Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 912/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 18 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: 145 par. 1 pkt 1 lit. a i lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi Z. I. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Komendant Główny Policji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z. I. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...] cofającej pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 16 kwietnia 2007 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia Z. I. pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej w związku z uzyskaną informacją o skazaniu strony prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] za czyn z art. 178a § 1 k.k..

Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] cofnął skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż obawa użycia przez skarżącego broni niezgodnie z przepisami prawa wynika z, ustalonego w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, faktu skazania go prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 2005 r. za czyn z art. 178a § 1 k.k..

Decyzja ta, w wyniku rozpatrzenia odwołania strony, została uchylona przez Komendanta Głównego Policji decyzją z dnia [...] września 2007 r. i przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że organ I instancji naruszył art. 7 i 77 § 1 k.p.a., ponieważ nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, nie wskazał też na podstawie jakich innych okoliczności, poza skazaniem strony za przestępstwo nie objęte katalogiem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wywiódł obawę, że strona może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Według organu odwoławczego w zaistniałej sytuacji faktycznej i prawnej, jak ustalono w rozpatrywanej sprawie, obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego między rodzajem przestępstwa, za które posiadacz pozwolenia został skazany, jego dotychczasowym postępowaniem i trybem życia, a obawą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Komendant Główny Policji zalecił w związku z tym uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie poprzez dokładne ustalenie okoliczności dotyczących zdarzenia, gdy skarżący kierował pojazdem będąc w stanie nietrzeźwości, w tym przeprowadzenie dowodu z przesłuchania policjantów, którzy dokonywali ustaleń na miejscu tego zdarzenia, a także ustalenie, czy skarżący w momencie tego zdarzenia nie wracał z polowania. Ponadto ustalenie, czy skarżący nie dopuszczał się w przeszłości innych niż przestępstwo czynów karalnych, np. wykroczeń, a także zweryfikowanie opinii o stronie poprzez ponowne przeprowadzenie wywiadu środowiskowego.

W toku ponownego rozpoznania sprawy przez organ I instancji przesłuchani zostali w charakterze świadków funkcjonariusze Policji, którzy uczestniczyli w kontroli drogowej, w czasie, której stwierdzono, że Z. I. prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości. Z ich zeznać wynikało, że skarżący w momencie zatrzymania do kontroli jechał do pracy. Tłumaczył się, że poprzedniego dnia miał w domu imprezę i myślał, że jest już trzeźwy. W czasie kontroli był spokojny i nie utrudniał wykonywania czynności. Organ uzyskał ponadto informację z Koła Łowieckiego [...], że skarżący w dniach od 16 sierpnia do 17 sierpnia 2008 r. nie brał udziału w polowaniu w żadnym z dzierżawionych przez to koło obwodów łowieckich, a także otrzymał pozytywną opinię o skarżącym w miejscu zamieszkania.

Po uzupełnieniu postępowania dowodowego Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ponownie cofnął Z. I. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie obawa użycia przez skarżącego broni niezgodnie z przepisami prawa wynika z ustalonego w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, faktu skazania go prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 2005 r. za czyn z art. 178a § 1 k.k. Organy Policji przyjęły bowiem, iż do przesłanek nie pozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji – nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć m.in. przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy (takim jest czyn z art. 178a k.k.) Organy Policji ustalając tę okoliczność, jako spełniającą dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wzięły pod uwagę wysoki stopień szkodliwości tego przestępstwa, jego ewentualne następstwa, umyślność czynu – sprawca świadomie godzi się na popełnienie przestępstwa. Zdaniem organu takie właśnie okoliczności winny być brane pod uwagę w wyniku zmiany treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji z dniem 1 stycznia 2004 r. – ustawodawca bowiem odszedł w ten sposób od konieczności ustalania cech charakteru i sposobu życia osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej na rzecz wskazania przykładowego rodzaju dóbr chronionych prawem przed bezprawnymi zamachami.

Organ podkreślił, że w zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych cofnięcia prawa do posiadania broni prawomocny wyrok sądu, potwierdzający fakt popełnienia przestępstwa wiąże organy Policji w postępowaniu administracyjnym. Czyn, którego dopuściła się strona podważa natomiast jej wiarygodność jako osoby dysponującej tak istotnym z punktu widzenia bezpieczeństwa i porządku publicznego narzędziem, jakim jest broń. Prawo do posiadania broni jest bowiem swoistym przywilejem – nie każdy może je otrzymać w świetle reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji. Ma też ono ścisły związek ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego też winny je posiadać osoby dające rękojmię, iż swoim postępowaniem nie stworzą dla tych dóbr zagrożenia. Przejawia się ona głównie w przestrzeganiu przez posiadaczy pozwoleń na broń ładu prawnego. Popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. w ocenie organu tę rękojmię znosi. Stanowiska tego nie zmienia posiadanie dobrej opinii w miejscu zamieszkania, właściwe przechowywanie broni, a także pozytywna opinia ze stowarzyszenia łowieckiego, bowiem okoliczności te nie eliminują faktu popełnienia przez skarżącego czynu zabronionego i to o znacznym stopniu społecznej szkodliwości, którego następstwa mogły być tragiczne, gdyby nie zatrzymanie strony przez funkcjonariuszy Policji.

Z. I. wniósł odwołanie od tej decyzji do Komendanta Głównego Policji. W odwołaniu zarzucił, że interpretacja przepisów prawa oraz uzasadnienie decyzji organu I instancji są "sztuką dla sztuki". Podniósł, że pozytywny dla niego wynik uzupełniającego postępowania dowodowego nie wpłynął na treść decyzji organu I instancji.

Komendant Główny Policji rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż godnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń palną, jeżeli w stosunku do jego posiadacza istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Okolicznością uzasadniającą istnienie takiej obawy jest w szczególności skazanie posiadacza broni prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo - toczące się przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Organ odwoławczy podkreślił jednocześnie, że katalog okoliczności wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w tym przestępstw, których popełnienie może wzbudzić obawy co do niezgodnego z prawem użycia broni palnej, nie jest zamknięty. Zatem dyspozycja tego przepisu stanowi dla organów Policji wytyczną interpretacyjną w sprawach cofnięcia pozwolenia, co daje tym organom możliwość oceny postępowania posiadacza broni, w kontekście dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy także w przypadku popełnienia innych rodzajów przestępstw, osądzonych prawomocnym wyrokiem skazującym. Z materiału dowodowego sprawy bezspornie natomiast wynika, że strona popełniła przestępstwo skierowane przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, za które skazana została prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowy w [...] z dnia [...] października 2005 r. sygn. akt [...]. Wskazuje to, iż trudno uznać ją za osobę odpowiedzialną - kierując pojazdem w takim stanie, a przy tym doprowadzając do kolizji drogowej narażała na uszczerbek nie tylko swoje życie lub zdrowie, ale także innych uczestników ruchu drogowego. Chociaż więc czyn ten nie został wymieniony w kodeksie karnym jako przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, to jednak dla tych dóbr stanowi istotne zagrożenie. Strona nie daje zatem również gwarancji, że w takim stanie nie sięgnie po broń palną. Z tych to właśnie okoliczności wynika co do niej obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Okoliczności te niweczą bowiem - w kontekście dyspozycji tego przepisu - wiarygodność strony także co do przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji, a w szczególności przepisów dotyczących bezpiecznego jej posiadania i używania. W interesie społecznym nie leży więc zachowanie pozwolenia na broń, na co wskazał także

ustawodawca nadając dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy charakter obligatoryjny i nie przewidując w takich przypadkach innego sposobu rozstrzygnięcia sprawy.

Organ podkreślił, że od osób, które uzyskały tak szczególne, reglamentowane ustawą o broni i amunicji, prawo, jak prawo do posiadania broni, organy Policji oczekują nieskazitelnej postawy, która przejawia się poszanowaniem porządku prawnego. Fakt popełnienia przestępstwa, którego następstwem mogłaby być śmierć lub kalectwo ludzi takiej postawie skarżącego zaprzecza. Popełnione przestępstwo, a w szczególności jego okoliczności (poruszanie się w stanie nietrzeźwości pojazdem po drodze publicznej zakończone kolizją drogową tworzące realne zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi), pozwalają stronę zaliczyć do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, a zatem spełniona została dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Oceny powyższej nie zmienia natomiast fakt, iż strona jest pozytywnie postrzegana w miejscu zamieszkania czy w macierzystym kole łowieckim [...]. Nie eliminuje to bowiem faktu, że dopuściła się ona takiego rodzaju przestępstwa, z którym organy Policji wiążą obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Dodatkowo za takim rozstrzygnięciem sprawy przemawia anonimowe pismo z dnia 17 października 2006 r., w którym wskazano, iż strona jeździ na polowania po spożyciu alkoholu, co wzbudza obawę skutków jej nieodpowiedzialnego zachowania.

W skardze na tę decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. I. zarzucił, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zostały wydane bez podstawy prawnej. Podniósł też, że z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż jest on posiadaczem pozwolenia na broń myśliwską do ochrony osobistej.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślił, że zarówno decyzja organu I, jak i II instancji zawiera podstawę prawną cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń. Z analizy przedmiotowej sprawy bezsprzecznie wynika też, iż skarżącemu cofnięto pozwolenie na broń palną myśliwską

W piśmie procesowym z dnia 30 lipca 2008 r., stanowiącym uzupełnienie skargi, skarżący dodatkowo zarzucił organowi naruszenie:

art. 6 , art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez błędną wykładnię i przyjęcie że skazanie za określone przestępstwo świadczy wprost o tym, że nie będzie przestrzegał przepisów ustawy o broni i amunicji, podczas gdy ustawowa przesłanka zaistnienia "obawy" o jakiej mowa w art. 15 ust.1 pkt. 6 ustawy podlega indywidualnemu rozpoznaniu z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy.

Skarżący podkreślił, iż nigdy nie zaprzeczał faktu kierowania samochodem osobowym w stanie nietrzeźwości, za który to czyn został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w [...]. Podniósł też, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja o cofnięciu uprawnień do posiadania broni myśliwskiej wydane zostały w warunkach zatarcia skazania. Czyn zabroniony którego się dopuścił, nie jest natomiast spenalizowany jako przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu w polskim kodeksie karnym, a więc organy Policji rozpoznając sprawę zobowiązane były do wykazania, iż w jego przypadku zachodzi uzasadniona obawa, że broni myśliwskiej może użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Obawa ta nie została, w jego ocenie, przez organy obu instancji wykazana. Komendant Główny Policji w zaskarżonej decyzji popadł natomiast w sprzeczność z uzasadnieniem własnej decyzji z dnia [...] wrzesień 2007 r. W decyzji tej udzielił bowiem swoistego instruktażu co do właściwego rozumienia ustawowego zwrotu "uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" i na tym tle zlecił uzupełnienie materiału dowodowego sprawy. W decyzji z dnia [...] lutego 2008 r., wbrew wcześniejszym zarzutom, bezkrytycznie powielił natomiast argumentację Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. W ocenie skarżącego, takie postępowanie organu odwoławczego naruszyło wprost zasadę praworządności ( art. 6 k.p.a), uwzględniania z urzędu słusznego interesu strony i dociekania prawdy obiektywnej ( art. 7 k.p.a.), zasadę zaufania obywateli do organów państwa ( art. 8 k.p.a. ) oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego ( art. 7 k.p.a.), co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji.

Skarżący podkreślił jednocześnie, że pozostaje członkiem Koła Łowieckiego [...] od 1983 r. i od tego też roku posiada pozwolenie na broń, w latach 1995-1998 pełnił funkcję Strażnika Łowieckiego, a od poprzedzającego sezonu łowieckiego funkcję Podłowczego. Od 1983 r. nie wszedł w konflikt z prawem, nie nosił broni w stanie po użyciu alkoholu, nie używał też broni niezgodnie z jej przeznaczeniem oraz przechowywał ją w miejscu zabezpieczonym przed osobami trzecimi. W świetle tych okoliczności wizja prawdopodobieństwa sięgnięcia przez niego po broń w stanie po użyciu alkoholu jest niczym nie uzasadniona. Na poparcie zasadności swoich zarzutów skarżący przywołał orzecznictwo WSA w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. wydane zostały z naruszeniem prawa.

Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.) .

Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 stanowi natomiast, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji wskazuje wprawdzie – jak zasadnie przyjął organ - iż jest to przepis mający charakter obligatoryjny stanowiący podstawę do wydania tzw. decyzji związanej (pozbawionej uznaniowości). Niemniej jednak, mając na uwadze przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy należy przyjąć, iż decyzja ta ma w pewnym zakresie charakter zbliżony do tzw. decyzji uznaniowej, albowiem w powołanym przepisie ustawodawca posługuje się zwrotami nieostrymi przy opisie stanu faktycznego uzasadniającego działanie organu. Art. 15 ust. 1 pkt 6 nie określa bowiem stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji związanej w sposób jednoznaczny, lecz w sposób stwarzający organowi administracji pole do oceny, czy stan faktyczny, od którego uzależnione jest zastosowanie tej normy prawnej istnieje, czy też nie.

Użycie przez ustawodawcę tzw. wyrażeń nieostrych zobowiązuje Sąd do rozważenia, czy dokonana przez organ administracji ocena okoliczności sprawy nie nosi cech dowolności lub nie przekroczyła dopuszczalnej granicy swobody interpretacji tych określeń na tle konkretnego stanu faktycznego.

Jest okolicznością niesporną w niniejszej sprawie, iż skarżący Z. I. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 2005 r. sygn. akt [...] został skazany za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. polegającego na tym, że w dniu [...] sierpnia 2005 r. w miejscowości [...] kierował samochodem osobowym m-ki [...] będąc w stanie nietrzeźwości (0,35 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu).

Art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje uprawnionym organom cofnąć pozwolenie na broń, gdy istnieje uzasadniona obawa, że broń może być użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Obawa ta musi być jednak realna, wynikać z rzeczywistych przesłanek.

Cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia więc sam fakt skazania za popełnienie jakiegokolwiek przestępstwa. Uzasadnia je tylko sytuacja opisana w normie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, tj. jeżeli nie ma czynu popełnionego przeciwko zdrowiu, życiu lub mieniu, to muszą zaistnieć takie cechy osobowe posiadacza broni, które mogą wskazywać, iż istnieje obawa, że może on użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Użycie bowiem w powyższym przepisie zwrotu "w szczególności" poprzedzającego wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż w stosunku do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do innych osób organ Policji jest natomiast obowiązany szczegółowo przeanalizować i uzasadnić swoją obawę, że osoby te użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przemawia za tym ochrona nabytego uprawnienia (tak NSA w wyroku z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 128/05). Sam fakt, że osoba posiadająca pozwolenie na broń została skazana za przestępstwo inne niż wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie oznacza jeszcze, że stwarza ona zagrożenie użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ jest obowiązany w takim przypadku wykazać dlaczego uznał, że w konkretnej sytuacji, co do konkretnej osoby zagrożenie to istnieje.

Zgodnie z przyjętą w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wykładnią mających w sprawie zastosowanie przepisów ustawy o broni i amunicji, przy cofnięciu pozwolenia na broń nie wystarczy jedynie powołać się na fakt skazania posiadacza broni wyrokiem za jakiekolwiek przestępstwo, lecz niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany, a nadto cechami jego charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, co pozwoliłoby na wykazanie istnienia obawy, że posiadacz pozwolenia na broń może broni tej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (vide: wyrok NSA z dnia 29 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 84/07, wyrok z dnia 22 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 67/07). Co do uzasadnionej obawy, o której mowa w ww. przepisie, to dotyczy ona przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie i inne) (vide: wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 863/06). Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości nie może być wystarczającą przesłanką do uznania, że sprawca tego czynu stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, choć sama jazda pojazdem mechanicznym pod wpływem alkoholu jest niewątpliwie czynem wymagającym napiętnowania.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że wykładnia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zastosowana przez organ jest nieprawidłowa. Ma wprawdzie rację organ twierdząc, że ma prawo prowadzić odpowiednią politykę w sprawie dostępu do broni palnej (wydawanie i cofanie pozwoleń na broń palną), ale politykę tę może kształtować tylko w oparciu o przepisy ustawy o broni i amunicji. Dokonując nowelizacji ustawy o broni i amunicji, wbrew twierdzeniom organu, ustawodawca nie odszedł od konieczności ustalania cech charakteru i sposobu życia osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej, na rzecz przykładowego wskazania rodzaju dóbr chronionych prawem przed bezprawnymi zamachami. Przedstawiona i zastosowana przez organ wykładnia stoi w całkowitej sprzeczności z ugruntowanym orzecznictwem NSA, ukształtowanym już na tle znowelizowanych przepisów ustawy. W orzecznictwie tym wyraźnie akcentuje się konieczność (na co wskazują chociażby przywołane powyżej orzeczenia) oceny cech charakteru osoby, wobec której wszczęto postępowanie o cofnięcie pozwolenia na broń, jak i jej dotychczasowego postępowania. Nie są zatem organy Policji uprawnione do arbitralnego przyjęcia, jak uczyniono to w rozpoznawanej sprawie, że przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, które pośrednio zagrażać mogą życiu, zdrowiu i mieniu ludzi, winny znaleźć się w kręgu przesłanek wzbudzających obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a w szczególności takie bezprawne zachowania, których jednym ze znamion ustawowych jest stan nietrzeźwości sprawcy. Taka przesłanka nie została bowiem przewidziana przez ustawodawcę w ustawie o broni i amunicji, zaś przyjęcie stanowiska organu za zasadne prowadziłoby w efekcie do wprowadzenia dodatkowej, nieprzewidzianej przepisami prawa kary dodatkowej (vide: orzeczenie NSA z dnia 4 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 863/06, wyrok NSA z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 67/07). W omawianym przepisie odniesiono się bowiem do systematyki kodeksu karnego, a zatem tylko przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu w ujęciu kodeksu karnego uzasadniają obawę, o jakiej stanowi ten przepis. Wszystkie inne przestępstwa muszą być rozpatrywane w kontekście stwarzania przez posiadacza broni obawy jej użycia niezgodne z przepisami prawa. Obawa ta musi być zgodna z doświadczeniem życiowym. I właśnie w takich sytuacjach należy badać cechy charakteru posiadacza broni i jego dotychczasową postawę oraz sposób życia, w tym także wobec przepisów prawa i to nie tylko przez pryzmat popełnionego występku, ale w szerszym kontekście. Oczywistym jest bowiem, że ocena czynu karalnego może być jedynie jednoznacznie negatywna. Konieczne jest zatem poczynienie ustaleń dotyczących całokształtu zachowań posiadacza broni oraz ocena zgromadzonych o nim opinii czy to środowiskowych, czy też wydanych przez zakład pracy lub organizacje, do których należy.

W rozpatrywanej sprawie takich ocen nie poczyniono. Osobę skarżącego oceniono jedynie w kontekście występku, za popełnienie którego został skazany, uznając jednocześnie, że posiadanie przez niego pozytywnych opinii oraz jego argumenty o dotychczasowym przestrzeganiu porządku prawnego i zasad współżycia społecznego nie eliminują faktu, iż dopuścił się on przestępstwa godzącego w dobro chronione prawem. Nie znalazła bowiem potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym informacja, zawarta w anonimowym piśmie z dnia 17 października 2006 r., że skarżący nadużywa alkoholu i po spożyciu alkoholu jeździ samochodem na polowania. Prowadzi to do wniosku, że organ obawę użycia broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego wyprowadził zasadniczo z faktu skazania skarżącego za występek z art. 178a § 1 k.k. W ocenie Sądu trudno jednak przyjąć, że jednorazowy czyn, zwłaszcza w kontekście zachowania skarżącego po zatrzymaniu go przez funkcjonariuszy Policji, może całkowicie zniwelować pozytywną opinię o nim.

Analizując treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji nasuwa się w związku z tym pytanie, w jakim celu organ odwoławczy, uchylając decyzję organu I instancji, uznał za potrzebne uzupełnienie materiału dowodowego poprzez zebranie dodatkowych opinii o skarżącym, a także ustalenie dodatkowych okoliczności dotyczących zdarzenia z dnia [...] sierpnia 2005 r. oraz zachowania skarżącego w momencie poddania go kontroli przez funkcjonariuszy Policji. Prowadzi to, w ocenie Sądu do wniosku, że zebrany dodatkowy materiał dowodowy miałby znaczenie w sprawie tylko wówczas, gdyby były niekorzystny dla skarżącego. Obowiązkiem organu jest natomiast ocena całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, co w realiach rozpoznawanej sprawy oznacza, że organ musi szczegółowo wykazać dlaczego uważa, że jednokrotne, niewątpliwie naganne, postępowanie skarżącego, znajdującego się w stanie nietrzeźwości, które miało miejsce w 2005 r., przyczynia się do całkowitej utraty gwarancji prawidłowego posługiwania się przez niego bronią. Należy to uczynić w odniesieniu do skarżącego, a nie do ogółu osób kierujących pojazdami po spożyciu alkoholu. Ważne są bowiem okoliczności popełnienia czynu, a także zachowanie sprawcy, zarówno w dotychczasowym życiu, jak i w toku postępowania karnego. Okoliczności te wydawały się istotne dla Komendanta Głównego Policji, gdy decyzją z dnia [...] września 2007 r. uchylał rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazywał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zwrócił wówczas uwagę, że obowiązkiem organu orzekającego jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego między rodzajem przestępstwa, za które posiadacz pozwolenia został skazany, jego dotychczasowym postępowaniem i trybem życia a obawą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Nakazał w związku z tym uzupełnienie materiału dowodowego i jego ocenę.

Rozpoznając sprawę ponownie organ, nie wyjaśniając swego stanowiska, uznał natomiast, że dowody świadczące o stronie korzystnie, jak pozytywne opinie z miejsca zamieszkania, czy z koła łowieckiego nie dają podstaw do innego rozstrzygnięcia sprawy, niż cofnięcie pozwolenia na broń. Takie postępowanie organu stanowi niewątpliwie naruszenie wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Organ zastosował niejako zasadę automatyzmu wyrażającą się w przekonaniu, że skoro skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie w stanie nietrzeźwości przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, to zachodzi podstawa do uznania go za osobę , o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a tym samym, że spełniona została dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy nakazująca określony sposób rozstrzygnięcia sprawy.

Istotne w niniejszej sprawie jest natomiast to, czy skarżący całokształtem swojego dotychczasowego postępowania stwarza obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego.

Organ winien w związku z tym wyjaśnić w sposób precyzyjny i jednoznaczny, dlaczego uznaje, że dotychczasowe zachowanie skarżącego oraz jego cechy charakteru dają podstawę do negatywnej prognozy odnośnie jego osoby w oparciu o przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Mając na względzie przedstawioną powyżej argumentację, a zwłaszcza utrwalone orzecznictwo NSA, w ocenie Sądu uznać należy, że organy Policji nie zbadały sprawy w zakresie wystarczającym. W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, iż zaskarżone rozstrzygnięcie organu w przedmiocie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską wydane zostało z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., co skutkowało w konsekwencji naruszeniem prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c oraz art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.