Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 234/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2007-07-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 103 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 37 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 103 par. 2
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 lipca 2007r. sprawy ze skargi S.A.i E.G. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2007r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] listopada 2006r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza tytułem zwrotu kosztów postępowania od [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz S.A. kwotę [...]zł. (słownie: [...] złotych), oraz na rzecz E.G. kwotę [...]zł. (słownie: [...] złotych).


UZASADNIENIE

II SA/Bd 234/07

Uzasadnienie

[...] Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], decyzją z [...] listopada 2006 r., na podstawie art. 104 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 roku, z póżn. zm.), art. 81 ust.1 pkt. 2, art. 83 ust.1 i art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity w Dz.U. Nr 156 z 2006 roku, póz. 1118), oraz art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 z 1974 roku, z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku E.K., C.K., S.A. oraz E.G. w sprawie wydania decyzji na rozbiórkę budynku garażowego na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w [...], odmówił wydania decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego budynku garażowego.

W uzasadnieniu decyzji, organ wyjaśnił, że postępowanie administracyjne zostało zainicjowane pismem E.K., C.K., S.A. oraz E.G. i jego wyniku ustalono, że istniejący garaż na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w [...] istnieje co najmniej od roku [...] r., o czym świadczą podkłady geodezyjne z roku [...], z roku [...] r., rysunek z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia Miasta [...] z roku [...], oraz kopia z mapy obrębowej z Miejskiej Pracowni Geodezyjnej z roku [...]. Z tego względu, zdaniem organu, zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane, sprawę należało rozpatrywać w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 roku.

Organ stwierdził też, że wobec okoliczności, że zarządca nieruchomości - [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...] nie dysponował żadnymi dokumentami budowlanymi związanymi z realizacją w/w obiektu nabytego wraz z działką w roku [...], postanowieniem z dnia [...].11.2006 r. nałożono na zarządcę nieruchomości obowiązek przedłożenia szeregu dokumentów związanych z istniejącym garażem. W ocenie organu nie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 37 ustawy Prawo Budowlane z 1974 roku, gdyż: - obiekt nie znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę lub przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, oraz - obiekt nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli E.K., C.K., S.A. oraz E.G., domagając się jej uchylenia i nakazania rozbiórki w/w garażu, jak wynika z treści odwołania.

Odwołujący się czynili zarzut naruszenia art. 35 § 3 kpa poprzez nie wydanie decyzji w terminie do dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku, podnosząc, że po pięciu miesiącach bezczynności organu od złożenia wniosku, postanowieniem z [...].11.2006 r. zobowiązano zarządcę terenu do złożenia w terminie do [...].01.2007 r. wskazanych w postanowieniu dokumentów pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w administracji lub wydania decyzji o rozbiórce, a dzień później, tj. [...].11.2006 r. wydano decyzję odmawiającą rozbiórki, co jest absurdalne.

Ponadto w ocenie odwołujących się, okoliczność że organ nie dysponuje żadnymi dokumentami świadczącymi o zgodnym z prawem wybudowaniu spornego garażu, świadczy o tym, że budynek ten stanowi samowolę budowlaną, która winna ulec rozbiórce na podstawie art. 49 lit. b § 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane. Ich zdaniem za zastosowaniem powyższych przepisów przemawia okoliczność, że przedmiotem nabycie przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową w [...] na podstawie umowy kupna z [...] lipca 1994 r., była nieruchomość niezabudowana przy ul. [...] wpisana do księgi wieczystej nr [...], a zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r., o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U.01.124.1361), domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Nadto podnieśli, że organ nie wykazał, że na powyższej nieruchomości w momencie powyższej umowy, znajdował się jakikolwiek obiekt budowlany. Jednocześnie przyznali, że z dokumentów na które powołał się organ I instancji wynika, że przed nabyciem nieruchomości istniał jakiś obiekt i najprawdopodobniej była to szopa, która w momencie zakupu nieruchomości już nie istniała, a w trakcie budowy budynku wielorodzinnego przy ul. [...], stał przypuszczalnie barak dla pracowników.

Odwołujący się uznali za bezpodstawne ustalenie organu, że obiekt nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, albowiem w ich ocenie ustalenie to winno było zostać dokonane po oględzinach wnętrza budynku garażowego, do czego nie doszło i to bez wyciągnięcia żadnych konsekwencji w stosunku do użytkownika garażu. W tych warunkach protokół pokontrolny sporządzony jedynie o zewnętrzną lustrację obiektu jest wadliwy, a ponadto pomimo wniosku odwołujących się, nie został im udostępniony, co stanowi naruszenie art. 73 § 1 kpa.

Decyzją z [...] stycznia 2007 r. [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy oparł o następujące ustalenia i rozważania:

Podczas przeprowadzonych oględzin przez organ I instancji, zarządca nieruchomości, którym jest [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...], oświadczył, że nie dysponuje żadnymi dokumentami budowlanymi dotyczącymi realizacji w/w. obiektu, nabytego przez Spółdzielnię wraz działką w [...] r.

Ustalenie faktu powstania obiektu przed rokiem [...] r., dało organowi I instancji podstawę, zgodnie z art. 103 ust. 2 aktualnej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do rozpatrywania sprawy w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r., a następnie, po stwierdzeniu, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 37 ustawy - Prawo budowlane z 1974 r., organ nadzoru budowlanego I instancji, postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...], nałożył na zarządcę nieruchomości obowiązek przedłożenia określonych dokumentów związanych z istniejącym garażem.

Ponieważ, sporny obiekt garażowy, nie znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę i nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, nie podlega, zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r., przymusowej rozbiórce. Biorąc to pod uwagę, [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], przy rozpatrywaniu wniosku skarżących o rozbiórkę spornego budynku garażowego odmówił wnioskodawcom wydania decyzji na jego rozbiórkę.

Ustosunkowując się do wniesionego odwołania, stwierdzić należy, że jest ono bezzasadne w niczym nie podważające merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z art. 35 § 1 Kpa, organy administracji publicznej obowiązane są załatwić sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Jednak, zgodnie z § 5 cytowanego wyżej artykułu, do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Analiza akt sprawy nie potwierdza bezczynności organu nadzoru budowlanego I instancji w prowadzonym postępowaniu. Ponieważ w przedmiotowej sprawie wystąpiły sprzeczne ze sobą dowody na okoliczność okresu wybudowania garażu, organ I instancji musiał wnikliwie zbadać wszystkie dowody w sprawie, co powodowało wydłużenia czasu ostatecznego załatwienia sprawy. O prowadzonym postępowaniu strony były informowane na bieżąco a także zawiadamiane o możliwości zapoznania się z ze znajdującymi się w [...] Inspektoracie Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], materiałami i dowodami w sprawie, z czego każdorazowo korzystały. Podnoszony w odwołaniu zarzut nieprawidłowo przeprowadzonych oględzin budynku garażowego polegającego na dokonaniu oględzin jedynie z zewnątrz garażu uznać należy za nieistotny, bowiem przedmiotem toczącego się postępowania było ustalenie przesłanek wynikających z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. i ustosunkowanie się do wniosku skarżących o rozbiórkę spornego garażu.

Stwierdzenie skarżących, iż na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] w momencie jej zakupu przez Spółdzielnię Mieszkaniową nie istniał murowany garaż tylko jedynie szopa, uznać należy za nietrafne, bowiem ze znajdującej się w aktach sprawy wyceny szacunkowej garażu usytuowanego na posesji przy ul. [...] w [...], opracowanej w listopadzie [...] r. przez Biuro Ekspertyz [...] w [...], widnieje stwierdzenie, że wiek obiektu garażu o wymiarach [...] x [...] m określono na około [...] lat. W w/w. opracowaniu zamieszczona została także kserokopia fotografii datowanej [...] lipca 1996 r., potwierdzającej, że spornym obiektem nie jest szopa lecz obiekt murowany wyposażony we wrota garażowe, świadczące o charakterze obiektu jako garażu.

W skardze skutecznie złożonej do Sądu przez S.A. oraz E.G., skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji, jak wynika z jej treści i powołali zarzuty wcześniej już wyrażone w odwołaniu. Nadto dodali, że mieli ograniczoną możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym, albowiem organ odwoławczy dopiero po dniu [...] września 2006 r., w którym skarżący przeglądali akta sprawy, dołączył do nich kilkadziesiąt załączników, a także o sporządzonej przez Biuro Ekspertów [...] wycenie szacunkowej garażu dowiedzieli się dopiero z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Skarżący wyjaśnili też, że jak wynika z mapki urzędu miasta – miejskiej pracowni geodezyjnej z [...] grudnia 1995 r., nr ew. [...], wykonanej [...] stycznia 1996 r., na terenie zakupionym przez spółdzielnię mieszkaniową znajdowały się dwie budowle: - dwupiętrowy dom jednorodzinny, oraz – budynek o wymiarach [...] – [...]m. na [...] – [...]m. o powierzchni [...] – [...] m. kw., o ścianach wysokich na [...]–[...]m. i grubych na [...] cm., do którego dobudowane były dwa niższe pomieszczenia. W ich ocenie w/w mapka obrazuje diametralnie inną zabudowę terenu niż jest to uwidocznione na zbiorczej planszy sieci, projekcie zagospodarowania terenu wykonanym przez Przedsiębiorstwo [...], a sporny garaż został wybudowany na fundamentach pozostałych po rozbiórce tej budowli.

W ocenie skarżących sporny garaż powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia, albowiem nie posiada izolacji, co powoduje zawilgocenie jego ścian pokrytych grzybem, a wbrew przepisom prawa budowlanego jest doprowadzany do budynku prąd. Ponadto skarżący podnieśli, że wody opadowe są odprowadzane z garażu w taki sposób, ze powoduje to w zimie zamarzanie wody przed blokiem.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących ograniczonej możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, wyjaśnił, że organ I instancji zgodnie z art. 10 kpa, zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z całością zgromadzonego materiału dowodowego, co dokumentuje karta [...] akt administracyjnych organu I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił też, że twierdzenia skarżących o istnieniu na nieruchomości przy ul. [...] w momencie jej zakupu, jedynie szopy, a nie garażu murowanego, są nietrafne, albowiem jego wycena szacunkowa określa jego wiek na [...] lat, a ponadto kserokopia fotografii datowanej na [...] lipca 1996 r. (dow. k. [...]/I inst.), potwierdza istnienie spornego obiektu – murowanego, wyposażonego we wrota garażowe, a fotografia z [...] kwietnia 2007 r., zamieszczona w inwentaryzacji powykonawczej, opracowanej przez Biuro Wycen Nieruchomości i Usług Projektowych [...] z [...] stycznia 2007 r. (dow. k. [...]/I inst. str. [...]) jest fotografią tego samego obiektu.

Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że nie jest zasadne powoływanie się w skardze na treść umowy kupna-sprzedaży z [...].01.1996 r., która zawiera zdanie, że przedmiotem umowy jest nieruchomość niezabudowana, skoro w dalszej części skargi skarżący wyjaśniają, że na terenie zakupionej nieruchomości istniały jednak dwie budowle.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna i należało ją uwzględnić.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Zdaniem Sądu organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania – art. 7, 77 § 1, 107 § 3 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, oraz naruszenia prawa materialnego – art. 37 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane, co miało wpływ na wynik sprawy.

W przedmiotowej sprawie niewątpliwie najistotniejszym zagadnieniem było ustalenie wieku spornego garażu, co miało znaczenie dla ustalenia według jakich przepisów należało zbadać zagadnienie legalności wzniesienia obiektu, jak i zasadności wniosku o rozbiórkę.

Ocena prawna skutków nielegalnego wzniesienia garażu, począwszy od [...].01.1995 r., stwarzałoby konieczność stosowania przepisów w/w ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane, natomiast ocena skutków nielegalnej jego budowy przed tym okresem, wymagałaby zastosowania przepisów w/w ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane.

Dokonane ustalenia organów w tym zakresie są niewystarczające.

Organ oparł się na dowodzie w postaci wyceny szacunkowej garażu opracowanej w [...] 1996 r. przez Biuro Ekspertyz [...] w Bydgoszczy, w której stwierdzono, że wiek obiektu wynosi [...] lat. Jednakże stwierdzenie to nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia i dlatego nie można poddać je jakiejkolwiek weryfikacji. W związku z powyższym, na organach ciążył obowiązek dopuszczenia dowodu z opinii uzupełniającej wskazanego biura, na okoliczność wyjaśnienia przesłanek świadczących o podanym w wycenie wieku garażu, bądź dowodu z odrębnej opinii biegłego na okoliczność ustalenia wieku garażu.

Ponadto organy oparły się na dowodach w postaci "podkładów geodezyjnych" z roku [...], podkładów z roku [...] r., rysunku z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia Miasta [...] z roku [...], oraz kopii z mapy obrębowej z Miejskiej Pracowni Geodezyjnej z roku [...].

Trzeba tu stwierdzić, że żaden z dokumentów zawartych w aktach sprawy nie odpowiada swą nazwą żadnemu z powyższych dowodów, a ponadto organy nie wskazały na jakich kartach akt dowody te się znajdują.

W tych warunkach należało przypuścić, że "podkłady geodezyjne" z lat [...] oraz [...] to w istocie kopie z mapy – planu sytuacyjno – wysokościowego, które znajdują się na k. [...], oraz k. [...] akt administracyjnych organu I instancji, a kopia z mapy obrębowej z Miejskiej Pracowni Geodezyjnej z roku [...], to w istocie fotokopia mapy obrębu [...] – ul. [...]-[...] z [...].03.1968 r., znajdująca się na k. [...] w/w akt.

Co się tyczy powołanego przez organy rysunku z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia Miasta [...] z roku [...], to należy przypuścić, że chodzi o znajdującą się na k. [...] w/w akt kopię rysunku z akt Urzędu Miejskiego w [...], lecz na rysunku tym nie ma adnotacji w którym roku został on sporządzony i dlatego też nie ma on w sprawie znaczenia.

Dowody, na które skutecznie powołały się organy, świadczą o tym, że w okresie od [...].03.1968 r. do [...].12.1995 r. istniał obiekt budowlany w miejscu położenia spornego garażu i zbliżonych do niego wymiarach (vide: fotokopia mapy obrębu [...] – ul. [...] z [...].03.1968 r. k. [...] akt administracyjnych organu I instancji, kopia z mapy – plan sytuacyjno – wysokościowy k. [...] w/w akt), oraz że sporny garaż istniał już od [...].04.2006 r. (vide: kopia z mapy - plan sytuacyjno – wysokościowy z [...].04.1996 r. k. [...] w/w akt).

W tych warunkach istotnym było rozstrzygnięcie, czy z całą pewnością można było uznać, że obiekt budowlany istniejący na mapach w okresie przynajmniej do [...].12.1995 r., jest garażem, o który toczy się spór.

Przeciwko pozytywnemu rozstrzygnięciu tej okoliczności, skarżący przedstawili dwa istotne argumenty, a mianowicie, że w akcie notarialnym, umowie kupna gruntu przez spółdzielnię, nabywaną nieruchomość określono jako niezabudowaną (zarzut odwołania), oraz że wymiary obiektu budowlanego uwidocznionego na fotokopii mapy obrębu [...] – ul. [...]z [...].03.1968 r. (k. [...] w/w akt), oraz na kopii z mapy – planu sytuacyjno – wysokościowego z [...].12.1995 r. (k. [...] w/w akt) są inne niż wymiary spornego obiektu (zarzut skargi, pisma skarżącej S.A., oraz podniesiony na rozprawie).

Organ odwoławczy odniósł się do zarzutu treści zapisu w akcie notarialnym, dopiero w odpowiedzi na skargę, co stoi w sprzeczności z art. 107 § 3 kpa, który stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zarzut ten nie może jednak być uznany za przesądzający i w konsekwencji świadczący o tym, że na terenie kupionej przez spółdzielnię nieruchomości nie istniała jakakolwiek zabudowa, skoro sami skarżący przyznają, że były na niej wzniesione dwa obiekty budowlane, wbrew zapisowi aktu notarialnego, że przedmiotem transakcji jest nieruchomość niezabudowana. Skoro więc treść aktu notarialnego nie odzwierciedlała rzeczywistego stanu faktycznego nieruchomości, to nie może być podstawą dla ustalenia, że na zakupywanej nieruchomości nie istniał sporny garaż. Nie jest też zasadne powoływanie się przez skarżących na treść przepisu art. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r., o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U.01.124.1361), z którego wynika domniemanie, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Adnotacja, że przedmiotem obrotu jest nieruchomość niezabudowana, nie mieści się bowiem w pojęciu prawa jawnego.

Zarzut innych wymiarów garażu również nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem na jego poparcie skarżący nie przedstawili jakichkolwiek dowodów. Porównując natomiast wymiary obiektu budowlanego na trzech wskazanych wyżej mapach, to należy zauważyć, że jego proporcje są takie same. Na fotokopii mapy obrębu [...] – ul. [...]z [...].03.1968 r. k. [...] w/w akt, obiekt ten ma wymiary [...] mm x [...] mm, co daje stosunek proporcji długości ścian [...] ([...] ÷ [...]). Na kopii z mapy – plan sytuacyjno – wysokościowy z [...].12.1995 r. k. [...] w/w akt, oraz na kopii z mapy - plan sytuacyjno – wysokościowy z [...].04.1996 r. k. [...] w/w akt, zaznaczony tam obiekt ma identyczne wymiary i proporcje. Porównując te dane z wymiarami obiektu w wycenie szacunkowej garażu k. [...] w/w akt, należy zauważyć, że proporcje obiektu są identyczne, albowiem ma on [...]m długości i [...]m szerokości, co daje stosunek proporcji długości ścian [...] ([...]÷[...]).

W świetle powyższego, należy zatem uznać, że skarżący nie dowiedli, że sporny garaż nie istniał na zakupowanej przez spółdzielnię nieruchomości, oraz, że zaznaczony na powyższych dokumentach obiekt budowlany ma różne wymiary.

Jednocześnie jednak w sprawie zachodzi sytuacja, że organy nie rozstrzygnęły w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości, że sporny garaż jest tym samym obiektem, który zaznaczony został na mapie z [...].03.1968 r. k. [...] w/w akt, oraz na mapie z [...].12.1995 r. k. [...] w/w akt., i że w konsekwencji nie zachodzi sytuacja, że został on wzniesiony już po zakupie nieruchomości przez spółdzielnię na miejscu i obrysie (fundamentach – jak twierdzą skarżący) dotychczasowego obiektu.

Trzeba tu zaznaczyć, że organy zaniechały podjęcia możliwych czynności procesowych celem jednoznacznego rozstrzygnięcia tej wątpliwości.

W regulacjach prawnych obowiązujących, począwszy od rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r., o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli (Dz.U.39.34.216), do chwili obecnej, dla wzniesienia parterowego budynku, którego powierzchnia zabudowy przekracza [...] m², a więc takiego jak sporny garaż, wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. W regulacjach tych przewidywano też obowiązek posiadania dokumentacji obiektu przez inwestora, właściciela, zarządcę lub użytkownika obiektu (obowiązek użytkownika dotyczy jedynie w/w rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r., o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli dokumentów świadczących o legalności budowy, a obowiązek inwestora dotyczy jedynie w/w ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane, oraz ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r., Prawo budowlane /Dz.U.61.7.46/).

Z przepisu art. 63 w/w ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane wynika, ze właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany przechowywać przez okres istnienia obiektu dokumentację budowy i dokumentację powykonawczą, oraz opracowania projektowe i dokumenty techniczne robót budowlanych wykonywanych w obiekcie w toku jego użytkowania.

Z uwagi na powyższe, celem ustalenia legalności budowy, na organie nadzoru budowlanego w pierwszym rzędzie istniał obowiązek zobowiązania właściciela nieruchomości i posadowionego na niej garażu – Pomorskiej Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] do przedłożenia dokumentów jego budowy, a w tym pozwolenia na budowę, czego jednak organy zaniechały.

Powyższe uchybienie ma to znaczenie w sprawie, że dopiero niewykonanie przez właściciela obiektu żądania organu, stwarzałoby procesową możliwość przeprowadzenia przez organy innych dowodów w celu ustalenia legalności i daty wzniesienia garażu.

Tymczasem organy z pominięciem powyższego obowiązku poczyniły niewystarczające ustalenia faktyczne i to nie tylko dlatego że spółdzielnia mieszkaniowa nie została zobowiązana do przedłożenia dokumentów budowlanych, ale też dlatego, że od jej pracowników nie odebrano oświadczeń (ewentualnie zeznań) co do istotnych w sprawie okoliczności.

W sytuacji zaistniałej w przedmiotowej sprawie - nieuzyskania tych dokumentów z innych źródeł, w tym z Urzędu Miasta w [...], koniecznym było zwrócenie się do poprzedniego właściciela nieruchomości R.M.B. (lub członków jej rodziny) o niezbędne informacje lub dokumenty, a w razie nie posiadania wystarczającej dokumentacji garażu, celowym było dopuszczenie dowodu z jej zeznań (członków jej rodziny) na okoliczność czy i od kiedy sporny obiekt znajdował się na nieruchomości w momencie jej sprzedaży.

W sytuacji zaś niemożności przeprowadzenia takiego dowodu, organy winny były przesłuchać na powyższe okoliczności, w charakterze świadków, pracowników przedsiębiorstwa budowlanego przeprowadzającego prace budowlane na przedmiotowej nieruchomości na zlecenie jej obecnego właściciela.

Skarżący podnosili też zarzut naruszenia prawa materialnego przez dokonanie bezpodstawnego ustalenia, że obiekt nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, albowiem w ich ocenie ustalenie to winno było zostać dokonane po oględzinach wnętrza budynku garażowego, do czego nie doszło. Zarzut ten dotyczy rzecz jasna sytuacji, kiedy wyczerpujące zebranie materiału dowodowego wykluczyłoby legalność wzniesienia spornego obiektu i dla oceny przesłanek rozbiórki będzie miał zastosowanie przepis art. 37 ust. 1 ust. 2 w/w ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane. Przepis ten stanowi, że obiekt budowlany podlega rozbiórce gdy organ stwierdzi, że obiekt ten powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

W ocenie Sądu należy zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że bez oględzin wewnątrz spornego garażu, nie można stwierdzić, czy nie występuje określone powyższym przepisem niebezpieczeństwo, w warunkach wzniesienia [...] obiektu bez pozwolenia na budowę, a więc bez zweryfikowania jego konstrukcyjnych założeń i obecnego całościowego stanu technicznego.

Należy też wyjaśnić, że zarzut strony skarżącej naruszenia przepisu art. 35 § 3 kpa, nie ma dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia, albowiem terminy załatwiania spraw określone w przepisie, mają charakter procesowy, a w istocie charakter instrukcyjny dla organu prowadzącego postępowanie. Ich upływ ani nie pozbawia organu możliwości orzekania w sprawie, ani też nie powoduje wadliwości wydanej w takim postępowaniu decyzji (wyr. NSA z dnia 7 maja 1998 r., I SA/Ka 1215/96, niepubl.). Decyzja wydana po upływie terminu jest ważna, wchodzi do obrotu prawnego po uzyskaniu cechy ostateczności. Natomiast niezachowanie terminu może powodować inne skutki, takie jak: uruchomienie przez uprawnionego środków obrony przez bezczynnością organów administracji publicznej, czy też innych środków przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, lub ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm).

Trzeba też wyjaśnić, że złożony w piśmie strony S.A. z [...].07.2007 r. wniosek o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka A.A., Sąd oddalił na podstawie przepisu art. 106 § 3 a´ contrario w/w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające jedynie z dokumentów.

W kontekście powyższych rozważań należało dojść do wniosku, że podjęte przez organy decyzje są wadliwe.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 § 1 pkt 1lit. "a" i "c", oraz art. 152 , art. 200 w zw. z art. 205 § 1 w/w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien w pełni uwzględnić zasygnalizowane wyżej uwagi odnoszące się do prawidłowości postępowania i w konsekwencji właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego.