Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 3758/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono wyrok NSA, uchylono wyrok WSA i umorzono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 272 par. 1, art. 280 par. 1, art. 282 par. 2, art. 276, art. 200, art. 205 par. 2-4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 20 ust. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
article: art. 2, art. 64 ust. 1.
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, Sędzia NSA (del.) Danuta Małysz (sprawozdawca), Protokolant Marta Wyszkowska, po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi D. M. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2012 r. sygn. akt II FSK 453/11 oddalającym skargę kasacyjną D. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 697/10 w sprawie ze skargi D. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 20 maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów 1. uchyla wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2012 r. sygn. akt II FSK 453/11, 2. uchyla wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 697/10, 3. umarza postępowanie sądowe, 4. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 5. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy na rzecz D. M. kwotę 9936 (dziewięć tysięcy dziewięćset trzydzieści sześć) złotych tytułem zwrotu pozostałych kosztów postępowania sądowego w sprawie.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 21 września 2012r., sygn.akt II FSK 453/11, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną D. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 października 2010r. w sprawie I SA/Bd 697/10 ze skargi D. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 20 maja 2010r., nr [...], w przedmiocie zryczałtowanego podatku od osób fizycznych za 2003r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.

W piśmie z dnia 26.11.2013r. D. M. (skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika - doradcę podatkowego, złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wymienionym wyżej wyrokiem na podstawie art.272 § 2 i art.277 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz.270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wskazując jako podstawę wznowienia wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013r., sygn.akt SK 18/09 (Dz.U. z 2013r. poz.985), zgodnie z którym art.20 ust.3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 1998r. do dnia 31 grudnia 2006r. jest niezgodny z art.2 w związku z art.64 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżący wniósł o zmianę wymienionego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego przez jego uchylenie oraz uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 października 2010r., sygn.akt I SA/Bd 697/10 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając skargę o wznowienie postępowania jej autor podniósł, że decyzja organu podatkowego zaskarżona w sprawie I SA/Bd 697/10 została wydana na podstawie art.20 ust.3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000r. Nr 14, poz.176 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w 2003r., zwanej dalej "u.p.d.o.f.", który to przepis wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013r., sygn.akt SK 18/09, uznany został za niezgodny z art.2 w związku z art.64 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania sądowego Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy wniósł o oddalenie tej skargi. Ponadto wyjaśnił, że w dniu 24.09.2013r. skarżący złożył także wniosek o wznowienie postępowania podatkowego na podstawie art.240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz.749 ze zm.), zwanej dalej "o.p.".

Następnie, w piśmie z dnia 25.06.2014r. Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy podał, że decyzją z dnia 29 maja 2014r., nr [...], wydaną na podstawie art.245 § 1 pkt 1 w związku z art.240 § 1 pkt 8 o.p. uchylił w całości swoją decyzję z dnia 20 maja 2010r., nr [...], i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia 10 września 2009r. oraz umorzył postępowanie w sprawie. Z uwagi na powyższe wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga o wznowienie postępowania sądowego okazała się zasadna, dlatego podlega uwzględnieniu.

Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2010r., sygn.akt II GPS 1/10, art.272 § 1 p.p.s.a. "stanowi podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w każdym przypadku, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, obejmuje akt normatywny, jaki stosował lub powinien zastosować sąd administracyjny lub organ administracji publicznej w danej sprawie." Kierując się powyższymi względami, w celu realizacji prawa skarżącego do ponownego rozpoznania sprawy w następstwie wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 18 lipca 2013r. w sprawie SK 18/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga wniesiona przez skarżącego opiera się na ustawowej podstawie wznowienia (art.280 § 1 p.p.s.a.).

Mając na uwadze, że w przywołanym wyroku Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art.20 ust.3 u.p.d.o.f., w brzmieniu obowiązującym w latach 1998-2006, z art.2 w związku z art.64 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Sąd w niniejszym składzie uwzględnił skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem i uchylił wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2012r., II FSK 453/11, jak również zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy (art.282 § 2 p.p.s.a.). Jest bowiem rzeczą bezsporną, że podstawą materialnoprawną decyzji, których sprawa dotyczy, był art.20 ust.3 u.p.d.o.f.

Fakt uchylenia przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy., w wyniku wznowienia postępowania podatkowego, decyzją z dnia 29 maja 2014r., nr [...], decyzji tego organu z dnia 20 maja 2010r., nr [...], i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia 10 września 2009r. oraz umorzenia postępowanie podatkowego sprawił, że bezprzedmiotowe stało się postępowanie sądowe. Okoliczność ta uzasadnia zatem jego umorzenie (art.282 § 2 in fine p.p.s.a.).

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, z mocy art. 282 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 - 3 sentencji wyroku.

W zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania należy zauważyć, że zgodnie z art.276 p.p.s.a. do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem I instancji, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej (...). Ponieważ dział VII p.p.s.a. nie zawiera odrębnej regulacji dotyczącej zwrotu kosztów postępowania, to zgodnie z odesłaniem zawartym w art.276 p.p.s.a. należy odpowiednio stosować przepisy o postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji. Stąd orzekając o zwrocie kosztów postępowania uwzględniono poniesione przez skarżącego opłaty sądowe oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego związane z postępowaniem ze skargi o wznowienie postępowania (art.200 i art.205 § 2 i 3 p.p.s.a. oraz § 3 ust.1 pkt 1 lit.f rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. Nr 31, poz.153) - w związku z art.276 p.p.s.a.; 873 zł + 3600 zł) oraz poniesione przez skarżącego opłaty sądowe oraz wydatki i wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego związane z postępowaniem przed Sądem I instancji (art.200 i art.205 § 2 i 4 p.p.s.a. oraz § 2 ust.1 pkt 1 lit.f rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu - Dz.U. Nr 212, poz.2075; 1746 zł + 17 zł + 3600 zł + 100 zł). Natomiast mając na uwadze regulację prawną zawartą w art.207 § 2 p.p.s.a. odstąpiono od uwzględnienia w tych kosztach kosztów poniesionych przez skarżącego w związku z jego udziałem w postępowaniu kasacyjnym, bowiem w dacie orzekania zarówno przez organ podatkowy, jak i Sąd I instancji art.20 ust.3 u.p.d.o.f. pozostawał w obrocie prawnym i korzystał z domniemania zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.