Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2236/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 200  ust. 1  pkt 1-3
journal: Dz.U. 2020 poz 1999
law: Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej  z dnia 4 listopada 2020 r.w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim  sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia
article: art. 7,  art. 75,  art. 77  par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) Sędziowie WSA Monika Sawa WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rozwoju decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. w [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. przez [...] prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w miejscowości [...], działka nr [...] o powierzchni [...] m2 oraz nabycia prawa własności urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2020 r., na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 65 ze zm.) odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. przez [...] S.A. prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, spółka [...] wniosła odwołanie. W uzasadnieniu podniosła, że wydana decyzja pozostaje nieprawidłowa i nie zawiera uzasadnienia pozwalającego na przyjęcie, że organ podjął czynności niezbędne dla załatwienia sprawy oraz nie dokonał właściwej oceny przesłanek zastosowania art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ponadto skarżąca wskazała na naruszenie przez organ art. 7 kpa, poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

Po rozpatrzeniu złożonego odwołania organ II instancji stwierdził, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu zajętego stanowiska organ odwoławczy przywołał treść art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i wyjaśnił, że z zapisów księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości wynika, że właścicielem spornej nieruchomości jest Skarb Państwa. Prawo własności Skarbu Państwa ujawniono na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego o stwierdzeniu zasiedzenia z dnia [...] sierpnia 2016 r. sygn. akt I [...], którym stwierdzono, że Skarb Państwa nabył z dniem [...] stycznia 1985 r. przez zasiedzenie prawo własności przedmiotowej nieruchomości. Oznacza to, że w dniu [...] grudnia 1990 r. przedmiotowa działka stanowiła własności Skarbu Państwa.

Kwestią sporną w niniejszej sprawy jest to, czy przedmiotowy grunt znajdował się w zarządzie [...] według stanu na dzień [...] grudnia 1990 r. Minister wyjaśnił pojęcie zarządu jako prawnej formy władania nieruchomością, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99 - art. 38 ust. 2). Minister wyjaśnił, że zarząd nieruchomością był ustanawiany nie w sposób ogólny, lecz tylko dla ściśle określonych składników mienia. Jednocześnie zgodnie z utrwalonym orzecznictwem istnienia prawa zarządu nie można w żadnym przypadku domniemywać. Decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna określać jej położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej. Stwierdzenie prawa zarządu do nieruchomości następuje na podstawie co najmniej jednego z dokumentów wymienionych enumeratywnie w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.), którego treść Minister omówił.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie do wniosku o stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu i własności budynków wnioskodawca załączył dokumenty potwierdzające, jego zdaniem, istnienie w rzeczonej dacie zarządu poprzednika prawnego wnioskodawcy na wskazanych gruntach.

W ocenie Ministra Rozwoju w okolicznościach przedmiotowej sprawy decyzja Naczelnika Miasta [...] z dnia [...] czerwca 1986 r. o ustaleniu opłaty z tytułu zarządu gruntem nie może jednak zostać uznana za dowód jednoznacznie przesądzający o istnieniu po stronie skarżącej prawa zarządu do przedmiotowej działki w rozumieniu przepisów rozporządzenia z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.). W ocenie organu II instancji niewątpliwie decyzja określona w § 4 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia może stanowić dowód na istnienie po stronie przedsiębiorstwa prawa zarządu. Jednakże w orzecznictwie sądowo administracyjnym wskazuje się, że tego rodzaju rozstrzygnięcie (mające charakter faktyczny) nie jest wystarczającym dowodem ustanowienia zarządu w sensie prawnym, który mógł powstać jedynie zgodnie z art. 38 ust 2 oraz art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. Oznacza to, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa użytkowania (zarządu) jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Minister przywołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 listopada 1999 r. sygn. akt U 6/99 (OTK 1999/7/159), zgodnie z którym z decyzji o opłatach powinien wynikać w sposób jednoznaczny tytuł prawny ich wnoszenia: ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo użytkowania na rzecz podmiotu wnoszącego opłatę. Treść decyzji z dnia [...] czerwca 1986 r. nie wskazuje, na podstawie jakiego dokumentu przedmiotowa działka znajdowała się w zarządzie [...]. Pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. organ wojewódzki zwrócił się do Burmistrza Miasta o udzielenie informacji, czy decyzja Naczelnika Miasta z dnia [...] czerwca 1986 r. była poprzedzona przekazaniem gruntu w użytkowanie lub zarząd w formie prawem przewidzianej. Pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. Referat Nieruchomości i Mienia Komunalnego Urzędu Miasta poinformował Urząd Wojewódzki, że nie odnaleziono dokumentów świadczących o przekazaniu przedmiotowej działki w użytkowanie lub zarząd.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, że organ I instancji naruszył art. 7 kpa z uwagi na to, że nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy oraz zaniechał zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, Minister wskazał, że są one bezzasadne. Wojewoda pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. zwrócił się m.in. do Starosty Powiatowego o udzielenie informacji, czy [...] legitymowały się dokumentami o przekazaniu przedmiotowego gruntu w zarząd w formie prawem przewidzianej. Z treści pisma Starostwa z dnia [...] czerwca 2020 r. stanowiącego odpowiedź na pismo Wojewody wynika, że organ ten nie dysponuje dokumentami o przekazaniu w/w gruntu w zarząd [...]. Minister wyjaśnił, że zgodnie z art. 7 kpa w postępowaniu administracyjnym co do zasady na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek wyczerpującego zbadania wszelkich okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, tj. ustalenie stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Nie znaczy to jednak, że strona zainteresowana korzystnym dla siebie rozstrzygnięciem powinna zrezygnować z aktywności dowodowej, zwłaszcza w sytuacjach, w których ocena materiału dowodowego nie jest w pełni jednoznaczna. Art. 7 kpa nie można rozumieć w ten sposób, że obciążą on organ nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności w sytuacji, gdy strona, nawet pomimo wezwań organu, nie przedstawia żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Na poparcie zasadności tego stanowiska organ powołał odpowiednie orzecznictwo sądów administracyjnych. Minister przypomniał, że organ I instancji wezwał wnioskodawcę do przedłożenia dokumentów świadczących o przekazaniu przedmiotowego gruntu w zarządu w formie prawem przewidzianej. Jednakże wnioskodawca w piśmie z dnia [...] czerwca 2020 r. poinformował, że takim dokumentem jest decyzja o ustaleniu opłaty z tytułu zarządu gruntem. Również do odwołania odwołujący nie załączył innych dokumentów potwierdzających przekazanie przedmiotowego gruntu w zarząd. W ocenie organu odwoławczego żaden ze zgromadzonych w niniejszej sprawie dowodów nie potwierdził, aby przedmiotowy grunt w dniu [...] grudnia 1990 r. znajdował się w zarządzie [...]. Zatem brak było podstaw do stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. przez [...] prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości Skarbu Państwa oraz prawa własności urządzeń znajdujących się na tym gruncie.

Na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2020 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła spółka [...].

W uzasadnieniu skargi skarżąca Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów:

I – postępowania, czyli:

- art. 7 oraz art. 8 kpa poprzez brak podjęcia działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

- art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa w związku z art. 75 § 1 ab initio kpa poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego,

II - prawa materialnego, czyli:

- art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 65 ze zm.) w związku z art. 206 tej ustawy, w związku z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji uznanie, że w sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia, że skarżąca Spółka nabyła z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości oraz prawo własności urządzeń znajdujących się na gruncie, z uwagi na fakt, że w ocenie organu przedłożona przez skarżącą decyzja Naczelnika z dnia [...] czerwca 1986 r. o ustaleniu opłaty rocznej z tytułu zarządu gruntem nie może zostać uznana za dowód jednoznacznie przesądzający o istnieniu po stronie Spółki prawa zarządu do nieruchomości w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r., podczas gdy przesłanki do uwłaszczenia nieruchomości niewątpliwie zostały spełnione, a ww. decyzja jednoznacznie wskazuje, że nieruchomość znajdowała się w zarządzie skarżącej Spółki,

- art. 38 ust. 2 w zw. z art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie i uznanie, że w sprawie dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogły być jedynie: decyzja o oddaniu w zarząd, zawarta za zezwoleniem tego organu, umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowa o nabyciu nieruchomości, podczas gdy przepis ten nie ma znaczenia dla oceny, czy skarżąca Spółka spełniła przesłanki do nabycia prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości z mocy prawa.

W uzasadnieniu skargi skarżąca Spółka przedstawiła argumenty na poparcie zasadności postawionych zarzutów i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz o rozpatrzenie sprawy ponownie i stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. przez skarżącą Spółkę prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz prawa własności urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie, a gdyby nie było to możliwe o przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, o którym mowa w art. 200 ppsa, według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 1990 ze zm.).

Zgodnie z treścią art. 200 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy w sprawach stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, na podstawie ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. poz. 464 ze zm.), z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali przez państwowe i komunalne osoby prawne oraz Bank Gospodarki Żywnościowej, które posiadały w tym dniu grunty w zarządzie, niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się następujące zasady: nabycie własności budynków, innych urządzeń i lokali następuje odpłatnie, jeżeli obiekty te nie były wybudowane lub nabyte ze środków własnych tych osób lub ich poprzedników prawnych; nabycie prawa użytkowania wieczystego oraz własności stwierdza w drodze decyzji wojewoda - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub wójt, burmistrz albo prezydent miasta - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy; w decyzji, o której mowa w pkt 2, ustala się warunki użytkowania wieczystego, z zachowaniem zasad określonych w art. 62 ustawy i w art. 236 Kodeksu cywilnego, oraz kwotę należną za nabycie własności, a także sposób zabezpieczenia wierzytelności określony w ust. 2.

W dniu 10 lutego 1998 r. zostało wydane rozporządzenie przez Radę Ministrów w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.). Zgodnie z § 4 i § 5 ww. rozporządzenia właściwy organ z urzędu stwierdza dotychczasowe prawo zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych do nieruchomości, według stanu na dzień [...] grudnia 1990 r. Podstawą do stwierdzenia istnienia dotychczasowego prawa zarządu jest wykazanie się przez wnioskodawcę lub też odszukanie z urzędu przez organ co najmniej jednego z następujących dokumentów: decyzji o przekazaniu nieruchomości w zarząd, decyzji o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie, jeżeli została wydana przed dniem [...] sierpnia 1985 r., umowy między państwowymi jednostkami organizacyjnymi o przekazaniu prawa zarządu do nieruchomości, zawartej za zgodą organu, umowy zawartej w formie aktu notarialnego przed dniem [...] lutego 1989 r. przez państwowe jednostki organizacyjne o nabyciu nieruchomości od osób innych niż Skarb Państwa, odpisu z księgi wieczystej, stwierdzającej prawo zarządu lub prawo użytkowania nieruchomości, decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością, decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania nieruchomości, jeżeli została wydana przed dniem [...] sierpnia 1985 r., uchwały, zarządzenia lub decyzji wydanych w sprawie podziału, łączenia, likwidacji i utworzenia państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych oraz podejmowanych na ich podstawie uchwał komisji powoływanych w tych sprawach, jeżeli treść tych dokumentów zawiera oznaczenie nieruchomości, protokołu przekazania nieruchomości, sporządzonego między państwowymi jednostkami organizacyjnymi przed dniem [...] sierpnia 1985 r., umowy o przekazaniu nieruchomości lub protokołu przekazania nieruchomości, sporządzonych przed dniem [...] października 1961 r. między organizacjami społeczno-zawodowymi, politycznymi lub spółdzielczymi a państwowymi jednostkami organizacyjnymi. Jeżeli właściwy organ nie dysponuje dokumentami, o których mowa wyżej może wezwać państwowe osoby prawne do ich dostarczenia w wyznaczonym terminie (ust. 2 § 4 rozporządzenia). Jeżeli natomiast wskazane wyżej dokumenty nie zachowały się, stwierdzenia dotychczasowego prawa zarządu do nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 kpa, potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym (ust. 3 § 4 rozporządzenia).

Analizując akta sprawy w kontekście przywołanych wyżej przepisów, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Ministra Rozwoju i poprzedzająca ją decyzja Wojewody nie naruszają prawa.

Należy zgodzić się z organami obu instancji, że zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdził istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu przysługującego poprzednikowi prawnemu skarżącej spółki do przedmiotowych nieruchomości. Z akt sprawy wynika, że w postępowaniu uwłaszczeniowym, mimo wezwania, skarżąca spółka nie wylegitymowała się istnieniem w stosunku do przedmiotowych działek jednym z dokumentów, o których mowa w § 4 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia.

Skarżąca Spółka na dowód przysługiwania prawa zarządu do spornej nieruchomości powołała się jedynie na decyzje Naczelnika Miasta z dnia [...] czerwca 1986 r. dotyczące ustalenia opłat za zarząd, użytkowanie gruntem oraz załączonym do wniosku "Oświadczeniem" dwóch zastępców dyrektora upoważnionych do składania oświadczeń w imieniu spółki [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Z treści tego oświadczenia wynika, że m.in. przedmiotowa działka zajęta jest pod infrastrukturę kolejową w rozumieniu art. 4 ust. 1 i 8 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym. W ocenie skarżącej Spółki te dwa dokumenty dają wystarczającą podstawę do stwierdzenia istnienia prawa zarządu. Organ I instancji oraz organ II instancji stanęły na stanowisku (z powołaniem na aktualne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego), że legitymowanie się przez skarżącą Spółką de facto jedynie decyzją o naliczeniu opłaty z tytułu zarządu nie jest wystarczającym dowodem potwierdzającym istnienie tego uprawnienia, jeżeli w treści takiej decyzji nie ma żadnej informacji o ustanowieniu prawa zarządu na rzecz danego podmiotu, brak jest również decyzji wydanej przed dniem [...] sierpnia 1985 r. o przekazaniu spornej nieruchomości w użytkowanie na rzecz [...]. Na istnienie takiej decyzji nie wskazuje również powołana przez skarżącą Spółkę decyzja w przedmiocie ustalenia opłaty rocznej za zarząd nieruchomością.

Sąd przychyla się do argumentacji organów administracji, jednocześnie wskazując, że jest to pogląd ugruntowany zarówno w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999 r. sygn. akt U 6/99 (opub. w OTK 1999 r., nr 7, poz. 159) i w wyroku z dnia 9 kwietnia 2002 r. sygn. akt U 10/00 (opub. w OTK 2001 r., nr 3, poz. 55) stwierdził, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa zarządu jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Inne rozumienie przepisów rozporządzenia w powyższym zakresie oznaczałaby niezgodność rozporządzenia z delegacją ustawową zawartą w art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a tym samym z art. 92 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 570/07 uznał, że pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999 r. sygn. akt U 6/99, który dotyczył stwierdzenia prawa użytkowania nieruchomości na rzecz spółdzielni, należy odnieść jako prawidłowy także do warunków stwierdzenia prawa zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych.

Ponieważ decyzja z 1986 r. ustalająca opłatę roczną za zarząd - użytkowanie nieruchomości w żaden sposób nie powołuje się ani nie nawiązuje do jakiejkolwiek innej decyzji o ustanowieniu prawa zarządu, nie może ona stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia prawa zarządu (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 26 kwietnia 2012 r. sygn. akt I OSK 651/11, 10 września 2014 r. sygn. akt I OSK 204/13 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia: 7 września 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1288/10, 1 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2098/05, dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Równocześnie wyjaśnić należy, że w odniesieniu do kwestii udokumentowania istnienia prawa zarządu na podstawie innych niż dokumenty środków dowodowych, dowody te mogłyby potwierdzić istnienie prawa zarządu tylko wtedy, gdy nie zachowały się dokumenty, o których mowa w § 4 ust. 1 rozporządzenia z 1998 r. Wobec tego wnioskodawca uwłaszczenia winien wykazać, że miał w swej dyspozycji konkretne dokumenty potwierdzające określone prawo (zarząd, użytkowanie), które później zaginęły czy uległy zniszczeniu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 207/09). Sytuacji takiej jednak skarżąca Spółka nie podniosła w toku postępowania i nie wskazała na zagubienie dokumentów potwierdzających istnienie prawa zarządu. Jak zasadnie podniósł organ II instancji, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego faktu istnienia zarządu nie można domniemywać. Istotne jest również, że decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna określać jej położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej. Wskazać należy, że skarżąca Spółka nie przedstawiła żadnego dokumentu, który potwierdzałby przekazanie przedmiotowej nieruchomości w zarząd jej poprzednikowi prawnemu. Jak już wyżej wskazano, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych (...), podstawą do stwierdzenia istnienia dotychczasowego prawa zarządu jest wykazanie się przez wnioskodawcę lub też odszukanie z urzędu przez organ co najmniej jednego z wymienionych w tym przepisie dokumentów. Natomiast jak już wskazano uprzednio, w niniejszej sprawie bezsporne jest, że [...] nie przedstawiły ani decyzji, ani umowy, ani żadnego z dokumentów wymienionych w § 4 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia, które potwierdzałyby, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w zarządzie czy użytkowaniu [...] lub jej poprzednika prawnego. O zarządzie lub użytkowaniu nie świadczy samo przeznaczenie gruntu lub wykorzystywanie gruntu pod infrastrukturę kolejową. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wielu orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2017 r. sygn. akt I OPS 2/16, zgodnie z którą "Pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa PKP bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.)." Dodatkowo wyjaśnić należy, że znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie potwierdza jedynie, że m.in. na spornej działce znajduje się infrastruktura kolejowa, czyli potwierdza okoliczność, która pozostaje bez prawnego znaczenia w rozpatrywanej sprawie. W ocenie Sądu trafne jest stanowisko organów obydwu instancji, że strona skarżąca nie dysponuje żadnym indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości, czy to w formie decyzji, umowy, czy też protokołu zdawczo-odbiorczego, który ustanowiłby zarząd czy użytkowanie. Zarząd (dziś trwały zarząd) to prawne formy władania, które uprawniają do władania nieruchomością. Sam fakt korzystania przez przedsiębiorstwo a następnie Spółkę z nieruchomości nie kreuje prawa zarządu.

W ocenie Sądu nie jest zasadny zarzut naruszenia przez organy administracji art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Organy administracji z urzędu podjęły wszelkie niezbędne czynności dla wyjaśnienia, czy zachowała się jakakolwiek decyzja ustanawiająca prawo zarządu dla skarżącej. Dokonały ustaleń także w pozostałym zakresie sprawy i nie ma żadnych podstaw do kwestionowania prawidłowości tych ustaleń. Przeprowadzona przez organy ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego nie ma cech dowolności i nie narusza zasad zawartych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Przyjęte przez organy stanowisko zostało należycie uzasadnione poprzez wskazanie dowodów, na których oparły swoje rozstrzygnięcie, oraz przyczyn, dla których nie podzieliły podnoszonej przez skarżącą Spółkę argumentacji, wyjaśniając również przy tym podstawę prawną wydanych decyzji. W tej sytuacji, skoro po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego nie uzyskano dowodu potwierdzającego zarząd gruntem, a także skarżąca Spółka takich dowodów nie przedstawiła, to zarówno Wojewoda, jak i Minister trafnie wywiedli, że brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej Spółki.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji.