Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 2403/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POSLKIEJ Dnia 2 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Cezary Pryca (spr.) Sędziowie NSA - Anna Lech asesor WSA - Anna Tarnowska-Mieliwodzka Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi T.J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] listopada 2001 r., numer [...] Starosty Powiatu [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2001 roku numer [...]001 Starosty Powiatu [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...].

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że nieruchomość położona w W. przy ulicy [...] miała urządzony wykaz hipoteczny "[...]", w którym wskazano, że nieruchomość posiada powierzchnię [...] sążeni (około [...] metrów kwadratowych) i w którym wpisano, iż nieruchomość stanowi przedmiot współwłasności w równych częściach L. i J. małżonków W. oraz M. i S. małżonków J.

Nieruchomość położona w W. przy ulicy [...] została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. 50, poz.279).

Na nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...] znajdował się budynek mieszkalny, dwupiętrowy o 11 izbach, wybudowany przed 1939 rokiem, który w czasie II wojny światowej uległ całkowitemu zniszczeniu.

Ostatecznym orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] stycznia 1960 roku numer [...] Prezydium Rady Narodowej W. odmówiło L. i J. małżonkom W. oraz M. i S. małżonkom J. przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej w W. przy ulicy [..].

Po rozpatrzeniu wniosku H.S., decyzją z dnia [...] lutego 1991 roku numer [...] Burmistrz Dzielnicy [...], działając na podstawie art.90 ust.2 ustawy z 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. 14/89, poz.74 ze zmianami) orzekł o odmowie uwzględnienia wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość o powierzchni [...] sążeni kwadratowych, położoną w W. przy ulicy [...], dla której to nieruchomości był urządzony wykaz hipoteczny numer [...].

W lipcu 1993 roku oraz w kwietniu 1994 roku H.S. ponownie wystąpiła z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...].

Po wszczęciu postępowania administracyjnego, pismem z dnia [...] czerwca 1993 roku Urząd Rejonowy w W. wezwał H.S. do dostarczenia postanowień właściwych sądów o stwierdzeniu nabycia spadku po L. i J. małżonkach W. oraz M. i S. małżonkach J.

W okresie czasu od 1994 roku do 1997 roku H.S. złożyła do akt sprawy wszystkie niezbędne postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po L. i J. małżonkach W. oraz po M. i S. małżonkach J.

Decyzją z dnia [...] października 1993 roku numer [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez Dzielnicę [...], nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...] oznaczonej, jako działka gruntu numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych.

Decyzją z dnia [...] listopada 2001 roku numer [...]Starosta Powiatu [...] umorzył, jako bezprzedmiotowe postępowanie o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...].

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu [...].

Na decyzję z dnia [...] sierpnia 2002 roku numer [...] Wojewody [..] skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł T.J. Skarżący domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniósł, że jest niedopuszczalne powoływanie się przez organ orzekający na treść przepisu art.215 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (z. U. 46/00, poz.543 ze zmianami) oraz wskazał, że nie była zawiadomiony przez organ administracji publicznej o treści decyzji z [...] lutego 1991 roku numer [...] Burmistrza Dzielnicy [..] w W.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest na tyle zasadna, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu [...].

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.

Poza sporem pozostaje okoliczność, że współwłaścicielami nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...], objętej treścią wykazu hipotecznego [...], byli L. i J. małżonkowie W. oraz M. i S. małżonkowie J.

Z zebranego w sprawie materiału dokumentacyjnego wynika jednoznacznie, iż na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] listopada 1993 roku wydanego w sprawie sygnatura akt [...], spadek po zmarłej w dniu [...] listopada 1985 roku S.J., na podstawie testamentu nabył A.J. w całości, a na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] stycznia 1989 roku wydanego w sprawie sygnatura akt [...] wynika, że spadek po zmarłym w dniu [...] marca 1986 roku A.J. na podstawie ustawy nabyli: dzieci rodzeństwa A.J. i R.J. po 1/6 części, T.J, S.J.i E.J. po 1/9 części oraz T.S. i W.K. po 1/6 części każde z nich. Natomiast z treści postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z [..] kwietnia 1997 roku wydanego w sprawie sygnatura akt [...] wynika, że spadek po L.W. zmarłym w dniu [...] listopada 1962 roku na podstawie ustawy nabyli: żona J.W. w 1/4 części oraz dzieci J.W., M.W., J.Z., H.S., K.W. i J.W. po 3/24 części każdy z nich z wyłączeniem udziału spadkodawcy objętego do chwili jego śmierci wspólnością ustawową, który to udział nabyły wymienione wyżej dzieci spadkodawcy po 1/6 części każdy z nich oraz, że spadek po J.W. zmarłej w dniu [...] października 1974 roku na podstawie ustawy nabyły: dzieci M.W., H.S., J.W. po 1/5 części oraz wnuki P.W., W.W., J.W. i K.R. po 1/10 części każdy z nich. Jednocześnie wskazać należy, że z akt sprawy nie wynika czy po M.J. było przeprowadzone postępowanie o stwierdzenie nabycie spadku i kto nabył po nim spadek.

Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art.61 § 1 k.p.a., postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Poza sporem pozostaje okoliczność, że obowiązkiem organu administracji publicznej jest ustalenie kręgu osób, które w konkretnym postępowaniu administracyjnym mogą i powinny brać udział, jako strony tegoż postępowania administracyjnego. Nadto zasada czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym nakłada na organ administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz obowiązek umożliwienia stronom wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań-art.10 § 1 k.p.a. W tym miejscu stwierdzić należy, że postępowanie administracyjne wszczęte na skutek wniosku H.S. z lipca 1993 roku i kwietnia 1994 roku toczyło, się wyłącznie z udziałem H.S. i T.J.. Tylko tym dwóm osobom została doręczona decyzja z [...] listopada 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu [...], jak i decyzja z [...] sierpnia 2002 roku numer [...] Wojewody [...]. Z akt sprawy nie wynika aby wymienione wyżej decyzje były doręczane pozostałym spadkobiercom byłych współwłaścicieli nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...]. Ponadto z akt sprawy nie wynika aby H.S. bądź T.J. występowali w tym postępowaniu, jako pełnomocnicy spadkobierców L. i J. małżonków W. bądź jako pełnomocnicy spadkobierców M. i S. małżonków J. Na szczególne podkreślenie zasługuje to, że przed wydaniem decyzji, organy administracji publicznej dysponowały większością postanowień dotyczących stwierdzenia nabycia spadku po byłych współwłaścicielach nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...], a mimo to wydały zaskarżone decyzje wbrew obowiązującym przepisom prawa, bez udziału wszystkich spadkobierców L. i J. małżonków W. oraz M. i S. małżonków J. Pominięcie w toku postępowania administracyjnego spadkobierców wskazanych wyżej osób, którym w tym postępowaniu służy przymiot strony, stanowi przesłankę do wznowienia postępowania wymienioną w art.145 § 1 pkt.4 k.p.a.

Natomiast przepis art.145 § 1 pkt.1 lit.b ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) stanowi, że Sąd uwzględniając skargę uchyla zaskarżoną decyzję jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.b, art.152 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.