Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 532/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2019-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 97 par. 1 pkt 4, art. 123, 124 par. 2, art. 126, 107 par. 3, art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 października 2019 r. sprawy ze skargi B. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy P. z dnia [...] r., Nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej B. S. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Wójt Gminy P. zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa budynku inwentarskiego wraz z częścią magazynową na działce nr [...] w obrębie geodezyjnym [...]", do czasu zakończenia toczącego się postępowania dla tożsamego przedsięwzięcia na działce nr [...] w obrębie geodezyjnym [...].

W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że w dniu 18 stycznia 2013 r. - na wniosek B. S. - zostało wszczęte postępowanie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego wraz z częścią magazynową na działce nr [...] w obrębie geodezyjnym [...]. Decyzją z dnia [...] r. Wójt [...] odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla wyżej opisanego przedsięwzięcia. Wnioskodawczyni wniosła odwołanie od ww. decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy opisaną wyżej decyzję organu I instancji. B. S. wniosła na ww. decyzję Kolegium skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 14 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 512/14 uchylił decyzję organu II instancji.

Kolegium, rozpatrując ponownie odwołanie B. S., decyzją z dnia [...] r. uchyliło decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r., przekazując sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia [...] r. organ I instancji ponownie odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia. Wnioskodawczyni wniosła odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które decyzją z dnia [...] r. uchyliło decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Wyrokiem z dnia 10 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 634/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na ww. decyzję Kolegium.

W dalszej części uzasadnienia organ I instancji wyjaśnił, że M. S. - współwłaściciel wraz z B. S. działki nr [...] w obrębie geodezyjnym [...], gm. P. - wnioskiem z dnia 16 kwietnia 2014 r. również zwrócił się do Wójta Gminy P. o wydanie decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla tożsamego przedsięwzięcia lecz posadowionego na działce nr [...]. Po rozpatrzeniu wniosku, organ I instancji, decyzją z dnia [...] r. odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia na działce nr [...] w obrębie N.. Wnioskodawca złożył odwołanie od ww. decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które decyzją z dnia [...] r. uchyliło decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy P., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ponownie odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia planowanego do zlokalizowania na działce nr [...] w [...]. SKO w K. rozpatrując odwołanie wnioskodawcy od ww. decyzji decyzją z dnia [...] r. ponownie uchyliło ww. decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Strony postępowania wniosły skargę na decyzję Kolegium do WSA w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 6 października 2016 r. sygn. akt

II SA/Sz 513/16 oddalił skargi. Wójt Gminy P. rozpatrując po raz trzeci wniosek M. S. decyzją z dnia [...] r. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla wnioskowanego przedsięwzięci na działce nr [...] w [...]. Od tej decyzji jedna ze stron postępowania wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] r. Kolegium uchyliło decyzję organu I instancji. M. S. zaskarżył ww. decyzję Kolegium do WSA w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 7 grudnia 2017 r. sygn. akt. II SA/SZ/1047/2017 uchylił ww. decyzją Kolegium. Jedna ze stron postępowania wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do dnia wydania niniejszego postanowienia, sąd II instancji nie rozstrzygnął jeszcze tej sprawy.

Organ I instancji wskazał ponadto, że pismem z dnia 19 sierpnia 2017 r. skierowanym do Wójta Gminy P. r.pr. M. K., działający jako pełnomocnik B. S. oraz M. S., poinformował,

że w przypadku otrzymania przez wnioskodawcę ostatecznej decyzji "środowiskowej" dla działki nr [...], która pozwoli na otrzymanie decyzji o warunkach zabudowy, wnioskowana przez B. S. inwestycja na działce nr [...] w [...] nie będzie realizowana.

W końcowej części uzasadnienia organ I instancji wskazał, że fakt,

że w przedmiotowej sprawie do organu I instancji wpłynęły dwa wnioski małżonków B. S. i M. S. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni

o wymiarach [...] m, powierzchni użytkowej [...] m˛ i max. obsadzie [...], wraz z magazynem pasz, spowodowało to prowadzenie dwóch postępowań w sprawie tożsamego przedsięwzięcia, lecz proponowanego do realizacji na dwóch sąsiednich działkach nr [...] w obrębie N. gm. P.. Każda z przedłożonych przez wnioskodawców dokumentacji zawierała te same podstawowe warianty wnioskowanego przedsięwzięcia. Różnica dotyczy tylko lokalizacji przedsięwzięcia, na działce nr [...] lub nr [...] w [...], które sąsiadują ze sobą.

W treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko planowanego do realizacji na działce nr [...] w [...], na jego stronie 28 w pkt 4.3 wskazano ewentualne warianty przedsięwzięcia:

1) wariant zerowy, czyli niepodejmowanie przedsięwzięcia;

2) wariant proponowany przez wnioskodawcę - budowa nowej chlewni na działce

nr [...], z przeniesieniem zwierząt z istniejących budynków inwentarskich;

3) wariant alternatywny polegający na wybudowaniu chlewni na działce sąsiedniej,

tj. dz. nr [...] w [...].

W treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko planowanego do realizacji na działce nr [...] w [...], na jego stronie 28 w pkt 4.3 wskazano ewentualne warianty przedsięwzięcia:

1) wariant zerowy, czyli niepodejmowanie przedsięwzięcia i pozostawienie stanu istniejącego, czyli chowu w istniejących budynkach inwentarskich o złym stanie technicznym, zlokalizowanych na działce nr [...] w [...]

2) wariant proponowany przez wnioskodawcę - budowa nowej chlewni na działce

nr [...], z przeniesieniem zwierząt z istniejących budynków inwentarskich;

3) wariant alternatywny polegający na realizacji inwestycji o bliźniaczym projekcie

(jak na działce nr [...]) przez współmałżonkę inwestora, na działce nr [...]

w [...].

Zdaniem organu I instancji, jednoczesne prowadzenie dwóch postępowań dla tożsamego przedsięwzięcia i dla dwóch jego wariantów wskazanych w obu dokumentacjach wnioskodawców, zgodnie z zaleceniem zawartym w uzasadnieniu do postanowienia SKO z dnia [...] r., narusza przepisy ustawy z dnia

3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, gdyż postępowanie w sprawie uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może być prowadzone jedynie w sprawie jednego wariantu. W tej sytuacji, skoro wszczęte postępowania dotyczą tożsamego przedsięwzięcia zlokalizowanego na dwóch sąsiednich działkach (jako dwa warianty tożsamego przedsięwzięcia) uzasadnione jest zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

B. S., reprezentowana przez r.pr. M. K., wniosła zażalenie na ww. postanowienie Wójta Gminy P., zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy:

1. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 123 k.p.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i zawieszenie postępowania w sprawie mimo braku zagadnienia wstępnego oraz art. 124 § 2 Kpa w związku z art. 126 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i niewyjaśnienie: 1/ jakie zagadnienie wstępne zachodzi w tej sprawie, którego organ sam nie może rozstrzygnąć w ramach swoich kompetencji (jakie zagadnienie wstępne jest rozstrzygane przez inny organ); 2/ które konkretnie przepisy ustawy o uioś zostały naruszone i jak to naruszenie ma się do przesłanek zawieszenia postępowania określonych w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i przywoływanego zagadnienia wstępnego;

2. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że pełnomocnik B. S. w postępowaniu prowadzonym na skutek jego wniosku o wydanie decyzji środowiskowej, występuje jednocześnie jako pełnomocnik M. S..

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że zawieszając postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ I instancji powinien wpierw ustalić, czy bez merytorycznego rozstrzygnięcia przez NSA sprawy

z wniosku M. S., co do realizacji wyżej opisanego przedsięwzięcia na działce nr [...], jest możliwe rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji administracyjnej przez Wójta Gminy P. z wniosku B. S. co do realizacji wnioskowanego przez nią tożsamego przedsięwzięcia na sąsiedniej działce nr [...], czyli w zawieszonej przez organ I instancji sprawie.

W ocenie organu II instancji, zależność, o której mowa w ww. przepisie musi się wyrażać w istnieniu bezpośredniego związku przyczynowego polegającego na tym, że rozpatrzenie sprawy administracyjnej jest bezwzględnie uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd istotnej dla sprawy okoliczności prawnej stanowiącej przesłankę wydania decyzji. Taka sytuacja zachodzi wówczas, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle decyzji. Tak więc zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Pojęcie "rozstrzygnięcia sprawy" wiąże się z konkretyzacją uprawnień lub obowiązków w wyniku przeprowadzonego postępowania, a zatem oznacza zdecydowanie o czymś. Zatem "rozstrzygnięcie jednej sprawy" odnosi się do stadium podjęcia decyzji w innej sprawie. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno więc "zależeć" rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści. Związek zagadnienia wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej i wydaniem decyzji w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wyraża się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania decyzji w prowadzonej przez organ sprawie.

Organ wyjaśnił, że obecnie jednocześnie toczą się dwa odrębne postępowania dla tożsamego przedsięwzięcia dotyczącego budowy budynku inwentarskiego dla chowu zwierząt o max. obsadzie do [...] i dla dwóch jego wariantów naraz jako najkorzystniejszych dla środowiska: lokalizacja na działce nr [...] z wniosku M. S., wskazywana również jako jeden z wariantów w postępowaniu z wniosku B. S. i lokalizacja na działce nr [...] z wniosku B. S. wskazywana również jako jeden z wariantów w postępowaniu z wniosku M. S.. W ocenie Kolegium, jednoczesne prowadzenie tych dwóch postępowań, może doprowadzić do realizacji dwóch tożsamych przedsięwzięć na dwóch sąsiadujących ze sobą działkach: nr [...] i nr [...] obr. [...]. Ponadto jednoczesne prowadzenie dwóch postępowań dla tożsamego przedsięwzięcia i dla dwóch jego wariantów jako najkorzystniejszych dla środowiska narusza przepisy art. 66 ust. 1 pkt 5b ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, dalej jako "u.i.o.ś."

W tej sytuacji, wobec wystąpienia wyżej opisanych okoliczności,

tzn. prowadzenia przez Wójta Gminy P. dwóch odrębnych postępowań dotyczących tożsamego przedsięwzięcia i tożsamych 3 wariantów wskazanych

w każdym z wniosków, w tym dwóch jako najkorzystniejszych dla środowiska, Kolegium - rozpatrując ponaglenie B. S. - w postanowieniu z dnia [...] r. wskazało, iż postępowanie z wniosku B. S. dotyczące tożsamego przedsięwzięcia (działka nr [...]) wnioskowanego przez M. S. (działka nr [...]) winno być zawieszone do czasu, gdy decyzja "środowiskowa" dotycząca przedsięwzięcia wnioskowanego przez M. S. stanie się prawomocna, tzn. do czasu rozpatrzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy ze skargi kasacyjnej jednej ze stron postępowania od wyroku WSA w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2017 r.

Pismem z dnia 24 kwietnia 2019 r. B. S., reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę na ww. postanowienie Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając mu naruszenie:

1. przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w tym:

a) art. 7 k.p.a., 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a. i art. 144 k.p.a. poprzez:

- niewyjaśnienie, dlaczego rozstrzygnięcie skargi kasacyjnej przez NSA

w W. w sprawie z wniosku M. S., ma stanowić zagadnienie wstępne i dlaczego przed jej rozstrzygnięciem organ I instancji nie może samodzielnie rozpatrzyć wniosku B. S. i wydać decyzji w sprawie;

- niewyjaśnienie, jakie stanowisko NSA w Warszawie jest konieczne do rozstrzygnięcia sprawy B. S.;

- niewyjaśnienie, dlaczego zakończenie sprawy M. S. ma poprzedzać zakończenie sprawy B. S., dlaczego to postępowanie jest uważane za "ważniejsze" w sytuacji, gdy postępowanie B. S. zostało wszczęte wcześniej;

b) art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 123 § 1 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i zawieszenie postępowania w sprawie pomimo braku zagadnienia wstępnego, bez rozstrzygnięcia, którego nie byłoby możliwe załatwienie sprawy B. S.;

c) art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i niewyjaśnienie jakie zagadnienie wstępne, którego organ I instancji sam nie mógł w ramach swoich kompetencji rozstrzygnąć, zachodzi w sprawie, jako podstawa do zawieszenia postępowania (jakie zagadnienie wstępne jest rozstrzygane przez inny organ - NSA) oraz jak wskazany przepis ustawy o udzielaniu informacji o środowisku ma się do przesłanek zawieszenia postępowania określonych w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i przywoływanego zagadnienia wstępnego.

2. Przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a w tym art. 66 ust. 1 pkt 5b ustawy w zw. z art. 97 k.p.a. poprzez zastosowanie nieistniejącego przepisu, który dodatkowo nie stanowi żadnej z przesłanek zawieszenia postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Przedmiotem oceny sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 4 k.p.a., który to przepis stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Warunkiem zawieszenia postępowania na tej podstawie jest łączne wystąpienie następujących przesłanek:

1) wyłonienie się zagadnienia wstępnego w toku postępowania,

2) pozostawanie rozstrzygnięcia tego zagadnienia w kompetencji innego organu aniżeli prowadzący postępowanie lub sądu,

3) brak możliwości merytorycznego zakończenia postępowania bez uprzedniego rozstrzygnięcia tego zagadnienia przez inny organ lub sąd.

Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zaprezentowanego

w zaskarżonym postanowieniu stanowiska organu, należy pokrótce omówić wymienione wyżej przesłanki zawieszenia postępowania.

Pojęcie "zagadnienia wstępnego" jest jednolicie definiowane w orzecznictwie sądowym. Jest nim taka sytuacja, w której wydanie orzeczenia merytorycznego,

w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem innego zagadnienia prawnego. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi zatem istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym (por. wyroki NSA z 19 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 541/18, z 19 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 1857/16, z 14 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 1268/16, dostępne w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi pozostawać w kompetencjach organu innego, aniżeli prowadzący postępowanie, bądź sądu. Zagadnienia wstępnego nie stanowi sytuacja, w której do rozstrzygnięcia kwestii wynikłej z toku postępowania właściwy jest organ prowadzący postępowanie.

Zagadnienie wstępne wystąpi wówczas, gdy treść rozstrzygnięcia innego organu lub sądu jest koniecznym elementem podstawy rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji przez organ administracji (por. wyrok NSA z 28 września 2010 r., sygn. akt II GSK 820/09).

W badanej sprawie organ odwoławczy, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, prawidłowo określił przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., przedstawiając obszerny wywód dotyczący natury zagadnienia wstępnego. Za takie zagadnienie, od którego zależy wydanie decyzji administracyjnej w niniejszej sprawie, organ uznał stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, które zostanie wyrażone w sprawie ze skargi kasacyjnej M. S., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1047/17. W ocenie Kolegium orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ma kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie, bowiem od niego będzie zależało, czy na sąsiadujących ze sobą działkach nr [...] w obrębie N. powstaną dwie inwestycje o tożsamych parametrach.

Stanowisko organu odwoławczego, podobnie jak organu I instancji wyrażone

w tej sprawie opiera się na założeniu, że brak jest możliwości prowadzenia dwóch postępowań w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, dotyczących dwóch sąsiednich działek ewidencyjnych, w których jako wariant alternatywny wskazuje się możliwość realizacji inwestycji na sąsiedniej działce.

W ocenie organu rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydane

w sprawie zainicjowanej wnioskiem M. S. będzie miało bezpośrednie przełożenie na wynik sprawy toczącej się z wniosku B. S. i to właśnie przesądza o konieczności zawieszenia postępowania w badanej sprawie.

W pierwszej kolejności zatem należy wyjaśnić, że stosownie do art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:

1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

W sprawie objętej kontrolą sądu, przedsięwzięcie polegające na budowie budynku inwentarskiego wraz z częścią magazynową na działce nr [...] w obr. [...], zostało postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia [...] r., zakwalifikowane jako wymagające przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 – j.t.), podobnie jak przedsięwzięcie planowane na sąsiedniej działce nr [...].

W obu przypadkach z raportów oddziaływania na środowisko wynika, że jako warianty alternatywne dla planowanych inwestycji, przyjęto jej posadowienie na działce sąsiedniej. W ocenie organów takie określenie wariantów alternatywnych jest niedopuszczalne, bowiem powoduje, że w przyszłości na obu działkach mogą powstać identyczne budynki inwentarskie o tożsamych funkcjach. Stąd stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w jednej z tych spraw będzie miało bezpośrednie przełożenie na wynik drugiej sprawy.

W ocenie sądu pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu jest wadliwy.

Po pierwsze nie ma żadnych przeszkód do tego, aby strona złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji zakwalifikowanej do kategorii mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko na działce sąsiadującej z działką, dla której również taki wniosek został złożony. Nie ma również przeszkód do tego, aby w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wskazano – jako wariant alternatywny, możliwość jego realizacji na działce sąsiedniej, do której strona ma również tytuł prawny, jak w badanej sprawie. To rzeczą organu jest dokonanie oceny, czy tak przedstawiony wariant alternatywny realizacji przedsięwzięcia jest racjonalnym wariantem alternatywnym w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Takiej oceny organ powinien dokonać w niniejszej sprawie, czego nie uczynił, zawieszając postępowanie.

Po wtóre zaś i najważniejsze, organ nie wykazał, że rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie ze skargi M. S., dotyczącego działki nr [...], jest niezbędne do merytorycznego zakończenia postępowania zainicjowanego wnioskiem B. S. nr [...], a w konsekwencji, że orzeczenie wydane w tej sprawie ma charakter zagadnienia prejudycjalnego.

Należy zwrócić uwagę na to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 7 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 1047/17 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r., którą organ ten uchylił decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r. ustalającą środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego wraz z częścią magazynową, na terenie działki oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w obrębie geodezyjnym [...], gm. P.. Zatem przedmiotem oceny sądu I instancji w tej sprawie była decyzja kasacyjna.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że zakres sądowej kontroli zgodności decyzji

w takim przypadku zakreśla art. 64e p.p.s.a., zgodnie z którym rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 151a P.p.s.a. Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd nie ma podstaw prawnych, aby – kontrolując decyzję kasacyjną w tak ustalonym zakresie - odnosić się do zarzutów merytorycznych podnoszonych w skardze. Nie może również zastąpić organu odwoławczego w dokonaniu analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji. Szersza kontrola sądowa, mająca wpływ na prawa i obowiązki stron w danej sprawie jest możliwa dopiero w postępowaniu ze skargi na decyzję ostateczną, kończącą postępowanie administracyjne, w którym zagwarantowane jest prawo do sądu wszystkim stronom sprawy administracyjnej oraz pełna dwuinstancyjność postępowania sądowego (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 12 września 2019 r. sygn. akt II SA/Sz 580/19).

W sprawie II SA/Sz [...], zainicjowanej wnioskiem M. S., sąd uznał, że organ II instancji nie uzasadnił w sposób wystarczający i prawidłowy,

iż postępowanie odwoławcze należało zakończyć w sposób kasacyjny, a tym samym nie wykazał podstaw do zastosowania w sprawie art. 138 § 2 k.p.a., co świadczy

o naruszeniu ww. przepisu, a w konsekwencji stanowi o naruszeniu zasady dwuinstancyjności art. 15 k.p.a. i zasad postępowania administracyjnego.

Oceną sądu w tej sprawie została zatem objęta prawidłowość zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a., nie zaś merytoryczna zasadność stanowiska tego organu. Z kolei oceną sądu II instancji zostanie objęta prawidłowość stanowiska sądu I instancji w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej.

W tej sytuacji brak jest, zdaniem sądu, podstaw do twierdzenia, że wydany przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrok będzie miał wpływ na tok postępowania

w niniejszej sprawie, w szczególności, iż bez tego orzeczenia merytoryczna ocena wniosku skarżącej na tle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i wydanie rozstrzygnięcia jest niemożliwe. Organ takiej zależności zresztą nie wykazał, prezentując jedynie ogólną tezę o jej istnieniu.

Końcowo wskazać należy, że wyrażone w uzasadnieniu postanowienia obawy dotyczące możliwej realizacji obciążających środowisko inwestycji na obu działkach są przedwczesne i na tym etapie postępowania nieuzasadnione, bowiem rolą organu

w tym postępowaniu jest określenie, czy przy uwzględnieniu potrzeby ochrony środowiska inwestycja w proponowanym kształcie może zostać zrealizowana, a jeżeli tak, to jakie warunki inwestor będzie musiał spełnić w celu zminimalizowania jej negatywnego wpływu na środowisko naturalne. Dopiero na kolejnych etapach postępowania, w przypadku uwzględnienia wniosku skarżącej, rzeczą organu będzie ustalenie warunków lokalizacji inwestycji i jej technicznych parametrów.

Z tych względów, uznając, że zaskarżone postanowienie, podobnie jak poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy P., zostały wydane

z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., sąd orzekł o ich uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – j.t. ze zm.).