Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 358/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art.12  ust.1 pkt.1
journal: Dz.U. 2013 poz 686
law: Ustwa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - tekst jednolity
article: art. 96  ust.1 i ust.2
journal: Dz.U. 2013 poz 21
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r. sprawy ze skargi [....] w T. na zarządzenie pokontrolne [....] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 26 listopada 2013 r. znak: [....] w przedmiocie wniosków pokontrolnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Małopolski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w dniu 26 listopada 2013 r. wydał zarządzenie pokontrolne znak [....] , których adresatem uczynił [....] Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. Powołując się na art.12 ust. 1 pkt 1 i ust.2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 roku o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2013 r. poz. 686) oraz ustalenia kontroli pozaplanowej problemowej interwencyjnej przeprowadzonej w okresie od [....] 2013 roku do [....] 2013 roku w [....] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, udokumentowanej protokołem kontroli Nr [....] zarządził:

1. W przypadku przekazywania do stosowania wytwarzanych komunalnych osadów ściekowych (kod 19 08 05) na cele określone w art. 96 ust. 1 pkt 1-5 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21), przeprowadzać badania metodykami referencyjnymi komunalnych osadów ściekowych, z częstotliwością zależną od obciążenia oczyszczalni ścieków, wyrażonego liczbą równoważnych mieszkańców (LRM) tj. dla [....] w T. przy ul. [....] nie rzadziej niż raz na dwa miesiące - przy LRM ponad 100 000. Termin realizacji: na bieżąco.

2. W przypadku przekazywania do stosowania wytwarzanych komunalnych osadów ściekowych (kod 19 08 05) na cele określone w art. 96 ust. 1 pkt 1-5 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21), przekazywać przedmiotowe odpady wyłącznie władającemu powierzchnią ziemi w rozumieniu art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013r., poz.1232) . Termin realizacji: na bieżąco.

Organ ochrony środowiska wyznaczył termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych działań służących wyeliminowaniu naruszeń wskazanych w zarządzeniu na dzień 15 grudnia 2013 roku.

W uzasadnieniu wskazano, że na podstawie ustaleń kontroli stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania przepisów ochrony środowiska. W związku z powyższym Kierownik Delegatury w T. Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. , działający z upoważnienia [....] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, zarządził ich usunięcie.

W zakresie przestrzegania przepisów określonych w paragrafie 5 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 roku w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz.924), zgodnie, z którym "Badania metodykami referencyjnymi komunalnych osadów ściekowych przeprowadza się z częstotliwością zależną od obciążenia oczyszczalni ścieków, wyrażonego liczbą równoważnych mieszkańców (LRM) w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 40 ust.2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U.Nr 88, poz.439, z późn.zm.), nie rzadziej niż raz na dwa miesiące -przy LRM ponad 100 000" przeprowadzona kontrola wykazała, że częstotliwość badania osadów ściekowych, wykonanych na zlecenie [....] Sp. z o.o. przez [....] Sp. z o.o. w P. , w okresie styczeń-wrzesień 2013 r przedstawiała się następująco:

- 16.01.2013 r. sprawozdanie z badań nr SB/01481/01/2013 z dnia 25.01.2013 r.,

- 25.04.2013 r. sprawozdanie z badań nr SB/18428/05/2013 z dnia 08.05.2013 r.,

- 24.06.2013 r. sprawozdanie z badań nr SB/32271/07/2013 z dnia 03.07.2013 r.,

- 24.07.2013 r. sprawozdanie z badań nr SB/37770/07/2013 z dnia 30.07.2013 r.,

- 23.09.2013 r. sprawozdanie z badań nr SB/51072/09/2013 z dnia 28.09.2013 r.,

Z zestawienia wynika, że w okresie styczeń - kwiecień 2013 roku [....] Spółka z o.o. w T. nie dotrzymała częstotliwości badań osadów ściekowych tj. raz na dwa miesiące, zależną od obciążenia Oczyszczalni w T. , wyrażonego liczbą równoważnych mieszkańców (LRM) ponad 100 000.

W sprawie zapisów zawartych w protokole kontroli Nr [....] dot. powyższej nieprawidłowości badania osadów ściekowych, pismem z dnia 14 listopada 2013 roku znak: [....] [....] Spółka z o.o. w T. przedstawiła swoje stanowisko, w którym nie zgodziła się z zarzutem niezachowania częstotliwości badań osadów ściekowych raz na dwa miesiące. Spółka wyjaśniła, że prowadzi badania komunalnych osadów ściekowych kierując się zasadą, aby w każdym okresie dwumiesięcznym wykonywać jedno badanie tzn. styczeń - luty, marzec - kwiecień, maj - czerwiec itd. i tak też było w budzącym zastrzeżenie okresie. Zgodnie z tą zasadą badania były wykonane: w okresie styczeń -luty: dnia 16.01.2013 r., w okresie marzec - kwiecień: dnia 25.04.2013 r.

Odnosząc się do powyższych wyjaśnień [....] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. wskazał, że w paragrafie 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 roku w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz.924), nałożono obowiązek przeprowadzania badań metodykami referencyjnymi komunalnych osadów ściekowych z częstotliwością zależną od obciążenia oczyszczalni ścieków, wyrażonego liczbą równoważnych mieszkańców (LRM), nie rzadziej niż: raz na sześć miesięcy - przy LRM do 10 000: raz na cztery miesiące - przy LRM powyżej 10 000 do 100 000, raz na dwa miesiące - przy LRM ponad 100000.

Przepis prawa precyzyjnie określa częstotliwość wykonywania badań komunalnych osadów ściekowych i zgodnie z nim, badania osadów powinny być wykonane nie rzadziej niż raz na: dwa, cztery, sześć, miesięcy, czyli odstęp pomiędzy kolejnymi badaniami nie może być dłuższy niż: dwa, cztery czy sześć miesięcy.

Zasada przyjęta przez kontrolowanego, aby w każdym okresie dwumiesięcznym wykonywać jedno badanie komunalnych osadów ściekowych, jest niezgodna z obowiązkiem określonym w paragrafie 5 ust.2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 roku w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz.924).

Na podstawie art. 250 ust 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21) przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 43 ust. 7 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 96 ust. 13 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21), nie dłużej jednak niż przez okres 24 miesięcy od dnia wejścia w życie w/w ustawy.

W zakresie przestrzegania przepisów art. 96 ust.2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21), zgodnie, z którym "Komunalne osady ściekowe mogą być przekazywane do stosowania władającemu powierzchnią ziemi wyłącznie przez wytwórcę tych osadów", na podstawie przedstawionych w trakcie kontroli dokumentów ustalono, że: - [....] Spółka z o.o. w T. przekazuje do stosowania wytworzone na terenie [....] w T. komunalne osady ściekowe (kod 19 08 05) dzierżawcom, a nie władającym powierzchnią ziemi. Wytwarzane przez Spółkę komunalne osady ściekowe (kod 19 08 05), zgodnie z przedstawionymi kartami przekazania odpadu, w okresie styczeń-wrzesień 2013 roku zostały zastosowane, na gruntach położonych w: m.m [....] ,[....], , które wydzierżawione są przez [....] Spółkę z o.o., [....] oraz w obrębie [....] wydzierżawione przez Firmę Handlowo - Usługową [....].

Przez władającego powierzchnią ziemi według definicji z art.3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska należy rozumieć właściciela nieruchomości, a jeżeli w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie ustawy — Prawo geodezyjne i kartograficzne ujawniono inny podmiot władający gruntem — podmiot ujawniony, jako władający.

Z tych przepisów wynika, że wytwórca komunalnych osadów ściekowych może przekazać te osady wyłącznie władającym powierzchnią ziemi, którzy są wpisani w ewidencji gruntów i budynków.

W sprawie zapisów zawartych w protokole kontroli Nr [....] dotyczących tej nieprawidłowości przekazywania komunalnych osadów ściekowych, pismem z dnia 14 listopada 2013 roku znak: [....] [....] z o.o. w T. przedstawiły wyjaśnienia w tej sprawie oparte głównie na wątpliwościach, co do sposobu realizacji niektórych obowiązków wynikających z ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21) w początkowym okresie jej obowiązywania. Strona zwraca uwagę, że cyt. "obowiązujący wzór Karty Przekazania Odpadu nie przewiduje osobnej pozycji dla władającego powierzchnią ziemi w przypadku, gdy transportujący nim nie jest. Dlatego też, w początkowym okresie obowiązywania ustawy faktycznie rozdzielenie roli transportującego i stosującego - będącego jednocześnie władającym powierzchnią ziemi nie było jednoznaczne i może budzić pewne zastrzeżenia". Strona jednocześnie informuje, że cyt. " po zmianie ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21) dostosowujemy sposoby dokumentowania działań przedsiębiorstwa do nowych regulacji i ciągle pojawiających się nowych interpretacji Ministra Środowiska. Efektem prowadzonych przez [....] Sp. z o.o. działań jest zapewnienie zgodności dokumentacji m.in. w zakresie gospodarki komunalnymi osadami ściekowymi (kod: 19 08 05) z wymogami przywołanej wyżej ustawy.

Stan stwierdzony w trakcie kontroli stanowi naruszenie:

- art. 96 ust. 1, art.96 ust.2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz.21),

- art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1232),

- paragrafu 5 ust.2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 roku w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz.924) w związku art. 250 ust 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013r., poz.21).

Po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa Spółka z o.o. [....] w T. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na zarządzenia pokontrolne [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 26 listopada 2013 r. Strona skarżąca zarzuciła, że zarządzenie pokontrolne zostało wydane z naruszeniem prawa poprzez fakt, że w dokumencie p.n. ,,Zarządzenie pokontrolne" z dnia 26 listopada 2013 roku, znak: [....] [....] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska bezpodstawnie zarządził podejmowanie następujących działań:

l. "W przypadku przekazywania do stosowania wytwarzanych komunalnych osadów ściekowych (kod 19 08 05) na cele określone w art. 96 ust. 1 pkt 1-5 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21), przeprowadzać badania metodykami referencyjnymi komunalnych osadów ściekowych, z częstotliwością zależną od obciążenia oczyszczalni ścieków, wyrażonego liczbą równoważnych mieszkańców (LRM) tj. dla [....] w T. przy ul. [....] nie rzadziej niż raz dwa miesiące - przy LRM ponad 100 000" -z zastrzeżeniem, że: "odstęp pomiędzy kolejnymi badaniami nie może być dłuższy niż: dwa, cztery czy sześć miesięcy" - co zdaniem skarżącego stanowi zalecenie zastosowane całkowicie bezpodstawnie wobec systematycznego wykonywania takich badań w terminach (okresach) określonych przepisem § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz. 924) oraz nieuzasadnione w zakresie nakazania wykonywania badań w takim czasie, aby odstęp pomiędzy kolejnymi badaniami nie był dłuższy niż dwa, cztery czy sześć miesięcy, nie znajdującego, bowiem potwierdzenia w treści powołanego powyżej przepisu prawa,

2. " W przypadku przekazywania do stosowania wytwarzanych komunalnych osadów ściekowych (kod 19 08 05) na cele określone w art. 96 ust. 1 pkt 1-5 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21), przekazywać przedmiotowe odpady wyłącznie władającemu powierzchnią ziemi w rozumieniu art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1232) - co zdaniem skarżącego jest zaleceniem bezpodstawnym wobec faktu, że kontrolowany w tym zakresie złożył wyjaśnienie, a także wobec faktu, iż taki obowiązek jest realizowany,

Ponadto Spółka podniosła zarzut bezpodstawnego stwierdzenia przez organ kontrolny w części końcowej zarządzenia pokontrolnego oznaczonego, jako: "Stan stwierdzony w trakcie kontroli stanowi naruszenie " naruszenia:

- "art. 96 ust. 1, art. 90 ust. 2 ustawy z dnia 4 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21", wobec braku takiego naruszenia, co zostało wyjaśnione przez kontrolowanego,

- "art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1232)" -wobec braku takiego naruszenia, co zostało udokumentowane wyjaśnieniami kontrolowanego,

- "paragrafu 5 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz. 924)" wobec braku takiego naruszenia.

Spółka zarzuciła, że zaskarżonym zarządzeniem pokontrolnym [....] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska dopuścił się naruszenia prawa:

- formalnego, to jest powołanych w podstawie prawnej zarządzenia pokontrolnego przepisów art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 686) poprzez nieadekwatność wyników kontroli do treści zarządzeń,

- materialnego, to jest przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 poz. 21), w szczególności art. 96 ust. 2 tej ustawy w związku z art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2011 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r. poz. 1232), a także § 5 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137, poz. 924) poprzez błędną interpretację wskazanych przepisów prawa, co doprowadziło do niewłaściwego ich zastosowania w sytuacji, w której faktycznie nie miało miejsce naruszenie prawa przez kontrolowanego.

Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości opisanego wyżej zarządzenia pokontrolnego, jako naruszającego prawa i niezgodnego z powołanymi wyżej przepisami prawa.

Uzasadniając skargę strona skarżąca podniosła, że [....] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. pismem [....] z dnia 11 grudnia 2013 roku został wezwany do usunięcia naruszeń w trybie art. 52 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 202 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), jednakże w odniesieniu do powyższego pisma - wezwania nie udzielił do dnia dzisiejszego żadnej odpowiedzi.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2013 r. poz. 686) organ kontroli może wydać zarządzenie pokontrolne na podstawie wyników kontroli. Zatem ustalenia dokonanej kontroli oraz ich rezultat powinien znaleźć odzwierciedlenie w wydanym na tej podstawie zarządzeniu pokontrolnym. Tego zasadniczego wymogu jednakże nie spełnia przedmiotowe zarządzenie pokontrolne. Skarżący zarzuca, że stan stwierdzony w protokole nie odpowiada zakresowi treści zarządzenia pokontrolnego, a także jest niezgodny ze stanem faktycznym. Zarządzenie pokontrolne, co do zasady powinno zawierać "wskazanie naruszeń", jakich - zdaniem organu inspekcji ochrony środowiska - dopuścił się kontrolowany przedsiębiorca. Ponadto owo wskazanie powinno być na tyle precyzyjne, iżby nie pozostawiało wątpliwości, co do tego, jakie działania winien podjąć przedsiębiorca, aby doprowadzić do wyeliminowania wskazanych naruszeń. Zarządzenie pokontrolne musi jednak mieścić się granicach określonych konkretnym przepisem prawa, do którego odwołuje się organ kontroli.

Odnosząc się do zarzutu nie zachowania wymaganej częstotliwości badań osadów ściekowych skarżąca Spółka wskazała, że przepis prawa nie wymaga równych odcinków czasowych pomiędzy kolejnymi badaniami, nie nakazuje też wykonywania badań co dwa miesiące, ani tym bardziej w taki sposób - jak twierdzi organ kontroli - by odstęp pomiędzy kolejnymi badaniami nie był dłuższy niż dwa, cztery czy sześć miesięcy. Określenie użyte w powołanym wyżej przepisie prawa nie jest tożsame z pojęciem zastosowanym przez organ kontrolujący. Dlatego kontrolowany nie zgadza się z zarzutem niezachowania częstotliwości badań osadów ściekowych raz na dwa miesiące.

Gdyby intencją ustawodawcy było, aby badania osadów ściekowych wykonywane były w jednakowych odstępach czasu, zostałoby to doprecyzowane w rozporządzeniu. Pobieranie próbek ścieków komunalnych, o których mowa w § 4 ust. 2, odpływających z oczyszczalni, w zakresie innych substancji zanieczyszczających niż wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia oraz pomiary ilości i jakości tych ścieków powinny być dokonywane w regularnych odstępach czasu, stale w tym samym miejscu z częstotliwością nie mniejszą niż raz na dwa miesiące. Skoro, zatem w § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie komunalnych osadów ściekowych (Dz. U. Nr 137 poz. 924) częstotliwość prowadzonych badań osadów określa, jako: nie rzadziej niż raz na dwa miesiące, należy uznać, że zarówno z uwagi na operowanie miesięczną jednostką czasu, jak również nie zamieszczenie informacji, że badania te mają być wykonywane w regularnych odstępach czasu i z częstotliwością nie mniejszą niż raz na dwa miesiące [....] Sp. z o. o. zajęła stanowisko, że prowadziła badania poprawnie, a sformułowane zarządzenia pokontrolne w tym zakresie należy uznać za nieuprawnioną nadinterpretację przepisów prawa.

Odnosząc się do zarzutu przekazywania do stosowania wytworzonych na terenie [....] komunalnych osadów ściekowych (kod 19 08 05) dzierżawcom a nie władającym powierzchnią ziemi, kontrolowany złożył wyjaśnienia, w których podnosił, że ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21) weszła w życie z dniem 22 stycznia 2013 roku. Wskutek tego w początkowym okresie obowiązywania nowej ustawy pojawiało się wiele wątpliwości, co do rozumienia wprowadzonych nowych uregulowań oraz sposobu realizacji niektórych obowiązków z niej wynikających, w tym również kwestii odnoszącej się do władającego. Właściwa i jednoznaczna ocena, kto jest władającym powierzchnią ziemi w rozumieniu art. 96 pkt. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21) wymagała zajęcia stanowiska Ministra Środowiska. Pierwsze pisemne stanowisko Ministra Środowiska dotyczące przywołanego wyżej artykułu pojawiło się po około 6 miesiącach obowiązywania wskazanej powyżej ustawy. Okres wdrażania ustawy wymaga, więc pewnego okresu przejściowego, w którym wypracowywane są nowe zasady i standardy stosowania. Kontrolowany zwracał również uwagę, że obowiązujący wzór Karty Przekazania Odpadu nie przewiduje osobnej pozycji dla władającego powierzchnią ziemi w przypadku, gdy transportujący nim nie jest.

Organ kontrolujący zarzucił w zarządzeniach pokontrolnych naruszenie przez Spółkę art. 96 ust. 1 i art. 96 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska. Takiego zakresu naruszenia nie wykazał w protokole z kontroli [....] z dnia 18 listopada 2013 roku Kontrolujący, bowiem w protokole określił znacznie mniejszy zakres naruszeń, stwierdzając jakoby kontrolowany naruszył wyłącznie art. 96 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach w związku z art. 3 pkt 44 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 z późn. zm.) . Zatem zalecenia oraz ustalenia nie pokrywają się ze sobą, co stanowi uzasadnioną podstawę do zarzutu przekroczenia ustaleń kontroli.

Ponadto, zdaniem skarżącej, zawarte w przedmiotowym zarządzeniu - adresowane do kontrolowanego - zalecenie stanowi faktycznie przypomnienie o podstawowych obowiązkach wynikających z przepisów ochrony środowiska o bardzo ogólnej treści.

W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie wywodząc, że zarzuty skargi są bezzasadne.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie a zarządzenie pokontrolne [....] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska jest prawidłowe i adekwatne do wyników przeprowadzonej kontroli oraz stosowne do art. 12 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2013 r, poz. 686 ze zm. )

Z ugruntowanego orzecznictwa Sądów Administracyjnych wynika, że zarządzenie pokontrolne wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska nie jest to decyzja administracyjna, lecz akt, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i może być zaskarżone do sądu administracyjnego po wyczerpaniu procedury wezwania do usunięcia naruszenia prawa określonej w art. 52 § 3 i 53 § 2 tej ustawy.

( podobnie: wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. II SA/Bd 107/13, LEX nr 1351377 , wyrok WSA w Szczecinie z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. II SA/Sz 789/10 (prawomocny), LEX nr 754945, postanowienie z dnia 23 marca 2012 r WSA w Łodzi II SA/Łd 146/12 )

Badania metodykami referencyjnymi komunalnych osadów ściekowych kontrolowana Spółka powinna przeprowadzać tak by odstępy pomiędzy poszczególnymi badaniami nie były dłuższe niż 2 miesiące, stosownie do § 5 ust 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r w sprawie komunalnych osadów ściekowych. W przepisie mowa jest wyraźnie i jednoznacznie, że badania przeprowadza się nie rzadziej niż raz na dwa miesiące przy liczbie równoważnej mieszkańców ponad 100.000. [....] Sp z oo uchybiły temu terminowi, gdyż badania przeprowadzono w dniu 16 stycznia 2013 r a następne dopiero w dniu 25 kwietnia 2013 r. Interpretacja liczenia wymaganego rozporządzeniem terminu przedstawiona w skardze jest nieprawidłowa. Do prawidłowej interpretacji § 5 ust 2 pkt 3 Rozporządzenia należy zastosować wykładnię celowościową ( jak słusznie to zrobił organ). Przez komunalne osady ściekowe stosownie do art. 3 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r ( Dz. U. z dnia 8 stycznia 2013 r poz. 21 ze zm.) - rozumie się pochodzący z oczyszczalni ścieków osad z komór fermentacyjnych oraz innych instalacji służących do oczyszczania ścieków komunalnych oraz innych ścieków o składzie zbliżonym do składu ścieków komunalnych. Odzysk komunalnych osadów ściekowych polega na ich stosowaniu do upraw bądź do innych celów (art. 96 ust 1 pkt 1-5 ustawy o odpadach)

Celem nałożenia na wytwórcę i dysponenta osadów ściekowych obowiązku należytej kontroli ich jakości ( pod względem odczynu pH , zawartości pierwiastków , metali , obecności bakterii i pasożytów ) oraz odpowiedniego przygotowania - jest zapewnienie należytego bezpieczeństwa sanitarno – zdrowotnego w następstwie ich wykorzystywania. Ten wymóg sprawia, że kontrola ich, jakości powinna odbywać się w wymaganych przepisami prawa określonych odstępach czasu, bez dowolności ze strony zobowiązanego.

Paragraf 5 ust 1 Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r w sprawie komunalnych osadów ściekowych ( Dz. U. z dnia 29 lipca 2010 r nr 137 , poz. 924 ) stanowi , że badania metodami referencyjnymi komunalnych osadów ściekowych przeprowadza się z częstotliwością zależną od obciążenia oczyszczalni ścieków, wyrażonego liczbą równoważnych mieszkańców (LRM) w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439, z późn. zm.6)), nie rzadziej niż:

1) raz na sześć miesięcy - przy LRM do 10 000;

2) raz na cztery miesiące - przy LRM powyżej 10 000 do 100 000;

3) raz na dwa miesiące - przy LRM ponad 100 000.

Zapis w odstępach dwumiesięcznych ( 4 - miesięcznych, 6- miesięcznych) należy rozumieć ścisłe, jako odstępy czasu pomiędzy jednym a drugim badaniem.

Skoro badanie przeprowadzono 16 stycznia 2013 r to stosownie do art. 57 § 3 kpa termin dwumiesięczny upłynął w dniu 16 marca 2013 r. Oznacza to, że kolejne badanie powinno zostać przeprowadzone do dnia 16 marca 2013 roku ( włącznie). Interpretacja zaprezentowana przez skarżącego byłaby zbyt liberalnym potraktowaniem celu, jakiemu mają służyć przepisy a także nie znajduje żadnego odniesienia do funkcjonujących w systemie prawa polskiego.

Gdyby interpretować te przepisy jak chce tego skarżący to odstępy pomiędzy kolejnymi badaniami mogłyby wbrew przepisom sięgać nawet do 4 miesięcy.

Komunalne osady mogą być przekazywane do stosowania wyłącznie władającemu powierzchnią ziemi i wyłącznie przez wytwórcę tych osadów.

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r Prawo ochrony środowiska ( t. jedn. Dz. U z 2013 r, poz. 1232 ze zm.) w art. 3 pkt 44 przez władającego powierzchnią ziemi rozumie właściciela nieruchomości a jeżeli w ewidencji gruntów ujawniono inny podmiot to ten uprawniony podmiot ujawniony.

Bezzasadny jest zarzut skarżącej Spółki wskazania przez organ nieprawidłowej podstawy prawnej różnej w protokole i zarządzeniu, gdyż w zarządzeniu podana jest pełna podstawa art. 96 ust 1 i 2 ustawy o odpadach, – bowiem odzysk polegający na stosowaniu komunalnych osadów ściekowych odbywa się z zachowaniem warunków określonych w ustępach 2-13 tego przepisu.

Skarżąca Spółka przyznała, że, w początkowym okresie funkcjonowania ustawy o odpadach, pojawiło się wiele wątpliwości a sposób realizacji niektórych obowiązków przez skarżącego nie był prawidłowy. Wytworzone komunalne osady ściekowe przekazywano, bowiem dzierżawcom a nie władającym powierzchnią ziemi.

Wszystkie nieprawidłowości zostały trafnie wychwycone w kontroli i słusznie skutkują zaleceniami pokontrolnymi w granicach kompetencji organu. Tłumaczenie skarżącego, że okres wdrażania ustawy wymaga okresu przejściowego nie jest prawidłowy i nie stanowi argumentów za zasadnością skargi. Skoro, bowiem w działalności kontrolowanej Spółki nastąpiły stwierdzone naruszenia przepisów prawa to wymagają odpowiedniej reakcji ze strony zobowiązanych do tego służb państwowych. Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r o odpadach ( Dz. U. z dnia 8 stycznia 2013 r) i rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 13 lipca 2010 r ( Dz. U. z dnia 29 lipca 2010 r ) stosowane w związku z art. 250 ust 1 ustawy o odpadach, wbrew twierdzeniom skarżącej nie zawierają żadnych szczególnych okresów przejściowych odnośnie powołanych w zarządzeniu pokontrolnym przepisów, zatem wymóg dostosowania działań do przepisów winien nastąpić z dniem ich wejścia w życie , co nastąpiło w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Z tych względów orzeczono na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270), jak w sentencji wyroku.