Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 7/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2014-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 57 par. 3, par. 5 pkt 2, art. 145 par. 1 pkt 4, art. 149
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 4 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę.


UZASADNIENIE

A. K., reprezentowany przez pełnomocnika - adw. T. G., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 4 listopada 2013 r., nr [...], którym uchylono postanowienie Prezydenta Miasta Opola z dnia 27 sierpnia 2013 r., nr [...], o odmowie wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i przekazano sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym:

Decyzją z dnia 16 listopada 2009 r., nr [...], Prezydent Miasta Opola zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. K. pozwolenia na budowę budynku usługowego - siedziby firmy [...] wraz ze zjazdem z drogi publicznej i drogą wewnętrzną, przy ul. [...] w [...], na działkach nr A, B i C k.m. [...].

Pismem z dnia 13 czerwca 2013 r. P. K., zastępowany w całym postępowaniu przez radcę prawnego – M. B., wystąpił do Prezydenta Miasta Opola z wnioskiem o udzielenie informacji o wydanych pozwoleniach na budowę, dotyczących budowy na działkach nr D i E, będących własnością A. K., przez wskazanie numerów, przedmiotu oraz daty wydania decyzji, a także o udostępnienie dokumentacji dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu wnioskodawca wyjaśnił, że jest właścicielem nieruchomości przy ul. [...], graniczącej z działkami nr D i E, na których trwają roboty związane z budową hali. Stwierdził, że istnieje domniemanie, iż roboty prowadzone są na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Podniósł, że budowa powoduje ograniczenie jego prawa do korzystania z własnej działki zgodnie ze społeczno-gospodarczym jej przeznaczeniem, stąd jako strona zainteresowana w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę ma prawo do zapoznania się z dokumentacją i uzyskania informacji o wydanych w tym zakresie decyzjach.

Ponadto, wnioskiem z dnia 14 czerwca 2013 r. P. K. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu o przeprowadzenie kontroli budowy prowadzonej przy ul. [...] w [...] (działki nr F i E), w celu ustalenia, czy jest ona prowadzona w sposób właściwy, a także o udzielenie informacji, czy inwestor posiada decyzję o pozwoleniu na budowę i wskazanie numeru tej decyzji, daty jej wydania i przedmiotu.

W odpowiedzi na wniosek P. K. Prezydent Miasta Opola pismem z dnia 1 lipca 2013 r., doręczonym w dniu 7 lipca 2013 r. poinformował, że działki nr F i E objęte są decyzjami o pozwoleniu na budowę sieci gazowej oraz budowę budynku usługowego wraz ze zjazdem i drogą wewnętrzną. Wyjaśnił poza tym, że przeglądanie akt sprawy przysługuje tylko stronie postępowania, ustalonej zgodnie z art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, przy czym nieruchomość wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, wyznaczonym w każdym z postępowań. Powyższe pismo zostało doręczone pełnomocnikowi P. K. w dniu 7 lipca 2013 r., co wynika z pocztowego zwrotnego odbioru przesyłki.

Natomiast Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu w piśmie z dnia 15 lipca 2013 r. poinformował P. K., że przeprowadził w dniu 11 lipca 2013 r. kontrolę robót budowlanych, która nie wykazała nieprawidłowości stanowiących podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego. Wskazał też, że roboty budowlane realizowane są na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Opola z dnia 16 listopada 2009 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. K. pozwolenia na budowę. Pismo to doręczono pełnomocnikowi P. K. w dniu 17 lipca 2013 r. za pisemnym pokwitowaniem.

Kolejną czynnością P. K. było wezwanie Prezydenta Miasta Opola, zawarte w piśmie z dnia 19 lipca 2013 r., do usunięcia naruszenia prawa polegającego na udzieleniu tylko częściowej informacji i uniemożliwieniu zapoznania się z aktami postępowań zakończonych wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę na działkach nr F i E.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie Prezydent Miasta Opola w piśmie z dnia 6 sierpnia 2013 r. podtrzymał stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 1 lipca 2013 r.

Następnie, P. K. pismem z dnia 5 sierpnia 2013 r., nadanym w tym samym dniu w placówce pocztowej, wystąpił do Prezydenta Miasta Opola z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 16 listopada 2009 r., nr [...]. Jako podstawę prawną wniosku wskazał przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. i podniósł, że powinien być stroną postępowania zakończonego tą decyzją, jednak nie brał w nim udziału bez własnej winy. Zarzucił, że w związku z błędnym ustaleniem przez organ kręgu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, nie został o nim poinformowany, przez co ograniczono jego prawo do ochrony interesu prawnego. Wskazał, że o wydaniu decyzji dowiedział się z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 15 lipca 2013 r., natomiast częściowo informacja dotycząca istnienia przedmiotowej decyzji została udzielona mu również przez Prezydenta Miasta Opola w piśmie z dnia 1 lipca 2013 r. Uzasadniając żądanie wznowienia postępowania P. K. wskazał, że realizowana budowa narusza jego interes prawny - jako właściciela nieruchomości położonej na działce nr G -w postaci prawa do niezakłóconego korzystania z posiadanej nieruchomości, wynikającego z art. 144 K.c. Wskazując na przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego podkreślił, że z powstałym obiektem, który ma służyć prowadzeniu działalności gospodarczej, związany jest wzmożony ruch samochodów i emisja zanieczyszczeń, co ma wpływ na rosnące na jego działce drzewa owocowe i ograniczy możliwość korzystania z rekreacyjnej jej części; będzie miał także wpływ na planowaną rozbudowę domu.

W wyniku rozpatrzenia wniosku Prezydent Miasta Opola postanowieniem dnia 27 sierpnia 2013 r., nr [...], na podstawie art. 149 § 3 i § 4 K.p.a. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 16 listopada 2009 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A. K. pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ stwierdził, że doszło do uchybienia terminowi do złożenia wniosku o wznowienie, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a. Wywiódł, że z treści pisma P. K. z dnia 13 czerwca 2013 r. bezspornie wynika, iż w dniu jego sporządzenia wnioskodawca wiedział, iż została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę dla inwestycji na działkach nr F i E. Był mu znany przedmiot decyzji (pozwolenie na budowę) oraz nieruchomość, której dotyczy (działki nr F i E), a także organ, który tę decyzję wydał. Organ zaznaczył, że są to wszystkie informacje, jakie można posiadać na temat decyzji bez bezpośredniego dostępu do jej treści lub do akt sprawy. Na tej podstawie przyjął, że termin, określony w art. 148 § 2 K.p.a., biegł od dnia 13 czerwca 2013 r. i upłynął w dniu 14 lipca 20013 r., co oznacza, że złożony w dniu 5 sierpnia 2013 r. wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu.

Na powyższe postanowienie P. K. wniósł zażalenie, w którym zarzucił naruszenie art. 149 § 3 i § 4 K.p.a., przez jego błędne zastosowanie, naruszenie art. 149 § 1 K.p.a., przez jego niezastosowanie, a także naruszenie art. 6, art. 7, art. 8 i art. 80 K.p.a. Zarzucił też organowi błąd w ustaleniach faktycznych, który skutkował nieprawidłową oceną stanu faktycznego. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że użyty w art. 148 § 2 K.p.a. zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Wyjaśnił, że pismo z dnia 13 czerwca 2013 r. miało na celu uzyskanie informacji odnośnie legalności budowy prowadzonej na sąsiadującej działce. Organ nie udostępnił jednak żądanych dokumentów, czym naruszył przepisy prawa w zakresie informacji publicznej. Odnosząc się do stanowiska organu w kwestii terminu do złożenia wniosku o wznowienie, P. K. wskazał, że nie posiadał informacji odnośnie tego, czy decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana, czy też nie, stąd po dowiedzeniu się o tym, że przedmiotowa budowa była objęta pozwoleniem na budowę wniósł o wznowienie postępowania w tej sprawie. Podkreślił, że w piśmie z dnia 13 czerwca 2013 r. wskazał jedynie, że "istnieje domniemanie, iż budowa prowadzona jest na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę", a domniemanie to nie może zostać uznane za powzięcie wiadomości o istnieniu decyzji.

Na skutek rozpatrzenia zażalenia, Wojewoda Opolski opisanym na wstępie postanowieniem z dnia 4 listopada 2013 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie stwierdził, że za dowiedzenie się o decyzji nie można uznać powzięcia wiadomości wyłącznie o dacie jej wydania, numerze i sprawie, której dotyczy. Informacje te nie mówią bowiem wszystkiego o rozstrzygnięciu, które stanowi najważniejszy element decyzji. Zdaniem organu odwoławczego, dowiedzenie się o rozstrzygnięciu oznacza pozyskanie wiadomości o tym, jakiej sprawy dotyczyła decyzja, czy była ona decyzją pozytywną bądź negatywną, czy też w inny sposób kończącą postępowanie. Treść rozstrzygnięcia pozwala na subiektywną ocenę zasadności wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją. Stosownie do tego Wojewoda stwierdził, że wbrew twierdzeniu organu pierwszej instancji, z pisma z dnia 13 czerwca 2013 r. nie wynika, aby w dacie jego sporządzenia P. K. wiedział o wydanej decyzji z dnia 16 listopada 2009 r., udzielającej A. K. pozwolenia na budowę. Organ zauważył, że w piśmie tym strona zwróciła się do organu o udzielenie informacji, przez wskazanie numerów decyzji, daty wydania oraz przedmiotu rozstrzygnięcia, które Prezydent Miasta Opola wydał A. K., natomiast w odpowiedzi z dnia 1 lipca 2013 r. organ pierwszej instancji nie wskazał żadnych danych umożliwiających identyfikację rozstrzygnięcia z dnia 16 listopada 2009 r. Zdaniem organu, strona dowiedziała się zatem o decyzji najwcześniej z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 15 lipca 2013 r., w którym organ ten wskazał, że decyzją nr [...] z dnia 16 listopada 2009 r. Prezydent Miasta Opola zatwierdził projekt budowlany budynku usługowego i udzielił A. K. pozwolenia na jego budowę. Tym samym, nie można uznać, że wniosek o wznowienie postępowania, nadany za pośrednictwem placówki pocztowej w dniu 5 sierpnia 2013 r., został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 149 § 2 K.p.a. Wojewoda wskazał, że w ponownym postępowaniu organ pierwszej instancji powinien rozważyć rozpatrzenie wniosku jako złożonego w terminie. Stwierdził, że wobec treści podjętego rozstrzygnięcia, zajęcie jednoznacznego stanowiska wobec pozostałych zarzutów zażalenia stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, określonej w art. 15 K.p.a.

We wniesionej skardze A. K. domagał się uchylenia powyższego postanowienia i utrzymania w mocy postanowienia Prezydenta Miasta Opola z dnia 27 sierpnia 2013 r. Skarżący zarzucił naruszenie art. 149 § 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., przez "ich niewłaściwą wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, wyrażające się dowolnym przyjęciem przez Wojewodę Opolskiego, iż wykładnia art. 149 § 2 K.p.a. polega na tym, iż termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a za dowiedzenie się o decyzji można uznać dopiero powzięcie wiadomości zarówno o dacie jej wydania, numerze i sprawie, której dotyczy jak i uzyskaniu informacji o wszystkim co stanowi o jej najważniejszym elemencie tj. o rozstrzygnięciu". Skarżący wywodził, że dowiedzenie się o decyzji oznacza dowiedzenie się o elementach decyzji istotnych z punktu widzenia podmiotu domagającego się wznowienia postępowania, przy czym ciężar wykazania zachowania terminu obciążać musi domagającego się wznowienia, natomiast P. K. w żaden sposób nie udowodnił, że w rzeczywistości dowiedział się o elementach decyzji istotnych z jego punktu widzenia dopiero z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 15 lipca 2013 r. Skarżący podniósł, że nie uwzględniono faktu, iż P. K. dowiedział się o spornej decyzji na skutek własnej inicjatywy, którą zaczął przejawiać po upływie ponad 3 lat od chwili wydania decyzji i rozpoczęciu realizacji inwestycji. W ocenie skarżącego, aby skutecznie domagać się wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją powinien on wykazać, że dopiero na obecnym etapie realizowania decyzji możliwe było stwierdzenie, iż jego nieruchomość jest położona w obszarze oddziaływania realizowanego obiektu i z tych też przyczyn dopiero w czerwcu 2013 r. złożył wniosek o udzielenie informacji dotyczących wydanych pozwoleń na budowę. Zarzucił, że rozumowanie organu odwoławczego umożliwiałoby P. K. domagania się w dowolnym momencie w przyszłości wznowienia postępowania, którego nie był wcześniej stroną, co pozostawałoby w rażącej sprzeczności z regulacjami dotyczącymi wznowienia.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Opolski podtrzymał w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Podstawą do uwzględnienia skargi w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Natomiast w przypadku braku wskazanych uchybień, jak również gdy brak jest przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przypomnienia wymaga, że przedmiotem oceny Sądu w rozpoznawanej sprawie było postanowienie Wojewody Opolskiego, wydane w przedmiocie wznowienia postępowania, będące aktem o charakterze procesowym, uchylające postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę.

Przechodząc do rozważań w zakresie dokonanej przez Sąd oceny, w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną. Przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania zostały wyczerpująco wyliczone w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Należy do nich m.in. wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. sytuacja, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jest to przy tym przesłanka, która może stanowić podstawę do wznowienia postępowania wyłącznie na żądanie strony (art. 147 K.p.a.). Stosownie do art. 148 K.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1), przy czym w przypadku, gdy żądanie oparte jest na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

Zauważyć trzeba, że wniesienie przez stronę podania o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nie wszczyna automatycznie postępowania wznowieniowego. Zgodnie z art. 149 § 1 K.p.a. o wznowieniu postępowania właściwy organ rozstrzyga bowiem w drodze postanowienia, którego wydanie, w myśl art. 149 § 2 K.p.a., stanowi dopiero podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Wydanie postanowienia w kwestii wznowienia odbywa się w tzw. fazie wstępnej postępowania, która ma charakter formalny. Na tym etapie organ nie może natomiast oceniać, czy wskazane przez stronę przyczyny wznowienia faktycznie wystąpiły. Ta kwestia podlega bowiem ocenie dopiero w fazie rozpoznawczej, następującej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Czynności podejmowane przed wszczęciem postępowania nie są bowiem czynnościami procesowymi dokonywanymi w ramach postępowania administracyjnego, wobec czego w ich granicach nie mieści się ewentualne prowadzenie postępowania wyjaśniającego w kwestii posiadania przez wnioskodawcę przymiotu strony postępowania. Z tego względu, w razie powoływania się we wniosku o wznowienie na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie, ustalenia w zakresie interesu prawnego wnioskodawcy i badania jego legitymacji procesowej w sprawie zakończonej ostateczną decyzją mogą być dokonywane dopiero we wznowionym postępowaniu, po jego formalnym wszczęciu postanowieniem, o którym mowa w art. 149 § 1 K.p.a. Do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., może zatem w tej sytuacji dojść wyłącznie wówczas, gdy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez osobę nie posiadającą zdolności do czynności prawnych, gdy w porządku prawnym nie funkcjonuje ostateczna decyzja kończąca postępowanie, którego wznowienia domaga się strona uważająca, że została w nim pominięta, jak również gdy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione po upływie terminu do jego złożenia.

Podstawą faktyczną wydania w niniejszej sprawie przez organ pierwszej instancji postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, które zostało uchylone zaskarżonym postanowieniem, było ustalenie, że wniesienie przez P. K. podania o wznowienie postępowania, opartego o przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., nastąpiło z uchybieniem jednomiesięcznego terminu określonego w art. 148 § 2 K.p.a. Uchylając postanowienie organu pierwszej instancji organ odwoławczy zakwestionował to stanowisko. Rozbieżna ocena organów co do zachowania terminu złożenia przez P. K. wniosku o wznowienie związana była z odmiennymi ustaleniami odnośnie momentu dowiedzenia się przez wnioskodawcę o decyzji wydanej w sprawie, której dotyczył wniosek o wznowienie.

Uwzględniając materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i przedłożony wraz ze skargą, zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, za prawidłowe należało uznać stanowisko organu odwoławczego w kwestii wykładni przepisu art. 148 § 2 K.p.a. i zawartego w nim pojęcia "dowiedzenia się o decyzji". Uprawniony jest też przedstawiony w zaskarżonym postanowieniu pogląd odnośnie błędnej oceny organu pierwszej instancji w kwestii zachowania przez P. K. terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

W ocenie Sądu, w świetle art. 148 § 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nie budzi wątpliwości, że za dzień dowiedzenia się przez stronę o decyzji uznać należy dzień, w którym strona powzięła wiadomość o jej istnieniu, przy czym elementami istotnymi tej wiedzy - niezależnie od źródła, z którego ona pochodzi - jest fakt wydania decyzji i przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia. Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi więc tu o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Wystarczy, jeżeli strona posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy. Z kolei bez znaczenia z punktu widzenia zachowania terminu jest okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości (por. wyroki NSA: z dnia 6 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 714/08, LEX nr 574438; z 14 października 1999 r., IV SA 1662/97, LEX nr 48730; z 19 sierpnia 2010 r., II OSK 1296/09, LEX nr 746450; z 9 września 2011 r., II OSK 2407/10 LEX nr 1069058 i powołane tam orzecznictwo).

Na gruncie omawianych przepisów należy wskazać, że to na stronie żądającej wznowienia ciąży obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Strona, która nie brała udziału w postępowaniu, obowiązana jest wykazać, kiedy dowiedziała się o decyzji w sposób na tyle sprecyzowany, aby możliwe było ustalenie, że podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem miesięcznego terminu liczonego od dnia, w którym strona powzięła wiadomość o wydaniu decyzji. Zachowanie terminu musi być przez stronę udowodnione, zaś organ administracji swobodnie ocenia dowody w tej mierze (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H.Beck, Warszawa 2011, s. 572-573).

Organ ma zatem obowiązek dokonania weryfikacji twierdzeń strony i przedstawianych przez nią dowodów oraz przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności, a następnie dokonania oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Jednolicie przyjmuje się przy tym, że oświadczenie strony o terminie, w którym dowiedziała się o decyzji korzysta z domniemania prawdziwości, a granice tego domniemania wyznaczają okoliczności stanu faktycznego sprawy, w tym fakty znane organowi z urzędu (por. wyroki NSA: z 22 lutego 2012 r., II OSK 2336/10, LEX nr 1138146, oraz z 19 czerwca 2013 r., II OSK 447/12, dostępny na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl)

Ocena organu odnośnie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy nie może przy tym prowadzić do wniosków, które nie znajdują oparcia w materiale dowodowym oraz do wywodów sprzecznych z twierdzeniami wnioskodawcy, bez uprzedniego ich wiarygodnego obalenia. Skoro oświadczenie strony o terminie dowiedzenia się o decyzji korzysta z domniemania prawdziwości, to jak każde domniemanie, musi zostać wiarygodnie obalone. Organ w tym zakresie nie może zatem oprzeć rozstrzygnięcia jedynie na wysnutych przez siebie domysłach. Aby odmówić wznowienia postępowania z tej przyczyny nie wystarczy wykazać, że strona miała możliwość dowiedzenia się o decyzji, trzeba dowieść, że wiedziała o decyzji wcześniej niż miesiąc od dnia złożenia podania o wznowienie postępowania (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2007 r., I OSK 522/06, LEX nr 347997).

Mając na uwadze powyższe dostrzec należy, że w niniejszej sprawie wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą skarżącemu pozwolenia na budowę, oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., zawarty w piśmie P. K. z dnia 5 sierpnia 2013 r., został złożony w dniu 5 sierpnia 2013 r. Za dzień złożenia wniosku, stosownie do art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a., należało przyjąć datę nadania pisma w placówce pocztowej, wynikającą ze stempla pocztowego uwidocznionego na kopercie przesyłki. We wniosku tym P. K. jednoznacznie wskazał, że o spornej decyzji z dnia 16 listopada 2009 r. dowiedział się dopiero z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 15 lipca 2013 r. i przyznał, że wcześniej częściowe informacje, dotyczące istnienia przedmiotowej decyzji, uzyskał z pisma Prezydenta Miasta Opola z dnia 1 lipca 2013 r. Uwzględniając oświadczenie strony co do terminu uzyskania informacji o decyzji uznać zatem należało, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z zachowaniem jednomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a. W aktach administracyjnych brak jest jakichkolwiek dowodów mogących podważać oświadczenie strony i wskazujących na uzyskanie przez niego informacji o decyzji w terminie wcześniejszym niż miesiąc przed złożeniem wniosku o wznowienie. Wręcz przeciwnie, zgromadzona w sprawie i przedłożona Sądowi dokumentacja stanowi potwierdzenie podawanych faktów i pozwala na precyzyjne ustalenie dat mających znaczenie prawne w kwestii zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Z tego względu można przyjąć, że oświadczenie P. K. w kwestii terminu, w którym dowiedział się o decyzji korzysta z domniemania prawdziwości. W niniejszej sprawie nie ustalono żadnych okoliczności, które mogłyby podważyć to domniemanie.

W przekonaniu Sądu, słusznie organ odwoławczy zakwestionował ocenę organu pierwszej instancji, że treść pisma P. K. z dnia 13 czerwca 2013 r. świadczy o tym, że wnioskodawca wiedział o spornej decyzji w dacie jego sporządzania. Wojewoda Opolski w zaskarżonym postanowieniu zasadnie przyjął, że z pisma tego nie wynika wcale, aby P. K. na ten dzień posiadał już wiedzę o decyzji o pozwoleniu na budowę w stopniu umożliwiającym wniesienie podania o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją. Zauważyć należy, że w powyższym piśmie wnioskodawca wystąpił do Prezydenta Miasta Opola o udzielenie informacji dotyczącej pozwoleń wydanych na budowę prowadzoną na działkach skarżącego, przez wskazanie przedmiotu, daty i numeru decyzji wydanych dla tej inwestycji. Z treści pisma wynika jedynie to, że wnioskodawca mógł się domyślać, iż skoro prowadzona jest budowa, to jakieś decyzje zostały wydane. Faktem powszechnie znanym jest wszak obowiązek realizacji inwestycji na podstawie stosownej decyzji o pozwoleniu na budowę. Z całą pewnością natomiast treść pisma nie wskazuje, że P. K. posiadał wiedzę o wydaniu decyzji z dnia 16 listopada 2009 r., w tym także o treści zawartego w niej rozstrzygnięcia. Z tego względu wnioski organu pierwszej instancji należało uznać za dowolne i oparte wyłącznie na domniemaniu organu. Ponadto, z korespondencji prowadzonej następnie przez skarżącego z organami, niewątpliwie wynika, że pierwsza informacja o przedmiocie, dacie wydania i numerze spornej decyzji o pozwoleniu na budowę, a także o organie który ją wydał, pojawiła się dopiero w piśmie organu nadzoru budowlanego z dnia 15 lipca 2013 r., doręczonej pełnomocnikowi P. K. w dniu 7 lipca 2013 r. To z kolei oznacza, że wniosek o wznowienie postępowania, wniesiony w dniu 5 sierpnia 2013 r., został złożony w terminie wynikającym z art. 148 § 2 K.p.a., czyli przed upływem miesiąca od dnia, kiedy wnioskodawca dowiedział się o wydaniu decyzji.

Zauważyć ponadto trzeba, że również treść pisma P. K. z dnia 14 czerwca 2013 r., skierowanego do organu nadzoru budowlanego, potwierdza, że wnioskodawca w dacie jego sporządzenia nie miał jeszcze wiedzy o wydanej decyzji oraz o zawartym w niej rozstrzygnięciu i domagał się informacji w tym właśnie zakresie. Żądał bowiem sprawdzenia, czy inwestor prowadzący roboty budowlanego na nieruchomościach graniczących z jego działką, posiada decyzję o pozwoleniu na budowę, a jeżeli tak, to wskazania numeru, daty oraz przedmiotu takiej decyzji.

Nawiązując do zawartego we wniosku o wznowienie oświadczenia P. K., że częściową informację o istnieniu decyzji uzyskał już z pisma Prezydenta Miasta Opola z dnia 1 lipca 2013 r., stwierdzić przyjdzie, że pismem tym poinformowano wnioskodawcę, iż nieruchomości nr F i E objęte są decyzjami udzielającymi pozwolenia na budowę sieci gazowej oraz budowę budynku usługowego wraz ze zjazdem i drogą wewnętrzną, jednak nie wskazano w nim organu, który ją wydał. Nie sprecyzowano też daty i numeru tej decyzji. Zgodnie z przedstawionym wcześniej stanowiskiem, nawet gdyby nawet przyjąć, że uzyskane informacje były wystarczające do uznania, że już w dacie otrzymania tego właśnie pisma wnioskodawca dowiedział się o decyzji, to należy mieć na względzie, że zostało ono doręczone pełnomocnikowi P. K. w dniu 5 lipca 2013 r. Zgodnie natomiast z art. 57 § 3 K.p.a., terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca. Oznacza to, że miesięczny termin do złożenia wniosku, który rozpocząłby bieg od dnia doręczenia tego pisma, upływałby z dniem 5 sierpnia 2013 r., tj. w dniu, gdy złożony został wniosek o wznowienie. Przyjmując zatem nawet, że o wydaniu decyzji, której dotyczy wniosek o wznowienie, P. K. dowiedział się już w dniu 5 lipca 2013 r., to w konsekwencji prowadziłoby to do stwierdzenia, że wniosek ten został złożony w terminie.

Reasumując, skoro w sprawie nie zostały ustalone okoliczności mogące w jakikolwiek sposób podważać prawdziwość oświadczenia wnioskodawcy, dotyczącego zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, to prawidłowo w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy uznał, że brak było podstaw do stwierdzenia uchybienia tego terminu i wydania na tej podstawie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Podnoszona przez skarżącego kwestia, że wnioskodawca powinien wykazać, iż dopiero na obecnym etapie realizacji inwestycji możliwe było stwierdzenie, że jego nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, nie ma natomiast na gruncie niniejszej sprawy żadnego umocowania prawnego i żadnego znaczenia dla podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 K.p.a. Ustawodawca nie określił bowiem terminu, w jakim można wznowić postępowanie administracyjne, a jedynie uzależnił skuteczność wniosku w tym przedmiocie od zachowania terminu określonego w art. 148 K.p.a. Na gruncie art. 148 § 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., znaczenie prawne ma jedynie kwestia daty, w której strona dowiedziała się o decyzji, a nie daty, w której dowiedziała się o inwestycji. W przypadku wniosku o wznowienie postępowania wskazującego na zaistnienie przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., kwestia oddziaływania na nieruchomość będącą własnością wnioskodawcy inwestycji, której dotyczy ostateczna decyzja, może mieć znaczenie jedynie przy ustaleniu legitymacji strony, która to kwestia - jak wskazano już wcześniej - badana jest jednak dopiero po wznowieniu postępowania. Z tego też względu, jako wykraczająca poza granice niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, dotyczącego aktu wydanego w fazie wstępnej, nie podlegała też badaniu przez Sąd.

W świetle powyższego, wobec zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, prawidłowo zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy uchylił postanowienie o odmowie wznowienia postępowania i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Zauważyć przyjdzie, że zgodnie z art. 144 K.p.a. do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., który znajduje odpowiednie zastosowanie do postanowień, organ odwoławczy może zatem uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wydając w niniejszej sprawie postanowienie o odmowie wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku o wznowienie w sytuacji, gdy termin ten został zachowany, organ pierwszej instancji naruszył art. 148 § 2 K.p.a. Poza wskazanym terminem organ pierwszej instancji nie badał przy tym i nie przedstawił oceny co do pozostałych okoliczności faktycznych związanych z przesłankami dopuszczalności wznowienia postępowania. W tych okolicznościach konieczne byłoby dokonanie przez organ pierwszej instancji ustaleń również w tym zakresie oraz przedstawienie oceny w postanowieniu wydanym na podstawie art. 149 K.p.a. Ponadto, stosownie do art. 150 § 1 K.p.a., organem administracji publicznej właściwym do wydania postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 K.p.a., jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Organ ten może być jednocześnie organem właściwym do wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia, o ile nie został wdrożony tryb odwoławczy, tj. gdy decyzja stała się ostateczna po jej wydaniu przez ten organ, a taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Tym samym organ odwoławczy nie mógł bez naruszenia przepisów o właściwości wkroczyć w kompetencje organu pierwszej instancji w zakresie wydania postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją z dnia 16 listopada 2009 r.

Z omówionych wyżej względów, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.