Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 556/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-10-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1, art. 33 ust. 1, art. 29a, art. 29 ust. 1 pkt 20, art. 3 pkt 2 i 9, art. 57 ust. 1 pkt 6, art. 34 ust. 3 pkt 3a, art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 4, art. 36 ust. 1, art. 42 ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 12 ust. 1 pkt 1, par. 19 ust. 1 i  ust. 2, par. 13, par. 271 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Anna Stępień Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant: Sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2015 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej R. M. kwotę 800 (osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2013r., poz. 267 ze zmianami) w związku z art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z dnia 2013r., póz. 1409 ze zmianami), po rozpatrzeniu odwołania R.M. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. Nr [...] z dnia [...], udzielającej Ł. S. pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego oraz zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego z garażami w parterze, instalacji zewnętrznych: elektrycznej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, układu komunikacji wewnętrznej z miejscami postojowymi oraz dwóch zjazdów z ulicy A, na nieruchomości położonej przy ul. A 37 w Ł. i, na działce o nr ewid. 319/1, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 29 stycznia 2015 r. Ł. S. wystąpił do organu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego z garażami w parterze na nieruchomości położonej przy ul. A 37 w Ł., na działce o nr ewid. 319/1. Ponadto inwestor wystąpił także o udzielenie pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego oraz budynku gospodarczego.

Powołaną decyzją Prezydent Miasta Ł. udzielił Ł. S. pozwolenia na rozbiórkę oraz zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę w zakresie wymienionym powyżej.

Od decyzji tej w ustawowym terminie wniosła odwołanie R.M., właścicielka działki sąsiedniej o nr ewid. 320/1, która zarzuciła naruszenie:

- art. 8 K.p.a. oraz art. 10 § 1 K.p.a. poprzez naruszenie zasady budzenia zaufania do organów władzy publicznej tj. utrudnianie jej dostępu do akt sprawy, zignorowanie uwag zgłoszonych w toku postępowania, uniemożliwienie wykonania kserokopii z akt sprawy oraz odmowę określenia terminu na ustosunkowanie się do akt sprawy, a następnie stwierdzenie w zaskarżonej decyzji, że nie wniosła żadnych uwag i uznanie, że zapoznała się z aktami postępowania,

- art. 67 K.p.a. poprzez zaniechanie sporządzenia protokołów w dniu 2 i 10 lutego 2015 r., utrwalających złożone przez skarżącą oświadczenia, uwagi oraz zastrzeżenia, dotyczące postępowania i zgromadzonego materiału dowodowego,

- art. 73 § 1 K.p.a. poprzez odmowę sporządzenia kserokopii z akt sprawy,

- art. 35 ust.1 pkt 2 w związku z art. 7 ust. 1 oraz art. 5 K.p.a. poprzez brak poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich,

- art.61a § 1 K.p.a. poprzez wszczęcie postępowania administracyjnego pomimo tego, że postępowanie w tożsamej sprawie już się toczyło,

- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez zaniechanie właściwego uzasadnienia zaskarżonej decyzji,

- § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zlokalizowanie budynku objętego pozwoleniem na budowę w zbyt małej odległości od granicy z jej działką,

- § 13 powołanego rozporządzenia poprzez uniemożliwienie właściwego, naturalnego oświetlenia pomieszczeń w jej budynku,

- § 19 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia poprzez niezachowanie prawidłowej odległości wydzielonych miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w jej budynku mieszkalnym.

W związku z powyższym R. M. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie o odmowie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ 1-szej instancji, obszernie uzasadniając zajęte stanowisko.

Wspomnianą na wstępie decyzją Wojewoda [...] utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji.

Wojewoda podniósł, że przedmiotem projektowanej inwestycji jest budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z indywidualnymi boksami garażowymi w parterze, dwoma zjazdami na drogę gminną oraz instalacjami wewnętrznymi, zlokalizowanego w odległości 4,06 m i 4,36 m od granicy z działką skarżącej o nr ewid. 320/1. Budynek jest budynkiem pięciokondygnacyjnym w którym znajduje się 19 mieszkań na czterech piętrach. Na parterze zlokalizowano 15 boksów garażowych, węzeł c.o. oraz pomieszczenie na odpady.

Dalej Wojewoda stwierdził, iż do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestor dołączył wymagane opinie i uzgodnienia, a także wymagane powyższym przepisem art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, legitymując tym samym swoje prawo do jej zabudowy.

Ponadto zdaniem organu inwestycja jest zgodna z wydaną przez Prezydenta Miasta Ł., ostateczną decyzją o warunkach zabudowy Nr [...] z [...], którą ustalono następujące zasady zabudowy:

- linia zabudowy obowiązująca, zgodnie z załącznikiem graficznym, jednocześnie ściany zewnętrzne planowanego budynku należy usytuować równolegle i prostopadle do istniejącej w analizowanym obszarze zabudowy wielorodzinnej przy ul. A 34, co zostało spełnione w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym;

- wskaźnik wielkości powierzchni istniejącej i nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki inwestora do 0,33, wskaźnik ten wynosi 0,324;

- szerokość elewacji frontowej, usytuowanej równolegle do istniejącego budynku przy ul. A 34, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zmianami) - szerokość tej elewacji wynosi 13,55 m;

- wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki do 18 m, do V kondygnacji nadziemnych wysokość elewacji frontowej wynosi 15,475 m, zaprojektowano V kondygnacji nadziemnych;

- geometria dachu: dachy o spadkach do 10°, kalenica do 18,0 m, zaprojektowano dach dwuspadowy o nachyleniu połaci 3°, wysokość budynku do kalenicy wynosi 15, 475 m;

Również załączony do wniosku o pozwolenie na budowę projekt budowlany, sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, spełnia wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego ( Dz.U. z 2012 r., poz. 462) oraz zawiera niezbędne uzgodnienia wynikające z przepisów szczególnych.

Wobec powyższego, zgodnie z art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, Wojewoda uznał, że nie było podstaw, aby odmówić inwestorowi wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ stwierdził, iż zarzuty dotyczące naruszenia przez organ I instancji wskazanych w tym odwołaniu szeregu przepisów K.p.a. nie znajdują uzasadnienia. Jak wynika z badanych akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, skarżąca brała udział w prowadzonym przez organ I instancji postępowaniu administracyjnym, była zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego, a w trakcie tego postępowania zapoznawała się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

Organ odwoławczy ustalił, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie organ I instancji, pismem z 29 stycznia 2015 r. zawiadomił strony postępowania o jego wszczęciu oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i składania wniosków i zastrzeżeń, w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego zawiadomienia. Następnie w dniu 2 lutego 2015 r. skarżąca zapoznała się z częścią akt sprawy, wykonując zdjęcie rysunku rzutu, wnosząc w dniu 10 lutego 2015 r. o wykonanie kserokopii wskazanych dokumentów z akt sprawy, a w związku z tym o przedłużenie terminu rozpatrzenia sprawy, tj. po otrzymaniu tych dokumentów do których, jak stwierdziła, ustosunkuje się na piśmie. W piśmie tym skarżąca powołała także, iż zapoznała się z aktami sprawy i wykonała zdjęcia wskazanych w nim dokumentów. Pismem z 12.02.2015 r. organ I instancji poinformował także stronę , iż zgodnie z dyspozycją art. 73 § 1 K.p.a., strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów.

Z akt sprawy I instancji wynika, iż R. M. nie wnosiła na piśmie uwag i zastrzeżeń do prowadzonego postępowania administracyjnego, wnosząc jedynie wskazane powyżej pisma informujące o zapoznaniu się z aktami sprawy, wykonaniu kserokopii bądź zdjęć wybranych dokumentów.

Odnośnie podniesionej w odwołaniu kwestii dotyczącej niezachowania odległości projektowanej inwestycji od granicy działki Wojewoda wyjaśnił, iż jak powołano powyżej projektowany budynek został usytuowany w odległości 4,06 m i 4,36 m od granicy z działką skarżącej o nr ewid. 320/1. Lokalizacja taka jest zgodna z ustaleniami § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 z 2002r., póz. 690 ze zmianami), które stanowią, iż budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy.

Organ uznał więc, iż projektowana inwestycja nie utrudni korzystania z nieruchomości skarżącej ani też nie uniemożliwi jej ewentualnej zabudowy, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Z badanych akt sprawy organu I instancji wynika, iż do wniosku o wydanie pozwolenia na rozbiórkę przedmiotowej inwestycji inwestor załączył wymagane art. 33 ust. 4 ustawy Prawo budowlane dokumenty, przedkładając między innymi zgodę właściciela obiektu na jego rozbiórkę, projekt budowlany rozbiórki przedmiotowych budynków, sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane.

Odnośnie zarzutu strony skarżącej dotyczącego naruszenia § 13 powyższego rozporządzenia Wojewoda stwierdził, iż w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym znajduje się sporządzona przez uprawnionego projektanta analiza naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku jednorodzinnym na działce sąsiedniej przy ul. A 35, z której wynika, iż projektowany budynek nie ograniczy dostępu naturalnego oświetlenia do rozbudowywanego budynku na działce sąsiedniej.

Odnosząc się do zarzutów odnośnie usytuowania miejsc postojowych organ wskazał, iż zgodnie z § 19 ust. 1 pkt 2 powołanego powyżej rozporządzenia dla zgrupowania do czterech stanowisk włącznie odległość wydzielonych miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym nie może być mniejsza niż 7m. Z projektu zagospodarowania działki inwestora wynika, iż zgodnie z wydaną dla przedmiotowej inwestycji decyzją o warunkach zabudowy, zaprojektowano 15 miejsc postojowych w garażach w tym jedno dla osoby niepełnosprawnej oraz 3 miejsca postojowe i 2 miejsca postojowe w północnej części działki, a ich odległość do budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej, będącej własnością skarżącej wynosi ponad 10 m. Tym samym powyższy przepis w odniesieniu do budynku zlokalizowanego na tej działce w ocenie organu został spełniony.

Ponadto organ podniósł, że projekt budowlany przedmiotowej inwestycji został także pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, a postanowieniem z [...], znak [...] [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł. wyraził zgodę na zastosowanie rozwiązań zamiennych w stosunku do wymagań zawartych w § 12 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz.U. z 2009r. Nr 124, poz. 1030) uznając, iż nie pogorszą one warunków ochrony przeciwpożarowej w przedmiotowym budynku.

W aktach sprawy znajduje się także decyzja Prezydenta Miasta Ł. z [...], znak [...] zezwalająca inwestorowi na lokalizację dwóch zjazdów indywidualnych z ul. A na działkę o nr ewid. 319/1 na wskazanych w niej warunkach.

Powyższą decyzję zaskarżyła R. M., która podniosła następujące zarzuty:

1. naruszenie art. 28 i 107 § 3 K.p.a. poprzez niewskazanie w treści decyzji sposobu ustalenia stron postępowania o wydanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, a tym samym niezapewnienie udziału w postępowaniu wszystkim uprawnionym, do których zaliczają się właścicieli wszystkich działek objętych granicami obszaru analizowanego - w ocenie strony w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej zabrakło rozważań dotyczących wskazania sposobu ustalenia granic obszaru analizowanego, w tym wskazanie kryteriów, w oparciu o które taki obszar wyznaczono, co stanowi o uchybieniu art. 107 § 3 K.p.a.,

2. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. i 80 K.p.a. - poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, z pominięciem słusznego interesu obywatela, w szczególności poprzez brak odniesienia do zarzutów i uwag sformułowanych przez skarżącą w toku postępowania pierwszoinstancyjnego,

3. art. 107 § 3 K.p.a., albowiem organ nie wskazał faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej - zdał jedynie sprawozdawczą relację z przebiegu postępowania. Zaskarżona decyzja nie zawiera również uzasadnienia prawnego, które winno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa,

4. art. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z uwagi na naruszenie ładu przestrzennego w miejscowości oraz pkt 4 poprzez nieuwzględnienie potrzeb lokalnej społeczności,

5. art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 7. 07. 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.) poprzez brak określenia w zaskarżonej decyzji szczegółowych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, szczegółowych wymagań dotyczących nadzoru na budowie,

6. art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane poprzez brak poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich.

W uzasadnieniu skargi ponadto skarżąca podniosła, że zaskarżona decyzja narusza również art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane poprzez brak poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, co przejawia się usytuowaniem domu wielorodzinnego pięciokondygnacyjnego w tak bliskiej odległości - 4 metrów od jej domu. W ocenie skarżącej również błędne jest stanowisko obu organów w przedmiocie oświetlenia pomieszczeń w jej domu. Organ II instancji ograniczył się jedynie do powtórzenia z przedstawionej przez inwestora analizy, że projektowany budynek nie ograniczy dostępu naturalnego oświetlenia. Organ II instancji nie przeanalizował tej kwestii, zatem w żaden sposób organ nie ustosunkował się do tego zarzutu.

Zdaniem strony zarówno zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu l instancji zapadły z naruszeniem przepisów procesowych oraz przepisów prawa materialnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie ilość i zakres uchybień, które miały miejsce na etapie pierwszoinstancyjnym i wobec których organ odwoławczy wyraził bezkrytyczną ocenę uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego obydwu decyzji i powrót sprawy do etapu pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest natomiast według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zakres tej kontroli wyznaczają zatem nie zarzuty skargi, ale granice sprawy administracyjnej rozstrzygniętej przez organ zaskarżonym aktem. Uszczegółowieniem zasady niezwiązania sądu granicami skargi jest przepis art. 135 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Działania takie służyć mają bowiem zapewnieniu ostatecznego i pełnego załatwienia sprawy, czyli stworzenia takiego stanu, w którym w obrocie prawnym nie będzie funkcjonował żaden akt organu administracji publicznej niezgodny z prawem.

Przedmiotem rozpoznania Sądu była decyzja Wojewody [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w sprawie pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego oraz zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z garażami w parterze, instalacji zewnętrznych: elektrycznej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, układu komunikacji wewnętrznej z miejscami postojowymi oraz dwóch zjazdów z ul. A, na nieruchomości położonej w Ł., przy ul. A 37, działka nr 319/1, kategoria obiektu XIII.

Na wstępie należy wskazać, że Sąd nie podzielił zarzutu skarżącej dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. Skarżąca zawiadomiona bowiem została o wszczęciu postępowania, brała w nim udział, a w trakcie tego postępowania zapoznawała się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i składała wnioski.

Materialną podstawę orzekania w tej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej powoływanej jako Prawo budowlane). Stosownie do art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 -31. Poza sporem jest, że określone w art. 29-31 Prawa budowlanego wyjątki od zasady nie dotyczą niniejszego postępowania. Wskazane przepisy wymieniają bowiem sytuacje, rodzaje robót, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Bez wątpienia zaś zamierzenie inwestycyjne polegające na budowie domu wraz z niezbędną infrastrukturą wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.

Przepis art. 33 ust. 1 zdanie 1 Prawa budowlanego zawiera zasadę, iż pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Od zasady tej są jednak wyjątki, o czym świadczy dalsza część tego przepisu. Za wyjątki należy też uznać sposób realizacji przyłączy, regulowany przepisem art. 29a Prawa budowlanego dodanym ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 163, poz. 1364). Celem tego, nowego przepisu było ułatwienie realizacji procesu inwestycyjnego i zwolnienie z reglamentacji administracyjno-prawnej wykonywania wszystkich wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 20 przyłączy. Zgodnie z przepisem art. 29 a budowa przyłączy może następować albo na podstawie zgłoszenia (ust. 3), albo na podstawie przepisów prawa energetycznego, ustaw o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (ust. 1 i 2 art. 29a).

Nie ma żadnych przekonywujących argumentów, by w obecnie obowiązującym stanie prawnym nie można było zatwierdzić projektu budowlanego budynku i udzielić pozwolenia na jego budowę w sytuacji, gdy projekt ten nie zawiera przyłączy. Przede wszystkim należy zauważyć, iż prawo budowlane nie zawiera definicji użytego w art. 33 ust. 1 terminu "całe zamierzenie budowlane". Wykładnia tego terminu musi więc nastąpić w drodze orzecznictwa. Przy budowie budynku zdefiniowanego w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego przyłączy nie zalicza się do jego części składowych. Wynika to z przepisu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, który zalicza przyłącza do urządzeń budowlanych, które definiuje jako urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Do urządzeń budowlanych przepis ten zalicza również ogrodzenia, place pod śmietniki i same śmietniki i nie do przyjęcia byłby wniosek, że brak w projekcie budowlanym takich urządzeń uniemożliwiłby jego zatwierdzenie i udzielenie pozwolenia na budowę. Pozwolenie na budowę budynku nie musi więc obejmować przyłączy, które nie są jego częścią składową.

Za takim stanowiskiem przemawiają również następujące względy: wymóg z art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego, określający, iż obiekt "może funkcjonować samodzielnie zgodnie z jego przeznaczeniem" jest zawarty nie w zdaniu pierwszym, lecz zdaniu drugim, wskazującym kiedy pozwolenie na budowę może obejmować wybrane tylko obiekty lub zespoły obiektów budowlanych, stanowiące część tylko zamierzenia inwestycyjnego. Oznacza on tylko tyle, że przy podzieleniu zamierzenia na różne obiekty budowlane obiekty te muszą stanowić odrębną całość zdolną do samodzielnego funkcjonowania w przyszłości. Nie oznacza to natomiast, że powinny one być gotowe do eksploatacji bezpośrednio po zakończeniu budowy. Realizacja przyłączy do budynku ma znaczenie przy udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku, co wynika z przepisu art. 57 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego. Przy projektowaniu budynku i udzielaniu pozwolenia na budowę istotne znaczenie ma oświadczenie właściwych jednostek organizacyjnych o zapewnieniu dostaw energii, wody, ciepła, gazu, odbioru ścieków oraz o warunkach przyłączenia obiektu do odpowiednich sieci (art. 34 ust. 3 pkt 3a Prawa budowlanego). Warunek ten strona skarżąca spełniła.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela zaprezentowany powyżej pogląd, m. innymi w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 18.02.2013 r. sygn. akt II OSK 896/12 – LEX nr 1358525. Odmienny pogląd pełnomocnika skarżącej zaprezentowany na rozprawie w dniu 20.10.2015r. Sąd uznał za wadliwy. Należy też zauważyć, że gdyby z przepisu art. 33 Prawa budowlanego wyprowadzić wniosek co do konieczności objęcia pozwoleniem na budowę obiektu budowlanego z wszystkimi przyłączami, to przepis art. 29 a tej ustawy stałby się w znacznej części przepisem martwym.

Nie można również podzielić stanowiska pełnomocnika skarżącej, iż organ zatwierdzając projekt budowlany i udzielając pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z garażami w parterze oraz instalacji zewnętrznych : elektrycznej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej przekroczył granice złożonego przez inwestora wniosku. Załączony do wniosku projekt obejmuje wszak również instalacje zewnętrzne, a inwestor wnosił o jego zatwierdzenie. Udzielenie pozwolenia na budowę także w tym zakresie jest przeto konsekwencją zatwierdzenia złożonego projektu.

Przechodząc do analizy kolejnych zarzutów należy wyjaśnić, iż decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - jak wynika z przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego może być wydana przez organ architektoniczno-budowlany po uprzednim jego sprawdzeniu w zakresie w tym przepisie wskazanym. Po sprawdzeniu i ustaleniu kompletności projektu budowlanego zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 32 i art. 34 Prawa budowlanego, jeżeli spełnione zostaną wymagania, o których wyżej mowa, właściwy organ architektoniczno-budowlany, zgodnie z art. 35 ust. 4, nie może odmówić wydania pozytywnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę.

Powołany przepis określa zakres obowiązków organu, zawartych w fazie wyjaśniającej prowadzonego postępowania administracyjnego o pozwolenie na budowę. Musi on dokonać szeregu czynności, których celem jest sprawdzenie projektu budowlanego. Wyraża się to przede wszystkim w ocenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Jak już wyżej wskazano, analiza przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego prowadzi do wniosku, że projekt budowlany podlega sprawdzeniu przez organ administracji w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Zakres sprawdzenia jest jednak inny w odniesieniu do projektu zagospodarowania działki (terenu inwestycji), a inny w odniesieniu do projektu architektoniczno - budowlanego.

Projekt zagospodarowania terenu podlega bowiem pełnej weryfikacji pod względem zgodności z prawem, a więc zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisami techniczno - budowlanymi oraz pod względem kompletności i wykonania przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane. Natomiast projekt architektoniczno - budowlany jest sprawdzany pod względem zgodności z planem miejscowym, kompletności oraz wykonania przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane.

Należy w pełni podzielić stanowisko organu, iż załączony do wniosku o pozwolenie na budowę projekt budowlany, sporządzony został przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, spełnia wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego ( Dz.U. z 2012 r., poz. 462) oraz zawiera niezbędne uzgodnienia wynikające z przepisów szczególnych.

Wbrew odmiennemu stanowisku skarżącej, w kwestionowanej decyzji organ I instancji w oparciu o art. 36 ust. 1 oraz 42 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego wskazał szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, szczególne wymagania dotyczące nadzoru na budowie, określił obowiązki kierownika budowy, a nadto nałożył na inwestora obowiązek uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Ustalił również obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego uznając, iż obszar ten obejmuje nieruchomość położoną przy ul. A 37 (działka nr 319/1 – teren inwestycji), działkę drogową nr 280/26 oraz działki nr ew. 318//105 i 320/1. Ustalenia te znajdują oparcie w znajdujących się w aktach sprawy dokumentach, zdaniem Sądu są wystarczające i nie budzą jakichkolwiek zastrzeżeń.

W ocenie Sądu dokonana przez organ ocena zgodności planowanej inwestycji z wydaną przez Prezydenta Miasta Ł., ostateczną decyzją o warunkach zabudowy Nr [...] z dnia [...], jest wszechstronna, wyczerpująca i nie wymaga uzupełnienia. Organ ocenił bowiem każdy parametr zabudowy wyrażając prawidłowy wniosek, iż mieści się on w granicach wskazanych w tej decyzji.

Skoro decyzja o warunkach zabudowy dla spornego obiektu budowlanego uzyskała przymiot ostateczności i nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, podnoszone na obecnym etapie postępowania zarzuty w odniesieniu do ustaleń w niej zawartych należy uznać za całkowicie chybione.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690), należy stwierdzić, iż są one częściowo zasadne. Projektowany budynek usytuowany bowiem został w odległości 4,06 m i 4,36 m od granicy z działką skarżącej o nr ewid. 320/1. Lokalizacja taka jest zatem zgodna z ustaleniami § 12 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia.

Zasadny natomiast okazał się zarzut naruszenia § 19 tego rozporządzenia.

Zgodnie z § 19 ust. 1 powołanego rozporządzenia, odległość wydzielonych miejsc postojowych, w tym również zadaszonych, lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym, budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem hotelu, budynku opieki zdrowotnej, oświaty i wychowania, a także od placu zabaw i boiska dla dzieci i młodzieży, nie może być mniejsza niż: 1) 7 m - w przypadku do 4 stanowisk włącznie; 2) 10 m - w przypadku 5 do 60 stanowisk włącznie; 3) 20 m - w przypadku większej liczby stanowisk, z uwzględnieniem § 276 ust. 1 rozporządzenia (dotyczącego dodatkowych warunków sytuowania garażu zamkniętego i otwartego). Z kolei w myśl § 19 ust. 2 rozporządzenia, odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż: 1) 3 m - w przypadku do 4 stanowisk włącznie, 2) 6 m - w przypadku 5-60 stanowisk włącznie,3) 16 m - w przypadku większej liczby stanowisk.

Obie normy, tj. zarówno z § 19 ust. 1 oraz z § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. ), trzeba rozpatrywać łącznie. Nie sposób przyjąć, że w zakresie zachowania wymaganych prawem odległości zaplanowana liczba miejsc postojowych nie tworzy zwartej grupy w zakresie odległości od okien budynku i jednocześnie tworzy zwartą grupę w zakresie badania odległości od granic działki ( vide: wyrok WSA w Szczecinie z dnia 3.04.2013 r. sygn. akt II SA/Sz 51/13 – LEX nr 1310609).

Ze znajdującego się w aktach sprawy projektu zagospodarowania działki wynika, iż zaprojektowano 5 miejsc parkingowych po stronie wschodniej budynku.

Zgodnie z przytoczonym powyżej § 19 rozporządzenia w przypadku 5 miejsc postojowych ich odległość od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym, budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem hotelu, budynku opieki zdrowotnej, oświaty i wychowania, a także od placu zabaw i boiska dla dzieci i młodzieży, nie może być mniejsza niż 10 m. Tymczasem z treści opisowej zawartej w tomie I projektu s. 37 zawarto informację, że odległość 5 odkrytych miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi wynosi>7m. Nie wiadomo zatem, czy wymagana odległość 10 m została zachowana. Nie można jej również jednoznacznie ustalić w oparciu o plan zagospodarowania terenu. W tej sytuacji, zawarta w uzasadnieniu decyzji organu II instancji konstatacja, iż odległość 10 metrów od budynku skarżącej została zachowana jest co najmniej wątpliwa.

Jak już powyżej wskazano, odległości określone w obu ustępach § 19 muszą być zachowane łącznie. Oznacza to, iż w przypadku 5 miejsc postojowych, ich odległość od granicy działki (w tym działki skarżącej) musi wynieść 6 m. Z planu zagospodarowania terenu nie wynika, aby odległość ta została zachowana.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 13 powołanego rozporządzenia należy stwierdzić, iż jest on tylko częściowo zasadny. Przepis ten stanowi, że odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli: między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:

a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,

b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,

2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60 – (ust. 1).

Wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części (ust. 2).

Organ odwoławczy uznał, iż ze sporządzonej przez uprawnionego projektanta analizy naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku jednorodzinnym na działce sąsiedniej przy ul. A 35 wynika, że projektowany budynek nie ograniczy dostępu naturalnego oświetlenia do rozbudowywanego budynku na działce sąsiedniej.

Niemniej jednak, w ocenie Sądu załączone do niej rysunki nie są w pełni czytelne, nie zawierają bowiem odległości pomiędzy poszczególnymi elementami budynków. Trudno zatem zweryfikować zaprezentowany w niej wniosek o zachowaniu warunku przewidzianego w powołanym powyżej przepisie tym bardziej, że w aktach sprawy brak jest projektu budynku stanowiącego własność skarżącej z nie budzącym wątpliwości oznaczeniem okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.

Nie wszystkie zatem istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy zostały wszechstronnie wyjaśnione, czego wynikiem było naruszenie zasad procedury administracyjnej wyrażonych w art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.

W odniesieniu do podniesionego w toku postępowania zarzutu naruszenia § 271 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. ), należy w oparciu o załączone do akt sprawy dokumenty stwierdzić, że w dniu 28 października 2014 r. do KW PSP w Ł. wpłynął wniosek inwestora Ł. S. w sprawie dopuszczenia do stosowania rozwiązań zamiennych zapewniających niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej w kontekście braku możliwości doprowadzenia drogi pożarowej zgodnej z obowiązującymi przepisami dla projektowanego średniowysokiego –pięciokondygnacyjnego obiektu mieszkalnego wielorodzinnego w Ł. przy ul. A 37 (dz. nr ewid. 319/1) celem uzgodnienia w trybie § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 124, poz. 1030). Do wniosku załączone było "Wystąpienie w sprawie drogi pożarowej..." dla projektowanego budynku sporządzone przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr. inż. K. M. w październiku 2014r. W opracowaniu rzeczoznawca w pkt 4.2 "Odległość od sąsiednich budynków" zapisał iż, projektowany budynek nie będzie przylegał bezpośrednio do żadnego obiektu sąsiedniego, a jego odległość od budynku na działce sąsiedniej (przy ul. A 35) wyniesie 8,8 m. Inwestor ubiegający się o pozwolenie na budowę na działce nr ewid. 319/1 wskazał w wystąpieniu, iż doprowadzenie drogi pożarowej do obiektu zgodnie z wymogami przepisów nie będzie możliwe z uwagi na lokalne uwarunkowania, w tym kształt działki, usytuowanie w stosunku do dróg publicznych oraz zawarte warunki zabudowy. Rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych w swoim wystąpieniu ocenił, iż wystarczającym warunkiem będzie, potraktowanie ulicy A jako drogi pożarowej, która przebiega w odległości około 12,9 m od linii wyznaczającej zabudowę krótszej ściany projektowanego budynku od strony zachodniej. Przewidziano ponadto połączenie głównego wejścia do obiektu z ulicą A utwardzonym dojściem o długości 35.5 m. Przedstawione argumenty pozwoliły przychylić się do wniosku inwestora i w dniu [...] wydane zostało postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. znak: [...] w trybie § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 124, poz. 1030).

Z pisemnych wyjaśnień rzeczoznawcy mgr inż. K. M. z dnia 14.10.2015r. skierowanych do [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. wynika, że przed sporządzeniem opracowania do wystąpienia o akceptację warunków zamiennych powziął od projektanta informację, iż ściana parterowego budynku mieszkalnego od strony obiektu projektowanego, czyli budynku skarżącej pokryta jest materiałem sklasyfikowanym jako nierozprzestrzeniający ognia. W związku z czym, zgodnie z § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wystarczającą odległością między istniejącym a nowoprojektowanym budynkiem jest 8 m.

Skarżąca podniosła natomiast, iż ściana jej budynku od strony planowanej inwestycji wykonana jest z drewna, a zatem z materiału rozprzestrzeniającego ogień. W tej sytuacji zgodnie z obowiązującymi przepisem § 271 ust. 2 warunków technicznych odległość między obiektami w rozpatrywanym przypadku powinna być nie mniejsza niż 12 m. Skoro projektant udostępnił rzeczoznawcy nierzetelną dokumentację klasyfikując ścianę zewnętrzną jej budynku mieszkalnego jako wykonaną z materiału nierozprzestrzeniającego ognia, to okoliczność ta winna być uwzględniona przez organ w toku postępowania o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę.

Należy jednak mieć na uwadze, że w dacie wydania kwestionowanej decyzji, jak i orzekania przez Sąd pozostawało w obrocie prawnym postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. znak: [...] z dnia [...], a postępowanie zmierzające do jego zmiany, uchylenia, bądź stwierdzenia nieważności zainicjowane zostało wnioskiem skarżącej złożonym dopiero w dniu 28.10.2015r. Ponadto z wyjaśnień rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. K. M. z dnia 14.10.2015 r. wynika, że w budynku skarżącej prowadzone są obecnie roboty budowlane polegające m. innymi na ociepleniu ścian zewnętrznych budynku i należy wnosić, że prawidłowym rozwiązaniem było zaprojektowanie ocieplenia ścian zewnętrznych budynku z elementów nierozprzestrzeniających ognia.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uchylił decyzje organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji publicznej powinny uwzględnić przedstawioną powyżej wykładnię przepisów ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2015.1422 tj.) i na nowo dokonać oceny przesłanek warunkujących zatwierdzenie projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.

O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.

a.tp.