Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 29/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-07-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 6 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka,, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 lipca 2014 r. sprawy ze skargi Z.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 20 listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Z.K., działając jako rolnik, wystąpił w dniu 11 maja 2010 r. do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2010, wnosząc o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do działek rolnych o łącznej powierzchni 20,69 ha, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych do działek rolnych o łącznej powierzchni 10,51 ha oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) do działek rolnych o łącznej powierzchni 10,18 ha , położonych na działkach ewidencyjnych nr [...], [...] oraz [...] zlokalizowanych w województwie [...], powiecie K., gminie S. obrębie K. Do wniosku rolnik załączył materiał graficzny przesłany przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wraz z częściowo wypełnionym wnioskiem o przyznanie płatności, na którym strona zaznaczyła działki rolne objęte wnioskiem.

W dniu 1 września 2010 r. Z.K., złożył korektę wniosku, w której na działce ewidencyjnej nr [...] zwiększył powierzchnię gruntów rolnych o 0,10 ha. Pomimo dokonanej zmiany sumaryczna powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych do płatności nie uległa zmianie.

Decyzją z dnia 16 listopada 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał Z.K. płatności na 2010 rok w łącznej wysokości 15.069,35 zł, w tym jednolitą płatność obszarową w wysokości 11.629,64 zł, do powierzchni 20,69 ha, uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 3.439,71 zł, do powierzchni 10,51 ha oraz odmówił przyznania płatności uzupełniającej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca).

Pismem z dnia 20 czerwca 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 16 listopada 2010 r. Zawiadomienie zostało doręczono stronie w dniu 25 czerwca 2012 r.

Decyzją z dnia 13 lipca 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził nieważność decyzji z dnia 16 listopada 2010 r. wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie przyznania Z.K. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010. W uzasadnieniu organ wskazał, iż Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydając przedmiotową decyzję niewyczerpująco rozpatrzył materiał dowodowy, a w rezultacie przyznał płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 do powierzchni większej niż maksymalny kwalifikowany obszar.

Po rozpatrzeniu wniesionego przez stronę odwołania, w dniu 1 października 2012 r. Prezes ARiMR wydał decyzję, w której uznał odwołanie za nieuzasadnione, a zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

W związku z wniesioną przez Z.K. skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, postanowieniem z dnia 17 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę odrzucił.

Decyzją z dnia 5 sierpnia 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał Z.K. płatności na 2010 rok w łącznej wysokości 14.834,77 zł, w tym jednolitą płatność obszarową w wysokości 11.444,15 zł, do powierzchni 20,36 ha, uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 3.390,62 zł, do powierzchni 10,36 ha oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca).

Po rozpatrzeniu niesionego przez stronę odwołania decyzją z dnia 20 listopada 2013 r. Dyrektor Oddziału ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że obowiązkiem organu jest sprawdzenie czy zadeklarowane przez rolnika powierzchnie działek rolnych nie przekraczają maksymalnego kwalifikowanego obszaru działek ewidencyjnych, na których położone są deklarowane działki rolne. Kontrole te dotyczą zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności obszarów jako takich do pomocy.

Organ wskazał, że w następstwie przeprowadzonej weryfikacji ustalono, iż powierzchnia stwierdzona działek rolnych zadeklarowanych do jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności podstawowej była mniejsza od zadeklarowanej. W konsekwencji dokonanej weryfikacji ustalono, że różnica pomiędzy zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią działek kwalifikowanych do jednolitej płatności obszarowej wynosi 1,62%, a działek kwalifikowanych do uzupełniającej płatności podstawowej 1,45%. W związku z tym dokonano odmiennego ustalenia wysokości przyznanych stronie płatności.

Odnośnie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych, organ wskazał, że rolnik nie spełniał warunków uprawniających do przyznania tej płatności wskazanych w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2009 Nr 40, poz. 326 ze zm.) - zwanego dalej rozporządzeniem. Z.K. nie spełniał bowiem wymagań określonych w § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, gdyż w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. nie był posiadaczem bydła, owiec, kóz lub koni, co potwierdza wpis lub zgłoszenie tych zwierząt do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. W sprawie nie znajdował także zastosowania § 7 ust. 1 rozporządzenia z uwagi na fakt, iż w okresie od dnia 1 kwietnia 2006 r. do dnia 14 marca 2007 r. rolnik nie był posiadaczem zwierząt, o których mowa w tym przepisie.

W skardze na rozstrzygnięcie organu odwoławczego Z.K. wskazał, że w następstwie kontroli przeprowadzonej w 2008 roku nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości. Dodał, że działka jest położona na terenie górzystym a zdjęcia satelitarne nieodzwierciedlają wielkości terenu. Ponadto działka jest położona przy lesie, a część gałęzi pomniejsza jej obszar, który ma charakter uprawny. Skarżący dodał, że po wydaniu pierwszej decyzji przez kierownika Biura Powiatowego ARiMR nie przeprowadzono żadnych czynności kontrolnych zmierzających do wyjaśnienia kwestii wielkości powierzchni gruntu.

W uzupełnieniu skargi strona ponownie wskazała, że po przeprowadzonej w 2008 roku kontroli powierzchnia działek nie uległa zmianie i pozostaje zgodna z mapami oraz aktem notarialnym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W ocenie Sądu skarga Z.K. nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

W rozpatrywanej sprawie spór między stronami sprowadza się w istocie do kwestii, czy organy zasadnie przyjęły tę zmniejszoną powierzchnię dla obliczenia płatności, czy też brak jest podstaw do kwestionowania wielkości powierzchni podanych przez stronę we wniosku.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz. WE nr L 316 z 02.12.2009 r. ze zm.) - dalej w skrócie zwanego Rozporządzeniem 1122/2009, na potrzeby systemu jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowany obszar. Informacje na temat maksymalnego obszaru kwalifikowalnego przypadającego na działkę referencyjną, stosownie do art. 12 ust. 3 rozporządzenia 1122/2009, zawierają z góry ustalone formularze przekazane rolnikowi zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 73/2009. Ponadto materiał graficzny przekazany rolnikowi, zgodnie z tymi samymi przepisami, wskazuje granice działek referencyjnych oraz ich unikalną identyfikację, natomiast rolnik wskazuje położenie każdej działki rolnej.

W myśl art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2008, (WE) nr 247/2006, nr (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1982/2003 (Dz. Urz. (WE) L30 z 31.01.2009 ze zm.) – zwanego dalej Rozporządzaniem 73/2009, należy ustanowić system identyfikacji działek rolnych na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych).

Obowiązkiem organu jest sprawdzenie czy zadeklarowane przez rolnika powierzchnie działek rolnych nie przekraczają maksymalnego kwalifikowanego obszaru działek ewidencyjnych, na których położone są deklarowane działki rolne. Powyższe wynika z art. 28 ust. 1 lit. c Rozporządzenia 1122/2009, zgodnie z którym kontrole administracyjne, m.in. kontrole krzyżowe, pozwalają na wykrycie nieprawidłowości, a w szczególności na ich automatyczne wykrycie za pomocą narzędzi informatycznych. Kontrole te dotyczą zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności obszarów jako takich do pomocy.

Organy administracyjne weryfikując wniosek strony, ustaliły iż powierzchnia stwierdzona działek rolnych kwalifikowanych do jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności podstawowej była mniejsza od zadeklarowanej. Stwierdzona różnica była rezultatem ustaleń organów dokonanych w oparciu o art. 17 rozporządzenia 73/2009, przy wykorzystaniu pomiaru powierzchni użytkowanej rolniczo w oparciu o ortofotomapę, wykonaną na podstawie zdjęć lotniczych z dnia 17 czerwca 2010 r.

Ustalenia powyższe kwestionuje strona stwierdzając, że rzeczywista powierzchnia gruntu zgłoszonego we wniosku jest większa niż pomiar wykonany przez organy. Strona zarzuca również, że organ nie dokonał weryfikacji powierzchni gruntów zgłoszonych do wniosku i nie przeprowadził stosownej kontroli na miejscu.

W ocenie Sądu, zarzuty skarżącego należy uznać za nieuzasadnione, a działanie organu polegające na ustaleniu powierzchni gruntów zgłoszonych do otrzymania płatności w oparciu o ortofotomapę, nie stanowi naruszenia prawa.

Wskazać należy, że w powołanym art. 17 Rozporządzenia Rady Nr 73/2009 jako podstawę utworzenia systemu identyfikacji działek rolnych wskazano mapy lub dokumenty ewidencji gruntów albo innych danych kartograficznych; zaznaczono także iż należy wykorzystywać techniki skomputeryzowanego systemu informacji geograficznej a w tym ortoobrazów lotniczych, satelitarnych. System ten wchodzi w skład systemu administrowania i kontroli (zwanego systemem zintegrowanym), który musi być obowiązkowo prowadzony przez każde państwo członkowskie (art. 14 i art. 15 cyt. Rozporządzenia 73/2009). System zintegrowany obejmuje skomputeryzowaną bazę danych, system identyfikacji działek rolnych, system identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności, wnioski o pomoc, zintegrowany system kontroli, jednolity system rejestrowania tożsamości każdego rolnika, który składa wniosek o pomoc.

Podkreślić przy tym należy, że na państwa członkowskie nałożono obowiązek przeprowadzenia kontroli administracyjnej wniosków o przyznanie pomocy celem zweryfikowania warunków kwalifikowalności do uzyskania tej pomocy (art. 20 ust. 1 Rozporządzenia 73/2009). Jak to zostało już wcześniej wskazane, kontrole administracyjne, zgodnie z art. 28 ust. 1 Rozporządzenia 1122/2009 służą wykrywaniu nieprawidłowości, w szczególności poprzez stosowanie narzędzi informatycznych. Przy czym podkreślenia wymaga, że kontrola administracyjna (a zatem kontrola z wykorzystaniem środków informatycznych) ma znaczenie zasadnicze, a kontrola na miejscu (a zatem taka, której domagał się skarżący) może być stosowana jako uzupełnienie tej kontroli administracyjnej co wynika z art. 20 ust. 2 Rozporządzenia 73/2009. Także w cyt. Rozporządzeniu tej Komisji wskazano, że sprawdzenie zgodności z systemem kwalifikowalności obejmuje kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, przy czym kontroli administracyjnej muszą być poddane wszystkie wnioski (art. 10 ust. 2, art. 11 ust. 1).

Wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej, w tym Polska zobowiązane są do ustanowienia zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli (ZSZiK), w tym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) ustanowionego na podstawie map lub dokumentów, przy wykorzystaniu skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS) tj. obrazów lotniczych lub satelitarnych. System informacji geograficznych (GIS) pozwala na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, kontrolę zadeklarowanej powierzchni pod względem kwaliflkowalności. Zintegrowany system kontroli i opiera się na bazie danych działek referencyjnych - działek odniesienia, którymi w przypadku systemu polskiego są przetworzone na potrzeby dopłat powierzchniowych, dane z ewidencji gruntów i budynków (EGiB). Przyjęte zasady ustalania powierzchni kwalifikowanych do płatności w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS wynikają wprost z przepisów unijnych.

Rolą tego systemu jest stwierdzenie, czy dana działka ewidencyjna (zadeklarowana do płatności) istnieje, czy jest położona na terenach uprawnionych do dopłat i czy powierzchnia lub suma/ powierzchni działek rolnych położonych na danej działce ewidencyjnej (lub działkach ewidencyjnych) nie przekracza powierzchni uprawnionej do dopłat (PEG). Powyższych ustaleń dokonuje się na ortofotomapie cyfrowej. Jednocześnie zgodnie z wytyczną Komisji Europejskiej z 2009 roku, w wyniku kontroli administracyjnych, przeprowadzanych zgodnie z art. 28 ust. 1 lit. c Rozporządzenia 1122/2009, nie można dokonać żadnych płatności do powierzchni wykraczających poza działkę referencyjną, której powierzchnia ma być wyznaczona przy wykorzystaniu technologii GIS opartej na obrazie ortofotomapy.

Maksymalną powierzchnię referencyjną (PEG) określoną w systemie LPIS dla danej działki referencyjnej stanowią grunty rolne spełniające kryteria określone w art. 124 ust. 2 Rozporządzenia 73/2009. Zatem kontrole administracyjne prowadzone są tylko i wyłącznie w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS wyznaczone na podstawie ortofotomapy oraz materiał graficzny, na którym rolnik zaznacza położenie działek rolnych na danej działce ewidencyjnej.

Z powyższych względów ortofotomapa jest jedynym prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności, a rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454 ze zm.), nie stanowi alternatywnej dla ortofotomapy podstawy ich weryfikacji. Należy zauważyć, iż definicja gruntów rolnych kwalifikujących się do płatności bezpośrednich wynikająca z przepisów wspólnotowych (art. 124 ust. 2 RR nr 73/2009) nie jest tożsama z powierzchnią użytków rolnych, które są definiowane w Ewidencji Gruntów i Budynków (EGiB). Z powyższego względu powierzchnie użytków rolnych określone w systemie EGiD nie mogą stanowić powierzchni referencyjnej dla jednolitej płatności obszarowej.

Należy także zauważyć, iż system identyfikacji działek rolnych nie jest całkowicie oderwany od danych wskazanych w EGiB. Jednym z elementów bazy danych systemu identyfikacji działek rolnych są bowiem dane wektorowe granic działek ewidencyjnych pozyskane od starostów, organów prowadzących EGiB lub zostały opracowane przez wykonawców zewnętrznych wyłonionych w postępowaniach przetargowych prowadzonych przez ARiMR oraz Główny Urząd Geodezji i Kartografii, na podstawie map ewidencyjnych prowadzonych w formie analogowej. Dane wektorowe granic działek ewidencyjnych są następnie weryfikowane w oparciu o ortofotomapę cyfrową, wykonaną w tym samym układzie współrzędnych płaskich prostokątnych pozwalającą na prawidłowe wyznaczenie powierzchni uprawnionych do dopłat oraz powierzchni nieuprawnionych do dopłat (grunty trwale lub czasowo wyłączone z produkcji rolniczej).

Słuszne jest przy tym stanowisko organu administracyjnego, że okoliczność usytuowania gruntów strony na terenie górzystym pozostaje bez wpływu na powierzchnię ustaloną przez organ jako kwalifikującą się do płatności. Ortofotomapa cyfrowa, czyli zdjęcie powierzchni ziemi wykonane z samolotu lub satelity i przetworzone do postaci metrycznej, jest opracowaniem geodezyjnym wykonywanym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ortofotomapy cyfrowe pozyskiwane są w trybie art. 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 Nr 240, poz. 2027, ze zm.), po wykonaniu podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (zasobu centralnego), i są gromadzone w Centralnym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, stanowiącego własność Skarbu Państwa. Należy podkreślić, iż Ortofotomapy cyfrowe wykonane są w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych "1992", tj. państwowym systemem odniesień przestrzennych, i stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania gruntami i ich użytkowania, tj. stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki. Żaden pomiar powierzchni i odległości (w tym także dokonany przez inspektorów przeprowadzających czynności kontrolne na miejscu) zgodnie z przepisami prawa geodezyjno-kartograficznego nie może być prowadzony po ukształtowaniu powierzchni terenu. Wszystkie pomiary prowadzi się w tzw. rzucie ortogonalnym (prostopadłym). Ortofotomapa jest bezpośrednim odzwierciedleniem tego wymogu.

Sąd pragnie w tym miejscu przywołać również wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 10 kwietnia 2014 r., C-485/12 w sparwie Maatschap T. van Oosterom en A. van Oosterom-Boelhouwer przeciwko Staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, w którym ETS nie zakwestionował możliwości weryfikacji danych zawartych we wniosku wyłącznie w oparciu o dane informatyczne oparte na zdjęciach lotniczych. W uzasadnień ETS stwierdził, że z art. 17 Rozporządzenia 73/2009 wynika, że fotointerpretacja obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych również może służyć do ustalenia powierzchni kwalifikującej się do pomocy w ramach kontroli administracyjnych. Ze względu na złożoność zintegrowanego systemu i na fakt, że kontrole administracyjne w odróżnieniu od kontroli na miejscu, które mogą być przeprowadzone za pomocą prób kontrolnych, muszą dotyczyć wszystkich wniosków o pomoc, korzystanie ze środków technicznych i odpowiednich metod kontrolnych jest bowiem niezbędne, aby móc skutecznie rozpatrywać dużą liczbę wniosków.

Żaden przepis rozporządzeń nr 73/2009 i nr 796/2004 nie stoi jednak na przeszkodzie temu, by kontrole administracyjne mające na celu zweryfikowanie kwalifikowalności do pomocy powierzchni zadeklarowanych przez rolnika w jego wniosku nie były w części prowadzone w sposób automatyczny i na podstawie zdjęć lotniczych niebędących elementem składowym systemu identyfikacji działek rolnych, przy zastrzeżeniu, że kontrole te pozwolą zgodnie z art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 zapewnić skuteczną weryfikację przestrzegania warunków przyznawania pomocy oraz wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności.

Artykuł 24 ust. 2 rozporządzenia nr 796/2004 przewiduje, że stwierdzenie nieprawidłowości w deklaracji rolnika powinno prowadzić do wszczęcia odpowiedniej procedury administracyjnej, a w razie konieczności do przeprowadzenia kontroli na miejscu. Zgodnie z celem określonym w art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 powinno to mieć miejsce również w sytuacji, gdy nieprawidłowości zostały stwierdzone w następstwie porównania przeprowadzonego między działkami rolnymi zadeklarowanymi we wniosku o płatność jednolitą a nowymi zdjęciami lotniczymi mającymi na celu aktualizację systemu identyfikacji działek rolnych.

Jak wynika z art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 796/2004, właściwy organ powinien jednak ocenić środki, które należy przyjąć w razie stwierdzenia nieprawidłowości.

Jeżeli więc właściwy organ nie ma wątpliwości co do danych pomiarowych, które zaczerpnął z dostępnych mu zdjęć lotniczych, nie może on być w każdym razie zobowiązany do przeprowadzenia pomiarów danych działek w terenie. W przeciwnym wypadku bowiem zakres uznania przyznany w ten sposób właściwemu organowi byłby bezprzedmiotowy.

Taka wykładnia jest zresztą zgodna z systematyką rozporządzenia nr 796/2004. Artykuł 26 rozporządzenia nr 796/2004 przewiduje mianowicie, że państwa członkowskie są zobowiązane do przeprowadzenia kontroli na miejscu w oparciu o próby kontrolne i minimalną ilość. Otóż możliwość prowadzenia jedynie ograniczonej liczby kontroli na miejscu, przysługująca państwom członkowskim z oczywistych powodów związanych z kosztami, byłaby podważona, jeżeli właściwe władze byłyby zobowiązane do przeprowadzenia inspekcji terenowej, gdy tylko zostanie stwierdzona nieprawidłowość.

W świetle całości powyższych rozważań na zadane pytanie należy odpowiedzieć, iż rozporządzenie nr 796/2004 należy interpretować w ten sposób, że jeżeli automatyczne kontrole krzyżowe mające na celu zweryfikowanie kwalifikowalności do pomocy działek zadeklarowanych we wniosku rolnika o płatność jednolitą są ze względu na aktualizację systemu identyfikacji działek rolnych uzupełniane weryfikacją na podstawie nowych zdjęć lotniczych prowadzącą do stwierdzenia nieprawidłowości w deklaracji tegoż rolnika, to właściwy organ nie jest zobowiązany do przeprowadzenia inspekcji terenowej, lecz dysponuje, zgodnie z art. 24 ust. 2 tego rozporządzenia, uprawnieniami dyskrecjonalnymi w odniesieniu do środków, które w konsekwencji należy przyjąć. W szczególności organ ten nie może być zobowiązany do przeprowadzenia pomiaru na terenie danych działek, jeżeli nie ma on wątpliwości co do danych pomiarowych, które zaczerpnął z dostępnych mu zdjęć lotniczych.

Wprawdzie cytowane orzeczenie w swojej treści odnosi się do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008, które to rozporządzenie utraciło moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 2010 r. niemniej jednak przywoływane w wyroku przepisy art. 24 ust. 2 i art. 26 Rozporządzenia 796/2004 mają swoje odpowiedniki w obowiązującym od dnia 9 grudnia 2009 r. Rozporządzeniu 1122/2009 tj. w art. 28 ust. 2 oraz w art. 30. Orzeczenie to zachowuje zatem swoją aktualność także pod rządami nowego, obowiązującego aktu prawnego.

Podsumowując, prawidłowe jest stanowisko organów, które dokonały weryfikacji powierzchni gruntów kwalifikujących do uzyskania przez skarżącego płatności, w oparciu o dostępne organom instrumenty informatyczne, oparte na ortofotomapie sporządzonej na podstawie zdjęć lotniczych wykonanych w czerwcu 2010 r. Takie postępowanie organów jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa unijnego wskazującymi, że kontrola administracyjna, jako zasadniczy sposób weryfikacji wniosków, jest wykonywana przy wykorzystaniu dostępnych organowi środków informatycznych, natomiast kontrola na miejscu, ma charakter uzupełniający.

Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje przy tym stanowisko WSA w Warszawie zaprezentowane w wyroku dotyczącym dopłat za 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2464/12.

W niniejszej sprawie doszło bowiem do skutecznego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia 16 listopada 2010 r., przyznającej dopłaty na 2010 r.

Przy czym ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę nie podlegają decyzje w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 16 listopada 2010 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdzając tym samym wadliwości zaskarżonej decyzji i nie znajdując podstaw do jej uchylenia, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 t.j.) skargę oddalił jako niezasadną.