Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA 19/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Kultury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia T. Kobylecka (spr.), Sędziowie W. Mazur, W. Zielińska - Baran, Protokolant A. Foks-Skopińska, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2004 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Ministra Kultury na rzecz M. P. 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2002 r. Minister Kultury po rozpatrzeniu zażalenia M. P. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 40 ust. 4 pkt. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.), art. 8 ust. 1 pkt 1 i ust. 6 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury (Dz. U. Nr 98 z 1999 r., poz. 1150 ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] sierpnia 2002 r., odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji, polegającej na budowie silosu zbożowego [...] na działce nr [...] w P.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że sprawa budowy silosu jest rozpatrywana po raz kolejny przez organ II instancji, który po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że postanowienie z dnia 18 września 2002 r. jest prawidłowe pod względem formalno-prawnym, a merytoryczne rozstrzygniecie nie budzi wątpliwości. Organ ten stwierdził, że przedmiotowa działka podlega ochronie konserwatorskiej na podstawie ustaleń przyjętych w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy P., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Gminnej Rady Narodowej w P. z dnia [...] grudnia 1990 r., ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] marca 1991 r. Obszar, na którym położona jest przedmiotowa działka oznaczony jest symbolem [...] - "istniejąca zabudowa zagrodowa do utrzymania". Ponadto planowana inwestycja ma być zrealizowana w bezpośrednim sąsiedztwie kościoła p.n. [...] oraz cmentarza, obiektów wpisanych do rejestru zabytków decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w T. z dnia [...] kwietnia 1966 r. Powołane w uzasadnieniu organu odwoławczego ustalenia dla tego terenu w planie, które stanowią w tym kontekście podstawę do działania organów konserwatorskich brzmią: "obiekty należy zabezpieczyć przed wszelką ingerencją mającą zmienić ich historyczny charakter. Nową zabudowę należy tak usytuować, aby odkryć i uwypuklić walory architektoniczne, estetyczne historycznych obiektów". Organ uznał, że w świetle tak jednoznacznych ustaleń planu, realizacja silosów zbożowych na tym terenie jest "niezrozumiała i niewskazana". Ochronie konserwatorskiej podlega również sposób zagospodarowania przestrzeni zabytkowej. Niewłaściwe jest wprowadzanie nowych, obcych elementów w krajobrazie kulturowym wsi P., ponieważ spowoduje to rozbicie historycznej przestrzeni bezpośredniego otoczenia zabytków, tzn. kościoła [...] i cmentarza.

Mając to na uwadze organ odwoławczy uznał, że planowana inwestycja jest sprzeczna z zasadami ochrony dóbr kultury i nie może być zaakceptowana przez organy ochrony zabytków. Przez zapewnienie warunków trwałego zachowania zabytków należy rozumieć utrzymanie właściwej ekspozycji przestrzennej i nie wprowadzanie w organizację otoczenia nowych kubatur.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wniósł M.P. zarzucając, że brak jest w planie zapisu, że przedmiotowa działka nr [...] podlega ochronie konserwatorskiej, nie jest również wymieniona w pkt Ochrona Dóbr Kultury. Ponadto zwrócił uwagę na nieprawidłowe oznaczenie w uzasadnieniu decyzji nr działki.

Minister Kultury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł, że w uzasadnieniu postanowienia omyłkowo wpisano nr działki [...], zamiast [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę zaskarżonych aktów pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania.

Stosownie do brzmienia przepisu art. 40 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu orzekania decyzję ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla obszarów objętych ochroną konserwatorską, wydaje się po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Uzgodnienie takie, dokonywane w trybie art. 106 kpa w formie odrębnego rozstrzygnięcia ma na celu przesądzenie o zgodności zamierzonej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w aspekcie wymogów ochrony zabytków znajdujących się na tym obszarze.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ orzekał na podstawie zapisów przyjętych w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy P., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Gminnej Rady Narodowej w P. z dnia [...] grudnia 1990 r., ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...]. Zgodnie z tym planem obszar, na którym położona jest działka Nr [...] oznaczony jest symbolem [...] - "istniejąca zabudowa zagrodowa do utrzymania". Organ wywodzi także, że z ustaleń planu wynika, iż przedmiotowa działka podlega ochronie konserwatorskiej, ponadto planowana inwestycja ma być zrealizowana w bezpośrednim sąsiedztwie kościoła p.n. [...] oraz cmentarza, obiektów wpisanych do rejestru zabytków decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w T. z dnia [...] kwietnia 1966 r., zaś ustalenia dla tego terenu w planie, które stanowią w tym kontekście podstawę do działania organów konserwatorskich brzmią: "obiekty należy zabezpieczyć przed wszelką ingerencją mającą zmienić ich historyczny charakter. Nową zabudowę należy tak usytuować, aby odkryć i uwypuklić walory architektoniczne, estetyczne historycznych obiektów". Tymczasem ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu planu, który był podstawą do orzekania zapisu w takim brzmieniu nie ma, brak jest także ustaleń, z których wynikałoby, że "przedmiotowa działka podlega ochronie konserwatorskiej", co słusznie podnosi skarżący. Nie może budzić wątpliwości, że organ współdziałający, w tym konserwator zabytków, uzgadniając planowaną inwestycję jest związany ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jego stanowisko nie może być oderwane od tych ustaleń. W ocenie Sądu organ wydając postanowienie nie przeprowadził wnikliwie postępowania dowodowego. W aktach sprawy brak jest również powoływanej w uzasadnieniu decyzji świadczącej o wpisaniu kościoła oraz cmentarza do rejestru zabytków, co dodatkowo uniemożliwia Sądowi kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia, tym bardziej czyniąc zasadnymi zarzuty skarżącego niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

W tej sytuacji uznać należy, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa. Wskazane uchybienia miały istotny wpływ na wynika sprawy, co powoduje, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie wypowiadając się merytorycznie w sprawie uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt lc ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 cyt. ustawy w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.