Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 189/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92 a, art. 92 c
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 7 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie NSA Maria Lorych-Olszanowska WSA Beata Sokołowska ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi R B na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] 2015r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na x, na podstawie art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym ( Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm. ) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli z dnia [...]2014 r. , karę pieniężną w wysokości [...] zł za naruszenie polegające na :

- wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji ( l.p. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym ) – [...]zł

- nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi ( l.p. 6.2.1 załącznika nr 3 do ww. ustawy ) – [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że dnia [...]2014 r. na drodze krajowej [...]zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki y kierowany przez R. Pojazdem wykonywano przejazd na podstawie zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne wystawionego na x. Dokonywano przewozu ładunku sypkiego z aresztu śledczego do żwirowni przy ul. G. W toku kontroli stwierdzono zamontowanie w samochodzie tachografu bez ważnej kontroli okresowej, nie stwierdzono wklejki kontrolnej – legalizacyjnej. Kierowca nie wskazał też żadnego innego dokumentu potwierdzającego wykonanie badania okresowego tachografu w wyznaczonym terminie. Stanowiło to naruszenie przepisów wymagających okresowych badań kontrolnych urządzeń rejestracyjnych, w tym tachografów. Strona w piśmie z dnia 29 lipca 2014 r. wyjaśniała, że przewożony ładunek był jej własnością, jednak z protokołu zeznań wynika, że był on przewożony z aresztu śledczego do żwirowni, czyli transport odbywał się pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności strony. Sporny ładunek nie stanowił odpadu komunalnego i nie podlegał on wobec tego zwolnieniu.

R w trakcie kontroli nie okazał bieżącej wykresówki ani innych dokumentów obrazujących czas jego pracy, jedyna wykresówka okazana kontrolującym była z dnia 8 maja 2014 r.

Doszło w ten sposób do naruszenia art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG ) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r.

W odwołaniu od powyższej decyzji R wniósł o uchylenie decyzji z dnia [...] r. oraz o umorzenie przedmiotowego postępowania administracyjnego, powołując się ogólnie na naruszenie prawa materialnego i procesowego.

W piśmie z dnia 15 stycznia 2015 r. odwołujący przedstawił szczegółowo uzasadnienie odwołania.

W ocenie strony kontrola została dokonana z naruszeniem prawa. W protokole nie podano dokładnego miejsca zatrzymania, wskazano, że zatrzymanie odbyło się na ul. L w P. Zatrzymania pojazdu dokonał inny inspektor na ul. S, który odprowadził stronę do inspektora dokonującego kontroli na ul. L. W protokole kontroli wskazano godz. 12 jako czas zatrzymania, a w protokole stanowiącym podstawę decyzji I instancji wskazano godzinę 10.30. W trakcie kontroli strona nie była informowana o swoich prawach i obowiązkach. Towar był jej własnością i nie był wykorzystywany w działalności gospodarczej. Byt to przewóz na potrzeby własne strony, na co odwołujący ma zaświadczenie. Samochód jest wykorzystywany do przewozu odpadów komunalnych i dlatego niepotrzebny jest w nim tachograf. Kierowca nie podlega przepisom regulującym czas pracy, odpoczynku itd. W protokole nie określono charakteru spornego przewozu. Towar był wieziony na prywatną posesję strony, ale wcześniej miał on zostać przesortowany w żwirowni przy ul. G. Ładunek został formalnie podjęty za zgodą firmy z dokonującej prac w areszcie śledczym. Ładunek strona otrzymała nieodpłatnie i miał być on wykorzystany wyłącznie w celach prywatnych.

Podczas kontroli na stronę nałożono ponadto dwa mandaty karne po[...] zł każdy, jako mandaty nałożone na osobę zarządzającą transportem, która dopuściła kierowcę do wykonywania przewozów. W przedmiotowej sprawie przedsiębiorca- zarządzający i kierowca to ta sama osoba. W przypadku przewozów na potrzeby własne nie ma konieczności wyznaczania osoby zarządzającej, taki obowiązek istnieje tylko w przypadku wykonywania transportu drogowego. Nie było wobec tego, zdaniem R, podstaw do zastosowania sankcji z art. 92 ust. 3 i 4 ustawy o transporcie drogowym.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w toku kontroli drogowej stwierdzono brak wymaganych prawem badań okresowych tachografu analogowego, zamontowanego w pojeździe marki D, co potwierdził sam kierowca w trakcie przesłuchania. Stwierdził on uszkodzenie tego urządzenia od maja 2014 r. Z tego względu należało na stronę nałożyć karę w wysokości [...] zł. R jest również odpowiedzialny za naruszenie polegające na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Kierowca prowadził pojazd nie rejestrując na wykresówce danych dotyczących prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Strona potwierdziła to w protokole, podpisanym przez nią bez zastrzeżeń.

Organ wyjaśnił, że ustalenia faktyczne dotyczące przedmiotowej sprawy wynikają z protokołu kontroli z dnia[...], natomiast powoływany przez stronę protokół [...]odnosi się do odrębnego postępowania administracyjnego. Organ podkreślił, że kierowca miał prawo nie zgodzić się z ustaleniami kontrolnymi i nie podpisywać go lub zgłaszać własne uwagi, czego jednak nie uczynił w przedmiotowej sprawie.

Organ wskazując na konieczność posługiwania się tachografem powołał się na przepisy art. 4 pkt. 6a ustawy o transporcie drogowym ( definicja przewozu drogowego ) oraz art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006 i podał wyjątki od stosowania ustawy o transporcie drogowym z art. 3 ust. 1. Dalej organ odwoławczy zaznaczył, że masa całkowita kontrolowanego pojazdu zawiera się w przedziale od 3,5 do 12 ton ( wg. dowodu rejestracyjnego DMC pojazdu, którym przewożono żwir wynosi [...] kg ). Doszło zatem do wykonywania niehandlowego przewozu drogowego rzeczy pojazdem o DMC wynoszącej 10 ton. Przewóz niehandlowy oznacza przewóz niezwiązany z wykonywaniem działalności gospodarczej strony. R we własnym imieniu i na własny użytek prowadził pojazd w celu przewozu materiału sypkiego. Zgodnie z art. 3 lit. h rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego ( D.U. UE L 102 z 11.04.2006, s. 1 ) jego przepisów nie stosuje się do przewozu drogowego pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 7,5 tony używanymi do niehandlowego przewozu rzeczy. Pojazd podlegał wobec tego obowiązkowi rejestracji przy użyciu tachografu ze względu na swoją DMC.

W sprawie nie zachodziła przesłanka z art. 13 ust. 1 lit. h rozporządzenia nr 561/2006, albowiem sporny przewóz nie dotyczył odpadów komunalnych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach ( j. t. - Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm. ). Zgodnie z art. 24 ust. 4 tej ustawy transportujący opady jest obowiązany dostarczyć je do miejsca przeznaczenia odpadów i przekazać je posiadaczowi odpadów wskazanemu w ust. 3. W przedmiotowej sprawie towar miał być dostarczony do żwirowni, która nie jest miejscem przechowywania odpadów komunalnych. Przewóz nie był więc wykonywany w związku z działalnością gospodarczą strony polegającą na przewozie odpadów komunalnych.

W ocenie organu II instancji w sprawie nie miał zastosowania art. 92 c ust. 1 pkt. 1 ustawy o transporcie drogowym, gdyż to strona ponosi winę za stwierdzone naruszenia ustawy. Ponadto wskazywane przez R mandaty karne zostały nałożone na niego za inne naruszenia. Mandaty te nie dotyczą czynów stanowiących przedmiot niniejszego postępowania administracyjnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji jako naruszających przepisy prawa procesowego i prawa materialnego oraz o umorzenie postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skargi R ponownie podniósł, że w protokole kontroli nie podano dokładnego miejsca zatrzymania przy ul. L w P. Zatrzymania pojazdu dokonał inny inspektor, który następnie doprowadził stronę do inspektora dokonującego kontroli. W protokole kontroli wskazano godz. 12 jako czas zatrzymania, a w protokole stanowiącym podstawę decyzji I instancji wskazano godzinę 10.30. Kontrola została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy. W trakcie kontroli strona nie była informowana o swoich prawach i obowiązkach. Towar był jej własnością i nie był wykorzystywany w działalności gospodarczej. Byt to przewóz na potrzeby własne strony, zgodnie z posiadanym zaświadczeniem. Pojazd jest wykorzystywany do przewozu odpadów komunalnych i dlatego niepotrzebny jest w nim tachograf. Kierowca nie podlega przepisom regulującym czas pracy, odpoczynku i dlatego nie ma konieczności rejestrowania aktywności kierowcy. W protokole kontroli nie został określony charakter spornego przewozu. Towar był wieziony na prywatną posesję strony, ale wcześniej miał zostać przesortowany w żwirowni przy ul. G. Ładunek został formalnie podjęty za zgodą przedsiębiorstwa z dokonującego prac w areszcie śledczym. Ładunek ten skarżący otrzymał nieodpłatnie i miał być wykorzystany wyłącznie w celach prywatnych.

Strona wskazała też, że bezpodstawnie została ponadto ukarana dwoma mandatami karnymi.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

W piśmie z dnia 4 lipca 2016 r. skarżący podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i dodatkowo podniósł, że podczas kontroli nie został poinformowany o pełni jego praw, przez co doszło do naruszenia art. 83 § 2 kpa, art. 183 § 1 kpk i art. 191 § 2 kpk. Zlekceważono i nie wzięto pod uwagę jego wyjaśnień oraz odrzucono dowody w postaci oficjalnych dokumentów bez zapoznania się z nimi. Zdaniem strony naruszono też art. 75 § 1, art. 78 § 1 kpa oraz art. 6, art. 7 i art. 8 kpa.

W powyższym piśmie skarżący powtórzył, przede wszystkim, swoje zastrzeżenia dotyczące nierzetelnej i stronniczej kontroli. Podkreślił, że zadawano mu podchwytliwe pytania, by uzyskać odpowiedzi obrazujące tezy podnoszone przez kontrolującego dotyczące rodzaju wykonywanego przewozu drogowego. P podniósł również ponownie argumenty dotyczące braku podstaw do nałożenia na niego dwóch mandatów karnych.

Na rozprawie w dniu 7 lipca 2016 r. skarżący wnosił i wywodził jak dotychczas. Pełnomocnik organu wskazał zaś, że do protokołu przesłuchania skarżącego nie zostały wniesione żadne uwagi odnośnie zarzutów formułowanych w skardze wobec organów. Zauważyć też należy, że osoba przesłuchiwana ma prawo wnieść do protokołu swoje uwagi, czego jednak skarżący nie uczynił.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył co następuje :

Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem legalności stwierdził, że skarga nie była uzasadniona.

Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.,), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem; natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego Sąd uznał, że nie narusza ona prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Przedmiotem sporu jest wyjaśnienie, czy zasadne było nałożenie na skarżącego kary administracyjnej w łącznej wysokości [...] zł za :

- wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji ( lp. 6.1.4 załącznika nr 3 )

- nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi ( lp. 6.2.1 załącznika nr 3 ).

W dniu [...]2014 r. na drodze krajowej [...] zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki D o DMC [...] ton, kierowany przez R ( jednocześnie przedsiębiorcy ). Strona przewoziła ładunek sypki z

aresztu śledczego do żwirowni przy ul. G. Okazała kontrolującemu zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne.

W toku kontroli stwierdzono zamontowanie w samochodzie tachografu bez ważnej kontroli okresowej, nie stwierdzono w szczególności wklejki kontrolnej – legalizacyjnej. Brak wymaganych prawem badań okresowych tachografu analogowego potwierdził sam skarżący w trakcie przesłuchania również w dniu [...] 2014 r. R zeznał, że tachograf jest uszkodzony od maja 2014 r.

Z powyższego protokołu wynika też, że R nie wiedział, że powinien jako kierowca na wykresówce rejestrować swą aktywność.

Z tego względu należało na stronę nałożyć karę w wysokości [...] zł ( lp. 6.1.4 załącznika nr 3 ). Doszło bowiem do naruszenia przepisów wymagających okresowych badań kontrolnych urządzeń rejestracyjnych, w tym tachografów. Obowiązki kierowców w tym zakresie wynikają z art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym ( D.U. WE L 370 z dnia 31.12.1985 ).

Powyżej stwierdzona nieprawidłowość stanowiła z pewnością naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji.

Zdaniem Sądu organy obu instancji zasadnie stwierdziły ponadto, że w sprawie doszło do nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

R w trakcie kontroli nie okazał bieżącej wykresówki ani innych dokumentów obrazujących czas jego pracy, jedyna wykresówka przedłożona kontrolującym była z dnia 8 maja 2014 r. Rację miały wobec tego organy stwierdzając, że R prowadził pojazd nie rejestrując na wykresówkach danych dotyczących prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Skarżący potwierdził to w swoich zeznaniach, a protokół przesłuchania podpisał bez zastrzeżeń ( k. 7-8 akt administracyjnych ).

Ustalenia faktyczne dotyczące przedmiotowej sprawy wynikają z protokołu kontroli z dnia [...], natomiast powoływany przez stronę protokół nr [...] odnosi się do odrębnego postępowania administracyjnego, które nie było przedmiotem oceny w niniejszej sprawie. Sąd zauważa pewne błędy ( nieścisłości ) w protokole przesłuchania świadka z dnia [...]2014 r. ( wpisano datę "[...]" ), ale nie mogły mieć one istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro dzień kontroli i dzień przeprowadzenia tego dowodu nie był sporny. Nie można też wykluczyć, jak twierdzi strona, że są pewne nieścisłości związane z godziną zatrzymania pojazdu i że najpierw zatrzymano samochód skarżącego na ul. S, a dopiero później "doprowadzono" go na ul. L, gdzie został zważony. Powyższe jednak, w opinii Sądu, również pozostaje bez istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Organy w toku prowadzonego postępowania powoływały się bowiem konsekwentnie tylko na jeden protokół kontroli z [...]W tym protokole jest mowa o drodze krajowej nr [...], którą bez wątpienia jest ul. L. Organy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów.

Podkreślić trzeba, że strona ( kierowca ) miała prawo nie zgodzić się z ustaleniami kontrolnymi i nie podpisać protokołu kontroli lub zgłaszać własne uwagi i zastrzeżenia, czego nie uczyniła w przedmiotowej sprawie. Skarżący podpisał protokół, załącznik do protokołu i protokół zeznań świadka. Zdaniem Sądu z tego względu zarzuty strony skarżącej dotyczące nierzetelnej i nieprawidłowej kontroli, czy tym bardziej nierzetelnego protokołu pokontrolnego nie zasługiwały na uwzględnienie. Z akt sprawy nie wynika, że zostały naruszone jakiekolwiek przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące gromadzenia materiału dowodowego i przesłuchiwania świadków, co podnosił skarżący głównie w swoim piśmie z dnia 7 lipca 2016 r., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zauważyć też należy, że powoływany przez R art. 183 § 1 kpk dotyczy narażenia świadka ( lub osoby dla niego najbliższej ) na odpowiedzialność za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe. Do protokołu przesłuchania w charakterze świadka także nie wniesiono jakichkolwiek zastrzeżeń. Został on podpisany bez uwag. Tym samym bezzasadne są zarzuty skarżącego o stronniczo zadawanych pytaniach i manipulacji organu.

Wskazać należy w tym miejscu, że przedmiotowy przewóz towaru był przewozem drogowym rzeczy, a skarżący winien w trakcie tego przewozu posługiwać się tachografem, co wynikało z przepisów art. 4 pkt. 6 a ustawy o transporcie drogowym oraz art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego ( D.U. UE L 102 z 11.04.2006, s. 1 ). Według definicji z art. 4 pkt. 6 a ustawy o transporcie drogowym przewóz drogowy to transport drogowy lub niezarobkowy transport drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006.. Wyjątki od stosowania ustawy o transporcie drogowym są wskazane w jej art. 3 ust. 1. Wyjątki te nie obejmują jednak przedmiotowego pojazdu i wykonywanego przez skarżącego transportu. Masa całkowita tego pojazdu, zgodnie z dowodem rejestracyjnym wynosi[...] ton.

Prawidłowo organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie doszło do wykonywania niehandlowego przewozu drogowego rzeczy pojazdem o DMC wynoszącej powyżej 3,5 tony ([...] ton). Przewóz niehandlowy oznacza przewóz prywatny niezwiązany z wykonywaniem działalności gospodarczej strony. Organ zasadnie przyjął, że R we własnym imieniu i na własny użytek prowadził kontrolowany pojazd w celu przewozu materiału sypkiego. Również wobec tego rodzaju przewozu należało używać tachografu i stosować wykresówki.

Zgodnie bowiem z art. 3 lit. h rozporządzenia (WE) nr 561/2006 jego przepisów nie stosuje się do przewozu drogowego pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używanymi do niehandlowego przewozu rzeczy. W badanym przypadku pojazd strony nie był zwolniony z obowiązku używania tachografu ( z ważnym okresowym badaniem ). W tej sytuacji kierowca winien także na wykresówce rejestrować wskazania dotyczące prędkości, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Rację ma także Główny Inspektor Transportu Drogowego, że w tym kontekście charakter przewozu miał znaczenie drugorzędne.

Istotnym było bowiem, że przewóz ładunku odbywał się pojazdem o DMC przekraczającym 7,5 t oraz to, że nie dotyczył odpadów komunalnych.

Nie zachodziła przesłanka z art. 13 ust. 1 lit. h rozporządzenia nr 561/2006, albowiem sporny przewóz nie dotyczył odpadów w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach ( j. t. - Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm. ). Zgodnie z art. 24 ust. 4 tej ustawy transportujący opady jest obowiązany dostarczyć je do miejsca przeznaczenia odpadów i przekazać je posiadaczowi odpadów wskazanemu w ust. 3. W przedmiotowej sprawie ( jak słusznie stwierdziły organy ) towar miał być dostarczony do żwirowni, która nie jest miejscem przechowywania odpadów komunalnych. Przewóz nie był wobec tego wykonywany w związku z działalnością gospodarczą strony polegającą na przewozie odpadów komunalnych.

Ubocznie wskazać należy, że w przypadku wykonywania przewozu na potrzeby własne ( niezarobkowego przewozu drogowego rzeczy ) w rozumieniu art. 4 pkt. 4 ustawy o transporcie drogowym również istnieje obowiązek przestrzegania postanowień rozporządzenia nr 561/2006 w zakresie czasu pracy kierowców oraz konieczności montażu, legalizacji oraz użytkowania tachografu ( zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 3 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Po 749/11, lex nr 1153137 ).

W sprawie nie miał zastosowania art. 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, gdyż to skarżący ponosi winę za stwierdzone naruszenia ustawy o transporcie drogowym ( dalej u.t.d. ).

Przepis art. 92 c ust. 1 pkt. 1 u.t.d. wskazuje okoliczności egzoneracyjne, które stanowią podstawę dla uwolnienia się przedsiębiorcy od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie u.t.d. lub odpowiedniego przepisu prawa unijnego, jednakże nie określa bliżej ich charakteru prawnego.

W piśmiennictwie i orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że w pierwszej kolejności okolicznością egzoneracyjną jest siła wyższa, rozumiana jako zdarzenie pochodzące z zewnątrz, którego następstwa nie można było przewidzieć i którego następstwom nie można było zapobiec, mimo dołożenia należytej staranności. Za okoliczność egzoneracyjną uznawana jest również wyłączna wina osoby trzeciej, za której działania osoba naruszająca prawo nie ponosi odpowiedzialności.

Istotną przesłanką dla uwolnienia się przedsiębiorcy od odpowiedzialności za delikt administracyjny, jest wykazanie należytej staranności, a w szczególności wywiedzenie, iż pomimo takiego wzorca postępowania zdarzenia będącego przyczyną naruszenia prawa nie można było przewidzieć i którego następstwom nie można było zapobiec. O ile w stosunkach danego rodzaju, przepis prawa administracyjnego nie określa konkretnych działań, jakie powinien podjąć przedsiębiorca w ramach swojej działalności, należałoby odwołać się do kryteriów należytej staranności wypracowanych na gruncie prawa cywilnego, mając w szczególności na uwadze zawodowy charakter działalności przedsiębiorcy (art. 355 § 2 k.c.). Staranność można określić zespołem pozytywnych cech, jak przykładowo: pilność, sumienność, rozsądek, ostrożność, zapobiegliwość, dbałość o osiągnięcie zamierzonego celu, przezorność, rozwaga (por. A. Rzetecka-Gil, komentarz do art. 355; LEX/el 2011). Miernik należytej staranności ma charakter obiektywny (abstrakcyjny). Dlatego zachowanie przedsiębiorcy powinno być oceniane przy uwzględnieniu cech danego rodzaju działalności gospodarczej, nie zaś pod kątem indywidualnych cech danego przedsiębiorcy.

Wykroczenie przeciwko wymogowi należytej staranności, jeżeli prowadzi to do naruszenia prawa mającego postać deliktu administracyjnego, jest zawsze przejawem winy przedsiębiorcy i tym samym wyklucza możliwość powołania się na przepis art. 92 c u.t.d. ( zob. wyrok NSA z 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 214/12, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Trzeba też dodać, że odpowiedzialność za naruszenie prawa, które ma postać deliktu administracyjnego, jest zobiektywizowana. Toteż nie jest wystarczające powoływanie się przez przedsiębiorcę na przesłankę braku winy w zaistnieniu zdarzeń i okoliczności, które były przyczyną naruszenia prawa. Natomiast przypadek winy, choćby nieumyślnej, jak to już wskazano, niweczy możliwość uwolnienia się od odpowiedzialności. Przedsiębiorca nie może więc osiągnąć zamierzonego celu, gdy ma świadomość, że może swym działaniem wywołać ujemne skutki, lecz uważa, że zdoła ich uniknąć lub też tych skutków nie przewiduje, choć z łatwością mógłby i powinien to zrobić.

W rozpoznawanej sprawie skarżący ponosi niewątpliwie bezpośrednią odpowiedzialność za stwierdzone w wyniku kontroli naruszenia prawa.

Stwierdzić należy ponadto, że wskazywane przez R dwa mandaty karne zostały nałożone na stronę za inne naruszenia. Rację ma zatem organ odwoławczy, że ukaranie skarżącego mandatem za wykroczenia określone w załączniku nr 2 ustawy o transporcie drogowym nie wykluczało możliwości wszczęcia postępowania wobec strony i ukarania za naruszenia określone w załączniku nr 3 do w.w. ustawy. Tym samym mandaty karne nałożone na skarżącego dotyczą zupełnie innego postępowania i nie były przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd stwierdził, że decyzja organu II instancji i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane zgodnie z prawem i dlatego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.