Postanowienie NSA, sygn. akt I GZ 236/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i wstrzymano wykonanie

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 25 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A Sp. z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 maja 2020 r.; sygn. akt I SA/Rz 232/20 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu powiatu postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 15 maja 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 232/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił A Sp. z o.o. w G. wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu powiatu.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spółka podniosła, że egzekucja kwoty wynikającej z zaskarżonego rozstrzygnięcia grozi likwidacją spółki i utratą pracy dla zatrudnionych pracowników. Egzekucja kwoty 186.608,84 zł, do której należy doliczyć odsetki spowoduje, że skarżąca poniesie znaczną szkodę, która nie będzie mogła zostać skompensowana późniejszym zwrotem spełnionego świadczenia. Skarżąca argumentowała, że w ubiegłym roku poniosła stratę w wysokości 95.627,12 zł. Ponadto spółka zalega z zapłatą składek na rzecz ZUS w wysokości łącznej 1.636.707,89 zł. Spółka posiada nieruchomości w G. i Ł., lecz zostały one zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. w dniu [...] listopada 2019r. Ponadto, wobec skarżącej toczą się postępowania egzekucyjne, których należność główna wynosi 52.451,80 zł. Egzekucja na rzecz Starosty M. na kwotę główną 261.951,80 zł została umorzona. Ponadto Starostwo Powiatowe w S. wystosowało już do skarżącej upomnienie, co wskazuje na nadchodzące rozpoczęcie egzekucji. Skarżąca zwróciła również uwagę, że w tut. Sądzie toczy się inne postępowanie, które dotyczy zwrotu dotacji na poziomie 147.359,53 zł. Skarżąca podniosła więc, że z uwagi na trudną sytuację finansową, wszczęcie postępowania egzekucyjnego rodzi bardzo duże prawdopodobieństwo utraty przez spółkę płynności finansowej, co oznaczałoby jej likwidację. Likwidacja z kolei pociągnie za sobą konieczność zwolnienia pracowników.

Do wniosku dołączono dokumentację na potwierdzenie stawianych argumentów, m.in. wstępny bilans na dzień 31.12.2019 r., rachunek zysków i strat na koniec 2018 i 2019 roku, saldo składek na ubezpieczenie społeczne, kserokopie zajęć nieruchomości przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] listopada 2019r., kserokopię upomnienia z dnia [...] stycznia 2020 r.

W ocenie Sądu I instancji, dla oceny możliwości płatniczych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą istotny jest przede wszystkim przychód z tej działalności, a nie dochód czy strata. Te stanowią jedynie wynik bilansowy przychodów i kosztów ich uzyskania. Spółka wykazała w 2019 r. przychód w kwocie 392.966,80 zł. Sąd nie pominął również, że z przedstawionego bilansu wynika, że na koniec 2019 r. spółka dysponowała środkami pieniężnymi i innymi aktywami pieniężnymi w wysokości 766.530,30 zł.

Powyższe okoliczności skutkowały odmową wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca wniosła o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:

- naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. 2019 poz. 2325; dalej: ppsa), poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdy skarżąca uprawdopodobniła swój wniosek wskazując na wystąpienie przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Nadto spółka wniosła o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu, tj. zawiadomienia o wszczęciu egzekucji z dnia [...] lutego 2020 r., sygn. KM [...] obejmującego należność główną w wysokości 1.122.886,86 zł na okoliczność prowadzenia wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego oraz wysokości kwoty pieniężnej objętej egzekucją.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 ppsa sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w tym przepisie odnoszą się do sytuacji, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 ppsa i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia. Natomiast trudne do odwrócenia skutki są to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe, spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po długim czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2013 r., sygn. akt I GZ 211/13; dostępne w CBOSA).

Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć najpierw należy, że przedmiotem skargi jest decyzja zobowiązująca skarżącą Spółkę do zwrotu dotacji w kwocie 186.608,84 zł wraz z odsetkami, które na dzień 25 maja 2020 r. wynoszą 54.236,84 zł.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego mając na uwadze regulację zawartą w powyższym przepisie ustawy i argumentację zawartą w zażaleniu jak i na wcześniejszym etapie postępowania należy uznać, że bezpośrednim skutkiem wykonania wobec strony zaskarżonej decyzji może być utrata płynności finansowej, co oznaczałoby jej likwidację. Likwidacja tego podmiotu oznaczałaby z kolei konieczność zwolnienia pracowników.

Strona podniosła, iż jej łączne zadłużenie wynosi 3.457.593,32 zł (503.117,37 zł - należności wobec Powiatu S.; 1.636.707,89 zł - zaległe składki na rzecz ZUS; 1.265.316,26 zł - należność na rzecz A Bank S.A.; 52.451,80 zł - postępowania egzekucyjne). Z dokumentów znajdujących się w katach sprawy wynika, że w 2019 roku spółka wykazała przychód w kwocie 392.966,80 zł. Wszczęcie egzekucji przez Powiat S. stwarza realną obawę, iż skarżąca spółka utraci płynność finansową, co finalnie zakończy się jej upadłością.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wykonanie zaskarżonej decyzji może w kontekście całokształtu okoliczności spowodować trudne do odwrócenia skutki. W takiej sytuacji konieczne stało się zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Tym samym należy uznać, że sytuacja Spółki odpowiada hipotezie art. 61 § 3 ppsa.

Ze wskazanych powodów Naczelny Sad Administracyjny działając na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 ppsa uchylił zaskarżone postanowienie, a następnie na podstawie art. 61 § 3 ppsa wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.