Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 170/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 13 § 2, art. 25, art. 27
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Kacprzak Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec del. WSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) Protokolant asystent sędziego Ewelina Ryszka po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta Nowy Dwór Mazowiecki o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta Nowy Dwór Mazowiecki a Burmistrzem Miasta i Gminy Gąbin w przedmiocie: wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku E. S. o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego w związku ze stratami poniesionymi w wyniku powodzi postanawia: wskazać Burmistrza Miasta Nowy Dwór Mazowiecki jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.


UZASADNIENIE

Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze Mazowieckim, działając z upoważnienia Burmistrza Miasta Nowy Dwór Mazowiecki, wnioskiem z dnia 28 października 2010 r. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego zaistniałego pomiędzy Kierownikiem Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Gąbinie, działającym z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Gąbin, a Dyrektorem Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze Mazowieckim, działającym z upoważnienia Burmistrza Miasta Nowy Dwór Mazowiecki, w sprawie przyznania E. S. zasiłku celowego w związku z poniesionymi stratami w wyniku powodzi.

W uzasadnieniu wniosku organ podał, że w dniu [...] sierpnia 2010 r. M. S. wystąpił w imieniu przebywającej w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym w G. E. S., zameldowanej w T. [...] gm. Gąbin, do MGOPS w Gąbinie z wnioskiem o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego w związku ze stratami poniesionymi w wyniku powodzi (budynki zlokalizowane w T. [...]), który to wniosek na podstawie art. 65 kpa, przekazany został zgodnie z właściwością do Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze Mazowieckim w oparciu o właściwość miejscową ustaloną według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.

Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej podniósł też, że przekazując mu wniosek E. S., Kierownik MGOPS za podstawę ustalenia właściwości błędnie przyjął miejsce zamieszkania pełnomocnika (opiekuna prawnego) wnioskodawcy, gdy tymczasem ani przepisy kpa ani przepisy ustawy o pomocy społecznej nie wiążą właściwości organu administracji publicznej do załatwienia sprawy z miejscem zamieszkania pełnomocnika lub opiekuna strony. W związku z tym Dyrektor MOPS uznał, że właściwy w sprawie przedmiotowego zasiłku jest działający z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Gąbin Kierownik MGOPS w Gąbinie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, niemające wspólnego organu wyższego stopnia, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny).

W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia ze sporem negatywnym pomiędzy działającym z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Gąbin Kierownikiem Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy w Gąbinie a działającym z upoważnienia Burmistrza Miasta Nowy Dwór Mazowiecki Dyrektorem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze Mazowieckim, który dotyczy rozpoznania wniosku E. S. o przyznanie pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w związku ze stratami poniesionymi w czasie powodzi.

Z akt sprawy wynika, że E. S. jest osobą ubezwłasnowolnioną,

a jej opiekunem prawnym i osobą, która w jej imieniu złożyła wniosek jest M. S. Zaznaczyć należy, że w myśl art. 13 § 2 Kodeksu cywilnego opiekun prawny to przedstawiciel ustawowy osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie. Czynność prawna dokonana przez przedstawiciela i w zakresie jego umocowania powoduje powstanie praw lub obowiązków bezpośrednio po stronie reprezentowanego. Inaczej mówiąc wszelkie czynności przedstawiciela wywołują skutek bezpośrednio w sferze reprezentowanego.

Bez wątpienia składając wniosek o przyznanie zasiłku celowego M.S. nie działał w imieniu własnym, ale w imieniu E. S., która

z uwagi na ubezwłasnowolnienie nie ma zdolności do czynności prawnych.

Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.) właściwość miejscową gminy do rozpoznania złożonego wniosku o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Skoro ustawa nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania", to na użytek niniejszej sprawy należy odwołać się do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 63 ze zm.).

Za miejsce zamieszkania osoby fizycznej art. 25 KC uznaje miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Artykuł 27 natomiast stanowi, że miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania opiekuna. Należy zatem przyjąć, że bez znaczenia jest rzeczywiste miejsce zamieszkania osoby pozostającej pod opieką, więc takie, o którym mowa w art. 25 KC, albowiem decydujący jest stan prawny a nie faktyczny, dotyczący osoby pozostającej pod opieką (por. postanowienie NSA z 12 marca 2009 r., sygn. I OW 120/08).

Mając powyższe na uwadze należało uznać, że dla ustalenia właściwości organu gminy w rozpatrywanej sprawie znaczenie ma miejsce zamieszkania M. S. – opiekuna prawnego E. S.

W konsekwencji organem właściwym do rozpoznania wniosku E. S. o udzielenie pomocy w postaci zasiłku celowego jest Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze Mazowieckim, który wykonuje swe zadania w zakresie pomocy społecznej na mocy upoważnienia Burmistrza Miasta Nowy Dwór Mazowiecki.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.