Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 275/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 124b ust. 1, 3
journal: Dz.U. 2020 poz 65
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
article: art. 3 pkt 8
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 2, art. 139
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Marcin Kamiński /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2020 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej R. K. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi R. K. (skarżąca) jest decyzja Wojewody [...] (organ odwoławczy) z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] uchylająca w części decyzję Starosty [...] (organ I instancji) z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości oraz orzekająca w tym zakresie co do istoty sprawy i utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] organ I instancji po rozpatrzeniu wniosku [...] S. A z siedzibą w [....] (wnioskodawca) z dnia 20 czerwca 2019 r.: orzekł o zobowiązaniu użytkowników wieczystych nieruchomości oznaczonej jako działka 2743/74 obr. [...] (jednostka ewidencyjna [...]) do udostępnienia nieruchomości oraz udzielił zezwolenia wnioskodawcy na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w obrębie [...] gmina [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 2743/74 o pow. 0,5558 ha w celu wykonania czynności związanych z remontem napowietrznej linii energetycznej 110 kV na trasie [...] polegającym na wymianie istniejących słupów w zakresie określonym w załączniku mapowym stanowiącym integralną część decyzji (§ 1 decyzji); stwierdził, że zezwolenie udostępnienia nieruchomości opisanej w § 1 decyzji ustanowił na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od daty wydania decyzji (§ 2 decyzji); stwierdził, że obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej (§ 3 decyzji); określił, że zajmujący nieruchomość musi ją doprowadzić do stanu poprzedniego. Za udostępnienie nieruchomości oraz szkody powstałe na skutek czynności, o których mowa w § 1, przysługuje odszkodowanie (§ 4 decyzji).

Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji powołał art. 124b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.).

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że wnioskodawca wnioskiem z dnia 20 czerwca 2019 r. wystąpił o udzielenie zezwolenia, na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w obrębie [...], gm. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ew. nr 2743/74 o pow. 0,5558 ha, na wykonanie czynności związanych z remontem napowietrznej linii energetycznej 110 kV na trasie [...], polegających na wymianie istniejących słupów w zakresie określonym w załączniku mapowym stanowiącym integralną część niniejszej decyzji. Następnie organ wymienił załączniki do wniosku. Dalej organ I instancji wyjaśnił, że podstawę materialnoprawną wydania decyzji stanowią przepisy u.g.n. Zgodnie z art. 124b u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności. Decyzję o zobowiązaniu wydaje się z urzędu albo na wniosek podmiotu zobowiązanego do wykonania czynności, związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem z gruntu ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów (ust. 2). Obowiązek udostępnienia nieruchomości może być ustanowiony na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy (ust. 3). Organ I instancji wskazał, że zgodnie z wypisem z rejestru gruntów prawo własności działki nr 2743/74 wpisane jest na rzecz Skarbu Państwa. Działka oddana jest w użytkowanie wieczyste B. i R. K. w udziale wynoszącym ½ części oraz G. C. w udziale wynoszącym ½ części. Organ I instancji stwierdził również, że inwestycja jest realizowana w celu publicznym, zgodnie z art. 6 ust. 2 u.g.n. Dalej organ I instancji wskazał, że art. 124b u.g.n. przewiduje szczególny przypadek czasowego ograniczenia na podstawie decyzji administracyjnej wykonywania prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego do nieruchomości, stanowiący postać wywłaszczenia. Właściciel, użytkownik wieczysty lub uprawniony z tytułu innych praw rzeczowych ograniczany jest w swoim prawie w ten sposób, że musi znosić korzystanie z nieruchomości przez osoby trzecie w sposób wynikający z komentowanego artykułu i określony w decyzji zezwalającej na korzystanie z nieruchomości. Ograniczenie wykonywania przez wymienione podmioty przysługujących im praw rzeczowych na podstawie omawianej decyzji uwarunkowane jest jednak wymogiem spełnienia wszystkich przesłanek wynikających z art. 124b u.g.n., warunkujących wydanie nakazu udostępnienia nieruchomości. Mianowicie, decyzja zobowiązująca do udostępnienia nieruchomości może być wydana jedynie w przypadku, gdy dotyczy urządzeń infrastruktury technicznej wymienionych w art. 124b ust. 1, u.g.n., które nie należą do części składowych nieruchomości, a zatem będących składnikiem przedsiębiorstwa. Warunkiem jej wydania jest brak zgody podmiotu praw rzeczowych na udostępnienie nieruchomości uprawnionemu podmiotowi. Konieczne jest także wystąpienie okoliczności dotyczących celu jej zajęcia. Tym celem jest wykonanie czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów. Decyzja nakładająca obowiązek udostępnienia nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności. Organ I instancji stwierdził, że wnioskodawca jako operator sieci dystrybucyjnej, zobowiązany jest na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne do zapewnienia bezpieczeństwa funkcjonowania systemu elektroenergetycznego i odpowiedniej zdolności przesyłowej w sieci przesyłowej elektroenergetycznej. Wnioskodawca na podstawie decyzji Urzędu Regulacji Energetyki wyznaczony został na operatora systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego na obszarze określonym w koncesji na dystrybucję energii. Zgodnie z zapisami art. 9c ust. 3 ustawy Prawo energetyczne operator systemu dystrybucyjnego stosując obiektywne i przejrzyste zasady zapewniające równe traktowanie użytkowników tych systemów oraz uwzględniając wymogi ochrony środowiska, jest odpowiedzialny za eksploatację, konserwację i remonty sieci dystrybucyjnej w sposób gwarantujący niezawodność funkcjonowania systemu dystrybucyjnego, wnioskodawca zobligowany jest do wykonania wszelkich niezbędnych prac pozwalających na utrzymanie zdolności urządzeń, instalacji i sieci w stanie gwarantującym ciągłość i niezawodność przesyłu energii. W tym celu koniecznym jest przeprowadzenie remontu linii napowietrznej na trasie [...]. Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 2 u.g.n. utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń jest celem publicznym w rozumieniu ustawy. Właścicielem urządzeń energetycznych: napowietrznej linii energetycznej 110 kV na trasie [...], zlokalizowanych na działce 2743/74 jest wnioskodawca - zgodnie z oświadczeniem z dnia 9 sierpnia 2018 r. Dalej organ I instancji podał, że obszar zajęcia działki nr 2743/74 w celu wykonania prac dotyczących remontu linii napowietrznej wynosi 1050 m2. Zakres prac w obrębie działki polegać na wymianie istniejących słupów linii na nowe. Słupy mają być wymienione na słupy typu PSK-1/240. Organ I instancji wskazał, że przedstawiciel wnioskodawcy przeprowadził z użytkownikami wieczystymi próby polubownego ustalenia warunków umowy uzyskania zgody na remont urządzeń energetycznych na przedmiotowej nieruchomości, które nie przyniosły jednak pozytywnego rezultatu. Organ streścił przebieg rozprawy administracyjnej w dniu 19 września 2018 r. oraz wskazał, że użytkownicy wieczyści odrzucili propozycję wnioskodawcy dotyczącą ustanowienia na jego rzecz służebności przesyłu za jednorazową opłatą w wysokości 7.187 zł, ustaloną zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego. Organ I instancji wyjaśnił, że stosownie do art. 129 ust. 5 w zw. z art. 133 u.g.n. odszkodowanie za szkody wynikłe z remontu linii elektroenergetycznej na działce nr 2743/74 zostanie ustalone w odrębnym postępowaniu. Organ odnosząc się do żądania wnioskodawcy zawartego w piśmie z dnia 20 czerwca 2018 r. stwierdził, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 108 § 1 k.p.a. Na poparcie swojego stanowiska organ przytoczył glosę K. Frąckiewicza do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 1998 r., sygn. akt V SA 686/97.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 124b u.g.n. poprzez przyjęcie interpretacji, że zdemontowanie starych słupów i postawienie zamiast nich nowych o zmienionych (większych) parametrach fizycznych podlega klasyfikacji jako remont, oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia rzeczywistego koniecznego obszaru zajęcia nieruchomości i poprzestanie jedynie na informacji wnioskodawcy o zajęciu całej nieruchomości.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej organ odwoławczy decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] działając na podstawie art. 127 § 2 oraz 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 9a i art. 124b u.g.n.:

1) uchylił decyzję z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w części dotyczącej § 2 decyzji tj. zezwolenia na udostępnienie nieruchomości opisanej w § 1 decyzji na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od daty wydania tej decyzji,

2) orzekł w części dotyczącej § 2 zaskarżonej decyzji, poprzez ustalenie, że obowiązek udostępnienia nieruchomości opisanej w § 1 decyzji polega na umożliwieniu osobom upoważnionym przez wnioskodawcę wstępu na nieruchomość w celu wykonania wszelkich czynności związanych z remontem linii, w tym wymianę istniejących słupów linii oraz dojazdu umożliwiającego wykonanie ww. czynności, na okres nieprzekraczający 1 miesiąca, licząc od momentu rozpoczęcia przez wnioskodawcę prac na nieruchomości. Rozpoczęcie prac związanych z remontem nastąpi po uprzednim zawiadomieniu właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości oraz organu i instancji,

3) utrzymał w mocy w pozostałym zakresie zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy streścił przebieg postępowania odwoławczego oraz podał, że pomiędzy stronami nie doszło do zawarcia ugody. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie rozstrzygające jest, czy prace, jakie mają być wykonane na nieruchomości oznaczonej jako działka nr 2743/74 w [...], stanowią remont linii elektroenergetycznej i w konsekwencji, czy istniały podstawy do zastosowania art. 124b ust. 1 u.g.n. Ustalenia wymagała zatem kwestia, czy zakres prac zaproponowany przez wnioskodawcę można zaliczyć do remontu stanowiącego jedną z przesłanek umożliwiających zobowiązanie do udostępnienia nieruchomości, czy też zakres tych prac będzie stanowił przebudowę istniejącej linii napowietrznej. Organ odwoławczy wyjaśnił, że pojęcie remontu zdefiniowane zostało w art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane, gdzie wskazano, że należy przez nie rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie mamy do czynienia z obiektem liniowym - linią napowietrzną elektroenergetyczną o napięciu 110 kV relacji [...]. Z wniosku jednoznacznie wynika, że przedmiotowy remont polegać będzie wyłącznie na wymianie istniejących slupów linii na nowe, natomiast nie będą wymieniane przewody tej linii. Na skutek remontu nie zmieni się długość ani lokalizacja linii. Nie ulegną zmianie także parametry techniczne linii, tj. moc przesyłana przez linię energetyczną, napięcie robocze czy wytwarzane pole elektroenergetyczne. Ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że planowany remont istniejącego stanowiska słupowego polega na zdemontowaniu stanowiska słupowego kratowego typu K+2,5 serii D2, znajdującego się na działce nr 2743/74 i zamontowanie stanowiska słupowego kratowego typu M120+0 serii PSK-2/240. Istniejące przewody robocze oraz przewód odgromowy zostaną przewieszone na nowe stanowisko słupowe. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że zakres prac planowanych na przedmiotowej nieruchomości mieści się w pojęciu remontu, a nie przebudowy czy odbudowy, gdyż jak wskazał to również sam wnioskodawca, nie dojdzie do zmiany długości ani lokalizacji linii oraz parametrów użytkowych linii, takich jak: napięcie, moc czy wytwarzane pole elektroenergetyczne. Jedyna rzecz jaka zostanie wymieniona to stary ponad 50-letni słup na nowy, który wprawdzie będzie posiadał inne wymiary niż pierwotny, jednakże obecne przepisy (normy PN-EN 50341-1:2005 i PN-EN 50341-3:22:2010) nie dopuszczają możliwości montażu słupów wyprodukowanych w okresie budowy tejże linii tj. w latach 1959-1960. Zastąpienie starych słupów nowymi nie spowoduje również, iż w miejsce pierwotnej linii powstanie "nowa substancja" gdyż wykonanie w istniejącym obiekcie liniowym robót budowlanych polegać będzie na odtworzeniu stanu pierwotnego, niebędącego bieżącą konserwacją. Ponadto definicja remontu dopuszcza możliwość zastosowania wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Wnioskodawca wykazał przy tym, że zaistniała obiektywna przesłanka potwierdzająca konieczność przeprowadzenia remontu, której zresztą skarżąca nie kwestionuje. Reasumując organ odwoławczy dokonując analizy akt sprawy, w szczególności dokumentacji technicznej, potwierdził stanowisko przyjęte przez organ I instancji, że w danym przypadku mamy do czynienia z remontem, jednakże aby właściwie orzec o udostępnieniu nieruchomości na podstawie 124b u.g.n. należało również zweryfikować, czy zaistniały pozostałe przesłanki warunkujące wydanie tej decyzji. Z brzmienia powołanego przepisu wynika, że może on być zastosowany jeżeli kumulatywnie spełnione zostaną następujące przesłanki: a) wystąpi konieczność wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii wymienionych w przepisie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, b) właściciel (użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości) nie wyraża zgody na takie udostępnienie. Organ odwoławczy stwierdził, że jeżeli chodzi o spełnienie drugiej przesłanki z art. 124b ust. 1 u.g.n., tj. braku zgody właściciela na wejście na nieruchomość, to przesłanka ta została spełniona. Zastosowanie trybu przewidzianego w art. 124b ust. 1 u.g.n. jest możliwe tylko w przypadku braku konsensualnego załatwienia sprawy. Wyrażenie zgody przez właściciela w sprawie wejścia na teren zastępuje bowiem pozwolenie, o którym mowa w powyższym przepisie. Na brak zgody wskazuje np. milczenie właścicieli nieruchomości lub stawianie przez strony takich warunków, które zostały uznane za niemożliwe do przyjęcia. Jeżeli zatem, mimo prowadzonych negocjacji, nie doszło do zawarcia umowy, w której strony określiły warunki udostępnienia nieruchomości, to tym samym należy uznać, że właściciel - w niniejszej prawie współużytkownicy wieczyści, nie wyrazili zgody na wejście na nieruchomość w celu wykonania prac. W aktach niniejszej sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające prowadzone rokowania przez wnioskodawcę. Również w postępowaniu odwoławczym zaproponowano stronom postępowania i wnioskodawcy zawarcie ugody w zakresie spornym dotyczącym udostępnienia nieruchomości w celu wykonania wymiany istniejącego słupa na nowy. Do porozumienia stron nie doszło. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącej organ odwoławczy stwierdził, że dotyczą one służebności przesyłu. Zgodnie z art. 3051 k.c., nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1, prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu). Organ wyjaśnił, że wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu, uregulowane jest w Kodeksie cywilnym i dotyczy postępowania sądowego, dlatego w niniejszym postępowaniu nie odniesiono się do kwestii zaproponowanej kwoty jednorazowego wynagrodzenia ani prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego określającego wartość tego wynagrodzenia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w § 2 zaskarżonej decyzji organ I instancji orzekł, że zezwolenie na udostępnienie nieruchomości opisanej w § 1 decyzji ustanowiono na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od daty wydania tej decyzji. W ocenie organu odwoławczego zapis powyższy jest niezgodny z treścią wniosku z dnia 20 czerwca 2018 r. i obecnie jest niemożliwy do zrealizowania. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o udostępnienie nieruchomości na okres 1 miesiąca, licząc od momentu rozpoczęcia prac na nieruchomości. W ocenie organu odwoławczego termin ten jest właściwy ze względu na fakt, że w okresie tym wnioskodawca planuje wykonać szereg prac budowlanych związanych z remontem linii. Dlatego też organ odwoławczy orzekł, że obowiązek udostępnienia nieruchomości opisanej w § 1 decyzji z dnia [...] kwietnia 2019 r. polega na umożliwieniu osobom upoważnionym przez wnioskodawcę wstępu na nieruchomość w celu wykonania wszelkich czynności związanych z remontem linii, w tym wymianę istniejących słupów linii oraz dojazdu umożliwiającego wykonanie ww. czynności, na okres nieprzekraczający 1 miesiąca, licząc od momentu rozpoczęcia przez wnioskodawcę prac na nieruchomości. Rozpoczęcie prac związanych z remontem nastąpi po uprzednim zawiadomieniu właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości oraz organu I instancji. W pozostałym zakresie, przeprowadzone postępowanie odwoławcze nie wykazało wad, które obligowałyby do usunięcia decyzji z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] z obrotu prawnego.

W ustawowym terminie skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję, zaskarżając ją w całości. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 139 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na niekorzyść strony odwołującej, polegające na częściowym uchyleniu decyzji organu I instancji oraz orzeczeniu w tym zakresie merytorycznie w postaci ustalenia terminu umożliwiającego osobom upoważnionym przez wnioskodawcę wstęp na nieruchomość na okres nieprzekraczający 1 miesiąca, licząc od momentu rozpoczęcia przez wnioskodawcę prac na nieruchomości, w sytuacji gdy wnioskodawca nie wniósł odwołania w niniejszej sprawie, a co za tym idzie organ odwoławczy nie powinien orzekać na niekorzyść wnoszącego odwołanie, nawet jeżeli termin określony w decyzji organu I instancji już wyekspirował, a ponadto na skutek decyzji organu odwoławczego nie wiadomo, w jakim okresie ewentualne prace na nieruchomości skarżącej mogą się rozpocząć, a kiedy zakończyć; 2) art. 124b u.g.n. poprzez przyjęcie interpretacji, że zdemontowanie starych słupów i postawienie zamiast nich nowych o zmienionych (większych) parametrach fizycznych oraz przy zmianie parametrów linii podlega klasyfikacji jako remont; 3) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia rzeczywistego koniecznego obszaru zajęcia nieruchomości i poprzestanie jedynie na informacji wnioskodawcy o zajęciu całej nieruchomości.

Wobec powyższego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że zgodnie z art. 139 k.p.a. organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. W okolicznościach niniejszej sprawy odwołanie zostało wniesione tylko przez skarżącą. W decyzji organu I instancji termin na zajęcie nieruchomości został określony na 6 miesięcy od dnia wydania decyzji. Ustalonego w ten sposób terminu nie kwestionował wnioskodawca - mimo że jak wskazuje organ odwoławczy, został on ustalony niezgodnie z wnioskiem - zatem jak skarżąca domniemuje, wnioskodawca w pełni zgadzał się z zapadłym rozstrzygnięciem, czego wyrazem był brak wniesienia odwołania. Natomiast to, że termin określony na zajęcie nieruchomości wskazany w decyzji organu I instancji wygasł przed terminem rozpoznania odwołania skarżącej, nie może negatywnie oddziaływać na jej prawa i obowiązki. Skarżąca podkreśliła, że organ odwoławczy de facto dokonał zmiany rozstrzygnięcia organu I instancji na jej niekorzyść, tj. orzekł zgodnie z pierwotnym wnioskiem wnioskodawcy pomimo, że ten nie kwestionował zapadłego rozstrzygnięcia, co w efekcie doprowadziło do wydania decyzji na mocy której wnioskodawca może praktycznie w każdym bliżej nieokreślonym czasie rozpocząć prace na nieruchomości skarżącej, tyle tylko, że zakreślono ramy czasowe prac na czas nie dłuższy niż 1 miesiąc. Skarżąca zwróciła również uwagę, że z decyzji organu I instancji wynikał maksymalny termin do którego prace powinny zostać zakończone, natomiast w decyzji organu odwoławczego takiej końcowej granicy nie ma, co w zdecydowany sposób wpływa na możliwość wykonywania swoich praw na nieruchomości przez skarżącą. Decyzja organu odwoławczego wprowadza więc pewnego rodzaju niepewność co do tego, kiedy ewentualne prac miałyby być wykonane. Na poparcie swojego stanowiska skarżąca przytoczyła wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1085/17. Skarżąca zaznaczyła, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiły okoliczności które umożliwiałyby nie przestrzeganie zakazu reformationis in peius, tj. nie wystąpiła sytuacja rażącego naruszenia prawa lub rażącego naruszenia interesu społecznego, tym bardziej że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jakichkolwiek informacji w tym zakresie. Następnie skarżąca przytoczyła treść art. 9 pkt 8 ustawy Prawo budowlane, stwierdzając, że remont nie może stanowić, ani przebudowy, ani rozbudowy, nadbudowy czy zmiany przeznaczenia obiektu, czy też robót budowlanych polegających na rozbiórce istniejącego obiekty budowlanego i budowie nowego obiektu. W przeciwnym wypadku mamy do czynienia z odbudową. Ustawodawca zezwolił jednak na stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym, co jednak nie oznacza, że w wyniku remontu może powstać obiekt budowlany o innych parametrach technicznych lub użytkowych, niż obiekt pierwotny. Remont nie może polegać więc na zdemontowaniu starych słupów i postawieniu zamiast nich nowych o zmienionych, większych parametrach fizycznych. Jeśli zatem roboty budowlane prowadzone są w stosunku do całego obiektu i nie mieszczą się one w pojęciu remontu, to nie spełniają tych wymogów również roboty na fragmencie linii, tj. wyłącznie na działce, której dotyczy wniosek. Zamiarem wnioskodawcy jest rozbiórka istniejącego słupa i budowa nowego o większej powierzchni zabudowy terenu, ponadto zgodnie ze złożonym projektem ulegną zmianie również parametry linii. W części opisowej projektu stwierdzono że istniejąca linia posiada następujące parametry: przewody robocze - 3 x AFL-6 - 120 mm2, przewód odgromowy - AFL-1,7 95 mm2, następnie zgodnie z rysunkiem PT-03 istniejąca linia posiada następujące parametry: przewody robocze - AFL-6 185 mm2 , przewody odgromowe O/FL 50 mm2, natomiast projektowana linia posiada całkiem inne parametry: przewody fazowe - AFL-4, 340 mm2, przewody odgromowe - AFL-1,7 70 mm2. Skarżąca stwierdziła, że zmiana parametrów przewodów linii nie koresponduje z zapewnieniami pełnomocnika wnioskodawcy. W związku z powyższym przedsięwzięcie realizowane na działce nie jest remontem. Ponadto w ocenie skarżącej nie została również spełniona przesłanka materialnoprawna wydania zaskarżonej decyzji. Skarżąca wskazała, że przedłożone przez pełnomocnika wnioskodawcy porozumienie zawiera zakres znacznie wykraczający poza opisywany w aktach sprawy zakres prac. Użytkownik wieczysty wyraził zgodę na zakres prac opisany w porozumieniu - za jednorazowym wynagrodzeniem określonym w piśmie z dnia 7 lutego 2019 r., lecz pełnomocnik wnioskodawcy poinformował, iż nie dysponuje stosownymi pełnomocnictwami do jego zawarcia. Przedłożone przez pełnomocnika wnioskodawcy porozumienie dotyczy: wejścia służb energetycznych ze sprzętem w celu wykonania niezbędnych prac związanych z budową oraz w przyszłości korzystanie w związku z remontami, eksploatacją lub naprawą wybudowanych urządzeń elektroenergetycznych. Ponadto za wskazane przez pełnomocnika wnioskodawcy jednorazowe wynagrodzenie użytkownik wieczysty nieruchomości ma ustanowić stosownie do postanowień art. 3051 k.c. służebność przesyłu na rzecz wnioskodawcy. W ocenie skarżącej powyższe wskazuje, iż rokowania miały tylko jednostronny charakter, który nie wyczerpuje zapisów art. 124b ust. 1 u.g.n. Ponadto skarżąca podniosła, że z akt sprawy, ani z decyzji nie wynika, która część 55,58 arów nieruchomości podlegać będzie zajęciu, a nadto nie wskazano którędy inwestor zamierza wejść na działkę, wskazany został jedynie wyjątkowo ważny interes strony wynikający z planowanego terminu realizacji mówienia publicznego do dnia 31 listopada 2018 roku.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego wymiany przewodów wskazał, że w projekcie technicznym załączonym do akt sprawy, w pkt 2.2 opisu technicznego przewodów roboczych i odgromowych zawarta jest informacja, że "istniejące przewody robocze oraz przewód odgromowy zostaną przewieszone na nowe stanowisko słupowe nr 3". Wnioskodawca zarówno we wniosku złożonym w dniu 26 czerwca 2018 r. do organu I instancji, jak również w pismach wyjaśniających złożonych do organu odwoławczego informował, że remont będzie dotyczył wymiany stanowiska słupowego z jednoczesnym przewieszeniem dotychczasowych przewodów. Prace takie potwierdza więc projekt techniczny linii. W ocenie organu odwoławczego orzeczony czas udostępnienia nieruchomości na okres 1 miesiąca na wykonanie prac, po uprzednim zawiadomieniu, nie jest terminem orzeczonym na niekorzyść wnoszącego odwołanie. Uchylenie i orzeczenie w tym zakresie było konieczne z uwagi na to, że termin określony w decyzji organu I instancji na wykonanie prac wygasł przed terminem rozpoznania odwołania i wydania orzeczenia w tym zakresie. Określony termin w decyzji z dnia [...] stycznia 2020 r. jest terminem uzależnionym od możliwości wnioskodawcy i określa czas udostępnienia nieruchomości krótszy niż czas określony w decyzji organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2019 r. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że nie został określony czas rozpoczęcia prac, a jedynie zakreślono ramy czasowe w postaci 1 miesiąca na wykonanie prac, organ odwoławczy wyjaśnił, że orzeczenie takie wynika wprost z art. 124b ust. 3 u.g.n. Treść tego przepisu wskazuje jedynie, iż obowiązek udostępnienia nieruchomości może być ustanowiony na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy, nie podając żadnego początkowego terminu, od kiedy liczony ma być okres udostępnienia. Na poparcie swojego stanowiska organ przytoczył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 17 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 698/16). Odnosząc się do zarzutu nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia rzeczywistego koniecznego obszaru zajęcia nieruchomości, organ odwoławczy wskazał, że obszar ten określony został w załączniku mapowym, stanowiącym integralną część decyzji organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2019 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga została uznana za uzasadnioną, niezależnie od oceny trafności zarzutów w niej podniesionych. Sąd administracyjny nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), w tym jej zarzutami i wnioskami, był uprawniony i zobowiązany do wzięcia pod rozwagę z urzędu podstaw uwzględnienia skargi i wzruszenia kontrolowanych decyzji.

Przeprowadzona kontrola legalnościowa decyzji organów pierwszej i drugiej instancji wykazała, że orzeczenia te są dotknięte istotnymi wadami procesowymi wynikającymi z naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 2 i art. 139 k.p.a. tle przesłanek materialnoprawnych, o których mowa w art. 124b u.g.n. w zw. z art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (u.p.b.), a także istotnym naruszeniem art. 124b ust. 3 zd. 1 u.g.n.

Po pierwsze – co jest najistotniejsze w sprawie – wadliwa okazała się kwalifikacja spornych prac związanych z wymianą istniejących słupów elektroenergetycznych jako robót remontowych.

W utrwalonym już orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się niezmiennie, że "wymiana słupów (...) czy trakcji elektrycznej będzie spełniała definicję remontu, o ile nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych takich jak zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, zmiana wysokości, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenie mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego" (zob. np. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2016 r., I OSK 1509/16). W wyroku z dnia 6 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 1812/17, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił natomiast, że roboty (czynności) remontowe w rozumieniu art. 124b u.g.n. w zw. z art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane, wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym, muszą polegać na odtworzeniu (także z użyciem innych niż pierwotnie wyrobów) stanu pierwotnego (nie stanowiąc bieżącej konserwacji), bez zmiany parametrów użytkowych lub technicznych obiektu (co stanowi przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego), w tym bez zmiany charakterystycznych parametrów, jak np. powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość (gdyż zmiana w tym zakresie prowadzi do rozbudowy lub nadbudowy w rozumieniu art. 3 pkt 6). Orzecznictwo to jest podtrzymywane przez nowe składy orzekające (zob. np. wyrok NSA z dnia 18 maja 2020 r., I OSK 436/19).

Na tle powyższych stanowisk orzeczniczych należy przyjąć, że roboty polegające na wymianie słupów elektroenergetycznych mogą być uznane za remont w rozumieniu art. 124b ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 3 pkt 8 u.p.b. jedynie pod warunkiem, że zostanie bezspornie wykazane, iż nie tylko parametry techniczne (w tym wysokość, szerokość, powierzchnia zabudowy, masa) wymienianego słupa elektroenergetycznego nie zostaną zmienione, lecz także parametry techniczne i użytkowe powiązanych z tym słupem przewodów (w tym w zakresie długości, szerokości, średnicy w przekroju, wytwarzanego napięcia i natężenia prądu, mocy pola elektroenergetycznego) nie ulegną zmianie.

Tymczasem w przedmiotowej sprawie na wyraźne wezwanie organu z dnia 25 czerwca 2019 r. (k. 20 akt organu odwoławczego) o przedłożenie dokumentacji projektowej określającej parametry nowego słupa w celu stwierdzenia, czy i w jakim zakresie parametry te ulegną zmianie w związku z planowanymi pracami, inwestor przedłożył dokumentację projektową (tzw. projekt techniczny) dotyczącą linii napowietrznej 110 kV długości ok. 69 km (k. 28-43 akt organu odwoławczego), z której wynika, że istotnej zmianie ulegną nie tylko parametry techniczne słupa elektroenergetycznego, lecz także przewodów z nim powiązanych. Z opisu technicznego projektowanych prac jednoznacznie wynika, że sporne roboty są konsekwencją konieczności doprowadzenia istniejących stanowisk słupowych i odcinków linii elektroenergetycznej do stanu zgodnego z wymaganiami wynikającymi z Polskich Norm i Polskich Dokumentów Normalizacyjnych. Dotyczy to nie tylko samej konstrukcji wsporczej słupa (pkt 2.2., s. 4 projektu technicznego), lecz także przewodów roboczych i odgromowych (pkt 2.3., s. 4 projektu technicznego). Projektant wyraźnie stwierdził, że nowe słupy kratowe serii PSK-1/240 (powinno być: PSK-2/240) "zostały zaprojektowane zgodnie z wymaganiami norm PN-EN-50341-1:2005 i PN-EN-50341-3:22:2010", natomiast "przewieszenie przewodów fazowych" na nowy słup nr 3 "nastąpi z zapewnieniem spełnienia wymagań i warunków przewidzianych przepisami i normami, a w szczególności normami: PN-EN 50341-1, PN-EN 50341-3-22:2010 oraz PN-EN 05100-1:1998". Z twierdzeń tych wynika zatem wniosek, że nie tylko nowe stanowisko słupowe będzie miało istotnie zmienione parametry techniczne, zgodne z tzw. Polską Normą. Nowe parametry techniczne będą miały również przewody robocze oraz odgromowe i wbrew zapewnieniom inwestora nie nastąpi jedynie tymczasowe "przewieszenie" dotychczasowych przewodów, które po zamontowaniu nowego słupa "wrócą" na dawne miejsce. Na nowe miejsce zostaną bowiem "przewieszone" (jak wynika z pkt 2.3., s. 4 projektu technicznego) przewody spełniające już nowe warunki Polskiej Normy. Wniosek ten znajduje potwierdzenie w dalszej części projektu, opisującej parametry dotychczasowego i nowego słupa (zob. k. 32-34 akt organu odwoławczego, s. 6-7 projektu technicznego). Przede wszystkim należy zauważyć, że zmianie ulega całkowita wysokość (H) słupa (z 23,5 m na 26,6 m) oraz tzw. rozstaw ramion podstawy (zwiększenie z 6,0 m do 6,55 m). Istotnej zmianie ulega także masa słupa (z 6,09 t do 7,09 t). Istotnej zmianie mają także ulec parametry przewodów roboczych i odgromowych w zakresie powierzchni w przekroju (dotychczasowe przewody robocze: AFL-6 185 mm kw., nowe przewody robocze: AFL-6 240 mm kw.; dotychczasowe przewody odgromowe: O/FL 50 mm kw., nowe przewody odgromowe: AFL-1,7 70 mm kw.). Wobec tak istotnych zmian parametrów technicznych przewodów organy orzekające w sprawie nie mogły uchylić się od weryfikacji – w istocie gołosłownych twierdzeń inwestora (zob. np. pismo z dnia 10 września 2019 r.) – że po wymianie słupa parametry użytkowe przewodów i samej linii nie ulegną zmianie (np. w zakresie przekazywanej mocy pola, natężenia lub napięcia dystrybuowanego prądu). Wszelkie ustalenia organów w tym zakresie muszą zatem posiadać nie tylko wiarygodną podstawę dowodową, lecz także muszą podlegać ostatecznej ocenie prawnej organu.

W tym miejscu Sąd jedynie na marginesie stwierdza, że nie są dla niego wiążące ustalenia i wnioski wyrażone przez inne składy orzekające tego Sądu na tle tożsamej linii elektroenergetycznej, która – co istotne – ma długość ok. 69 km. Wydane w sprawach o sygn. II SA/Rz 84/19 i II SA/Rz 160/19 (nie sporządzono uzasadnienia) orzeczenia dotyczyły innych stanów faktycznych (np. w sprawie II SA/Rz 84/19 różnica w wysokości słupów miała wynosić "zaledwie 5 cm"), a sformułowane w nich oceny prawne – w przekonaniu nowego składu orzekającego – nie zasługują w pełni na aprobatę.

Po drugie, organy orzekające w sprawie naruszyły bezpośrednio art. 124b ust. 3 zd. 1 u.g.n. Powyższy przepis stanowi, że skonkretyzowany w decyzji wydanej na podstawie art. 124b ust. 1 u.g.n. obowiązek udostępnienia nieruchomości może być ustanowiony na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy. Jakkolwiek z regulacji tej nie wynikają momenty początkowe i końcowe okresu trwania obowiązku udostępnienia nieruchomości, to jednak nie można przyjąć, że organy orzekające w sprawie, o której mowa w art. 124b u.g.n., zachowują w tym zakresie pełną swobodę.

Jeżeli chodzi o ustalenie okresu trwania obowiązku udostępnienia nieruchomości przez organ pierwszej instancji, to w tym zakresie należy stwierdzić, że organ ten – niezależnie od tego, że orzekł wbrew treści żądania inwestora zawartego we wniosku z dnia 20 czerwca 2018 r. – nie był uprawniony do określenia momentu początkowego maksymalnego okresu ustawowego jako "daty wydania" własnej decyzji. Zestawienie treści ust. 1 i ust. 3 art. 124b u.g.n. prowadzi bowiem do wniosku, że początek biegu terminu udostępnienia nieruchomości w celu wykonania prac, o których mowa w art. 124b ust. 1 u.g.n., musi zostać powiązany z najwcześniej możliwym momentem, w którym inwestor będzie w stanie rozpocząć te prace na podstawie ostatecznej i wykonalnej decyzji. Moment rozpoczęcia biegu terminu nie może zatem przypadać w okresie trwania toku instancji, gdyż może to prowadzić do bezprzedmiotowości decyzji (zob. uwagi poniżej).

Jeżeli natomiast chodzi o ustalenie okresu trwania obowiązku udostępnienia nieruchomości przez organ drugiej instancji, to – niezależnie od stwierdzonego naruszenia art. 139 k.p.a. (zob. poniżej) – sposób zastosowania przepisu art. 124b ust. 3 zd. 1 u.g.n. okazał się wadliwy. Przede wszystkim nie można było uwzględnić w całości żądania inwestora, który wnioskował o ustalenie, że skarżąca ma udostępnić nieruchomość na "na okres nieprzekraczający 1 miesiąc od momentu rozpoczęcia przez [...] prac na nieruchomości".

Ustawodawca w art. 124b ust. 1 i ust. 3 zd. 1 u.g.n. wyraźnie przesądził, że obowiązek udostępnienia nieruchomości ma charakter tymczasowy i wyjątkowy oraz jest wyznaczony perspektywą wykonania prac w związku z już zaplanowanymi konserwacjami lub remontami albo koniecznością niezwłocznego usuwania powstałych awarii ciągów. Przejawem tego założenia jest wprowadzenie maksymalnego terminu (6-miesięcznego) ograniczenia prawa własności nieruchomości na podstawie decyzji wydanej na podstawie art. 124b ust. 1 u.g.n. W tej sytuacji nie jest więc dopuszczalne takie określenie terminu początkowego lub końcowego okresu udostępnienia nieruchomości, które mogłoby prowadzić do dowolności w zakresie rozpoczęcia lub zakończenia biegu terminu 6-miesięcznego. Nie jest zatem dopuszczalne takie określenie początku biegu terminu udostępnienia, które upoważnia inwestora do rozpoczęcia robót w bliżej nieokreślonej przyszłości, pozostawiając właściciela nieruchomości w stanie nieokreślonej czasowo niepewności co do momentu rozpoczęcia trwania obowiązku jej udostępnienia. W przedmiotowej sprawie z treści decyzji organu odwoławczego nie wynika, kiedy najpóźniej inwestor będzie uprawniony do rozpoczęcia robót na działce skarżącej, co oznacza, że obowiązek skarżącej (jej następców prawnych) w zakresie udostępnienia nieruchomości może zaktualizować się nawet po wielu latach, o ile decyzja zobowiązująca zachowa moc obowiązującą. Należy uznać, że tego rodzaju ograniczenie pewności i bezpieczeństwa prawnego jednostki godzi również w cele regulacji administracyjnoprawnego ograniczenia prawa własności na podstawie art. 124b u.g.n. Taka wykładnia lub sposób zastosowania powyższej regulacji prowadziłby do nieokreślonej czasowo i pozbawionej konstytucyjnego uzasadnienia możliwości rozpoczęcia robót nawet po wielu latach (na podstawie ciągle obowiązującej decyzji). Jest natomiast możliwe i dopuszczalne, aby organ ustalił, że termin obowiązku udostępnienia nieruchomości nie może przekroczyć jednego miesiąca od dnia rozpoczęcia robót, jednak w takiej sytuacji konieczne jest ustalenie w decyzji maksymalnego okresu na rozpoczęcie robót (np. "z zastrzeżeniem, że planowane roboty muszą rozpocząć się w terminie 5 miesięcy od dnia uzyskania przez decyzję cechy ostateczności").

Po trzecie, decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem art. 139 k.p.a. Z powyższego przepisu statuującego zasadę zakazu reformationis in peius w administracyjnym toku instancji wynika, że organ odwoławczy nie może wydać rozstrzygnięcia na niekorzyść strony odwołującej, chyba że zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji rażąco narusza prawo lub interes społeczny.

W przedmiotowej sprawie odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, które zostało merytorycznie rozpatrzone przez organ odwoławczy, złożyła jedynie strona skarżąca. Inwestor ([...] S.A. w [...]) nie złożył odwołania. Brak złożenia odwołania przez wiele stron, których interesy są sporne, skutkuje obowiązkiem niepogorszenia sytuacji prawne jedynej strony, której odwołanie zostało rozpoznane. W związku z powyższym niezależnie od oceny zasadności lub legalności rozstrzygnięcia pierwszej instancji organ odwoławczy nie był upoważniony do zmiany zaskarżonej decyzji w kierunku pogarszającym sytuację materialnoprawną strony odwołującej się, chyba że doszłoby do wykazania i zastosowania przesłanek uchylających zakaz z art. 139 k.p.a.

Strona skarżąca, która złożyła odwołanie, jako współużytkownik wieczysty działki nr 2743/74, była adresatem obowiązku wynikającego z decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2019 r., polegającego na udostępnieniu powyższej nieruchomości w celu wykonania przez inwestora określonych czynności remontowych linii elektroenergetycznej "na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od daty wydania" powyższej decyzji. Jest rzeczą oczywistą, że powyższy termin obowiązywania decyzji pierwszej instancji upłynął w momencie orzekania przez organ odwoławczy (w dniu [...] stycznia 2020 r.), co oznacza, że jakakolwiek zmiana decyzji organu pierwszej instancji w kierunku ustanowienia nowego terminu obowiązku strony odwołującej się w przedmiocie udostępnienia spornej nieruchomości musi być oceniona jako rozstrzygnięcie na niekorzyść skarżącej jako strony, która złożyła odwołanie. W tej sytuacji uchylenie decyzji pierwszej instancji w części określającej termin obowiązku udostępnienia nieruchomości (§ 2) i orzeczenie w tym zakresie na nowo co do istoty sprawy przez ustanowienie nowego terminu ("okres nieprzekraczający 1 miesiąc od momentu rozpoczęcia przez [...] prac na nieruchomości") doprowadziło niewątpliwie do pogorszenia sytuacji materialnoprawnej strony odwołującej się przez określenie nowego terminu obowiązku, który zakończył bieg w toku postępowania odwoławczego. Nie podjęto przy tym nawet próby wykazania przesłanek uchylających zakaz reformationis in peius z art. 139 k.p.a.

Sąd stwierdził wprawdzie, że wniosek inwestora z dnia 20 czerwca 2018 r. zawierał żądanie udzielenia zezwolenia "na okres nieprzekraczający 1 miesiąc od momentu rozpoczęcia przez [...] prac na nieruchomości", jednak pomimo wydania orzeczenia przez organ pierwszej instancji wbrew treści powyższego wniosku inwestor nie złożył odwołania od decyzji tego organu, co doprowadziło do niemożności wyłączenia zasady z art. 139 k.p.a.

Na marginesie Sąd zauważa, że zupełnie odmienną kwestią są skutki utrzymania przez organ odwoławczy w mocy decyzji organu pierwszej instancji jako konsekwencja obowiązywania zakazu reformationis in peius. Skutki te podlegałyby jednak ocenie w świetle art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z przesłanką bezprzedmiotowości decyzji.

Mając na względzie przytoczone wyżej argumenty, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.

-----------------------

takich

prowac

udostę]

sprawi

wykon

rokow

stronc

udost*

poroz

Zgod ( zami 49 § zakr prze w

pos1

wyr

teg<

ucl

Sta

J

ł ust po po

W]

lic

OC

w

E

n

n

r

\