Wyrok NSA oz. w Łodzi, sygn. akt SA/Ł 1093/94
NSA oz. w Łodzi
Data orzeczenia: 1994-12-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 1983 nr 45 poz. 207
law: Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn.
Teza: 1. Podatek od spadków i darowizn wymierza się według przepisów obowiązujących w dniu, kiedy decyzja wymiarowa staje się ostateczna.

2. W zakresie podniesionego w skardze zarzutu związanego z nieodliczeniem od podstawy opodatkowania wartości ustanowionej służebności mieszkania, sąd administracyjny mimo istniejących w tym zakresie pewnych wątpliwości podziela stanowisko organów podatkowych, iż w świetle sformułowań zawartych w akcie notarialnym brak jest podstaw prawnych do uznania wartości tej służebności jako ciężaru darowizny w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn /Dz.U. nr 45 poz. 207 ze zm./. Z treści aktu notarialnego wynika bowiem dość wyraźnie, iż ustanowienie przez skarżącego służebności mieszkania na rzecz rodziców nastąpiło w chwili, gdy przedmiot darowizny był już jego własnością.

TEZY

1. Podatek od spadków i darowizn wymierza się według przepisów obowiązujących w dniu, kiedy decyzja wymiarowa staje się ostateczna.

2. W zakresie podniesionego w skardze zarzutu związanego z nieodliczeniem od podstawy opodatkowania wartości ustanowionej służebności mieszkania, sąd administracyjny mimo istniejących w tym zakresie pewnych wątpliwości podziela stanowisko organów podatkowych, iż w świetle sformułowań zawartych w akcie notarialnym brak jest podstaw prawnych do uznania wartości tej służebności jako ciężaru darowizny w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn /Dz.U. nr 45 poz. 207 ze zm./. Z treści aktu notarialnego wynika bowiem dość wyraźnie, iż ustanowienie przez skarżącego służebności mieszkania na rzecz rodziców nastąpiło w chwili, gdy przedmiot darowizny był już jego własnością.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych powodów niż w niej podniesiono.

Sąd administracyjny wychodząc na podstawie art. 206 Kpa poza granice skargi stwierdził przede wszystkim, że w rozpoznawanej sprawie do wymiaru podatku od darowizny zostały zastosowane niewłaściwie przepisy tj. przepisy obowiązujące w dniu powstania obowiązku podatkowego zamiast przepisy obowiązujące w dniu dokonywania wymiaru podatku. Zgodnie z ustalonym już orzecznictwem sądowym w tego rodzaju sprawach /vide uchwała całej Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 1993 r. III AZP 36/92/ podatek od spadków i darowizn wymierza się według przepisów obowiązujących w dniu, kiedy decyzja wymiarowa staje się ostateczna.

W rozpoznanej sprawie decyzja wymiarowa urzędu skarbowego, utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Izby Skarbowej została wydana w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 1991 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn /Dz.U. nr 82 poz. 368/, podczas, gdy w dniu podejmowania tych decyzji obowiązywało kolejne rozporządzenie Ministra Finansów w tej sprawie z dnia 18 czerwca 1993 r. /Dz.U. nr 59 poz. 271/. Należy zwrócić uwagę, że począwszy od 1990 r. Minister Finansów zgodnie z upoważnieniem zawartym w art. 17 ustawy o podatkach od spadków i darowizn dokonuje co pewien czas zmian przepisów obowiązujących w zakresie wymiaru tych podatków, a w szczególności zmienia /podwyższa/ kwoty zwolnień i ulg, określonych w art. 9 ust. 1 i art. 16 ust. 1 tej ustawy. Ponieważ wydane w rozpatrywanej sprawie decyzje wymiarowe organów podatkowych nie uwzględniają powyższych zasad wynikających z orzecznictwa sądowego i naruszają wyraźny interes skarżącego złożona przez niego skarga podlegała uwzględnieniu. Ponadto należy zauważyć, że w postępowaniu wymiarowym organy dodatkowe nie odliczyły od wartości darowizny poniesionych przez podatnika kosztów sporządzenia aktu notarialnego, a także nie zostało rozważone zagadnienie ewentualnej odpowiedzialności za powstałe zobowiązania podatkowe notariusza jako płatnika tego podatku /art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - Dz.U. nr 45 poz. 207 ze zm./ na podstawie przepisów art. 14 i art. 15 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486/.

Natomiast w zakresie podniesionego w skardze zarzutu związanego z nie odliczeniem od podstawy opodatkowania wartości ustanowionej służebności mieszkania sąd administracyjny mimo istniejących w tym zakresie pewnych wątpliwości podziela stanowisko organów podatkowych, iż w świetle sformułowań zawartych w akcie notarialnym brak jest podstaw prawnych do uznania wartości tej służebności jako ciężaru darowizny w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Z treści aktu notarialnego wynika bowiem dość wyraźnie, iż ustanowienie przez skarżącego służebności mieszkania na rzecz rodziców nastąpiło w chwili, gdy przedmiot darowizny był już jego własnością.

Jednakże również w tym zakresie mając na uwadze wynikające z wyjaśnień skarżącego okoliczności tej sprawy oraz art. 65 Kc byłaby dopuszczalna inna ocena oświadczeń woli stron tej umowy.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów, mających wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 207 par. 1 i par. 2 pkt 1 Kpa oraz art. 208 Kpa orzekł jak w sentencji.