Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SAB/Op 91/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2023-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Zobowiązano organ do załatwienia wniosku w części
Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a-f i ust. 1 pkt 3, art. 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 3 par. 2 pkt 8, art. 149 par. 1 pkt 1 i par. 1a
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 lutego 2023 r. sprawy ze skargi K. P. na bezczynność Rektora Uniwersytetu Opolskiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) zobowiązuje Rektora Uniwersytetu Opolskiego do załatwienia wniosku K. P. z dnia 12 lutego 2022 r. w części obejmującej pkt 5 zdanie drugie i trzecie wniosku, w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku, 2) stwierdza, że bezczynność Rektora Uniwersytetu Opolskiego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3) dalej idącą skargę oddala, 4) zasądza od Rektora Uniwersytetu Opolskiego na rzecz skarżącej K. P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez K. P. (zwaną dalej wnioskodawczynią lub skarżącą) jest bezczynność Rektora Uniwersytetu Opolskiego (zwanego dalej organem lub Rektorem) w sprawie udostępnienia informacji publicznej.

Skarga wniesiona została w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z dnia 12 lutego 2022 r. (data wpływu 13 lutego 2022 r.), złożonym drogą elektroniczną na adres ePUAP organu, skarżąca - na podstawie art. 61 w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej - wniosła o udzielenie informacji w następujących kwestiach:

"1. Czy znany jest Panu i akceptuje Pan fakt niespełnienia przez Oddział Kliniczny Urologii wymogów określonych w § 50 ust. 5 Statutu Uniwersytetu Opolskiego (dalej w skrócie: UO) dla bycia oddziałem klinicznym, a mimo to w strukturze wydziału lekarskiego występuje jako oddział kliniczny i jako taki prowadzi kształcenie studentów? Na oddziale nie jest zatrudniony nauczyciel akademicki, który posiada stopień naukowy doktora i dla którego Uniwersytet jest podstawowym miejscem zatrudnienia.

2. Czy znany jest Panu i akceptuje Pan fakt niespełnienia przez Oddział Kliniczny Chorób Zakaźnych wymogów określonych w § 50 ust. 5 Statutu UO dla bycia oddziałem klinicznym, a mimo to w strukturze wydziału lekarskiego występuje jako oddział kliniczny i jako taki prowadzi kształcenie studentów? Na oddziale nie jest zatrudniony nauczyciel akademicki, który posiada stopień naukowy doktora i dla którego Uniwersytet jest podstawowym miejscem zatrudnienia, ponieważ pani [...] A. B. wykazana w sylabusie chorób zakaźnych jest zatrudniona na stanowisku adiunkta w Klinice [...] Uniwersytetu Medycznego im. [...] [...]?

3. Czy akceptuje Pan fakt, że mimo niespełnienia wymogów określonych § 50 ust. 5 Statutu UO dla tych oddziałów określanych jako kliniczne prowadzone były w nich zajęcia dla studentów i przeprowadzane egzaminy, co w oczywisty sposób rażąco narusza jakość kształcenia na wydziale lekarskim UO i poświadcza nieprawdę jakoby studenci tego kierunku odbyli pełny program kształcenia, co zapewne wykaże ewaluacja jakości kształcenia na studiach przeprowadzona przez PKA?

4. Czy wymogi określone w § 50 ust. 5 Statutu UO są spełnione dla Oddziału Klinicznego Dermatologii?

5. Czy wymogi określone w § 50 ust. 6 Statutu UO są spełnione dla Kliniki Neurochirurgii? Czy w klinice jest zatrudniony nauczyciel akademicki, który posiada tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego i dla którego Uniwersytet jest podstawowym miejscem pracy? Jeżeli tak, proszę podać podstawę prawną nawiązania stosunku pracy w świetle ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, wymiar czasu pracy tego nauczyciela i okres na jaki została z nim zawarta umowa o pracę.

6. W przypadku, kiedy Klinika Neurochirurgii nie spełnia wymogów określonych w § 50 ust. 6 Statutu UO poprzez brak zatrudnionego w niej nauczyciela akademickiego, który posiada tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego i dla którego Uniwersytet jest podstawowym miejscem pracy, proszę wskazać, w jaki sposób planuje Pan prowadzenie kształcenie studentów w dziedzinie neurochirurgii dla realizacji wymaganego przepisami prawa planu studiów?

7. Czy ogłoszone w dniu 15 kwietnia 2021 r. przez Instytut Nauk Medycznych UO konkursy zostały rozstrzygnięte, a jeżeli tak, to czy udostępniono informację o wynikach tych konkursów wraz z uzasadnieniem w BIP na stronach podmiotowych uczelni, ministra oraz ministra nadzorującego uczelnię w terminie 30 dni po ich zakończeniu, do czego zobowiązuje art. 119 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce; z mojej wiedzy wynika, że jedynym konkursem, którego wynik opublikowano zgodnie ze wskazanym przepisem prawa był konkurs na stanowisko profesora w klinice neurochirurgii, który zgodnie z treścią zmieszczonej informacji został zamknięty.

8. Jeżeli informacje o konkursach oraz ich wynikach wraz z uzasadnieniem nie zostały udostępnione w BIP na stronach podmiotowych uczelni, ministra oraz ministra nadzorującego uczelnię w terminie 30 dni po jego zakończeniu, to proszę wyjaśnić dlaczego i czy stało się to za Pana wiedzą i aprobatą?

9. Czy znany jest Panu i akceptuje Pan fakt ogłoszenia przez Dyrektora Instytutu Nauk Medycznych UO w dniach 22 listopada 2021 r. i 10 stycznia 2022 r. postępowań konkursowych zamkniętych na stanowiska kierowników klinicznych jednostek organizacyjnych Instytutu Nauk Medycznych UO na podstawie art. 91 ust. 4 ustawy o działalności leczniczej? W treści ogłoszenia znajduje się informacja, że Dyrektor Instytutu działa z Pana upoważnienia. Wskazany przepis prawa stanowi, że Kierownik bierze udział w postępowaniu mającym na celu powołanie kierownika kliniki. Wymieniony tu Kierownik zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej, to osoba, która ponosi odpowiedzialność za zarządzanie podmiotem leczniczym niebędącym przedsiębiorcą, co w sposób oczywisty stanowi o zastosowaniu błędnej podstawy prawnej tych konkursów i nieważność ich z mocy prawa, szczególnie, że art. 119 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, wskazuje, że nawiązanie z nauczycielem akademickim pierwszego stosunku pracy w danej uczelni publicznej, na czas nieokreślony lub określony dłuższy niż 3 miesiące, w wymiarze przekraczającym połowę pełnego wymiaru czasu pracy, następuje po przeprowadzeniu otwartego konkursu i tylko ten przepis prawa może stanowić podstawę prawną zatrudnienia nauczyciela akademickiego w pełnym wymiarze czasu pracy, co jest warunkiem koniecznym w przypadku kierownika oddziału klinicznego i kliniki."

Skarżąca wyjaśniła, że informacje, które posłużyły jej do sformułowania powyższych wniosków zawarte są w dostępnych na stronie Instytutu Nauk Medycznych UO sylabusach. Stwierdziła także, że informacje stanowiące przedmiot wniosku o dostęp do informacji publicznej nie są udostępniane w BIP pomimo takiego obowiązku, wynikającego z przepisów prawa.

W odpowiedzi na powyższy wniosek organ przesłał do skarżącej w dniu 25 lutego 2022 r. dwa pisma z dnia 23 lutego 2022 r. W pierwszym z nich, działając na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176, z późn. zm. [obecnie Dz. U. z 2022 r. poz. 902]), zwanej dalej w skrócie u.d.i.p., poinformował wnioskodawczynię odnośnie do żądań zawartych w pkt 1-6 oraz pkt 8-9, że zakres wnioskowanej informacji nie obejmuje informacji publicznej, a więc nie istnieje możliwość jej udostępnienia. Podniósł, że zgodnie z poglądami orzecznictwa w trybie przepisów u.d.i.p. nie można domagać się wyrażenia opinii na dany temat, przeprowadzenia oceny lub dokonania interpretacji. Z tych samych powodów przedmiotem wniosku o udzielenie informacji publicznej nie może być również stan "świadomości" organu, gdyż informacja publiczna dotyczy sfery faktów, czyli danych, jakimi konkretny organ dysponuje. Stwierdził również, że wnioskowane informacje nie obejmują informacji publicznej w związku z brakiem uzasadnienia wynikającego z dyspozycji art. 3 oraz art. 6 u.d.i.p. W takiej sytuacji nie ma możliwości zastosowania przepisów tej ustawy, dlatego organ kieruje do wnioskodawczyni przedmiotowe pismo informacyjne. W zakresie pkt 7 wniosku Rektor oświadczył, że informacje o ogłoszonych konkursach w dniu 15 kwietnia 2021 r. i ich rozstrzygnięciach zostały opublikowane na stronach Biuletynu Informacji Publicznej (dalej w skrócie: BIP) Uniwersytetu Opolskiego oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki. Z kolei w drugim piśmie Rektor poinformował skarżącą, że żądania z dnia 12 lutego 2022 r. w pkt 1 do pkt 6 oraz pkt 8 do pkt 9 zostały zakwalifikowane jako wniosek w rozumieniu art. 241 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.) i zgodnie z postanowieniem art. 244 § 1 w związku z art. 237 § 1 K.p.a. o sposobie załatwienia wniosku wnioskodawczyni zostanie poinformowana w terminie nie wcześniejszym niż do 30 dnia od daty ich wpłynięcia, tj. do dnia 14 marca 2022 r. Jednocześnie organ podał, że w wypadku konieczności podjęcia dodatkowych czynności - poza załatwieniem wniosków, o których mowa w pkt 1 - a niezbędnych w ustalonym stanie prawnym i faktycznym, czas załatwienia sprawy może ulec przedłużeniu w trybie wynikającym z postanowienia art. 245 K.p.a.

W piśmie z dnia 1 marca 2022 r. skarżąca nie zgodziła ze stanowiskiem prezentowanym przez organ i stwierdziła, że o ile można prowadzić spór prawny w zakresie pytań zawartych w pkt 1, 2, 3 i 9 wniosku, o tyle żądania zawarte w punkcie 4, 5, 6 są pytaniami o fakty, na które nie otrzymała odpowiedzi. Skarżąca wyraziła również swoje niezadowolenie z odpowiedzi udzielonej na pytanie zawarte w pkt 7 wniosku.

W odpowiedzi na powyższe organ w piśmie z dnia 4 marca 2022 r. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w pismach z dnia 23 lutego 2022 r., podkreślając, że w przypadku nieaprobowania treści i zakresu udzielonej informacji skarżącej przysługują środki ochrony prawnej.

Pismem z dnia 23 listopada 2022 r. skarżąca skierowała ponaglenie do Ministra Edukacji i Nauki za pośrednictwem Rektora w sprawie nierozpatrzenia w ustawowym terminie wniosku o dostęp do informacji publicznej z dnia 12 lutego 2022 r.

Pismem z dnia 11 stycznia 2023 r. Minister poinformował skarżącą, że nie przysługuje jej prawo do złożenia ponaglenia na bezczynność lub przewlekłość Rektora w zakresie udzielenia informacji publicznej, ponieważ z brzmienia art. 16 u.d.i.p. wynika, iż przepisy K.p.a. stosuje się jedynie do decyzji wydanej w trybie przepisów tej ustawy. Pouczył również skarżącą, że w tej sytuacji przysługuje jej skarga do sądu administracyjnego.

Pismem z dnia 24 listopada 2022 r. skarżąca wniosła skargę na bezczynność Rektora w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, domagając się stwierdzenia bezczynności organu, zobowiązania Rektora do załatwienia wniosku w terminie 3 dni od wydania wyroku, uznania, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6. Skarżąca wniosła również o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła przebieg dotychczasowego postępowania i podniosła, że nie otrzymała odpowiedzi na stawiane pytania, a rażące naruszenie prawa przez władze Uczelni trwa nadal. Podkreśliła, że niezależnie od tego czy wniosek należy rozpatrzyć w trybie u.d.i.p., czy zakwalifikować jako wniosek w rozumieniu art. 241 K.p.a., nie ulega wątpliwości, że Rektor przekroczył wielokrotnie wszystkie możliwe terminy ustanowione prawem, nie informował jej o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, do czego był zobowiązany, co łącznie stanowi o rażącym naruszeniu prawa.

W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o oddalenie skargi. Rektor argumentował, że udzielił odpowiedzi na wniosek, informując skarżącą, iż większość jej pytań nie stanowi informacji publicznej, zaś w zakresie pkt 7 wniosku udzielił żądanej informacji. Z tego względu bezpodstawne jest domaganie się skarżącej, aby zobowiązać organ do załatwienia wniosku, a tym samym nie zachodzą okoliczności do stwierdzenia bezczynności organu. Natomiast skoro warunkiem obligatoryjnym wymierzania organowi grzywny jest stwierdzenie bezczynności, która w niniejszym postępowaniu nie zaistniała, to brak jest też podstaw do jej wymierzania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej zwanej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Uwzględniając skargę na bezczynność, sąd - stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, co wynika z art. 149 § 1a P.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Przedmiot postępowania w niniejszej sprawie stanowiła bezczynność Rektora Uniwersytetu Opolskiego w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej, złożonego w trybie cyt. wyżej ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, nadal zwanej w skrócie: u.d.i.p.

Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi, podkreślić należy, że jej wniesienie nie było ograniczone terminem, jak również nie musiało być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia. Znajdująca w sprawie zastosowanie ustawa o dostępie do informacji publicznej, która reguluje w sposób kompleksowy dostęp do tej informacji, nie przewiduje środka zaskarżenia w tym zakresie. Ustalony w art. 53 § 2b P.p.s.a. wymóg wniesienia ponaglenia odnieść należy do bezczynności organu w zakresie spraw rozpoznawanych w trybie K.p.a. Stosownie natomiast do art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. przepisy K.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Powyższe oznacza, że nie mają one zastosowania do faz poprzedzających wydanie decyzji i tym samym w przypadku bezczynności w sprawach dotyczących udzielania informacji publicznej brak jest podstaw do stosowania art. 37 K.p.a.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie była więc dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu.

Na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 P.p.s.a. rozpoznanie skargi nastąpiło w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

Wskazać należy, że w przypadku skargi na bezczynność co do udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się skarżąca, był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana przez skarżącą informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.

Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości, w świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., że Rektor Uniwersytetu Opolskiego jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie bowiem z tym przepisem obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Uniwersytet Opolski jest uczelnią publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574, z późn. zm.). Zgodnie z art. 23 ust. 2 pkt 1 i 2 tej ustawy rektor zarządza uczelnią i reprezentuje ją na zewnątrz. Stosownie do art. 366 wskazanej ustawy władze publiczne zapewniają natomiast uczelniom publicznym środki finansowe niezbędne do wykonywania ich zadań. Rektor Uniwersytetu Opolskiego jest zatem podmiotem reprezentującym jednostkę realizującą zadania publiczne w zakresie szkolnictwa wyższego i nauki, dysponuje też funduszami publicznymi, a tym samym jest podmiotem zobligowanym do udzielenia informacji, jakie są w jego posiadaniu, a mają charakter informacji publicznej (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).

Okolicznością sporną w rozpoznawanej sprawie jest natomiast to, czy żądane przez skarżącą informacje stanowią informację publiczną. W związku z tym odnotowania wymaga, że pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie z którym informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Jego doprecyzowaniem jest art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. I tak, informacja może dotyczyć m.in. informacji o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy, w tym statusie prawnym lub formie prawnej, organizacji, przedmiocie działalności i kompetencjach, organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach, strukturze własnościowej podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3-5 (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. a-f), jak również zasad funkcjonowania podmiotów zobowiązanych (art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.). Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera jednak tylko przykładowy katalog spraw i dlatego dla prawidłowego ustalenia znaczenia tego pojęcia uwzględnić należy także zapisy Konstytucji RP, która w art. 61 ust. 1 ustala prawo obywatela do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, oraz innych osób i jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Na podstawie wskazanych powyżej przepisów przyjąć trzeba, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego przez kogo zostały wytworzone.

W świetle powyższego Sąd uznał, że w kategorii informacji publicznej niewątpliwie mieściły się żądane przez skarżącą dane obejmujące pkt 5 wniosku zdanie drugie i trzecie oraz pkt 7 wniosku. Natomiast informacje zawarte w punktach 1-4, pkt 5 zdanie pierwsze, pkt 6, oraz pkt 8-9 wniosku nie stanowiły informacji publicznej, co zostanie szerzej omówione w dalszej części uzasadnienia.

Odnośnie do pkt 5 wniosku w części dotyczącej pytania o zatrudnienie w klinice nauczyciela akademickiego, który posiada tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego i dla którego Uniwersytet jest podstawowym miejscem pracy (zdanie drugie) oraz w części obejmującej informację w zakresie podstawy prawnej nawiązania stosunku pracy z takim nauczycielem w świetle ustawy, wymiaru czasu pracy tego nauczyciela i okresu na jaki została z nim zawarta umowa o pracę (zdanie trzecie) Sąd nie podzielił stanowiska organu, że żądane dane nie posiadają waloru informacji publicznej. W pełni należy zgodzić się z poglądem prezentowanym w orzecznictwie sądowym, że informacje dotyczące wykształcenia lub doświadczenia zawodowego osób pełniących funkcje publiczne, jako informacje wskazujące na kompetencje (kwalifikacje) osób pełniących funkcje w organach administracji publicznej do wykonywania funkcji i zadań publicznych, stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. Co do zasady, rodzaj lub typ wykształcenia nie pozostaje bowiem bez wpływu na jakość wykonywanej funkcji publicznej. Przeciwnie, informacje dotyczące rodzaju ukończonych szkół czy kierunków studiów odzwierciedlają poziom kompetencji pracowników wykonujących funkcje publiczne, wskazując bezpośrednio na ich kwalifikacje i związany z tym poziom zdatności do wykonywania powierzonej władzy publicznej (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 5 września 2019 r., sygn. akt II SAB/Lu 37/19, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądów administracyjnych zostało też przesądzone, że umowy o pracę zawarte z osobami aktualnie zatrudnionymi stanowią informację publiczną, albowiem umowy te obrazują zasady funkcjonowania podmiotu objętego działaniem u.d.i.p., stanowią informacje o osobach sprawujących określone funkcje i ich kompetencje, zakres obowiązków, a także obrazują gospodarowanie środkami publicznymi, którymi dysponuje dany podmiot (por. wyrok NSA z dnia 7 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3461/21 i powołane tam orzecznictwo). Natomiast fakt, że określona informacja zawiera dane dotyczące prywatności czy też inne prawem chronione tajemnice, nie oznacza, że traci ona walor informacji publicznej. Nadal jest bowiem informacją publiczną, ale zgodnie z art. 5 u.d.i.p. prawo do jej uzyskania podlega stosownym ograniczeniom. W takiej sytuacji organ może odmówić udostępnienia danej informacji, ale po myśli art. 16 ust. 1 u.d.i.p. zobligowany jest wydać stosowną decyzję w tym przedmiocie.

Reasumując, Sąd uznał, że żądane przez skarżącą informacje dotyczące osób zatrudnionych na Uniwersytecie Opolskim stanowią informację publiczną, a więc został spełniony warunek przedmiotowy u.d.i.p.

Wyjaśnienia zatem wymaga, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona we wskazanym terminie, to - wedle art. 13 ust. 2 u.d.i.p. - podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Z kolei w sytuacji, gdy zaistnieje podstawa do pobrania opłaty, o której mowa w art. 15 ust. 1 u.d.i.p., w myśl art. 15 ust. 2 u.d.i.p. podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji powiadamia wnioskodawcę o jej wysokości, w terminie 14 dni do dnia złożenia wniosku, i następnie udostępnia informację zgodnie z wnioskiem po upływie 14 dni od dnia powiadomienia, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może również odmówić udostępnienia tej informacji z uwagi na wystąpienie okoliczności określonych w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Odmowa taka następuje w formie decyzji administracyjnej. W sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje albo żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy, to jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę.

Mając na uwadze przytoczone uregulowania prawne, przyjąć trzeba, że o bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej można mówić w sytuacji, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot nie podejmuje w przewidzianym w ustawie terminie odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, a organ nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Przy czym, dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie mają znaczenia okoliczności, z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Wniesienie skargi jest zatem uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w razie odmowy podjęcia określonego działania, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby podmiot mylnie sądził, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej lub innego aktu czy czynności (por. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 675/15).

Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdził na podstawie materiału dokumentacyjnego sprawy, że organ nie podjął w terminie 14 dni odpowiednich czynności, tj. nie udostępnił przedmiotowej informacji w formie czynności materialno-technicznej, nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia czy o umorzeniu postępowania, ani też w innej formie (np. pisma) w zakresie pytania zawartego w pkt 5 zdanie drugie i trzecie. Organ uznał bowiem, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej, o czym poinformował skarżącą w pismach z dnia 23 lutego 2022 r. Tymczasem, jak już wcześniej powiedziano, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Powtórzyć też przyjdzie, że w sytuacji gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia - na mocy art. 13 ust. 2 u.d.i.p. - uprawniony jest do przedłużenia tego terminu maksymalnie o 2 miesiące. W realiach sprawy czynnościami, jakie zostały podjęte przez organ po otrzymaniu wniosku w zakresie omawianego pytania było powiadomienie skarżącej, że udzielenie informacji nie jest możliwie w trybie u.d.i.p. Powyższe nie wyczerpuje jednak żadnej z przedstawionych wyżej i przewidzianych w u.d.i.p. form załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności.

Reasumując, Sąd uznał, że wniosek skarżącej nie został załatwiony w zakresie pytania zawartego w punkcie pkt 5 zdanie drugie i trzecie, ani też nie wydano decyzji o odmowie jej udostępnienia bądź o umorzeniu postępowania. W tej sytuacji przyjąć należało, że Rektor w dacie orzekania przez Sąd pozostawał w bezczynności, co powodowało konieczność zobowiązania go do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 12 lutego 2022 r. w opisanym zakresie, w trybie przewidzianym w u.d.i.p., o czym orzeczono w punkcie 1 wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

W ocenie Sądu opisana bezczynność nie miała jednak miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w punkcie 2 wyroku, na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. W niniejszej sprawie nie zachodzi bowiem przypadek oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności, czy też lekceważenia wniosku skarżącej i braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. W rozpoznawanej sprawie Sąd uwzględnił również fakt, że skarżąca sformułowała 9 pytań, które były bardzo rozbudowane i szczegółowe. Natomiast organ pozostawał bezczynny tylko w zakresie jednego z nich.

W konsekwencji powyższego Sąd nie znalazł również podstaw do wymierzenia organowi grzywny, na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 3 wyroku.

Z kolei odnośnie do żądania zawartego w pkt 7 wniosku należy stwierdzić, że organ udzielił stosownej odpowiedzi, wyjaśniając skarżącej, że informacje o ogłoszonych konkursach w dniu 15 kwietnia 2021 r. i ich rozstrzygnięciach zostały opublikowane na stronach BIP Uniwersytetu Opolskiego oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki. Organ wskazał również odpowiednie linki, pod którymi opublikowane zostały żądane dane. W tym miejscu podkreślenia wymaga - wobec niezadowolenia skarżącej z udzielonej odpowiedzi - że sama prawidłowość zaprezentowanego w odpowiedzi na wniosek stanowiska nie może być oceniania w ramach postępowania sądowoadministracyjnego wywołanego skargą na bezczynność organu. Innymi słowy, w przypadku skargi opartej na podstawie art. 149 P.p.s.a. sąd nie jest uprawniony do merytorycznej oceny udostępnionej informacji, lecz jedynie rozstrzyga - biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny - czy organ pozostaje w bezczynności.

W tych okolicznościach Sąd uznał, że skoro udzielono skarżącej odpowiedzi na pytanie zawarte w pkt 7 wniosku, to zarzut pozostawania Rektora w bezczynności w tym zakresie jest bezzasadny.

Jeśli zaś chodzi o pozostałe informacje żądane przez wnioskodawczynię, czyli zawarte w punktach 1-4, 5 zdanie pierwsze, 6 oraz 8-9 wniosku, Sąd zgodził się z organem, że poruszone w tych punktach kwestie (opisane już szczegółowo wcześniej) nie stanowią informacji publicznej, jako niedotyczące faktów, a dotyczące żądania wyrażenia oceny, posiadanej ewentualnie przez organ wiedzy, poglądu organu na dany temat czy motywów podejmowanej decyzji. Sąd w pełni akceptuje utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że informacja publiczna dotyczy wyłącznie sfery faktów, tj. pewnego rodzaju materii, która została stanowczo wyartykułowana i wywołuje określone skutki prawne i faktyczne. W ramach realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej organ niewątpliwie może odnosić się jedynie do danych, które są przez niego gromadzone. Pytanie o dane, które nie są do niego przekazywane z natury rzeczy warunku tego nie wypełnia. Wnioskiem o udzielenie informacji publicznej mogą być objęte jedynie pytania dotyczące sfery istniejących faktów lub danych, nie zaś niezmaterializowanych w jakiejkolwiek postaci. Podkreśla się również, że informacji publicznej nie stanowią informacje dotyczące sfery świadomości, wiedzy bądź opinii organu na dany temat. Informacja publiczna musi istnieć w formie zmaterializowanej, tj. w postaci zapisu na nośniku informacji. Wniosek złożony w trybie u.d.i.p. nie może bowiem zmierzać do inicjowania działań. Informacja ma charakter informacji publicznej, jeżeli jest to informacja istniejąca i będąca w posiadaniu organu. Informacja publiczna nie może być przedmiotem poszukiwań i dociekań ze strony organu, które prowadziłyby do jej wytworzenia (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2023 r., sygn. akt III OSK 6484/21 i powołane tam orzecznictwo). O ile zatem informacją publiczną może być treść określonego dokumentu, to w trybie przepisów u.d.i.p. nie można już domagać się wyrażenia opinii na dany temat, przeprowadzenia oceny lub też dokonania interpretacji dokumentu znanego wnioskodawcy. Informacja publiczna nie jest bowiem informacją abstrakcyjną ani też urzędową wykładnią prawa (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2021 r. o sygn. akt III OSK 2649/21). Przy formułowaniu powyższego stanowiska należy mieć na względzie również to, że organ zobowiązany jest do "udostępnienia" informacji będącej w jego posiadaniu, a nie do jej "wytworzenia" na żądanie wnioskodawcy. Zgodnie z utrwalonym w tej mierze poglądem wnioskiem o udzielenie informacji publicznej może być objęte pytanie o określony stan istniejący na dzień udzielenia odpowiedzi. Uwzględnienie skargi na bezczynność organu nie może zatem skutkować koniecznością stworzenia informacji publicznej, nieistniejącej faktycznie w dniu złożenia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2018 r., o sygn. akt I OSK 452/16).

Jako prawidłowe należy zatem ocenić stanowisko organu przyjmujące, że pytanie zawarte w punktach 1-4, 5 (zdanie pierwsze - dop. Sądu), 6 oraz 8-9 wniosku nie dotyczą sfery faktów, danych publicznych związanych z działalnością organu, lecz odnoszą się do posiadanej ewentualnie przez organ wiedzy bądź zmierzają do wyrażenia przez organ oceny w danej kwestii. W sytuacji zaś ustalenia, że informacja, o której udzielenie strona zwróciła się nie jest informacją publiczną, organ powinien powiadomić o tym wnioskodawcę na piśmie. Z akt niniejszej sprawy wynika, że organ udzielił skarżącej odpowiedzi na jej wniosek w zakresie wskazanych wyżej żądań w formie pisemnej, podając, że wnioskowane informacje nie mają charakteru informacji publicznej i nie mogą zostać udostępnione. Stąd zarzut braku realizacji ww. punktów wniosku nie mógł być uwzględniony.

Z przyczyn przedstawionych powyżej Sąd - w punkcie 3 wyroku - dalej idącą skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Natomiast orzeczenie o kosztach, zawarte w pkt 4 sentencji wyroku, uzasadnia art. 200 P.p.s.a. Na ich wysokość składa się uiszczony przez skarżącą wpis od skargi w kwocie 100 zł.