Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA 1972/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, Sędziowie (WSA, Ewa Machlejd (spr.), Izabela Ostrowska, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2004 r. sprawy ze skargi M. A. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 r. Znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej odmowy uchylenia decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...].10.2002 znak: [...], ponadto stwierdza nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2002 znak: [...] II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Starosta L. decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2001 r., na podstawie art. 28, 33 ust.1, 34 ust.4 i 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz na podstawie art. 104 kpa, zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę: budynku mieszkalnego parterowego z poddaszem użytkowym mieszkalnym, niepodpiwniczonego, z przyłączem wodno-kanalizacyjnym i przyłącza elektroenergetycznego kablowego niskiego napięcia, zasilającego budynek na działce nr ewid. [...] w miejscowości U. gmina L. dla R. i M.S.

W uzasadnieniu organ wskazał, że planowana inwestycja realizowana na działce w U. jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy L. Ponadto kompletny projekt budowlany spełnia wymagania określone art. 14 ust.1,2,3 Prawa budowlanego.

W dniu [...].03.2002 r. do Starosty L. wpłynął wniosek p. M. A. o wznowienie postępowania zakończonego w/w prawomocną decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 i art. 152 kpa. Skarżąca podniosła, że jako strona została pozbawiona możliwości udziału w postępowaniu.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r. Starosta L. wznowił postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...].12.2001r.

Następnie Starosta L. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. na podstawie art. 145§ 1 pkt 4 i art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji Starosty Powiatowego w L. z dnia [...] grudnia 2001 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z wnioskiem R. i M. S. wszczął [...] grudnia 2001 r. postępowanie administracyjne zawiadamiając wszystkie strony o możliwości zapoznania się z dokumentacją projektową inwestycji i wzywając do zgłoszenia uwag w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia. Po tym terminie Starosta Powiatowy w L. wydał decyzję z [...] z dnia [...] grudnia 2001 r.

Organ wskazał, że z dołączonego do akt sprawy wypisu z rejestru gruntów z dnia [...] listopada 2002 r. wynika adres stałego zamieszkania pani M. A. w miejscowości U., dlatego też jako strona w toczącym się postępowaniu informowana była na w/w adres. Potwierdzenie odbioru korespondencji było dokonywane przez osobę dorosłą pod wskazanym adresem, co zgodnie z art. 43 kpa spełnia wymóg skutecznego doręczenia korespondencji. Ponadto organ wskazał, że zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 kpa organ administracji jest zobowiązany odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej, jeżeli stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145§ 1 lub art. 145 a kpa.

Po otrzymaniu w/w decyzji M. A. wystąpiła do Urzędu Gminy w L. o rozgraniczenie, ponieważ istnieje niezgodność granic działki inwestorów z jej nieruchomością. Następnie w dniu [...].08 2002 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty L. z dnia [...].12.2001 r. podnosząc, że jest obywatelką amerykańską i zamieszkuje w Stanach Zjednoczonych, wskazując także adres do doręczeń.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]września 2002 r., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy podnosząc, że projektowany budynek usytuowany został z uwzględnieniem aktualnie obowiązujących granic działek.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2002 r. znak: [..] na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, 157 § 1 i art. 158 § 1 kpa stwierdził z urzędu nieważność decyzji nr [...] Starosty powiatowego w L. z dnia [...] kwietnia 2002 r., odmówił uchylenia decyzji tego organu nr [...] z dnia[...] grudnia 2001 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia R. i M. S. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego w U., podjętej w wyniku wznowienia postępowania.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 145 § 1 kpa postępowanie wznawia się z przyczyn tam określonych tylko w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Natomiast decyzja nr [...]Starosty Powiatowego w L. z dnia [...].12.2001 r. nie miała charakteru decyzji ostatecznej, ponieważ służyło od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji. Ponadto doręczenie decyzji następuje z zachowaniem zasad doręczenia pism organu uregulowanych w art. 39-49 kpa. W ocenie organu odwoławczego analizując sposób doręczenia decyzji nr [...] z dnia [...]grudnia 2001 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę M.A. uznać należy, że nie odpowiada on wymogom doręczenia zastępczego, zatem stronie decyzja ta nie została doręczona. Nie można więc stwierdzić, że wskazana decyzja jest ostateczna. Wobec powyższego uznać należy, że decyzja Starosty Powiatowego w L. nr [...] podjęta w wyniku wznowienia postępowania, wydana została z rażącym naruszeniem prawa, co zobowiązuje organ administracji publicznej do stwierdzenia jej nieważności.

Od decyzji Wojewody [...] skargę złożyła M.A.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania M. A., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2002 r. stwierdzającej z urzędu nieważność decyzji Starosty L. z dnia [...] grudnia 2001 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia R. i M. S. pozwolenia na budowę, podjętej w wyniku wznowienia postępowania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie wznowienie postępowania dotyczyło decyzji nieostatecznej, bowiem decyzją ostateczną była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 r. i to w stosunku do niej mogło być jedynie wszczęte postępowanie wznowieniowe. W ocenie organu decyzja Starosty L. z dnia [...] kwietnia 2002 r. rażąco naruszająca prawo nie może pozostać w obrocie prawnym.

Od decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła M. A., wnosząc o wznowienie postępowania i uchylenie wszelkich decyzji. Skarżąca podnosiła zarzuty, że uzasadnienia decyzji są sprzeczne z samą decyzją, a same decyzje są dla niej niezrozumiałe. Ponadto podnosi że p. S. znali jej adres w USA i mogli ją zawiadomić o toczącym się postępowaniu.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o oddalenie skargi podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Z mocy art. 97 par 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargi które zostały wniesione przed dniem 1 stycznia 2003 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na mocy przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.

Skarga jest zasadna, chociaż z innych przyczyn niż w niej wskazano.

Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Sąd nie może też wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności - art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 r., wydana po rozpatrzeniu odwołania M. A. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2002 r. stwierdzającej nieważność z urzędu decyzji Starosty L. z dnia [...] kwietnia 2004 r. o odmowie uchylenia decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2001 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Państwu R. i M. S. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego podjętej w wyniku wznowienia postępowania.

Organy obu instancji badały, czy decyzja Starosty L. z dnia [...] kwietnia 2002 r. jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa.

Decyzja Starosty L. z dnia [...] kwietnia 2002 r. zapadła po uprzednim wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 147, 149 § 1 i art. 150 kpa. Jak słusznie wskazał Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. wznowienie postępowania może dotyczyć jedynie decyzji ostatecznej.

Zgodnie z art. 16 § 1 kpa decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne.

Organ II instancji przyjął, że w przedmiotowej sprawie decyzją ostateczna była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2002 r. i to w stosunku do niej mogło być jedynie prowadzone postępowanie wznowieniowe. Tym samym decyzja Starosty L. z dnia [...] kwietnia 2002 r. zapadła z rażącym naruszeniem art. 145 § 1 kpa. Decyzją z dnia [...] września 2002 r. Wojewoda [..] rozpatrzył odwołanie z dnia [...] lipca 2003 r. p. M. A. od decyzji Starosty L. z dnia [...] grudnia 2001 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego udzielenia pozwolenia na budowę. Tymczasem przyjęcie przez organ II instancji Wojewodę [..], że odwołanie od decyzji Starosty L. wpłynęło w terminie, było dowolne i nieuzasadnione w szczególności wobec tego, że jak wynika z dołączonej koperty odwołanie zostało przesłane pocztą i nadane w Urzędzie Pocztowym w M. w dniu [...].08.2002 r., a wpłynęło do Starostwa Powiatowego w L. w dniu [...].08.2002 r. Odwołanie zawierało wprawdzie wniosek o przywrócenie terminu wobec tego, że skarżąca o decyzji wydanej w dniu [...] grudnia 2001 r. dowiedziała się w dniu [...] czerwca 2002 r. Wniosek ten nie został jednak rozpoznany stosownym postanowieniem.

Tak wiec decyzją ostateczną nie była decyzja z dnia [...] września 2002 r., a decyzja Starosty L. z dnia [...] grudnia 2001 r.. Jak z powyższego wynika, wniosek p. M. A. w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Starosty L. dnia [...] grudnia 2001 r. dotyczył decyzji ostatecznej i w stosunku do tej decyzji właśnie organ winien rozważyć istnienie przesłanek wznowieniowych.

Z powyższych względów, wobec rażącego naruszenia przez organy przepisu art. 145 § 1 zdanie pierwsze kpa w związku z art. 16 kpa, a także art. 126, 128 i 138 kpa Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.