Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 898/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Służba zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 ust. 1 i ust. 2, art. 139 ust. 1, art. 140 ust. 1, art. 142, art. 146, art. 147, art. 149, art. 153, art. 154
journal: Dz.U. 2016 poz 1793
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2018 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31 sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert w postępowaniu o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 31 sierpnia 2017 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 11 sierpnia 2017 r. o oddaleniu odwołania "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. w sprawie rozstrzygnięcia konkursowego o świadczenie usług leczenia stomatologicznego.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia 11 sierpnia 2017 r. (nr [...]) - działając na podstawie art. 154 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1793 ze zm. - zwanej dalej: "ustawą o świadczeniach") w związku z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257) - oddalił odwołanie "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. (zwanej dalej: "Spółką", "skarżącą"), dotyczące rozstrzygnięcia postępowania konkursowego z dnia 20 lipca 2017 r.; w rodzaju: leczenie stomatologiczne; w zakresie: świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii;

na obszar: [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 19 kwietnia 2017 r. ogłosił postępowanie konkursowe poprzedzające zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na okres obowiązywania umowy od dnia 1.09.2017 r. do dnia 30.06.2022 r. (kod postępowania [...]). Ogłoszenie określało wartość zamówienia na kwotę nie wyższą niż 276.000,00 zł na okres rozliczeniowy od dnia 1.09.2017 r. do dnia 31.12.2017 r. oraz wskazywało maksymalną liczbę umów, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu postępowania na 2 umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

W postępowaniu konkursowym brały udział dwa podmioty: "A" Sp. z o.o. w G. oraz "B" Sp. z o.o. w G. W wyniku rozstrzygnięcia postępowania została wybrana oferta "B" Sp. z o.o. w G. Jako najwyżej oceniona uzyskała ona łącznie 67 punktów, w tym za kryteria niecenowe - 62 pkt, za kryterium cenowe - 5 punktów. Spółka natomiast otrzymała łącznie 66 punktów, w tym za kryteria niecenowe - 56 pkt, za kryteria cenowe - 10 pkt.

W odwołaniu od rozstrzygnięcia konkursu Spółka zarzuciła naruszenie art. 134 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, skutkujące naruszeniem zasad równego traktowania oraz gwarancji zachowania uczciwej konkurencji mające wpływ na końcowy wynik oferty, a w konsekwencji wybór świadczeniodawcy, a także naruszenie art. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach poprzez jego niezastosowanie i ocenianie kryterium ciągłości wyłącznie w oparciu o literalne brzmienie załącznika nr 7 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz zarządzenia nr 23/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 24 marca 2017 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju leczenie stomatologiczne - z pominięciem istoty tego kryterium określonego ww. ustawą, mającego wpływ na końcowy wynik oferty, a w konsekwencji wybór świadczeniodawcy. W ocenie Spółki [...]OW NFZ zawiera umowy z podmiotami, które są położone w dowolnie i jednostronnie wyznaczonych przez Fundusz dzielnicach G., realizujących aktualnie dany zakres świadczeń, a nie zawiera umów z podmiotami, które mają największe doświadczenie, kompetencje, specjalizację z zakresu stomatologii, które uzyskały najwyższą punktację z tego tytułu. Nieprawidłowo zastosowano także kryterium ciągłości, gdyż dokonana przez NFZ ocena kryterium ciągłości sprowadza się wyłącznie do oceny kryterium obszaru oraz okresu realizacji świadczeń i całkowicie pomija istotę kryterium określonego w ustawie (art. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach). Spółka podkreśliła wieloletni okres realizacji świadczeń z zakresu świadczeń ogólnostomatologicznych, zdobyte w ten sposób doświadczenie oraz zapewnienie wykwalifikowanego personelu i nowoczesnych maszyn. Wskazała, że organizacja prowadzonej przez nią działalności gwarantuje kontynuację procesu diagnostycznego i terapeutycznego i zapewnia, że nie istnieje nawet najmniejsze ryzyko przerwania procesu leczenia świadczeniobiorców w ramach zakresu świadczeń ogólnostomatologicznych. Wskazała, że brak możliwości uzyskania punktów z tytułu kryterium ciągłości jest sprzeczny z treścią ustawy o świadczeniach. Wskazała, że przyjęta zasada interpretacji kryterium ciągłości oraz znaczna ilość punktów przyznawanych z tego tytułu, uniemożliwia świadczeniodawcom konkurowanie z oferentami aktualnie realizującymi dany zakres świadczeń i stawia takich oferentów w pozycji uprzywilejowanej, co stanowi naruszenie podstawowych zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i jest zaprzeczeniem zasad określonych w art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Wskazała ponadto, że zawarcie umowy wyłącznie z jednym oferentem, pomimo wskazania w ogłoszeniu o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej maksymalnie 2 umów do zawarcia, uniemożliwia świadczeniodawcom nawiązanie jakiejkolwiek konkurencji w zakresie usług medycznych, a zawarcie umowy tylko z jednym oferentem narusza zasady określone w art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach.

W uzupełnieniu odwołania Spółka zwróciła uwagę na "niesprawiedliwy przydział punktacji oferentom w rozdziale 1.2.1.2, tj. czas pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej". Wyjaśniła przy tym, że jej oferta została złożona na tzw. jeden etat, który obsadziła w całości (tj. 100% czasu pracy poradni) doświadczonym i wysokiej klasy lekarzem chirurgii stomatologicznej II stopnia, co potwierdza przedłożona wraz ofertą dokumentacja. Zdaniem Spółki formularz ofertowy w rozdziałach 1.2.1.1 odnosi się do czasu pracy lekarza dentysty, specjalisty w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej, lub chirurgii szczękowej nie odnosząc się do stopni ich specjalizacji; z kolei rozdział 1.2.1.2 odnosi się do czasu pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej, co w konsekwencji miałoby powodować, iż żadna z pozycji ankietowych nie odnosi się do sytuacji Spółki, która gwarantuje przez 100% czasu pracy poradni lekarza dentystę o wyższych kwalifikacjach niż wskazane w rozdziale 1.2.1.2 i z tego też powodu zaznaczyła odpowiedź "Żadna z powyższych". Wskazała, że nie można przyjąć, że oferta obsadzona w 100 % czasu pracy poradni przez lekarza dentystę ze specjalizacją I stopnia mogła być oceniana wyżej niż oferta obsadzona lekarzem II stopnia. Wskazany w jej ofercie lek. dent. S. C. jest wysoce wykształconym i doświadczonym lekarzem, który kształcił się jeszcze w tzw. starym trybie, co oznacza, że jego stopień specjalizacji znacząco przewyższa lekarzy dentystów ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej.

W ocenie odwołującej się Spółki powyższe kwestie nie były przedmiotem pytań ani wyjaśnień ze strony komisji konkursowej. Spółka uznała jednocześnie za niedopuszczalną sytuację, w której podmiot składający ofertę obsadzoną w 100 % czasu pracy poradni przez lekarza dentystę ze specjalizacją I stopnia otrzymuje łącznie 19 punktów, podczas gdy podmiot składający ofertę obsadzoną lekarzem II stopnia otrzymuje wyłącznie 12 punktów – skoro bowiem oferuje lekarza II stopnia, (tj. kogoś więcej niż lekarza I stopnia), to powinna być uprawniona do zaznaczenia w rozdziale 1.2.1.2 odpowiedzi "100% czasu pracy poradni". Możliwość zaznaczenia takiej odpowiedzi nie wynika jednak z formularza ofertowego, który należy uznać za wysoce nieczytelny i co najmniej problematyczny (nie wiadomo czy w tej sytuacji należy trzymać się literalnej treści formularza - mowa jest wprost o "lekarzu I stopnia" - czy podejmować się próby jego rozszerzającej wykładni). W ocenie Spółki z uwagi na przedłożenie wraz z ofertą kompletu dokumentów potwierdzających wykształcenie oraz stopnie specjalizacji oferowanego lekarza dentysty, powyższe kwestie powinny być przedmiotem wyjaśnień komisji konkursowej, podobnie jak ma to miejsce podczas wyjaśniania innych pozycji formularza ofertowego.

Spółka zwróciła uwagę także na § 17 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 31 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy.

Po rozpoznaniu odwołania, decyzją nr [...] z dnia 11 sierpnia 2017 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia oddalił odwołanie.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że nie przeprowadza ponownie postępowania, ale w oparciu o akta sprawy bada, czy faktycznie doszło do naruszenia zasad postępowania przy dokonaniu rozstrzygnięcia postępowania i czy w związku z tym interes prawny strony doznał naruszenia. Wyjaśnił, że Komisja konkursowa dokonała weryfikacji wszystkich ofert w oparciu o warunki wymagane, określone w aktach prawa powszechnie obowiązującego oraz zarządzeniach Prezesa NFZ, wyszczególnionych w ogłoszeniu o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert. Warunki wymagane były znane wszystkim oferentom, co zostało potwierdzone w złożonych przez nich oświadczeniach, w tym oświadczeniu Spółki z dnia 8 maja 2017 r.

Dokonując oceny przebiegu przeprowadzonego postępowania konkursowego organ zauważył, że oferta Spółki została przyjęta do postępowania konkursowego, a jej ocena została dokonana zgodnie z kryteriami określonymi w art. 146 ust. 1 pkt 2 oraz wskazanymi w art. 148 ustawy o świadczeniach, z uwzględnieniem kryteriów szczegółowych, określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz w zarządzeniu nr 23/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 24 marca 2017 r. Na podstawie ankiet wypełnionych przez oferentów w ofercie, Komisja konkursowa dokonała analizy porównawczej ofert biorących udział w postępowaniu konkursowym obejmujących jakość, kompleksowość, dostępność, ciągłość oraz cenę, a także dokonała ich oceny punktowej zgodnie z postanowieniami określonymi w załączniku nr 7 do rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert (przy czym ocena ofert odbywa się poprzez system informatyczny, co dodatkowo daje gwarancję stosowania jednakowych kryteriów wobec wszystkich oferentów). Wskazano, że wartość punktowa w danym kryterium wynikała z sumowania punktów uzyskanych w poszczególnych pytaniach ankietowych na podstawie udzielonych przez oferentów odpowiedzi i wartości punktowej ustalonej wg rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert, a kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania. Wszyscy oferenci oświadczyli, że zapoznali się z warunkami postępowania oraz warunkami zawierania umów i nie zgłosili do nich zastrzeżeń oraz przyjęli je do stosowania.

Mając na uwadze powyższe organ uznał, że wybrana oferta wyczerpuje 100% wartości zamówienia wskazanego w ogłoszeniu. Następnie organ w tabeli przedstawił ocenę obu podmiotów biorących udział w postępowaniu.

Odnosząc się do treści odwołania wskazał, że brak jest podstaw do twierdzenia, że [...]OW NFZ nie będzie zawierał umów z podmiotami, które mają największe doświadczenie, kompetencje, specjalizację z zakresu stomatologii, które uzyskały najwyższą punktację z tego tytułu. Organ wyjaśnił, że zgodnie z zapisami rozporządzenia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert, okoliczność udzielania świadczeń przez lekarzy dentystów posiadających wysokie kwalifikacje i kompetencje zawodowe (tj. przez specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej lub chirurgii szczękowej oraz przez lekarzy dentystów posiadających specjalizację I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej), w odpowiednim przedziale czasowym pracy poradni uprawnia oferenta do uzyskania dodatkowych punktów w ocenie oferty, w ilości uzależnionej od oferowanej kadry posiadającej dane kwalifikacje podlegające dodatkowej ocenie.

Punktację, którą uzyskali oferenci w tej kategorii przedstawiono w tabeli i wynika z niej, że oferta wybrana do zawarcia umowy uzyskała łącznie 19 punktów, a oferta Spółki - 12 punktów. Podmiot, którego oferta uzyskała łącznie 19 punktów wykazał do udzielania świadczeń 4 lekarzy dentystów specjalistów, tj. 3 specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej oraz 1 specjalistę w dziedzinie chirurgii szczękowo-twarzowej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 75% czasu pracy poradni oraz 2 innych lekarzy dentystów posiadających I stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgii stomatologicznej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 100% czasu pracy poradni.

Dalej organ wyjaśnił, że postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej ma na celu wyłonienie świadczeniodawców do realizacji świadczeń odpowiednio na obszarze terytorialnym, którego zasięg - zgodnie z zarządzeniem nr 23/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 24 marca 2017 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju leczenie stomatologiczne - może obejmować więcej niż jedną dzielnicę. W tym zakresie organ wskazał, że miejsce udzielania świadczeń zgłoszone w ofercie przez Spółkę znajduje się na tej samej ulicy (ul. [...] w G.), vis a vis miejsca udzielania świadczeń przez oferenta, którego oferta zajęła I miejsce w konkursie.

Odnosząc się do zarzutu zastosowania w ocenie ofert kryterium ciągłości organ zauważył - w związku z brzmieniem warunku w kategorii ciągłość oraz definicji tego pojęcia określonej w art. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach (przez którą rozumie się: "ciągłość udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej - organizację udzielania świadczeń opieki zdrowotnej zapewniającą kontynuację procesu diagnostycznego lub terapeutycznego, w szczególności ograniczającą ryzyko przerwania procesu leczenia świadczeniobiorców w ramach danego zakresu świadczeń opieki zdrowotnej realizowanego na podstawie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w dniu złożenia oferty w postępowaniu w sprawie zawarcia umów") – że nie można uznać twierdzenia, iż Spółka spełnia każdy z ww. warunków z racji wieloletniego okresu realizacji świadczeń z zakresu świadczeń ogólnostomatologicznych, albowiem Spółka w dniu złożenia oferty nie realizowała świadczeń w zakresie świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii. Powyższe oznacza, że ewentualne zawarcie umowy w tym zakresie, nie zapewniłoby kontynuacji procesu diagnostycznego lub terapeutycznego w ramach wskazanego zakresu realizowanego na rzecz ubezpieczonych, na podstawie umowy z NFZ. Tym samym nieuprawnione jest stwierdzenie, że posiada ona największe doświadczenie w realizacji umowy w przedmiotowym zakresie. Ponadto organ stwierdził, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie był zakres: świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii, a nie świadczenia ogólnostomatologiczne, w którym to zakresie Spółka aktualnie realizuje umowę z [...]OW NFZ i nadal będzie ją realizowała, począwszy od dnia 1 września 2017 r. na podstawie rozstrzygnięcia innego postępowania.

Organ ponadto wskazał, że zarządzenie nr 23/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 24 marca 2017 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju leczenie stomatologiczne, kreuje warunki realizacji umów, ale nie odnosi się do elementów ocenianych dodatkowo, w tym do kryterium ciągłości. Warunki do spełnienia przez oferenta tego kryterium, reguluje akt powszechnie obowiązujący, tj. rozporządzenie w sprawie kryteriów oceny ofert, a stosowanie zapisów tego aktu było obowiązkiem komisji konkursowej, a nie wyborem. Dlatego też komisja konkursowa prawidłowo oceniła przy ocenie oferty Spółki zastosowanie warunku w kategorii ciągłość.

Wobec powyższych wywodów nie mogło mieć miejsca naruszenie art. 134 ustawy o świadczeniach, gdyż Komisja konkursowa dokonała jednakowo weryfikacji wszystkich ofert, w oparciu o warunki wymagane i rankingujące określone w powołanych aktach prawa powszechnie obowiązującego oraz zarządzeniach Prezesa NFZ, wyszczególnionych w ogłoszeniu o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert z dnia 19 kwietnia 2017 r. Przystępując do postępowania konkursowego oferent – "A" Sp. z o.o., miała pełną świadomość brzmienia i istnienia warunków wymaganych i ocenianych w ofertach.

Co do zarzutów zawartych w uzupełnieniu odwołania, tj. zarzutu zastosowania przez Komisję konkursową kryterium ciągłości w ocenie ofert złożonych w przedmiotowym postępowaniu, organ podkreślił, że rodzaj kryteriów wyboru ofert, wg których dokonuje się porównania ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w tym wg kryterium "ciągłość" określa art. 148 ust. 1 ustawy o świadczeniach, a punktację wynikającą z tego tytułu (w zależności od okresu realizacji umowy), ustala Minister Zdrowia w rozporządzeniu w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert. Komisja konkursowa nie może kierować się subiektywnym odczuciem braku sprawiedliwości danego oferenta, nieuprawnionego do otrzymania dodatkowych punktów w ocenie oferty w danej kategorii, lecz ma obowiązek przeprowadzić postępowanie zgodnie z obowiązującymi przepisami. Rozstrzygnięcie podnoszonej kwestii zasadności zastosowania przez ustawodawcę kryterium ciągłości, które miałoby uzasadniać naruszenie art. 134 ustawy o świadczeniach pozostaje poza kompetencją organu rozpatrującego odwołanie, a winno być kierowane do organu ustawodawczego i to na etapie tworzenia przepisów powszechnie obowiązujących.

Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych wskazano, że istota ustawowego określenia ciągłości udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej zawiera się w oczekiwaniu, aby potencjalnie wybrany świadczeniodawca gwarantował rodzaj i zakres podjętych wobec świadczeniobiorców usług zdrowotnych na minimalnym poziomie wynikającym z dotychczas obowiązującej umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Przy ocenie zaś, czy oferta w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, spełnia kryterium ciągłości w rozumieniu art. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach, zasadnicze znaczenie ma dobro pacjentów, przez ograniczanie ryzyka przerwania procesu ich leczenia w ramach danego zakresu świadczeń.

Mając to na uwadze organ za zasadne uznał stanowisko, że ocena spełnienia kryterium ciągłości wymaga, a jednocześnie zobowiązuje Narodowy Fundusz Zdrowia do ustalenia, czy w dniu złożenia oferty zainteresowany zawarciem umowy o świadczenia opieki zdrowotnej realizował takie świadczenia w danym zakresie na podstawie umowy z NFZ i do takiego działania Komisja konkursowa była wiec zobowiązana na podstawie obowiązujących przepisów, zarówno rangi ustawowej (art. 148 oraz art. 5 ustawy o świadczeniach), a także aktów wykonawczych.

W zakresie niesprawiedliwego przydziału punktacji w kryterium "Jakość" w kategorii "Personel", w części dotyczącej specjalizacji lekarzy, organ wyjaśnił, że sposób oceny, punktacja wynikająca z poszczególnych elementów rankingujących, w tym dziedziny specjalizacji podlegających dodatkowej ocenie, zostały uregulowane przez Ministra Zdrowia w rozporządzeniu w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert. Punkt 1.2.1.1 Ankiety: "Czas pracy lekarza dentysty, specjalisty w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej, lub chirurgii szczękowej" wyraźnie wskazuje, że powyższe dotyczy lekarzy legitymujących się tytułem specjalisty w poszczególnych dziedzinach, który uzyskali niezależnie od trybu prowadzenia specjalizacji. Zarówno lekarz, który zdobył II stopień specjalizacji w ww. dziedzinach, w tzw. "starym trybie", jak i lekarz, który ukończył kształcenie specjalizacyjne tzw. "nowym trybem", jest uprawniony do posługiwania się tytułem specjalisty, a zatem oczywistym jest, że w tym wypadku nie ma uzasadnienia odniesienie się do stopnia specjalizacji.

Komisja konkursowa stwierdziła, że Spółka skorzystała z prawa do uzyskania dodatkowych punktów w ocenie oferty w tej kategorii, z racji zatrudnienia dra S. C., posiadającego II stopień specjalizacji z chirurgii stomatologicznej co oznacza, iż lekarz ten jest uprawniony do posługiwania się tytułem specjalisty w dziedzinie chirurgii stomatologicznej, tym samym w świetle zapytania pkt 1.2.1.1 Spółka uprawniona była do uzyskania dodatkowo 12 punktów, stanowiących maksymalną ilość punktów z tytułu zatrudnienia lekarza specjalisty. Fakt posiadania przez tego lekarza II stopnia specjalizacji w dziedzinie stomatologii zachowawczej, nie uzasadniał jednak przyznania dodatkowych punktów, albowiem powyższa specjalizacja, zgodnie z rozporządzeniem w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert, była podstawą do uzyskania dodatkowych punktów w przedmiocie postępowania na świadczenia ogólnostomatologiczne, a nie na świadczenia będące przedmiotem tego postępowania.

Strona nie była uprawniona do uzyskania dodatkowych punktów w zakresie kryterium: "Lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej - 100% czasu pracy poradni", ponieważ w ofercie Spółka nie wykazała innego, niż dr S. C., czyli dodatkowego lekarza legitymującego się ww. specjalizacją. Podkreślenia przy tym wymaga fakt, iż wykazanie jednej i tej samej osoby, tj. lekarza specjalisty posiadającego specjalizacje w dwóch dziedzinach lub posiadającego dwa różne stopnie specjalizacji, nie może być dwukrotnie premiowane dodatkową punktacją (12 pkt + 7 pkt).

Wbrew zarzutom Spółki pytania ankietowe i udzielone odpowiedzi były przedmiotem dogłębnej i rzetelnej analizy i weryfikacji przedmiotowej oferty dokonanej przez Komisję konkursową, która dokonała weryfikacji m.in. danych dotyczących personelu lekarskiego wskazanego w ofercie zarówno w oparciu o dane i informacje dostępne Komisji w drodze elektronicznej w rejestrach publicznych posiadanych przez inne podmioty (tu: w Centralnym Rejestrze Lekarzy RP Naczelnej Izby Lekarskiej), jak również o dołączone do oferty dokumenty potwierdzające kwalifikacje dra S. C.

Brak korespondencji ze Spółką w tej sprawie nie oznacza, że Komisja konkursowa nie dokonała weryfikacji oferty w przedmiotowym zakresie. Ponieważ Komisja konkursowa nie stwierdziła błędów w ofercie w tym zakresie, to w związku z powyższym nie zachodziła konieczność uzyskania dodatkowych informacji, jak również informowania Spółki, które elementy oferty zostały zweryfikowane pozytywnie.

Organ podkreślił, że punktacja, którą uzyskała Spółka z tytułu wykazania dra C., jako specjalisty w dziedzinie chirurgii stomatologicznej (12 pkt), wynika z kryterium i przyporządkowanej mu liczby punktów ustalonych przez Ministra Zdrowia w rozporządzeniu w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert, gdzie dla przedmiotu postępowania: świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii najwyżej punktowane jest kryterium: "Lekarz dentysta specjalista w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej, lub chirurgii szczękowej - 75% czasu pracy poradni" z liczbą punktów - 12. W treści tego zapisu mieści się również sytuacja - jak w przypadku Spółki - gdzie czas pracy lekarza specjalisty wynosi 100% czasu poradni. Wskazano, że Komisja konkursowa nie ma prawa modyfikacji treści pytań ankietowych i dowolnego ustalania punktacji przypisanej do poszczególnych pytań ankietowych a oferta jest oceniana przez system informatyczny, na podstawie udzielonych przez oferenta odpowiedzi i wg jednakowych dla wszystkich oferentów kryteriów.

Organ wskazał, że oferta konkurencyjnego podmiotu uzyskała w kategorii, o której mowa wyżej, łącznie 19 punktów, w tym z tytułu zatrudnienia 4 lekarzy dentystów specjalistów: 3 specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej oraz 1 specjalistę w dziedzinie chirurgii szczękowo-twarzowej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 75% czasu pracy poradni (12 punktów) oraz 2 innych lekarzy dentystów posiadających I stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgii stomatologicznej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 100% czasu pracy poradni (7 punktów). Możliwość sumowania punktów w ww. kategorii umożliwiają przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert, a Komisja konkursowa winna oceniać oferty zgodnie z obowiązującymi przepisami, czyli w tym przypadku zgodnie z ww. rozporządzeniem.

W ogłoszeniu o postępowaniu zawarto wykaz obowiązujących aktów prawnych, na podstawie których prowadzony jest konkurs ofert, a Spółka złożyła oświadczenie, iż zapoznała się z przepisami oraz warunkami zawierania umów i nie zgłaszała do nich zastrzeżeń oraz przyjęła je do stosowania. Powyższe oznacza, że zarzut Spółki o wysoce nieczytelnym zapisie formularza ofertowego jest nieuzasadniony tym bardziej, że Spółka prawidłowo udzieliła odpowiedzi ankietowych w ww. zakresie, a przed złożeniem oferty nie kierowała do [...]OW NFZ zapytań w sprawie interpretacji poszczególnych punktów formularza ankietowego.

W odniesieniu do zarzutu o niewywiązaniu się Komisji konkursowej z obowiązku wynikającego z § 17 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 31 grudnia 2014 r., organ uznał, że przeprowadzona analiza oferty wykazała, że w dniu 7 czerwca 2017 r. Komisja konkursowa skierowała do Spółki pismo z prośbą o potwierdzenie spełnienia warunków uprawniających do uzyskania dodatkowych punktów w rankingu oferty w kategoriach: "Sprzęt, Aparatura Medyczna, Pomieszczenia", "Pozostałe warunki" oraz "Dostępność". Komisja konkursowa przeprowadziła w placówce Spółki wizytację, w ramach której dokonano oględzin pomieszczeń i urządzeń przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego, przy pomocy którego wykonywana ma być umowa.

W posumowaniu organ uznał, że nie zostały naruszone obowiązujące zasady przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a interes prawny Spółki nie doznał uszczerbku, o którym mowa w art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach.

Spółka wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosząc analogiczne zarzuty jak w odwołaniu, dotyczące interpretacji zapisów związanych z kryterium ciągłości oraz niejasności zapisów ankiety odnośnie specjalizacji lekarzy.

Decyzją z dnia 31 sierpnia 2017 r. (nr [...]) Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ utrzymał w mocy swoja decyzję z dnia 11 sierpnia 2017 r.

Organ stwierdził, że Spółka nie przedstawiła żadnych nowych okoliczności, które mogłyby mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Treść wniosku stanowi polemikę z argumentami przedstawionym w decyzji nr [...]. Wskazano, że wnioskująca ponownie zwróciła uwagę na niewłaściwą wykładnię pojęcia ciągłość, powołując się na wyroki NSA, które jednak dotyczą odmiennego stanu prawnego, niż obowiązujący w trakcie niniejszego postępowania konkursowego, oraz odmienną niż zastosowana przez Komisję konkursową i organ I instancji interpretację warunków określonych w postępowaniu konkursowym dotyczących punktacji za wykształcenie lekarzy.

Mając powyższe na uwadze, organ ponownie rozpatrując sprawę stwierdził, że okoliczność udzielania świadczeń przez lekarzy dentystów posiadających wysokie kwalifikacje i kompetencje zawodowe, tj. przez specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej lub chirurgii szczękowej oraz przez lekarzy dentystów posiadających specjalizację I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej, w odpowiednim przedziale czasowym pracy poradni, uprawnia oferenta do uzyskania dodatkowych punktów w ocenie oferty, w ilości uzależnionej od oferowanej kadry posiadającej dane kwalifikacje podlegające dodatkowej ocenie. Punktację, którą uzyskali oferenci w tej kategorii przedstawia załączona w treści decyzji nr [...] tabela, z której wynika, że oferta "B" Sp. z o.o., wybrana do zawarcia umowy, uzyskała w tej części łącznie 19 punktów, a oferta Spółki - 12 punktów, gdyż podmiot, którego oferta uzyskała łącznie 19 punktów wykazał do udzielania świadczeń 4 lekarzy dentystów specjalistów, tj. 3 specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej oraz 1 specjalistę w dziedzinie chirurgii szczękowo-twarzowej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 75% czasu pracy poradni oraz 2 innych lekarzy dentystów posiadających I stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgii stomatologicznej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 100% czasu pracy poradni. Podkreślenia wymaga fakt, iż w ten sam sposób został oceniony personel zarówno Spółki odwołującej się, jak i oferenta wybranego w postępowaniu. Organ podkreślił, że jakiekolwiek wątpliwości dotyczące interpretacji zapisów ankiety czy też pozostałych dokumentów obowiązujących w postępowaniu konkursowym można wyjaśniać przed złożeniem oferty, jak również z Komisją konkursową w trakcie jego trwania.

Spółka w ofercie wykazała tylko jednego lekarza - specjalistę w dziedzinie chirurgii stomatologicznej - i z tego tytułu uzyskała 12 punktów dodatkowych w ocenie oferty, niedozwolone byłoby jednoczesne uzyskanie przez Spółkę dodatkowych punktów również z tego tytułu, że ten sam lekarz, tj. dr S. C. ewentualnie posiada również I stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgii stomatologicznej. W związku z tym Spółka prawidłowo udzieliła odpowiedzi: "Żadna z powyższych" na pytanie: 1.2.1.2 Ankiety "Czas pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej". Powyższe oznacza, iż Spółka właściwie zrozumiała pytania ankiety, zgodnie z ich rozumieniem przez Komisję konkursową.

Odnosząc się do zarzutu niewłaściwej interpretacji i zastosowania w ocenie ofert kryterium ciągłości ponownie organ wskazał, że Spółka - w dniu złożenia oferty - nie realizowała świadczeń w zakresie objętym przedmiotem postępowania, którym był zakres: świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii. Ewentualne zawarcie umowy w tym zakresie, nie zapewniłoby kontynuacji procesu diagnostycznego lub terapeutycznego w ramach wskazanego zakresu. Podkreslono, że na dzień złożenia oferty Spółka nie posiadała umowy z NFZ na realizację świadczeń w zakresie chirurgii stomatologicznej i periodontologii na terenie G. Interpretacja kryterium ciągłości mogłaby ewentualnie podlegać dyskusji, gdyby nie było zapisów powoływanego rozporządzenia Ministra Zdrowia, wskazującego sposób oceniania tego ustawowego kryterium. Rozporządzenie to, jako akt prawa powszechnie obowiązujący, nie pozwala Komisji konkursowej ani organowi na dokonywanie jakiejkolwiek interpretacji - w ocenie organu rozpatrującego wniosek, przepis art. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach w związku z zapisami załącznika nr 7 do ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia, jest jasny i nie wymaga dodatkowej wykładni.

Mając na uwadze okoliczności sprawy organ rozpatrujący wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uznał, że Komisja konkursowa prawidłowo zweryfikowała ofertę Spółki, a organ podjął wszelkie czynności zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy.

"A" Sp. z o.o. w G. zaskarżyła opisaną wyżej decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie, jak również o uchylenie decyzji wydanej w pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 134 ust. 1 i ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące naruszeniem zasad równego traktowania oraz gwarancji zachowania uczciwej konkurencji mające wpływ na końcowy wynik oferty, a w konsekwencji wybór świadczeniodawcy;

2. art. 148 ustawy o świadczeniach oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w szczególności treści załącznika nr 7 obowiązującego w dniu oceniania oferty skarżącej - poprzez ich błędną wykładnię podczas oceniania kryterium jakości, mianowicie pozycji 1.2.1.1 oraz 1.2.1.2 formularza ofertowego postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umowy na udzielanie świadczeń zdrowotnych w zakresie chirurgii stomatologicznej i periodontologii dotyczących personelu, poprzez nieprzyznanie skarżącej punktów za pozycję 1.2.1.2 formularza ofertowego, podczas gdy skarżąca w ofercie wykazała lekarza II stopnia, tj. lekarza wyższego stopnia niż lekarz I stopnia, o którym mowa w pytaniu konkursowym, co miało istotny wpływ na końcowy wynik konkursu.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że komisja konkursowa dokonała niesprawiedliwego przydziału punktacji oferentom z tytułu kryterium wyszczególnionego w rozdziale 1.2.1.2, tj. czas pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej. Skarżąca złożyła ofertę na tzw. jeden etat, który obsadziła w całości (w 100% czasu pracy poradni) doświadczonym i wysokiej klasy lekarzem chirurgii stomatologicznej II stopnia, co potwierdza przedłożona wraz ofertą dokumentacja. Tymczasem formularz ofertowy w rozdziałach 1.2.1.1 odnosi się do czasu pracy lekarza dentysty, specjalisty w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej, lub chirurgii szczękowej nie odnosząc się do stopni ich specjalizacji, z kolei rozdział 1.2.1.2 odnosi się do czasu pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej, a zatem żadna z pozycji ankietowych nie odnosi się do sytuacji skarżącej, gdyż skarżąca zagwarantowała przez 100% czasu pracy poradni lekarza dentystę o wyższych kwalifikacjach niż wskazane w rozdziale 1.2.1.2 i z tego powodu pierwotnie zaznaczyła odpowiedź "żadna z powyższych". Wyjaśniła, że nie sposób się zgodzić, aby konkurencyjna oferta obsadzona w 100% czasu pracy poradni przez lekarza dentystę ze specjalizacją I stopnia mogła być oceniana wyżej niż oferta obsadzona lekarzem II stopnia.

Ponadto w ocenie skarżącej formularz ofertowy nie odpowiadał jej sytuacji – jeśli bowiem uznać, że oferując lekarza II stopnia (tj. lekarza o wyższym stopniu specjalizacji niż lekarz I stopnia) skarżącą była uprawniona do zaznaczenia w rozdziale 1.2.1.2 odpowiedzi "100% czasu pracy poradni", to możliwość zaznaczenia takiej odpowiedzi nie wynika z formularza ofertowego, który należy uznać za wysoce nieczytelny i co najmniej problematyczny dla świadczeniodawców, gdyż w takiej sytuacji w zasadzie nie wiadomo czy należy trzymać się jego literalnej treści (mowa jest wprost o lekarzu I stopnia), czy podejmować się próby jego rozszerzającej wykładni.

W ocenie skarżącej, mając na uwadze przedłożenie przez nią wraz z ofertą kompletu dokumentów potwierdzających wykształcenie oraz stopnie specjalizacji oferowanego przez nią lekarza dentysty, przedmiotowe kwestie powinny być przedmiotem wyjaśnień Komisji konkursowej, podobnie jak ma to miejsce podczas wyjaśniania innych pozycji formularza ofertowego.

Zdaniem skarżącej nie można się zgodzić z twierdzeniem, że treść rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r., a w konsekwencji treść formularza ofertowego w rozdziale 1.2.1.1 oraz 1.2.1.2, odnosiła się do ilości etatów. Przedmiotowe pozycje w ocenie skarżącej odnoszą się wyłącznie do wykształcenia/stopni specjalizacji lekarza dentysty, które nie odpowiadają wariantom ofert przedstawianych przez świadczeniodawców (w tym konkretnym wypadku skarżącej). Skarżąca zwróciła uwagę, iż przedstawiając ofertę wykazała lekarza posiadającego najwyższe wykształcenie i stopień specjalizacji spośród przedłożonych w ramach konkursu ofert. Wskazała także, że obowiązek weryfikacji przedłożonej oferty (zarówno na korzyść jak i niekorzyść) wynika bezpośrednio z treści § 17 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 31 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy. Zgodnie z treścią tej regulacji komisja konkursowa może przeprowadzić weryfikację oferenta w celu potwierdzenia prawdziwości prawidłowości danych zawartych w ofercie (ust. 2), przy czym zgodnie z jego ust. 3 komisja konkursowa przeprowadza weryfikację, o której mowa w ust. 2, u oferentów, którzy dotychczas nie mieli zawartej umowy w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania (wskazała, że aktualnie w tym miejscu udzielania świadczeń skarżąca nie realizuje umowy na rzez Narodowego Funduszu Zdrowia z zakresu chirurgii stomatologicznej i periodontologii).

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31 sierpnia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia 11 sierpnia 2017 r. w przedmiocie oddalenia w całości odwołania skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego nr [...] o zawarcie umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie stomatologiczne, w zakresie: świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii na terenie wskazanych dzielnic G.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności rozstrzygnięć wykazała, że decyzje wydane w sprawie nie naruszają prawa.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1793 ze zm. – dalej jako: "ustawa o świadczeniach") oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów ofert w postępowaniu w spawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń z opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1372).

Unormowania ww. ustawy o świadczeniach dają podstawę powierzenia organom Narodowego Funduszu Zdrowia określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, a także sprawowania kontroli i nadzoru nad finansowaniem i realizacją tychże świadczeń, jak również są podstawą określenia zadań władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń. Realizacja ustawowych obowiązków organów Funduszu we wskazanych obszarach skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy, zatytułowanym "postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami", wprowadzającym szczególne wymagania dotyczące trybu przeprowadzenia tego postępowania.

W myśl art. 139 ust. 1 ustawy o świadczeniach, zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej następuje po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert (pkt 1) albo w trybie rokowań (pkt 2). W celu przeprowadzenia postępowania w trybie konkursu ofert Fundusz zamieszcza ogłoszenie, które zgodnie z art. 139 ust. 3 ustawy o świadczeniach zawiera m.in. nazwę i adres siedziby zamawiającego, określenie wartości przedmiotu zaskarżenia, wymagane kwalifikacje zawodowe i techniczne świadczeniodawców, określenie obszaru terytorialnego. Prezes Funduszu, stosownie do art. 146 ustawy o świadczeniach określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielnie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców. Przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty (art. 140 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Kryteria oceny ofert są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 ustawy o świadczeniach).

Konkurs ofert składa się z części jawnej i niejawnej. W części jawnej komisja konkursowa stwierdza prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę złożonych ofert, otwiera koperty lub paczki z ofertami i ustala, które z ofert spełniają warunki, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2 oraz przyjmuje do protokołu zgłoszone przez oferentów wyjaśnienia lub oświadczenia (art. 142 ust. 2 ustawy o świadczeniach). W części niejawnej konkursu ofert komisja może wybrać ofertę lub większą liczbę ofert, nie dokonać wyboru żadnej oferty, może też przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej i ich ceny (art. 142 ust. 5 i ust. 6 ustawy o świadczeniach). W sytuacji, gdy oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa wówczas komisja konkursowa odrzuca ofertę (art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach). Odrzuca się również ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje (art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach).

Wyjaśnić należy, że w postępowaniu w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy. Rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w drodze konkursu ofert, jeśli żaden z uczestników konkursu nie skorzysta ze środka wymienionego w art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach, co do zasady kończy to postępowanie. Jednakże w przypadku gdy którykolwiek z uczestników postępowania złoży odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu, rozpoczyna się faza postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r., sygn. akt II GSK 186/06, publ.: ONSAiWSA 2007/4/101). Należy więc przyjąć, że odwołanie składane w trybie art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach, otwiera postępowanie administracyjne, do którego zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w zakresie niewyłączonym przez przepisy ustawy o świadczeniach. Jak stanowi art. 152 ustawy o świadczeniach, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. Środki odwoławcze możliwe do uruchomienia w fazie nieadministracyjnej, wymienione są w art. 153, te zaś, z których można skorzystać w postępowaniu administracyjnym w art. 154.

Celem procedury uruchamianej na podstawie art. 154 ustawy o świadczeniach, jest weryfikacja w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej, nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, nie doznał uszczerbku interes prawny podmiotu powołującego się na naruszenie zasad postępowania. Zatem zakres kontroli dokonywanej przez organ administracyjny jest ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego na skutek naruszenia zasad postępowania. Przy czym zauważyć należy, że zasady postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są określone w przepisach ustawy o świadczeniach oraz w dokumentach Prezesa Funduszu, wydanych na podstawie art. 146 tej ustawy.

Uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania (świadczeniodawcy) w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać wywołany, gdy naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie determinuje sposób postępowania organu administracyjnego, którego zadaniem jest zbadanie okoliczności podnoszonych w odwołaniu i ocena czy i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 940/14, publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - orzeczenia.nsa.gov.pl).

Stosownie do art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Zgodnie zaś z art. 134 ust. 2 tej ustawy wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej udostępniane są świadczeniodawcom na takich samych zasadach.

Jak wskazuje się w orzecznictwie przejawem realizacji zasady równego traktowania świadczeniobiorców jest stosowanie takich samych kryteriów do wszystkich świadczeniobiorców biorących udział w postępowaniu. Stąd niedopuszczalne jest stosowanie dodatkowych kryteriów, względnie wyłączenia stosowania określonych kryteriów wobec niektórych świadczeniobiorców (por. wyrok NSA z dnia 16 października 2015 r., sygn. akt II GSK 2006/14, Lex nr 1986790).

Zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem wyrażonej w art. 134 ustawy o świadczeniach, zasady równego traktowania świadczeniodawców w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Chodzi tu zatem nie tylko o kontrolę postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania.

Mając powyższe na uwadze Sąd w całości podziela argumenty organu zawarte w zaskarżonej decyzji nie dostrzegając naruszenia prawa, w szczególności w zakresie podniesionych w skardze zarzutów.

Skarżąca w niniejszej sprawie zarzuciła naruszenie cytowanego art. 134 ust. 1 i ust. 2 ustawy o świadczeniach, polegające na nierównym traktowaniu oferentów przedmiotowego postępowania o zawarcie umowy na świadczenie usług w zakresie pozycji 1.2.1.1 oraz 1.2.1.2 formularza ofertowego w postępowaniu o zawarcie umowy, dotyczącego personelu.

W związku z tym wypada przypomnieć, że oba podmioty dopuszczone do postępowania winny były wypełnić pozycje formularzy o tej samej treści. W pozycji 1.2.1.1 zostało sformułowane pytanie dotyczące czasu pracy lekarza dentysty, specjalisty w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej; natomiast w pozycji 1.2.1.2 dotyczące czasu pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej. Skarżąca wskazała w odniesieniu do pozycji 1.2.1.1 – 75% czasu pracy poradni, za co zostało jej przyznane 12 punktów przez Komisję konkursową. Natomiast w odniesieniu do pozycji 1.2.1.2 w formularzu ofertowym wskazała "Żadne z powyższych" (0 punktów) - łącznie za kryterium "personel" otrzymując 12 punktów. Z kolei drugi z uczestników postępowania konkursowego – "B" Sp. z o.o. w G. otrzymała razem 18 punktów, w tym 12 z pozycji 1.2.1.1 – 75% czasu pracy poradni oraz 7 punktów z pozycji 1.2.1.2. – 100% czasu pracy poradni. Jednocześnie – na co zwracał uwagę organ – skarżąca w trakcie składnia ofert i negocjacji w postępowaniu konkursowym, nie podnosiła kwestii zrozumienia treści przedstawionych pytań, a co więcej wraz z ofertą złożyła oświadczenie, że zapoznała się z przepisami zarządzenia oraz z warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń.

Mając powyższe na uwadze Sąd podziela stanowisko organu orzekającego, że zgodnie z zapisami ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. okoliczność udzielania świadczeń przez lekarzy dentystów posiadających wysokie kwalifikacje i kompetencje zawodowe, tj. przez specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej lub chirurgii szczękowo-twarzowej lub chirurgii szczękowej (tj. w tym przypadku lekarzy dentystów posiadających specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w wymienionych dziedzinach chirurgicznych - wg definicji wskazanej przez rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego) oraz przez lekarzy dentystów posiadających specjalizację I stopnia w dziedzinie chirurgii stomatologicznej - w odpowiednim przedziale czasowym pracy poradni - uprawnia oferenta do uzyskania dodatkowych punktów w ocenie oferty, w ilości uzależnionej od oferowanej kadry posiadającej dane kwalifikacje podlegające dodatkowej ocenie.

Warto zauważyć, że podmiot, którego oferta uzyskała łącznie 19 punktów wykazał do udzielania świadczeń 4 lekarzy dentystów specjalistów, tj. 3 specjalistów w dziedzinie chirurgii stomatologicznej oraz 1 specjalistę w dziedzinie chirurgii szczękowo-twarzowej (są to lekarze posiadający takie same kwalifikacje, jak lekarz wykazany w ofercie skarżącej) udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 75% czasu pracy poradni oraz 2 innych lekarzy dentystów posiadających I stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgii stomatologicznej udzielających świadczeń w czasie odpowiadającym 100% czasu pracy poradni.

Sąd przychyla się do stanowiska Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, że formułując kryteria oceny ofert celowo zostały rozgraniczone dwa kryteria. Niesłuszne byłoby jednoczesne uzyskanie przez skarżącą dodatkowych punktów, również z tego tytułu, że ten sam lekarz (dr S. C.) posiada wyższy stopień specjalizacji niż to jest przewidziane w pozycji 1.2.1.2. Tym samym nie zasługuje na akceptację pogląd skarżącej, że można wykazać jedną osobę w obu powoływanych pozycjach formularza. Sposób sformułowania pytań, ich kolejność jednoznacznie wskazują, że chodzi o sytuację oferenta, który posiada personel medyczny spełniający wskazane kryteria rozłącznie. W konsekwencji nie można przyznać punktów z tytułu obu pozycji, przy uwzględnieniu tego samego specjalisty. Treść pytań jest zrozumiała i nie budzi wątpliwości, podobnie jak punktacja za te kryteria, które zostały określone w załączniku nr 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów ofert w postępowaniu w spawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń z opieki zdrowotnej.

Podkreślić należy, że zarówno organ w postępowaniu, jak i Sąd dokonując kontroli zaskarżonych decyzji, nie kwestionują wysokich kwalifikacji dra S. C., za którego zatrudnienie (jako specjalisty) zasadnie w postępowaniu konkursowym przyznano skarżącej 12 punktów. Skarżąca jednakże w ofercie wykazała tylko jednego lekarza - specjalistę w dziedzinie chirurgii stomatologicznej - i z tego tytułu uzyskała 12 punktów dodatkowych w ocenie oferty. Prawidłowa zatem była ocena Komisji konkursowej złożonych ofert i nie zaistniała potrzeba dodatkowych wyjaśnień w tym zakresie. Słusznie nadto organ zwrócił uwagę, że oferty są oceniane przez system informatyczny, na podstawie udzielonych przez oferenta odpowiedzi i wg jednakowych dla wszystkich oferentów kryteriów.

W sprawie nie doszło również do naruszenia przez Komisję konkursową § 17 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 31 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1980 ze zm.). Zgodnie z § 17 ust. 1 tegoż rozporządzenia w toku postępowania komisja konkursowa może żądać od oferenta złożenia wyjaśnień dotyczących oferty. W ustępie 2. tego paragrafu przewiduje się, że Komisja konkursowa może przeprowadzić weryfikację oferenta w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofercie, w szczególności przez oględziny pomieszczeń i urządzeń przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego, przy pomocy którego wykonywana ma być umowa, a także zażądać przekazania dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez oferenta. Zgodnie zaś z § 17 ust. 3 wskazanego rozporządzenia Komisja konkursowa przeprowadza weryfikację, o której mowa w ust. 2, u oferentów, którzy dotychczas nie mieli zawartej umowy w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania lub z którymi rozwiązano uprzednią umowę w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie oferenta.

W odniesieniu do cytowanych regulacji Sąd zauważa, że w dniu 7 czerwca 2017 r. Komisja konkursowa skierowała do skarżącej pismo z prośbą o potwierdzenie spełnienia warunków uprawniających do uzyskania dodatkowych punktów w rankingu oferty w kategoriach: "Sprzęt, Aparatura Medyczna, Pomieszczenia", "Pozostałe warunki" oraz "Dostępność". Ponadto Komisja konkursowa przeprowadziła w dniu 3 lipca 2017 r. wizytację skarżącej - weryfikację oferenta, w ramach której dokonano oględzin pomieszczeń i urządzeń przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego, przy pomocy którego wykonywana ma być umowa, co potwierdza obustronnie podpisany w tym dniu protokół. Wyniki weryfikacji skarżącej załączono do jej oferty.

Mając na względzie wcześniejsze wyjaśnienia należy przyjąć natomiast, że Komisja konkursowa nie miała podstaw do weryfikacji - uściślenia oferty skarżącej w zakresie pozycji 1.2.1.1 i 1.2.1.2 formularza ofertowego.

Dodatkowo Sąd pragnie stwierdzić, że stanowisko organu w zakresie nie przyznania skarżącej punktów z tytułu kryterium ciągłości, jest prawidłowe. W art. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach zdefiniowano ciągłość udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej, jako organizację udzielania świadczeń opieki zdrowotnej zapewniającą kontynuację procesu diagnostycznego lub terapeutycznego, w szczególności ograniczającą ryzyko przerwania procesu leczenia świadczeniobiorców w ramach danego zakresu świadczeń opieki zdrowotnej realizowanego na podstawie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w dniu złożenia oferty w postępowaniu w sprawie zawarcia umów. Nie ulega wątpliwości, że skarżąca nie świadczyła dotychczas usług w zakresie chirurgii stomatologicznej i periodontologii, czego dotyczyło postępowanie konkursowe.

W ocenie Sądu przyjęta w postępowaniu konkursowym punktacja ofert została dokonana prawidłowo, co zostało potwierdzone w zaskarżonych decyzjach [...]OW NFZ, w których organ w sposób klarowny wyjaśnił, dlaczego została wybrana dana oferta, jak również odniósł się do podnoszonych przez skarżącą w toku postępowania zarzutów i wątpliwości.

Mając powyższe na uwadze Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.