Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1461/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 122, art. 165, art. 180, art. 197, art. 210
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1461/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Sędzia: WSA Grażyna Firek (spr.), Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2009 r., sprawy ze skarg E. K. – S, A. Z., T. Z., na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 2 września 2008 r. Nr [...], , Nr [...], z dnia 3 września 2008 r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006, 2007, 2008 r., I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji, II. określa, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego T. Z. koszty postępowania w kwocie 2 916,00 zł (dwa tysiące dziewięćset szesnaście złotych 00/100).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], znak [...] Prezydent Miasta ustalił wobec A.Z., T. Z., E. K. – S., K. S. i D. S. podatek od nieruchomości za rok 2006 w wysokości 5 845.00 zł, jako podstawę prawną wskazując art. 21 § 1 pkt. 2 i § 5, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zmianami, dalej o.p.), art. 1a do 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zmianami), obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 27 października 2005 r. w sprawie wysokości górnych granic stawek kwotowych w podatkach i opłatach lokalnych (M. P. Nr 68, poz. 956) oraz uchwałę Rady Miasta Krakowa Nr XCIV/957/05 z dnia 23 listopada 2005 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego Nr 650, poz. 4433).

Organ podatkowy wskazał, że postanowieniem z dnia [...] roku wszczął postępowanie w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego za lata 2006 -2007w podatku od nieruchomości posadowionej w K. przy ul. M., przy czym łączne prowadzenie sprawy odnośnie lat 2006 i 2007 umożliwił art. 166 § 1 o.p. Zgodnie z danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków, nieruchomość stanowi współwłasność osób fizycznych - w 1/12 części T. Z., 1/12 części A. Z. oraz 10/12 części zmarłego T. S., w miejsce którego obowiązek podatkowy zgłosiła w imieniu swoim oraz małoletnich spadkobierców tj. D. S. i K. S. jego żona E. K.- S. (postępowanie spadkowe w toku).

Organ pierwszej instancji omówił kwestię przedstawionych przez podatników do opodatkowania powierzchni nieruchomości i zaznaczył, że różnica powierzchni, wskazanych w tych informacjach wynosi 21,5 m2 i dotyczy powierzchni użytkowej poddasza/strychu mieszczącego się w budynku oficyny posadowionej przy ul. M.. Jeden ze współwłaścicieli kwestionował istnienie kondygnacji w budynku oficyny znajdującej się nad pomieszczeniami na parterze tego budynku. Na tę okoliczność w toku prowadzonego postępowania złożony został wniosek o powołanie biegłego, który wypowiedziałby się w tej kwestii. Organ podatkowy odmówił jednak postanowieniem z dnia [...] roku powołania biegłego uznając, iż nie jest związany wnioskiem o powołanie biegłego dla ustalenia okoliczności, która w sposób nie budzący wątpliwości może być ustalona podstawie dokumentów sprawy i oświadczeń. Prezydent Miasta wskazał na analizę zgromadzonego materiału dowodowego, z której wynika, iż okoliczności dotyczące charakteru poddasza budynku oficyny przy ul. M., który miałyby być przedmiotem opinii biegłego został w sposób nie budzący wątpliwości ustalony w trakcie prowadzonego postępowania min. w protokołach z dnia [...] czerwca 2007 r., oraz z dnia [...] listopada 2007 r. spisanych w Wydziale Podatków i Opłat, kserokopii protokołu z rozprawy sądowej z dnia [...] marca 2003 roku w sprawie działu spadku i zniesienia współwłasności Sygn. Akt l Ns 1315/97/S, a także kserokopiach opinii, które opracowali B. P. - biegły sądowy oraz J. G. rzeczoznawca budowlany. Prezydent wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa tj. powierzchnia mierzona po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych; za kondygnację uważa się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe.

Organ zwrócił uwagę, iż zgodnie z art. 1a ust 1 pkt 3 grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Natomiast w § 3 pkt 16-18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z dnia 15 czerwca 2002 r. z późn. zm.) zawarta została definicja kondygnacji, przez którą należy rozumieć poziomą nadziemną lub podziemną część budynku, zawartą między górną powierzchnią stropu lub warstwy wyrównawczej na gruncie a górną powierzchnią stropu lub stropodachu znajdującego się nad tą częścią, w tym poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą wysokość w świetle nie mniej niż 2,0 m, z wyjątkiem nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia gazowa. Przez pojęcie kondygnacji nadziemnej należy rozumieć kondygnację, której górna powierzchnia stropu lub warstwy wyrównawczej podłogi na gruncie znajduje się w poziomie lub powyżej poziomu projektowanego lub urządzonego terenu, a także każdą sytuowaną nad nią kondygnację.

Dalej organ podatkowy wskazał, że wziął pod uwagę dwie opinie przedłożone przez strony postępowania. Wedle opinii inwentaryzacyjnej sporządzonej na zlecenie Sądu Rejonowego, sygn. akt [...] w sprawie o zniesienie współwłasności przedmiotowej nieruchomości budynek oficyny posiada wewnętrzne schody drewniane składane z wejściem na poddasze - o funkcji magazynowej o niskim standardzie. Na stropie nad pomieszczeniem parteru położono płyty paździerzowe - strop belkowy obity od dołu płytami regipsowymi. Więźba dachowa jednospadowa kryta blachą. Organ wskazał też, że żadna ze stron nie zgłosiła w toku postępowania o zniesienie współwłasności zastrzeżeń co do treści wyżej powołanej opinii. Prezydent wziął także pod uwagę opinię z dnia [...] lutego 2006 roku, dotyczącą stanu technicznego spornego strychu w budynku oficyny, sporządzoną na zlecenie jednego ze współwłaścicieli – T. Z., w której stwierdzono, iż strop oficyny składa się z samych belek, do których od dołu przybito płyty kartonowe gipsowe, nie posiada podłogi tylko kilka luźno położonych pasków płyt paździerzowych, po których można dojść do połowy strychu. W opinii tej wskazuje się na fakt, iż na strychu nie mogą być magazynowane żadne towary bowiem nie spełnia on norm obciążeniowych w okresie zimowym, nie wolno zdaniem rzeczoznawcy budowlanego wchodzić na strych aby nie obciążać dodatkowo belek niosących słup dachu, w związku z powyższym tj. złym stanem technicznym strychu jego powierzchnia nie może ze względu na brak nośności służyć jako powierzchnia magazynowa. Zdaniem organu podatkowego stan opisany w tej opinii stanowi dowód na istnienie kondygnacji nadziemnej w budynku oficyny. Dodatkowo fakt ten potwierdzają informacje o nieruchomościach osób fizycznych, składane w latach 2004, 2005, kiedy to deklarowana powierzchnia budynku oficyny podlegająca opodatkowaniu wynosiła zgodnie z zeznaniem 59,8m2. Fakt istnienia kondygnacji budynku potwierdzają także zeznania świadków złożone w toku prowadzonego przez Sąd Rejonowy postępowania w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności sygn. Akt [...] W latach 2004-2005 żaden z podatników nie kwestionował zgłoszonej do opodatkowania powierzchni użytkowej oficyny, a tym bardziej nie poddawał w wątpliwość faktu istnienia kondygnacji nad pomieszczeniami znajdującymi się na parterze tego budynku. Organ podatkowy uznał, iż budynek oficyny posiada kondygnację nadziemną i jako zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej - hurtownia rajstop "A" w całości tj. zarówno jego parter o powierzchni 45,93 jak i jego poddasze o powierzchni 21,5 m2 podlega opodatkowaniu. Za takim rozstrzygnięciem w tym konkretnym przypadku przemawia również fakt, iż jedyne wejście na strych w budynku oficyny znajduje się w jednym z pomieszczeń zajętych przez hurtownię "A",. Zdaniem organu podatkowego nie można jednak pominąć faktu, iż względy techniczne tj. stan techniczny spornego pomieszczenia wyłącza jego wykorzystywania przez prowadzących w budynku oficyny działalność gospodarczą na cele magazynowe. W treści art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ustawodawca nie zawarł wymogu co do tego, iż tylko decyzja organu nadzoru budowlanego może stanowić podstawę do stwierdzenia, że w budynku lub jego części nie może być prowadzona działalność gospodarcza. Organ podatkowy biorąc pod uwagę stan techniczny spornego strychu, powierzchnię 21,5 m2 objął niższą stawką podatku właściwą dla tzw. pozostałych budynków, a nie najwyższą wedle stawki przyjętej dla działalności gospodarczej. Nie wzięto natomiast pod uwagę protokołu z oględzin, których dokonano w dniu [...] sierpnia 2007 roku z uwagi na fakt, iż obarczony jest on brakami natury formalnej. W końcowej części uzasadnienia decyzji organ pierwszej instancji przedstawił- w formie tabeli- sposób wyliczenia podatku od nieruchomości.

Również dnia [...] grudnia 2007 roku Prezydent Miasta wydał decyzję znak [...] ustalając wobec tych samych podatników kwotę podatku od nieruchomości za rok 2007 w wysokości 6064 zł, w podstawie prawnej wskazując art. 21 § 1 pkt. 2 i § 5, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zmianami, dalej o.p.), art. 1a do 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zmianami), obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2006 r. w sprawie wysokości górnych granic stawek kwotowych w podatkach i opłatach lokalnych (M. P. Nr 75, poz. 758) oraz uchwałę Rady Miasta Krakowa Nr CXIX/1273/06 z dnia 25 października 2006 roku w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego Nr 765, poz. 4622), przedstawiając uzasadnienie faktyczne i prawne identyczne w treści z uzasadnieniem decyzji w przedmiocie podatku za rok 2006.

Od powyższych decyzji odwołania w terminie wnieśli T. Z. oraz E. K.- S..

T. Z. zarzucił, iż organ podatkowy w podejściu do tego samego problemu- opodatkowania strychu podchodzi w sposób niekonsekwentny, w różnych latach wydając decyzje, opierając je na odmiennych interpretacjach problemu opodatkowania kondygnacji strychowej budynku gospodarczego. Wskazał także na nielogiczność i niespójność sformułowań, użytych w uzasadnieniu obu decyzji oraz niestaranność organu, przejawiającą się w wybiórczym stosowaniu przepisów prawa na potrzeby opodatkowania spornej powierzchni strychowej. Jego zdaniem organ podatkowy winien w ogóle odstąpić od opodatkowania powierzchni strychu, a także niezasadnie odmówił powołania biegłego. W konkluzji T. Z. domagał się uchylenia decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2006 i 2007 oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi celem odstąpienia od opodatkowania spornej kondygnacji.

E. K. - S. w identycznie brzmiących odwołaniach od obu wyżej opisanych decyzji podniosła zarzut naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z Uchwałą Rady Miasta Krakowa z dnia 25 października 2006 roku w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, żądając zmiany rozstrzygnięć poprzez ustalenie podatku od nieruchomości, w części dotyczącej poddasza użytkowego o powierzchni 21,5 m2 wg stawki dla budynków, związanych z działalnością gospodarczą. Uzasadniając odwołania, podniosła iż decyzje są wewnętrznie sprzeczne i oparte na niekonsekwentnie stosowanej normie prawnej. Jej zdaniem sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynku skutkuje tym, że jest on związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, zatem nie powinno być istotne jego faktyczne wykorzystanie. Natomiast organ podatkowy uznał- w jej ocenie błędnie- że stan techniczny kondygnacji strychowej uniemożliwia wykorzystanie jej do celów gospodarczych, a jednocześnie uzasadnia zastosowanie stawki podatku jak dla pozostałych budynków. Skarżąca zarzuciła, że Prezydent, trafnie uznając poddasze za odrębną kondygnację, nie skorzystał z konsekwencji takiego podglądu. Nadto wskazała, ze nie został przeprowadzony wnioskowany dowód z dokumentu- nie zażądano od T. Z. przedłożenia dokumentacji projektowej, dotyczącej remontu i przebudowy oficyny, w której mieści się sporny strych.

Wydana dnia 2 września 2008 roku decyzją znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] roku, znak [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2006, w podstawie prawnej wskazując art. 1a, art. 2 ust.1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 7, art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zmianami), uchwałę Rady Miasta Krakowa Nr XCIV/957/05 z dnia 23 listopada 2005 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego Nr 650, poz. 4433) oraz art. 233 § 1 pkt 1 o.p. Natomiast wydaną w tej samej dacie decyzji, oznaczonej znakami sprawy [...] i [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...], znak [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2007, działając na podstawie art. 1a, art. 2 ust.1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 7, art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zmianami), uchwały Rady Miasta Krakowa Nr CXIX/1273/06 z dnia 25 października 2006 roku w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego Nr 765, poz. 4622) oraz art. 233 § 1 pkt 1 o.p.

Obie decyzje odwoławcze otrzymały niemal identyczne w treści, różniące się jedynie wysokością wyliczonego podatku, uzasadnienia faktyczne i prawne, w których organ drugiej instancji zrelacjonował dotychczasowy przebieg postępowania. Następnie Kolegium przytoczyło treść art. 3 ust. 1, art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, omawiając podstawy opodatkowania nieruchomości. wskazało, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 o.p. budynek to taki obiekt w rozumieniu prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Ustawa nie uzależnia obowiązku podatkowego od związania z prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast okoliczność ta może uzasadniać stosowanie podwyższonej stawki podatku. Organ odwoławczy omówił również definicję kondygnacji, wynikającą z § 3 pkt 16- 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w spornym budynku istnieje kondygnacja nadziemna w rozumieniu obowiązujących przepisów. Wynikająca ze względów technicznych niemożność wykorzystania budynku do prowadzenia działalności gospodarczej może jedynie wpływać na wysokość stosowanej stawki opodatkowania, pozostaje natomiast bez wpływu na sam obowiązek podatkowy. Ta okoliczność została uwzględniona przez organ pierwszej instancji, który zakwalifikował sporne poddasze do kategorii obiektów nie związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i zastosował stawkę, przewidzianą dla tzw. pozostałych budynków. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera definicji względów technicznych, które miałyby stać na przeszkodzie wykorzystywaniu określonej nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej. Jednakże- zdaniem Kolegium- dla oceny względów technicznych nie może być uwzględniona żadna decyzja właściwego organu budowlanego, gdyż ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera żadnego odniesienia do przepisów prawa budowlanego w trym zakresie, wobec czego ocena przesłanki względów technicznych, zawarta w art.1a ust. 1 pkt 3 tej ustawy należy do organu podatkowego.

Jak wskazał organ drugiej instancji, ocenę stanu technicznego poddasza oparto na całości materiału dowodowego, w tym ekspertyzie technicznej i przesłuchaniu rzeczoznawców. Zdaniem Kolegium, opinia biegłego jest dowodem, którego celem jest ułatwienie organom podatkowym należytej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego wtedy, gdy potrzebne są wiadomości specjalne, natomiast nie może sama w sobie być źródłem materiału faktycznego sprawy, ani tym bardziej stanowić podstawy ustalenia okoliczności, będących przedmiotem jego oceny. Ustalenie stanu faktycznego sprawy należy zawsze do organu podatkowego, a biegły winien jedynie udzielić odpowiedzi na konkretne pytania, dostosowane do stanu faktycznego sprawy. W niniejszej sprawie biegły na żądanie podatnika dokonał oceny technicznej budynku, natomiast ocena, czy jej stan pozwala na prowadzenie działalności gospodarczej, należał już do organu podatkowego.

W dniu [...] roku Prezydent Miasta wydał decyzję znak [...], ustalającą wobec A. Z., T. Z., E. K. – S., K. S. i D. S. podatek od nieruchomości za rok 2008 w wysokości 6207 zł. Rozstrzygnięcie to, w podstawie prawnej wskazujące art. 1a do 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zmianami), obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 26 lipca 2007 r. w sprawie wysokości górnych granic stawek kwotowych w podatkach i opłatach lokalnych (M. P. Nr 47, poz. 557) oraz uchwałę Rady Miasta Krakowa Nr XXVII/344/07 z dnia 21 listopada 2007 roku w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego Nr 894, poz. 5969). Decyzja ta w uzasadnieniu zawierała jedynie tabelę, przedstawiającą sposób obliczenia wysokości zobowiązania podatkowego.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła E.K.- S. zarzucając naruszenie przepisów art.1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r, o podatkach i opłatach lokalnych polegające na zakwalifikowaniu powierzchni 21,5 m2 poddasza użytkowego budynku służącego działalności gospodarczej do pozycji wymiaru stawki podatkowej od pozostałych budynków lub ich części" zamiast do pozycji od budynków związanych z działalnością gospodarczą, przez co powierzchnia ostatnio przywołana uległa zmniejszeniu do 286,37 m2 oraz przyjęcie treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że wysokość zobowiązania podatkowego ustalono na podstawie złożonej informacji o nieruchomości (wykazu nieruchomości). Wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji w części dotyczącej podatku od nieruchomości od poddasza użytkowego o pow. 21,5 m2 budynku oficyny położonej na nieruchomości przy ul. M. poprzez ustalenie podatku od nieruchomości w części dotyczącej poddasza użytkowego wg stawki dla budynków związanych z działalnością gospodarczą.

Odwołanie od decyzji złożył również A. Z., zarzucając naruszenie art. 123 § 1 o.p. przez zaniechanie umożliwienia podatnikowi wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów oraz zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego, naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 o.p. przez brak uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji. Zażądał o uchylenia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej ustalenia podstawy opodatkowania oraz podatku należnego od budynków związanych z działalnością gospodarczą, od pozostałych budynków lub ich części oraz orzeczenie co do istoty sprawy przez ustalenie podstawy opodatkowania podatku od nieruchomości od budynków związanych z działalnością gospodarczą od powierzchni 307,87 m2 i ustalenie podatku od nieruchomości za 2008 rok od budynków związanych z działalnością gospodarczą w kwocie 5.741,77 zł.

Po rozpatrzeniu odwołań Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało w dniu [...] decyzję znak [...], utrzymując w mocy decyzję Prezydenta Miasta dnia [...] roku, znak [...]. W podstawie prawnej zostały wskazane art. 1, art.1a, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j. Dz. U. z 2006 r. nr 121 poz. 844 z późn. zm.), Uchwała Rady Miasta Krakowa nr XXVII/344/07 z dnia 21 listopada 2007 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Województwa Małopolskiego Nr 894, póz. 5969) oraz art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 Nr 8, poz. 60 z późn. zm.):

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż jak wynika z akt sprawy oraz akt sprawy dotyczących ustalenia podatku od nieruchomości za lata 2006 i 2007 organ podatkowy przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w toku którego ustalono stan faktyczny sprawy i na jego podstawie wyliczono wysokość podatku. Zaskarżona decyzja została zatem oparta na tym samym stanie faktycznym, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres. Żaden z podatników nie zgłosił na dzień wydania zaskarżonej decyzji, ani też na dzień wniesienia odwołania zmiany stanu faktycznego. Wobec powyższego organ podatkowy nie wszczął postępowania w trybie art. 165 o.p. Regulacja art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000, Nr 100, póz. 1086 z późn. zm.) stanowi, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Kolegium przytoczyło również treść z art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz wskazało, że kwota należnego podatku wynika z pomnożenia stawki podatku od nieruchomości ustalonej przez Radę Miasta Krakowa Uchwałą nr XXVII/3 44/07 z dnia 21 listopada 2007 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości przez powierzchnię nieruchomości.

Od wszystkich trzech opisanych powyżej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargi w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła E. K.- S.. Zarzuciła w nich naruszenie przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z uchwałą Rady Miasta Krakowa z dnia 25 października 2006 roku w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości, domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji i ustalenia podatku od nieruchomości w części dotyczącej poddasza użytkowego wg stawki jak dla budynków, związanych z działalnością gospodarczą.

W praktycznie jednobrzmiących uzasadnieniach skarżąca wskazała, że budynek oficyny zawsze był w posiadaniu przedsiębiorcy, a po przebudowie i rozbudowie przez T. Z. pomieszczenie górne jest integralnie związane z dolnym. Stwierdziła, że T. Z. nigdy nie zakwestionował inwentaryzacji, dokonanej na potrzeby postępowania w sprawie sygn. akt I Ns 1315/97/S, a nadto podniosła, że przed rokiem 2006 pomieszczenie gospodarcze posiadało podłogę i było użytkowane na cele magazynowe. Jej zdaniem, stan techniczny oficyny nie może decydować o tym, czy lokal będzie uznany za użytkowy, a T. Z. celowo dewastuje oficynę, aby pomniejszyć swój udział w nieruchomości przy ul. M..

T. Z. wniósł w terminie skargę na obie decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], tj. decyzje znak [...] oraz [...] i [...], domagając się ich uchylenia, a także uchylenia poprzedzających je orzeczeń organu pierwszej instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. W obu skargach T. Z. podniósł zarzuty rażącego naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie, iż powierzchnia 21 m2 w budynku oficyny, znajdująca się nad pomieszczeniami na parterze, stanowi tzw. powierzchnię użytkową, rażące naruszenie § 3 pkt 16- 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie- poprzez uznanie, że nad pomieszczeniami na parterze oficyny istnieje kondygnacja nadziemna. Skarżący zarzucił też naruszenie art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a., jak również zakwestionował prawidłowość odmowy powołania przez organ biegłego w kwestii ustalenia istnienia spornej kondygnacji nadziemnej.

A. Z. wniósł w terminie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], znak [...] w częściach, dotyczących ustalenia za rok 2008 podatku od budynków związanych z działalnością gospodarczą oraz od pozostałych budynków i ich części, żądając uchylenia w tym zakresie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz poprzedzającego go rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania, a to art. 165 § 2, § 4 i § 5 pkt 1 o.p., art. 123 § 1 i art. 200 § 1 o.p., art. 122 i art. 187 § 1 o.p., art. 235 w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 i art. 210 § 4 o.p. oraz art. 127 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 o.p.

W obszernym uzasadnieniu A. Z. podniósł w szczególności, iż brak było podstaw do odstąpienia od wydania postanowienia o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie, wskazując na problemy interpretacyjne, związane z normą art. 165 § 5 o.p., a także pozbawienie sądowej kontroli prawidłowości postępowania wyjaśniającego w wypadku jego zastosowania. Zarzucił też, iż przepisu tego nie należy stosować w przypadku sporu, dotyczącego stanu faktycznego. Zdaniem skarżącego, nieprecyzyjnie zostali określeni adresaci decyzji oraz osoby wnoszące odwołanie, błędnie też wskazano, jakoby kwestionował sam obowiązek podatkowy, podczas gdy sporem objęta była wysokość zobowiązania podatkowego. A. Z. zarzucił również, że organ odwoławczy nie przeprowadził ponownego postępowania w sprawie, nie odniósł się do zarzutów odwołania, a uzasadnienia decyzji organów obu instancji nie odpowiadają wymogom prawa. W skardze zaznaczono też, że organy nie wydały postanowień dowodowych, decyzje zawierają wadliwe uzasadnienie prawne, ograniczone prawie wyłącznie do przytoczenia numerów artykułów, zaś te wielokrotnie są określone nieprecyzyjnie.

Sprawa ze skarg E. K.- S. oraz A. Z. na decyzję z dnia [...] decyzję znak [...], została zarejestrowana pod sygnaturą akt I SA/Kr 1461/09. Postanowieniami z dnia 18 marca 2009 roku do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia połączono z nią sprawy ze skarg E. K.- S. i T. Z. na decyzje z dnia [...] września 2008 roku, znak [...] (zarejestrowaną poprzednio pod sygnaturą akt I SA/Kr 1462/08) oraz znak [...] (zarejestrowaną pod sygnaturą akt I SA/Kr 1463/08).

W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W szczególności, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylając decyzję, sąd w oparciu o art. 152 p.p.s.a. określa, czy i w jakim zakresie może być ona wykonywana.

W kontrolowanych postępowaniach podatkowych, poprzedzających wydanie decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2006 i 2007, organy administracji publicznej nie uczyniły zadość przepisom proceduralnym, dotyczącym przebiegu czynności wyjaśniających. Uchybienia w tym zakresie są na tyle istotne, że Sąd nie był w stanie skontrolować prawidłowości zastosowania przepisów prawa podatkowego materialnego, uznać zatem należy, iż wady postępowania mogły znacząco wpłynąć na treść kwestionowanych przez strony rozstrzygnięć. Natomiast decyzja w przedmiocie wysokości zobowiązania podatkowego za rok 2008, nie zawierając w istocie uzasadnienia faktycznego i prawnego, uniemożliwia dokonanie oceny nawet prawidłowości rozumowania, przyjętego przez organ podatkowy. Żadne z tych rozstrzygnięć nie mogło zatem pozostać w obrocie prawnym.

Dokonując oceny postępowań, zakończonych decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...] oraz [...] i [...] należy wskazać, iż w sprawach tych spór dotyczył nie tyle samego istnienia kondygnacji strychowej oficyny budynku przy ul. M. w K., co kwestii istnienia oraz wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości. W świetle przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz przepisów prawa miejscowego kwestie istotne dla sprawy, które organy podatkowe winny były ustalić, były stan techniczny pomieszczenia oraz jego wymiary.

W myśl art. 1a ust. 1 pkt ustawy o podatkach i opłatach lokalnych budynkiem jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach, natomiast zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej są to budynki będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Z przytoczonych przepisów wyraźnie wynika, że stan techniczny obiektu stanowi jeden z czynników rozstrzygających o tym, czy budynek lub jego część może zostać potraktowana dla celów ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego jako budynek, związany z działalnością gospodarczą. Ma to znaczenie w świetle obowiązujących w spornych okresach na terenie Miasta Krakowa przepisów prawa miejscowego, określających wysokość stawek podatku od nieruchomości. W przypadku lat 2006 i 2007 były to: uchwała Nr XCIV/957/05 Rady Miasta Krakowa z dnia 23 listopada 2005 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego nr 650, poz. 4433) oraz uchwała Nr CXIX/1273/06 Rady Miasta Krakowa z dnia 25 października 2006 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego Nr 765, poz. 4622). Obie uchwały różnicowały stawki podatku od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (w obu wypadkach był to § 1 pkt 2 lit. b uchwały) oraz od budynków tzw. pozostałych (§ 1 pkt 2 lit. h obu aktów prawa miejscowego), przy czym stawki podatku od budynków, związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej były kilkakrotnie wyższe niż w wypadku tzw. pozostałych budynków.

W prawidłowo prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym należało także wnikliwie zbadać, czy kondygnacja strychowa budynku oficyny spełnia wymogi uznania jej za kondygnację w rozumieniu przepisów prawa podatkowego. Ponieważ te nie zawierają stosownej definicji, z uwagi na odesłanie art. 1a ust. 1 pkt ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, należy posłużyć się normami techniczno- budowlanymi. W rozumieniu § 3 pkt 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przez kondygnację należy rozumieć poziomą nadziemną lub podziemną część budynku, zawartą między górną powierzchnią stropu lub warstwy wyrównawczej na gruncie a górną powierzchnią stropu lub stropodachu znajdującego się nad tą częścią, w tym poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą wysokość w świetle nie mniej niż 2,0 m.

W kontrolowanych postępowaniach podatkowych organy nie wyjaśniły tych kwestii należycie, a czynności przez nie podjęte nie odpowiadają wymogom przepisów prawa procesowego. Wypada przypomnieć, że stosownie do art. 120 o.p. organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, w myśl art. 122 podejmując w toku postępowania wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, zaś następnie na podstawie całego zebranego materiału dowodowego oceniając, czy dana okoliczność została udowodniona, co wynika z art. 191 o.p. Zgodnie z art. 187 § 1 rzeczą organów podatkowych jest zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Art. 180 § 1 o.p. nakazuje dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z zasady żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem (art. 188 o.p.). W przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami, w celu wydania opinii (art. 197 § 1 o.p.).

Wyjaśniając wyżej zasygnalizowane zagadnienia faktyczne, organy podatkowe w niniejszej sprawie nie zrealizowały wymogów przytoczonych przepisów. Akta sprawy nie zawierają żadnych danych, na podstawie których można ocenić wysokość spornego pomieszczenia. W szczególności wysokości strychu nie można ustalić w oparciu o opinie k. 27- 24 i k. 23- 19- pierwsza z nich podaje wyłącznie powierzchnię pomieszczeń, zaś druga wskazuje jedynie, że przestrzeń strychowa w niższym miejscu posiada wysokość 1 metra, a dla oceny skutków prawnopodatkowych relewantna jest wysokość w świetle pomieszczenia, a zatem w jego najwyższym miejscu. Żadnych pomiarów na tę okoliczność nie dokonano również podczas oględzin w dniu [...] sierpnia 2007 roku (protokół k. 46- 45). Wobec braku informacji na ten temat w pozostałych materiałach sprawy stwierdzić należy, iż przyjęte w decyzjach ustalenie, jakoby pomieszczenie strychowe miało wysokość dwóch metrów, a zatem stanowiło odrębną kondygnację, jest arbitralne, dowolne i przedwczesne.

Organy podatkowe naruszyły również przepisy, dotyczące postępowania wyjaśniającego, ustalając stan faktyczny odnośnie technicznych możliwości wykorzystania pomieszczenia na cele gospodarcze. W szczególności nie sposób zaakceptować sposobu, w jaki ustosunkowano się do wniosków dowodowych w zakresie dowodu z opinii biegłego, a także uznać, iż ekspertyzy, powstałe na użytek innych postępowań, miały charakter dowodu z opinii biegłego w kontrolowanym postępowaniu. Przede wszystkim stwierdzić należy, iż zasadą w postępowaniu podatkowym jest dopuszczenie w charakterze materiału dowodowego wszystkiego, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, a także w miarę możliwości uwzględnienie wniosków dowodowych podatników (art. 180 § 1 i art. 188 o.p.). Dowód z opinii biegłego może zostać dopuszczony zawsze wówczas, kiedy dla wyjaśnienia sprawy niezbędne są wiadomości specjalne (art. 197 § 1 o.p.), przy czym w przypadku kwestii tak istotnych, jak w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie o przyjęciu konkretnej stawki podatkowej, dopuszczenie dowodu z opinii biegłego należy ocenić jako nie tylko uprawnienie, ale wręcz obowiązek organu podatkowego, a to z uwagi na zasadę prawdy materialnej, wynikającą z art. 122 o.p.

Zdaniem Sądu nie można przyjąć za rzetelne ustaleń faktycznych, które w sytuacji, ewidentnie wymagającej wiadomości specjalnych, opierają się na opiniach rzeczoznawców, sporządzonych na użytek całkowicie odrębnych postępowań przed sądami powszechnymi. Trzeba mieć na uwadze, że w tamtych postępowaniach zupełnie inny był przedmiot ustaleń biegłego, zaś ewentualny brak protestów stron wobec konkluzji rzeczoznawców nie może być oceniany w postępowaniu podatkowym jako akceptacja tych wniosków, skoro w postępowaniach sądowych skutki prawne stwierdzeń ekspertyz były zupełnie inne niż w postępowaniu podatkowym.

Organy najwyraźniej miały również zasadniczy problem ze zrozumieniem natury szczególnego rodzaju dowodu, jakim jest opinia biegłego. Słusznie bowiem stwierdziły, że to one, a nie biegły, ustalają całokształt stanu faktycznego sprawy. Nie oznacza to jednak, że w sytuacji, kiedy ustalenie danej kwestii wymaga wiadomości specjalnych, mogą pominąć wniosek o powołanie biegłego, zasłaniając się tak rozumianą samodzielnością. Opinia biegłego, której dopuszczenie w charakterze dowodu może być w realiach konkretnej sprawy obowiązkiem organu, stanowi element materiału sprawy i – podobnie jak pozostałe dowody- nie stanowi samodzielnego rozstrzygnięcia co do faktu, a jedynie daje organom podatkowym podstawę do ustaleń faktycznych. Są one w tym znaczeniu samodzielne, że organy – zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, o jakiej mowa w art. 191 o.p.- całokształt materiału dowodowego oceniają przez pryzmat wiedzy, prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego. Nie oznacza to, że są bezwzględnie związane wnioskami, wypływającymi z ekspertyzy- a wręcz przeciwnie, w razie wątpliwości co do logiczności jej wywodów, zgodności z aktualną wiedzą bądź wskazaniami doświadczenia życiowego, mogą zażądać uzupełnienia opinii, wyjaśnienia niejasności bądź nawet powołać kolejnego biegłego. Rację ma Kolegium, wskazując iż to rzeczą organu jest ustalenie, czy stan obiektu (jego części) pozwala na prowadzenie działalności gospodarczej. Jednak jeżeli organ czyni to w oderwaniu od materiału dowodowego, czy też pomijając wnioski stron o powołanie biegłego w celu odpowiedzi na konkretne pytania, istotne dla sprawy- ustalenia takie mają charakter arbitralny i dowolny, nie zaś swobodny. Wbrew temu, co twierdzi Kolegium, opinia biegłego sama w sobie stanowi źródło ustaleń faktycznych- tyle tylko, że po dokonaniu przez organ oceny, o jakiej mowa w art. 191 o.p. Sprowadzanie ekspertyzy rzeczoznawcy do funkcji "gorszego" dowodu nie ma oparcia w przepisach postępowania podatkowego.

Trzeba również wskazać, iż za dowód z opinii biegłego w rozumieniu przepisu art. 197 § 1 o.p. nie mogą zostać uznane ekspertyzy, przedstawione przez strony postępowania, a powstałe na użytek innych spraw, na przykład postępowań cywilnych. Z treści art. 197 § 1 o.p. wprost wynika, że biegłego – celem wydania opinii w kwestii, wymagającej wiadomości specjalnych- powołuje organ, prowadzący postępowanie, on również określa, do jakich kwestii biegły winien się odnieść. W wypadku, kiedy strona postępowania przedkłada dokument, stanowiący bądź to ekspertyzę przez nią zamówioną i uzyskaną w drodze pozaprocesowej, bądź dokument, stanowiący wypowiedź biegłego w innym postępowaniu, sytuację taką można potraktować jako przedstawienie przez stronę własnego stanowiska, obszernie uzasadnionego, ale nie jako dowód z opinii biegłego. Dokument taki może rzecz jasna stanowić dowód, skoro w takim charakterze należy dopuścić wszystko, co miałoby się przyczynić do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jednakże jeśli organ podatkowy widzi potrzebę dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, sam winien wyznaczyć osobę, która będzie sporządzać ekspertyzę, a także wyznaczyć zakres żądanej opinii.

Również decyzja z dnia 3 września 2008 roku, znak [...] oraz poprzedzające ją orzeczenie organu pierwszej instancji w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2008 nie mogły pozostać w obrocie prawnym, aczkolwiek z innych powodów niż powyższe. W pierwszej kolejności Sąd wziął pod uwagę, iż decyzja organu pierwszej instancji praktycznie nie czyni zadość wymogom art. 210 § 1 pkt 6 o.p., zgodnie z którym każda decyzja winna mieć uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ podatkowy winien zatem wskazać, jakie fakty uznał za udowodnione, na jakich dowodach oparł swoje ustalenia, a także dlaczego na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego powziął konkretne rozstrzygnięcia co do praw i obowiązków strony. Przedstawienie przez organ pierwszej instancji wyłącznie sposobu wyliczenia podatku w formie tabeli nie może zostać uznana za uzasadnienie faktyczne i prawne, zaś uzasadnienie rozstrzygnięcia organu odwoławczego w najmniejszym stopniu nie usuwają tych uchybień. Ponieważ w sprawie nie zachodzi jedyny przewidziany prawem wyjątek od wymogu sporządzenia uzasadnienia decyzji (art. 210 § 5 o.p.), uznać należy, że rozstrzygnięcia w przedmiocie podatku od nieruchomości muszą takie uzasadnienie zawierać, w przeciwnym bowiem razie dokonanie ich sądowej kontroli staje się niemożliwe.

Sąd uznał również za zasadny zarzut jednej ze skarg, dotyczący bezpodstawnego zaniechania wydania postanowienia o wszczęciu postępowania przez organ podatkowy. Uproszczenie, polegające na wydaniu decyzji podatkowej za kolejny okres, przy nie zmienionym stanie faktycznym, bez postanowienia o wszczęciu postępowania i faktycznie bez przeprowadzenia postępowania z udziałem stron nie może być stosowane wówczas, gdy sporne jest istnienie bądź wysokość zobowiązania podatkowego, a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach z dnia 5 lutego 2008 roku, sygn. akt III SA/Wa 1513/07, Lex Omega nr 355433 oraz z dnia 18 stycznia 2008 roku, sygn. akt III SA/Wa 1514/07, Lex Omega nr 451805).

Rozpatrując ponownie sprawę podatku od nieruchomości za lata 2006, 2007 i 2008 organy podatkowe będą obowiązane przeprowadzić rzetelnie i wnikliwie postępowanie wyjaśniające. W szczególności winny – opierając się na dowodach i ich swobodnej, a nie dowolnej ocenie, ustalić okoliczności niezbędne do przesądzenia, czy sporne pomieszczenie strychowe może zostać uznane za kondygnację. Przy ustalaniu, czy pomieszczenie to może być ze względów technicznych wykorzystywane do działalności gospodarczej organy powinny- zgodnie z art. 180 § 1 o.p.- dopuścić wnioskowany dowód z opinii biegłego, określając, na jakie pytania ma odpowiadać wydana przez niego ekspertyza. Jednocześnie pamiętać należy, że dokumenty, chociażby pochodzące od rzeczoznawców, o ile nie zostały sporządzone na użytek danego postępowania i w odpowiedzi na wezwanie organu, nie mogą być uważane za dowód z opinii biegłego w rozumieniu przepisów ordynacji podatkowej. Nadto przed rozstrzygnięciem w przedmiocie podatku za rok 2008 organy będą obowiązane wszcząć i przeprowadzić postępowanie, a wydana w jego wyniku decyzja winna zawierać wszystkie elementy, o jakich mowa w art. 210 § 1 o.p., w szczególności zaś- uzasadnienie faktyczne i prawne.

Z powyższych względów Sąd uchylił zarówno wszystkie zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i poprzedzające je rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, za podstawę przyjmując art. 145 § 1 pkt1 lit. "c" p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekając o możliwości wykonania decyzji w oparciu o art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania rozstrzygając na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.