Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 142/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji w częściach
Powołane przepisy: article: art. 39
journal: Dz.U. 2016 poz 930
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 20 czerwca 2017 r., nr [...] w zakresie punktu 1, 2. uchyla decyzję Wójta Gminy z dnia 20 czerwca 2017 r., nr [...] w zakresie punktu 1, 3. w pozostałej części oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 20 czerwca 2017 r. nr [...] Wójt Gminy K., po rozpatrzeniu wniosku A. M. z dnia 28 kwietnia 2017 r. odmówił przyznania wnioskodawcy świadczenia pieniężnego na całkowite pokrycie kosztu zakupu niezbędnych leków wynikających z recept wystawionych przez lekarza prowadzącego leczenie oraz odmówił przyznania świadczenia pieniężnego na całkowite pokrycie kosztu wykonania zleconego przez lekarza prowadzącego leczenie niezbędnego badania specjalistycznego.

Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i 4, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 3, art. 14, art. 36 pkt 1 lit c, art. 39 ust. 1 i 2, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. 2016, poz. 930 ze zm.)

Organ wskazał, że pismem z dnia 4 maja 2017 r. wezwał stronę do sprecyzowania wniosku z dnia 28 kwietnia 2017 r. w zakresie ustalenia rodzaju świadczeń z pomocy społecznej oraz określenia niezbędnych leków wraz z ich kosztem oraz badania specjalistycznego, również z określeniem kosztu jego wykonania w terminie 7 dni od otrzymania pisma z informacją, że niezastosowanie się do niniejszego pisma skutkować będzie wydaniem decyzji odmownej. Odrębnym pismem z dnia 4 maja 2017 r. wezwano stronę do przedłożenia oryginalnych dokumentów złożonych do podań o pomoc finansową w dniu 28 kwietnia 2017 r. Dokumenty zostały przełożone do wglądu przez A. M. w dniu 22 maja 2017 r.

W dniu 26 maja 2017 r. strona dostarczyła organowi informację, że oczekuje przyznania pomocy społecznej w następujących rozmiarach: na pokrycie kosztu niezbędnych leków wynikających z recept wystawionych przez lekarza prowadzącego leczenie – 550 zł oraz na pokrycie kosztu wykonania zleconego przez lekarza prowadzącego leczenie niezbędnego badania specjalistycznego - 750 zł. Strona dołączyła do wyjaśnień kserokopie recept wystawionych 28 kwietnia 2018 r. oraz kserokopię skierowania na badanie MRCP. Natomiast organ wskazał, że do kserokopii recept strona nie dostarczyła wymaganego kosztu zakupu leków.

Na podstawie przeprowadzonego w dniu 31 maja 2017 r. wywiadu środowiskowego ustalono, że wnioskodawca ur. w 1978 r., jest kawalerem, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest zarejestrowany w urzędzie pracy bez prawa do zasiłku i wg. złożonego oświadczenia nie podejmuje żadnej pracy. A. M. oświadczył ponadto podczas wywiadu, że długotrwale choruje oraz, że ponownie wystąpił z wnioskiem wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, ponieważ poprzednie orzeczenie w tym przedmiocie utraciło ważność z dniem 30 czerwca 2016 r. Ustalono, że w miesiącu marcu 2017 strona nie uzyskała żadnego dochodu. Wystąpiono ponadto z zapytaniem do lekarza odnoście wystawianych dla A. M. skierowań na badania specjalistyczne.

Odmawiając przyznania świadczeń organ wskazał, że w przypadku świadczenia na wykup leków, powodem odmowy jest niedostarczenie wymaganego kosztu zakupu leków, o co strona była wzywana pismem z dnia 4 maja 2017 r.

Jako powód odmowy przyznania świadczenia na pokrycie kosztów badania specjalistycznego organ wskazał natomiast na dostępną stronie możliwość ubiegania się o wykonanie tego badania bezpłatnie w ramach NFZ. W odpowiedzi na zapytanie organu lekarz ZOZ wskazał bowiem, że stronie wystawiane są skierowania na badania specjalistyczne z całkowitą odpłatnością na jej własne życzenie, gdyż skierowania na badania w ramach NFZ mogą wystawiać tylko lekarze specjaliści. Organ podkreślił, że z ww. pisma wynika że A. M. nie ubiegał się o skierowanie do specjalisty.

W ocenie organu w sprawie nie bez znaczenie jest także to, że strona korzysta z innych form pomocy, ośrodek nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb o które wnioskuje strona, ponieważ dysponuje ograniczoną ilością środków finansowych.

A. M. wniósł odwołanie od ww. decyzji podnosząc, że w sprawie doszło do naruszenia art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 3, art. 7 pkt 6, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 3, art. 39 ust. 1 i 2, art. 100 ust 1 ustawy o pomocy społecznej, art. 1 pkt 1, art. 7, art. 8 § 1, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80, k.p.a. oraz art. 30 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Skarżący zaakcentował, że w piśmie z dnia 4 maja 2017 r. organ nie wskazał w jaki sposób na być określony koszt leków. Pismo to zostało doręczone stronie w dniu 19 maja 2017 r. Odpowiedź z dnia 26 maja 2017 r. została zatem udzielona przez stronę w terminie i w piśmie tym określony został koszt niezbędnych leków. Ponadto do ww. pisma zostały dołączone kserokopie recept z nazwami leków, Jednocześnie w trakcie przeprowadzonego w późniejszym czasie (31 maja 2017r.) wywiadu środowiskowego pracownik socjalny nie poruszał kwestii określenia kosztu leków, co powinien uczynić jeżeli w tej kwestii pojawiły się po stronie organu jakiekolwiek wątpliwości. Żadnym pismem nie zwrócono się do strony o dostarczenie innego kosztu leków. Organ z kolei prowadził już wcześniej postępowanie w sprawie przyznania stronie zasiłku celowego na wykupienia analogicznych leków.

Skarżący zakwestionował także argumentację organu przytoczoną dla uzasadnienia odmowy przyznania zasiłku celowego na pokrycie kosztu badania specjalistycznego. W tym zakresie wskazał, że odmowa została w tym przypadku oparta wyłącznie na piśmie otrzymanym przez organ od kierownika ZOZ A. bez jej zweryfikowania przez NFZ, czy rzeczywiście istnieje możliwość wykonania przedmiotowego badania bezpłatnie. A. M. podniósł ponadto, że skierowanie było wystawione na życzenie pacjenta, to bowiem wyłącznie lekarz decyduje czy u danego pacjenta zachodzi potrzeba wykonania określonego badania.

Skarżący podkreślił, że nie był zawiadomiony o wystąpieniu przez organ o udzielenie informacji przez Zakład Opieki Zdrowotnej, nie miał możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego oraz że zasiłek na ww. cele przestał być mu przyznawany od kiedy dotyczące skarżącego sprawy znaczyły być prowadzone przez innego pracownika socjalnego. Pracownik ten który działa na szkodę skarżącego i nie jest właściwy dla spraw z rejonu K. lecz innych wymienionych przez skarżącego czterech wsi [...].

Decyzją z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie stwierdzając, że decyzja organu I instancji nie narusza prawa i w stwierdzonych w postępowaniu okolicznościach decyzję o odmowie przyznania zasiłku celowego należy uznać za właściwą.

Organ odwoławczy wskazał, że z zebranego w sprawie materiału w tym z wywiadu środowiskowego z dnia 16 czerwca 2017r. wynika, że A. M. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest kawalerem w wieku dobiegającym 40 lat, nie pracuje zawodowo i nie zamierza pracować, choć jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Skarżący choruje długotrwale na choroby: padaczkę, zaburzenia lękowe i adaptacyjne, dyskopatię szyjną i astmę oskrzelową, leczy się w Poradni Neurologicznej w P., w Poradni Pulmonologicznej w W., PZP w W., NZOZ w W. Posiada własny dom o pow. 68 m2 (K. ul. [...] 7). Zadłużenie z tyt. energii elektrycznej wynosi 431,02 zł, podatek 235 zł nie zapłacony, zadłużenie za śmieci 500 zł, ale za wodę płaci ojciec wnioskodawcy. Organ podkreślił, że ww. wywiadzie, ustalono, że A. M. nie spłaca żadnych zadłużeń, nie wie w jaki sposób spłacić ma zaległości np. za śmieci oraz wyjaśnił, że w oczekuje na pomoc związaną z zakupem leków i skierowaniem na badania specjalistyczne, do lekarzy chodzi co najmniej raz w miesiącu celem przepisania leków. Podał on także, iż odwołał się od orzeczenia dotyczącego jego niepełnosprawności z dnia 10.06.2014r. i dalej oczekuje na rozstrzygnięcie sądowe w tej sprawie. W dniu 29.06.2016r. złożył wniosek o zaliczenie go do osób niepełnosprawnych, ale sprawa jest odroczona do zakończenia postępowania sądowego. W wywiadzie ustalono również, że w 2017 r. A. M. przyznano świadczenia w formie zasiłku celowego w kwocie 180 zł na zakup żywności, na pokrycie kosztów dojazdu do lekarza 5 zł, środków czystości 5 zł, spodni 10 zł, a odmówiono pokrycia kosztów zakupu laczek męskich, podkoszulka, poduszki, opału, czajnika, papy zgrzewalnej i mopa.

Przedstawiony na podstawie zebranego materiału dowodowego stan faktyczny dotyczący skarżącego, jego sytuacji osobistej w tym sytuacji zdrowotnej, sytuacji majątkowej, postawy w kwestii zatrudnienia i uzyskania własnych dochodów na utrzymanie, zdaniem organu odwoławczego nie może prowadzić do wniosku, żeby uznać jego osobę i związaną z nim postawę życiową, za osobę, która spełnia w istocie przesłanki do udzielenia pomocy wynikające z art. 7 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Nie można bowiem zaakceptować sytuacji, gdy 39 letni mężczyzna oświadcza w toku wywiadu środowiskowego, że nie pracuje zawodowo, ani na podstawie umowy o pracę, ani nie wykonuje pracy dorywczej, a oczekuje wyłącznie na pomoc społeczną, aktualnie nie posiada orzeczonego stanu niepełnosprawności. Jego stan zdrowia opiera się głównie na jego oświadczeniach, wybiera badania na które oczekuje sfinansowania np. badanie MRCP na które uzyskał skierowanie od lekarza na życzenie pacjenta prywatnie bez wskazania lekarza specjalisty, w Niepublicznym ZOZ "A. " Sp. z o.o., nie korzystając z możliwości skorzystania z badań w ramach NFZ. Badanie to kosztuje 750 zł. Nie można akceptować sytuacji, żeby osoba oczekująca pomocy w finansowaniu badań określała podmiot prywatny do wykonania badań bez skierowania od lekarza specjalisty i nie korzystała w tym zakresie z pomocy społecznej służby zdrowia na którą składki zdrowotne płaci za niego organ pierwszej instancji od 2010 r. Odnośnie chorób na które długotrwale cierpi skarżący organ zauważył, że są one ustalone na podstawie zaświadczeń lekarskich z dnia 13.06.2016r. i 30.01.2017r. z Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "A. " Sp. z o.o. w W, a choroby rozpoznane u Skarżącego są chorobami na które cierpi znaczny odsetek populacji ludzkiej, co nie przeszkadza takim osobom podejmować i wykonywać pracę zarobkową, przy stałej odpowiedniej opiece lekarskiej. W ocenie organu z tych dokumentów lekarskich nie wynika, aby skarżący nie mógł wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Skarżący przedstawia też wyłączną postawę roszczeniową domagając się pomocy i to takiej którą uważa za właściwą dla jego osoby. Skarżący nie dostrzega, że pomoc społeczna nie może być jego wyłącznym źródłem utrzymania, bo ma ona charakter subsydiarny, zaś każda osoba z niej korzystająca nie może tylko żądać pomocy i to takiej jakiej chce, gdyż z art. 2 ust. ustawy wynika, że osoba korzystająca z tej pomocy ma obowiązek wykorzystywać własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Pomoc społeczna jest także ograniczona możliwościami finansowymi którymi organ administracji dysponuje na poszczególne świadczenia. W tym przypadku GOPS w K. dysponuje na pomoc społeczną w formie zasiłków celowych w kwocie 325.220 zł dla wszystkich wymagających pomocy na cały 2017r., nie można więc pokryć żądań Skarżącego w kwotach 550 zł i 750 zł na przedstawione przez niego cele, skoro na tę pomoc oczekuje 124 rodzin (346 osób), a średnia przyznanych świadczeń to 180,22 zł na 441 przyznanych świadczeń.

Końcowo organ wskazał, że skarżący nie współpracuje z organem i de facto nie dąży do poprawy swojej sytuacji życiowej, pomimo obowiązku takiej współpracy o czym stanowi art. 4 i art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] A. M. podkreślił, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są dla niego krzywdzące, ponieważ odmowa przyznania zasiłku celowego w sytuacji, gdy skarżący żyje w warunkach poniżej godności ludzkiej, stanowi zaprzeczenie idei pomocy społecznej.

Zdaniem skarżącego w sprawie doszło do naruszenia art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 3, art. 7 pkt 6, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 3, art. 39 ust. 1 i 2, art. 100 ust 1 ustawy o pomocy społecznej, art. 1 pkt 1, art. 7, art. 8 § 1, art. 10 § 1, art. 35 § 3, art. 36 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3, art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 30 Konstytucji RP.

W skardze powtórzona została argumentacja przytoczona uprzednio w odwołaniu, że podane przez organ I instancji przyczyny (nie podanie kosztu leków, wnioskowanie o pokrycie kosztów badania, które może być wykonane bezpłatnie w ramach NFZ) nie mogły stanowić uzasadnionych podstaw do odmowy przyznania zasiłku. Jednocześnie skarży wskazał, że organ odwoławczy naruszył w istotny sposób art. 7 i 77 k.p.a. ponieważ wydając decyzję nie wziął pod uwagę konieczności stałego przyjmowania leków przez skarżącego, konieczności wykonania przez skarżącego badania specjalistycznego, następstwa jakie dla skarżącego powoduje brak przyjmowania leków i brak wykonania ww. badania, braku możliwości wykonania zleconego badania w ramach NFZ. Przede wszystkim zaś nie uwzględnił, że skarżący nie ma możliwości samodzielnego zabezpieczenia wskazanych potrzeb.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Oceniając zaskarżoną decyzję pod kątem jej legalności, stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), Sąd uznał, że narusza ona prawo w części dotyczącej przyznania skarżącemu świadczenia w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie kosztów zakupu leków, w pozostałej zaś części skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przy rozpoznaniu skargi Sąd miał również na względzie treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", według którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zdaniem Sądu w niniejszym postępowaniu, w części dotyczącej przyznania skarżącemu świadczenia w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie kosztów zakupu leków organy administracyjne dopuściły się naruszenia wskazanych niżej przepisów postępowania, a naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jak wynika z akt administracyjnych A. M. wnioskiem z dnia 28 kwietnia 2017 r. wystąpił o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztu zakupu niezbędnych leków oraz kosztu wykonania zleconego przez lekarza prowadzącego leczenie niezbędnego badania specjalistycznego.

Jest w okolicznościach sprawy bezsporne, że skarżący spełnia przesłanki przewidziane przepisem art. 8 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 930 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", do przyznania świadczenia pieniężnego przewidzianego w ustawie. Według treści tego przepisu, prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 53a i 91, przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 634,00 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej".

Zatem spełnienie kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, uprawniało skarżącego do ubiegania się o pomoc finansową z pomocy społecznej, w tym o zasiłek celowy.

Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy, stanowiącym podstawę zaskarżonej decyzji, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy (ust. 1). Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (ust. 2).

Przyznanie przedmiotowego świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej mieści się w ramach uznania organu administracyjnego. Świadczy o tym użyty przez ustawodawcę zwrot "w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy".

Należy podkreślić, że Sąd nie będąc uprawnionym do badania merytorycznej zasadności (celowości) takiej decyzji, bada jej zgodność z przepisami postępowania. Zatem ostateczna decyzja wydana przez organ administracyjny w granicach przysługującego mu z mocy konkretnego przepisu uznania, może być uchylona przez sąd administracyjny w razie stwierdzenia naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, które miały wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy np. organ pozostawia poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pomija istotne dla sprawy materiały dowodowe, lub dokonuje oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.

Zgodnie z treścią przytoczonego wyżej przepisu art. 39 ustawy o pomocy społecznej, od uznania organu administracyjnego zależy samo przyznanie zasiłku celowego oraz jego wysokość. Nie oznacza to jednak, że organ administracyjny może w sposób dowolny decydować, czy o przyznaniu zasiłku celowego, czy o jego wysokości. Przyczyny odmowy przyznania tego zasiłku lub przyznania go w określonej wysokości winny zostać przedstawione w uzasadnieniu decyzji.

W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji odmawiając przyznania zasiłku celowego na zakup leków stwierdził, że odmowa spowodowana jest faktem, że skarżący nie dostarczył wymaganego kosztu zakupu leków, o co organ zwrócił się do skarżącego w piśmie z dnia 4 maja 2017 r. Zostało to zaaprobowane przez organ odwoławczy, który utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy w całości.

Sąd nie podziela takiego stanowiska organów w powyższej kwestii.

Najpierw należy zauważyć, że w piśmie z dnia 4 maja 2017 r. skarżący został wezwany do sprecyzowania swojego wniosku poprzez: " określenie niezbędnych leków wraz z ich kosztem". W odpowiedzi na powyższe skarżący w piśmie z dnia 26 maja 2017 r. stwierdził, że wnosi o całkowite pokrycie kosztów zakupu niezbędnych leków wynikających z recept w wysokości 550 zł. Do pisma dołączono kserokopie dwóch recept.

Mając na uwadze treść skierowanego do skarżącego wezwania z dnia 4 maja 2017 r., należy stwierdzić, że nie wynikało z niego, że skarżący winien był przedstawić szczegółowe wyliczenie kosztów zakupu leków. W ocenie Sądu, podając łączną kwotę zakupu leków, A. M. zastosował się do wezwania organu. Co istotne w sprawie, a na co wskazywał skarżący w odwołaniu, jak również w skardze, w trakcie przeprowadzonego z nim w dniu 31 maja 2017 r. wywiadu środowiskowego (brak wywiadu w aktach administracyjnych – adnotacja Sądu) pracownik socjalny nie poruszał kwestii określenia kosztu leków, nadto żadnym pismem nie zwrócono się do skarżącego o wykazanie kosztu zakupu leków w inny sposób. W skardze wskazano przy tym, że wcześniej było prowadzone postępowanie w sprawie przyznania stronie zasiłku celowego na wykupienia analogicznych leków.

Uwzględniając powyższe Sąd stwierdził, że nie można w rozpoznawanej sprawie mówić o dokonaniu przez oba orzekające w sprawie organy prawidłowej analizy rzeczywistych potrzeb wnioskodawcy z podziałem na te, które jest w stanie sfinansować samodzielnie i te, których realizacja wymagałaby pełnego lub częściowego sfinansowania ze środków przyznanych w ramach wnioskowanego świadczenia. W sytuacji, gdy skarżący ubiegał się o pomoc w postaci zasiłku celowego na zakup leków wymienionych w ww. niezrealizowanych receptach oczywistym było, że skarżący nie mógł przedstawić rachunków zakupu leków. Organ mógł natomiast zobowiązać skarżącego do przedstawienia przedmiotowych recept z dokonaną przez aptekę wyceną leków (czego w piśmie z dnia 4 maja 2017 r. nie zrobił ), bądź ustalić te koszty we własnym zakresie, choćby za pośrednictwem internetu. Organ nie uznał przy tym - z niewiadomych przyczyn - podanej przez skarżącego kwoty niezbędnej na zakup leków za wypełnienie skierowanego do niego wezwania do uzupełnienia wniosku.

Brak dokonania ustaleń w powyższym zakresie uzasadnia stwierdzenie przez Sąd uchybienia przez oba organy obowiązkowi dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz dokonania oceny całości materiału dowodowego, co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. W przypadku organu odwoławczego prowadziło to również do naruszenia wyrażonej w art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i obowiązku ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy przez ten organ.

W tej sytuacji za przedwczesne, bo nie poprzedzone dokonaniem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego oraz zebraniem i oceną całości materiału dowodowego należy uznać stanowisko obu organów, że brak przedłożenia szczegółowego wilczenia kosztu zakupu leków uniemożliwiał przyznanie skarżącemu zasiłku na zakup leków.

Pozostałe zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Sąd nie znalazł podstaw by kwestionować stanowisko organów odnośnie odmowy przyznania zasiłku celowego na pokrycia kosztu wykonania badania specjalistycznego. Odmowa przyznania wnioskowanej przez skarżącego pomocy w powyższym zakresie została bowiem należycie umotywowana a organy nie naruszyły granicy uznania administracyjnego orzekając w oparciu o regulację zawartą w art. 39 ustawy.

Organ odwoławczy, powołując się na informacje przekazane przez organ pierwszej instancji, precyzyjnie przedstawił zarówno możliwości finansowe tego organu (m.in. ilość przeznaczonych na ten cel środków pieniężnych, którymi w danym okresie czasu dysponuje organ), jak również sytuację osób ubiegających się o przyznanie ww. świadczeń. W sposób jak najbardziej zasadny wzięto również pod uwagę zakres wszystkich świadczeń przyznanych wnioskodawcy, jak również wykazano, że ubieganie się o przyznanie pomocy na pokrycie kosztu badania specjalistycznego nie było uzasadnione z uwagi na to, że strona może przeprowadzić takie badania w ramach NFZ. Wskazano przy tym na wysoki koszt tego badania i fakt, że skarżącego skierowano na badania MRCP do wykonania prywatnie bez wskazań lekarza specjalisty.

Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów należy zauważyć, że samo spełnianie kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej zasiłku celowego. Organ administracji publicznej orzekający w tym przedmiocie nie ma bowiem obowiązku przyznania świadczenia w każdym przypadku, o czym była mowa wcześniej. Udzielanie świadczeń z pomocy społecznej nie polega na ich przyznawaniu jedynie w wysokości oczekiwanej przez beneficjentów.

Nie ulega ponadto wątpliwości, iż rolą pomocy społecznej jest leżące w zakresie jej możliwości finansowych zaspokajanie potrzeb prowadzących do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej określonych osób bądź rodzin. W związku z tym Sąd przyjmuje za zasadną argumentację organów, że korzystanie ze świadczeń z pomocy społecznej nie może stanowić dla skarżącego wyłącznego źródła stałego utrzymania i ma ona charakter subsydiarny.

Jeżeli zaś organ pomocy społecznej ocenił z jednej strony sytuację materialną oraz potrzeby strony, a z drugiej własne możliwości finansowe i uznał, że nie istnieje możliwość przyznania stronie zasiłku celowego na pokrycie kosztu wykonania badania specjalistycznego, to decyzji takiej, we wskazanym zakresie nie można zarzucić naruszenia prawa.

Rozpatrując ponownie wniosek skarżącego w części dotyczącej koszty zakupu leków właściwy organ winien mieć na uwadze powyższe stanowisko wskazujące na charakter naruszeń przepisów postępowania i wobec niewyjaśnienia sprawy we wskazanym wyżej zakresie musi uzupełnić materiał dowodowy w przedstawionych wyżej kierunkach oraz dokonać analizy merytorycznej całokształtu poczynionych w sprawie ustaleń.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak pkt I i II sentencji wyroku. W pkt III sentencji wyroku Sąd, na mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi w pozostałej części.