Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 868/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.64 c par. 7, art. 133, art. 135
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska ( spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 marca 2017 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. Partner sp. k. z siedzibą w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2014 r. poz. 1409 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Przywołanym postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 133 i art. 135 w związku z art. 64c § 7 oraz art. 20 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o.o. o wydanie postanowienia w sprawie kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji, ustalił wysokość tych kosztów na kwotę 49.255,30 złotych, wzywając jednocześnie do jej uiszczenia w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia.

PINB [...] wskazał, że na podstawie tytułu wykonawczego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wszczął postępowanie egzekucyjne w stosunku do [...] Sp. z o.o., z uwagi na niezastosowanie się do nakazu wynikającego z decyzji ostatecznej nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., w postaci rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego z tablicą reklamową posadowionego na działce nr ew. [...] z obrębu [...] w W. u zbiegu ul. O. i A..

Z uwagi na uchylanie się przez zobowiązaną spółkę od wykonania wskazanego obowiązku, a także bezskuteczność uprzednio zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, w toku prowadzonego postępowania na podstawie postanowienia z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] PINB [...] zastosował w stosunku do zobowiązanej środek egzekucyjny w postaci zastępczego wykonania obowiązku orzeczonego decyzją nr [...].[...] Sp. z o.o. została zawiadomiona o szacunkowych kosztach wykonania zastępczego, które zostały ustalone na kwotę 60.000 złotych. Organ podkreślił, że strona nie kwestionowała zarówno zastosowania środka egzekucyjnego zmierzającego do zastępczego wykonania rozbiórki, jak również wysokości szacowanych jego kosztów.

W dniach [...] -[...] sierpnia 2015 r. wykonawca zastępczy dokonał rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego z tablicą reklamową. O zakończeniu czynności egzekucyjnych PINB [...] pismem z dnia [...] września 2015 r. zawiadomił zobowiązaną spółkę, przekazując jej jednocześnie wykaz kosztów postępowania egzekucyjnego. Kwota należności została określona na 49.255,30 złotych, z czego 307,33 złotych stanowił koszt wykonania kosztorysu inwestorskiego, zaś 48.947,97 złotych koszt przeprowadzonej rozbiórki.

PINB [...] uzasadniając wydane na wniosek zobowiązanego postanowienie o ustaleniu wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego wskazał, że kwota ta została rzeczywiście poniesiona przez organ w związku z realizacją wykonania zastępczego, jak również udokumentowana fakturami VAT Nr [...] oraz Nr [...].

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła [...] Sp. z o.o., wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie, bądź o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez ustalenie, że wysokość kosztów nie powinna przekroczyć kwoty 10.282,80 złotych – uśrednionej ceny rynkowej za wykonanie tego typu prac. Do zażalenia skarżący dołączył oferty dwóch podmiotów dotyczące kosztów wykonania demontażu nośnika reklamowego, jak również kopię decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r., utrzymującej w mocy decyzję PINB [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w przedmiocie nakazania rozbiórki nośnika reklamowego z tablicą, wskazując na wadliwość ustalenia kosztów, jak też brak podstaw do przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na nieostateczność decyzji o nakazie rozbiórki.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja PINB [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w dacie zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zastępczego wykonania egzekwowanego obowiązku była ostateczna i podlegała wykonaniu, albowiem dopiero w dniu [...] listopada 2015 r. stwierdzona została nieważność decyzji utrzymującej w mocy decyzję będącą podstawą prowadzenia egzekucji.

[...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością [...] spółka komandytowa (poprzednio: [...] Sp. z o.o.) złożyła skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania:

a) art. 128 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskutek bezzasadnego przyjęcia, że skoro przepis mówi o wykonaniu za zobowiązanego obowiązku na jego koszt i niebezpieczeństwo, to pomimo kwestionowania przez zobowiązaną wysokości tych kosztów, organy I i II instancji nie są zobowiązane do przeprowadzenia na tę okoliczność odpowiednich ustaleń,

b) art. 133 ustawy poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, wskutek bezzasadnego przyjęcia, iż wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego pozwala organowi na ustalenie kosztów wykonania zastępczego w jakiejkolwiek wysokości, bez względu na niezbędne, rynkowe i rzeczywiste rozmiary tych kosztów;

c) art. 18 ww. ustawy w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 § 1 Kpa, poprzez brak rozpoznania istoty sprawy, niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, brak jakiegokolwiek odniesienia się do postawionych w zażaleniu na postanowienie organu I instancji zarzutów,

d) art. 18 ustawy w zw. z art. 84 § 1 Kpa poprzez jego nieuprawnione niezastosowanie i niezwrócenie się przez organ do biegłego specjalisty z dziedziny wyceny tego typu robót o wydanie opinii, pomimo, iż w niniejszej sprawie niewątpliwie wymagane są wiadomości specjalne w celu określenia kosztów wykonania zastępczego z uwzględnieniem cen rynkowych i analizą ofert przedstawionych przez zobowiązaną w zażaleniu.

W oparciu o sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu I instancji, dodatkowo sformułowała wniosek o zobowiązanie PINB [...] do wydania w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie kosztów wykonania zastępczego.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki sąd administracyjny ocenia zaskarżony akt administracyjny z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego, wydane na podstawie art. 133 i art. 135 w związku z art. 64c § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 z późn. zm.). Zgodnie z art. 64c § 7 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na wniosek wierzyciela lub zobowiązanego, złożony w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wysokości kosztów egzekucyjnych, o którym mowa w § 6a. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.

Podkreślić należy, że na mocy art. 64c § 1 ww. ustawy koszty egzekucyjne, z zastrzeżeniem § 2-4, obciążają zobowiązanego. Zasadą jest zatem, że to zobowiązany ponosi odpowiedzialność za powstałe koszty egzekucji, albowiem całe postępowanie egzekucyjne i wynikające z niego koszty są następstwem uchylania się zobowiązanego od wykonania nałożonych na niego obowiązków.

Na koszty egzekucyjne, stosownie do art. 64c § 1, składają się opłaty za dokonane czynności egzekucyjne wymienione w art. 64 § 1 i 6 i w art. 64a w wysokości określonej w tych przepisach, a także wydatki poniesione przez organ egzekucyjny. Wysokość obciążających zobowiązanego wydatków w myśl art. 64b ustawy zależy od rzeczywistych kosztów poniesionych przez organ egzekucyjny w związku z prowadzeniem egzekucji. W otwartym katalogu wydatków egzekucyjnych, określonym w art. 64b, mieszczą się w szczególności koszty poniesione na opłacenie wykonania zastępczego (pkt 10).

Zgodnie z art. 133 § 1 ustawy o zakończeniu czynności egzekucyjnych w drodze wykonania zastępczego i o wykonaniu egzekwowanego obowiązku organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego. Równocześnie doręcza mu wykaz kosztów wykonania zastępczego, z wezwaniem do uiszczenia na pokrycie tych kosztów odpowiedniej kwoty w oznaczonym terminie, z uprzedzeniem, że w razie nieuiszczenia tej kwoty w terminie, zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Art. 135 ustawy stanowi natomiast, że w sprawach kosztów wykonania zastępczego, nieuregulowanych w art. 127-134, stosuje się przepisy art. 64c-65 ustawy.

W rozpoznawanej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wszczął postępowanie egzekucyjne w stosunku do [...] Sp. z o.o., z uwagi na niezastosowanie się do nakazu wynikającego z decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., dotyczącego rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego z tablicą reklamową, posadowionego na działce nr ew. [...] z obrębu [...] w W. u zbiegu ul. O. i A.. Po bezskutecznym zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, z uwagi na dalsze uchylanie się przez zobowiązaną Spółkę od wykonania wskazanego obowiązku, postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] skierował obowiązek orzeczony decyzją nr [...] do wykonania zastępczego – na koszt zobowiązanego. W postanowieniu tym, zgodnie z art. 128 § 1 ustawy, zawarto informację o szacunkowych kosztach wykonania zastępczego, które zostały określone na kwotę 60.000 złotych.

W dniach [...]-[...]sierpnia 2015 r. wykonawca zastępczy wyłoniony przez PINB [...] dokonał rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego z tablicą reklamową. Pismem z dnia [...] września 2015 r., na podstawie art. 133 ustawy, PINB d[...] zawiadomił [...] Sp. z o.o. o zakończeniu czynności egzekucyjnych, przedstawiając wykaz kosztów postępowania egzekucyjnego. Wobec złożenia przez zobowiązanego wniosku o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania egzekucyjnego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydał postanowienie z dnia [...] października 2015 r. nr [...] o ustaleniu wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego. Koszty te zostały określone na kwotę 49.255,30 złotych, z czego 307,33 złotych stanowił koszt wykonania kosztorysu inwestorskiego wraz z przedmiarem robót, zaś 48.947,97 złotych - koszt przeprowadzonej rozbiórki nośnika.

W ocenie Sądu organy właściwie ustaliły wysokość obciążających stronę skarżącą kosztów postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], dotyczącego obowiązku dokonania rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego z tablicą reklamową i prawidłowo przeprowadziły w tym zakresie postępowanie. Wysokość tych kosztów wynika z faktur VAT z dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2015 r., jak również z kosztorysu powykonawczego, w którym szczegółowo wskazano, jakie czynności składały się na rozbiórkę obiektu budowlanego oraz jaki był koszt każdej z nich. Bezsporny jest przy tym fakt poniesienia przez organ tych wydatków w związku z prowadzoną egzekucją, co uprawnia organ egzekucyjny do obciążenia zobowiązanej Spółki kosztami w powyższej wysokości.

Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów co do prawidłowości wyboru przez organ egzekucyjny wykonawcy rozbiórki oraz do wywodów kwestionujących wysokość kosztów wykonania zastępczego, zakres przeprowadzonych prac czy zastosowanych przez wykonawcę zastępczego środków, Sąd stwierdza, że pozostają one bez wpływu na ocenę prawidłowości postanowienia w sprawie ustalenia kosztów egzekucyjnych.

Podkreślenia wymaga, że w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2015 r. o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci zastępczego wykonania obowiązku orzeczonego w decyzji nr [...] określono przybliżoną kwotę kosztów wykonania zastępczego, wskazując, iż może ona wynieść 60.000 złotych.

Zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 128 § 4 ustawy zobowiązanej Spółce służyło wówczas prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego. Wtedy właśnie - na zasadach i w trybie określonym w tym przepisie – zobowiązana mogła kwestionować zarówno samo zastosowanie wykonania zastępczego, jak i wysokość kosztów wykonania zastępczego. Zarzuty dotyczące wyboru wykonawcy zastępczego czy wysokości kosztów wykonania zastępczego nie podlegają rozpoznaniu na etapie ustalania kosztów postępowania egzekucyjnego, obciążających zobowiązanego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2008 r. sygn. I OSK 1508/07 LEX nr 471056, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. II SA/Ol 597/07 LEX nr 958868). Warto też zauważyć, że dobrowolnie dokonując rozbiórki nośnika reklamowego, mając pełną swobodę wyboru wykonawcy robót, strona skarżąca mogłaby uniknąć ponoszenia wygórowanych, jej zdaniem, kosztów.

W ocenie Sądu prawidłowo ustalona została na łączną kwotę 49.255,30 złotych wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego, a działaniu organu nie można zarzucić naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze. Organ wyjaśnił wszystkie okoliczności istotne dla rozpoznania sprawy, nie zachodziła konieczność prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie było, wbrew przekonaniu skarżącego, potrzeby powoływania biegłego w celu określenia wysokości kosztów wykonania zastępczego.

Bezzasadny jest również zarzut wskazujący na prowadzenie postępowania egzekucyjnego i stosowanie kolejnych środków egzekucyjnych w oparciu o decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., która nie była ostateczna i nie mogła podlegać wykonaniu. Zauważyć trzeba, że decyzja ta, utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r., istniała w obrocie prawnym i była ostateczna w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego i w dacie wykonania zastępczego, podlegała zatem egzekucji. Dopiero w dniu [...] listopada 2015 r., a więc po wykonaniu rozbiórki nośnika reklamowego przez wykonawcę zastępczego, które miało miejsce w dniach [...] -[...] sierpnia 2015 r. i po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, z obrotu prawnego wyeliminowana została decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r. W momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, jak i w jego trakcie, nie było zatem przeszkód do jego prowadzenia.

Mając powyższe okoliczności na uwadze uznać należy, iż zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji są zgodne z prawem, wobec czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.