Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1390/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 228 par. 1 pkt 2, art. 223 par. 2 pkt 1, art. 162 par. 1, par. 2, art. 163 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1390/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 grudnia 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Sędzia: WSA Ewa Długosz – Ślusarczyk, Asesor: WSA Maja Chodacka (spr.), Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2008 r., sprawy ze skargi L. i E. T., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 26 sierpnia 2008 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących koszty postępowania w kwocie 100,00 zł (sto złotych 00/100).


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2008r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu wniosku Skarżących –L. i E. T. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2008 w kwocie 5.153,00 zł, działając na podstawie art. 162 § 1 i 2, art. 163 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 223 § 1 i 2 w związku z art. 228 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

W uzasadnieniu niniejszego postanowienia organ odwoławczy stwierdził, iż decyzja Wójta Gminy nr [...] została wydana dnia [...]. Jak wynika z potwierdzenia odbioru zawartego na wykazie nakazów płatniczych decyzja ta została doręczona adresatowi przez sołtysa wsi w dniu [...] lutego 2008 r. W aktach sprawy znajduje się również oświadczenie sołtysa wsi D. D., iż decyzję powyższą doręczyła osobiście E. i L T.

Odwołanie Skarżących od wyżej wymienionej decyzji zostało złożone w urzędzie pocztowym w dniu [...] marca 2008r. W odwołaniu Skarżący wskazali, iż zaskarżona decyzja została doręczona w dniu [...] marca 2008 r. za pośrednictwem poczty. Odwołujący się nie dołączyli do akt koperty, w której otrzymali pismo.

Wobec powstałych wątpliwości dotyczących doręczenia zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowiło przyjąć, iż Skarżący odebrali przedmiotową decyzje w dniu wskazanym przez nich w odwołaniu tj. w dniu [...] marca 2008r. W związku z tym koniec terminu do wniesienia odwołania nastąpił z dniem [...] marca 2008r. Złożenie odwołania w dniu [...] marca 2008 r. nastąpiło tym samym już po upływie 14 dniowego terminu do jego wniesienia.

Jak wskazał organ Skarżący wraz z odwołaniem od decyzji Wójta Gminy nie wnieśli równocześnie o przywrócenie terminu oraz nie podali przyczyn nie dotrzymania terminu do wniesienia odwołania. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu został złożony w dniu [...] kwietnia 2008 r., zatem po upływie siedmiodniowego terminu liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, która to przyczyna ustała, w chwili złożenia odwołania, tj. dniu [...] marca 2008 r. Siedmiodniowy termin upłynął w dniu [...] marca 2008 r.

W skardze wniesionej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego Skarżący wyjaśnili, że stwierdzając w odwołaniu, iż zaskarżoną decyzję otrzymali w dniu [...] marca 2008r. za pośrednictwem poczty mieli na uwadze doręczenie przez sołtysa wsi, a nie przez Pocztę Polską. Nadto Skarżący stwierdzili, że nie kwestionowali, że decyzja została doręczona przez sołtysa wsi, lecz to, że została doręczona w innej dacie, niż wykazana w liście doręczeń przedłożonej przez sołtysa. Skarżący podnieśli, iż nie wiedzieli, że w liście doręczeń została dopisana przez inną osobę sygnatura zaskarżonej decyzji oraz data jej doręczenia. Sami Skarżący przed złożeniem odwołania przypominali sobie fakty i zdarzenia, pozwalające na ustalenie z dużym prawdopodobieństwem, kiedy zaskarżona decyzja została doręczona. O potwierdzeniu w liście sołtysa daty doręczenia Skarżący dowiedzieli się dopiero z akt sprawy. Skarżący zarzucili, że przed wydaniem zaskarżonego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno przesłuchać wnioskowanych przez Skarżących świadków oraz przesłuchać Skarżących, w celu wyjaśnienia, czy data doręczenia w liście sołtysa jest zgodna z faktycznym dniem doręczenia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie przeprowadziło żadnego dowodu w celu wyjaśnienia faktów i okoliczności prawdopodobnego doręczenia zaskarżonej decyzji, a w sposób wygodny dla siebie zinterpretowało podane przez Skarżących doręczenie w dniu [...] marca 2008r. za pośrednictwem poczty. Organ nie powinien stwierdzić, że decyzję doręczono za pośrednictwem poczty, ale nie przedstawiono koperty. Skarżący stwierdzili, że było tylko jedno doręczenie przez sołtysa (tu wskazanie przez Skarżących "za pośrednictwem poczty"). Jeśli organ zrozumiał wyjaśnienie Skarżących, że decyzja była doręczona w dniu [...] marca 2008r. przez pocztę to nie powinien żądać od Skarżących koperty z korespondencji, lecz wezwać organ I instancji do okazania zwrotnego potwierdzenia odbioru. Okazałoby się wówczas, że nie nastąpiło doręczenie przez pocztę polską, a w związku z tym wątpliwości co do faktycznego terminu doręczenia przez sołtysa powinny być szczegółowo wyjaśnione. W szczególności należało wyjaśnić kto i z jakich przyczyn dopisał na liście doręczeń datę doręczenia i sygnaturę zaskarżonej decyzji, zwłaszcza, że sołtys w tej samej dacie doręczył dwie decyzje (także decyzję w podatku z gospodarstwa rolnego, która nie była zaskarżona).

Skarżący wskazali, iż na potrzeby odwołania sami starali się przypomnieć sobie w jakim konkretnym dniu faktycznie otrzymali decyzję, może było to [...] marca 2008r., a może [..] marca2008r. Nadto Skarżący podnieśli, iż nie mieli wiedzy, że w liście doręczeń sporządzonej przez sołtysa została wpisana data [....] lutego 2008r.

Skarżący uważają, że skarga zasługuje na uwzględnienie, chociażby z tego względu, że zaskarżone postanowienie oparto na fakcie doręczenia decyzji przez Pocztę Polską, a to w rzeczywistości nie miało miejsca. Nawet jeśli Skarżący faktycznie otrzymali zaskarżoną decyzję od sołtysa w dniu [...] marca 2008r. to wobec podanej w pokwitowaniu sołtysa nieprawdy co do doręczenia w dniu [...] lutego 2008r. - o czym Skarżący dowiedzieli się już po złożeniu odwołania - wniosek o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie zaznaczyć należy, że stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m.in. poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji (postanowień) administracyjnych. Z treści art. 145 § 1 ustawy wynika, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję (postanowienie), gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Sąd zatem, w zakresie swej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.

Z uwagi na powyższe Sąd stwierdza, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając zaskarżone postanowienie naruszyło art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1, art. 162 § 1 i § 2 oraz art. 163 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.

Na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Z kolei art. 223 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja Podatkowa stanowi, iż odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Zgodnie z treścią art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Dodatkowo podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin ( § 2 ustawy).

Zaskarżone postanowienie zostało wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w związku ze stwierdzeniem przez ten organ uchybienia terminowi do wniesienia odwołania (postanowienie z dnia [...] nr [...]).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 16 grudnia 2008r. sygn. akt I SA/Kr 1398/08 uchylił powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydane w sprawie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.

W związku z tym, że w niniejszej sprawie organ w zaskarżonym postanowieniu podnosi te same okoliczności i przedstawia tożsame wnioski, jak w sprawie powołanej powyżej Sąd wskaże na argumenty, które zachowują aktualność także w niniejszej sprawie i przesądzają o tym, że zaskarżone postanowienie ostać się nie może, bowiem w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Naruszenie przepisów art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa nastąpiło z uwagi na to, że organ odwoławczy stwierdzając uchybienie terminowi do wniesienia odwołania w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego nie ustalił konkretnego terminu, w którym nastąpiło doręczenie decyzji organu pierwszej instancji i od którego to terminu należy liczyć 14-dniowy termin na wniesienie odwołania.

Nie może zaistnieć sytuacja (a taka ma miejsce w niniejszej sprawie), że organ stwierdza w treści zaskarżonego postanowienia, iż decyzja została doręczona w dniu [...] lutego 2008r. przez sołtysa (zgodnie z art. 144 ustawy Ordynacja podatkowa), a następnie stwierdza, iż wobec powstałych wątpliwości dotyczących doręczenia zaskarżonej decyzji przyjmuje, iż decyzja została doręczona Skarżącym w dniu wskazanym przez Nich w odwołaniu, tj. [...] marca 2008r. To niekonsekwencja, która przesądza o nieprawidłowości rozstrzygnięcia organu odwoławczego. Nie można bowiem stwierdzić uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie znając terminu doręczenia decyzji organu pierwszej instancji.

Należy zwrócić uwagę, iż osiągnięcie efektu w postaci skutecznego doręczenia pisma wymaga działania zgodnego z prawem nie tylko organu podatkowego, jako nadawcy pisma, ale przede wszystkim podmiotów (osób) doręczających, czyli pracowników organu podatkowego, poczty, innych osób uprawnionych na podstawie odrębnych przepisów oraz sołtysów. Skutki ewentualnych zaniedbań osób doręczających obciążają wyłącznie nadawcę, czyli organ podatkowy.

Powyższe oznacza, iż to rolą organu jest ustalenie pewnej i jednoznacznej daty, w której nastąpiło doręczenie decyzji organu pierwszej instancji. Sami Skarżący w skardze przyznają, iż nie są pewni, czy decyzję otrzymali [...] marca 2008r., czy też [...] marca 2008r., a przecież ustalenie daty doręczenia decyzji ma rozstrzygające znaczenie w sprawie. Organ powinien dysponować dowodem doręczenia decyzji. Jeżeli decyzję doręczono w sposób przewidziany w art. 144 ustawy Ordynacja podatkowa, tj. za pośrednictwem sołtysa dokumentem potwierdzającym doręczenie ma być pokwitowanie, z którego ma wynikać w jakiej dacie i jakie pismo zostało doręczone. Jeżeli organowi nie uda się z dostępnych dokumentów, czy też innych dowodów stwierdzić ostatecznej i jednoznacznej daty doręczenia decyzji organ uwzględniając zasadę, o której mowa w art. 121 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nie powinien kwestionować zachowania terminu do wniesienia odwołania przez Skarżących.

Z uwagi na powyższe doszło również do naruszenia art. 162 § 1 i § 2 oraz art. 163 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez zastosowanie tego przepisu i orzeczenie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji, w której organ nie ustalił od jakiej daty należało liczyć termin do wniesienia odwołania.

W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpatrując skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie i badając sprawę zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, stwierdziwszy naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.