Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2181/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 81 ust. 1 pkt 2 i3
journal: Dz.U. 2002 nr 49 poz 447
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 21 marca 2002 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi.
article: art. 24 par. 1, art. 27 par. 1, art. 104, art. 139
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4, art. 11
journal: Dz.U. 2006 nr 157 poz 1119
law: Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2010 r. sprawy ze skargi E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu nienależytego wykonania obowiązków informacyjnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 6 września 2007 r. wydanym w sprawie VI SA/Wa 811/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (dalej: KNF, Komisja) z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] – w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu nienależytego wykonania obowiązków informacyjnych.

Następnie – Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2000 r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157, poz. 1119, z późn. zm.) oraz art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz. U. Nr 184, poz. 1539, z późn. zm., dalej "ustawa o ofercie") w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 4 września 2008 r. o zmianie ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 231, poz. 1547, dalej "ustawa zmieniająca") w zw. z art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej - po rozpoznaniu wniosku Strony spółki E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego w dniu [...] stycznia 2009 r. postanowiła utrzymać w mocy decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] grudnia 2008 r. (sygn. [...]), na mocy której KNF nałożyła na E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. (dalej: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") karę pieniężną w wysokości [...] zł ([...] złotych), wobec stwierdzenia naruszenia przez Spółkę art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, polegającego na nienależytym wykonaniu obowiązku informacyjnego związanego ze zmianą wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym w listopadzie 2005 r.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157, poz. 1119, z późn. zm.) oraz art. 85 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 49, poz. 447, z późn. zm., dalej "p.p.o.p.w."), po rozpatrzeniu wniosku spółki E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] grudnia 2008 r. sygn. [...], KNF postanowiła:

1. uchylić w całości decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] grudnia 2008 r. stwierdzającą naruszenie przez spółkę E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 p.p.o.p.w. (obecnie art. 56 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego obrotu oraz o spółkach publicznych, Dz. U. Nr 184, poz. 1539, z późn. zm., dalej "ustawa o ofercie") nakładającą- na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy o ofercie - karę pieniężną w wysokości [...] zł ([...]) złotych.

2. stwierdzić naruszenie przez spółkę E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 p.p.o.p.w. polegające na:

- niewykonaniu obowiązków informacyjnych związanych z podwyższeniem kapitału w spółce M. Sp. z o.o. z siedzibą we W. oraz ustanowieniem przez E. S.A. zastawu rejestrowego na udziałach w spółce;

- nienależytym wykonaniu obowiązków informacyjnych związanych z wykonaniem opcji kupna dotyczącej prawa nabycia udziałów P. Sp. z o.o. od T. GMbH i M.

3. nałożyć na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 2 p.p.o.p.w. na spółkę E. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w W. karę pieniężną w wysokości [...] zł ([...]złotych).

W sprawie zakończonej wyrokiem WSA z 6 września 2007 r. ustalono następujący stan faktyczny.

Przewodniczący Komisji Papierów Wartościowych i Giełd zarządzeniem z dnia [...] lipca 2005 r. wszczął postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia, czy istnieją podstawy do prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie, czy spółka E. S.A. w okresie od dnia [...] stycznia 2005 r. właściwie wykonywała obowiązki przekazywania informacji, o których mowa w art. 81 ust.1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 49, poz. 447 z późn. zm.) - zwanej dalej Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi.

Postępowaniem wyjaśniającym został objęty okres do [...] grudnia 2005 r.

W wyniku przeprowadzonych czynności Przewodniczący Komisji Papierów Wartościowych i Giełd postanowieniem z dnia [...] stycznia 2006 r. wszczął z urzędu postępowanie w celu ustalenia, czy spółka E. właściwie wykonywała obowiązki, o których mowa w art. 56 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu - dalej zwana Ustawą o ofercie publicznej, dawniej: art. 81 ust.1 pkt 2 i 3 Prawa o publicznym obrocie papierami wartościowymi.

Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. Komisja Papierów Wartościowych i Giełd stwierdziła nienależyte wykonanie przez E. obowiązków, o których mowa w art. 56 Ustawy ofercie publicznej i nałożyła na Spółkę karę pieniężną w wysokości [...] zł. Zarzuciła nie przekazanie do publicznej wiadomości w określonym prawem terminie informacji o:

1. podwyższeniu przez E. S.A. kapitału w spółce M. Sp. z o.o. z siedzibą we W. oraz ustanowieniu zastawu rejestrowego na udziałach tej spółki;

2. wykonaniu opcji kupna dotyczącej prawa nabycia udziałów P. Sp. z o.o. od T. GmbH i M. (raport bieżący nr [...]);

3. zmianie wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym spółki P. Sp. z o.o. w listopadzie 2005 r. (raport bieżący nr [...]).

Skarżąca Spółka złożyła do Komisji Nadzoru Finansowego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy domagając się uchylenia decyzji i umorzenia postępowania. Zakwestionowała ustalenia KPWiG dotyczące uchybienia terminu wykonania obowiązków przewidzianych ustawą o ofercie publicznej poprzez to, że organ nie wziął pod uwagę i pominął okoliczność, kiedy E. S.A. powzięła wiadomość zarówno o postanowieniu Sądu z dnia [...] lipca 2005 r. o rejestracji podwyższenia kapitału w spółce M. Sp. z o.o. jak i postanowieniu Sądu z [...] lipca 2005 r. o wpisie do rejestru zastawów zastawu rejestrowego na udziałach M. Sp. z o.o.

Wojewódzki Sąd Administracyjny swoje rozstrzygnięcie oparł o stwierdzenie naruszenia prawa materialnego w zaskarżonej decyzji, które miało wpływ na wynik sprawy. Sąd w omawianym wyroku wyraził następujące poglądy i wskazania. Przede wszystkim zwrócił uwagę na fakt, iż materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz. U. Nr 184, poz. 1539 i z 2006 r. Nr 157, poz. 1119). Stosownie do niego, w przypadku gdy emitent lub wprowadzający nie wykonuje albo wykonuje nienależycie obowiązki, o których mowa we wskazanych artykułach ustawy, m. in. art. 56, art. 57 i art. 70, Komisja może:

1) wydać decyzję o wykluczeniu, na czas określony lub bezterminowo, papierów wartościowych z obrotu na rynku regulowanym albo

2) nałożyć, biorąc pod uwagę w szczególności sytuację finansową podmiotu, na który kara jest nakładana, karę pieniężną do wysokości 1.000.000 zł, albo

3) zastosować obie sankcje łącznie.

Z treści cytowanego przepisu wynika, ustalony do jego zastosowania stan faktyczny dotyczy okresu, kiedy organ ustalił, że emitent "nie wykonuje albo wykonuje nienależycie obowiązki", czyli nie ulega wątpliwości, że są to ustalenia dotyczące przestrzegania obowiązujących norm prawa w badanym okresie od [...] stycznia do [...] grudnia 2005 r.

WSA doszedł do przekonania, iż w niniejszej sprawie organ administracji prawidłowo ustalił wszelkie okoliczności faktyczne istotne z punktu widzenia prawa materialnego, obowiązującego w dacie kontroli. Wskazał równocześnie, iż przepisem materialnoprawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie był, co do naruszeń prawa zaistniałych (do [...] października 2005 r. - art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 49, poz. 447 z późn. zm.) jak i art. 85 ust.1 tej ustawy, który zakreślał podstawę materialnoprawną odpowiedzialności emitenta w przypadku, gdy nie wykonuje obowiązków, o których mowa m.in. w art. 76-81, albo wykonuje je nienależycie. Zgodnie z ww. przepisami Komisja może:

1) wydać decyzję o wykluczeniu papierów wartościowych z publicznego obrotu albo

2) nałożyć karę pieniężną do wysokości 500.000 zł, albo

3) wydać decyzję o wykluczeniu papierów wartościowych z publicznego obrotu, nakładając jednocześnie karę pieniężną określoną w pkt 2.

W ocenie WSA stawiane zarzuty naruszenia prawa procesowego nie znajdują w sprawie uzasadnionych podstaw.

Sąd przyjął, iż stosunek administracyjnoprawny pomiędzy skarżącą, a organem administracji publicznej nawiązał się wskutek przeprowadzonej kontroli w ramach wszczętego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie, czy spółka E. S.A. w okresie od dnia [...] stycznia do [...] grudnia 2005 r. właściwie wykonywała obowiązki przekazywania informacji, o których mowa w art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz. U. z 2005 r. Nr 111, poz. 937 z późn. zm.)

Zakres przedmiotowy, czyli art. 81 ust. 1 stanowił, że od dnia udostępnienia prospektu do publicznej wiadomości emitent jest obowiązany do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej giełdę lub spółce prowadzącej rynek pozagiełdowy, na których są notowane papiery wartościowe emitenta:

1) informacji poufnych,

2) informacji bieżących i okresowych

- a po upływie 20 minut od chwili przekazania informacji tym podmiotom - także przekazania jej do publicznej wiadomości.

Ponadto zgodnie z ust. 2 informacje, o których mowa m.in. w ust. 1 pkt 2, emitent jest obowiązany przekazać niezwłocznie po zajściu zdarzeń lub okoliczności, które uzasadniają ich przekazanie lub po powzięciu o nich wiadomości, nie później jednak niż w terminie 24 godzin, z zastrzeżeniem ust. 4. Informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 2, z wyłączeniem danych osobowych, emitent jest obowiązany umieścić na swojej stronie internetowej, z zastrzeżeniem ust. 4.

Zgodnie z art. 81 ust. 4 ustawy - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi, w przypadku, gdy wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, mogłoby naruszyć słuszny interes emitenta instrumentów finansowych dopuszczonych do publicznego obrotu albo dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub któregokolwiek z państw członkowskich niezależnie od tego, czy transakcje danym instrumentem są dokonywane na tym rynku, może on w zakresie odnoszącym się do informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 2 - na własną odpowiedzialność opóźnić na czas określony wykonanie tych obowiązków, przekazując Komisji informację o opóźnieniu przekazania tych informacji wraz z podaniem przyczyn uzasadniających opóźnienie i wskazaniem terminu, w którym informacja będzie przekazana podmiotom, o których mowa w ust. 1.

W toku tego postępowania organ prawidłowo ustalił, że uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z [...] stycznia 2005 r. podwyższono kapitał zakładowego M. (spółki zależnej od E.) w celu objęcia [...] nowych udziałów o wartości [...] zł każdy przez E. Dnia [...] lutego 2005 r. zarząd M. potwierdził wniesienie wkładów, a [...] lipca 2005 r. SR we W. zarejestrował podwyższenie kapitału zakładowego tej firmy wobec tych czynności.

Na wniosek o wpis w rejestrze z [...] lipca 2005 r., dokonany [...] lipca 2005 r. E. zastawił na rzecz zastawnika P. SA [...] udziałów w spółce M. Sp. z o.o. we W. o wartości [...] zł.

O dacie dokonanych zmian w rejestrze zostały zawiadomione osoby uprawnione do odbioru postanowienia w imieniu E., jak i spółki zależnej od E. – M. E. powinien przekazać do publicznej wiadomości w formie raportów bieżących informacje o zdarzeniach:

- co do objęcia oraz zastawienia udziałów M.

- co do wniesienia [...] udziałów P. do M.

- co do rejestracji przez sąd podwyższenia kapitału zakładowego M. Wynikało to kolejno z § 5.1.1, § 5.1.8 i § 5.1.12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 marca 2005 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych (Dz. U. Nr 49, poz. 463) - obowiązującego w dacie nie wykonania tego obowiązku.

Sąd podzielił ocenę stanu faktycznego dokonaną przez organ w świetle przepisów obowiązujących przed 24 października 2005 r. (zmiana ustawy i rozporządzenia).

Odnosząc się do poszczególnych naruszeń obowiązków informacyjnych Sąd stwierdził, co następuje.

Pierwszy zarzut, że Komisja Nadzoru Finansowego bezpodstawnie przyjęła daty odebrania przez spółkę E. i przez spółkę M. Sp. z o.o. postanowień sądowych o zarejestrowaniu należało uznać za bezpodstawny.

Prawidłowe jest określenie daty powzięcia wiadomości poprzez odebranie postanowień sądowych przez osobę uprawnioną do działania w imieniu E., czy przez spółkę zależną M. Organ nie naruszył prawa poprzez przyjęcie daty odebrania postanowień sądowych jako daty powzięcia wiadomości o zdarzeniu.

Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 12 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 marca 2005 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych, emitent był obowiązany do przekazywania, w formie raportu bieżącego, informacji o rejestracji przez sąd zmiany wysokości lub struktury kapitału zakładowego emitenta lub jednostki od niego zależnej. Spółka M. Sp. z o.o. była spółką zależną wobec emitenta. Informację o rejestracji podwyższenia kapitału zakładowego w tej spółce emitent powinien zatem przekazać, zgodnie z par. 104 ust. 1 ww. rozporządzenia, w terminie 24 godzin od dnia przekazania mu informacji przez spółkę zależną. Emitent, zobowiązany jako spółka publiczna do prawidłowego i terminowego wykonywania ww. obowiązków informacyjnych, powinien tak zorganizować przepływ informacji w swojej grupie kapitałowej, aby podmioty zależne przekazywały mu dotyczące ich informacje podlegające upublicznieniu na podstawie obowiązujących przepisów prawa niezwłocznie po ich uzyskaniu. Brak takiej organizacji obciąża emitenta odpowiedzialnością za nienależyte wykonywanie obowiązków informacyjnych.

Wpisy w rejestrze mają walor definitywny poprzez domniemanie ich prawdziwości i z tego względu podlegają obowiązkom informacyjnym obciążającym emitenta. Zdarzenia ujawniane w publicznych rejestrach z natury swojej nie są poufne, z uwagi na możliwość wglądu w rejestry, ale wpisy w nich dokonywanie nie są przez to publicznie rozpowszechniane, co wydaje się sugerować skarżąca. Dlatego podlegają obowiązkowi informacyjnemu.

Informacje o zarejestrowaniu podwyższenia kapitału zakładowego w spółce zależnej M. Sp. z o.o. oraz o ustanowieniu zastawu na udziałach tej spółki nie mieszczą się w pojęciu okoliczności związanych z prowadzonymi negocjacjami, uzasadniających opóźnienie wykonania obowiązku informacyjnego. Dopuszczalność opóźnienia przekazania informacji do publicznej wiadomości, jest uwarunkowana, zgodnie z par. 2 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia, wykazaniem przez skarżącego, że przekazanie do publicznej wiadomości informacji o określonych zdarzeniach mogłoby negatywnie wpłynął na przebieg lub wynik negocjacji. W tym zakresie ciężar dowodu spoczywał na skarżącym, który w ogóle nie dowodził, w jaki sposób informacja o przedmiotowych zdarzeniach mogła negatywnie wpłynąć na przebieg lub wynik prowadzonych przez niego negocjacji.

W ocenie WSA zasadnie Komisja uznała, że zawarta w raporcie nr [...] informacja, zgodnie z którą "w wyniku wykonania prawa "cali option" E. S.A. nabył od ww. spółek łącznie [...]% udziałów w P. Sp. z o.o." była sporządzona w sposób nienależyty i mogła wprowadzić w błąd akcjonariuszy. Sąd stwierdził, iż w kontekście wyników postępowania administracyjnego -argumenty skarżącego bazujące na założeniu, że raport [...] został sporządzony w sposób należyty są niezasadne.

Sąd uznał za bezpodstawny zarzut różnicowania trybu wykonywania opcji w zależności od tego, czy podmiotem wykonującym ją był skarżący, czy T. GmbH, skoro oświadczenie tego wspólnika o wykonaniu opcji kupna udziałów w P. stanowiło jedynie argument do uzasadnienia niedefinitywnego skutku takiego oświadczenia - przy ocenie sposobu wykonywania obowiązków informacyjnych przez skarżącą, która także złożyła takie oświadczenie.

Odnośnie zarzutów dotyczących nienależytego wykonania obowiązku informacyjnego związanego ze zmianą wpisu w KRS spółki P., w ocenie Sądu oczywisty jest fakt, że skarżący nie wskazał w raporcie nr [...], że został wykreślony z listy udziałowców P. Okoliczność, że wpis był nieprawomocny, czy też że ma charakter deklaratywny nie miał wpływu na istnienie po stronie emitenta obowiązku informacyjnego. Brak wskazania, że emitent został wykreślony z listy udziałowców P. powoduje, że informacja jest nieprecyzyjna, a obowiązek informacyjny - wykonany nienależycie.

Sąd nie podzielił natomiast poglądu prezentowanego przez KNF, że za nieprawidłowości dokonane w czasie obowiązywania uchylonej już ustawy - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (i aktów wykonawczych do tej ustawy) spółka poniosłaby analogiczną odpowiedzialność administracyjną zarówno przy zastosowaniu przepisów tej ustawy, jak i obecnie obowiązującego stanu prawnego. Nie jest zgodne z porównywanymi przepisami twierdzenie organu, że treść norm prawnych została bowiem w tym zakresie zasadniczo utrzymana.

Sąd podkreślił, iż w toku postępowania wyjaśniającego, w dniu 24 października 2005 r. weszła w życie nowa ustawa z dnia z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz.U.05.184.1539 ze zm.).

Przepisy przejściowe nowej ustawy, mówiły w art. 220 ust. 1, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 24 października 2005 r.) stosuje się, z zastrzeżeniem ust. 2, przepisy tej ustawy. Art. 222 stanowił, że do czasu wydania przepisów wykonawczych określonych w ustawie pozostają w mocy, nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia jej wejścia w życie (tj.w dniu 24 października 2005 r.), przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 23 ust. 5 i 6, art. 31 ust. 2, art. 59c ust. 2, art. 60 ust. 1, art. 60 ust. 3 pkt 2, art. 60 ust. 5, art. 90 ust. 2 i 4, art. 97a ust. 2 i art. 161g ustawy, o której mowa w art. 224.

Obowiązki z art. 81 poprzedniej ustawy regulował art. 56. 1 wg którego emitent, którego papiery wartościowe są przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie do obrotu na rynku regulowanym lub są dopuszczone do obrotu na tym rynku, jest obowiązany do równoczesnego przekazywania Komisji i spółce prowadzącej ten rynek regulowany, a po upływie 20 minut od chwili przekazania tym podmiotom - także do publicznej wiadomości:

1) informacji poufnych, w rozumieniu art. 154 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, zwanych dalej "informacjami poufnymi";

2) informacji bieżących i okresowych:

a) zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 60 ust. 2 - w przypadku emitentów papierów wartościowych dopuszczonych lub będących przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie do obrotu na rynku oficjalnych notowań giełdowych w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, albo

b) zgodnie z postanowieniami regulaminów, o których mowa w art. 61 - w przypadku emitentów papierów wartościowych dopuszczonych lub będących przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie wyłącznie do obrotu na rynku giełdowym niebędącym rynkiem oficjalnych notowań giełdowych lub obrotu na rynku pozagiełdowym.

2. Informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 1, emitent jest obowiązany, z zastrzeżeniem art. 57 ust. 1:

1) przekazać niezwłocznie po zajściu zdarzeń lub okoliczności, które uzasadniają ich przekazanie, lub po powzięciu o nich wiadomości, nie później jednak niż w terminie 24 godzin;

2) umieścić w sieci Internet na swojej stronie, z wyłączeniem danych osobowych osób, których te informacje dotyczą.

3. Emitent nie może łączyć przekazywania do publicznej wiadomości informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1, z przekazywaniem informacji w ramach działań marketingowych dotyczących jego działalności, w sposób mogący powodować wprowadzenie w błąd co do charakteru tych informacji.

4. W szczególnie uzasadnionych przypadkach Komisja może przedłużyć termin przekazania do publicznej wiadomości informacji okresowych, sporządzanych za okres inny niż rok obrotowy.

5. Emitent jest obowiązany do przekazania w trybie określonym w ust. 1 każdej informacji, która stanowi znaczącą zmianę informacji, o której mowa w ust. 1 pkt 1. Przepisy ust. 2 oraz art. 57 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio.

W tej sytuacji WSA przyjął, że data naruszenia obowiązku wyznaczająca jego treść, oznaczała treść obowiązku administracyjnoprawnego strony.

Obowiązek taki istniał także po zmianie przepisów, jednakże konsekwencje jego naruszenia po ich wejściu w życie były bardziej surowe dla emitenta. Organ administracji II instancji dokonał odmiennej oceny tych przepisów.

WSA wyraził pogląd, zgodnie z którym organ orzekając w niniejszej sprawie na podstawie nowych przepisów, które weszły w życie z dniem 24 października 2005 r. naruszył zasadę lex retro non agit, która stanowi jeden z podstawowych elementów zasady demokratycznego państwa prawnego, wyrażanej w art. 2 Konstytucji RP, a także zasadę zaufania obywateli do państwa i stanowionego przezeń prawa.

Doszło bowiem, w efekcie zastosowania nowych przepisów, do nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej za naruszenie obowiązku administracyjnego podobnie uregulowanego w obu ustawach, który jednakże był penalizowany w zakresie nałożenia kary pieniężnej w znacznie niższym zakresie. W świetle przepisów obowiązujących w dacie kontroli kara ta stanowiła blisko połowę maksymalnej wysokości (do [...] zł). Zastosowanie kryterium [...]% kwoty maksymalnej stanowiłoby karę [...] zł.

Sąd wskazał, iż z uzasadnienia uchylonej decyzji jednoznacznie wynikało, że zostały zastosowane nowe przepisy. W ocenie Sądu wadliwe zastosowanie przepisu materialnego nowej ustawy do wymiaru kary miało wpływ na rozstrzygnięcie. Podkreślił, iż organ nie uzasadnił także, w jakim zakresie przy ustalaniu wysokości kary wziął pod uwagę sytuację ekonomiczno - finansową skarżącej.

W efekcie uchylenia decyzji KNF z [...] lutego 2007 r. oraz decyzji KPWiG z [...] sierpnia 2006 r. na mocy prawomocnego wyroku WSA z 6 września 2007 r., wydane zostały duże decyzje KNF: z [...] grudnia 2008 r. ("decyzja częściowa") i z [...] grudnia 2008 r.

We wnioskach o ponowne rozpatrzenie sprawy Skarżąca spółka podniosła, że w odniesieniu do stanu faktycznego w zaskarżonej decyzji wyprowadzono wnioski nie znajdujące oparcia w materiale dowodowym, jak również wskazała aspekty prawne wykazujące niezasadność uznania przez Komisję naruszenia przez Stronę art. 81 ust. 1 pkt 3 p.p.o.p.w. W szczególności wskazała, że:

1. w całości nie zgadza się z zarzutem KNF dotyczącym niewykonania obowiązków informacyjnych spółki publicznej, których Spółka dopuściła się w związku z podwyższeniem kapitału w spółce zależnej M. Sp. z o.o. oraz ustanowieniem przez E. S.A. zastawu rejestrowego na udziałach w tej spółce;

2. w całości nie zgadza się z zarzutem KNF dotyczącym wykonania opcji kupna odnoszącym się do prawa nabycia udziałów P. Sp. z o.o. od T. GmbH i M.

3. KNF przyjęła niewłaściwą podstawę prawną, na której oparła skarżoną decyzję, tj. przepisy art. 81 ust. 1 pkt 3 i art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy o ofercie (w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej);

4. Strona nie podlega regulacjom art. 56 ust. 1 i 96 ust. 1 ustawy o ofercie, gdyż w dniu [...] stycznia 2008 r. jej akcje zostały wykluczonej z obrotu giełdowego, w związku z czym odpadła podstawa prawna do orzekania w przedmiocie wykonywania obowiązków informacyjnych przez stronę jako emitenta papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu;

5. podtrzymuje wniosek z dnia [...] października 2008 r. o wyłączenie od prowadzenia postępowania administracyjnego wszystkich pracowników KNF, łącznie z Przewodniczącym KNF, w związku ze złożeniem przez Przewodniczącego w dniu [...] sierpnia 2008 r. aktu oskarżenia przeciw P. N. - prezesowi Spółki;

6. wątpliwości wywołuje wydanie decyzji częściowej w sprawie oraz naruszenie zasady reformationis in peius.

Spółka podniosła, iż łącznie orzeczona wobec strony w postępowaniu administracyjnym kara pieniężna jest niewspółmierna wobec sytuacji finansowej strony, gdyż decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. sygn. akt [...] nałożono karę w wysokości [...] zł, zaś decyzją o sygn. [...] z [...] grudnia 2008 r. również nałożono karę w wysokości [...] zł.

W związku z powyższym Strona wniosła o ponowne rozpatrzenie spraw, uchylenie skarżonych decyzji w całości na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz umorzenie postępowania administracyjnego.

KNF po ponownym rozpatrzeniu spraw na skutek złożonych w trybie art. 127 § 3 k.p.a. wniosków wydał dwie decyzje administracyjne z dnia [...] sierpnia 2009 r.:

1) utrzymującą w mocy własną decyzję z [...] grudnia 2008 r.

2) uchylającą decyzję z [...] grudnia 2008 r. i orzekającą co do istoty sprawy.

W odniesieniu do uchylonej decyzji z [...] grudnia 2008 r., uznał za niezbędne dokonanie korekty przyjętej podstawy prawnej decyzji w myśl stanowiska wyrażonego w Uchwale NSA w Warszawie z 10 kwietnia 2006 r. sygn. I OPS 1/06 (publ. LEX Nr 182508) eliminując z tej podstawy przepisy Ustawy o ofercie. Zaznaczył, iż zgodnie z treścią ww. Uchwały, jak również wyroku WSA z 6 września 2007 r., stosowanie przepisów tej ustawy, która weszła w życie 24 października 2005 r., a przewiduje surowszą sankcję niż p.p.o.p.w., czyli ustawa wcześniejsza, jest sprzeczne z regułą lex retro non agit.

Organ w obydwu decyzjach nie podzielił w pozostałym zakresie argumentacji skarżącej spółki. Wskazał jednocześnie, iż stan faktyczny sprawy został w sposób poprawny ustalony w poprzednio prowadzonym postępowaniu, które w tym zakresie zostało zaaprobowane przez WSA.

Odnosząc się do zarzutu wydania decyzji bez podstawy prawnej,

Komisja wskazała, że nałożenie sankcji administracyjnej decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] nastąpiło na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy o ofercie (sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej) w zw. z art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 p.p.o.p.w. Tak określona podstawa prawna decyzji stanowiła przejaw wypełnienia przez organ nadzoru luki prawnej powstałej po wydaniu przez TK w dniu 10 grudnia 2007 r. o sygn. akt P 43/07, dotyczącego przepisów intertemporalnych w zakresie relacji przepisów ustawy o ofercie i p.p.o.p.w. Wyrok ten bowiem spowodował utratę mocy obowiązującej art. 128 ust. 1 ustawy o ofercie, w jakim stanowił podstawę do stosowania sankcji administracyjnych przewidzianych ustawą o ofercie do stanów faktycznych zaszłych w czasie obowiązywania p.p.o.p.w. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Komisja uznała częściowo za zasadny zarzut strony co do zastosowania niewłaściwej podstawy prawnej (tj. przepisów art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3 p.p.o.p.w. w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy o ofercie w decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r.), gdyż wyrokiem z dnia 10 grudnia 2007 r. o sygn. akt P 43/07 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 128 ust. 1 ustawy o ofercie w zakresie, w jakim stanowi podstawę do zastosowania art. 96 ust. 1 pkt 2 tej ustawy (sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej) do stanów faktycznych zaszłych w czasie obowiązywania p.p.o.p.w., jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z uwagi więc na brak przepisów intertemporalnych w zakresie zdarzeń mających miejsce pod rządami p.p.o.p.w., co do których niezakończone zostało postępowanie administracyjne, Komisja uznała poprzednio za zasadne kwestię tę rozstrzygnąć w procesie stosowania prawa i przyjąć zasadę dalszego stosowania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to, mimo wejścia w życie nowych regulacji, ma zastosowanie do zdarzeń mających miejsce w przeszłości. Co do podstawy nałożenia sankcji - Komisja uznała uprzednio, że należy zastosować przepis sankcyjny z ustawy o ofercie (w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej). Jako cezurę czasową wyznaczyła więc wejście w życie przepisów ustawy o ofercie, tj. dzień [...] października 2005 r. Ponadto wydane w sprawie dwie decyzje częściowe, które w ocenie Spółki spowodowały pogorszenie obrazu spółki a tym samym pogorszenie jej sytuacji (poprzez zwiększenie liczby nałożonych na nią kar oraz liczby komunikatów wydanych w tej sprawie przez Komisję), nie stanowią podstawy do zakwalifikowania ich jako naruszających zasadę reformationis in peius, uregulowaną w art. 139 k.p.a.

Komisja wskazała, iż rozstrzygając w sprawie w pierwszej instancji ze sprawy wyodrębniono części nadające się do samodzielnego rozstrzygnięcia, wydano więc dwie decyzje częściowe w postępowaniu administracyjnym (z dnia [...] grudnia 2008 r. o sygn. [...] oraz z dnia [...] grudnia 2008 r. o sygn. [...]).

Komisja podkreśliła nadto, iż w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym karę nałożono z uwzględnieniem obecnego stanu finansowego Spółki. Wskazując na ogłoszoną wobec skarżącej z dniem [...] sierpnia 2007 r. upadłość z możliwością zawarcia układu stwierdziła, że trudna sytuacja finansowa nie może usprawiedliwiać naruszania obowiązków informacyjnych i niwelować możliwości stwierdzenia naruszenia przepisów prawa i wymierzenia sankcji w postaci kary pieniężnej. Określając wysokość kary pieniężnej KNF uwzględniła sytuację finansową Spółki, znajdującej się obecnie w upadłości układowej. Okoliczność ta spowodowała, iż wobec naruszenia obowiązków informacyjnych Komisja, zachowując odpowiedni stopień dolegliwości kary pieniężnej, nałożyła karę pieniężną, która stanowi 10% maksymalnego zagrożenia przewidzianego w art. 85 ust. 1 pkt. 2 p.p.o.p.w.

W skardze wniesionej do WSA skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, skutkujące nieważnością decyzji zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia skarżonej decyzji na przepisach uchylonej ustawy oraz nieuwzględnienie faktu braku legitymacji biernej skarżącej do uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym;

2) naruszenie art. 24 § 3 k.p.a. oraz art. 27 § 1 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niewyłącznie z udziału w postępowaniu członków organu orzekającego, a przez to niezachowanie przez organ nadzoru wymaganej bezstronności;

3) naruszenie przepisów art. 139 KPA w związku z naruszeniem art. 104 KPA, mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez bezpodstawne wydanie decyzji częściowej w postępowaniu administracyjnym, czym pogorszono sytuację procesową Skarżącego;

a) w odniesieniu do postępowania zakończonego decyzją KNF nr [...]:

4) naruszenie przepisów prawa materialnego: przepisu art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 81 ust. 4 oraz art. 85 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - o publicznym obrocie papierami wartościowymi przepisu § 2 ust. 1 pkt 53 oraz § 104 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 marca 2005 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych, przepisu § 2 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2004 r. - w sprawie rodzaju informacji, które mogą naruszyć słuszny interes emitenta, oraz sposobu postępowania emitenta w związku z opóźnianiem przekazywania do publicznej wiadomości informacji poufnych oraz przepisów art. 6 § 1 oraz art. 428 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks Spółek Handlowych, które miały wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne zastosowanie tychże przepisów do stanu faktycznego będącego przedmiotem oceny w zaskarżonej decyzji;

b) w odniesieniu do postępowania zakończonego decyzją KNF nr [...]:

- naruszenie przepisów prawa materialnego: przepisu art. 56 ust. 1 pkt 1 oraz art. 90 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. - o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (dalej: "Ustawa o ofercie"), art. 154 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. - o obrocie instrumentami finansowymi (dalej: "Ustawa o obrocie"), przepisów § 3 ust. 1 - 4 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 października 2005 r. - w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych (dalej: "Rozporządzenie z 19 grudnia 2005"), przepisów art. 8, 17 i 38 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. - o Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej: "Ustawa o KRS") oraz przepisu § 6 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2006 r. - w sprawie ustroju i organizacji centralnej informacji krajowego rejestru sądowego oraz szczegółowych zasad udzielania informacji z rejestru i udostępniania kopii dokumentów z katalogu (dalej: "Rozporządzenie z 19 grudnia 2006"), które miały wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne zastosowanie tychże przepisów do stanu faktycznego będącego przedmiotem oceny w zaskarżonej decyzji;

5) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest naruszenie art. 104 § 1 w związku z art. 107 KPA, oraz inne naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej, skarżąca spółka podniosła, co następuje.

W ocenie skarżącej brak jest w obecnie obowiązującym systemie prawnym podstawy do nałożenia sankcji za czyny zaistniałe przed datą wejścia w życie ustawy o ofercie, czyli przed dniem 24 października 2005 r. Wskazuje na to treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 grudnia 2007 r. (sygn. akt P 43/07), który uznał za niezgodny z Konstytucją RP przepis intertemporalny – art. 128 ust. 1 ustawy o ofercie. Usunięcie z porządku prawnego normy intertemporalnej, która nakazywała stosowanie ustawy o ofercie do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, spowodował depenalizację stanów faktycznych zaistniałych przed tą datą. Pełnomocnik skarżącej zwrócił uwagę na znajdującą się w aktach administracyjnych opinię prawną prof. M. S., prezentującą pogląd o bezprzedmiotowości postępowań wszczętych przed datą wejścia w życie ustawy o ofercie. Wyraził pogląd, iż w opisanej sytuacji zachodziła podstawa umorzenia postępowania administracyjnego, a wydana decyzja merytoryczna winna zostać uznana za nieważną w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Uzasadniając zarzut braku legitymacji biernej spółki E. SA, pełnomocnik podniósł, iż utrata statusu emitenta papierów wartościowych dopuszczonych na rynku regulowanym skutkuje brakiem możliwości nałożenia przez KNF kar finansowych na podstawie art. 85 p.p.o.p.w. Sankcja zawarta w tym przepisie może być bowiem stosowana wyłącznie wobec podmiotów, na których spoczywają obowiązki informacyjne. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, brak podstawy prawnej rozstrzygnięcia skutkuje, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – nieważnością decyzji, zaś zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. decyzja winna być w tej sytuacji w całości uchylona przez sąd.

Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów art. 24 § 3 k.p.a. i 27 § 1 k.p.a., mających istotny wpływ na wynik sprawy, pełnomocnik skarżącej wskazał na fakt wniesienia przez Przewodniczącego KNF subsydialnego aktu oskarżenia przeciwko Prezesowi E. SA o czyny z art. 10 ust. 2 w zw. z art. 56 ust. 1 ustawy o ofercie. Wskazał, iż pismem z [...] października 2008 r., skarżący wniósł o wyłączenie wszystkich pracowników Komisji, którzy brali udział w przygotowaniu aktu oskarżenia przeciwko P. N., uczestniczą oraz będą uczestniczyć w postępowaniu karnym zainicjowanym wniesieniem tegoż aktu, a także o zawieszenie postępowań administracyjnych do czasu rozstrzygnięcia przez sąd powszechny sprawy karnej. Podniósł, iż wniosek o wyłączenie nie został rozpoznany przez organ we właściwym trybie, gdyż postanowienie z [...] listopada 2008 r. odmawiające wyłączenia pracowników KNF zostało podpisane przez Dyrektora zarządzającego KNF. Następnie KNF podjęła na posiedzeniu w dniu [...] sierpnia 2009 r. postanowienie o odmowie wyłączenia Przewodniczącego KNF.

Pełnomocnik skarżącej wskazał, iż w myśl art. 27 § 1 w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. wystarczające dla wyłączenia pracownika organu kolegialnego jest uprawdopodobnienie okoliczności mogących wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Nie jest ono równoznaczne z udowodnieniem istnienia tej kategorii przesłanek. Nie jest w jego ocenie konieczne imienne wskazanie pracowników, których wyłączenia się domaga. nie wyłącza braku bezstronności Przewodniczącego KNF fakt udzielenia przezeń pełnomocnictwa radcy prawnemu, który w jego imieniu sporządził akt oskarżenia przeciwko P. N.

Podniósł nadto, że odmienne są skutki wyłączenia pracownika, a inne – organu.

O ile w wypadku wyłączenia pracownika sprawę załatwia inny wyznaczony pracownik, to w wypadku wyłączenia wójta czy starosty wyłączeni zostają wszyscy pracownicy danego urzędu. Nie jest zatem dopuszczalne wydanie w takim przypadku decyzji przez jakiegokolwiek innego pracownika urzędu, bowiem z chwilą wyłączenia tych organów tracą również moc wydane przez nich upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych przez pracowników podlegającego im urzędu. Podwójna rola Przewodniczącego KNF- z jednej strony organu rozstrzygającego sprawę administracyjną i mającego zachować pełną obiektywność, z drugiej oskarżyciela przed sądem karnym musi prowadzić do wniosku, iż dochodzi do konfliktu interesów organu administracji publicznej.

Podkreślił, iż wobec wystąpienia przez Przewodniczącego KNF z aktem oskarżenia przeciwko prezesowi skarżącej spółki, nie może on zachować bezstronności w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Powołując się na doktrynę prawa wyraził pogląd, iż zasada bezstronności organu odgrywa szczególną rolę. Wynika ona wprost z Konstytucji RP, europejskiej konwencji praw człowieka, europejskiego kodeksu dobrej administracji, z zasad ogólnych KPA (art. 7 - zasada prawdy obiektywnej i ważenia interesów, art. 8 - zasada pogłębiania zaufania obywateli do państwa, art. 9 i art. 10 - obowiązki organu wobec stron), a także wyrażona została implicite w regulacji wyłączenia pracownika i organu (art. 24 - 27 KPA). Powiązanie wskazanych reguł procesowych z zasadą bezstronności organu jest niezaprzeczalne. Bezstronność organów orzekających o prawach i obowiązkach obywateli (i innych podmiotów prywatnych) stanowi uniwersalny standard wynikający z przyjętej w porządku konstytucyjnym zasady praworządności i stanowi wartość cywilizacyjną, przyjętą w prawie międzynarodowym i europejskim.

Odwołał się do art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (E.K.P.C.) oraz do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu na gruncie ww. przepisu (m.in. sprawa sygn. akt: 39343/98, wyrok w sprawie Klein i inni przeciw Holandii, z dnia 6 maja 2003 r.), odnoszącego się do kwestii bezstronności. Podkreślił, iż w jego ocenie wszelkie poglądy Trybunału w powyższym przedmiocie, aczkolwiek odnoszą się do sędziów, powinny mieć tym bardziej zastosowanie w postępowaniu karno-administracyjnym. Ma ono bowiem charakter inkwizycyjny, w którym organ orzekający jest jednocześnie oskarżycielem.

Strona takiego postępowanie jest pozbawiana wielu praw, które służą oskarżonemu w postępowaniu karnym. Nie ma przede wszystkim aktu oskarżenia który dokładnie przedstawia zarzuty przed wydaniem rozstrzygnięcia przez podmiot zewnętrzny w stosunku do oskarżyciela. W przypadku postępowania administracyjnego konkretne zarzuty i ich podstawa prawna realnie zostają ujawnione stronie w momencie wydania decyzji. Dopiero składając wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy strona może podnosić argumenty na swoją obronę. W takiej sytuacji całkowita i bezsporna bezstronność organu jest cechą niezwykle istotną. Dlatego też ustawodawca w celu wyłączenia organu nie wymaga nawet udowodnienia jej braku, ale wystarczy jego uprawdopodobnienie.

Pełnomocnik skarżącej spółki zaznaczył, iż niezależnie od niedoskonałych regulacji prawnych w tymże zakresie, tj. nie korespondujących ze sobą przepisów Ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym z regulacjami KPA, stan faktyczny sprawy powstał w znacznej mierze na skutek działań Komisji (przeprowadzenie i orzekanie w postępowaniu administracyjnym oraz - mimo dwukrotnego umorzenia postępowania przygotowawczego przez niezależną prokuraturę - przygotowanie i złożenie subsydiarnego aktu oskarżenia przez radcę prawnego umocowana przez Przewodniczącego KNF), które w efekcie doprowadziły do naruszenia przepisów art. 24 i 27 k.p.a.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 139 w zw. z art. 104 k.p.a. (bezpodstawne wydanie decyzji częściowej, pełnomocnik skarżącej podniósł, iż wydanie decyzji częściowej nie było konieczne.

Dokonanie podziału toczącego się przed KNF postępowania administracyjnego spowodowało, iż z pierwotnie jednego postępowania wygenerowano dwie odrębne decyzje (decyzja z [...] sierpnia 2009 r., sygn. [...], utrzymująca w mocy decyzję z [...] grudnia 2008 r., sygn. [...] oraz skażony akt administracyjny wydany na skutek uchylenia przez KNF decyzji z [...] grudnia 2008 r. sygnatura [...]). Przywołał poglądy doktryny (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, wyd. II; System Informacji Prawnej LEX) zgodnie z którym zasadą w postępowaniu administracyjnym powinno być rozpatrzenie i rozstrzygnięcie całej sprawy administracyjnej co do jej istoty jedną decyzją administracyjną (...). Zgodnie z zasadą prawdy materialnej decyzja częściowa może być wydana wówczas, gdy część sprawy została dostatecznie wyjaśniona i jest tego rodzaju, że może być przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia. Podkreślił, iż w opinii skarżącej, w przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna okoliczność usprawiedliwiająca wystarczająco konieczność wydzielenia dwóch rozstrzygnięć w jednej sprawie. Postępowanie prowadzone przez organ nadzoru dotyczyło bowiem tylko jednej kwestii - podejrzenia naruszenia obowiązków informacyjnych przez E. S.A. Stąd też przyjęcie przez KNF cenzusu czasowego (wejścia w życie nowej ustawy) jako jedynego wyznacznika i uzasadnienia wydania dwóch decyzji w jednym postępowaniu administracyjnym było niewystarczające.

Pełnomocnik skarżącej poinformował, iż w równolegle prowadzonym postępowaniu przeciw Spółce KNF zastosowała identyczny zabieg prawny (sygn. decyzji: [...] oraz [...]). W efekcie wydanie w jednym postępowaniu dwóch decyzji zamiast jednej bez wątpienia wpłynęło na dodatkowe osłabienie pozycji rynkowej skarżącej. W efekcie – na skutek przeprowadzenia dwóch postępowań wydano cztery decyzje.

Wskazał, iż powyższe okoliczności powinny być postrzegane na tle trudnej sytuacji w jakiej na obecnym etapie znajduje się E. S.A. Jak zaznacza w decyzjach organ nadzoru, Spółka od [...] sierpnia 2007 r. znajduje się w stanie upadłości układowej. W związku z tym, intencją E. S.A. jest przede wszystkim zaspokojenie wierzycieli, stopniowe odbudowanie pozycji na rynku oraz tym samym odbudowa swego dobrego imienia. Podkreślił, iż wydanie czterech decyzji, stwierdzających naruszenia przepisów prawa, nakładających na spółkę kary finansowe i związana z tym faktem konieczność publikacji informacji przez KNF w sposób znaczący wpływa na osłabienie możliwości realizacji wskazanych uprzednio celów. Nałożone kary narażają Spółkę na utratę zaufania wierzycieli i wpłynąć mogą na zakłócenie rzetelnej i systematycznej realizacji zobowiązań układowych.

W opinii pełnomocnika skarżącej zaistniała sytuacja stanowiąca rażące naruszenie przepisu art. 139 k.p.a. w zakresie, w jakim prowadzi do pogorszenia sytuacji strony postępowania.

Ponadto podkreślił, iż nałożona kara stanowi środek nieuzasadnionej represji nałożonej na skarżącą.

Wyraził pogląd, zgodnie z którym na skutek zaistnienia przyczyn określonych w art. 156 KPA oraz obrazy innych przepisów KPA, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadnione jest stwierdzenie w całości nieważności skarżonej decyzji na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Podkreślił, iż stawiane zarzuty obrony prawa materialnego (naruszenia przepisów art. 81 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 81 ust. 4 oraz art. 85 ust. 1 pkt 2 PPOPW, przepisu § 2 ust. 1 pkt 53 oraz § 104 ust. 1 Rozporządzenia z 21 marca 2005 r., przepisu § 2 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia z 21 kwietnia 2004 oraz przepisów art. 6 § 1 oraz art. 428 KSH, które miały wpływ na wynik sprawy) - stawia z tzw. "ostrożności procesowej". W ramach tych zarzutów skarżąca kwestionuje ustalenia stanu faktycznego przyjęte jako podstawa rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji KNF. W jego ocenie KNF nie ustaliła w sposób ostateczny stanu faktycznego oraz prawnego sprawy oraz dopuściła się błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię i zastosowanie.

Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (naruszenie art. 104 § 1 KPA w związku z art. 107 KPA, oraz inne naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy) pełnomocnik skarżącej podał, iż w protokole z posiedzenia Komisji w dniu [...] sierpnia 2009 r., na którym wydano zaskarżoną decyzję, uchwalono wyłącznie orzeczenie odnośnie stwierdzenia kwestionowanych przez E. S.A. naruszeń i wysokości nałożonej na Skarżącego kary. Komisja nie uchwaliła uzasadnienia podjętej decyzji, co stoi w sprzeczności z przepisem art. 107 KPA. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie decyzji administracyjnej jest integralną częścią każdej decyzji wydawanej przez organ organu administracji. Komisja rozstrzygając sprawę winna wydać całą decyzję administracyjną wraz z uzasadnieniem, co znajduje uzasadnienie w art. 104 KPA. Z protokołu posiedzenia KNF z [...] sierpnia 2009 r., który został doręczony stronie [...] listopada 2009 r., wynika że Komisja nie objęła zakresem spraw stanowiących przedmiot posiedzenia, uzasadnienia skarżonej decyzji. Wynika z tego, że uzasadnienie skarżonej decyzji, było sporządzone później przez pracowników KNF i zapewne wielokrotnie zmieniane. W związku z tym pełna decyzja nigdy nie była akceptowana przez KNF.

Pełnomocnik wyraził pogląd, iż istnieje w tej sytuacji wątpliwość co do prawidłowości trybu podjęcia decyzji. W sytuacji stwierdzenia wydania jej przez nieuprawniony podmiot (Przewodniczącego KNF, a nie przez Komisję) – zachodziłaby wadliwość tego aktu skutkująca stwierdzeniem nieważności na mocy art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.

Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej wniósł o stwierdzenie nieważności lub uchylenie wskazanych decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Nie podzielił argumentacji przedstawionej przez pełnomocnika skarżącej.

Podkreślił, iż jak to wynika z uzasadnienia wyroku WSA z 6 września 2007 r. zastosowanie przepisów nowej lub poprzednio obowiązującej ustawy uzależnione jest od charakteru wydanej w sprawie decyzji : deklaratoryjnej lub konstytucyjnej.

W niniejszej sprawie nawiązanie stosunku administracyjnoprawnego między skarżącą spółką a Komisją nastąpiło w związku z przeprowadzoną kontrolą. Komisja przyjęła, że skarżona decyzja ma charakter deklaratoryjny, a zatem podstawą prawną jej wydania winny być przepisy z daty wystąpienia zdarzeń stwierdzanych jej sentencją. Powyższy pogląd koreluje z wyrokiem TK uznających za niekonstytucyjny przepis art. 128 ustawy o ofercie, jak również z poglądem zawartym w wyroku WSA z 8 września 2006 r. sygn. VI SA/Wa 1041/06.

Organ podkreślił, że poglądy te zostały odzwierciedlone w wyroku WSA z 6 września 2007 r., którego poglądy i wskazania są dla organu wiążące.

Zdaniem organu fakt wykluczenia skarżącej z obrotu na rynku regulowanym w styczniu 2008 r. i związana z tym utrata statusu emitenta:

- nie ma znaczenia dla sprawy. Kara poza represyjnym charakterem ma znaczenie edukacyjno-pouczające. Utrata statusu emitenta nie może skutkować uniknięciem przez skarżącą odpowiedzialności.

Organ stwierdził, iż nie są uzasadnione zarzuty dotyczące naruszeń art. 24 § 3 k.p.a. oraz art. 27 § 1 k.p.a. podkreślając, iż sam fakt sporządzenia aktu oskarżenia na podstawie materiału dowodowego będącego także podstawą wydania skarżonej decyzji nie może stanowić o prawdopodobieństwie istnienia okoliczności wywołujących wątpliwości co do bezstronności. Nadto niezbędne było imienne wskazanie pracowników podlegających wyłączeniu, czego skarżąca nie uczyniła. Podkreślił, iż łączenie przez Komisję uprawnień pokrzywdzonego z innymi uprawnieniami wynika z ustawy (art. 2 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym). Nie można zatem podzielić poglądu skarżącej, jakoby uprawnienia te wprowadzały konflikt interesów.

Niezasadność zarzutu wydania postanowienia o odmowie wyłączenia pracowników przez osobę nieuprawnioną wynika wprost z treści tego postanowienia, zawierającej wyjaśnienie o podstawie uprawnień do jego wydania.

Nie było zatem naruszenia zasady bezstronności, na co powołuje się pełnomocnik skarżącej.

Organ wskazał nadto, iż nie doszło do naruszenia art. 139 i 140 k.p.a. Wydanie decyzji częściowej w przedmiotowej sprawie było zgodne z prawem. Podyktowane było faktem, iż wymienienie sankcji dotyczyło naruszeń obowiązków informacyjnych przez skarżącą, co miało miejsce "pod rządami różnych stanów prawnych", a co - jak wykazuje przebieg postępowania – nie stanowiło materii oczywistej w zakresie wskazania podstaw rozstrzygnięcia (...).

Zdaniem organu wskutek wydania decyzji częściowej nie doszło do naruszenia zakazu reformationis in peius. Podkreślił, iż zakaz ten może być odnoszony wyłącznie do treści merytorycznego rozstrzygnięcia zawartego decyzji. Nie obejmuje natomiast formy, w jakiej wydawana jest decyzja administracyjna, a zatem nie jest istotne, czy została wydana jedna decyzja, obejmująca cały zakres sprawy administracyjnej, czy też zostało wydanych kilka decyzji częściowych, które dopiero łącznie wyczerpują zakres sprawy administracyjnej.

Odnosząc się do zarzutu błędnych ustaleń faktycznych przyjętych jako podstawa rozstrzygnięcia, organ wskazał, że w uzasadnieniu wyroku sygn. akt VI SA/Wa 811/07 z dnia 6 września 1006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił ocenę stanu faktycznego dokonaną przez Komisję, stwierdzając, że w ramach prowadzonego postępowania ustalone zostały wszelkie okoliczności istotne z punktu widzenia przepisów prawa materialnego. Wobec tego jednak, że skarżąca podnosi ponownie zarzuty dotyczące ustaleń stanu faktycznego i prawnego, Komisja ponownie przedstawiła własną wersję ustaleń faktycznych i ich interpretację prawną przyjętą w zaskarżonej decyzji.

Ustosunkowując się do ostatniego zarzutu skargi, organ stwierdził, co następuje. Z posiedzenia Komisji sporządzany jest protokół, który zawiera m.in. informacje dotyczące sposobu rozstrzygnięcia danej sprawy objętej porządkiem obrać. Wypracowane przez Komisję wewnętrzne standardy sporządzania protokołu nie zawierają w swej treści stwierdzeń poznających na wyróżnienie osnowy decyzji i jej uzasadnienia. Zamieszczenie informacji w protokóle, że Komisja podjęła określoną decyzję oznacza zawsze akceptację zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, prowadzącego do wniosków będących podstawą sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Mając na uwadze, że Komisja jest organem kolegialnym, w celu umożliwienia jej członkom podjęcia prawidłowej decyzji, przed planowanym jej posiedzeniem, przekazywana jest notatka wewnętrzna, w której departament merytoryczny prowadzący sprawę przedstawia zgromadzony materiał dowodowy zawierający także przedstawienie obowiązującego stanu prawnego. Zawartość notatki obejmuje zatem ustalony na podstawie zgromadzonych dowodów stan faktyczny i wskazanie odpowiadających mu przepisów prawa. Ostateczne rozstrzygnięcie akceptuje zatem ustalenia poczynione w toku postępowania prowadzonego przez urząd Komisji. Oczywistym jest, że w przypadku powzięcia przez członków Komisji jakiekolwiek wątpliwości, mogą oni zarządzić podjęcie dodatkowych czynności, w tym także uzupełnienie zgromadzonego materiału dowodowego. Podjęcie decyzji musi uwzględniać zasady wynikające z art. 11 ust. 1 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym. O tym, że każdą decyzję podpisuje Przewodniczący Komisji rozstrzyga także ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym poprzez art. 11 ust. 3, a zatem zarzut, że decyzję "wydał" Przewodniczący Komisji samodzielnie, z przekroczeniem uprawnień, jest nieuzasadniony, a zatem nie istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności skarżonej decyzji w związku z art. 156 § pkt 1 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Ponadto, co wymaga podkreślenia, w myśl art. 153 p.p.s.a.- "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia".

Jak zostało wskazane we wstępnej części uzasadnienia, wyrokiem WSA z 6 września 2007 r. sygn. akt: Sygn. akt VI SA/Wa 811/07, po rozpoznaniu sprawy ze skargi E. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu nienależytego wykonania obowiązków informacyjnych uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...].

W powyższym wyroku stwierdzono jednoznacznie, że stan faktyczny przyjęty jako podstawa rozstrzygnięcia został ustalony w sposób nie budzący wątpliwości oraz, że zaistniałe naruszenia obowiązków informacyjnych uzasadniają nałożenie na skarżącą – Spółkę E. S.A. z siedzibą w Warszawie sankcji administracyjnej.

Jak wynika z akt sprawy, Przewodniczący Komisji Papierów Wartościowych i Giełd zarządzeniem z dnia [...] lipca 2005 r. wszczął postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia, czy istnieją podstawy do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie, czy spółka E. S.A. w okresie od dnia [...] stycznia 2005 r. właściwie wykonywała obowiązki przekazywania informacji, o których mowa w art. 81 ust.1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 49, poz. 447 z późn. zm.) - zwanej dalej Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi.

Postępowaniem wyjaśniającym został objęty okres do [...] grudnia 2005 r. Tak więc zasadnym jest przyjęcie, iż daty: [...] stycznia 2005 r. i [...] grudnia 2005 r. stanowią granice czasowe kontroli, a zarazem stanu faktycznego stanowiącego przedmiot sprawy administracyjnej w znaczeniu materialnoprawnym. Decyzją Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] (uchylona wyrokiem WSA z 6 września 2007 r.) nałożono karę za niewykonanie obowiązków informacyjnych w powyższym okresie. Na skutek poglądu prawnego wyrażonego w powyższym wyroku, zgodnie z którym do poszczególnych naruszeń obowiązków informacyjnych należy stosować różne reżimy prawne, w zależności od czasu zaistnienia tych naruszeń, wydano dwie decyzje administracyjne, obejmujące stany faktyczne regulowane poszczególnymi ustawami.

W sprawie zakończonej decyzjami administracyjnymi KNF z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] (decyzja I instancji) i decyzją [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. – rozstrzygnięcie dotyczy stanów faktycznych zaistniałych przed datą wejścia w życia ustawy o ofercie (do [...] października 2005 r.), natomiast w sprawie zakończonej decyzją częściową KNF z dnia [...] grudnia 2008 r. [...] (decyzja I instancji) i decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. [...] (decyzja II instancji) – rozstrzygnięcie dotyczy stanów faktycznych zaistniałych od daty wejścia w życia ustawy o ofercie ([...] października 2005 r.).

Rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wymagała przede wszystkim kwestia proceduralna, czy takie rozdzielenie sprawy administracyjnej i wydanie dwóch decyzji częściowych, stwierdzających naruszenie obowiązków i nakładających karę, w miejsce uprzednio istniejącej jednej decyzji - było zgodne z prawem.

W myśl art. 104 k.p.a: § 1. Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej.

§ 2. Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji.

Jak wynika z poglądów wyrażanych zgodnie w doktrynie prawa i judykaturze (vide: m.in. Adamiak. Borkowski, Komentarz, s. 475; KPA – Komentarz dla praktyków pod red. Dr Artura Mudreckiego, s. 241; CH BECK KPA Komentarz s. 529 i nast.; a także: wyrok NSA z 8 grudnia 1981 r. ONSA 1981 r, Nr 2, poz.: 127) – decyzja częściowa może być wydana wówczas, gdy sprawa administracyjna jest podzielna i można z niej wyodrębnić części nadające się do samodzielnego rozstrzygnięcia. Sprawą administracyjną w kontrolowanym postępowaniu jest rozstrzygnięcie o nienależytym wykonaniu przez spółkę E. SA z siedzibą w W. obowiązków informacyjnych stwierdzone w drodze postępowania wyjaśniającego wszczętego postanowieniem Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z [...] stycznia 2006 r. i obejmującego okres od [...] stycznia 2005 r. do [...] grudnia 2005 r. i nałożenie z tego tytułu kary pieniężnej. W ramach postępowania, które toczyło się pierwotnie (przed wydaniem wyroku WSA z z 6 września 2007 r.) w przedmiotowej sprawie, została wydana decyzja administracyjna Komisji Papierów Wartościowych i Giełd nr [...], na mocy której stwierdzono nienależyte wykonanie obowiązków, o których mowa w art. 56 ustawy z 29 lipca 2005 r. i nałożono z tego tytułu na spółkę E. SA karę pieniężną wysokości [...] zł. Następnie – na skutek wyroku WSA z 6 września 2007 r., Komisja Nadzoru Finansowego, stosując się do zaleceń zawartych w powyższym wyroku, podzieliła sprawę administracyjną na dwie części, obejmując każdą z nich odrębną decyzją, przy czym ta z nich, która dotyczyła wcześniejszego stanu faktycznego (sprzed daty 24 października 2005 r.), została określona jako "częściowa". Kryterium podziału stanowiła cezura czasowa obowiązującego reżimu prawnego. Tak więc wydanie decyzji częściowej w niniejszej sprawie było konsekwencją sądowej kontroli uprzednio wydanej decyzji w tej samej sprawie administracyjnej. Stwierdzenie przez WSA, że naruszenia obowiązków informacyjnych podlegały dwóm różnym regulacjom prawnym spowodowało sytuację, w której koniecznością stało się dokonanie podziału sprawy według kryterium czasowego. Nie można zatem uznać za wadę tego rozstrzygnięcia "rozbicia" sprawy administracyjnej w znaczeniu materialnoprawnym na dwa odrębne postępowania zakończone częściowymi decyzjami administracyjnymi. Prawidłowo organ zaznaczył charakter decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] z dnia określając ją już w nagłówku jako częściową. Z kolei z uzasadnienia decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] wynika, ze decyzja ma charakter komplementarny (vide: s. 2/3 decyzji). Niezasadne są zatem twierdzenia o naruszeniu art. 104 par. 2 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy decyzjami częściowymi.

Łączący się z powyższą kwestią zarzut naruszenia zakazu reformationis in peius na skutek wydania dwóch decyzji w miejsce jednej - jest również niezasadny. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, iż przepis art. 139 k.p.a., zgodnie z którym "Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny" – odnosi się wyłącznie do postępowania odwoławczego, nie ma zatem zastosowania do postępowania będącego konsekwencją kontroli sądowoadministracyjnej. Niezależnie od tego – nie można stwierdzić, aby na skutek wydania dwóch decyzji częściowych mieszczących się w opisie stanu faktycznego objętego uprzednio jedną decyzją, jak również w granicach nałożonej tą decyzją sankcji administracyjnej, był w sposób jednoznaczny mniej korzystny dla strony skarżącej. Liczba wydanych w stosunku do niej decyzji nie może być uznana za skutek w jednoznaczny sposób pogarszający jej sytuację. Oczywistym jest bowiem, że ani liczba, ani ranga naruszeń prawa nie mogą być w pełni odzwierciedlone liczbą decyzji administracyjnych, a jedynie ich treścią.

Sąd uznał także za bezzasadny zarzut oparcia rozstrzygnięcia na przepisach uchylonej ustawy – Prawo o powszechnym obrocie papierami wartościowymi. Zarówno bowiem ustawa powyższa, jak i zastępująca ją Ustawa o ofercie, penalizują (przewidują sankcję administracyjną) z tytułu zaniechania obowiązków informacyjnych. Różnice legislacyjne dotyczą nałożonych na podmiot dopuszczający się uchybień tych obowiązków sankcji. Nie można mówić w tej sytuacji o depenalizacji określonych działań (zaniechań). Ochrona praw strony polega w tym wypadku na zastosowaniu wobec niej, w sytuacji obowiązywania odmiennej regulacji prawnej w dacie dopuszczenia się deliktu administracyjnego i w dacie orzekania ustawy dla niej względniejszej.

Podkreślenia wymaga, iż stwierdzenie naruszeń obowiązków informacyjnych stanowi podstawę orzeczenia o charakterze deklaratoryjnym. Nałożenie kary jest konsekwencją ustalonego stanu faktycznego penalizowanego normą sankcyjną.

Decyzje mają zatem charakter deklaratoryjny, a więc w ocenie Sądu – brak jest podstaw do uznania bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego na skutek wejścia w życie ustawy o ofercie (w odniesieniu do deliktów wcześniejszych). Taka sytuacja miałaby miejsce wówczas, gdyby na skutek zmiany regulacji prawnej przed datą orzekania nastąpiła depenalizacja stanów faktycznych objętych sprawą administracyjną.

Nową okolicznością faktyczną, która pojawiła się na etapie postępowania administracyjnego kontrolowanego w niniejszej sprawie, była utrata statusu emitenta akcji przez skarżącą. Mianowicie, w dniu [...] sierpnia 2008 r. akcje E. SA zostały wykluczone z obrotu giełdowego. Na tej podstawie skarżąca wywodzi, iż brak jest po jej stronie legitymacji biernej w postępowaniu administracyjnym, gdyż nie podlega już ona od tej daty regulacjom art. 56 ustawy o ofercie, jak również art. 81 p.p.o.p.w.

Art. 81 ust. 1 prawa o publicznym obrocie papierami wartościowymi miał następujące brzmienie: "1. Od dnia udostępnienia prospektu do publicznej wiadomości emitent jest obowiązany do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej giełdę lub spółce prowadzącej rynek pozagiełdowy, na których są notowane papiery wartościowe emitenta:

1) każdej informacji powodującej zmianę treści prospektu - w okresie jego ważności,

2) informacji poufnych,

3) informacji bieżących i okresowych

- a po upływie 20 minut od chwili przekazania informacji tym podmiotom - także przekazania jej do publicznej wiadomości".

Sankcja (uznaniowa) z tytułu uchybienia powyższym obowiązkom przewidziana była w przepisie art. 85 p.p.o.p.w, w myśl którego: "1. W przypadku gdy emitent nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 76-81, art. 81c, art. 81d ust. 5 i 6, art. 84, lub wynikających z przepisów, o których mowa w art. 63, art. 73, art. 75, art. 82, art. 83, art. 83a, art. 148 i art. 161e, albo wykonuje je nienależycie, Komisja może:

1) wydać decyzję o wykluczeniu papierów wartościowych z publicznego obrotu albo

2) nałożyć karę pieniężną do wysokości 500.000 zł, albo

3) wydać decyzję o wykluczeniu papierów wartościowych z publicznego obrotu, nakładając jednocześnie karę pieniężną określoną w pkt 2.

Natomiast art. 56 ust. 1 ustawy o ofercie stanowi: "1. Emitent papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym jest obowiązany, z zastrzeżeniem ust. 6, do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej ten rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości:

1) informacji poufnych, w rozumieniu art. 154 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, zwanych dalej "informacjami poufnymi";

2) informacji bieżących i okresowych..."

Sankcja (uznaniowa) z tytułu uchybienia powyższym obowiązkom przewidziana jest w przepisie art.: 96 ustawy o ofercie, w myśl którego: "1. W przypadku gdy emitent lub wprowadzający:

1) nie wykonuje albo wykonuje nienależycie obowiązki, o których mowa w art. 10 ust. 5, art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 2, art. 20, art. 24 ust. 3, art. 28 ust. 3, art. 37 ust. 3 i 4, art. 38b, art. 40, art. 42b, art. 44 ust. 1, art. 45, art. 46, art. 47 ust. 1, 2 i 4, art. 48, art. 50, art. 51a, art. 52, art. 54 ust. 2 i 3, art. 56-56c, art. 57, art. 58 ust. 1, art. 59, art. 62 ust. 2, 6 i 8, art. 63, art. 66 i art. 70,

- Komisja może wydać decyzję o wykluczeniu, na czas określony lub bezterminowo, papierów wartościowych z obrotu na rynku regulowanym albo nałożyć, biorąc pod uwagę w szczególności sytuację finansową podmiotu, na który kara jest nakładana, karę pieniężną do wysokości 1.000.000 zł, albo zastosować obie sankcje łącznie".

Brzmienie przywołanych przepisów wskazuje na podmiotową stronę norm nakładających określone obowiązki informacyjne. Obowiązkom tym może w myśl przywołanych przepisów uchybić jedynie emitent papierów wartościowych. Brak jest jednak ograniczenia co do stosowania norm sankcjonujących uchybienie tym obowiązkom wyłącznie do podmiotów legitymujących się tym statusem w dacie wydania decyzji administracyjnej. Ratio legis takiego unormowania jest uzasadnione z uwagi na zasadę nieuchronności kary służącej celowi prewencji ogólnej, stanowiąc "sprawiedliwą odpłatę" za działania emitenta niezgodne z prawem, a godzące w interesy inwestorów giełdowych.

Jak zostało już wcześniej zaakcentowane, wiążąca w niniejszym postępowaniu treść ocen prawnych zawartych w wyroku WSA z 6 września 2007 r. przesądziła, iż stan faktyczny został ustalony w postępowaniu administracyjnym w sposób prawidłowy. Podstawą uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji przez WSA było stwierdzenie naruszenia zakazu lex retro non agit. Sąd oceniał sprawę całościowo, nie będąc związanym zakresem wniosków i zarzutów skargi. Nie stwierdził w zakresie ustaleń faktycznych istotnego naruszenia przepisów prawa procedury administracyjnej. Jedynym wyjątkiem było stwierdzenie niewyczerpujacego zbadania przez organ sytuacji finansowej Spółki, znajdującej się obecnie w upadłości układowej, o czym będzie mowa poniżej.

Z uwagi na wiążącą treść ocen prawnych zawartych w wyroku WSA z 6 września 2007 r. Sąd uznał za niezasadne zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez błędne ustalenie naruszenia obowiązków informacyjnych skarżącej spółki. Pełne odniesienie się do tej kwestii znajduje się w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 września 2007 r. (sygn. akt: VI SA/Wa 811/07).

Zdaniem Sądu pozostaje w zgodzie z obowiązującym porządkiem prawnym działanie organu polegające na podejmowaniu różnorakich akcji prawnych w związku ze stwierdzonymi okolicznościami prawnie relewantnymi (w tym wypadku były to uchybienia obowiązkom informacyjnym emitenta stwierdzone na skutek przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego). Fakt wniesienia przez Przewodniczącego KNF subsydiarnego aktu oskarżenia przeciwko P. N.– [...] zarządu E. SA nie stało na przeszkodzie prowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia obowiązków informacyjnych przez skarżącą spółkę jako emitenta akcji. Przeciwnie – takie działanie było w ocenie Sądu zgodne z kompetencjami i rolą w polskim systemie prawnym Komisji Nadzoru Finansowego jako organu właściwego w sprawach nadzoru nad rynkiem finansowym. Zadania KNF określone zostały w sposób szeroki w art. 4 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz.U. z 4 września 2006 r. nr 157 poz. 1119). Należy do nich, poza ogólnie sformułowaną kompetencją sprawowania nadzoru nad rynkiem finansowym (ust. 1 pkt 1), m.in. podejmowanie działań służących prawidłowemu funkcjonowaniu rynku finansowego (ust. 1 pkt 2). Wniesienie subsydiarnego aktu oskarżenia w sprawie o czyny z art. 100 ust. 2 w zw. z art. 56 ust. 1 ustawy o ofercie popełnione w okresie [...] lipca 2005 r. do [...] stycznia 2006 r. (pkt I aktu oskarżenia) oraz od [...] lipca do [...] stycznia 2006 r. (pkt II aktu oskarżenia), czyli w okresach częściowo pokrywających się z kontrolowanym w niniejszej sprawie okresem od [...] stycznia do [...] grudnia 2005 r.) mieści się w zakresie posiadanych kompetencji organu i nie świadczy o braku bezstronności Przewodniczącego KNF lub podległych mu pracowników, w stosunku skarżącej spółki, lecz o konsekwentnie wyrażanym przekonaniu o wadze i randze uchybienia ciążących na niej obowiązkom informacyjnym.

Nadto podkreślenia wymaga zasadnicza różnica podmiotowa obydwu postępowań. O ile postępowanie karne toczy się przeciwko osobie fizycznej, to stroną postępowania administracyjnego jest w przypadku niniejszej sprawy osoba prawna – spółka prawa handlowego (obecnie w upadłości).

W myśl art. 27 § 1 k.p.a. członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1 k.p.a.

Zgodnie z § 1 ww. przepisu "pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie:

1) w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki,

2) swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia,

3) osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli,

4) w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3,

5) w której brał udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji,

6) z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne,

7) w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej".

Należy stwierdzić, iż żadna z wymienionych przesłanek wyłączenia pracownika organu w kontrolowanej sprawie nie została przez skarżącego wykazana.

Nie była też spełniona żadna z przesłanek wyłączenia organu jako całości, które wymienione są enumeratywnie w art. 25 § 1 k.p.a. mianowicie – "Organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych:

1) jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3,

2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3."

Zarzuty dotyczące istnienia przesłanek wyłączenia pracowników organu bądź samego organu, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie miały zatem w ocenie Sądu uzasadnionych podstaw.

Niezależnie od powyższego należy podkreślić, iż organ administracyjny nie jest organem władzy sądowniczej, nie podlega zatem regulacji art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, konstytuującej prawo do rzetelnego procesu sądowego. Zarzut braku niezawisłości organu jest w tej sytuacji nietrafny (Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r. podpisana w Rzymie, ratyfikowana przez Polskę w dniu 19 stycznia 1993 r.).

Sąd uznał za niezasadny stawiany zarzut wydania postanowienia z dnia [...] listopada 2008 r. o odmowie wyłączenia pracowników Departamentu Postępowań Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego przez osobę nieuprawnioną. Powyższe postanowienie podpisane zostało przez Dyrektora Zarządzającego Pionem Prawno – Legislacyjnym KNF. Zgodnie z § 2 Zarządzenia Nr 172 Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 listopada 2006 r. w sprawie nadania statutu Urzędowi Komisji Nadzoru Finansowego, (wydanego na podstawie art. 14 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157, poz. 1119) zarządzono, co następuje: "Urzędem Komisji kieruje Przewodniczący Komisji przy pomocy zastępców Przewodniczącego, dyrektorów zarządzających pionami oraz dyrektorów komórek organizacyjnych, o których mowa w § 3 ust. 2 pkt 1". W ocenie Sądu zapis powyższy w sposób wyraźny upoważniał Dyrektora Zarządzającego Pionem Prawno – Legislacyjnym KNF do wydania przedmiotowego postanowienia w imieniu organu.

Odnosząc się do zarzutu wadliwości trybu podjęcia decyzji poprzez wydanie jej de facto przez Przewodniczącego, a nie Komisję jako organ kolegialny, należy stwierdzić, iż brak jest podstaw do przyjęcia jego zasadności. Art. 11 ust. 1 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym stanowi, iż "Komisja w zakresie swojej właściwości podejmuje uchwały, w tym wydaje decyzje administracyjne i postanowienia, określone w przepisach odrębnych.

2. Komisja podejmuje uchwały zwykłą większością głosów, w głosowaniu jawnym, w obecności co najmniej czterech osób wchodzących w jej skład, w tym Przewodniczącego Komisji lub jego Zastępcy; w razie równej liczby głosów rozstrzyga głos Przewodniczącego Komisji.

3. Uchwały w imieniu Komisji podpisuje Przewodniczący Komisji, a w razie jego nieobecności upoważniony przez niego Zastępca Przewodniczącego.

4. Szczegółową organizację i tryb pracy Komisji określa regulamin Komisji uchwalony przez Komisję.

5. Do postępowania Komisji i przed Komisją stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

6. Do decyzji Komisji stosuje się odpowiednio przepis art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej."

Treść rozstrzygnięcia jest akceptowana (przyjmowana) przez Urząd Komisji, a następnie po nadaniu jej formy decyzji – podpisywana przez Przewodniczącego. Powyższy tryb nie oznacza przejęcia uprawnień Komisji przez Przewodniczącego. Jak wynika z treści uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2003 r. (sygn. akt: III RN 135/03, publ.: OSNP 2004/16/274), decyzja administracyjna organu kolegialnego jest "opatrywana podpisami" osób uczestniczących jej przyjęciu albo w postaci odrębnego dokumentu podpisanego przez wszystkie osoby uczestniczące w jego przyjęciu, albo też poprzez ujęcie treści rozstrzygnięcia przyjętego w wyniku głosowania w protokole posiedzenia, do którego załączona jest podpisana przez uczestników posiedzenia lista obecności członków organu kolegialnego. Należy stwierdzić iż powyższe wymogi formalne zostały spełnione, o czym świadczy załączona do akt administracyjnych dokumentacja - Protokół Nr [...] posiedzenia Komisji Nadzoru Finansowego w dniu [...] sierpnia 2009 r.

Na obecnym etapie została w ocenie Sądu dostatecznie wyjaśniona kwestia wpływu sytuacji finansowej skarżącej spółki, znajdującej się obecnie w upadłości układowej, na wysokość wymierzonej kary.

Mianowicie, jak wyjaśnił organ w uzasadnieniach skarżonych decyzji, wziął pod uwagę fakt orzeczenia w stosunku do spółki E. SA upadłości układowej. Skutkowało to wymierzeniem kary w granicach znacznie niższych od najwyższego zagrożenia ustawowego. Wskazał też na okoliczność, iż skutek w postaci pozbawienia inwestorów precyzyjnych i kompletnych informacji ze strony skarżącej jako emitenta nie pozwolił na wymierzenie sankcji niższej, niż orzeczona w sentencji.

Reasumując, Sąd nie stwierdził istnienia wad proceduralnych, które mogłyby w jakikolwiek sposób wpłynąć na treść rozstrzygnięcia. Zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zostały wypełnione w sposób właściwy.

W związku z powyższym na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.