Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1019/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 72
journal: Dz.U. 2016 poz 627
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 18 stycznia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Protokolant pomocnik sekretarza Ewa Cieślik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2018 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego na kategorię B prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania J. K. - egzaminatora [...] Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w S., od decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. o unieważnieniu egzaminu państwowego (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy z udziałem M. M., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), art. 67 ust. 1 pkt 4 i art. 72 ust. 1 pkt 2 i ust 2 pkt 1 i ust 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r., poz. 978).

Jak wynika z akt sprawy, Marszałek Województwa [...] decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. orzekł o unieważnieniu egzaminu państwowego (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy, który odbył się w dniu [...] maja 2017 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. z udziałem M. M. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż decyzja ta jest konsekwencją stwierdzenia, iż egzamin ten został przeprowadzony niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Przedmiotowy egzamin zakończył się wynikiem negatywnym w części praktycznej, przeprowadzonej w ruchu drogowym, a egzaminator J.K. uznał, że osoba egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie egzaminacyjne, określone w poz. 6 tabeli nr 7 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 roku w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016 r. poz. 232 ze zm.) - "przejazd przez skrzyżowania oznakowane znakami ustalającymi pierwszeństwo przejazdu": I błąd ok. 13:29:18 (wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku), II błąd ok. 13:59:50 (wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku). Po drugiej próbie wykonania ww. zadania egzaminacyjnego, zgodnie z § 27 ust. 6 ww. rozporządzenia, egzaminator poinformował skarżącego o negatywnym wyniku egzaminu. Następnie w oparciu o § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a, określił wynik prowadzonego egzaminu państwowego na poziomie negatywnym, informując o tym osobę egzaminowaną.

W oparciu natomiast o dokumenty będące w posiadaniu organu nadzoru, w szczególności zapis filmowy dokumentujący przebieg egzaminu z udziałem M.M., Marszałek Województwa [...] stwierdził, że zarówno pierwsza, jak i druga próba ww. zadania egzaminacyjnego została wykonana przez stronę w sposób poprawny i zgodny z obowiązującymi w tym zakresie zasadami bezpieczeństwa i przepisami ruchu drogowego.

W odwołaniu od powyższej decyzji, egzaminator J.K. opisał przebieg egzaminu i stwierdził, że w jego ocenie M.M. zbliżając się do skrzyżowań nie interesował się tym, jaka jest sytuacja na drodze głównej, a tym samym nie potrafił w sposób sprawny i nieutrudniający innym poruszać się po drodze. Podkreślił, że organ nadzoru podjął decyzję o unieważnieniu w/w egzaminu w oparciu o zapis filmowy dokumentujący przebieg egzaminu, w sytuacji, gdy zapis - zarejestrowany przez tylko jedną kamerę - daje bardzo ogólny obraz przebiegu wydarzeń, a wiele sytuacji widać bardzo słabo, a niektórych nie widać wcale. W omawianym egzaminie słabo widać np. sytuację, w której M. M. porusza się niewłaściwym (zygzakowatym) torem jazdy pokonując skrzyżowanie na wprost (godz. 13:50:12 wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku). Nie widać też, ilu samochodom stojącym za nim, osoba egzaminowana utrudnia ruch (godz. 13:48:55 oraz 13:59:50). Zupełnie też nie widać zachowania osoby kierującej pojazdem np. tego jak obserwuje drogę zbliżając się do skrzyżowania. J.K. wskazał przy tym, że odpowiedzialność za ocenę i kwalifikacje zachowania osoby egzaminowanej ponosi wyłącznie egzaminator, który prowadzi, w czasie rzeczywistym, egzamin państwowy.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Marszałka Województwa [...] nr [...]. W uzasadnieniu organ powołał brzmienie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, który stanowi, iż: Marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli:

1) egzaminowi została poddana osoba, o której mowa w art. 50 ust. 2;

2) był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

2. Marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy:

1) z urzędu;

2) na wniosek dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego.

3. Unieważniony egzamin przeprowadza się ponownie na koszt wojewódzkiego ośrodka

ruchu drogowego.

Kolegium podkreśliło, że warunkiem unieważnienia egzaminu państwowego jest łączne spełnienie poniższych przesłanek:

- po pierwsze egzamin musiał zostać przeprowadzony;

- po drugie egzamin ten musiał zostać przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami

- po trzecie ujawnione nieprawidłowości muszą mieć wpływ na wynik tego egzaminu.

Organ odwoławczy wskazał, że M.M. dniu 12 maja 2017 r. przystąpił w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. do egzaminu państwowego - część praktyczna - w zakresie prawa jazdy kategorii B. Egzamin ten zakończył się wynikiem negatywnym w części praktycznej, przeprowadzonej w ruchu drogowym. Egzaminator J. K. uznał, że osoba egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie egzaminacyjne, określone w poz. 6 tabeli nr 7 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. - przejazd przez skrzyżowania oznakowane znakami ustalającymi pierwszeństwo przejazdu. Po drugiej próbie wykonania ww. zadania egzaminacyjnego, zgodnie z § 27 ust. 6 ww. rozporządzenia, egzaminator poinformował skarżącego o negatywnym wyniku egzaminu. Następnie w oparciu o § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a określił wynik prowadzonego egzaminu państwowego na poziomie negatywnym, informując o tym stronę.

Na negatywną ocenę egzaminu M.M. złożył - za pośrednictwem Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w S. - skargę do Marszałka Województwa [...]. Z jej treści wynika, że w trakcie przejazdu przez skrzyżowanie oznakowane znakami ustalającymi pierwszeństwo, strona ze względu na ograniczoną widoczność po lewej stronie, zatrzymała pojazd egzaminacyjny przed skrzyżowaniem w celu cyt. "upewnienia się, czy nie nadjeżdża pojazd i czy nie wymuszę pierwszeństwa (nadmieniam, iż kontrolowałem przestrzeń za pojazdem - nikt za mną nie jechał)". Ta próba realizacji ww. zadania egzaminacyjnego została oceniona negatywnie przez egzaminatora ze względu na brak płynności jazdy spowodowany zatrzymaniem pojazdu (ok. godz. 13:29:18 wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku). W relacji strony, po upływie ok. 30 min podobna sytuacja zaistniała na innym skrzyżowaniu. W tym przypadku egzaminator uznał, że strona nie potrafi płynnie przejechać przez skrzyżowanie, co przesądziło o negatywnym wyniku egzaminu państwowego (ok. 13:59:50 wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku). W konsekwencji egzamin został przerwany na wniosek strony.

Kolegium wskazało, że zgodnie bowiem z art. art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20.06.1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1260), uczestnik ruchu i inna osoba znajdująca się na drodze są obowiązani zachować ostrożność albo, gdy ustawa wymaga - szczególną ostrożność, unikać wszelkiego działania, które mogłoby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa lub porządku ruchu drogowego, ruch ten utrudnić albo w związku z ruchem zakłócić spokój lub porządek publiczny oraz narazić kogokolwiek na szkodę. Przez działanie rozumie się również zaniechanie.

Stosownie zaś do art. 2 pkt 22 ustawy, szczególna ostrożność to ostrożność polegająca na zwiększeniu uwagi i dostosowaniu zachowania uczestnika ruchu do warunków i sytuacji zmieniających się na drodze, w stopniu umożliwiającym odpowiednio szybkie reagowanie. Nadto, zgodnie z art. art. 2 pkt 23 ustawy, ustąpienie pierwszeństwa to powstrzymanie się od ruchu, jeżeli ruch mógłby zmusić innego kierującego do zmiany kierunku lub pasa ruchu albo istotnej zmiany prędkości, a pieszego - do zatrzymania się, zwolnienia lub przyspieszenia kroku. Kolegium wskazało także, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy, kierujący pojazdem, zbliżając się do skrzyżowania, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność.

Mając powyższe na względzie, organ odwoławczy podzielił twierdzenia Marszałka Województwa [...] zawarte w decyzji z dnia [...] lipca 2017 r., iż zarówno pierwsza, jak i druga próba wykonania zadania egzaminacyjnego została wykonana przez stronę w sposób poprawny i zgodny z obowiązującymi w tym zakresie zasadami bezpieczeństwa i przepisami ruchu drogowego. W trakcie I próby realizacji zadania egzaminacyjnego egzaminowany zbliżając się do skrzyżowania drogą podporządkowaną, oznaczoną na wlocie skrzyżowania znakiem A-7 "ustąp pierwszeństwa", zachowując szczególną ostrożność zmniejszył prędkość pojazdu egzaminacyjnego, a następnie po upewnieniu się o możliwości wjazdu na skrzyżowanie, nie zatrzymując pojazdu, płynnie przez nie przejechał. W trakcie realizacji II próby zadania egzaminacyjnego, które również zostało ocenione negatywnie, M. M. zachowując szczególną ostrożność zatrzymał pojazd egzaminacyjny w miejscu do tego wyznaczonym przez istniejące na skrzyżowaniu oznakowanie poziome, a następnie przez nie przejechał.

W ocenie Kolegium zarzuty egzaminatora w zakresie braku płynności jazdy oraz utrudniania ruchu nie znajdują oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, a zachowanie strony było usprawiedliwione i zgodne z obowiązującymi zasadami bezpieczeństwa oraz przepisami ruchu drogowego. W sytuacji, która wystąpiła na egzaminie, płynny przejazd przez skrzyżowanie, jak sugeruje egzaminator prowadzący egzamin, groziłby spowodowaniem bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, w postaci nieustąpienia pierwszeństwa zbliżającemu się do skrzyżowania pojazdowi. W rozpatrywanym przypadku zatem wydanie decyzji administracyjnej w sprawie unieważnienia przedmiotowego egzaminu wypełnia dyspozycję art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, bowiem ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy egzamin był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

W skardze J. K. zarzucił naruszenie:

- art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 k.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji na podstawie niekompletnego materiału dowodowego, przy zaniechaniu przeprowadzenia z urzędu dowodu z przesłuchania egzaminatora,

- art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami poprzez podtrzymanie decyzji organu pierwszej instancji unieważniającej część praktyczną egzaminu na prawo jazdy kategorii B pomimo braku wystąpienia uchybień przepisom prawa w zakresie sposobu przeprowadzenia egzaminu,

- art. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,

- art. 58 ust. 1 pkt 8 ustawy o kierujących pojazdami.

Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z powodu wskazanych naruszeń, które miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem skarżącego, organ nadzoru w obu przypadkach uznał jego stanowisko za błędne powołując się jedynie na art. 3 ust. 1, 2 pkt 22 i 23 oraz 25 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, pomijając zupełnie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. W ocenie strony, interpretacja art. 3 ust 1 ("Uczestnik ruchu i inna osoba znajdująca się na drodze są obowiązani zachować ostrożność albo gdy ustawa tego wymaga - szczególną ostrożność, unikać wszelkiego działania, które mogłoby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa lub porządku ruchu drogowego, ruch ten utrudnić albo w związku z ruchem zakłócić spokój lub porządek publiczny oraz narazić kogokolwiek na szkodę. Przez działanie rozumie się również zaniechanie") przyjęta przez Marszałka Województwa jest błędna. Po pierwsze zachowanie szczególnej ostrożności nie jest tożsame z przyzwoleniem na zatrzymanie pojazdu, a przepisy ruchu drogowego w kilku artykułach zobowiązują kierujących do zachowania szczególnej ostrożności. Po drugie w treści artykułu ustawodawca zdecydował o użyciu sformułowania "mogłoby", które oznacza również potencjalne, a nie realne sytuacje.

Skarżący zaznaczył, iż rolą egzaminatora jest rzetelnie ocenić osobę zdającą, pod kątem umiejętności dokonania przez nią analizy, jak również stwarzania przez nią samą, potencjalnych jak i rzeczywistych zagrożeń. Oceny sytuacji potencjalnych zagrożeń w postaci utrudniania i zakłócania płynności ruchu, które wywoływał egzaminowany, nie zmienia fakt, że natężenie ruchu w miejscu przeprowadzania egzaminu było niewielkie. Trudno oczekiwać, by egzaminator - ograniczony ramami czasowymi egzaminu - poszukiwał miejsca, gdzie zwiększy się liczba uczestników ruchu drogowego tak, by wadliwe zachowania egzaminowanego stały się bardziej jaskrawe w odbiorze. Fakt, czy w danym momencie za pojazdem egzaminacyjnym znajdują się inne pojazdy czy też nie, nie powoduje sam przez się, że schemat zachowania osoby zdającej można było uznać za prawidłowy. Egzaminator natomiast, w oparciu o swoje doświadczenie oraz kompetencje musi ocenić, czy osoba zdająca w sytuacji większego natężenia ruchu zastosowałaby się do zasady unikania wszelkich działań niepożądanych, które mogłaby spowodować, zagrożenie bezpieczeństwa, utrudnić ruch, narazić kogokolwiek na szkodę.

Zdaniem strony, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w swoim uzasadnieniu odniosło się jedynie do kwestii samego egzaminu zapominając o obowiązkach egzaminatora wynikających z par 27 pkt 9 rozporządzenia w sprawie egzaminowania - egzaminator zwraca szczególną uwagę na umiejętność oceny potencjalnych lub rzeczywistych zagrożeń na drodze. Zagrożenie potencjalne to takie, które może wystąpić lub pojawić się w określonych warunkach.

Skarżący ponownie zwrócił uwagę, iż organ nadzoru decyzję o unieważnieniu egzaminu podjął na podstawie zapisu z jednej kamery, umieszczonej na wysokości lusterka wewnętrznego. Obraz zarejestrowany pokazuje tylko mały wycinek drogi bezpośrednio przed pojazdem i ma nienajwyższą jakość. Materiał nie pokazuje, jak w trakcie egzaminu zachowuje się osoba egzaminowana, zaś uwagi egzaminatora o braku obserwacji drogi przez M. M. zostały zupełnie pominięte.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga J. K. jest niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).

Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2017 r., utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lipca 2017 r. o unieważnieniu egzaminu państwowego (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy, który odbył się w dniu 12 maja 2017 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. z udziałem M. M.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r., poz. 978), dalej u.k.p. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Z treści cytowanego przepisu wynika zatem, że wydanie decyzji o unieważnieniu egzaminu uzależnione jest od spełnienia łącznie następujących przesłanek:

1/ stwierdzenia, że egzamin na prawo jazdy prowadzony był niezgodnie z przepisami,

2/ wykazania, że ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu, przy czym użyty przez ustawodawcę zwrot "niezgodny z przepisami ustawy", nie oznacza tylko niezgodności z przepisami u.k.p lecz przede wszystkim z przepisami wykonawczymi do u.k.p, tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016 r. poz. 232 ze zm.), albowiem to ten właśnie akt prawny – wydany na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1-5, 7 i 8 u.k.p – w Rozdziale 5 określa warunki i tryb przeprowadzania części praktycznej egzaminu państwowego. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 6 kwietnia 2016 r. sygn. II SA/Ke 37/16, czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 marca 2016 r. sygn. III SA/Wr 805/15, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).

W ocenie Sądu, skoro przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. dla dopuszczalności unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy wymaga, aby egzamin "był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy", to zbadanie legalności zaskarżonej decyzji polegać musi na wskazaniu, jak należy rozumieć zwrot ustawowy: "w sposób niezgodny z przepisami ustawy". Odpowiedzi na to pytanie należy poszukiwać w przepisach Rozdziału 9 obejmującego art. 49-57d ustawy o kierujących pojazdami.

Istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma art. 51 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Przepis ten określa cel egzaminu praktycznego i jego zakres w odniesieniu do egzaminu praktycznego na prawo jazdy uprawniające do kierowania m.in. pojazdami silnikowymi jako: "sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin w ruchu drogowym pojazdem silnikowym". W kontekście tego przepisu, należy przyjąć, że egzamin przeprowadzony w sposób niezgodny z wyżej wskazanym celem i zakresem egzaminu byłby niezgodny z przepisami ustawy.

Zdaniem Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że obie z wymienionych wyżej przesłanek wydania decyzji, o której mowa w art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p, zostały w kontrolowanym postępowaniu spełnione. Przede wszystkim podkreślić należy, że - wbrew zarzutom skarżącego - materiał dowodowy jest kompletny i nie pomija żadnego z aspektów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Z "arkusza przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy" wynika, że osoba egzaminowa dwukrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie egzaminacyjne określone w tabeli nr 7 poz. 6 załącznika nr 2 do rozporządzenia z 24 lutego 2016 r., czyli "przejazd przez skrzyżowanie oznakowane znakami ustalającymi pierwszeństwo przejazdu" i to dało rezultat w postaci negatywnego wyniku egzaminu. Stosownie do § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik części praktycznej egzaminu państwowego, jeżeli dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to samo zadanie egzaminacyjne. Egzaminator uznał, że przejazd przez skrzyżowanie odbył się w sposób mało sprawny, powodujący utrudnienie w ruchu drogowym. Egzamin został przerwany na wniosek osoby egzaminowanej na podstawie § 16 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r.

Wobec skargi osoby egzaminowanej, jako dowód dopuszczono nagranie dvd z przebiegu egzaminu, z którego wynika, że egzaminowany zarówno pierwszą jak i drugą próbę wykonania ww. zadania egzaminacyjnego wykonał zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i przepisami ruchu drogowego. W pierwszym przypadku zbliżając się do skrzyżowania zmniejszył prędkość pojazdu, a następnie po upewnieniu się o możliwości wjazdu na skrzyżowaniu, nie zatrzymując pojazdu płynnie przez nie przejechał. Natomiast w drugim przypadku zachowując szczególną ostrożność zatrzymał przed skrzyżowaniem pojazd przed znakami poziomymi, a następnie przez nie przejechał. Z uwagi na powyższe, w ocenie organów obu instancji, zarzuty braku płynności jazdy i utrudniania ruchu nie znajdują opacia w materiale dowodowym.

Sąd podziela stanowisko wyrażone przez organy, że ocena ww. zdarzeń przez egzaminatora, przeprowadzającego egzamin była niewłaściwa. Przypomnieć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że przyczyną unieważnienia egzaminu na prawo jazdy na podstawie weryfikacji zapisu jego przebiegu, co do kwalifikacji osoby egzaminowanej, mogą być zdarzenia wskazujące na możliwość stworzenia zagrożenia dla ruchu drogowego, których interpretacja w świetle zebranych dowodów jest ewidentna (np. wymuszenie pierwszeństwa przejazdu, przejechanie bez zatrzymania na skrzyżowaniu ze znakiem STOP lub na czerwonym świetle, wyprzedzanie na przejściu dla pieszych itp.). W sytuacjach, w których ocena materiału dowodowego wymaga wiedzy specjalnej lub podlega uznaniu co do wagi ewentualnych błędów, należy decydujące znaczenie przypisać ocenie dokonanej przez egzaminatora, który w ramach przepisów prawa wyposażony jest przez władzę publiczną w kompetencje do tego, by stwierdzić, czy błędy popełnione przez kandydata na kierowcę w czasie egzaminu dyskwalifikują go z punktu widzenia możliwości uzyskania uprawnień do kierowania pojazdami (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2017 r. sygn. I OSK 1295/15, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).To bowiem egzaminator obserwując na bieżąco sytuację na drodze, w oparciu o swoją wiedzę i doświadczenie decyduje o przerwaniu egzaminu. Podnosi się także, że nie bez znaczenia pozostaje fakt, że ocena, czy konkretne zachowanie osoby zdającej spełnia ww. przesłanki z art. 52 ust. 2 ustawy jest dokonywana przez egzaminatora w sytuacji dynamicznej. W tej mierze egzaminator musi dokonać oceny natychmiastowej, inaczej niż organ, który może dokonać tej samej oceny na podstawie nagrania, które można wielokrotnie odtworzyć (por. wyrok WSA z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt II SA/Bd 697/16 oraz sygn. akt II SA/Bd 371/16). Stąd zastosowanie instytucji unieważnienia egzaminu może mieć miejsce tylko w przypadku, gdy w świetle materiału dowodowego, naruszenie prawa przez egzaminatora nie budzi żadnych wątpliwości. Powyższe stanowisko sądów administracyjnych wypracowane w związku z przepisem art. 52 ust. 2 u.k.p., zgodnie z którym, część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań jedynie w przypadku, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego.

W rozpoznawanej sprawie egzamin został przerwany na wniosek egzaminowanego w związku z uznaniem przez egzaminatora, że egzaminowany dwukrotnie nieprawidłowo wykonał zadanie egzaminacyjne. W ocenie Sądu załączony do akt materiał dowodowy przede wszystkim w postaci nagrania z przebiegu egzaminu praktycznego na płycie dvd, skargi egzaminowanego i wyjaśnień egzaminatora nadzorującego świadczą, że egzaminator ocenił zachowania egzaminowanego pomijając zasadę szczególnej ostrożności na drodze. Biorąc pod uwagę treść art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2017 r. poz. 1260 ze zm.) uczestnik ruchu i inna osoba znajdująca się na drodze są obowiązani zachować ostrożność albo gdy ustawa tego wymaga - szczególną ostrożność, unikać wszelkiego działania, które mogłoby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa lub porządku ruchu drogowego, ruch ten utrudnić albo w związku z ruchem zakłócić spokój lub porządek publiczny oraz narazić kogokolwiek na szkodę. Przez działanie rozumie się również zaniechanie. Natomiast art. 25 ww. ustawy wskazuje, że kierujący pojazdem zbliżając się do skrzyżowania jest obowiązany zachować szczególną ostrożność i ustąpić pierwszeństwa pojazdowi nadjeżdżającemu z prawej strony, a jeżeli skręca w lewo – także jadącemu z kierunku przeciwnego na wprost lub skręcającemu w prawo. Jeśli zmienia zaś kierunek jazdy (nawet już na skrzyżowaniu) jest obowiązany zawczasu i wyraźnie sygnalizować zamiar zmiany kierunku jazdy lub pasa ruchu oraz zaprzestać sygnalizowania niezwłocznie po wykonaniu manewru (art. 22 ust. 5 p.r.d.).

Sąd podzielił stanowisko organów, że zarzuty egzaminatora, co do braku płynności jazdy oraz utrudniania ruchu są niezasadne. Podkreślić także trzeba, że art. 2 pkt 22 p.r.d. definiuje pojęcie szczególnej ostrożności wskazując, że jest to ostrożność polegająca na zwiększeniu uwagi i dostosowaniu zachowania uczestnika ruchu do warunków i sytuacji zmieniających się na drodze, w stopniu umożliwiającym odpowiednio szybkie reagowanie. Nie można zatem stawiać egzaminowanemu, tak jak to zrobił skarżący, zarzutu braku płynności jazdy, w sytuacji kiedy w pierwszym przypadku egzaminowany dojeżdżając do skrzyżowania z drogą podporządkowaną, mając ograniczoną widoczność po lewej stronie, zmniejszył prędkość jazdy przed skrzyżowaniem i po uznaniu, że wjazd na skrzyżowanie jest możliwy, płynnie przez to skrzyżowanie przejechał. Wbrew zarzutom stawianym przez skarżącego, obraz zapisany na rejestratorze obrazu i dźwięku jest dobrej jakości i w sposób bezsprzeczny wynika z niego, że osoba egzaminowana nie zatrzymała pojazdu przed skrzyżowaniem, natomiast egzaminator przy ocenie tego zdarzenia stwierdził: "błąd, tutaj nie wiem czemu się zatrzymaliśmy przed tym skrzyżowaniem". Skoro do zatrzymania pojazdu prowadzonego przez M.M. w omawianej sytuacji ewidentnie nie doszło, to bez wątpienia ocena tego zadania przez egzaminatora przeprowadzona została w sposób wadliwy. Okoliczność, iż brak jest zapisu obrazu z tyłu pojazdu, nie ma zdaniem Sądu istotnego znaczenia dla oceny omawianej sytuacji, ponieważ dokonywana jest weryfikacja przebiegu egzaminu i zachowania egzaminowanego oraz egzaminatora, a nie pojazdów jadących za autem, w którym odbywa sie egzamin. Oczywistym jest ponadto, że każdy pojazd jadący drogą podporządkowaną, przy zbliżaniu się do skrzyżowania obowiązany jest zmniejszyć prędkość, wobec czego ewentualne ograniczenie prędkości przez pojazd poruszający się bezpośrednio przed nim (w tym przypadku pojazd kierowany przez egzaminowanego), nie powinno wpływać w istotny sposób na płynność ruchu, a tym bardziej stwarzać zagrożenie w ruchu. Zdaniem Sądu również w drugim przypadku organy prawidłowo uznały, że ocena egzaminatora była nieprawidłowa, bowiem gdyby egzaminowany - zbliżając się do skrzyżowania z drogą pierwszeństwem i widząc po lewej stronie pojazd - wjechał na to skrzyżowanie, spowodowałoby to niewątpliwie zagrożenie w ruchu drogowym. Egzaminowany właściwie zatrzymał się, ustąpił pierwszeństwa, a następnie przejechał skrzyżowanie. W przekonaniu Sądu, zachowanie M. M. było całkowicie usprawiedliwione i zgodne z obowiązującymi zasadami bezpieczeństwa oraz przepisami ruchu drogowego. W rozpoznawanej sprawie egzaminowany w drugim przypadku wykazał się zasadą ograniczonego zaufania. Zasada ograniczonego zaufania występuje we wzajemnym powiązaniu z zasadą ostrożności. Wyprowadzając bowiem logicznie nie ograniczenie zaufania w pewnych okolicznościach faktycznych oznacza de facto również, że nie zachowano się ostrożnie. Należy również podkreślić, że "przekroczenie przepisów przez innego użytkownika drogi zwalnia, zgodnie z zasadą ograniczonego zaufania, osobę przestrzegającą przepisów od odpowiedzialności wtedy m.in., gdy dostrzegając to przekroczenie zrobiła wszystko, co było możliwe w danej sytuacji, aby zaistniałemu niebezpieczeństwu przeciwdziałać" (wyrok SN z 19 czerwca 1996 r., sygn. II KKN 33/96, R.A. Stefański. "Przestępstwa i wykroczenia drogowe w orzecznictwie Sądu Najwyższego" (1970-1996), Warszawa 1997, poz. 327).

Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że Sąd nie przypisuje sobie, jak i organom administracji publicznej uprawnienia do oceny kwalifikacji osoby egzaminowanej, a co za tym idzie wyniku egzaminu, które to uprawnienia bezspornie przysługują osobie egzaminatora. Niemniej jednak, wbrew stanowisku skarżącego, posiadane przez niego uprawnienia dyskrecjonalne, pozwalające na sprawdzenie umiejętności osób poddających się egzaminowi na prawo jazdy w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, nie uprawniają na arbitralne, niemożliwe do zakwestionowania stwierdzenie, czy osoba egzaminowana posiada, czy też nie posiada wymaganych kwalifikacji, niezbędnych do kierowania pojazdem mechanicznym. Zabezpieczeniem osób egzaminowanych przed takim rozstrzygnięciami, podejmowanym zazwyczaj w sytuacji dynamicznej, w której brak jest czasu na spokojną ocenę sytuacji, jest właśnie postępowanie nadzorcze prowadzone przez uprawniony organ, który w oparciu o zarejestrowany przebieg egzaminu jest w stanie dokonać rzetelnej, spokojnej oceny zasadności stanowiska egzaminatora. Ponadto, co istotne zdaniem Sądu, korzystając z posiadanych przez osobę egzaminującą uprawnień dyskrecjonalnych wobec kandydata na kierowcę, wskazanym wydaje się uwzględnienie także czynnika stresu osoby egzaminowanej, zwłaszcza w sytuacji, kiedy egzaminator używa pod jej adresem obraźliwych zwrotów mających na celu podważenie umiejętności kierowania pojazdem, co w rozpoznawanej sprawie potwierdza zapis dźwiękowy rejestratora oraz opinia egzaminatora nadzorującego z dnia 23.05.2017 r. i stanowisko Dyrektora WORD w S. z dnia 25.05.2017 r.

Reasumując Sąd uznał, iż wbrew stanowisku skarżącego, w sprawie wystąpiła przesłanka unieważnienia części praktycznej egzaminu z dnia 12 maja 2017 r., w oparciu o przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p., bowiem został on przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu.

Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów art. 7, art. 75 § 1 , art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., bowiem postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego. Organy I i II instancji przeprowadziły analizę załączonego do akt administracyjnych nagrania z przebiegu egzaminu na płycie dvd, która znalazła się treści decyzji zgodnie z wymogami z art. 107 § 3 k.p.a. Nie można zarzucać organom, że z urzędu nie przeprowadziły dowodu z przesłuchania strony, bowiem kluczowe okoliczności dla tej sprawy zawierało przedmiotowe nagranie na płycie dvd, a ponadto skarżący w toku postępowania przedstawiał swoje stanowisko na piśmie.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

dcz