Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 970/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 79 - 79b, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1, art. 83 ust. 1 i 2, art. 84d
journal: Dz.U. 2010 nr 220 poz 1447
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 28 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Protokolant sekr. sąd. Dominika Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2013 roku sprawy ze skargi R. M. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania czynności kontrolnych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] nr [...] 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz R. M. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] nr [...], Dyrektor Izby Celnej w [...], działając na podstawie art. 58, art. 59, art. 123, art. 126, art. 138 § 1 pkt. 1, art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] nr [...], którym odmówiono przywrócenia określonego w art. 84c ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, 3 dniowego terminu do złożenia sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania przez organ kontroli czynności kontrolnych z naruszeniem obowiązujących przepisów.

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny:

W dniu [...] na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] wszczęta została u podatnika Firma Handlowa "A" R. M. kontrola podatkowa.

W dniu [...] do Urzędu Celnego w P. pełnomocnik podatnika wniósł sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organ czynności z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa oraz wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. odmówił przywrócenia 3 dniowego terminu do złożenia sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania przez organ kontroli czynności z naruszeniem przepisów prawa.

Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie nr [...] z dnia [...]. Dyrektor Izby Celnej w [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji stwierdzając, że termin na wniesienie sprzeciwu jest terminem prawa materialnego.

W dniu [...] pełnomocnik R. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...], zarzucając naruszenie przepisów prawa art. 84c ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt I SA/Łd 1261/10 uchylił zaskarżone postanowienie oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej w [...] zwrot kosztów postępowania sądowego. Sąd uznał w przedmiotowej sprawie, że termin na wniesienie sprzeciwu ma charakter procesowy, a nie materialny, albowiem określa granice czasowe dla dokonania danej czynności procesowej - sprzeciw jest czynnością procesową i nie powoduje wygaśnięcia praw i obowiązków podatnika o charakterze materialnoprawnym. W ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej ( Dz.U. z 2007 r. nr 55, poz. 1095 ze zm.) o takim charakterze tego terminu rozstrzyga również brzmienie ust. 16 art. 84c, odwołujące się w zakresie nieuregulowanym tym aktem prawnym do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym także art. 58 k.p.a. traktującego o przywróceniu terminu. Zgodnie z jego treścią w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Zdaniem sądu brak możliwości przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu stanowiłoby nieuprawnione wyłączenie stosowania przepisów k.p.a.do kontrolowanego przedsiębiorcy.

Powyższy wyrok Dyrektor Izby Celnej w [...] zaskarżył, wnosząc skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 czerwca 2012 r. sygn. akt I GSK 698/11 oddalił skargę kasacyjną uznając zasadność stanowiska przyjętego przez Sąd pierwszej instancji.

Po ponownym rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji nr [...] z dnia [...]. Organ wyjaśnił, że w dniu [...] na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] wszczęta została kontrola w firmie skarżącego. R. M. w momencie rozpoczęcia kontroli został pouczony o podstawowych prawach i obowiązkach kontrolowanego, co potwierdził podpisem na pouczeniu. Ponadto w tym samym dniu złożył pisemne oświadczenie o rezygnacji z uczestnictwa w czynnościach kontrolnych oraz wskazujące osoby upoważnione do jego reprezentowania w trakcie kontroli. W oświadczeniu R. M. wniósł o prowadzenie kontroli w siedzibie Biura Rachunkowego "B". Osobami wyznaczonymi byli: I. K. doradca podatkowy prowadzący ww. biuro, a w przypadku jego nieobecności M. J. W dniu [...] w Urzędzie Celnym w P. pełnomocnik skarżącego złożył sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organ czynności z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa tj. art. 79 ust. 6 pkt 4 i 5, art. 79a ust. 6 pkt. 1, 6, 7, 8 i 9 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wraz ze sprzeciwem pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu oraz odpis pełnomocnictwa udzielonego przez R. M. do reprezentowania go w kontroli podatkowej prowadzonej na podstawie upoważnienia z dnia [...].

W zażaleniu pełnomocnik podniósł, iż przystąpił do kontroli w dniu [...], co potwierdza złożone pełnomocnictwo.

Organ powołał brzmienie art. 58 § 1 k.p.a. Wskazał, iż pełnomocnik skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu na wniesienie sprzeciwu jako przyczynę uchybienia przedmiotowego terminu podaje brak w pouczeniu znajdującym się na odwrotnej stronie upoważnienia do przeprowadzenia kontroli jakiejkolwiek informacji o istnieniu art. 84c ust. 1 i terminie prawa procesowego, wynikającego z tego przepisu. Natomiast w zażaleniu z dnia [...] na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w P., którym odmówiono przywrócenia określonego w art. 84c ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, wniesionym do Dyrektora Izby Celnej w [...] jako przyczynę uchybienia terminu na wniesienie sprzeciwu wskazuje brak w przedmiotowym upoważnieniu pełnej informacji o przysługujących kontrolowanemu prawach, w tym szczególnie poprzez brak pouczenia strony o trybie i sposobie korzystania z przysługującego kontrolowanemu prawa do wniesienia sprzeciwu wynikającego z art. 84c ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej o czym organ był zobowiązany na podstawie art. 79a ust. 6 pkt 9 tej ustawy stosowanej do kontroli podatkowej prowadzonej na podstawie przepisów szczególnych tj. art. 291c ustawy Ordynacja podatkowa, poinformować kontrolowanego. Organ podkreślił, iż w przedmiotowym pouczeniu o podstawowych prawach i obowiązkach kontrolowanego w pkt 21 zawarta została informacja, iż podatnik będący przedsiębiorcą może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organy kontroli czynności z naruszeniem przepisów art. 79 - 79b, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 i 2 z zastrzeżeniem art. 84d ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Jednocześnie, co najistotniejsze wzór pouczenia został zawarty w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 4 marca 2009 r. (Dz. U. z 2009 r., Nr 36 poz. 281) w sprawie wzoru imiennego upoważnienia do przeprowadzenia kontroli podatkowej i taki został zastosowany w trakcie kontroli. Dodatkowo wyjaśnił, iż R. M. w momencie rozpoczęcia kontroli został pouczony o podstawowych prawach i obowiązkach kontrolowanego, co potwierdził podpisem na pouczeniu załączonym do upoważnienia do przeprowadzenia kontroli. Powyższe potwierdza również skarżący w zażaleniu ,,[...] Pan M. zapewniał, że czytał pouczenie umieszczone na odwrocie upoważnienia do kontroli i nie spotkał tam informacji o konieczności tak szybkiej reakcji dotyczącej podjętych czynności kontrolnych, oświadczył, iż nie zna przepisów prawa i nie spodziewał się, że przedmiotowy sprzeciw, należy wnieść w tak krótkim terminie, a jego wiedza ograniczała się do znajomości terminu właściwego do wniesienia odwołania do organu wyższego stopnia określonego w przepisach Kpa i w Ordynacji podatkowej, wynoszącego zwyczajowo 14 dni.[...]". O braku winy w uchybieniu terminu nie może przesądzać nieznajomość prawa. Takie stanowisko zostało zawarte min. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 maja 2011r. (I SA/Gd 289/11). R. M. po zapoznaniu się z treścią pouczenia i mając jakiekolwiek wątpliwości do zrozumienia jego treści mógł zwrócić się do kontrolujących o ich wyjaśnienie lub zasięgnąć porady prawnej. Dodatkowo organ zauważył, iż R. M. w dniu [...] rezygnując z uczestnictwa w trakcie kontroli wyznaczył I. K. a w przypadku jego nieobecności (jak wynika z treści zażalenia pan K. przebywał w tym czasie w Stanach Zjednoczonych) wyznaczył panią J. do reprezentowania w trakcie kontroli. Nie okazał również kontrolującym pełnomocnictwa pana K. z dnia [...]. Pełnomocnik został ustanowiony dopiero w dniu [...] gdy zostało złożone pełnomocnictwo i w tym też dniu przystąpił do kontroli jako pełnomocnik. W tym samym dniu złożył wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie sprzeciwu wraz ze sprzeciwem. Nieobecność podczas wszczęcia kontroli nie ustanowionego jeszcze pełnomocnika również nie uzasadnia uchybienia terminu na złożenie sprzeciwu. Organ stwierdził, iż oczekiwanie na poradę radcy prawnego czy adwokata nie może wyłączać winy strony w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Podkreślił, iż skarżący nie powołuje się we wniosku o przywrócenie terminu, ani też w zażaleniu na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w P. na żadne obiektywne okoliczności, które uniemożliwiałyby mu złożenie wniosku w terminie, a mianowicie obłożną chorobę, pozostawanie w miejscowości pozbawionej komunikacji, czy też powódź lub inną katastrofę. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając na uwadze powyższe w ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...] bezzasadny jest zarzut pełnomocnika skarżącego odnoszący się do bezpodstawnego nieuwzględnienia wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu. W odniesieniu do zarzutu błędnie powołanej podstawy prawnej dokonanego rozstrzygnięcia jak również błędnego powołania podstaw prawnych w pouczeniu strony niewątpliwie należy przyznać, iż przepisy zostały wskazane niewłaściwie. Organ pierwszej instancji wskazał przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, a winien wskazać przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 kodeks postępowania administracyjnego. Powyższe uchybienie nie ma jednakże wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.

Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając naruszenie art. 58 § 1 k.p.a. stosowanego w sprawie na podstawie art. 84c ust. 16 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, poprzez bezpodstawną odmowę przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu w sytuacji, gdy uchybienie nastąpiło na skutek braku pouczenia, w imiennym upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli, w zakresie terminu, w jakim ten sprzeciw powinien być wniesiony i do jakiego organu czynność tą należy dokonać, co w dalszej konsekwencji powoduje, iż uchybienie terminu nie nastąpiło z winy skarżącego lecz z przyczyn leżących po stronie organu. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. W ocenie pełnomocnika skarżącego wzór imienny upoważnienia do kontroli został przez organ sporządzony nieprecyzyjnie i w takiej formie wprowadzony został w życie, zaś pouczenie, które otrzymał było nieprecyzyjne, niepełne i niejasne.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst. jedn. Dz.U. 2012.270 – dalej: p.p.s.a ), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia pod kątem ich zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Ponadto, co należy podkreślić, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art.134 § 1 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym przez organ odwoławczy wyroku z dnia 6 czerwca 202 r. sygn. akt I GSK 698/11 wyjaśnił, że instytucja prawna - sprzeciw wobec czynności kontrolnych, to środek ochrony prawnej, instrument pozwalający przedsiębiorcy reagować w sytuacji podjęcia i prowadzenia czynności kontrolnych z naruszeniem przepisów regulujących zasady i tryb kontroli działalności gospodarczej. Przedsiębiorca może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organy kontroli czynności z naruszeniem przepisów dotyczących: 1/ wszczęcia kontroli oraz jej prowadzenia (art. 79-79b ustawy), 2/ wykonywania kontroli podczas nieobecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej (art. 80 ust. 1 i 2 ustawy), 3/ naruszenia zakazu podejmowania i prowadzenia więcej niż jednej kontroli u przedsiębiorcy (art. 82 ustawy), 4/ czasu trwania kontroli (art. 83 ustawy). Przedsiębiorca wnosi sprzeciw na piśmie do organu podejmującego i wykonującego kontrolę w terminie 3 dni roboczych od dnia wszczęcia kontroli przez organ kontroli. O jego wniesieniu zawiadamia na piśmie kontrolującego. Wniesienie sprzeciwu wywołuje określone skutki prawne w zakresie czynności kontrolnych oraz czasu trwania kontroli. Wniesienie przez przedsiębiorcę sprzeciwu wstrzymuje czynności kontrolne organu kontroli, którego sprzeciw dotyczy. Ten skutek następuje z chwilą doręczenia kontrolującemu zawiadomienia o wniesieniu sprzeciwu do czasu rozpatrzenia sprzeciwu (w przypadku wniesienia zażalenia do czasu jego rozpatrzenia). Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje bieg czasu trwania kontroli od dnia wniesienia sprzeciwu do dnia doręczenia przedsiębiorcy postanowienia o odstąpieniu lub kontynuowaniu czynności kontrolnych (art. 84c ust. 9) albo do dnia wydania postanowienia o odstąpieniu od czynności kontrolnych (art. 84c ust. 12 w zw. z ust. 9 pkt 1). Ustawodawca wskazał okres, w czasie którego powinno nastąpić rozpatrzenie sprzeciwu, to jest trzy dni robocze od dnia otrzymania sprzeciwu. W wyniku rozpatrzenia sprzeciwu organ kontroli może podjąć następujące rozstrzygnięcia: 1/ wydać postanowienie o odstąpieniu od czynności kontrolnych, lub 2/ postanowienie o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Nierozpatrzenie sprzeciwu we wskazanym terminie jest równoznaczne z wydaniem postanowienia o odstąpieniu od czynności kontrolnych. Dalszą kwestią jest możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie organu kontroli, będące wynikiem rozpatrzenia sprzeciwu (w terminie trzech dni od jego otrzymania). Termin na wniesienie sprzeciwu ma charakter procesowy, bowiem określa granice czasowe dla dokonania konkretnej czynności procesowej. Sprzeciw jest czynnością procesową, i nie powoduje wygaśnięcia praw i obowiązków podatnika o charakterze materialnoprawnym. Taki charakter omawianego terminu potwierdza także wskazanie w przepisie art. 84c ust. 16 usdg, iż do postępowań w zakresie rozpatrywania sprzeciwu, a także zażalenia na wydane wówczas postanowienie, w zakresie nieuregulowanym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponieważ termin na wniesienie sprzeciwu ma charakter procesowy, to podlega on ocenie w zakresie możliwości przywrócenia, stosownie bowiem do normy art. 58 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego (przedsiębiorcy), jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

W niniejszej sprawie pozostaje bezsporne, że w dniu 30 lipca 2010 r. doręczono skarżącemu imienne upoważnienie do przeprowadzenia kontroli podatkowej. Upoważnienie to w swej formie zgodne było z wzorem określonym w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 marca 2009 r. w sprawie wzoru imiennego do przeprowadzenia kontroli podatkowej ( Dz.U. z 2009 r. nr 36, poz. 281). Upoważnienie na stronie 2 zawierało pouczenie o podstawowych prawach i obowiązkach kontrolowanego. Punkt 21 pouczenia posiada następujące brzmienie: " Podatnik będący przedsiębiorcą może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organy kontroli czynności z naruszeniem przepisów art. 79-79 b, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 i 2 z zastrzeżeniem art. 84 d ustawy o swobodzie działalności gospodarczej ( art. 84 c. ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Skarżący nie wniósł sprzeciwu w terminie określonym w ust. 3 art. 84 c ustawy, to jest wciągu 3 dni roboczych od dnia wszczęcia kontroli. Termin ten upłynął w dniu 2 sierpnia 2010 r. Sprzeciw wniósł 10 sierpnia 2010 r., dołączając do niego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu.

Rozpatrzenie skargi wymaga ustalenia, czy organ korzystając z przyjętego wzoru upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, zawierającego pouczenie, wyczerpująco poinformował stronę o jej uprawnieniach w zakresie wniesienia sprzeciwu. Wyjaśnienie tej kwestii wymaga przeprowadzenia analizy zapisów zawartych w punkcie 21 pouczenia. W ocenie Sądu zapisy te mają charakter lakoniczny. Ograniczają się do podania informacji o możliwości wniesienia sprzeciwu i wskazania szeregu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wśród wymienionych przepisów zabrakło art. 84 c ust. 3, w którym podany jest termin na wniesienie sprzeciwu. W pouczeniu nie podano także organu, do którego należy skierować sprzeciw.

O terminie przewidzianym na wniesienie sprzeciwu strona powinna zostać pouczona w sposób dokładny, także z tej przyczyny, że termin ten jest bardzo krótki i odbiega od innych terminów określonych w postępowaniach prowadzonych przez organy administracji publicznej ( np. określony w k.p.a. termin na wniesienie zażalenia na postanowienie wynosi 7 dni, a na odwołanie od decyzji 14 dni). W tej sytuacji organ powinien wyraźnie i jednoznacznie pouczyć kontrolowanego w ciągu ilu dni może wnieść sprzeciw i do jakiego organu go skierować.

Zgodnie z art. 7 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym w dacie rozpoczęcia kontroli, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast w myśl art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

W tym stanie rzeczy organ I instancji, w wykonaniu przytoczonych wyżej obowiązków wynikających z przepisów art. 7 i 9 k.p.a, powinien poinformować skarżącego o jego uprawnieniach, udzielając mu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Informacje zamieszczone w punkcie 21 pouczenia nie były wystarczająco dokładne, aby można było uznać, że poinformowano stronę prawidłowo o jej uprawnieniach w zakresie wniesienia sprzeciwu. Organ nie może oczekiwać od strony, by to ona zwracała się do kontrolujących o wyjaśnienie zakresu jej praw. Tym bardziej w przypadku nie wystąpienia o takie wyjaśnienie, nie może przerzucać na stronę odpowiedzialności za niewystarczająco dokładne poinformowanie jej o przysługujących prawach. Na organie administracji spoczywa obowiązek pouczenia strony o jej uprawnieniach w sposób dokładny, a ponadto zrozumiały dla osoby nie posiadającej profesjonalnej wiedzy prawniczej.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c w zw. z art. 135 p.p.s.a uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające, uznając to za niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Organ administracji ponownie rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu uwzględni wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2, 3 i 4 p.p.s.a.

b.a.