślić, iż Straż Graniczna, jako formacja graniczna obowiązana jest także przeciwdziałać nielegalnej migracji i chronić dostępu do terytorium RP osobom nie spełniającym warunków wjazdu i pobytu na nim. Obowiązki te wynikają z przepisów kodeksu granicznego Schengen, w szczególności z art. 13, natomiast wszystkie działania realizowane przez Straż Graniczną wobec cudzoziemców na drugiej linii kontroli granicznej w trakcie odprawy granicznej uregulowane są w artykule 8 tegoż kodeksu. Organy Straży Granicznej każdorazowo przeprowadzają, indywidualną, wnikliwą ocenę konkretnej sytuacji na podstawie rozpytania cudzoziemca odnośnie szczegółów dotyczących celu wjazdu i pobytu. Z obserwacji funkcjonariuszy Straży Granicznej wynika, że cudzoziemcy nie posiadający ważnych wiz lub innych ważnych dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy, niejednokrotnie komunikują się pomiędzy sobą, instruując, jakich sformułowań używać w rozmowie z funkcjonariuszami SG, aby bez problemu przekroczyć granicę. Słowa - klucze, ułatwiające zdaniem cudzoziemców przekroczenie granicy, to: "azyl", "uchodźca" oraz inne ich odpowiedniki komunikowane w języku [...] . Organy Straży Granicznej, każdorazowo, w sposób zindywidualizowany i bezpośredni dążą do uzyskania od cudzoziemca informacji w zakresie zdefiniowania artykułowanych przez niego słów, albowiem "automatyczne" i natychmiastowe odstępowanie od czynności kontrolnych, w przypadku użycia przez cudzoziemca w/w sformułowań, jak również nie podejmowanie działań ukierunkowanych na ustalenie rzeczywistych powodów stawienia się na granicy, prowadziłoby do absurdalnych sytuacji, w wyniku których, każda osoba, nie spełniająca warunków wjazdu, stawiająca się na granicy i wypowiadająca słowo "azyl", automatycznie uzyskiwałaby prawo wjazdu i pobytu na tym terytorium. Takie zachowanie cudzoziemców powoduje konieczność przeprowadzenia w każdym przypadku indywidualnej wnikliwej oceny sytuacji na podstawie ich rozpytania odnośnie szczegółów wjazdu i pobytu. Jak wcześniej wspomniano, taka szczegółowa odprawa przeprowadzana jest na drugiej linii kontroli. Jeżeli w trakcie niej cudzoziemiec podaje wyłącznie ekonomiczne lub osobiste, natury rodzinnej przyczyny wjazdu, komendant placówki Straży Granicznej obowiązany jest wszcząć postępowanie w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy. Zasadnym jest zatem uznanie, że na wolę złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej składa się całość wypowiedzi cudzoziemca podczas odprawy granicznej.

Za bezzasadny organ odwoławczy uznał zarzut dotyczący naruszenia przez organ I instancji art. 32 k.p.a. w zakresie opisanym przez pełnomocnika strony w odwołaniu. K. G. w trakcie rozpytania oświadczył, że jedzie do Polski bo ma problemy przez syna, który jest w [...], nie deklarował podczas czynności kontroli granicznej, zarówno pierwszej, jak i drugiej linii woli ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej, a obowiązujące przepisy nie przewidują czynności przesłuchania cudzoziemca w czasie kontroli granicznej. Możliwość taka istnieje w postępowaniu administracyjnym, prowadzonym w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy, niemniej jednak należy zauważyć, że w myśl przepisu art. 34 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, czynności podejmowane w postępowaniu o odmowie wjazdu, mogą być ograniczone jedynie do kontroli posiadanych przez cudzoziemca dokumentów, jeżeli okoliczności niespełnienia przez cudzoziemca warunków niezbędnych do przekroczenia granicy nie budzą wątpliwości. Ponadto, z treści art. 86 k.p.a., cyt.; " Jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę (...)" wynika, iż to organowi pozostawiono ocenę potrzeby przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony. Swoboda tej oceny jest jednak ograniczona treścią środka dowodowego jeżeli nie jest możliwe ustalenie stanu faktycznego z braku innych środków dowodowych. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Poza sporem pozostaje, że cudzoziemiec stawiając się w dniu 17 marca 2017 r. do odprawy granicznej w przejściu granicznym w [...] nie posiadał dokumentu uprawniającego go do wjazdu i pobytu na terytorium RP. W związku z tym w celu przeprowadzenia dalszych czynności z jego udziałem, został przekazany do kontroli drugiej linii, w trakcie której Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] umożliwił mu w zrozumiałym dla niego języku przedstawienie faktycznych okoliczności opuszczenia kraju pochodzenia i zamierzonego pobytu na terytorium RP. Z uwagi na to, że fakt niespełniania przez cudzoziemca warunków wjazdu nie budził wątpliwości a jego oświadczenia co do celu wjazdu były sformułowane precyzyjnie nie było konieczne przesłuchanie cudzoziemca w celu ustalenia dodatkowych okoliczności. Sporządzanie przez funkcjonariuszy Straży Granicznej każdorazowo notatek dotyczących czynności weryfikacyjnych podejmowanych wobec cudzoziemca, zawierających jego oświadczenia w zakresie okoliczności wjazdu służy uzupełnieniu materiału dowodowego i pełni rolę informacyjną w przypadku ewentualnych działań podejmowanych wobec cudzoziemca, oraz dowodzi, że organ dochował wymaganej staranności w zakresie dokładnego określenia w sposób zindywidualizowany powodów wjazdu cudzoziemca na terytorium RP. Strona miała zapewnione prawo czynnego udziału w każdym stadium postępowania i w sposób bezpośredni i ciągły uczestniczyła we wszystkich czynnościach. Mogła swobodnie formułować oceny, czy składać wnioski dowodowe. Jednak, w toku postępowania nie wskazała dowodów, które pozwoliłyby na odmienną, niż dokonana przez organ, ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Prowadzenie dodatkowych czynności z udziałem K. G. było bezcelowe i służyłoby nieuzasadnionemu przedłużaniu postępowania, ponieważ zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności niezbędne do wydania decyzji w sprawie.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o przesłuchanie w sprawie w charakterze świadka M. M., na okoliczność tego, że strona przed przekroczeniem w dniu 17 marca 2017 r. granicy miała zamiar złożyć wniosek o objęcie jej ochroną międzynarodową oraz przygotowania przez stronę wcześniej wniosku o objęcie tego rodzaju ochroną, a także zamiaru skorzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika przez stronę, organ wskazał, że w opinii organu odwoławczego przeprowadzanie wskazanego dowodu jest bezcelowe. M. M. nie był obecny podczas odprawy granicznej cudzoziemca i nie ma zatem rzeczywistej wiedzy odnośnie do tego, jakiej treści oświadczenia w jej toku składał. W związku z tym jego zeznania nie mają znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia. Jedyną okolicznością warunkującą przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej jest wyrażona osobiście, w sposób bezpośredni i świadomy wola cudzoziemca w tym zakresie. K. G. w toku kontroli granicznej deklarował wyłącznie osobiste (rodzinne) powody wjazdu na terytorium RP. W takiej sytuacji nawet ewentualne posiadanie i okazanie funkcjonariuszowi uprzednio przygotowanego "wniosku o objęcie ochroną na urzędowych formularzach" i tak nie stanowiłoby automatycznej podstawy do odstąpienia od wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy. Warunkiem odstępstwa od wydania decyzji o odmowie wjazdu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach jest nie budzące wątpliwości stwierdzenie podczas kontroli granicznej, że cudzoziemiec zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w przypadku, o którym mowa w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub deklaruje wolę złożenia tego rodzaju wniosku.

W ocenie organu odwoławczego postępowanie w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy panu K. G. przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 k.p.a. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został, zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., w sposób wyczerpujący a strona miała możliwość brania udziału w postępowaniu. Organ dokonał oceny powoływanych twierdzeń na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 80 k.p.a. W obowiązującym stanie prawnym, zgodnie z art. 14 ust. 2 Kodeksu granicznego Schengen, decyzję w przedmiocie odmowy wjazdu oraz powody takiej decyzji przedstawia się na formularzu którego wzór określa załącznik V część B tegoż kodeksu. Wskazany formularz nie podlega modyfikacji w zakresie sporządzenia dodatkowego uzasadnienia, czy też wskazania dowodów, które legły u podstaw rozstrzygnięcia. W niniejszym postępowaniu zaskarżona decyzja została wydana na właściwym formularzu, z podaniem dokładnych przyczyn odmowy wjazdu. Organ I instancji wskazał w niej podstawy prawne, jak również wyjaśnił jakie istotne fakty zostały ustalone (udowodnione) w toku postępowania (tj.: nie posiada ważnej wizy lub dokumentu pobytowego), na których oparł się wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie. Natomiast uzasadnienie prawne zawiera odniesienie wprost do art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Wydana w niniejszym postępowaniu decyzja czyni zadość wymogom określonym w art. 107 k.p.a., gdyż zawiera oznaczenie organu administracji publicznej, datę jej wydania, oznaczenie strony, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji.

Za niezasadny, uznał organ odwoławczy zarzut odwołania, dotyczący nie wskazania w uzasadnieniu rozstrzygnięcia o odmowie wjazdu na granicy tego, że strona w czasie postępowania wnosiła o udzielenie jej ochrony międzynarodowej, co stanowi naruszenie warunków wskazanych w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., oraz art. 14 ust. 2 kodeksu granicznego Schengen a także art. 33 ust. 2 u.c. i art. 15 k.p.a. poprzez utrudnianie stronie, wbrew zasadzie dwuinstancyjności, procedury odwoławczej. Komendant Główny Straży Granicznej nie jest organem właściwym w zakresie udzielenia ochrony międzynarodowej, o co wnioskuje skarżący w odwołaniu. Jeżeli zamiarem strony jest ubieganie się o udzielenie ochrony międzynarodowej, to winna zgłosić ten zamiar w chwili kontroli granicznej. W sytuacji stawienia się przez cudzoziemca do odprawy granicznej i zadeklarowaniu przez niego osobiście, bezpośrednio w chwili przekraczania granicy RP chęci ubiegania się o ochronę międzynarodową, taki wniosek jest przez komendanta placówki Straży Granicznej przyjmowany.

Organ odwoławczy podniósł, że K. G. w dniu 17 marca 2017 r. nie deklarował woli ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej. W sytuacji, gdyby wola taka została przez stronę wyrażona, organ przyjąłby od niej wniosek w tym przedmiocie, a co za tym idzie nie wszczynałby postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy.

Organy Straży Granicznej w chwili składania wniosku w tym przedmiocie w żadnym wypadku nie dokonują oceny zasadności udzielenia cudzoziemcowi ochrony międzynarodowej. Nie może być zatem mowy o naruszeniu przez organ I instancji art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Czynności przeprowadzone, w trakcie odprawy granicznej, wobec cudzoziemca w zakresie dostępu cudzoziemców do procedury uchodźczej zostały zrealizowane zgodnie z procedurą postępowania funkcjonariuszy Straży Granicznej dotyczącą umożliwienia cudzoziemcowi wjazdu na terytorium RP w celu poszukiwania ochrony międzynarodowej. W związku z tym, że K. G. nie deklarował w dniu 17 marca 2017 r. chęci złożenia wniosku o udzielenie tego rodzaju ochrony i nie spełniał warunków wjazdu i pobytu na terytorium RP, Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] był obowiązany do zastosowania przepisów prawa materialnego i nie miał możliwości wyboru innego sposobu rozstrzygnięcia, poza odmową wjazdu na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z [...] czerwca 2017 r. wniósł K. G. . Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 28 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 28 ust. 2 pkt 2) lit. b ustawy o cudzoziemcach oraz art. 6 ust. 1 i 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej (wersja przekształcona) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o odmowie wjazdu na granicy wydanej pomimo zadeklarowania woli złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej przez skarżącego;

2. art. 14 ust. 1 i ust. 3 akapit 3 kodeksu granicznego Schengen poprzez ich nie zastosowanie, w tym szczególnych uregulowań dotyczących prawa cudzoziemca do ochrony międzynarodowej co spowodowało nie uchylenie decyzji o odmowie wjazdu w sytuacji, gdy decyzja ta była nieuzasadniona, jak również nie dokonanie innych wskazanych w tych przepisach czynności, w sytuacji, gdy skarżący w trakcie postępowania w sprawie odmowy wjazdu zadeklarował wolę złożenia wniosku o udzielenie mu ochrony międzynarodowej,

3. art. 6 ust. 5 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ 'osób przez granicę (kodeks graniczny Schengen), poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy ze względów humanitarnych konieczne było wydanie zezwolenia skarżącemu na wjazd na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej;

4. art. 32 Konstytucji, poprzez naruszenie zasady równego traktowania przez władze publiczne, polegające na dopuszczeniu jednego z przybyłych pełnomocników do udziału w czynnościach z jego Mocodawcą, a tym samym dokonaniu nieuzasadnionej odmowy udziału pozostałym pełnomocnikom, co doprowadziło do dyskryminacji m.in. skarżącego;

5. art. 4 Protokołu nr 4 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, który zakazuje zbiorowego wydalania cudzoziemców, a taka praktyka była zastosowana na przejściu granicznym w [...] , bowiem w dniu 17 marca 2017 r. wydano decyzję o odmowie wjazdu dla ok. 150 osób, w tym dla 26 osób, które zadeklarowały wolę złożenia wniosku o ochronę międzynarodową, bez indywidualnego i obiektywnego rozpatrzenia sytuacji każdej z osób;

6. art. 13 w zw. z art. 4 Protokołu nr 4 oraz art. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, poprzez brak zapewnienia skutecznego środka odwoławczego, ponieważ decyzja o odmowie wjazdu jest wykonywana natychmiast, co oznacza, że złożone od niej odwołanie do Komendanta Głównego Straży Granicznej nie wstrzymuje jej wykonania i prowadzi do natychmiastowego zawrócenia cudzoziemca z granicy Polski;

Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 67 § 1 i 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 34 § 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej pomimo braku sporządzenia zwięzłego protokołu z czynności złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz czynności rozpytania skarżącego w czasie przeprowadzanej kontroli granicznej, podczas którego sporządzono jedynie notatkę służbową dotyczącą deklarowanego przez niego celu wjazdu do Polski, zaś nie przeprowadzono przesłuchania skarżącego i nie sporządzono protokołu z tego przesłuchania, pomimo, iż informacje dotyczące celu wjazdu na terytorium RP podawane przez skarżącego mają istotne znaczenie w sprawie dotyczącej odmowy wjazdu, gdyż na ich podstawie podejmowana jest decyzja w sprawie ewentualnej odmowy wjazdu;

2. art. 67 § 1 i 2 kpa w zw. z art. 68 § 2 k.p.a. oraz art. 69 § 2 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej pomimo niesporządzenia protokołu, a tym bardziej niespełnienia jego wymogów formalnych, czyli braku odczytania skarżącemu sporządzonego dokumentu oraz braku podpisu przez skarżącego tegoż dokumentu, a także braku zapewnienia udziału w czynności przesłuchania skarżącego oraz czynności składania wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej tłumacza, o czym świadczy treść notatki urzędowej, w tym brak podpisu tłumacza, co w konsekwencji Spowodowało wystąpienie możliwości podjęcia próby zniekształcenia treści złożonego oświadczenia przez skarżącego i uniemożliwiło mu kontrolę złożonych wyjaśnień;

3. art. 10 k.p.a. w zw. z art. 81 k.-p/a. i art. 32 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej w ramach postępowania, podczas którego nie zapewniono cudzoziemcowi i jego pełnomocniczce adw. A. S. czynnego udziału w postępowaniu przed organem I instancji przez wydaniem decyzji o odmowie wjazdu, w tym w czasie podejmowania czynności rozpytania cudzoziemca (pełnomocniczka nie została dopuszczona do jakiekolwiek czynności z udziałem cudzoziemca) i w związku z tym, bezpodstawne uznanie za udowodnioną okoliczności, iż cudzoziemiec ubiegał się o wjazd do Polski w celu ekonomicznym w sytuacji, gdy ani on sam ani jego pełnomocniczka nie mieli możliwości wypowiedzenia się co do tej okoliczności;

4. art. 10 k.p.a w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a., poprzez uznanie za bezcelowe przesłuchanie strony oraz świadka wskazanych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy przesłuchanie zarówno skarżącego, jak i wskazanego w odwołaniu świadka, przebywającego ze skarżącym w pociągu tuż przed dokonaniem kontroli granicznej, przyczyniłoby się do wyjaśnienia sprawy, w tym zgłaszanych przez pełnomocnika wątpliwości odnośnie treści notatki służbowej funkcjonariusza, a nadto zapewniłoby stronie czynny udział w postępowaniu;

5. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności mających na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie okoliczności, że skarżący złożył deklarację woli ubiegania się o ochronę międzynarodową podczas kontroli granicznej w dniu 17 marca 2017 r. na przejściu granicznym w [...], pomimo, iż deklaracja taka znajdowała się w treści odwołania od zaskarżonej decyzji, a nadto dowodów dołączonych do odwołania, a z treści dowodów przedstawionych podczas postępowania administracyjnego wynikało, że celem wjazdu skarżącego do Polski była wola ubiegania się o ochronę międzynarodową.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji I instancji.

Komendant Główny Straży Granicznej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzja Komendanta Głównego Straży Granicznej z [...] czerwca 2017 r. i utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z [...] marca 2017 r. nie naruszają prawa w stopniu dającym podstawy do wyeliminowania ich z obrotu prawnego.

Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji rozstrzygające w sprawie organy stwierdziły, że skarżący stawiając się w dniu 17 marca 2017 r. do kontroli granicznej na kierunku wjazdowym do Polski w przejściu granicznym w [...] nie posiadał ważnej wizy ani innego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium RP, a zapytany przez funkcjonariusza Straży Granicznej o cel wjazdu oświadczył, "że jedzie do Polski, bo ma problemy przez syna, który jest w [...]. [...] z organizacji praw człowieka obiecał mu pomoc i kontakt z adwokat A. S. by przejechać do Polski. Przez 3 miesiące mieszkał z żoną w [...] w [...] , gdzie pomagał im [...]. Notatka urzędowa dotycząca czynności weryfikacyjnych podjętych wobec skarżącego została włączona do akt administracyjnych sprawy prowadzonej w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy.

W ocenie Sądu z przedstawionego stanu sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji organy zasadnie stwierdziły, że cudzoziemiec nie posiadał ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Polski. W tej sytuacji, na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1, w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, odmówiono mu wjazdu.

W rozpoznawanej sprawie cudzoziemiec nie zarzucał naruszenia art. 28 ust. 1 pkt 1, w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Tym samym, nie zakwestionował ustalenia, że 17 marca 2017 r. - podczas próby wjazdu - nie posiadał ważnego dokumentu podróży, ważnej wizy lub innych dokumentów uprawniających do wjazdu.

W związku z tym, że skarżący nie spełniał w dniu 17 marca 2017 r. warunków wjazdu i pobytu na terytorium RP i nie deklarował chęci złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na tym terytorium, Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] był obowiązany do zastosowania przepisów prawa materialnego, zobowiązujących do odmowy wjazdu, na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach.

Na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemcowi odmawia się bowiem wjazdu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej jeżeli nie posiada ważnego dokumentu podróży, ważnej wizy lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium. W myśl art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy, przepisu ust. 1 nie stosuje się do cudzoziemca, który podczas kontroli granicznej zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w przypadku, o którym mowa w art. 28 ust. 1 lub art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bądź złożył wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej.

Należy wskazać, że z uwagi na kategoryczne sformułowanie "odmawia się", użyte w dyspozycji art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, przy orzekaniu na gruncie tego przepisu organ nie dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, określaną jako "uznanie administracyjne", a zatem organ ma obowiązek, zgodnie z tym uregulowaniem ustawowym, wydania decyzji o odmowie wjazdu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej w przypadku zaistnienia określonych w nim przesłanek.

Z treści zarzutów strony wynika, że podważa ona ocenę co do niezastosowania art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy. Zgodnie z art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy, przepisu ust. 1 nie stosuje się do cudzoziemca, który podczas kontroli granicznej:

- zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w przypadku, o którym mowa w art. 28 ust. 1 lub art. 61 ust. 1 ustawy o udzielaniu ochrony,

- złożył wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej.

W rozpatrywanej sprawie nie można wniosku o przyznanie statusu uchodźcy wysnuć z oświadczenia cudzoziemca, który - zapytany przez funkcjonariusza Straży Granicznej o cel wjazdu - oświadczył, "że jedzie do Polski, bo ma problemy przez syna, który jest w [...]. [...] z organizacji praw człowieka obiecał mu pomoc i kontakt z adwokat A. S. by przejechać do Polski. Przez 3 miesiące mieszkał z żoną w [...] w [...] , gdzie pomagał im [...]"

Deklarowane przez stronę uwarunkowania przyjazdu do Polski nie mogą zostać ocenione w kontekście podstaw do udzielenia ochrony międzynarodowej, a zatem asumptu do wszczęcia postępowania w tej sprawie przez właściwy organ.

Powody, na które powoływał się skarżący, nie stanowią wystarczającej przesłanki nadania statusu uchodźcy, gdyż nie można im przypisać charakteru prześladowań ze strony władz, ani prześladowań, przed którymi władze nie byłyby w stanie zapewnić obywatelowi należytej ochrony.

Prześladowanie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie musi po pierwsze - ze względu na swą istotę lub powtarzalność - stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne w świetle art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, z późn. zm.) – dalej zwanej "Konwencją Rzymską", po drugie - być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem administracyjnym (np. wyrok NSA z 6 maja 1998 r., sygn. akt V SA 1765/97, niepubl.) przesłanki do nadania statusu uchodźcy, wskazane w Konwencji Genewskiej, należy interpretować wąsko. Nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia, sytuację osobistą cudzoziemca, lecz ze względu na istniejące, uzasadnione obawy prześladowania osoby ubiegającej się o status uchodźcy. Jak wskazał NSA w wyroku z 7 marca 2000 r., sygn. akt V SA 1765/99, CBOSA, nie mieszczą się tu ani wypadki poszukiwania możliwości osiedlenia z przyczyn ekonomicznych, ani legalizacja pobytu z przyczyn osobistych (np. założenie rodziny, integracja w społeczności polskiej). Nie stanowią również takiej przyczyny problemy osobiste na gruncie rodzinnym. Warunkiem udzielenia ochrony ze względu na ryzyko prześladowań ze strony podmiotu niepaństwowego jest po pierwsze, wykazanie uzasadnionej obawy przed prześladowaniem charakteryzowanym jako działania, które ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowią poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji Rzymskiej (art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie) lub też określanym jako kumulacja różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa powyżej (art. 13 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy). Drugim warunkiem objęcia cudzoziemca ochroną w sytuacji, gdy ryzyko prześladowań ze strony podmiotu niepaństwowego nie jest związane z ww. Konwencją, jest wykazanie, że niezdolność lub odmowa udzielenia ochrony przez państwo ma związek z tą Konwencją (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2001 r. sygn. akt III RN 110/00, OSNAPiUS 2002, nr 21, poz. 509 i wyrok NSA z 29 stycznia 1999 r., sygn. akt V SA 1499/98 oraz z 8 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 237/07, CBOSA). Podobne stanowisko prezentowane było w dokumentach UNHCR (zob. Podręcznik Biura Wysokiego Komisarza do Spraw Uchodźców ONZ, Zasady i trybu ustalania statusu uchodźcy zgodnie z Konwencją z 1951 r. dotyczącą uchodźców i Protokołem Dodatkowym z 1967 r., Genewa, styczeń 1992 r., pkt 65, por. wyrok NSA z 27 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 424/12, niepubl.).

Sąd aprobuje ustalenia poczynione przez organy, zgadza się z przeprowadzoną przez nie analizą i oceną prawną co do odmowy wjazdu, bowiem z oświadczenia skarżącego nie wynikają jakiekolwiek przesłanki do nadania statusu uchodźcy. Skarżący przedstawił przyczyny wjazdu ogólnikowo, bez wskazania konkretnych osób i wydarzeń, które mogłyby zostać zweryfikowane, ale przede wszystkim nie powołał się na pozytywne przesłanki do nadania statusu uchodźcy czy udzielania innych form ochrony. Oświadczenie skarżącego nie pozwala na zastosowanie art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, ani na powzięcie jakichkolwiek wątpliwości co do zastosowania tego przepisu.

Chybiona jest zatem argumentacja skarżącego, że właściwy organ powinien podjąć postępowanie w zakresie ochrony międzynarodowej, a organy powinny wniosek w tym zakresie przekazać do właściwych organów.

Stosownie zaś do art. 28 ust. 1 ustawy o udzielaniu ochrony, gdy z przyczyn leżących po stronie organu Straży Granicznej nie jest możliwe przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na formularzu w dniu, w którym cudzoziemiec stawił się osobiście w siedzibie tego organu i zadeklarował zamiar złożenia takiego wniosku, organ Straży Granicznej informuje cudzoziemca w języku dla niego zrozumiałym o terminie i miejscu przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz sporządza protokół z tej czynności. W ustępie 5 tego artykułu wskazuje się jednak, że w przypadkach, o których mowa w ust. 1 lub 2, przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej i jego rejestracja następują niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 3 dni roboczych od dnia przyjęcia deklaracji zamiaru złożenia takiego wniosku, a - w razie masowego napływu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu uzyskania ochrony międzynarodowej - w terminie 10 dni roboczych.

Zarzuty cudzoziemca nie mogły prowadzić do przypisania organom niewłaściwego rozpoznania niniejszej sprawy i wydania decyzji naruszających przepisy przywołane w zarzutach skargi. Nie wypełnił on bowiem żadnego z warunków, zakreślonych w wyżej przywołanych przepisach. Jak wynika z akt sprawy funkcjonariusz Placówki Straży Granicznej w [...] , dokonujący 17 marca 2017 r. odprawy granicznej cudzoziemca, sporządził notatkę urzędową. Z przedmiotowej notatki wynika, że skarżący zgłosił się do odprawy granicznej i nie posiadał wizy lub innego dokumentu pobytowego, uprawniającego do wjazdu. Jak wspomniano wyżej w trakcie podjętych czynności weryfikacyjnych, mających na celu ustalenie faktycznych okoliczności zamierzonego pobytu w Polsce, na pytanie o cel podróży, oświadczył "że jedzie do Polski, bo ma problemy przez syna, który jest w [...]. [...] z organizacji praw człowieka obiecał mu pomoc i kontakt z adwokat A. S. by przejechać do Polski. Przez 3 miesiące mieszkał z żoną w [...] w [...] , gdzie pomagał im [...]"

Wskazane przepisy nie dają podstaw do wyprowadzenia domniemania, że każda osoba nielegalnie przekraczająca granicę składa per se wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Przy przyjęciu tej interpretacji utraciłyby ratio legis przepisy dotyczące zapobiegania nielegalnemu przekraczaniu granicy. Przeciwna do przyjętej przez Sąd wykładnia podważałaby wagę ochrony interesów państwa oraz ładu i porządku publicznego. Nie byłoby to zgodne z obowiązującym prawodawstwem, zarówno krajowym jak i unijnym. Należy bowiem wskazać, że art. 13 ustawy stanowi, że "głównym celem ochrony granicy jest zapobieganie niedozwolonemu przekraczaniu granicy, zwalczanie przestępczości transgranicznej oraz podejmowanie środków w stosunku do osób, które przekroczyły granicę nielegalnie. Osoba, która nielegalnie przekroczyła granicę i która nie ma prawa przebywać na terytorium danego państwa członkowskiego, zostaje zatrzymana i poddana procedurom spełniającym wymogi dyrektywy 2008/115/WE".

Należy ponadto zauważyć, że zgodnie z motywem 5 dyrektywy 2008/115:

"Niniejsza dyrektywa powinna ustanowić horyzontalny zestaw zasad mających zastosowanie do wszystkich obywateli państw trzecich, którzy nie spełniają lub przestali spełniać warunki wjazdu, pobytu lub zamieszkania w państwie członkowskim".

Zgodnie z motywem 6 powoływanego wyżej Kodeksu granicznego Schengen określa on, że kontrola graniczna leży w interesie nie tylko państwa członkowskiego, na którego granicach zewnętrznych jest ona dokonywana, ale w interesie wszystkich państw członkowskich, które zniosły kontrolę graniczną na granicach wewnętrznych, co wymaga wspólnego zdefiniowania warunków wjazdu. TSUE orzekł już, że uregulowania wprowadzone układem z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. mają na celu zagwarantowanie podwyższonego oraz ujednoliconego poziomu kontroli i ochrony granic zewnętrznych, w związku ze swobodą przekraczania granic wewnętrznych w ramach obszaru Schengen (wyrok Komisja/Hiszpania, C-503/03, EU:C:2006:74, pkt 37), dzięki przestrzeganiu zharmonizowanych zasad kontroli na granicach zewnętrznych, które zostały określone w art. 6-13 Kodeksu granicznego Schengen (zob. podobnie wyrok ANAFE, C-606/10, EU:C:2012:348, pkt 26 i 29).

Istotnym jest również dla uznania wagi ochrony bezpieczeństwa państwa poprzez ochronę granicy, że nawet kryminalizacja bezprawnego wjazdu obywatela państwa trzeciego na terytorium państwa członkowskiego jest przewidziana w państwach członkowskich Unii (por. np. przewidywanie przez prawo francuskie w Kodeksie wjazdu i pobytu cudzoziemców oraz prawie do azylu 10 artykuł L. 621-2, dotyczący zatrzymania w celu weryfikacji prawa pobytu i modyfikowania przestępstwa pomocy z tytułu nielegalnego pobytu w celu wykluczenia działań humanitarnych i bezinteresownych (JORF z 1 stycznia 2013 r., p 48) przewiduje, pod pewnymi warunkami, że cudzoziemiec, niebędący obywatelem państwa członkowskiego Unii, który wszedł na terytorium metropolii w sposób nieuregulowany, podlega karze pozbawienia wolności jeden rok i grzywna.). Zagadnienia prawa włoskiego w analogicznym zakresie penalizacji poruszane były w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości – por. np. postanowienie z dnia 21 marca 2013 r., sygn. C-522/11 (wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Giudice di pace di Lecce – Włochy, Dz.U.UE.C.2013/156/16).

W orzecznictwie uznaje się, że dyrektywa 2008/115 dotyczy wyłącznie powrotu obywateli państw trzecich przebywających nielegalnie, a zatem nie ma ona na celu harmonizacji ogółu norm państw członkowskich dotyczących pobytu cudzoziemców. W konsekwencji omawiana dyrektywa co do zasady nie stoi na przeszkodzie temu, by prawo państwa członkowskiego kwalifikowało kolejny nielegalny wjazd obywatela państwa trzeciego z naruszeniem zakazu wjazdu jako występek i przewidywało sankcje karne celem odstraszenia i pohamowania od popełnienia takiego naruszenia (zob. analogicznie wyroki: Achughbabian, C-329/11, EU:C:2011:807, pkt 28, oraz Sagor, C-430/11, EU:C:2012:777, pkt 31).

Z kolei Konwencja dotycząca statusu uchodźców, sporządzona w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. [Recueil des traités des Nations unies, t. 189, s. 150, nr 2545 (1954)], weszła w życie w dniu 22 kwietnia 1954 r. Została ona uzupełniona Protokołem dotyczącym statusu uchodźców z dnia 31 stycznia 1967 r. który z kolei wszedł w życie w dniu 4 października 1967 r. (zwana dalej "Konwencją genewską"). Artykuł 31 ust. 1 Konwencji genewskiej stanowi: "Umawiające się Państwa nie będą nakładały kar za nielegalny wjazd lub pobyt na uchodźców przebywających bezpośrednio z terytorium, na którym ich życiu lub wolności zagrażało niebezpieczeństwo w rozumieniu artykułu 1, i weszli lub przebywają na ich terytorium bez zezwolenia, pod warunkiem że zgłoszą się bezzwłocznie do władz i przedstawią wiarygodne przyczyny swojego nielegalnego wjazdu lub pobytu."

Przytoczone przepisy i sposób ich wykładni obrazują, że prawo unijne respektuje ochronę granicy, w kontekście nielegalnego jej przekraczania, nawet poprzez środki penalne. Wzgląd na ochronę granicy nie może zatem być pomijany przy celowościowej wykładni art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Jest to kolejny argument przemawiający za brakiem możliwości domniemywania przesłanek azylowych bądź złożenia wniosku azylowego, jak również rozszerzonej interpretacji tych przepisów i wykładni na korzyść osoby nielegalnie przekraczającej granicę.

To ostatnie wskazanie zbieżne jest zresztą z zasadą, iż podmiot naruszający prawo nie może korzystać z ochrony (w tym przypadku niewynikającej wprost z przepisów).

Odnośnie do wagi notatki urzędowej i zarzutu niesporządzenia protokółu wskazać należy, że w myśl art. 72 § 1 k.p.a. czynności organu administracji publicznej, z których nie sporządza się protokołu, a które mają znaczenie dla sprawy lub toku postępowania, utrwala się w aktach w formie adnotacji podpisanej przez pracownika, który dokonał tych czynności. Stosownie do § 2 adnotacja może być sporządzona w formie dokumentu elektronicznego". Jednocześnie na podstawie art. 75 § 1 k.p.a. "§ 1. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny". W art. 80 k.p.a., ustawodawca wyraził zasadę swobodnej oceny dowodów, stwierdzając że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W przepisie art. 75 k.p.a. została określona zasada równej mocy środków dowodowych, która dopuszcza w postępowaniu administracyjnym środki dowodowe niewymienione w art. 75 k.p.a., a więc także notatki służbowe, jeżeli mogły one przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Nie ulega wątpliwości, że w kontrolowanej sprawie notatka przyczyniła się do wyjaśnienia sprawy, a zatem można ją uznać za środki dowodowe w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a., gdyż spełnia jego przesłanki. Zdaniem Sądu II instancji, z porównana treści przepisów odnoszących się do protokołu i notatki służbowej nie wynika, że w braku sporządzenia protokołu, dowodem w sprawie nie może być treść notatki. Przesłanki sporządzenia protokołu sformułowane w treści art. 67 § 1 k.p.a., a stanowiące, że organ sporządza zwięzły protokół z każdej czynności postępowania, mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność została w inny sposób utrwalona na piśmie - mają charakter względnie oceny i posługują się pojęciem nieoznaczonym. Sporządzenie notatki, zamiast protokołu, nie stanowi okoliczności podważającej możliwość wykorzystania w sprawie notatki jako materiału dowodowego. W tym wypadku, nie zachodzi sprzeczność z prawem środka dowodowego, o której jest mowa w art. 75 § 1 k.p.a. Jak wskazuje się w orzecznictwie obowiązek sporządzenia protokołu nie jest determinowany jakimś przepisem szczególnym wobec omawianej regulacji k.p.a. Jednocześnie nic innego nie wskazuje, aby notatka, o której jest mowa spełniała atrybuty dowodu sprzecznego z prawem (taki pogląd podzielany przez skład orzekający w rozpatrywanej sprawie wyraził NSA w wyroku z 28 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 2538/15, CBOSA).

Ani art. 34 ustawy o cudzoziemcach, ani przepisy kodeksu granicznego Schengen nie wskazują, aby sporządzenie notatki urzędowej z rozmowy z cudzoziemcem, mającym zamiar przekroczyć granicę, miał rodzić domniemanie istnienia wątpliwości, co do spełnienia niezbędnych do tego warunków. Nie ma też jakichkolwiek racjonalnych argumentów, przemawiających za uznaniem, że funkcjonariusz nie ma prawa do udokumentowania faktu niezgłoszenia przez cudzoziemca wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Notatka urzędowa, sporządzona 17 marca 2017 r., potwierdza jedynie konieczność zastosowania w sprawie art. 34 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, a - nie jak wywodzi Cudzoziemiec - art. 34 ust. 1, o czym będzie mowa niżej.

Jasno brzmiące oświadczenie skarżącego z 17 marca 2017 r. uzasadniało uznanie przez organy, że w sprawie nie zachodzi konieczność zastosowania art. 34 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, decyzję o odmowie wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wydaje cudzoziemcowi komendant placówki Straży Granicznej. W myśl ust. 3 tegoż przepisu decyzja, o której mowa w ust. 1, podlega natychmiastowemu wykonaniu. Stosownie do art. 4 ustawy o cudzoziemcach do postępowań w sprawach uregulowanych w ustawie, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile ustawa nie stanowi inaczej.

Jednak art. 34 ust. 1 przywołanej ustawy stanowi, że postępowanie prowadzone przez organy Straży Granicznej przed wydaniem cudzoziemcowi decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, ogranicza się do:

1) przesłuchania cudzoziemca;

2) kontroli dokumentów posiadanych przez cudzoziemca;

3) przesłuchania wskazanych przez cudzoziemca osób towarzyszących mu w podróży;

4) dokonania sprawdzeń w dostępnych rejestrach, ewidencjach i wykazach w sprawach cudzoziemców;

5) uzyskania niezbędnych informacji od instytucji państwowych, organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego, jednostek gospodarczych prowadzących działalność w zakresie użyteczności publicznej, innych jednostek gospodarczych i organizacji społecznych lub osób fizycznych.

Jednocześnie, w myśl ust. 2 przywołanego przepisu, czynności podejmowane w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, mogą być ograniczone jedynie do kontroli posiadanych przez cudzoziemca dokumentów, jeżeli okoliczności niespełnienia przez cudzoziemca warunków niezbędnych do przekroczenia granicy, nie budzą wątpliwości.

W kontekście powyższego, a także nawiązując do argumentacji przedstawionej w treści skargi, należy podkreślić, że analiza podniesionych w skardze zarzutów (w istocie tożsamych z wywiedzionymi na etapie postępowania odwoławczego), prowadzi do stwierdzenia, że są one pozbawione podstaw i zasadności.

W omawianej sprawie nie doszło do naruszenia zarówno przepisów prawa materialnego, jak również któregokolwiek z przepisów k.p.a., regulujących postępowanie wyjaśniające, jako że okoliczności faktyczne sprawy zostały wyjaśnione w stopniu w pełni pozwalającym na stwierdzenie, iż zaistniała podstawa do zastosowania wobec cudzoziemca konsekwencji prawnych wynikających z art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Działania realizowane wobec cudzoziemców w trakcie odprawy granicznej uregulowane są w rozdziale II kodeksu granicznego Schengen. W myśl przepisów art. 8 Kodeksu, wszystkie osoby podlegają minimalnej odprawie mającej na celu ustalenie ich tożsamości na podstawie okazanych dokumentów podróży oraz szybką i bezpośrednią weryfikację dokumentów uprawniających posiadacza do przekroczenia granicy. W przypadku, gdy zostanie stwierdzone, że obywatel państwa trzeciego nie posiada dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy, zostaje on przekazany na tzw. "drugą linię kontroli granicznej w celu przeprowadzenia kontroli szczegółowej, która w myśl art. 8 ust. 3 lit. a tiret (iv) Kodeksu, obejmuje m.in. weryfikację miejsca wjazdu i przeznaczenia danego obywatela państwa trzeciego i celu planowanego pobytu, poprzez sprawdzenie, jeżeli jest to konieczne, odpowiednich dokumentów uzupełniających.

Ten etap kontroli granicznej (druga linia) polega na przeprowadzeniu zindywidualizowanej rozmowy z cudzoziemcem, efektem której jest uzyskanie wiedzy w zakresie powodów stawienia się przez niego w przejściu granicznym bez wymaganych dokumentów. W trakcie tejże rozmowy funkcjonariusze SG ustalają również, czy nie zachodzą przesłanki do uznania cudzoziemca za osobę poszukującą ochrony międzynarodowej na terytorium RP.

Istotne jest zachowanie płynności ruchu granicznego i nieprzetrzymywanie cudzoziemca. W myśl przepisów Kodeksu granicznego Schengen kontrola drugiej linii, może być przeprowadzona w miejscu innym niż to, w którym dokonywana jest odprawa wszystkich osób (pierwsza linia). O randze płynności ruchu i zakazie przetrzymywania cudzoziemca świadczą liczne przepisy. Zgodnie z art. 2a Kodeksu, w przypadku gdy odprawy z wykorzystaniem baz danych, o których mowa w ust. 2 lit. a) i b), miałyby nieproporcjonalny wpływ na płynność ruchu, państwo członkowskie może zadecydować o dokonywaniu tych odpraw w sposób ukierunkowany na konkretnych przejściach granicznych, na podstawie oceny ryzyka w odniesieniu do porządku publicznego, bezpieczeństwa wewnętrznego, zdrowia publicznego lub stosunków międzynarodowych któregokolwiek z państw członkowskich. Stosownie do art. 8 ust. 3 lit. c Kodeksu "w drodze odstępstwa sprawdzenie w VIS można przeprowadzić we wszystkich przypadkach tylko za pomocą numeru naklejki wizowej a wybiórczo za pomocą numeru naklejki wizowej łącznie z weryfikacją odcisków palców, jeżeli: (i) natężenie ruchu osiągnęło taki stopień, że czas oczekiwania na przejściu granicznym nadmiernie się wydłuża.

Uczestnikami kontroli drugiej linii są wyłącznie funkcjonariusz, który posiada stosowne upoważnienia w tym zakresie oraz cudzoziemiec, i nie jest możliwe dopuszczenie do udziału w niej osób postronnych. Cudzoziemiec sam, osobiście wypowiada się odnośnie celu i warunków swojego wjazdu.

W sytuacji, gdy nie budzi wątpliwości fakt, że cudzoziemiec nie spełnia warunków wjazdu, obowiązkiem organu jest podjęcie określonych w przepisach prawa czynności, w kierunku uniemożliwienia mu wjazdu i wydanie decyzji administracyjnej w tym zakresie. Takie działanie ma służyć przede wszystkim ochronie interesów państwa oraz ładu i porządku publicznego. Niezwykle istotnym jest, że jako formacja graniczna Straż Graniczna obowiązana jest także przeciwdziałać nielegalnej migracji i chronić dostępu do terytorium RP osobom niespełniającym warunków wjazdu i pobytu na nim. Niniejsze obowiązki nałożone na Straż Graniczną wynikają z przepisów kodeksu granicznego Schengen, w szczególności z art. 13.

Zgodnie z motywem 28 dyrektywy 2005/85/WE z dnia 1 grudnia 2005 r., w sprawie ustanowienia minimalnych norm dotyczących procedur nadawania i cofania statusu uchodźcy w Państwach Członkowskich oraz art. 64 Traktatu, dyrektywa ta nie wpływa na wykonywanie obowiązków ciążących na Państwach Członkowskich w odniesieniu do utrzymania prawa i porządku oraz ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego. Zasada proporcjonalności nie została zatem naruszona.

Ocena zachowania przepisów k.p.a. musi uwzględniać zasadę interpretacyjną lex specialis derrogat legi generali. Tym samym wszelkie zarzuty w zakresie naruszenia przez organ I instancji przepisów k.p.a. są - w rozpoznawanej sprawie - nieuzasadnione. Art. 34 ustawy o cudzoziemcach stanowi bowiem przepis szczególny w odniesieniu do przepisów k.p.a.

W świetle jasno przedstawionego przez cudzoziemca celu podróży do Polski, gdy okoliczności niespełniania przez niego warunków, niezbędnych do przekroczenia granicy, nie budziły wątpliwości, organy miały podstawy do zastosowania w sprawie art. 34 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. Oznacza to, że organ I instancji słusznie wydał decyzję o odmowie wjazdu, bez przeprowadzania czynności, o których mowa w art. 34 ust. 1 wskazanej ustawy. Wynika to również z tego, że działania realizowane wobec cudzoziemców w trakcie odprawy granicznej są uregulowane w rozdziale II Kodeksu granicznego Schengen. W myśl art. 8 ust. 3 lit. a tiret (iv) Kodeksu, kolejny etap kontroli granicznej polega na przeprowadzeniu zindywidualizowanej rozmowy z cudzoziemcem. Jej efektem jest uzyskanie wiedzy w zakresie celu wjazdu, jak i powodów wyjazdu z kraju pochodzenia. W trakcie tejże rozmowy funkcjonariusze ustalają również, czy nie zachodzą przesłanki do uznania cudzoziemca za osobę poszukującą ochrony międzynarodowej. Gdy nie budzi wątpliwości, że cudzoziemiec nie spełnia warunków wjazdu, obowiązkiem organu jest podjęcie określonych w przepisach prawa czynności w kierunku uniemożliwienia mu wjazdu i wydanie decyzji administracyjnej w tym zakresie.

Kontrolowane w niniejszej sprawie orzeczenie, jest decyzją szczególną. Wydawane jest bowiem w trakcie odprawy granicznej osobie, której nie zezwolono na przekroczenie granicy. Z mocy ustawy zostaje przez cudzoziemca wykonane już z chwilą jego wydania. Czynności prowadzone na drugiej linii kontroli granicznej należy uznać, co do zasady, za stricte kontrole. Ich zakres określa wprost art. 34 ustawy o cudzoziemcach. Mając zaś na uwadze, na co wskazywał organ odwoławczy, że odprawa graniczna odbywa się w specjalnie wydzielonej strefie, na terenie przejścia granicznego, do której - poza funkcjonariuszami Straży Granicznej - mają dostęp jedynie osoby, wobec których prowadzone są czynności kontroli granicznej (w tym kontroli osobistej), nie można uznać aby uniemożliwienie dostępu do czynności kontrolnych osobom trzecim, w tym pełnomocnikom, stanowiło istotne naruszenia prawa. W świetle powyższego, na gruncie rozpoznawanej sprawy, nie można uznać, aby doszło do naruszenia prawa w stopniu, który uzasadniałby konieczność uchylenia zaskarżonych decyzji, art. 10 § 1 w zw. z art. 81 i 32 k.p.a., wobec art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze, przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, gdyż została ona wydana bez umożliwienia stronie i jej pełnomocnikowi udziału w tym postępowaniu.

Sąd w tym składzie podziela pogląd, wyrażony w orzecznictwie przez WSA w Warszawie, w szczególności w sprawach o sygn. akt IV SA/Wa 2102/17, sygn. akt IV SA/Wa 2101/17, sygn.. akt IV SA/Wa 1956/17 CBOSA.

W rozpoznawanej sprawie nie można także uznać aby – wedle żądania cudzoziemca - w toku postępowania, prowadzonego przez organy obu instancji, nie zagwarantowano mu możliwości uczestniczenia we wszystkich, podejmowanych wobec niego czynnościach. Jak wynika z akt sprawy miał zapewnioną możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem w postępowaniu, wypowiedzenia się co do dowodów w sprawie przed wydaniem decyzji, wniesienia odwołania czy ustanowienie pełnomocnika. Cudzoziemiec, obecny w toku wszystkich czynności, prowadzonych z jego udziałem w zrozumiałym dlań języku, bezpośrednio - w sposób ciągły - w nich uczestniczył. Ze zgromadzonego przez organ I. instancji materiału nie wynika, aby w toku postępowania lub przed wydaniem decyzji o odmowie wjazdu wnioskował o udzielenie wyjaśnień lub wnosił jakiekolwiek uwagi lub żądania, mające wpływ na rodzaj wydanego rozstrzygnięcia.

Nie znajdują zatem potwierdzenia także twierdzenia skargi odnośnie do deklarowania przez cudzoziemca chęci złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, ani zarzuty pod adresem funkcjonariuszy Placówki Straży Granicznej, jakoby odmówili przyjęcia takiego wniosku. Podczas kontroli granicznej drugiej linii skarżący nie podawał w swych wyjaśnieniach okoliczności, wskazujących na potrzebę poszukiwania ochrony międzynarodowej.

Odnosząc się do poszczególnych zarzutów procesowych należy wskazać, że jasno brzmiące oświadczenie uzasadniało uznanie przez organy, że nie zachodzi w sprawie konieczność zastosowania art. 34 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. W tym kontekście niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 pkt 2 lit. a i b ustawy o cudzoziemcach oraz art. 6 ust. 2 dyrektywy nr 2013/32/UE. Zgodnie z powyższym, zakres czynności, podejmowanych przez organ Straży Granicznej, w postępowaniu w sprawie odmowy wjazdu, zależy od zakresu informacji, zgromadzonych w trakcie odprawy granicznej. Kodeks graniczny Schengen nie reguluje procedury związanej z prowadzeniem postępowania administracyjnego w sprawie odmowy wjazdu na granicy, w tym czynności gromadzenia materiału dowodowego. W myśl zaś przepisów ustawy o cudzoziemcach, postępowanie w przedmiocie odmowy wjazdu jest postępowaniem ograniczonym do przeprowadzenia czynności wskazanych w art. 34 ust. 1 i to jedynie wówczas, gdy nie znajduje zastosowania ust. 2 tegoż przepisu, co – w danej sprawie - miało miejsce. Cudzoziemiec, który podczas odprawy granicznej deklaruje osobiste, natury ekonomicznej powody wjazdu do Polski, lecz nie posiada wymaganej wizy lub innych dokumentów uzasadniających cel wjazdu, nie spełnia warunków niezbędnych do przekroczenia granicy. Oznacza to, że organowi I instancji nie można zarzucić również obrazy art. 67 k.p.a., w zw. z art. 34 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, zobowiązujących organ do sporządzenia protokołu z każdej czynności postępowania, mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

W ocenie Sądu, orzekającym w sprawie organom nie można także zarzucić naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., w zakresie opisanym w skardze.

Skoro w sprawie brak było wątpliwości, co do niedopuszczalności wjazdu cudzoziemca na terytorium Polski, wnioskowane przez niego dowody nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Fakty, których dotyczyły, zostały bowiem wyjaśnione w oparciu o oświadczenie, złożone przez stronę w trakcie kontroli granicznej 17 marca 2017 r. Stosownie do art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony, dotyczące przeprowadzenia dowodu, należy uwzględnić, jeżeli chodzi o okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że zostały one stwierdzone wystarczająco innym dowodem. Ocena tego, czy dany dowód ma znaczenie dla sprawy czy też nie, należy do organu administracji. Zgodnie ze stanowiskiem, formułowanym w orzecznictwie, odmowa przeprowadzenia przez organ odwoławczy dowodu dla wyjaśnienia okoliczności wyjaśnionych przez organ I instancji, nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy. Trafne jest tym samym stanowisko organu odwoławczego, że dodatkowe przesłuchania, których domagał się cudzoziemiec, w żadnym stopniu nie stanowiłyby dowodu na okoliczność, że deklarował on, jako przyczynę wjazdu do Polski, chęć ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej. Ponadto nawet wyrażana intencja w tym zakresie nie jest równoznaczna z rzeczywistą, dokonaną czynnością. Bez znaczenia pozostaje zatem to, co cudzoziemiec oświadczał osobom trzecim, czy też przedstawicielom organizacji pozarządowych przed przyjazdem na granicę, jak również, jaką dokumentację od nich otrzymał.

Zasadne jest, również w kontekście unikania przewlekłości postępowania i respektowania zasady koncentracji dowodów, uznanie za uprawnionego twierdzenia, że organ administracji może nie uwzględnić żądania strony, jeśli nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy w przypadku, gdy żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1863/96, LEX nr 37600, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 78 Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex). Skoro przeprowadzenie dowodu wnioskowanego przez skarżącego prowadziłoby w istocie do przewlekłości postępowania i dotyczyło kwestii ustalonych przez organ w postępowaniu, to oba powyższe argumenty można podsumować w ten sposób, że nieprzeprowadzenie przez organ odwoławczy dowodu dla wyjaśnienia okoliczności już stwierdzonych przez organ I instancji nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a tym samym nie uzasadnia uwzględnienia skargi przez Sąd i uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., w zw. z art. 78 K.p.a. (por. wyrok NSA w Warszawie z 17 marca 1986 r., sygn. akt III SA 1160/85, ONSA 1986, nr 1, poz. 19, wyrok NSA z 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I FSK 1325/11, CBOSA).

Reasumując cudzoziemiec, wbrew twierdzeniom skargi, nie wykazał, aby w toku kontroli granicznej deklarował treści, z których można było wywieść potrzebę złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Odstępstwa od wydania decyzji o odmowie wjazdu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, jest przyjęcie od cudzoziemca deklaracji zamiaru złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej bądź przyjęcie takiego wniosku. Podkreślenia wymaga, że ustawa o udzielaniu ochrony stanowi w art. 26 ust. 1, że przyjęcie przez komendanta placówki lub oddziału Straży Granicznej od cudzoziemca wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej następuje wyłącznie na skutek zgłoszenia przez niego osobiście chęci ubiegania się o tego rodzaju ochronę. Wniosek jest przyjmowany przez funkcjonariusza Straży Granicznej na formularzu, którego wzór określił w drodze rozporządzenia Minister Spraw Wewnętrznych, a cudzoziemiec osobiście udziela wymaganych informacji i odpowiedzi na zadawane pytania. Co do zasady, przyjęcie wniosku następuje zatem w dniu, w którym cudzoziemiec zadeklarował zamiar jego złożenia. W wyjątkowych jedynie sytuacjach, gdy z przyczyn leżących po stronie organu Straży Granicznej, wniosek nie może być przyjęty w dniu, w którym cudzoziemiec stawił się do siedziby organu, jest on informowany o terminie i miejscu jego przyjęcia (art. 28 tej ustawy). Taka sytuacja nie zachodziła w niniejszej sprawie.

Również na płaszczyźnie materialnej należy podkreślić, że właściwe organy powinny dysponować krótkim, lecz rozsądnym terminem na ustalenie tożsamości osoby kontrolowanej oraz wyszukanie danych pozwalających na określenie, czy dana osoba jest nielegalnie przebywającym cudzoziemcem. Może się to okazać trudne w braku współpracy ze strony zainteresowanego. Także ustalenie nielegalności pobytu może okazać się złożone, zwłaszcza jeżeli zainteresowany twierdzi, że wnioskował o udzielenie azylu lub statusu uchodźcy. Mimo to organy krajowe są zobowiązane, aby nie naruszyć celu dyrektywy 2008/115, prowadzić działania przy zachowaniu staranności i bez zbędnej zwłoki zająć stanowisko w kwestii legalności pobytu danej osoby (por. wyrok TS z 6 grudnia 2011 r., C-329/11, dotyczący nielegalnego pobytu).

Sąd uznał, że rozstrzygające w sprawie organy, wydając decyzje, nie naruszyły przepisów prawa. Postępowanie zostało przeprowadzone z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej, sformułowanej w art. 7 k.p.a. Materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony, zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., czyli w sposób wyczerpujący, a Strona miała możliwość brania udziału w postępowaniu. Organy dokonały oceny powoływanych twierdzeń na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zgodnie z art. 80 k.p.a. Przeprowadzanie wnioskowanych w toku postępowania dowodów nie było zasadne, albowiem nie istniały żadne wątpliwości, co do przebiegu zdarzeń, składających się na proces kontroli granicznej, prowadzonej wobec Cudzoziemca. Dlatego też nie doszło w sprawie do naruszenia przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji są merytorycznie zasadne i zgodne z prawem.

Wobec prawidłowego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie naruszono też powołanych w skardze przepisów prawa materialnego, zakreślających kiedy należy odstąpić od wydania decyzji o odmowie wjazdu.

W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy, nie ujawniły wad tego rodzaju, tj. określnych w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.), które mogłyby prowadzić do jej uchylenia.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.