Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 486/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2008-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2,  art. 40, art. 42 ust. 1 i 3, 29 ust. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art.151,  art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 października 2008r. sprawy ze skargi E. S. i A. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Ke 486/08

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 17 lipca 2008r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A. i E. małżonków S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 maja 2008r. znak: [...], udzielającej A. S. i P. S. na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane pozwolenia na użytkowanie samowolnie dobudowanego wiatrołapu wraz z podpiwniczeniem do istniejącego budynku mieszkalnego od jego zachodniej strony na działce nr 75/2 położonej przy ul. [...] w [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /j. t. Dz. U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118 ze zm./ zaskarżone rozstrzygnięcie utrzymał w mocy.

Powyższa decyzja zapadła na tle następujących okoliczności faktycznych.

Na wniosek M. M. z 21 marca 2002r. wszczęte zostało postępowanie w sprawie wiatrołapu dobudowanego od strony zachodniej do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 75/2 położonej w [...] przy ul. [...]. Decyzją z dnia 22 maja 2002r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. nakazał A. S. i P. S. przedłożenie inwentaryzacji budowlanej dotyczącej wybudowanej części oraz zadaszenia tarasu urządzonego na stropodachu przedmiotowej dobudowy wraz z opinią techniczną sporządzoną przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane w branży konstrukcyjno - budowlanej oraz projektu robót niezbędnych do doprowadzenia przedmiotowej inwestycji do stanu zgodnego z obecnie obowiązującymi przepisami. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 lipca 2002r., który w jej uzasadnieniu wskazał, że ponieważ od zakończenia budowy upłynęło 5 lat, stosownie do obowiązującego wówczas art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego nie można nakazać rozbiórki obiektu oraz, że ponieważ roboty zostały już zakończone podstawą nałożenia obowiązku jest także przepis art. 51 ust. 4 w brzmieniu wówczas obowiązującym.

Po złożeniu przez inwestorów wymaganych dokumentów decyzją z dnia 9 września 2002r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7

1

II SA/Ke 486/08

lipca 1994r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 nakazał inwestorom zamurowanie otworów okiennych w ścianie zachodniej cegłą pełną na grubość muru lub pustakami szklanymi / luksferami / o odporności ogniowej min.60 minut oraz usuniecie obróbki blacharskiej po stronie wschodniej wiatrołapu w poziomie terenu i wykonanie nowej z wyprofilowaniem spadku na własną działkę. Decyzją z dnia 15 listopada 2002r. organ odwoławczy decyzję tę utrzymał w mocy.

Po wykonaniu nałożonych obowiązków inwestorzy wystąpili do Starosty o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, który decyzją z dnia 18 lutego 2003r. utrzymaną w mocy decyzją [...] z 11 kwietnia 2003r. na podstawie art. 55 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994r. udzielił A. S. i P. S. pozwolenia na użytkowanie dobudowanej części budynku oraz powstałego zadaszenia na tarasem.

Wyrokiem z dnia 7 lipca 2006r. w sprawie [...] na skutek wniesionej przez A. i E. małżonków S. skargi na decyzję z dnia 15 listopada 2002r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił tę decyzję, utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, a także decyzję WINB z dnia 12 lipca 2002r. oraz poprzedzającą ją decyzję PINB w [...].

Powodem uchylenia było m.in. niewyjaśnienie kwestii odprowadzenia wód opadowych, w tym śniegu i lodu oraz bezpieczeństwa pożarowego związanego z usytuowaniem tarasu i zadaszenia, rozbieżności w zakresie rozmiarów dobudowy. Sąd ten zakwestionował także prawidłowość ustaleń organów, iż budowa trwała ciągle od początku lat 90-tych do 1996r., skoro jak to wynikało z zeznań A. S. oraz jej ojca R. S. w 1991 lub 1992r. został rozebrany stary, drewniany wiatrołap i wtedy właśnie wzniesiono i zakończono "dobudowę" wraz z zadaszeniem. W 1996r. natomiast przy okazji remontu dachu nad budynkiem zostało skonstruowane zadaszenie. W związku z tym Sąd wskazał, że nie został wyjaśniony fakt podstawowy, to jest czy budowa wiatrołapu, tarasu i zadaszenia stanowiła jedną, ciągłą inwestycję, czy też były to inwestycje odrębne, zakończone w różnych terminach. Sąd wskazał również, że nie zostali przesłuchani dokładnie wszyscy świadkowie oraz, że w postępowaniu nie brał udziału sąsiad I. S.

Z kolei wyrokiem z dnia 20 marca 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie [...] uchylił również decyzję Wojewody

z dnia 11 kwietnia 2003r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. Po przekazaniu akt organowi postępowanie w sprawie o pozwolenie na użytkowanie prowadzone na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1994r. zostało umorzone ostateczną decyzją WINB z dnia 10 grudnia 2007r., utrzymującą w mocy decyzję PINB w [...] z dnia 11.10.2007r. o umorzeniu postępowania z uzasadnieniem, że skoro decyzje nakładające obowiązki wydane na podstawie art. 51 prawa budowlanego z 1994r. zostały uchylone, zachodzi konieczność prowadzenia od początku postępowania w sprawie samowoli budowlanej, a w związku z tym obecnie na tym etapie postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie jest bezprzedmiotowe.

W dniu 28 grudnia 2006r. organ I instancji przeprowadził oględziny, na podstawie których ustalił, że do budynku mieszkalnego dwukondygnacyjnego o konstrukcji murowanej z dachem o konstrukcji drewnianej dwuspadowym, ze spadkiem w kalenicy w kierunku południowym, od strony zachodniej dobudowana jest część murowana o wym. 2,62 x 7,02m i wysokości 3,17m /do obróbki blacharskiej/. Stropodach stanowi płyta żelbetowa. Dobudowa jednokondygnacyjna posiada podpiwniczenie o wym. wewn. 2,13 x 4,66m i wys. 1,65m. W podpiwniczeniu zgromadzony jest opał, a bezpośrednio od strony wschodniej pomieszczenie to jest połączone z kotłownią znajdującą się pod częścią budynku zasadniczego. Wejście do podpiwniczenia znajduje się w północno-zachodniej części dobudówki. Część parterowa dobudowy składa się z dwóch pomieszczeń wyposażonych w instalację elektryczną. Wejście do dobudowy odbywa się przez istniejące drzwi w ścianie południowej. Pierwsze pomieszczenie od strony wejścia stanowi przedsionek o wym. wewn. 1,30 x 2,22m. Drugie pomieszczenie posiada wym. wewn. 4,90 x 2,19m. Na stropodachu dobudowy wykonana jest posadzka z terrakoty, tworząc taras, który posiada obróbki blacharskie i orynnowanie podłączone do rury spustowej w narożniku południowo-zachodnim, która odprowadza wody opadowe na teren działki inwestorów /w kierunku południowym/. Dobudowa usytuowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie granicy działki od strony zachodniej oraz częściowo wzdłuż granicy z działką nr 79/2 /narożnik północno-wschodni dobudowy usytuowany jest na w/w działce/. W ścianie zachodniej znajdują się 2 otwory okienne wypełnione pustakami szklanymi /luksferami/. Nad tarasem znajduje się zadaszenie o konstrukcji drewnianej, kryte blachą trapezową, orynnowane od strony zachodniej. Spadek

3

II SA/Ke 486/08

zadaszenia jest w kierunku zachodnim. Wykonano je jako przedłużenie dachu budynku mieszkalnego, a jego konstrukcja wsparta jest na 5 słupach drewnianych.

W związku z rozbieżnościami odnośnie daty powstania przedmiotowej dobudowy / według twierdzeń A. S. dobudowa w poziomie parteru miała miejsce w 1992r., natomiast zadaszenie nad tą dobudową późną jesienią 1996r., zaś w 2002r. została wykonana wyłącznie obróbka blacharska, a z kolei według twierdzeń E. S. dobudowa od strony południowej tj. pierwszego pomieszczenia miała miejsce po 1996r., w 1996r. nie było też zadaszenia nad tarasem / organ I instancji przeprowadził rozprawę administracyjną. Po przesłuchaniu przedstawionych przez strony świadków oraz przeprowadzeniu analizy dokumentów przedłożonych przez inwestorkę / między innymi kserokopii dwóch decyzji wydanych z upoważnienia Prezydenta Miasta: z 15 września 1992r. i 8 października 1992r., przyznających A. S. i P. S. bezzwrotną pomoc finansową na remont i bieżące utrzymanie budynku stanowiącego ich własność, a zamieszkałego na podstawie decyzji przez lokatorów oraz rachunków na zakup materiałów budowlanych / organ I instancji ustalił, że dobudowana część w poziomie parteru oraz podpiwniczenia zrealizowana została przed dniem 1 stycznia 1995r. Przed tą datą bowiem dobudowana część posiadała zewnętrzne wymiary jak w obecnej chwili i była użytkowana. Brak było jedynie drzwi wejściowych, które w późniejszym okresie zostały zamontowane w istniejącym otworze oraz okna, co w świetle przepisów Prawa budowlanego nie stanowi budowy. Natomiast zadaszenie nad tarasem na w/w dobudowie oraz barierka zostały zrealizowane po 1995r.

Mając na uwadze te ustalenia oraz kierując się wytycznymi WSA w [...] i uznając, że mogą zapaść rozstrzygnięcia na podstawie różnych ustaw, organ I instancji wszczął odrębne postępowania w sprawie samowolnie dobudowanego wiatrołapu o konstrukcji murowanej wraz z podpiwniczeniem do istniejącego budynku mieszkalnego oraz odrębnie postępowanie w sprawie zadaszenia nad tarasem nad tym wiatrołapem.

W trakcie postępowania R. S. - pełnomocnik P. S. oświadczył, że zasadnicza część budynku mieszkalnego wraz z gankiem o konstrukcji drewnianej oraz podpiwniczeniem ze schodami zewnętrznymi wybudowana została w 1936r. Po rozbiórce ganku drewnianego, zniszczonego i wyeksploatowanego przez lata użytkowania, w 1992r. wybudowano nowy ganek o konstrukcji murowanej

4

II SA/Ke 486/08

z jednoczesnym obudowaniem istniejących schodów zewnętrznych, służących do zejścia do piwnicy, w której urządzono kotłownię. Natomiast piwnica pod gankiem służyła jako skład opału. Ze składu tego korzystali również poprzedni lokatorzy.

Organ I instancji decyzją z dnia 24 grudnia 2007r. odmówił E. i A. małżonkom S. wydania dla A. S. i P. S. nakazu rozbiórki samowolnie dobudowanego wiatrołapu wraz z podpiwniczeniem do istniejącego budynku mieszkalnego od jego zachodniej strony. Decyzja ta została uchylona przez organ wyższej instancji w dniu 25 marca 2008r.

Prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji wezwał inwestorów do przedłożenia protokołu pomiaru instalacji elektrycznej, kontroli przewodów kominowych oraz inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej i następnie decyzją

z dnia 30 maja 2008r. na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z 1974r. udzielił inwestorom pozwolenia na użytkowanie samowolnie dobudowanego wiatrołapu wraz z podpiwniczeniem.

Rozpoznając odwołanie od tej decyzji organ II instancji ustalił, że wiatrołap

z podpiwniczeniem dobudowany został do budynku mieszkalnego bez pozwolenia na budowę przed dniem 1 stycznia 1995r., dlatego też w sprawie będą miały zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z 1974r. Został on zrealizowany na terenie, gdzie obowiązywał od 21 sierpnia 1992r. miejscowy Plan Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego, zatwierdzony Uchwałą Rady Miasta w [...] nr [...] z dnia 3 lipca 1992r. Przedmiotowa inwestycja zlokalizowana była na działce położonej w jednostce strukturalnej oznaczonej symbolem "A-UC, ZI", dla której obowiązywał zapis: "Istniejący zespół mieszkaniowy zabudowy jednorodzinnej i usług towarzyszących - przewidziany do przekształcenia w ośrodek usługowo -handlowy o zanikającej funkcji mieszkaniowej. Wzdłuż granic uciążliwego sąsiedztwa komunikacyjnego należy wprowadzić zwarte pasy zieleni izolacyjnej. Teren usytuowany jest całkowicie w zasięgu uciążliwości wskaźnikowych Starego Zakładu Huty, a w dominującej części ponadto w zasięgu uciążliwości placów dworcowych i postojowych komunikacji autobusowej. Cały teren leży w strefie zagrożenia powodziowego. Teren podlega uwarunkowaniom konserwatorskich stref ochrony pośredniej "B1" i ochrony ekspozycji "E1".

Organ odwoławczy podał, że odnośnie zapisu dotyczącego: "Cały teren leży w strefie zagrożenia powodziowego.", to analiza przepisów ustawy Prawo wodne /rozdział ochrona przed powodzią/ pozwala na nieuwzględnienie zarzutu

5

II SA/Ke 486/08

odwołujących się, wskazującego na niemożność usytuowania podpiwniczeni pod obiektami - w tym pod przedmiotowym wiatrołapem. Obecnie wznoszenie obiektów budowlanych w odległości mniejszej niż 50m od stopy wału przeciwpowodziowego rzeki [...] warunkowane jest zwolnieniem z powyższego zakazu wydanym w formie decyzji przez Marszałka Województwa. Jednak przepisy te zaczęły obowiązywać dopiero po wybudowaniu wałów przeciwpowodziowych, tj. po 1938r. Natomiast budynek mieszkalny wraz z istniejącym wcześniej gankiem i podpiwniczeniem, jak oświadczył R. S., wzniesiony był w 1936r., a więc przed wykonaniem wałów.

Ponadto budynek mieszkalny, do którego dobudowano wiatrołap

z podpiwniczeniem bezpośrednio do granicy nieruchomości, wznoszony był na jednej działce nr 75 zabudowanej dwoma budynkami mieszkalnymi. Dopiero w 1991 r. działka ta została podzielona na dwie działki: nr 75/1 stanowiącą własność małżonków S. oraz nr 75/2 - należącą do A. S. i P. S. Przy powyższym podziale nie zastosowano odległości, o jakich mowa w §12 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki /Dz. U. z 1980r., Nr 17 poz. 62 /.

Dodatkowo odnosząc się do obecnie obowiązujących przepisów § 12 ust. 6 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki /Dz. U. z 2002r. Nr 75 poz. 690 ze zm./ organ odwoławczy zwrócił uwagę, że poprzez zamurowanie otworów okiennych w ścianie zachodniej /usytuowanej bezpośrednio przy granicy działki/ - doprowadzono przedmiotową dobudowę do zgodności z tym przepisem,

a murowana ściana dobudowy o grubości 25cm spełnia wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Zatem zarzut w kwestii zagrożenia pożarowego jest niezasadny. Ponadto w/w dobudowa nie powoduje pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, nie zacienia i nie ogranicza dopływu światła dziennego do pomieszczeń mieszkalnych w budynku na sąsiedniej działce. Z kolei odprowadzenie wody opadowej ze stropodachu /z tarasu/ odbywa się na działkę własną.

Wobec powyższego organ II instancji wskazał, że nie ma sprzeczności zrealizowanego wiatrołapu z zapisami w/w planu i przepisami. Dobudowa zrealizowana została po wcześniejszej rozbiórce starego, wyeksploatowanego ganku istniejącego przy budynku mieszkalnym, związana była i nadal jest z funkcją

6

II SA/Ke 486/08

mieszkalną tego budynku. Nie można więc nakazać rozbiórki przedmiotowej dobudowy w oparciu o art. 37 Prawa budowlanego z 1974r., a w związku z doprowadzeniem obiektu w toku poprzedniego postępowania do stanu zgodnego z prawem, zachodzą przesłanki do wydania pozwolenia na jego użytkowanie. Ponadto na podstawie przedłożonych dokumentów, w tym protokołu kontroli przewodów kominowych oraz protokołu pomiarów instalacji elektrycznej organ odwoławczy uznał, że zapewnione są warunki bezpiecznego użytkowania wiatrołapu wraz z podpiwniczeniem.

Odpowiadając na pozostałe zarzuty odwołania organ II instancji wyjaśnił, że sprawa ewentualnego naruszenia cudzej własności może być rozwiązana na drodze powództwa cywilnego. Natomiast odnośnie zastrzeżeń do dokumentacji geodezyjnej powykonawczej, odwołujący się powinien zgłosić się do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...].

W skardze na powyższą decyzję, skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, A. S. i E. S. domagali się jej uchylenia.

W uzasadnieniu skarżący powołując się na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 1984 r., II SA 82/84 stwierdzili, że skoro przy udzielaniu pozwolenia na użytkowanie chodzi o potwierdzenie, iż stan zrealizowanej inwestycji jest zgodny z prawem, do wykluczenia naruszenia art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974r. konieczne jest sprawdzenie przez organ wydający decyzję

w tym względzie, czy przed wydaniem, rozstrzygnięcia sformułowane wcześniej zastrzeżenia co do inwestycji samowolnie zrealizowanej zostały usunięte. Tymczasem zdaniem autorów skargi organ wydający decyzję, o jakiej mowa w art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974r., pominął lub zlekceważył zastrzeżenia sformułowane w postępowaniu przez skarżących, a w szczególności: nie zbadał, czy inwestor wykazał prawo do dysponowania nieruchomością, co w myśl art. 29 ust. 2 pkt 5 Prawa budowlanego jest warunkiem do uzyskania zgody na budowę, ponadto nie wyjaśnił posadowienia rozbudowy poza terenem będącym w posiadaniu inwestorów i nie odniósł się również do zarzutu dotyczącego niezgodności inwentaryzacji geodezyjnej ze stanem faktycznym.

Skarżący również podnieśli, że przedmiotowa samowola nie spełnia warunków wynikających z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji,

7

II SA/Ke 486/08

Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki /Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm./, w myśl którego budynki mieszkalne powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki. Wskazali także, że ustawa z dnia 24 października 1974r. oraz ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne zabrania kopania dołów, rowów, wykonywania obiektów budowlanych w odległości 50 metrów od stopy wałów, a przedmiotowa samowola zlokalizowana została w odległości 42m od wałów przeciwpowodziowych, /piwnica -pow. 9,92m2/. Tego faktu PINB nie uwzględnił, datując powstanie samowoli budowlanej na 1936r. i odstępując od rzetelnego rozpatrzenia tego zarzutu.

Ponadto zarzucili, że obecne postępowanie nie uwzględnia wytycznych Sądu zawartych w wyrokach z dnia 7 lipca 2006r. i z dnia 20 marca 2007r., bo np. nie dokonano dokładnego zbadania zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu.

Wnoszący skargę dodali, że brak jest w dokumentach postępowania wyrysów mapy oraz części opisowej planów zagospodarowania przestrzennego lub warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki 75/2. Podkreślili, że rozbudowa budynku mieszkalnego o dwa pomieszczenia o powierzchni 2,89 i 10,73 m2 oraz piwnicy o powierzchni 9,92 m2 jest niezgodna ze szczegółowym planem zagospodarowania przestrzennego z dnia 31 grudnia 1974r. oraz Planem Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego z dnia 3 lipca 1992r., który określał położenie samowoli budowlanej w terenie usług skoncentrowanych i zieleni izolacyjnej oraz zakładał jego sukcesywne przekształcanie w ośrodek usługowo - handlowy

o zanikającej funkcji mieszkaniowej.

Podnieśli również, iż przedmiotowa samowola w sposób znaczny spowodowała pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia. Jest ona bowiem oddalona od budynku mieszkalnego skarżących o 7m. Wyrażenie zgody na urządzenie tarasu w takiej odległości od okien ich budynku skarżący uznali za wysoce szkodliwe dla warunków ich życia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

8

II SA/Ke 486/08

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 2169 ze zm./ zwanej dalej uppsa, ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone

w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, iż zawsze kiedy dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, to będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, chyba, że zostanie ono uchylone lub ulegną zmianie przepisy.

Stosownie do wytycznych zawartych w wyroku WSA z dnia 7 lipca 2006r. organy przeprowadziły dodatkowe postępowanie dowodowe, w wyniku którego ustaliły, że inwestycja polegająca na wybudowaniu - po wcześniejszej rozbiórce drewnianego ganku - dobudówki do starego domu mieszkalnego została wykonana w całości przed 1995r. / ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż miało to miejsce w 1992r., gdy w budynku zamieszkiwali jeszcze lokatorzy/, pozostałe zaś prace, polegające na urządzeniu na stropodachu tej przybudówki tarasu oraz zrobieniu nad tym tarasem zadaszenia miały miejsce już po 1 stycznia 1995r. W związku z tym w miejsce jednego dotychczas postępowania, obejmującego dobudowę od strony zachodniej do budynku mieszkalnego wiatrołapu, tarasu urządzonego na dachu dobudowy oraz zadaszenia nad tarasem, odnośnie samowolnie dobudowanego wiatrołapu o konstrukcji murowanej wraz

z podpiwniczeniem do istniejącego budynku mieszkalnego przeprowadzone zostało odrębne postępowanie, zakończone zaskarżoną obecnie do Sądu decyzją. Inwestycja wykonana po 1 stycznia 2008r. jest / co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji/ przedmiotem odrębnego postępowania. Skoro zaś niniejsze postępowanie dotyczy decyzji w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie samego wiatrołapu wraz z podpiwniczeniem, dlatego też podnoszone przez skarżących zarzuty dotyczące urządzenia tarasu oraz wykonania nad nim zadaszenia / które to prace, jak wynika z akt sprawy, a w szczególności pism inwestorów, zostały wykonane już po tym, gdy zrezygnowali oni ze sprzedaży tego domu/, nie mogą być przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu.

Ustalenia faktyczne poczynione w sprawie przez organy pozwalają przyjąć, że objęty postępowaniem obiekt budowlany został zrealizowany w warunkach samowoli

9

II SA/Ke 486/08

budowlanej pod rządami przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm./ dalej zwanej ustawą.

Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy inwestor, właściciel lub zarządca może przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmian lub przeróbek, dopiero po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, wydanego przez właściwy organ. Podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu /art. 42 ust. 3 ustawy/. Sytuacja taka może nastąpić po wykluczeniu przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy. W myśl tego przepisu obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy właściwy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Z powyższego wynika więc, że jeżeli w sprawie nie zostanie stwierdzone, że zachodzą wymienione okoliczności uzasadniające wydanie nakazu rozbiórki, to organ orzekający nie ma podstaw do odmowy legalizacji obiektu. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, iż w sprawie nie zachodziły okoliczności wymienione w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy.

Z materiału dowodowego rozpoznawanej sprawy wynika, że przedmiotowa inwestycja nie naruszała obowiązującego w dacie jej realizacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Według tego planu działka nr 75/2 położona była w jednostce strukturalnej oznaczonej symbolem "A-UC, Zl", który przewidywał przekształcenie istniejącego zespołu mieszkaniowego zabudowy jednorodzinnej

i usług towarzyszących do przekształcenia w ośrodek usługowo - handlowy

o zanikającej funkcji mieszkaniowej. Z powyższego wynika, że na terenach oznaczonych tym symbolem istniała zabudowa mieszkaniowa, z tym, że plan zakładał, że ta funkcja mieszkaniowa będzie słabo ukształtowana i przechodzić będzie stopniowo w funkcję usługowo - handlową. Nie bez znaczenia

10

II SA/Ke 486/08

w sprawie jest to, iż przedmiotem samowoli nie była budowa nowego domu mieszkalnego, lecz dobudowa pomieszczeń do już istniejącego od czasów sprzed II wojny światowej budynku mieszkalnego. Dobudowa ta została wykonana/ co wynika z akt sprawy/, na skutek zawalenia się starego ganku w czasie, gdy w budynku zamieszkiwali jeszcze lokatorzy, i została przeprowadzona niejako z polecenia urzędu, który nawet na ten cel udzielił właścicielom bezzwrotnej pożyczki / z tym, że pożyczka ta została przyznana na remont, podczas gdy inwestorzy zamiast remontu ganku po jego wyburzeniu dokonali samowolnej dobudowy/.

Nie można więc zgodzić się ze skarżącymi, że przedmiotowa samowola była niezgodna z tym planem. Skoro zaś w chwili obecnej na tym terenie w dalszym ciągu istnieje zabudowa mieszkaniowa, brak jest podstaw do uznania, iż przybudówka do istniejącego budynku mieszkalnego, określana przez organ mianem wiatrołapu narusza obowiązujące przepisy w zakresie zagospodarowania przestrzennego.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału nie wynika również, aby sam obiekt przybudówki powodował niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Nie zachodzą również inne ważne przyczyny, z powodu których konieczny byłby nakaz rozbiórki. W tym miejscu należy odwołać się do utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym w wypadku samowoli budowlanej art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z 1974r. znajdzie zastosowanie nie wtedy, gdy zajdzie taka możliwość, lecz wówczas, gdy wystąpi taka konieczność / por. przykładowo Wyrok NSA z dnia 17.04.1997r. sygn. IV SA 83/90 - ONSA 1989/1/38/.

Skoro w rozpoznawanej sprawie nie zostało wykazane, ażeby samowolna realizacja obiektu pociągała za sobą konieczność nakazania jego rozbiórki prawidłowo organy podjęły kroki celem zalegalizowania tego obiektu. W typowej sytuacji, to jest dokonania samowoli pod rządem przepisów ustawy z 1974r.,

w przypadku braku podstaw do nakazania rozbiórki obiektu, organy nakładały na inwestora obowiązki z art. 40 tej ustawy. Następnie zaś, stosownie do art. 42 tej ustawy, aby inwestor mógł przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmian lub przeróbek, konieczne było uzyskanie przez niego stosownego pozwolenia. Sprawa niniejsza

o tyle odbiega od typowej, że na inwestora został nałożony obowiązek dokonania

11

II SA/Ke 486/08

przeróbek w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi decyzją wydaną na podstawie art. 51 nowego prawa budowlanego. Chociaż decyzja nakładająca obowiązek ostatecznie została uchylona przez WSA, niemniej inwestorzy nałożone nią obowiązki wykonali. Tak więc obecnie prowadząc postępowanie w sprawie samowoli, po ustaleniu, iż aktualnie istniejący obiekt w postaci samej przybudówki / bez urządzonego na niej w późniejszych latach tarasu z zadaszeniem/ nie wymaga dodatkowo żadnych zmian i przeróbek, organy zasadnie zakończyły postępowanie dotyczące samowoli wydaniem decyzji z art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974r. Zgodnie z przyjętym orzecznictwem sądów administracyjnych, w sytuacji, gdy obiekt wybudowany w okresie obowiązywania Prawa budowlanego z 1974r. bez pozwolenia na budowę spełnia wymogi prawa budowlanego, wymaga on legalizacji, której formą jest pozwolenie na jego użytkowanie, wydane na podstawie art. 42 ust. 3 / por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 3 marca 1998r. sygn. IV SA 785/97, wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 września 2005r. sygn. VII SA/Wa 244/05/.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących niezbadania, czy inwestor wykazał się, stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 5, prawem do dysponowania nieruchomością / a to w związku ze stwierdzonym w czasie oględzin faktem, że narożnik przybudówki usytuowany jest na działce 79/2/, wskazać należy, że przede wszystkim podany przez skarżących przepis dotyczy pozwolenia na budowę, zatem nie ma on zastosowania w sprawie legalizacji samowoli. Zgodnie z art. 42 ustawy, udzielenie pozwolenia na użytkowanie może nastąpić na rzecz inwestora, właściciela lub zarządcy. Ze sformułowania użytego w tym przepisie wyraźnie więc wynika, iż aby uzyskać zezwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego, nie trzeba być właścicielem nieruchomości. Skoro tak, to organ orzekający nie miał obowiązku dokonywania ustaleń, czy inwestorowi przysługuje prawo do dysponowania nieruchomością, jakie wymagane jest przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę. Unormowanie zawarte w art. 42 ust. 1 ustawy dotyczy wyłącznie kwestii technicznych związanych z obiektem. W związku z tym udzielenie zezwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego nie przesądza o prawie własności i nie ma żadnego wpływu na ustalenie tych praw / por. wyrok NSA z 4 listopada 1991. IV SA 927/91 OSP 1994/6/103/.

Odnośnie braku odniesienia się przez organ do zarzutu dotyczącego niezgodności inwentaryzacji geodezyjnej ze stanem faktycznym, należy zaaprobować

12

II SA/Ke 486/08

stanowisko organu, że zastrzeżenia do dokumentacji geodezyjnej powykonawczej skarżący powinien zgłosić do właściwego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Z kolei odnośnie usytuowania przybudówki tuż przy granicy, wskazać należy, iż wbrew stanowisku skarżących sama ta okoliczność nie powoduje konieczności nakazania rozbiórki. Skoro bowiem po zamurowaniu otworów okiennych ściana przybudówki spełnia wymogi bezpieczeństwa przeciwpożarowego, a poza tym nie zaciemnia ona budynku skarżących ani też w inny sposób nie powoduje pogorszenia warunków użytkowych ich działki, brak jest podstaw do uznanie, że jej usytuowanie niezgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie samowoli w zakresie wymaganych odległości od granicy powoduje konieczność jej rozbiórki. Dodatkowo wskazać należy, iż aktualnie obowiązujące przepisy dopuszczają możliwość sytuowania budynku bez otworów okiennych bezpośrednio w granicy / § 12 ust. 3 oraz ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie / Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm./.

Jeśli natomiast chodzi o zarzut naruszenia przepisów prawa wodnego to strona skarżąca nie podważyła ustaleń organu, iż budynek mieszkalny wraz z istniejącym wcześniej gankiem i podpiwniczeniem wzniesiony został w 1936r., a więc przed wykonaniem wałów. Nawet jednak gdyby ustalić, iż podpiwniczenie pod wiatrołapem zostało wykonane dopiero w 1992r. to w ocenie Sądu nie ma to wpływu na ocenę, czy przybudówka wraz z podpiwniczeniem w tym miejscu może nadal istnieć, a więc, czy zachodzi czy też nie konieczność nakazania jej rozbiórki. Nawet bowiem jeśli samo wykonanie podpiwniczenia było sprzeczne z ograniczeniami wynikającymi

z ustalenia w obowiązującym wówczas planie zagospodarowania, że teren leży

w strefie zagrożenia powodziowego i że w związku z tym na tym terenie nie można było bez stosownego pozwolenia kopać między innymi dołów / art. 67 prawa wodnego z 24 października 1974r./ to już istnienie w tym miejscu takiego podpiwniczenia ani w czasie jego budowy, ani też aktualnie nie jest zabronione. Tylko wówczas, gdyby obowiązujące przepisy w ogóle zabraniały istnienia w danym miejscu takiego obiektu jak podpiwniczenie, wówczas zachodziłaby konieczność jego rozbiórki.

Mając powyższe na uwadze, skoro podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, a Sąd nie dopatrzył się podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy, skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 uppsa.

14