Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2422/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art 7,77,80,107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 13 ust 1
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity
article: art 145 par 1, art 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenie z terytorium RP wobec braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. Z. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu; 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. G. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] o odmowie nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności udzielenia zgody na pobyt tolerowany.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

Skarżący jest obywatelem A. Przez całe życie mieszkał w A w miejscowości M. Jest kucharzem. Został zatrzymany 22 lutego 2012 r. w trakcie nielegalnego przekraczania granicy z [...] do Polski. Następnie został, mocą postanowienia Sądu Rejonowego w S. z [...] lutego 2012 r., sygn. akt. [...] umieszczony w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w [...]. 15 marca 2012 r. złożył wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy. Umotywował go faktem siedmioletniej współpracy dla wojsk s. i f. a następnie 6 letnią pracą m.in. dla wojsk p. w charakterze szefa kuchni i w związku z tym występującą po jego stronie obawą o bezpieczeństwo z uwagi na pracę na rzecz wojsk stabilizacyjnych. Nigdy nie był zatrzymany, aresztowany, skazany wyrokiem karnym, poddawany przemocy psychiczno-fizycznej. Wyjechał legalnie z A. w 2011 r., samolotem do T. a tam przez G. przyleciał 21 lutego 2012 r. do W. Polską granicę przekroczył nielegalnie posługując się podrobionym dowodem osobistym. W trakcie przesłuchania Skarżący podał, oprócz wyżej wskazanych okoliczności związanych z jego przybyciem do Polski, że w A. pozostali jego matka oraz jego dwie siostry, ojciec nie żyje od 1991 r. a brat wyjechał z kraju pochodzenia razem z nim i obecnie pozostaje na terytorium G.

Podał, że przez ostatnie 7 lat przed wyjazdem pracował dla sił NATO jako kucharz, w tym przez pierwsze 2 lata w bazie a. w M., nie wie kto był dowódcą bazy. Po wyjeździe A. zatrudnił się w s. bazie wojskowej w swoim mieście urodzenia i pracował tam od 2006 do 2011 r., pracowali tam też P. W tym czasie mieszkał w domu i dojeżdżał do pracy. Nie spotkał się w tym czasie z jakąkolwiek przemocą czy agresją ze strony A. z powodu swego zatrudnienia. Po wyjeździe S., którzy nie chcieli go zabrać ze sobą mimo, że o to prosił, postanowił sam znaleźć sobie pracę i w tym celu postanowił wyjechać do Europy. Nigdy nie był zatrzymany, poddawany przemocy w kraju pochodzenia. Nie należał do organizacji politycznych, religijnych, etnicznych. Nie dysponuje dokumentami tożsamości.

Rozpoznając wniosek Skarżącego organ uznał, że Skarżący nie wykazał zasadności swojej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia ze względu na rasę, religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej, pochodzenia, co jest niezbędną przesłanką do nadania statusu uchodźcy na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (D.U. z 2009 r, nr.189, poz. 1472 ze zm.) – dalej ustawa o ochronie cudzoziemców. Organ wskazał, że w tego rodzaju postępowaniu obawa przed prześladowaniami musi być obiektywna a nie tylko subiektywna. Służy temu przede wszystkim ocena oświadczeń osób ubiegających się o status uchodźcy. Organ uznał, że subiektywne przekonanie skarżącego i grożących mu zagrożeniach zostało przez niego wykazane jednakże organ stwierdził brak zgody pomiędzy wyrażanym przez Skarżącego stanem obaw przed prześladowaniem w kraju pochodzenia (czyli elementem subiektywnym) a ustalonymi okolicznościami które kształtują sytuację cudzoziemca w relacji deklarowanych przez niego obaw. Organ nie zakwestionował oświadczeń Skarżącego co do zatrudnienia w bazach wojskowych i przyjął za udowodnione, że pracował jako kucharz w latach 2006 do 2009 r. uznając jednocześnie za nie udowodnione aby pracował od 2009 do 2011 r. i aby w związku z wcześniejszą pracą był zagrożony prześladowaniem zarówno w trakcie jej wykonywania jak i później, gdyż wskazał w przesłuchaniu iż nie miał żadnych problemów z tego tytułu. Organ wskazał, że obszar kraju w którym mieszkał i pracował Skarżący, miasto M. oraz cała prowincja B., jest obecnie jednym z najspokojniejszych i względnie najbezpieczniejszych regionów A., od [...] odbywa się tam przekazywanie A. przez siły NATO kontroli nad bezpieczeństwem kraju. Bojownicy składają broń a prowincja B. stała się w ostatnich latach jednym z największych źródeł dochodu A.

W związku z tym brak jest, w ocenie organu, podstawy do przyjęcia, że Skarżący jest zagrożony w kraju pochodzenia w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie cudzoziemców. Nie zostało wykazane aby po powrocie do kraju władze tego kraju lub którykolwiek z podmiotów wymienionych w art. 16 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy mogły podjąć wobec niego działania o znamionach prześladowania, tym bardziej że Skarżący nie prowadził w A. żadnej działalności politycznej, społecznej czy religijnej ani też nie opuścił kraju będąc rzeczywiście zagrożonym prześladowaniem.

Nie zachodzą także przesłanki z art. 15 ustawy o ochronie cudzoziemców do udzielenia Skarżącemu ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia mógłby narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy poprzez orzeczenie kary śmierci lub wykonania egzekucji, tortury, nieludzkie, poniżające traktowanie lub karanie, poważne zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego konfliktu lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce skorzystać z ochrony w kraju pochodzenia. Skarżący nie twierdził aby w kraju pochodzenia był skazany na karę śmierci lub aby toczyło się przeciwko niemu jakiekolwiek postępowanie które mogłoby doprowadzić do skazania go na karę śmierci, nie działał w sposób naruszający prawo miejscowe, w związku z tym brak jest podstaw do uznania za zasadne twierdzenia że grożą mu tortury, nieludzkie traktowanie albo karanie. Nie istnieje w kraju pochodzenia zagrożenie jego życia lub zdrowia gdyż z Informacji o Kraju Pochodzenia z 12 października 2011 r. i 31 maja 2012 r. wynika, że sytuacja w tej prowincji jest stabilna a ataki nakierowane są głównie na strategiczne obiekty rządowe bądź budynki zajmowane przez cudzoziemców jak np. atak na siedzibę ONZ w 2011 r. Konflikt zbrojny obejmuje obecnie obszary położone na południu i wschodzie A. Obecna sytuacja w M. nie uzasadnia udzielenia ochrony międzynarodowej w oparciu o przesłanki związane z zagrożeniem bezpieczeństwa. Brak jest, zdaniem organu, podstaw aby stwierdzić, że istnieje jakiekolwiek poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia, zdrowia Skarżącego wiążące się z konfliktem zbrojnym, gdyż zamieszkiwał on na obszarze A. nieobjętym bezpośrednio konfliktem. Stąd nie został spełniona przesłanka do udzielenia ochrony przewidziana w art. 15 pkt 3 ustawy o ochronie cudzoziemców.

Nie zaszły także okoliczności z art. 17 ust. 1 tej ustawy gdyż sam fakt ubiegania się o status uchodźcy nie może stanowić samodzielnej podstawy do dowodzenia, że Skarżący będzie pozostawał w sferze zainteresowania Skarżącym organów władzy publicznej kraju pochodzenia i że mogłoby to wywołać zagrożenie prześladowaniami czy ryzyko doznania poważnej krzywdy.

Organ uznał, że nie zachodzą przesłanki do udzielenia Skarżącemu zgody na pobyt tolerowany z przyczyn o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt. 1 lub 1a ustawy o ochronie cudzoziemców. Udzielenie tej zgody wymaga ustalenia, że istnieją poważne podstawy do stwierdzenia, że osoba o którą chodzi znajduje się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia wymienionych w cytowanym artykule zagrożeń w kraju do którego ma być wydalona. Jego prawo do życia określone w art. 2 ust. 1 i 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności nie było – w świetle ustaleń postępowania dowodowego –zagrożone ze strony władz A. jak również innych podmiotów w warunkach braku ochrony ze strony władz kraju pochodzenia. W świetle wyjaśnień Skarżącego nie zachodzą nawet przypuszczenia aby po powrocie do kraju mógłby być pozbawiony wolności w sposób bezprawny – takie zagrożenie w świetle jego wyjaśnień nie jest realne. Nie zostały wykazane także realne przesłanki do uznania, że istnieje rzeczywiste ryzyko tortur, nieludzkiego czy poniżającego traktowania (art. 3 Konwencji), nie istnieje żadne zagrożenie związane z możliwością świadczenia w kraju pochodzenia przez Skarżącego pracy przymusowej (art. 4 ust. 2 Konwencji), nie jest zagrożony naruszeniem jego prawa do procesu (art. 6 Konwencji) ani zakazu karania bez podstawy prawnej (art. 7 Konwencji). W stosunku do Skarżącego nie były prowadzone żadne postępowania karne w kraju pochodzenia a organ nie widział podstaw do twierdzenia, że w przyszłości istnieją jakiekolwiek obiektywne źródła zagrożenia dla tego prawa konwencyjnego w przyszłości. Wydalenie Skarżącego nie narusza także jego prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji. Jest kawalerem, jego cała najbliższa rodzina zamieszkuje w A. i brak jest argumentów do twierdzenia, że istnieją jakiekolwiek inne związki o charakterze rodzinnym, w które groziłoby wydalenie Skarżącego do kraju pochodzenia.

Nie zachodzą także przyczyny o których mowa w art. 48 ust. 2 ustawy o ochronie cudzoziemców ponieważ Skarżący nie posiada zezwolenia na zamieszkanie na czas określony na terenie Polski, zezwolenia na osiedlenie się, zgody na pobyt tolerowany, nie ma statusu rezydenta długoterminowego, nie jest tymczasowo aresztowany, nie odbywa kary pozbawienia wolności, nie jest w stosunku do niego stosowany inny środek zapobiegawczy, nie jest małżonkiem obywatela polskiego lub cudzoziemca posiadającego zezwolenie na osiedlenie się lub pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich (negatywne przesłanki do wydalenia).

Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, odmówił nadania wnioskodawcy statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej, odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej i postanowił wydalić z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany.

Od powyższej decyzji cudzoziemiec w dniu 13 2012 r. złożył odwołanie.

Zarzucił, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa. Wskazał, że w jego kraju pochodzenia nie są przestrzegane jego prawo do wolności, myśli, sumienia i wyznania, wyrażania opinii i życia a praca w charakterze kucharza dla wojsk NATO powoduje uznanie, że jest wrogiem dla [...] i rządu, a takie osoby są zabijane.

Zaskarżoną decyzją organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców podzielając ustalenia organu I instancji. Nadto organ nie uznał za wiarygodny dokument przedstawiony przez Skarżącego w którym oświadcza on na ręce Wojewódzkiego Komendanta Policji w B., że dostał anonim w którym grożono mu śmiercią i wnosi aby wydano odpowiednie nakazy aby rozwiązać ten problem. Organ nie dał wiary temu dokumentowi gdyż nie był on oryginałem ale połączoną kopią różnych dokumentów. Poza tym był sprzeczny z wcześniejszymi twierdzeniami Skarżącego w których nie mówił o żadnym anonimie. Ponadto widnieje na nim data 13 stycznia 1990 r. a wtedy Skarżący miał 3 lata. Zdaniem organu Szef Urzędu ds. Cudzoziemców przeprowadził wszechstronne postępowanie dowodowe, uwzględnił interes społeczny i słuszny interes obywatela. Skarżący miał zagwarantowane swe prawa procesowe. Co do odwołania Skarżącego stwierdził, że nie wnosi ono nic nowego do sprawy a Skarżący, mimo deklaracji zawartych w jego piśmie z 2 lipca 2012 r. nie przesłał żadnych dodatkowych dokumentów które byłyby istotne w sprawie.

Skargę na powyższą decyzję wywiódł skarżący.

Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu z uwagi na fakt, iż jej wykonanie spowodowałoby trudne do przezwyciężenia skutki w postaci pozbawienia możliwości uczestniczenia w postępowaniu sądowym, a ochrona jaka mogłaby zostać mu przyznana w wyniku kontroli zaskarżonej decyzji byłaby nieefektywna. Ponadto wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz przyznania adwokata z urzędu.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów:

1. art. 7, 8, 77 oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niedopełnienie ciążącego na organach administracji publicznej obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a także wadliwe uzasadnienie faktyczne decyzji;

2. art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej poprzez błędne ustalenie, że jego obawa przed prześladowaniem jest nieuzasadniona;

3. art 15 ustawy, o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez błędne przyjęcie, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie mu zgody na pobyt tolerowany w postaci poważnego i zindywidualizowanego zagrożenia dla życia lub zdrowia wynikającego z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego.

W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że był kucharza dla wojsk koalicyjnych w A. W trakcie postępowania załączył do materiału dowodowego sprawy - rekomendacje, świadectwa pracy oraz identyfikatory potwierdzające, iż współpracował z wojskami koalicyjnymi w A. Załączył również list, który potwierdza, iż [...] grozili mu śmiercią z powodu pracy z siłami koalicyjnymi.

Jego zdaniem zarówno organ I jak i II instancji naruszył przepisy prawa materialnego jak i przepisy postępowania administracyjnego, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co spowodowało wydanie decyzji odmawiającej udzielenia ochrony, pomimo wykazania szeregu okoliczności uzasadniających jej udzielenia.

Organy wydające decyzje w jego sprawie naruszyły zasadę prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 11 k.p.a. Przepis ten obliguje organ prowadzący postępowanie administracyjne nie tylko do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale również do podjęcia czynności mających na celu zebranie tegoż materiału. Uzyskanie pełnego materiału dowodowego, to zebranie dowodów odnoszących się do wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy okoliczności. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a, to na organie administracji spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Dodatkowo, należy pamiętać, że uznanie administracyjne to nie dowolność. Uznanie wniosku za niezasługujący na uwzględnienie wymaga uzasadnienia odpowiadającego wymogom art. 107 par. 3 k.p.a. Motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia decyzji. Ponadto, w myśl art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem.

Zdaniem Skarżącego z uzasadnienia zaskarżanej decyzji jednoznacznie wynika, iż zebrany materiał jest niepełny, co więcej nie został rozpatrzony w sposób prawidłowy, a tym samym uniemożliwiło to obiektywną ocenę materiału dowodowego, pomimo iż taki obowiązek nakłada na organ art. 80 K.p.a. Przede wszystkim, uznanie dokumentu za niewiarygodny, tylko dlatego, że wg organu, który nie dokonał konwersji kalendarzy, istnieje błędna data, wydaje się istotnym naruszeniem, które mogło mieć znaczenie dla postępowania. Tym samym, biorąc pod uwagę, iż wszelkie wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść strony, jeżeli nawet organ nie otrzymał oryginału tego dokumentu, powinien wziąć po uwagę przy ocenie materiału dowodowego, w tak szczególnym postępowaniu jakim jest postępowanie o nadanie statusu uchodźcy, również kopię dokumentu. Dokument ten był wysyłany przez znajomego Skarżącego, bezpośrednio z A., w związku z czym Skarżący był przekonany, że został on wysłany w oryginale do organu prowadzącego postępowanie, zgodnie z jego zapewnieniami. Organ również nie ustosunkował się w sposób dostateczny do sytuacji panującej w kraju pochodzenia z punktu widzenia istnienia przesłanek udzielenia Skarżącemu ochrony międzynarodowej. Biorąc pod uwagę masowy charakter informacji prasowych oraz opisywanych w telewizji wydarzeń dotyczących sytuacji na całym terytorium A., w tym "wysyłanych na wojnę" żołnierzy p. kontyngentu, brak uzasadnienia nieuwzględnienia przez organ przesłanek z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, prowadzi także do naruszenia art. 8 K.p.a., z którego wynika zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej.

Ponadto organ naruszył przepisy prawa materialnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązująca ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej implementuje postanowienia Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy z 1951 r.,w której art. 1A wskazuje, iż uchodźcą jest osoba, która "na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych przebywa poza granicami państwa, którego jest obywatelem i nie może lub nie chce z powodu tych obaw korzystać z ochrony tego państwa". Dla stwierdzenia, że dany wnioskodawca spełnia wymienione wyżej przesłanki udzielenia mu ochrony należy ustalić, iż obawia się on powrotu do kraju pochodzenia z powodu prześladowań na tle jednej z wymienionych w konwencji cech, jak również, iż obawa ta jest uzasadniona obiektywnie występującą w kraju pochodzenia sytuacją. Skarżący oświadczył w trakcie przesłuchania statusowego, że nie może wrócić do kraju pochodzenia, ponieważ obawia się o swoje życie. Współpracował z siłami koalicyjnymi, a [...] dowiedzieli się o tym fakcie. Został zastraszony. Niemniej jednaką rozpatrując odwołanie od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Rada do Spraw Uchodźców uznała, że nie spełnia przesłanek, które by uzasadniały nadanie mu statusu uchodźcy na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej oraz, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie mu innych form ochrony międzynarodowej przewidzianych przez ustawę o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Rada do Spraw Uchodźców uznała, że nie uprawdopodobnił wystarczająco, iż żywi uzasadnioną obawę przed prześladowaniem w kraju pochodzenia.

Ocena okoliczności faktycznych organu II instancji jest przede wszystkim sprzeczna z zasadniczym celem Konwencji Genewskiej. Zgodnie z podręcznikiem Biura Wysokiego Komisarza ONZ ds. Uchodźców pt. "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" o tym, czy dana jednostką może zostać narażona na prześladowanie w kraju pochodzenia powinny świadczyć doświadczenia osoby starającej się o status uchodźcy bądź osób które, znajdują się w podobnej do niej sytuacji. Dlatego też, obawa niekoniecznie musi wynikać z osobistych doświadczeń osoby poszukującej ochrony. Szczególnie wtedy, gdy dana osoba nie była w przeszłości prześladowana, istotne jest uwzględnienie położenia osób znajdujących się w podobnej sytuacji. Można przyjąć, że jeżeli inne osoby, należące do podobnej jak wnioskujący grupy, są prześladowane w danym kraju, zapewne także ona byłaby narażona na prześladowanie. W tym kontekście Skarżący wskazał, że pracował dla wojsk koalicyjnych w charakterze kucharza. Ponadto, otrzymał anonimowy list, w którym grożono mu śmiercią. Z zasady otrzymanie takiego listu jest początkiem procesu. [...] zaczynają interesować się daną osobą, następnie ginie ona bez wieści, po czym na ogół rodzina otrzymuje nagranie, na którym zainteresowany jest przetrzymywany przez [...] w bliżej nieokreślonym miejscu i torturowany. Zdarza się, że jego porzucone zwłoki zostają później odnalezione. Listy są bowiem jedynie zapowiedzią tego, co ma nastąpić później i mają za zadanie usprawiedliwić [...] w oczach opinii publicznej. Zgodnie z prawem szarłatu, bardzo restrykcyjnie stosowanym przez [...] kodeksem moralnym i etycznym, cywile współpracujący z wojskami koalicyjnymi są również uznawani za wrogów, a tym samym zasługują na taką samą jak żołnierze wojsk koalicyjnych, bądź nawet cięższą karę za swoje czyny. Ryzyko narażenia na prześladowanie osób które współpracują z siłami koalicyjnymi zostało z resztą potwierdzone przez Biuro Wysokiego Komisarza ONZ ds. Uchodźców. Zgodnie z wytycznymi UNHCR w sprawie oceny potrzeby udzielania ochrony międzynarodowej wnioskodawcom pochodzącym z A. ("Eligibility guidelines for assessing the international protection needs of asylum seekers from A.") cywile, którzy współpracują z wojskami koalicyjnym lub w przypadku, których istnieje podejrzenie podobnej współpracy są narażeni na szczególne niebezpieczeństwo ze strony [...]. Tym samym, ocena czy był prześladowany w kraju pochodzenia powinna być dokonywana pod kątem przynależności do określonej grupy społecznej. W tym wypadku grupę społeczną stanowią A. pracujący dla Międzynarodowych Sił Stabilizacyjnych.

Z wytycznych UNHCR wynika również, że jego obawa znajduje uzasadnienie w sytuacji obiektywnej panującej na terytorium A. Zdaniem Biura Wysokiego Komisarza ONZ ds. Uchodźców wzmożone działania wojenne mają miejsce na południu i południowym wchodzie kraju, niemniej jednak UNHCR podkreśla także, że żaden region w A. nie jest bezpieczny, nawet gdyby, którąś z prowincji uznać za stabilną, to niestety nie ma swobody wewnętrznej relokacji, ponieważ wszystkie główne drogi w A. są pod ostrzałem.

Poza tym misja stabilizacyjna w A. należy do jednych z najniebezpieczniejszych na świecie.

Członkowie lokalnych społeczności składali liczne oświadczenia, z których wynikało, że podmioty antyrządowe wprowadził alternatywny dla rządowego system wymierzania sprawiedliwością na który składają się egzekucje, amputacje, okaleczenia i poważne pobicia. Zgodnie z relacjami osób przesłuchiwanych przez reprezentantów UNAMA [...] grozili, zastraszali i uprowadzali mieszkańców, których podejrzewano o współpracę z siłami rządowymi, jak również nakładali z tego powodu nielegalne podatki na mieszkańców danej miejscowości. Z kolei, według informacji podanych przez F. Agencję Prasową ([...]), ostatnio w dniu 4 kwietnia 2012 roku w wyniku zamachu samobójczego na żołnierzy sił koalicyjnych w samej miejscowości M. zginęło dwanaście osób, w tym trzech żołnierzy. Organy rozpoznające sprawę powinny zastosować jako kryterium oceny warunki bezpieczeństwa obecność sił stabilizacyjnych w danym regionie, która ich zdaniem jest synonimem bezpieczeństwa. Mając jednak na względzie cel pośredni działań [...] będący elementem wojny asymetrycznej, jakim jest utrzymanie stałego poczucia strachu, zagrożenia życia wśród ludności poprzez ataki terrorystyczne, należy dojść do wniosku, iż sytuacji w A. nie powinno się oceniać przy zastosowaniu wskazanego powyżej kryterium.

Mając na względzie te okoliczności należy, zdaniem Skarżącego, uznać, że na terytorium A. mamy do czynienia z poważnym i zindywidualizowanym zagrożeniem dla życia wynikającym z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego.

Odnosząc się do argumentów Rady o nie udowodnieniu pełnego okresu zatrudnienia wskazał, że Rady wadliwie odczytała datę na dokumencie, gdyż data ta powinna być odczytana wg kalendarza solarnego a nie gregoriańskiego i jest to data 2 kwietnia 2011 r.

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie, uznając zarzuty w niej podniesione za nieuzasadnione i podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "P.p.s.a", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpatrywanej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.

W toku rozpoznawania sprawy organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania tj art. 7, 77 § 1 i 80 i 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zebrany materiał dowodowy jest niepełny i nie pozwalał w związku z tym na wnikliwą i wszechstronną ocenę wniosku skarżącego.

Stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680), cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce skorzystać z ochrony tego kraju. Zgodnie zaś z przepisem art. 13 ust. 3 ustawy prześladowanie, o którym mowa w ust. 1 musi ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka w szczególności praw których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. lub być kumulacją różnych działań lub zaniechań w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowanie o którym mowa w pkt 1.

Niewątpliwie w świetle art. 13 ust. 1 ustawy obawa przed prześladowaniem jest kwestią kluczową. Judykatura wskazuje jednak, że prześladowanie musi mieć charakter uzasadniony. Uchodźcą jest bowiem osoba, która żywi realną obawę przed prześladowaniem. Nie wystarcza zatem subiektywne przekonanie o stanie zagrożenia, albowiem przekonanie to musi być uwarunkowane obiektywną sytuacją odnoszącą się do konkretnej osoby. Ubiegający się o status uchodźcy Skarżący powinien więc wykazać, że powrót do kraju pochodzenia może narazić go na prześladowania. Należy również pamiętać o tym, że przesłanki przemawiające za nadaniem statusu uchodźcy nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający albowiem nie nadaje się statusu uchodźcy ze względu na warunki życia i sytuacje osobistą cudzoziemca, ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia.

Organ dokonał analizy sytuacji w kraju pochodzenia i odniósł ją do osoby cudzoziemca jednakże w ogóle pominął okoliczność na jaką zwracał uwagę skarżący a mianowicie przynależność do określonej grupy – w tym wypadku do grupy osób współpracujących z wojskami stabilizacyjnymi. To na tę przynależność powoływał się Skarżący wywodząc, że osoby te postrzegane są jako wrogowie [...] i w związku z tym narażone są, z tego właśnie powodu, na represje z ich strony. Nie ma także tego rodzaju oceny w Informacji o Kraju Pochodzenia.

Oceniając zebrany materiał dowodowy organ prawidłowo wskazał, że dla oceny czy istnieją podstawy do przyjęcia iż w kraju pochodzenia cudzoziemcowi grozi niebezpieczeństwo i czy istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem należy uwzględniać nie tylko element subiektywny ale przede wszystkim obiektywny, przy ocenie czy wskazywana obawa ma charakter uzasadniony. W sensie obiektywnym obawa może wynikać z oceny sytuacji innych osób znajdujących się w podobnej sytuacji (w tym wypadku pracujących dla wojsk stabilizacyjnych) a nie tylko z doświadczeń osoby ubiegającej się o udzielenie statusu uchodźcy. Jeżeli zebrany materiał dowodowy pozwoli na ustalenie, że takiego rodzaju grupa społeczna była lub jest prześladowana istnieją, w ocenie Sądu, przesłanki do przyjęcia iż w przypadku skarżącego została spełniona przesłanka z art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie cudzoziemców do udzielenia mu ochrony. Nie można, w ocenie Sądu, tylko na podstawie tego że Skarżący pracował jako kucharz, a więc wykonywał pracę teoretycznie nie związaną z działaniami operacyjnymi, wywodzić, że na pewno taki pracownik nie mógłby być prześladowany.

Drugim istotnym elementem stanu faktycznego było ustalenie przez organ że dokument złożony przez skarżącego, w kopii nie jest wiarygodny. Organ uznał po pierwsze, że jest to dokument stworzony na potrzeby tego postępowania (kompilacja wielu dokumentów) a po drugie jako że jest kopią nie może stanowić wiarygodnego dowodu w sprawie. Oceniając te argumenty stwierdzić trzeba, że organ nie jest uprawniony do oceny prawdziwości i autentyczności dokumentu gdyż nie posiada w tym kierunku wiedzy specjalistycznej, którą posiada biegły z zakresu badania autentyczności dokumentów. W tym jednak wypadku, wobec braku oryginału nie byłoby możliwe ustalenie czy rzeczywiście dokument ten stanowi kopię kilku innych dokumentów zebranych razem a następnie skserowanych. Nie ma w aktach tłumaczenia tego dokumentu a zatem nie sposób ustalić jego treści choć niewątpliwie jest miejscami nieczytelny. Z treści uzasadnienia organu II instancji wynika, że został on przetłumaczony jednakże Sąd nie ma możliwości weryfikacji i oceny tego dokumentu bo nie zna jego treści, organu do jakiego został skierowany albo osoby która go podpisała.

Przedwczesne było zatem nie obdarzenie wiarą tego dokumentu tylko dlatego, że był kopią. W postępowaniach z udziałem cudzoziemców którzy domagają się udzielenia ochrony w innym państwie często posługują się oni kopiami dokumentów z uwagi na trudności z uzyskaniem dokumentów z kraju pochodzenia. Przedstawiony dokument wymaga weryfikacji pod kątem jego treści, źródła pochodzenia i daty sporządzenia. Celowym byłoby dokonanie konwersji daty aby ustalić czy rzeczywiście data na tym dokumencie odczytana wg kalendarza słonecznego odpowiada dacie w której Skarżący przebywał jeszcze w A. czy też nie – w tym ostatnim wypadku jeżeli data ta nie pokrywałaby się z datą pobytu Skarżącego w A., dokument byłby nie wiarygodny.

W tych okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zebrany przez organ materiał dowodowy wymaga uzupełnienia w wyżej wskazanym zakresie.

Przedwczesna jest w związku z tym ocena czy Skarżący spełnia przesłanki do uznania go za uchodźcę a gdyby nie, to czy istnieją podstawy do udzielenia mu ochrony uzupełniającej. Ocena tych okoliczności nie jest na tym etapie możliwa gdyż strona ma prawo do rozpoznania sprawy przez II instancje, które to prawo gwarantuje mu art. 15 k.p.a. Z tych samych przyczyn Sąd nie mógł stwierdzić czy doszło do naruszenia art. 13 ust. 1 i 15 ustawy o ochronie cudzoziemców gdyż zebrany materiał dowodowy jest niepełny a co za tym idzie i ocena spełnienia przesłanek do udzielenia cudzoziemcowi ochrony nie spełnia wymogów art. 80 K.p.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ ustali przy pomocy zasięgnięcia informacji o kraju pochodzenia jaka jest sytuacja, w kraju pochodzenia skarżącego, osób które współpracowały przez wiele lat z wojskami stabilizującymi i czy grupa ta jest na tym obszarze w jakikolwiek sposób narażona na prześladowania, oceni ponownie dokument któremu nie dał organ wiary a mający świadczyć o grożącym Skarżącemu niebezpieczeństwie w kraju pochodzenia a w przypadku ustalenia, że nie ma podstaw do udzielenia Skarżącemu statusu uchodźcy czy istnieją przesłanki do udzielenia mu ochrony uzupełniającej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145§ 1 pkt, 1c P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.

O wstrzymaniu wykonania Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a. a o kosztach na podstawie art. 205 § 2 P.p.s.a w zw. z § 18 ust. 1.1c i § 19 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. (D.U.2002.163.1348).