Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 161/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
6392 Skargi  na  uchwały rady powiatu  w przedmiocie ...  (art. 87  i  88  ustawy o  samorządzie powiatowym)
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rada Powiatu
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w całości
Powołane przepisy: article: art. 147 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Mirosław Montowski, , Protokolant st. ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Okręgowej w (...) na uchwałę Rady Powiatu (...) z dnia (...) września 2017 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia wysokości opłat za usunięcie pojazdu z drogi i jego przechowywanie na parkingu strzeżonym oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały


UZASADNIENIE

Sygnatura akt VII SA/Wa 161/19

UZASADNIENIE

Prokurator Prokuratury Okręgowej w (...), na podstawie art. 70 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (tekst jednolity Dz. U. z 2017r., poz. 1767) oraz art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017r., 1369), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Powiatu (...) numer (...) z dnia (...) września 2017 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie pojazdu z drogi i jego przechowywanie na parkingu strzeżonym oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu (Dziennik Urzędowy Województwa (...) z dnia (...) października 2017 r., poz. (...)).

Zaskarżonej uchwale zarzucił istotne naruszenie przepisów prawa:

- art. 12 pkt 11 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1868)

- art. 130a ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), polegające na przekroczeniu przez Radę Powiatu upoważnienia ustawowego do wydania uchwały, poprzez ustalenie wysokości opłat za usunięcie pojazdu przy uwzględnieniu kosztów ponoszonych przez powiat oraz poprzez nieprawidłowe określenie granic swobody regulacyjnej, w ramach której określono opłaty.

Domagał się stwierdzenie nieważności wskazanej uchwały w całości.

W uzasadnieniu skargi Prokurator podniósł, że w dniu (...) września 2017 r. Rada Powiatu (...) działając na podstawie art. 130a ust. 6 i 6c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym podjęła Uchwałę Nr (...) w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu z drogi oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu. W § 1 tego aktu ustaliła obowiązujące w 2018 r. opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu usuniętego z drogi, w wypadkach określonych w art. 130a ust. 1-2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Natomiast w § 2 koszty powstałe w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu, o których mowa w art. 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym Prawo o ruchu drogowym.

Przewidziano następujące stawki kwotowe opłat za usunięcie:

1. roweru lub motoroweru -113 zł,

2. motocykla - 223 zł,

3. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,51 - 486 zł,

4. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t - 606 zł,

5. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t - 857 zł,

6. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 t -1.263 zł,

7. pojazdu przewożącego materiały niebezpieczne -1.537 zł.

W przypadku stawek kwotowych opłat za przechowywanie za każdą dobę przewidziano w przypadku:

1. roweru lub motoroweru - 20 zł,

2. motocykla - 27 zł,

3. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t - 40 zł,

4. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t - 52 zł,

5. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t - 75 zł,

6. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 161 -136 zł,

7. pojazdu przewożącego materiały niebezpieczne - 200 zł.

W przypadku wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, a następnie odstąpienia od jego usunięcia, przewidziano dla:

1. roweru lub motoroweru - 56 zł,

2. motocykla -111 zł,

3. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t - 243 zł,

4. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t - 303 zł,

5. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t - 428 zł,

6. pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 t - 631 zł,

7. pojazdu przewożącego materiały niebezpieczne - 768 zł.

Zgodnie z art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowiącym materialnoprawną podstawę uchwały, rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań w zakresie usuwania pojazdów z dróg oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat za usuwanie pojazdów z dróg i przechowywanie pojazdów na parkingu oraz wysokość kosztów w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu.

Wysokość kosztów w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu. Wysokość opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdów nie może przekraczać maksymalnej wysokości opłat, ustalonych w art. 130a ust. 6a.

Maksymalne stawki opłat ustalone w ust. 6a, obowiązujące w danym roku kalendarzowym ulegają corocznie zmianie na następny rok kalendarzowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego (art. 130a ust. 6b ustawy Prawo o ruchu drogowym). Na każdy rok kalendarzowy minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej (...)" maksymalne stawki opłat, z uwzględnieniem zasady waloryzacji, zaokrąglając je w górę do pełnych złotych (art. 130a ust. 6c).

Stawki opłat z tytułu usunięcia pojazdu z drogi oraz przechowywania go na parkingu strzeżonym zostały wyznaczone przez Radę Powiatu (...) na poziomie maksymalnych stawek określonych w obwieszczeniu Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 25 lipca 2017 r. w sprawie ogłoszenia obowiązujących w 2018 r. maksymalnych stawek opłat za usunięcie pojazdu z drogi i jego parkowanie na parkingu strzeżonym (M.P. z 2017 r., poz. 772).

Przesłankami materialnoprawnymi, którymi powinna kierować się Rada Powiatu podejmując uchwałę na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym są - konieczność sprawnej realizacji zadań w zakresie usuwania pojazdów z dróg i przechowywania tych pojazdów na parkingach strzeżonych oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu.

Żadne inne przesłanki, poza wymienionymi, nie mogą wpłynąć na sposób zrealizowania upoważnienia ustawowego. Organ samorządu ma obowiązek wziąć pod uwagę powyższe kryteria materialnoprawne, co pozwala na pewną elastyczność w kształtowaniu wysokości opłat. Uchwała w przedmiocie ustalenia opłat za usuniecie pojazdu i jego przechowywanie jest zgodna z prawem wtedy, gdy jej treść będzie zdeterminowana wyłącznie koniecznością sprawnej realizacji tych zadań i kosztami usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, a nie innymi okolicznościami.

Z umowy zawartej przez Powiat (...) z wykonawcą usług, w dniu (...) grudnia 2017 r. (umowa nr (...)) wynika, że:

1. Cena za usunięcie pojazdu z drogi wynosi dla:

a) roweru lub motoroweru - 123 zł,

b) motocyklu - 172 zł,

c) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t włącznie - 246 zł

d) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t - 600 zł

e) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t - 800 zł

f) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 161 - 1 000 zł,

g) pojazdu przewożącego materiały niebezpieczne - 1 200 zł.

2. Cena brutto za każdą dobę przechowywania pojazdu usuniętego w trybie art. 130a:

a) roweru lub motoroweru -10 zł,

b) motocyklu -18 zł

c) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t włącznie - 20 zł

d) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,51 do 7,5 t - 20 zł

e) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,51 do 16 t - 20 zł

f) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 161 - 20 zł,

g) pojazdu przewożącego materiały niebezpieczne - 20 zł.

Ustalenie stawki opłat w maksymalnej wysokości, bez uwzględnienia cen za usługi usuwania i przechowywania pojazdów, narusza procedury podejmowania zaskarżonej uchwały i stanowi przekroczenie kompetencji określonej w art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Fakt, że przyjęte przez Radę stawki opłat nie są wyższe od kwot określonych w ust. 6a tego przepisu, nie oznacza, że Rada ma dowolność w ustaleniu ich na maksymalnym poziomie. Z zawartego w art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym upoważnienia ustawowego wynika bowiem, że ustawodawca przyznał Radzie Powiatu kompetencję prawodawczą, jednak z koniecznością uwzględnienia dwóch kryteriów: sprawnej realizacji zadań w zakresie usuwania pojazdów z drogi oraz kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu.

W przypadku drugiego kryterium chodzi o koszty, które są odpowiednikiem cen za usługi usuwania i przechowywania pojazdów pobierane przez podmioty świadczące tego rodzaju usługi komercyjnie na terenie powiatu (tak m.in. WSA w Łodzi w wyroku z dnia 27 września 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 690/17, WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 23 styczniu 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 791/17, WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 1 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 1314/17).

Podejmując zaskarżoną uchwałę Rada błędnie zinterpretowała przesłanki "kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu" oraz "konieczność sprawnej realizacji zadań". Przy ustalaniu wysokości opłat nie wzięto pod uwagę rzeczywistych kosztów usunięcia i przechowania pojazdu ponoszonych przez radę powiatu.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1916/16 - "zapewnienie jak najwyższych wpływów do budżetu Miasta (...) wykracza poza przesłanki materialne wymienione w art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym".

W odpowiedzi na skargę Rady Powiatu (...) wniosła o jej oddalenie, ewentualnie o stwierdzenie nieważności uchwały z dnia (...) września 2017 r. wyłącznie w zakresie w jakim opłaty ustalone uchwałą przekraczają koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze Powiatu (...) z uwzględnieniem konieczności sprawnej realizacji zadań z zakresu usuwania pojazdów z dróg.

Wskazała, że powiaty od dnia (...) września 2010 r. zostały obciążone realizacją zadania usuwania z dróg publicznych pojazdów, w stosunku do których wydana została dyspozycja Policji lub innego uprawnionego organu. Usunięcie pojazdu ma charakter przymusowy i zapewnia bezpieczeństwo ruchu pozostałym kierującym.

Powiat jest uprawniony do odzyskania poniesionych kosztów usuwania pojazdów od właściciela pojazdu. W praktyce jednak egzekucja tego typu należności ciąganie się latami i w wielu przypadkach jest bezskuteczna.

Zasadniczy ciężar bieżącego finansowania zadania usuwania pojazdów z dróg, ponosi powiat.

W ocenie Prokuratora uchwała wykracza poza ustawowe przesłanki ustalenia opłat, a koszty usuwania i parkowania pojazdów, to stawki rynkowe stosowane przez przedsiębiorców działający na danym terenie w proporcji 1 : 1.

Przekroczenie wysokości stawek opłat w odniesieniu do kosztów rzeczywiście poniesionych tj. wynikających z umowy z przedsiębiorcą wyłonionym w przetargu byłoby zdaniem Prokuratora niedopuszczalne.

Jednak przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym dotyczące ustalenia opłat należy interpretować jako powinność takiego ukształtowania wysokości opłat, aby możliwe było przeprowadzenie przetargu i wyłonienie przedsiębiorcy świadczącego usługi w zakresie usuwania i przechowywania pojazdów. Wysokość opłat powinna mieć oparcie w kalkulacji, badaniu rynku i zwykle będzie większa od stawek wynikających z późniejszej umowy z przedsiębiorcą.

Uchwała rady określająca wysokość opłat jest oparta na przewidywaniach co do poziomu cen. W ramach takiego prognozowania nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie sposób ustalić rzeczywistych kosztów usuwania i parkowania pojazdów w danym roku. Ustawodawca świadomie założył, iż powiat ma prawo do pobierania opłat w wysokości prognozowanych kosztów usuwania i parkowania pojazdów, a nie kosztów rzeczywistych. Istotne jest tylko to, aby przy podejmowaniu uchwały rada wzięła pod uwagę obowiązujące na terenie danego powiatu stawki rynkowe.

Od 2011 roku Powiat przeprowadził 8 postępowań przetargowych w zakresie usuwania i przechowywania pojazdów. Żaden z przedsiębiorców mających siedzibę na terenie Powiatu nie jest w stanie sprostać warunkom przetargu tj. pozostawać w gotowości do świadczenia usług 24 h na dobę, dysponować sprzętem, posiadać miejsca dostosowanego do przechowywania każdego rodzaju pojazdu, świadczyć usługi w każdym miejscu na terenie Powiatu z czasem dojazdu nieprzekraczającym godziny.

Od 2011 roku udział w przetargu biorą dwie firmy, przy czym w ostatnich dwóch latach ofertę składała tylko jedna z nich. Koszty związane z usuwaniem i parkowanie pojazdów, to nie tylko koszty związane z wynagrodzeniem przedsiębiorcy, któremu taką usługę zlecono, ale także koszt zatrudnienia dodatkowych pracowników ewentualnie zwiększenia wynagrodzenia pracowników, którym doszły nowe zadania czy też zakresu obsługi prawnej. Opłaty pobierane przez Powiat muszą rekompensować powstałe z wydatki. W ocenie Powiatu wszystkie te wydatki mieszczą się w pojęciu kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na terenie danego powiatu. Wydatki te są trudno do oszacowania, co jednak nie oznacza, że ich nie ma.

Nadto stwierdzenie nieważności uchwał w całości nie jest możliwe, gdyż spowoduje odebranie Powiatowi źródła finansowania zadań własnych, co stanowi naruszenie zasad wyrażonych w art. 167 ust. 1, 2 i 4 Konstytucji RP. Nawet jeżeli stawki opłat zostały ustalone w wysokości wyższej od kosztów rzeczywiście poniesionych, to i tak uchwała jest zgodna z prawem w zakresie kosztów rzeczywiście poniesionych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności.

Zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego, ponieważ określa zakres obowiązku ponoszenia opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów. Dotyczy sytuacji powtarzalnych, a adresatami tej uchwały są osoby określone generalnie. Uchwała ma charakter normatywny, generalny i abstrakcyjny.

Zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP akty prawa miejscowego są źródłami powszechnie obowiązującego prawa na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Natomiast zgodnie z art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego ustanawiają akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie.

Ustawa określa też zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego. Również na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, organy stanowiąc akty prawa miejscowego działać muszą na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach.

Zaskarżona uchwała została wydana na podstawie art. 12 pkt 11 ustawy o samorządzie powiatowym oraz art. 130a ust. 6 i ust 6 c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1260 ze zm., w skrócie u.p.r.d.).

Zgodnie z art. 130a ust. 6 u.p.r.d. stanowiącego materialnoprawną podstawę zaskarżonej uchwały, rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań w zakresie usuwania pojazdów z dróg oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat za usuwanie pojazdów z dróg i przechowywanie pojazdów na parkingu oraz wysokość kosztów w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu.

Wysokość kosztów w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu.

Wysokość opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdów nie może przekraczać maksymalnej wysokości stawek kwotowych opłat, ustalonych w art. 130a ust. 6a.

Maksymalne stawki opłat ustalone w ust. 6a, obowiązujące w danym roku kalendarzowym ulegają corocznie zmianie na następny rok kalendarzowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego (art. 130a ust. 6b u.p.r.d.).

Na każdy rok kalendarzowy minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej (...)" maksymalne stawki opłat, z uwzględnieniem zasady waloryzacji, zaokrąglając je w górę do pełnych złotych (art. 130a ust. 6c).

Minister Finansów ustalił wysokość maksymalnych stawek kwotowych opłat obowiązujących w 2018 r. w obwieszczeniu z dnia (...) lipca 2017 r. w sprawie ogłoszenia obowiązujących w 2018 r. maksymalnych stawek opłat za usunięcie pojazdu z drogi i jego parkowanie na parkingu strzeżonym (M.P. z 2017 r., poz. 772).

W obwieszczeniu tym przewidziano maksymalną wysokość stawek kwotowych opłat za usunięcie pojazdu z drogi i jego parkowanie na parkingu strzeżonym, obowiązujących w 2018 r.:

1) rower lub motorower:

a) za usunięcie -113 zł,

b) za każdą dobę przechowywania - 20 zł;

2) motocykl:

a) za usunięcie - 223 zł,

b) za każdą dobę przechowywania - 27 zł;

3) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t:

a) za usunięcie - 486 zł,

b) za każdą dobę przechowywania - 40 zł;

4) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t:

a) za usunięcie - 606 zł,

b) za każdą dobę przechowywania - 52 zł;

5) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t:

a) za usunięcie - 857 zł,

b) za każdą dobę przechowywania - 75 zł;

6) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 t:

a) za usunięcie -1263 zł,

b) za każdą dobę przechowywania -136 zł;

7) pojazd przewożący materiały niebezpieczne:

a) za usunięcie -1537 zł,

b) za każdą dobę przechowywania - 200 zł.

Jak wskazano przesłankami materialnoprawnymi, którymi winien kierować się organ samorządu podejmując uchwałę na podstawie art. 130a ust. 6 u.p.r.d. są: konieczność sprawnej realizacji zadań w zakresie usuwania pojazdów z dróg i przechowywania tych pojazdów na parkingach strzeżonych oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu.

Organ ma obowiązek wziąć pod uwagę powyższe kryteria materialnoprawne, co jednak pozwala na pewną elastyczność w kształtowaniu treści uchwały. Uchwała w przedmiocie ustalenia opłat za usuniecie pojazdu i jego przechowywanie będzie zgodna z prawem wtedy, gdy jej treść będzie zdeterminowana wyłącznie koniecznością sprawnej realizacji tych zadań i kosztami usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, a nie innymi okolicznościami, np. chęcią pozyskania dodatkowych dochodów. Wysokość przyjętych stawek opłat musi być wynikiem wzięcia pod uwagę wyłącznie powyższych przesłanek.

Odnosząc się do stanowiska zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę należy stwierdzić, że ustalenie stawek opłat z pominięciem rzeczywistych kosztów jakie ponosi Powiat za usługi usuwania i przechowywania pojazdów, narusza procedury podejmowania zaskarżonej uchwały i stanowi przekroczenie kompetencji określonej w art. 130a ust. 6 u.p.r.d. Okoliczność, że przyjęte przez Radę stawki opłat nie są wyższe od kwot określonych w ust. 6a tego przepisu, nie oznacza, że Rada ma dowolność w ustaleniu ich na takim poziomie.

Z zawartego w art. 130a ust. 6 p.r.d. upoważnienia ustawowego wynika, że ustawodawca przyznał radzie powiatu kompetencję prawodawczą, jednak z koniecznością uwzględnienia dwóch kryteriów: sprawnej realizacji zadań w zakresie usuwania pojazdów z drogi oraz kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu.

W zakresie pierwszej z wymienionych przesłanek rada powiatu powinna przeanalizować jakie działania muszą zostać podjęte, aby realizacja zadania przebiegała sprawnie, bez zbędnej zwłoki, przy zapewnieniu ciągłości usług również w dni ustawowo wolne od pracy. Z kolei ustalenie wysokości opłat w oparciu o drugą z wymienionych przesłanek powinno obejmować ustalenie kosztów tego typu usług świadczonych na terenie powiatu, którego uchwała dotyczy. Ustalenie zaś globalnej wysokości stawek opłat powinno stanowić wypadkową wymienionych wyżej przesłanek.

Uzasadnienie uchwały powinno szczegółowo określać jakie dane zostały wzięte pod uwagę, w taki sposób, aby poddawała się ona kontroli w szczególności w zakresie tego, czy Rada ustalając wysokość poszczególnych stawek nie wykroczyła poza granice ustawowego upoważnienia, uwzględniając kryteria nie przewidziane w ustawie.

Należy przyznać rację Prokuratorowi, iż zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a analiza jej uzasadnienia prowadzi do wniosku, że ustalając wysokość opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów na parkingach strzeżonych Rada nie kierowała się kryteriami przewidzianymi w ustawie, nie brała pod uwagę kosztów usuwania pojazdów z dróg i przechowywania tych pojazdów na parkingach strzeżonych jakie powiat ponosił na przestrzeni ostatnich lat, a które wynikały z umów zawieranych poprzednio.

Podnoszone w odpowiedzi na skargę argumenty, nie znalazły się w uzasadnieniu uchwały jako stanowiące o konieczności zwiększenia stawek w odniesieniu do kosztów rzeczywistych, wynikających z umowy zawieranej przez Powiat z firmą wykonującą usługi. Ustawodawca nakładając na powiat obowiązki wynikające z art. 130a ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym określił kryteria, które winny być brane pod uwagę przy podejmowaniu przedmiotowej uchwały.

Analiza uzasadnienia zaskarżonej uchwały prowadzi do wniosku, że ustalając wysokość stawek, nie wzięto pod uwagę kryteriów, o których mowa w art. 130a ust. 6 u.p.r.d., w szczególności nie przeanalizowano ponoszonych dotychczas rzeczywistych kosztów usuwania i przechowania pojazdów na terenie Powiatu (...).

W ocenie Sądu, Rada z naruszeniem prawa skorzystała z możliwość ustalenia opłat, bez odniesienia ich do rzeczywistych kosztów jakie usługi te generują. Ustalenie stawek powinno wynikać z kalkulacji, której najistotniejszym elementem jest kwota jaką Powiat musi zapłacić firmie zewnętrznej z tytułu realizacji zleconych jej zadań.

Nie przedstawiono żadnej kalkulacji z której wynikałoby, iż opłaty muszą być o 100 % wyższe (od kosztów rzeczywistych) w przypadku pojazdów najczęściej usuwanych, to jest o masie całkowitej do 3,5 tony. Przy ustalaniu wysokości opłat organ zobowiązany był przede wszystkim do wzięcia pod uwagę rzeczywistych kosztów usunięcia i przechowania pojazdu, ponoszonych przez powiat z tytułu wynagrodzenia wypłacanego firmie zewnętrznej, na podstawie umowy.

Rada Powiatu nie wykazała, że przed podjęciem uchwały analizowała ceny usług podmiotów zajmujących się usuwaniem i przechowywaniem pojazdów na terenie powiatu (natomiast bez znaczenia jest, iż określone firmy nie mają siedziby w danym powiecie).

Niewątpliwie w dacie podejmowania uchwały w przedmiocie ustalenia kosztów za usuwanie i przechowywanie pojazdów Rada miała możliwość zapoznania się z danymi o rzeczywistych kosztach jakie Powiat ponosił w latach ubiegłych, które jak wynika z doświadczenia życiowego nie zmieniają się gwałtownie.

Z uzasadnienia uchwały nie wynikają motywy przyjęcia stawek opłat w takiej, a nie innej wysokości. Wobec powyższego można domniemywać, że zapewnienie jak najwyższych wpływów do budżetu Powiatu było kryterium, jakim kierowała się Rada przyjmując stawki opłat w maksymalnej wysokości w odniesieniu do pojazdów najczęściej usuwanych z drogi.

Wobec powyższego, Sąd działając na podstawie art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.