Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 360/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne: Telekomunikacja
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 23 ust. 3
journal: Dz.U. 2004 nr 171 poz 1800
law: Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
article: art. 28
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
journal: Dz.U.UE.L 2002 nr 108 poz 33 art. 4, art. 16
law: Dyrektywa 2002/21/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie wspólnych ram regulacyjnych sieci i usług łączności  elektronicznej (dyrektywa ramowa)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała Sędziowie NSA Stanisław Gronowski (spr.) Urszula Raczkiewicz Protokolant Anna Wróblewska po rozpoznaniu w dniu 8 października 2008 r. skargi kasacyjnej Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 6 listopada 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1476/07 w sprawie ze skargi P. Spółki z o.o. w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie usług telekomunikacyjnych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz P. Sp. z o.o. w W. kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 6 listopada 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1476/07, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. Sp. z o. o. z siedzibą w W., zwanej dalej "spółką", na postanowienie Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty w Warszawie z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia czy na krajowym rynku dostępu i rozpoczynania połączeń w ruchomych publicznych sieciach telefonicznych występuje skuteczna konkurencja uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty z dnia [...] września 2005 r. oraz stwierdził, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu. Zasądził na rzecz skarżącej spółki kwotę 355 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

Prezes Urzędu Telekomunikacji i Poczty, zwany dalej "Prezesem URTiP", obecnie "Prezes UKE," w dniu [...] grudnia 2004 r. wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia, czy na krajowym rynku dostępu i rozpoczynania połączeń w ruchomych publicznych sieciach telefonicznych występuje skuteczna konkurencja.

Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2005 r. spółka wystąpiła do Prezesa URTiP o zawieszenie powyższego postępowania. Uzasadnieniem wniosku było wniesienie przez spółkę zażalenia do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów na postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...], w którym pozytywnie zaopiniowano projekt postanowienia Prezesa URTiP, stwierdzającego, że na krajowym rynku świadczenia usług dostępu i rozpoczynania połączeń w ruchomych publicznych sieciach telefonicznych nie występuje skuteczna konkurencja.

Postanowieniem z dnia [...] września 2005 r. Prezes URTiP odmówił zawieszenia postępowania. Według Prezesa URTiP wszczęte postępowanie toczy się urzędu, zaś spółka nie jest jego stroną. Tym samym spółka nie jest legitymowana do złożenia wniosku o zawieszenie postępowania na podstawie art. 98 § 1 k.p.a.

Po rozpatrzeniu wniosku spółki o ponowne rozpoznanie sprawy Prezes URTiP postanowieniem z dnia [...[ października 2005 r. utrzymał w mocy swoje wcześniejsze postanowienie z dnia [...] września 2005 r., w którym odmówiono spółce przymiotu strony postępowania. Ponadto, według Prezesa URTiP, przepis art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2004, Nr 171, poz.1800 ze zm.), zwanej dalej "p.t."(według redakcji obowiązującej w dacie wydania postanowienia), zgodnie z którym zamknięcie postępowania następuje w drodze postanowienia, w którym Prezes URTiP, stwierdza, czy na analizowanym rynku właściwym występuje skuteczna konkurencja, nie ma charakteru decyzji. Stosownie do obecnej redakcji tego przepisu, obowiązującej od dnia 14 stycznia 2006 r., jeżeli na analizowanym rynku właściwym występuje skuteczna konkurencja, Prezes UKE zamyka postępowanie, o którym mowa w ust. 1, w drodze postanowienia. Jak przyjął Prezes URTiP postanowienie wydane na podstawie przepisu art. 23 ust. 3 p.t. nie jest podstawą nabycia praw lub nałożenia obowiązków. Postanowienie to wskazuje jedynie na konieczność przejścia do następnej fazy postępowania, tj. postępowania przewidzianego w art. 24 ust. 1 p.t. W myśl tego przepisu (obowiązującego w dacie wydania postanowienia), jeżeli Prezes URTiP stwierdzi, że na rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja, wszczyna postępowanie w sprawie wyznaczenia przedsiębiorcy lub przedsiębiorców telekomunikacyjnych o znaczącej pozycji na rynku właściwym oraz nałożenia obowiązków regulacyjnych przewidzianych w ustawie. Według obecnej redakcji tego przepisu, obowiązującej od dnia 14 stycznia 2006 r., jeżeli Prezes UKE ustali, że na rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja, wyznacza przedsiębiorcę lub przedsiębiorców telekomunikacyjnych o znaczącej pozycji na rynku właściwym oraz nakłada obowiązki regulacyjne przewidziane w ustawie.

Na powyższe postanowienie spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 35/06 skargę tę oddalił. Sąd podzielił stanowisko organu, iż spółka nie ma przymiotu strony w postępowaniu toczącym się na podstawie przepisu art. 23 ust. 3 p.t. Postępowanie to bowiem nie ma ściśle określonego adresata. Nie nakłada też bezpośrednio na przedsiębiorców jakichkolwiek obowiązków. Wydane w wyniku tego postępowania postanowienie stanowi jedynie rozstrzygnięcie co do stanu konkurencyjności rynku, a więc ma ono charakter przedmiotowy i abstrakcyjny. Na tym etapie postępowania organ nie jest więc uprawniony do ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych o znaczącej pozycji. Z tych względów, zdaniem Sądu, Prezes URTiP zasadnie odmówił uwzględnienia wniosku PCT o zawieszenia postępowania.

Rozpoznając skargę kasacyjną wniesioną przez spółkę Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 lipca 2007 r., sygn. akt II GSK 89/07 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania. Sąd II instancji uznał za trafny zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 23 ust. 3 p.t. Dokonana przez Sąd I instancji wykładnia tego przepisu nie uwzględnia prowspólnotowej wykładni systemowej i funkcjonalnej. Dyrektywy unijne gwarantują skarżącej prawo odwołania się od decyzji organu regulacyjnego, obejmującej ustalenie, że na rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja. Według Sądu II instancji przepisy art. 23 i 24 p.t. zostały oparte o przepisy art. 16 Dyrektywy 2002/221 WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie wspólnotowych ram regulacyjnych sieci i usług łączności elektronicznej (dyrektywa ramowa) - (Dz. U. UE L z dnia 24 kwietnia 2002 r.), zwanej dalej "dyrektywą ramową" i powinny być interpretowane w zgodzie z intencją, celem i sensem przepisów art. 4 i 16 dyrektywy ramowej. Stosownie do art. 4 dyrektywy ramowej (Prawo odwołania się) Państwa Członkowskie zapewnią, by na szczeblu krajowym istniały skuteczne mechanizmy, które umożliwią użytkownikom oraz przedsiębiorstwom udostępniającym sieci lub usługi łączności elektronicznej, których dana decyzja wydana przez krajowy organ regulacyjny dotyczy, korzystanie z prawa odwołania się od takiej decyzji do organu odwoławczego niezależnego od stron zaangażowanych w spór. Taki organ, który może być sądem, winien posiadać odpowiednią wiedzę specjalistyczną umożliwiającą mu właściwe wypełnianie jego funkcji. Państwa Członkowskie zapewnią, by meritum każdej sprawy zostało właściwie rozpoznane oraz były zagwarantowane skuteczne środki odwoławcze. Do czasu rozpoznania takiego środka odwoławczego, decyzja krajowego organu regulacyjnego pozostanie w mocy, chyba, że organ odwoławczy postanowi inaczej (ust. 1). Jeżeli organ odwoławczy, o którym mowa w ust. 1 powyżej, nie jest organem sądowym, powinien on zawsze sporządzić na piśmie uzasadnienie swojej decyzji. Ponadto, w takim przypadku, decyzja takiego organu winna być zaskarżalna przed organem sądowym w rozumieniu art. 234 Traktatu (ust. 2). Zgodnie zaś z art. 16 dyrektywy ramowej (Procedura analizy rynku) możliwie niezwłocznie po uchwaleniu zalecenia lub jego zmian, krajowe organy regulacyjne przeprowadzą analizę odnośnych rynków, mając przede wszystkim na uwadze treść wytycznych. Państwa Członkowskie zapewnią, by taka analiza została przeprowadzona w miarę potrzeb we współpracy z krajowymi organami odpowiedzialnymi za ochronę konkurencji (ust. 1). Jeżeli na mocy postanowień art. 16, 17, 18 lub 19 dyrektywy 2002/22/WE (dyrektywy o usłudze powszechnej) albo art. 7 lub 8 dyrektywy 2002/19/WE (dyrektywy o dostępie), krajowy organ regulacyjny zobowiązany jest podjąć decyzję w sprawie nałożenia, utrzymania, zmiany lub cofnięcia wymogów w odniesieniu do przedsiębiorstw, winien on na podstawie analizy rynku, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, stwierdzić, czy na danym odnośnym rynku występuje efektywna konkurencja (ust. 2). Jeżeli krajowy organ regulacyjny ustali, że na danym rynku występuje efektywna konkurencja, nie będzie nakładać ani utrzymywać żadnych specyficznych wymogów, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu. W przypadku, gdy dla danego specyficznego sektora istnieją już wymogi prawne, organ regulacyjny uchyli wymogi nałożone na przedsiębiorstwa na tym odnośnym rynku. Osobom, których uchylenie takich wymogów będzie dotyczyło, zostanie przyznane prawo złożenia wypowiedzenia w odpowiednim terminie (ust. 3). Jeżeli krajowy organ regulacyjny ustali, że na danym odnośnym rynku nie występuje efektywna konkurencja, wskaże on przedsiębiorstwa posiadające znaczną pozycję na tym rynku, zgodnie z art. 14. Krajowy organ regulacyjny nałoży na takie przedsiębiorstwa stosowne specyficzne wymogi, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, albo utrzyma w mocy lub zmieni dotychczas obowiązujące wymogi (ust. 4). W przypadku rynków ponadpaństwowych wskazanych w decyzji, o której mowa w art. 15 ust. 4, właściwe krajowe organy regulacyjne wspólnie przeprowadzą analizę rynku, mając przede wszystkim na uwadze treść wytycznych, a następnie, działając wspólnie podejmą decyzję w przedmiocie nałożenia, utrzymania, zmiany lub cofnięcia wymogów regulacyjnych, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu (ust. 5). Środki, o których mowa w ust. 3, 4 oraz 5 niniejszego artykułu, podejmowane będą zgodnie z procedurami, o których mowa w art. 6 oraz 7 (ust. 6).

Jak podkreślił NSA krajowe rozwiązania szczegółowe nie mogą podważać istotnych gwarancji procesowych dla przedsiębiorców zainteresowanych w obronie ich interesów. Prawidłowym odzwierciedleniem dyrektywy są dopiero przepisy art. 23 ust. 3 i 24 ust. 1 p.t. znowelizowane ustawą z dnia 29 grudnia 2005 r., zmieniającą prawo telekomunikacyjne. W ocenie Sądu II instancji, dokonując wykładni dawnych przepisów art. 23 i 24 p.t. w zgodzie z dyrektywami prawa europejskiego i zgodnie z wykładnią historyczną, a także mając na względzie zasadę pierwszeństwa prawa europejskiego przed prawem krajowym, można dojść do wniosku, że postanowienie wstępne z art. 23 ust. 3 w brzmieniu przed nowelizacją nie mogło być uznane jako postanowienie nieposiadające adresatów. Postanowienie wydane w trybie art. 23 ust. 3 p.t. dotyczy bezpośrednio sfery praw i obowiązków skarżącej spółki. Akt ten, nazwany postanowieniem, był aktem organu administracji publicznej władczym, konkretyzującym normy powszechnie obowiązujące i był elementem procedury uznania danego podmiotu za mającego pozycję dominującą na rynku. Zgodnie z art. 15 pkt 1 p.t. przed wydaniem postanowienia Prezes URTiP prowadził postępowanie konsultacyjne umożliwiając zainteresowanym podmiotom wyrażenie na piśmie stanowiska wobec projektu rozstrzygnięcia, a to podważa w ocenie NSA abstrakcyjny charakter postanowienia. Pozbawienie zainteresowanego podmiotu prawa włączenia się do fazy postępowania prowadzonego na podstawie art. 23 ust. 3 p.t. nie znajduje uzasadnienia ani w przepisach dyrektywy ramowej, ani w krajowym porządku prawnym, włącznie z gwarancjami konstytucyjnymi wynikającymi z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 w zw. z art. 184 Konstytucji RP.

Z powyższych względów NSA uchylił zaskarżony wyrok i przy ponownym rozpoznaniu sprawy zalecił wzięcie pod uwagę wskazanych wyżej poglądów dotyczących wykładni art. 23 i 24 p.t.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy wskazanym na wstępnie wyrokiem z dnia 6 listopada 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1476/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uchylił zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Prezesa URTiP z dnia [...] września 2005 r. oraz stwierdził, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu.

Jak podniósł Sąd I instancji, powołując się na art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002, Nr 153 r., poz. 1270 ze zm.) zwane dalej "p.p.s.a.", rozpoznając sprawę ponownie, po uchyleniu przez NSA wyroku I instancji, Sąd I instancji jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. W ocenie Sądu I instancji kontrolowane postępowanie administracyjne, mające na celu analizę rynku w celu stwierdzenia, czy występuje na nim skuteczna konkurencja, było etapem procedury regulacyjnej zmierzającej do zapewnienia zharmonizowanego stosowania uregulowań prawnych w obrębie Wspólnoty, zgodnie z art. 1 ust. 1 dyrektywy ramowej. Postępowanie to, uregulowane w przepisach prawa krajowego, powinno być zgodne z prawem wspólnotowym, a w szczególności z uregulowaniami wspomnianej dyrektywy. Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 tej dyrektywy ramowej przedsiębiorstwa udostępniające sieci lub usługi łączności elektronicznej, których dana decyzja wydana przez krajowy organ regulacyjny dotyczy, muszą mieć zapewnione prawo do odwołania się od takiej decyzji, z odwołaniem do organu sądowego włącznie. Wedle stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, postępowanie mające ostatecznie na celu nałożenie obowiązków regulacyjnych na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego było dwuetapowe. Pierwszy etap dotyczył samego tylko ustalenia, czy na rynku występuje skuteczna konkurencja (art. 23 ust. 3 p.t.), zaś drugi etap miał na celu wyznaczenie przedsiębiorcy o znaczącej pozycji i nałożenie na niego obowiązków regulacyjnych (art. 24 ust. 1 p.t). Etap pierwszy, dotyczący analizy rynku i występujących na nim podmiotów, miał w istocie znaczenie decydujące dla dalszego postępowania. Sąd I instancji stanął na stanowisku, że etap pierwszy powinien przebiegać z udziałem zainteresowanych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, gdyż jego wynik dotyczył bezpośrednio ich interesu prawnego. W tym stanie rzeczy skarżąca spółka miała przymiot strony tego postępowania, w rozumieniu art. 28 k.p.a. Zatem, była uprawniona do składania wniosków procesowych, w tym wniosku o zawieszenie postępowania, a wniosek ten powinien był rozpoznany merytorycznie, jako pochodzący od podmiotu uprawnionego. W ocenie Sądu I instancji stanowisko organu co do odmowy przyznania spółce przymiotu strony, w świetle wiążącej Sąd wykładni poczynionej przez Naczelny Sąd Administracyjny, było wadliwe.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że przy podejmowaniu zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia prawa, tj. błędnej i niezgodnej z dyrektywą ramową wykładni art. 23 ust. 3 p.t., polegającej na przyjęciu, że skarżąca spółka nie jest stroną postępowania. Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uchylił oba postanowienia.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Prezes UKE, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

I. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy w związku z:

1) art. 4 ust. 1 i 2 Dyrektywy 2002/21/WE poprzez uznanie, iż z powołanego wyżej przepisu wynika, że w postępowaniu zakończonym wydaniem postanowienia stwierdzającego, że na analizowanym rynku właściwym nie występuje bądź występuje skuteczna konkurencja biorą udział podmioty, którym przysługuje status strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.

2) art. 23 ust. 1 i 3 p.t. poprzez przyjęcie, iż:

- postanowienie organu regulacyjnego ustalające, że na rynku właściwym nie występuje bądź występuje skuteczna konkurencja, jest wydawane w postępowaniu, w którym występują podmioty, którym przysługuje status strony postępowaniu w rozumieniu art. 28 k.p.a.,

- postanowienie, o którym wyżej mowa, ma adresata,

co w konsekwencji spowodowało uchylenie postanowienia z dnia [...] października 2005 r. i postanowienia z dnia [...] września 2005 r. mimo, że postępowanie zakończone wydaniem postanowienia, o którym mowa w art. 23 ust. 3 p.t., nie dotyczy sfery praw i obowiązków przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, a jedynie cech danego rynku właściwego, a zatem spółce nie mógł przysługiwać w tym postępowaniu status strony, a co z tym związane prawo do składania wniosków procesowych, w tym wniosku o zawieszenie postępowania.

II. Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię tj.:

1) art. 4. ust. 1 w związku z art. 16 ust. 1 i 2 ramowej dyrektywy poprzez uznanie, iż postanowienie Prezesa URTiP ustalające, że na rynku właściwym nie występuje bądź występuje skuteczna konkurencja, jest wydawane w postępowaniu, które ma konkretne strony, a samo postanowienie ma adresatów mimo, że z przepisów wyżej ramowej dyrektywy wynika jedynie prawo odwołania się od decyzji krajowego organu regulacyjnego obejmującej w szczególności ustalenie, iż na danym rynku nie występuje skuteczna konkurencja i ustalającej podmiot zajmujący pozycję znaczącą na danym rynku i nakładającej na ten podmiot obowiązki regulacyjne, a nie od postanowień stwierdzających, że na analizowanym rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja,

2) art. 23 ust. 1 i 3 p.t. poprzez przyjęcie, iż postanowienie organu regulacyjnego ustalające, że na rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja jest wydawane w postępowaniu, które ma konkretne strony, a samo postanowienie ma adresata mimo, że postanowienie to nie dotyczy sfery praw i obowiązków przedsiębiorcy telekomunikacyjnego działającego na danym rynku, a jedynie stanu konkretnego rynku właściwego.

W obszernym uzasadnieniu skarga kasacyjna powtarza argumentację prezentowaną w poprzednich postępowaniach przez Prezesa URTiP, według której postanowienie ustalające, że na rynku właściwym nie występuje bądź występuje skuteczna konkurencja, o którym mowa w art. 23 ust. 3 p.t., dotyczy jedynie stanu konkretnego rynku właściwego, nie zaś praw i obowiązków przedsiębiorcy komunikacyjnego, który tym samym nie ma przymiotu strony w tym postępowaniu, w świetle przepisu art. 28 k.p.a. Ponadto uzasadnienie skargi kasacyjnej jest ukierunkowane na wykazanie, iż do wspomnianego postępowania nie ma zastosowania art. 4 ust. 1 w związku z art. 16 ust. 1 i 2 ramowej dyrektywy, gdyż zapewnienie przedsiębiorcy prawa do odwołania się odnosi się jedynie do decyzji organu regulacyjnego, co zdaniem skargi kasacyjnej w sprawie nie miało miejsca. Ponadto skarga kasacyjna wskazuje na przykłady orzecznictwa sądowego, w których podzielono stanowisko prezentowane w skardze kasacyjnej (m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2006 r., VI SA/Wa 1435/06 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2007 r., II GSK 126/07).

Spółka w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie, jako sprzecznej z wykładnią prawa ustaloną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 lipca 2007 r., II GSK 89/07, która wiąże Sąd I instancji, stosownie do art. 190 p.p.s.a., oraz wniosła o zasadzenie kosztów postępowania. Na wypadek nieuwzględnienia powyższego żądania skarżąca spółka wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej jako bezzasadnej. Zdaniem spółki postanowienie o stwierdzeniu, iż na rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja miało decydujące znaczenie dla późniejszego postępowania w przedmiocie wyznaczenia przedsiębiorcy lub przedsiębiorców telekomunikacyjnych o znaczącej pozycji na rynku właściwym oraz nałożenia obowiązków regulacyjnych przewidzianych w ustawie na podstawie art. 24 ust. 1 p.t. Wskazanie konkretnego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego w uzasadnieniu postanowienia o stwierdzeniu, że na rynku właściwym nie występuje skuteczna konkurencja czyniło w zasadzie pewnym, że przedsiębiorca ten zostanie uznany za posiadającego znaczącą pozycję na rynku. Co więcej, rozstrzygnięcie z art. 24 ust. 1 p.t. z konieczności musiało opierać się na ustaleniach dokonanych w postępowaniu toczącym się na podstawie przepisu z art. 23 ust. 3 p.t. W ocenie spółki przedstawiona w odmiennych orzeczeniach powołanych w skardze kasacyjnej przez Prezesa UKE interpretacja znaczenia postępowania toczącego się na podstawie art. 23 p.t. nie uwzględnia fundamentalnej dyrektywy wykładni prowspólnotowej, która nakazuje dokonywanie wykładni przepisów prawa krajowego w zgodzie z przepisami prawa wspólnotowego. Prowadzi to do błędnego ujęcia postępowania z art. 23 p.t., jako postępowania toczącego się niejako w próżni, bez stron i adresatów, co całkowicie pomija faktyczną rolę tego postępowania, jak również treść wydawanych w nim rozstrzygnięć, które jedynie formalnie nie dotyczą żadnego podmiotu, faktycznie jednak przesądzają o tym, że działający na rynku przedsiębiorcy zostają uznani za posiadających znaczącą pozycję rynkową. Dyrektywa wykładni prowspólnotowej została natomiast w pełni uwzględniona przez NSA w wyroku z dnia 5 lipca 2007 r. wydanym w niniejszej sprawie. Stosując wynikające z niej nakazy NSA prawidłowo zdefiniował znaczenie postępowania z art. 23 p.t. uznając, że nie może toczyć się ono bez udziału stron. W świetle powyższego skarga kasacyjna zasługuje na oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod uwagę z urzędu nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności postępowania.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem, zarówno Sądu I instancji wyrażonym w wyroku zaskarżonym kasacją w niniejszej sprawie, który na podstawie przepisu art. 190 p.p.s.a. uznał się za związanego wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 lipca 2007 r., II GSK 89/07, jak spółki, która w odpowiedzi na skargę kasacyjną, również z powołaniem się na art. 190 p.p.s.a., zarzuciła niedopuszczalność oparcia skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podstawy skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie i jej uzasadnienie stanowią oczywistą i zarazem niedopuszczalną, na gruncie przepisu art. 190 p.p.s.a., polemikę ze stanowiskiem zajętym przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku. I tak, jak już wskazano, we wspomnianym wyroku Sąd II instancji, dokonując wykładni przepisu art. 23 ust. 3 p.t., uznał że wydane na podstawie tego przepisu postanowienie było aktem organu administracji publicznej władczym, konkretyzującym normy powszechnie obowiązujące i elementem procedury uznania danego podmiotu za mającego pozycję dominującą na rynku, a zatem posiadającego przymiot strony w świetle art. 28 k.p.a. Z tych względów dla ochrony sfery praw i obowiązków spółki, przyjmując prowspólnotową wykładnię systemową i funkcjonalną, należało w myśl wykładni dokonanej przez Sąd II instancji, przyznać spółce gwarancje procesowe, z prawem do zaskarżenia rozstrzygnięcia organu, odpowiednio do przepisów art. 4 i 16 dyrektywy ramowej. Tę wykładnię prawa zwalcza skarga kasacyjna, jednakże czyni to z naruszeniem art. 190 p.p.s.a., a więc bezskutecznie.

Wprawdzie rację ma skarga kasacyjna, iż problem stanowiący przedmiot niniejszego postępowania budził wątpliwości w orzecznictwie i nie zawsze był jednolicie rozumiany, tym niemniej w niniejszej sprawie nie ma już miejsca na prezentowanie w skardze kasacyjnej wykładni art. 23 ust. 3 p.t. odmiennej od tej, jaką przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 lipca 2007 r., II GSK 89/07, gdyż prowadzi to do naruszenia art. 190 p.p.s.a.

W tym stanie sprawy skarga kasacyjna podlega oddaleniu.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisu art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnegoustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).