Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 561/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 12
journal: Dz.U. 2021 poz 877
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Asesor WSA Marta Pająkiewicz - Kremis, Protokolant Specjalista Magdalena Dworszczak, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i odmowy przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1 października 2015 r. do dnia 30 września 2016 r. I. oddala skargę w całości; II. przyznaje adwokat K. O. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu - kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych, w tym 23 % VAT, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym.


UZASADNIENIE

W dniu 21 września 2015 r. skarżąca M. K. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na syna, na okres zasiłkowy 2015/2016. Decyzją z dnia [...] (Nr [...]) Prezydent Wrocławia przyznał stronie wnioskowane świadczenia na okres od dnia 1 października 2015 r. do dnia 30 września 2016 r.

Postanowieniem z dnia [...] organ pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Organ podał, że w sprawie wyszła na jaw nowa okoliczność faktyczna, to jest zawarcie przez stronę związku małżeńskiego w dniu 18 sierpnia 2012 r. z K. B.. Okoliczność ta nie była znana organowi, ponieważ strona przedłożyła odpis zupełny aktu małżeństwa w dniu 26 października 2019 r.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent W. uchylił w całości opisaną wyżej decyzję własną z dnia [...] oraz odmówił przyznania stronie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od dnia 1 października 2015 r. do dnia 30 września 2016 r., lecz wskutek rozpatrzenia wniesionego przez skarżącą odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] ([...]) - uchyliło decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Kolegium wskazało m.in., że organ powinien podjąć czynności skierowane na uzyskanie informacji dotyczących sytuacji dochodowej małżonka skarżącej - bezpośrednio od tej osoby.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ pierwszej instancji ustalił adres zameldowania oraz zamieszkania wymienionego oraz wystąpił dwukrotnie do niego z wezwaniem do udzielenia informacji dotyczących jego sytuacji dochodowej. Wezwania te, skutecznie doręczone, pozostały bezskuteczne.

W tej sytuacji, powołaną na wstępie decyzją organ pierwszej instancji ponownie uchylił decyzję własną z dnia [...] w całości i odmówił przyznania świadczenia w formie świadczeń z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną - na okres od dnia 1 października 2015 r. do dnia 30 września 2016 r.

Organ pierwszej instancji zauważył, że strona w dniu 26 października 2019 r. dostarczyła do organu odpis zupełny aktu małżeństwa, zgodnie z którym w dniu 18 sierpnia 2012 r. zawarła związek małżeński z wyżej wymienionym. We wniosku o ustalenie prawa do świadczenia, strona wprowadziła organ w błąd, posługując się nazwiskiem rodowym oraz wskazując, że jest osobą rozwiedzioną. Okoliczność zawarcia przez stronę małżeństwa stanowiła nową okoliczność, nieznaną organowi w dniu wydania decyzji, istotną dla rozstrzygnięcia sprawy. Zatem przy ustalaniu dochodu rodziny od września 2012 r. należało uwzględnić również dochody małżonka strony. Organ wezwał stronę oraz jej małżonka do udokumentowania osiąganych przez niego dochodów. Wezwania te pozostały bezskuteczne i brak jest możliwości ustalenia dochodu rodziny za okres świadczeniowy. Strona, zarówno we wniosku, jak i w decyzji przyznającej świadczenie została pouczona o obowiązku bezzwłocznego powiadomienia organu o zmianie sytuacji rodzinnej. Wobec powyższego należało odmówić stronie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego za podany okres, ponieważ skarżąca pozostawała w związku małżeńskim do dnia 31 sierpnia 2018 r.

W odwołaniu od decyzji od decyzji strona wyjaśniła, że jej małżeństwo faktycznie trwało 1 rok, a następnie mąż odszedł od niej. W tym czasie strona zajęta była też opieką ad matką, chorującą onkologicznie. Powództwo o rozwód wniósł jej mąż, który powiedział jej, że sprawa rozwodowa została zakończona i należy czekać na nadesłanie przez sąd odpowiednich dokumentów. Po trzech latach strona dowiedziała się o umorzeniu postępowania w sprawie o rozwód i sama złożyła kolejny pozew o rozwód. Strona wskazała, ze nie przypuszczała, iż niepoinformowanie organu o zmianie stanu cywilnego będzie miało aż takie konsekwencje, zwłaszcza że syn pochodzi z jej pierwszego małżeństwa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że strona nie poinformowała organu o zawarciu związku małżeńskiego, pomimo stosownych pouczeń. Zaznaczył, że definicja ustawowa "rodziny", zamieszczona w art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (obecnie Dz.U. z 2021 r., poz. 877, zwanej dalej "ustawą"), w sposób precyzyjny i wyczerpujący określa krąg osób, które w postępowaniu o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego są uznawane za rodzinę. Przepis nakazuje stosowanie tego pojęcia w sposób formalny, bez odwołania się do okoliczności wspólnego prowadzenia gospodarstwa domowego, wspólnego zamieszkania lub faktów związanych z dobrymi lub złymi relacjami pomiędzy wymienionymi w tym przepisie osobami. Pomimo posłużenia się przez ustawodawcę sformułowaniem "odpowiednio", nie można uznać, że dopuszczono w tego rodzaju sprawach analizę stanu faktycznego rodziny w kontekście osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe (por. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2019 r., I OSK 3303/18). Na gruncie tego przepisu małżonek rodzica osoby uprawnionej jest zaliczony do rodziny - nie ma na to wpływu ani brak prowadzenia wspólnego gospodarstwa z osobą uprawnioną do świadczeń, ani brak względem niej obowiązku alimentacyjnego. W takim świetle okoliczności przywoływane przez stronę w odwołaniu nie mogą być brane pod uwagę, istotne jest bowiem, że wyrok rozwiązujący małżeństwo uprawomocnił się z dniem 1 września 2018 r. i do tego czasu osoby te tworzyły rodzinę w myśl przepisów ustawy. W konsekwencji należy uznać, że w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., stanowiąca podstawę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją o przyznaniu świadczeń rodzinnych. Organ odwoławczy dalej wskazał, że zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy, świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 900 zł. Jednocześnie, po myśli art. 2 pkt 5) ustawy, dochód rodziny oznacza dochód rodziny, o którym mowa w przepisach o świadczeniach rodzinnych, to jest dochód jej członków. Przez rodzinę rozumieć należy odpowiednio następujących członków rodziny: rodziców osoby uprawnionej, małżonka rodzica osoby uprawnionej, osobę, z którą rodzic osoby uprawnionej wychowuje wspólne dziecko, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia oraz dziecko, które ukończyło 25. rok życia otrzymujące świadczenia z funduszu alimentacyjnego lub legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.) albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2017 r. poz. 2092 ze zm.), a także osobę uprawnioną (art. 2 pkt 12 ustawy). Przepisy ustawy ustanawiają zatem kryterium dochodowe, którego przekroczenie uniemożliwia przyznanie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Dla weryfikacji spełniania tej przesłanki konieczne jest przy tym ustalenie dochodu rodziny wnioskodawcy. W myśl powołanych powyżej przepisów, w takiej sytuacji, wziąć należy pod uwagę wartość dochodu osiągniętego przez każdego z małżonków.

Przepisy ustawy ustanawiają zatem kryterium dochodowe, którego przekroczenie uniemożliwia przyznanie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Dla weryfikacji spełniania tej przesłanki konieczne jest przy tym ustalenie dochodu rodziny wnioskodawcy. W myśl powołanych powyżej przepisów, w takiej sytuacji, wziąć należy pod uwagę wartość dochodu osiągniętego przez każdego z nich. Pomimo jednak skierowania wezwań do strony i jej małżonka o udokumentowanie jego dochodów w sprawie, brak było możliwości ustalenia dochodu rodziny. Skutkowało to odmową przyznania świadczenia.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją strona wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W piśmie procesowym działający w imieniu skarżącej pełnomocnik, ustanowiony z urzędu, uzupełnił stanowisko skarżącej, formułując zarzuty naruszenia:

I. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci:

a) art. 7 w zw. z art. 7b i z art. 75 § 1 oraz z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, na przykład poprzez zaniechanie bezpośredniego zwrócenia się do właściwych organów administracji publicznej dysponujących danymi w zakresie wysokości osiąganego dochodu w latach poprzednich przez małżonka, a który to dowód bezpośrednio przyczyniłby się do wyjaśnienia sprawy oraz nieprzeprowadzenia stosownych dowodów celem potwierdzenia sytuacji rodzinnej skarżącej i faktycznego życia w rozłączeniu z mężem (np. wywiadu środowiskowego, wezwania do wskazania przebiegu postępowania rozwodowego, zwrócenie się do sądu orzekającego), co miałoby istotne znaczenie dla określenia, czy małżonek może być brany pod uwagę w trakcie rozpatrywania sprawy jako członek rodziny;

b) art. 77 § 1 w zw. z art. 80 i z art. 81 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego w sprawie oraz jego dowolną ocenę, tj. pominięcie okoliczności przedstawianych przez skarżącą w zakresie jej faktycznej separacji z mężem oraz życia w rozłączeniu, co miało bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie w zakresie sytuacji majątkowej rodziny i niespełnienia kryterium dochodowego umożliwiającego ubieganie się o świadczenie;

c) art. 8 ust. 1 w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez zaniechanie poinformowania w sposób należyty i wyczerpujący skarżącej o istotnych dla sprawy okolicznościach faktycznych i prawnych, czyli:

- konieczności przedłożenia stosownych dokumentów dla wykazania podnoszonych przez skarżącą twierdzeń w zakresie pozostawania z małżonkiem w faktycznej separacji i rozpoczętego postępowania rozwodowego, a także ewentualne przeprowadzenie dalszych dowodów w tym zakresie - w szczególności wywiadu środowiskowego,

- znaczenia zmiany stanu cywilnego skarżącej dla ustalenia wysokości przysługującego świadczenia wychowawczego, w tym także zmiany stanu cywilnego niepowiązanej bezpośrednio z ojcem biologicznym dziecka;

d) art. 81a k.p.a. poprzez brak rozstrzygnięcia niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy na korzyść strony, do których w realiach sprawy należy sytuacja majątkowa małżonka skarżącej z okresu 2010-2016 r., która miała istotny wpływ na wynik sprawy, zatem skoro w mniemaniu organu była to okoliczność niemożliwa do ustalenia, to powinna być rozstrzygnięta przez organ na korzyść strony, przy czym z racji nieutrzymywania kontaktów z mężem skarżąca nie mogła przedstawić żądanych dokumentów samodzielnie.

II. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

a) niewłaściwego zastosowania art. 2 pkt 12 i art. 15 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, poprzez uznanie, że członkiem rodziny w znaczeniu nadanym przepisem jest także małżonek niezamieszkujący wspólnie z dzieckiem i nieponoszący kosztów utrzymania dziecka, podczas gdy z przepisu i orzecznictwa wynika, że członkowie rodziny są powiązani nie tylko na zasadach więzi rodzinnych, ale także ekonomicznych, zatem w realiach sprawy nie została spełniona przesłanka uznania małżonka za członka rodziny skarżącej i wobec tego wzięcie pod uwagę jego dochodów przy ustalaniu prawa do świadczeń jest pozbawione podstawy prawnej oraz faktycznej.

Na kanwie tak sformułowanych zarzutów wniesiono o uchylenie podjętych decyzji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga nie jest zasadna, albowiem nie doszło do naruszenia norm procesowych lub prawa materialnego.

Materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie przez organy administracji stanowiły przepisy przywołanej wyżej ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Istota sporu w niniejszej sprawie zasadza się zdaniem Sądu na interpretacji pojęcia rodziny. Zgodnie z art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów pojęcie "rodzina" oznacza rodziców osoby uprawnionej, małżonka rodzica osoby uprawnionej, osobę, z którą rodzic osoby uprawnionej wychowuje wspólne dziecko, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia. Jak z powyższego wynika, w art. 2 ust. 12 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ustawodawca określił krąg osób tworzących rodzinę. Z treści tego przepisu nie wynika, aby zaliczenie do członków rodziny obwarowane było dodatkowymi warunkami. Istotne jest, czy dana osoba zalicza się do kręgu osób wymienionych w tym przepisie. Zatem bez znaczenia dla potrzeb ustalenia uprawnienia do otrzymywania świadczenia alimentacyjnego jest pozostawanie z osobą uprawnioną do świadczeń we wspólnym gospodarstwie domowym, czy też w bliskich relacjach. Znaczenie i zakres pojęcia "rodziny" pozostaje bowiem, na potrzeby spraw dotyczących świadczeń alimentacyjnych w oderwaniu od rozumienia języka potocznego lub prawnego (definicji przyjętych w innych aktach prawnych). Przyjęta definicja nie bazuje wyłącznie na kryteriach pokrewieństwa. Odpowiednie uwzględnianie wymienionych w art. 2 pkt 12 ustawy osób w składzie rodziny skutkuje tym, że podlegają oni zaliczeniu do tego kręgu, o ile w konkretnej sytuacji istnieją. Takie też stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie (por. wyroki NSA z 16 czerwca 2016 r., sygn. I OSK 2228/14; z 3 lutego 2017 r., sygn. I OSK 2430/16; z 18 października 2017, sygn. I OSK 715/17, z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 3303/18 - wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA).

Wobec tego należy stwierdzić, że dla ustalenia, czy określona osoba wchodzi w skład rodziny, irrelewantny prawnie w rozumieniu przytoczonej regulacji jest fakt wspólnego gospodarowania. Ustawodawca określając pojęcie rodziny, uwzględnia bowiem jedynie ściśle określony stan prawny, nie zaś stan faktyczny lub przesłankę wspólnego gospodarowania. Przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w przypadku rodziny w ogóle nie przewidują możliwości badania faktycznych okoliczności dotyczących na przykład wspólnego gospodarowania. Zatem ustalanie tych faktów w postępowaniu administracyjnym jest bez znaczenia.

Definicja pojęcia "rodzina", zawarta w art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, w sposób precyzyjny i wyczerpujący określa krąg osób, które w postępowaniu o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego są uznawane za rodzinę – nakazuje stosowanie tego pojęcia w sposób formalny bez odwołania się do okoliczności wspólnego prowadzenia gospodarstwa domowego, wspólnego zamieszkania lub faktów związanych z dobrymi lub złymi relacjami pomiędzy wymienionymi w tym przepisie osobami. Pomimo posłużenia się przez ustawodawcę, w omawianym art. 2 pkt 12, sformułowaniem "odpowiednio", nie można uznać, że dopuszczono w tego rodzaju sprawach analizę stanu faktycznego rodziny w kontekście osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe.

W zaprezentowanym świetle, na tle hipotezy normy art. 2 pkt 12 ustawy oraz prawidłowej wykładni tego przepisu trzeba podkreślić, że całkowicie zbędne zatem było poszukiwanie tudzież gromadzenie przez organy administracji dowodów na okoliczności - sytuacji rodzinnej skarżącej i faktycznego życia w rozłączeniu z mężem, w szczególności separacji małżonków, postępowania rozwodowego, rzeczywistego prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego, ponoszonych kosztów, utrzymywania kontaktów, czy też charakteru relacji między małżonkami etc. Ich ustalanie bowiem nie ma żadnego znaczenia prawnego w sprawie, albowiem nie są to okoliczności o charakterze prawotwórczym na gruncie normy art. 2 pkt 12 ustawy, za orzekany okres świadczeniowy, o czym wyżej mowa. Tym samym nie mogło dojść do naruszenia procedury w tym zakresie. Organ zgodnie z obowiązującym reżimem kodeksowym dochodzenia do stanu wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i odzwierciedlenia tego w uzasadnieniu decyzji przestrzegał norm art. 7, art. 8 ust. 1, art. 9 k.p.a. art. 7b, art.

75 § 1 oraz z art. 77 § 1 k.p.a. a także art. 80 i z art. 81 k.p.a. art. 107 § 3 k.p.a.

Wobec powyższego nieuzasadnione są zarzuty o naruszeniu art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Akcentowana w skardze zmiana stanu cywilnego skarżącej (rozwiązanie małżeństwa przez rozwód) w stopniu mającym wpływ na ustalenie prawa do świadczenia i jego wysokości nabiera znaczenia prawnego dopiero po uprawomocnieniu się wyroku rozwodowego i to wówczas dochodzi do ukształtowania się na nowo składu rodziny z konsekwencjami związanymi z ustaleniem poziomu dochodów jej członków.

W rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji wznowił postępowanie w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego przyznanych skarżącej na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Przesłanki wznowienia postępowania są określone w art. 145 § 1 k.p.a. w sposób enumeratywny i mają charakter obligatoryjny. Aby dana okoliczność (dowód) mogła stanowić podstawę do wznowienia postępowania, musi ona istnieć w dacie wydania decyzji ostatecznej i nie mogła być znana organowi, Dowody i fakty muszą być nowe, tzn. nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Muszą więc stanowić nowość w konkretnym postępowaniu. Musiały więc nie być znane organowi, przed którym toczyło się postępowanie. Ponadto przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. będzie zachodziła wówczas, gdy ujawnione nowe okoliczności faktyczne lub dowody nieznane organowi wydającemu decyzje są istotne dla sprawy, tzn. dotyczą przedmiotu sprawy oraz mają znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na treść decyzji w kwestiach zasadniczych. Przez nową istotną okoliczność dla sprawy – w rozumieniu art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. – należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja, co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Chodzi zatem o okoliczności istotne w takim znaczeniu, że ich istnienie lub brak bezpośrednio wpływają na treść rozstrzygnięcia. Okoliczności te muszą więc być prawotwórcze, z punktu widzenia znajdującego zastosowanie w sprawie przepisu prawa materialnego.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, skarżąca w dniu 18 sierpnia 2012 roku zawarła związek małżeński. Okoliczność ta istniała w dniu wydania decyzji przyznającej stronie świadczenia z funduszu alimentacyjnego i nie była wówczas znana organowi, ponieważ skarżąca odpis zupełny aktu małżeństwa przedłożyła organowi w dniu 26 października 2019 r. Należy też zauważyć, że skarżąca we wniosku o przyznanie świadczenia wpisała nazwisko panieńskie "K.", pomimo że z odpisu aktu małżeństwa wynika, iż nosiła wówczas nazwisko "B.", a w rubryce stan cywilny wpisała "rozwiedziona". Skarżąca jako członków rodziny podała siebie i syna, nie wykazując małżonka, natomiast w części II pkt 2 wniosku "Oświadczenia służące ustaleniu prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego" wnioskodawczyni oświadczyła, że nie pozostaje w związku małżeńskim. We wniosku zamieszczono również pouczenie, że "w przypadku zmiany liczby członków rodziny (...), osoba uprawniona jest zobowiązana niezwłocznie powiadomić o tych zmianach organ właściwy wierzyciela. Fakt zapoznania się z pouczeniami zamieszczonymi we wniosku strona potwierdziła własnoręcznym podpisem. Z pewnością więc okoliczność pozostawania przez skarżącą w związku małżeńskim była nową okolicznością dla organu.

Jest to też okoliczność istotna dla rozstrzygnięcia, albowiem bez wątpienia, stosownie do art. 2 pkt 12 ustawy małżonek wchodził w skład rodziny jako małżonek rodzica osoby uprawnionej do alimentów do dnia 1 września 2018 r. (do dnia uprawomocnienia się wyroku rozwiązującego małżeństwo strony), a wskutek tego dochody męża strony osiągane za dane okresy świadczeniowe przypadające do dnia 1 września 2018 r. należało zaliczać do dochodu rodziny. W tym celu organ w trakcie wznowionego postępowania w przedmiocie przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego wezwał skarżącą do udokumentowania dochodów osiąganych przez jej ówczesnego małżonka oraz wystąpił dwukrotnie do tego byłego już małżonka w celu przedłożenia dokumentów dotyczących uzyskiwanych dochodów. Powyższe wezwania okazały się bezskuteczne, a więc strona skarżąca nie udokumentowała dochodów swojego małżonka. Przy tym nie można uznać w żadnym wypadku by doszło do naruszenia art. 81a k.p.a. Po pierwsze – skarżąca wbrew twierdzeniom skargi była należycie informowana o wszystkich okolicznościach mających wpływ na ustalenie prawa do świadczenia przez organ na etapie składania i rozpatrywania wniosku o przyznanie prawa do komentowanego świadczenia, po wtóre - sama wprowadziła w błąd organ nie ujawniając, że pozostaje w związku małżeńskim, co ewidentnie utrudniło, a w zasadzie uniemożliwiło, zgodne z rzeczywistym stanem ustalenie dochodów wszystkich członków rodziny. Po trzecie wreszcie – organ podjął jednak czynności procesowe w kierunku ustalenia dochodów małżonka strony za okres świadczeniowy, ponieważ wezwał stosownie zarówno skarżącą jak i jej rozwiedzionego małżonka. Fakt, że nie udało się ustalić dochodów obciąża wyłącznie stronę skarżącą, gdyż postępowanie w tej kategorii spraw wszczynane jest na wniosek zainteresowanej osoby, a to oznacza, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu spełnienia przesłanek ustawowych dla przyznania żądanego świadczenia, a jak już uprzednio zauważono – brak ustalenia dochodów małżonka skarżącej nastąpiło z przyczyn nieleżących po stronie organu.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi w całości. Orzeczenie o wynagrodzeniu pełnomocnika ustanowionego z urzędu znajduje wsparcie w art. 250 § 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714 ze zm.).