Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1681/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 art. 103
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 134 § 1, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany w skrócie także "GINB", decyzją z dnia [...] maja 2016 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania A.K.(dalej "skarżąca"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie także: "MWINB") z dnia [...] marca 2016 r., znak: [...], w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.

Jako podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji GINB wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.), dalej "k.p.a.".

Powołaną decyzją z dnia [...] marca 2016 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...](dalej także "PINB") z dnia [...] czerwca 2012 r., znak: [...], którą organ powiatowy nakazał skarżącej rozbiórkę budynku garażowego oznaczonego w ewidencji budynków powiatu nowodworskiego nr ew. [...], usytuowanego na terenie działki nr ew. [...], przy ul. W.[ w mieście C., gm. C.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał skarżącej rozbiórkę budynku garażowego oznaczonego w ewidencji budynków powiatu nowodworskiego nr ewid. [...] i usytuowanego na terenie działki nr ew. [...], przy ul. W.[ w mieście C., gmina C.

Pismem z dnia 28 grudnia 2015 r. skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji organu powiatowego.

Decyzją z dnia [...] marca 2016 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] czerwca 2012 r. wskazując, że organ powiatowy prawidłowo ustalił, zinterpretował oraz zastosował właściwe przepisy, w związku z czym prawidłowo określił strony postępowania, wszczął postępowanie legalizacyjne oraz nakazał skarżącej rozbiórkę przedmiotowego budynku.

Pismem z dnia 14 kwietnia 2016 r. skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji.

Decyzją z dnia [...] maja 2016 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu wojewódzkiego z dnia [...] marca 2016 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że celem nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, nie jest merytoryczne rozpatrzenie sprawy ani badanie przyczyn i przesłanek podjęcia przez organ rozstrzygnięcia w postępowaniu zwykłym. Postępowanie prowadzone w tym trybie sprowadza się wyłącznie do kontroli, czy dane rozstrzygnięcie zawiera wady wymienione w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., uwzględniając stan faktyczny i prawny z daty jego wydania. Tryb ten umożliwia ponadto weryfikację ostatecznych orzeczeń organów administracji publicznej, stanowiąc wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.). Z tego względu przesłanki nieważnościowe zostały sprecyzowane w art. 156 § 1 k.p.a., a ich wykładnia rozszerzająca nie jest dopuszczalna. Konsekwencją stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia jest wyeliminowanie go z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, tj. od dnia, w którym zostało wydane.

Organ stwierdził, że podstawę prawną weryfikowanej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. stanowi art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), zwanej w skrócie "pr.bud.", zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

W wyniku oględzin przeprowadzonych przez pracowników powiatowego inspektoratu nadzoru budowlanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości C., gm. C., będącej w dyspozycji skarżącej, ustalono, że jest na niej usytuowany budynek garażowy, murowany, z dachem drewnianym dwuspadowym, w odległości 0,9 m-1,7 m od granicy z działką sąsiednią nr ew. [...] w miejscowości D., gm. C. Rok zakończenia budowy ww. budynku (2000 r.) ustalono na podstawie informacji zawartej w ewidencji budynków powiatu nowodworskiego. Ustalono ponadto, że inwestor nie posiada decyzji o pozwoleniu na budowę wskazanego obiektu.

Organ powiatowy ustalił, że odległość przedmiotowego garażu od granicy działki sąsiedniej narusza § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), zwanego "rozporządzeniem"). Zgodnie z przepisami tego aktu, jeżeli z §§ 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m, w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. W związku z tym organ zastosował w sprawie art. 48 ust. 1 pr.bud.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego oceniając rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego przy uwzględnieniu przedstawionego w nim stanu faktycznego i prawnego sprawy, uznał, że nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji organu powiatowego z dnia [...] czerwca 2012 r. Organ powiatowy ustalił bowiem, że skarżąca, przed przystąpieniem do budowy przedmiotowego budynku garażowego, nie uzyskała decyzji o pozwoleniu na budowę. A skoro nie było podstaw do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego w związku z niespełnianiem przez ww. budynek warunków technicznych, organ był uprawniony do wydania decyzji o nakazie rozbiórki.

W zaskarżonej decyzji powołano się również na art. 48 ust. 2 i 3 pr.bud., zgodnie z którym właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1 spełnia następujące warunki: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: (a) z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, albo (b) z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.

W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2 art. 48 pr.bud., ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; a także 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3, przy czym do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

W uzasadnieniu decyzji organu powiatowego z dnia z dnia [...] czerwca 2012 r. wskazał, że obiekt narusza przepisy techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem. W takiej sytuacji, zgodnie z orzecznictwem, konsekwencją naruszenia odległości od granicy sąsiednich działek budowlanych powinien być nakaz rozbiórki danego obiektu.

Organ podkreślił, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ powiatowy wskazywał rok 2000 jako datę budowy budynku garażowego i brak było podstaw, by powyższym ustaleniom zarzucić rażące naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. Tym samym należało utrzymać w mocy decyzję [...]WINB z dnia 23 marca 2016 r. Organ dodał również, że okoliczność, jakoby budowa budynku garażowego została ukończona w 1980 r. może stanowić co najwyżej przesłankę do wznowienia postępowania, a ta nie może jednocześnie stanowić przesłanki rażącego naruszenia prawa.

Na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 maja 2016 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. K., wnosząc o jej uchylenie, jak również o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] marca 2016 r., oraz o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego oraz postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

1. naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nieuchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. oraz niestwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. wobec błędnego uznania, że decyzja organu powiatowego została wydana zgodnie ze wskazaną podstawą prawna i be rażącego naruszenia prawa. Tymczasem zaskarżona decyzja ta zapadła z rażącym naruszeniem art. 103 ust. 2 pr.bud. ze względu na to, że w sprawie samowoli budowlanej zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 z późn. zm., w skrócie zwanej "pr.bud. z 1974 r."), natomiast organ powiatowy zastosował przepis art. 48 pr.bud.;

2. naruszenie art. 103 ust. 2 pr.bud. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji błędne uznanie, że w sprawie samowoli budowlanej objętej decyzją PINB z dnia [...] czerwca 2012 r. zastosowanie znajduje art. 48 pr.bud., podczas gdy budowa budynku, którego dotyczy decyzja, została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy z 1994 r. (tj. przed dniem 1 stycznia 1995 r.), a więc na mocy art. 103 ust. 2 pr.bud. w sprawie powinny być zastosowane przepisy ustawy prawa budowlanego z 1974 r.;

3. naruszenie art. 48 pr.bud. poprzez jego zastosowanie, podczas gdy do budynku garażowego objętego decyzją PINB z dnia [...] czerwca 2012 r. powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy prawo budowlane z 1974 r.;

4. naruszenie art 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz brak ustosunkowania się w uzasadnieniu do zarzutów zawartych w odwołaniu. W rezultacie, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jako organ drugiej instancji przyjął stanowisko odbiegające od treści materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Organ drugiej instancji uznał też błędnie, że przyjęcie przez organ powiatowy roku 2000 jako daty powstania budynku było prawidłowe, pomimo że ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego złożonego wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności i wnioskiem o wznowienie postępowania oraz przy piśmie z dnia 18 lutego 2016 r. (w przeważającej części dostępnego dla PINB z urzędu na podstawie art. 7 k.p.a.) wynika, że budynek garażowy był posadowiony kilkadziesiąt lat wcześniej, tj. przed wejściem w życie ustawy prawo budowlane z 1994 r.;

5. naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez wybiórczą ocenę materiału dowodowego dokonaną z pominięciem dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w tym:

a. mapy sytuacyjno-wysokościowej [...] z grudnia 1977 r., z której wynika, że na działce nr [...] (obecnie [...]) już w 1977 r. był posadowiony garaż, który jest przedmiotem decyzji PINB z dnia [...] czerwca 2012 r.,

b. decyzji nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji budynku mieszkalnego na działce nr [...] wraz ze szkicem sytuacyjnym dla celów urbanistycznych z dnia [...] listopada 1987 r., z którego wynika, że garaż, który jest przedmiotem decyzji PINB z dnia [...] czerwca 2012 r. był posadowiony na przedmiotowej działce już w 1987 r.,

c. projektu budynku gospodarczego sporządzonego przez mgr. inż. B. K. dla poprzedniego właściciela działki, tj. K. K., zawierającego plan zagospodarowania działki nr [...] budynkiem gospodarczym, który został wybudowany w latach 1980-1990. ubiegłego wieku i z którego wynika, że już wówczas na przedmiotowej działce był zbudowany garaż, który jest przedmiotem decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r.,

d. aktu notarialnego z dnia [...] sierpnia 1987 r. – umowy darowizny działki nr [...] na rzecz K. K., w którym w § 2 wskazano, że działka ta jest zabudowana m.in. budynkiem gospodarczym murowanym, to jest garażem, który jest przedmiotem decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r.,

e. mapy-pomiaru inwentaryzacyjnego z 10 sierpnia 1993 r., z którego wynika, że na działce nr [...] był zlokalizowany garaż, który jest przedmiotem decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r.,

f. wypisu z rejestru budynków z dnia 16 lutego 2016 r., z którego wynika, że budowa budynku garażowego oznaczonego w powiatowej ewidencji budynków nr ewid. [...] usytuowanego na terenie działki nr ew. [...], przy ul. W. [...] w miejscowości C. została zakończona w 1980 r., a nie jak błędnie przyjął to PINB w 2000 r.;

g. zdjęcia lotniczego z Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, wykonanego w dniu 15 kwietnia 1984 r., z którego wynika, że budynek będący przedmiotem decyzji rozbiórkowej był posadowiony na działce nr ew. [...], przy ul. W. [...] w miejscowości C. już w dacie zrobienia zdjęcia.

Wszystkie powyższe nieprawidłowości w ocenie materiału dowodowego skutkowały błędnym przyjęciem, że budowa budynku objętego decyzją została zakończona w 2000 r., podczas gdy z powyższych dowodów w sposób jednoznaczny wynika, że budowa tego budynku została zakończona przed wejściem w życie ustawy prawo budowlane z 1994 r.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła m.in., że w niniejszej sprawie nie może budzić wątpliwości fakt, że przedmiotowa decyzja zapadła z rażącym naruszeniem art. 103 ust. 2 pr.bud. Zarówno Wojewódzki, jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, błędnie uznali, że organ powiatowy prawidłowo zastosował art. 48 pr.bud. do samowoli budowlanej objętej decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., podczas gdy stan faktyczny sprawy istniejący w dniu wydania decyzji (i wynikający z przedstawionych w niniejszym postępowaniu dowodów) wskazuje, że powinny tu znaleźć zastosowanie przepisy ustawy pr.bud. z 1974 r.

W ocenie skarżącej organ powiatowy wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2012 r. stwierdzając, że budowę zakończono w 2000 r. Uczynił tak wyłącznie na podstawie informacji zawartej w ewidencji budynków powiatu [...], bez przeprowadzenia żadnej weryfikacji tych danych, podczas gdy z innych, dostępnych organowi z urzędu dowodów, w sposób niebudzący wątpliwości, wynika, że budynek garażowy będący przedmiotem decyzji był posadowiony kilkadziesiąt lat wcześniej, a jego budowa była zakończona przed wejściem w życie ustawy z 1994 r.

Tymczasem skoro budowa garażu objętego decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r., to do samowoli budowlanej objętej decyzją znajdują zastosowanie przepisy dotychczasowe, a zatem przepisy ustawy pr.bud. z 1974 r. Likwidacja samowoli budowlanej powinna nastąpić na podstawie przepisów art. 37-42 pr.bud. z 1974 r.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego – w odpowiedzi na skargę – wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko, przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.) zadaniem Sądu jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Oznacza to, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy istnieją podstawy, aby organowi lub organom administracji publicznej postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, pod warunkiem, że naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przeciwnie, jeśli nie zostanie stwierdzone naruszenie prawa przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję, decyzja pozostaje w obrocie prawnym a skarga podlega oddaleniu.

Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron, Sąd stwierdził, że skarga A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2016 r. jest bezzasadna, a ww. decyzja jest zgodna z prawem. Wskazany organ drugiej instancji w sposób właściwy zbadał wszystkie istotne okoliczności sprawy i zgodnie z prawem wydał zaskarżoną decyzję, utrzymując w mocy decyzję wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego.

Sąd podzielił rozważania organu dotyczące wyjątkowego charakteru postępowania nadzwyczajnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 364/15, LEX nr 2142280, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nie dokonuje się – jak w postępowaniu zwykłym – oceny przysługujących stronie uprawnień lub ciążących na niej zobowiązań, lecz ocenia się legalność decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Ocena dokonywana przez organ administracji publicznej dotyczy więc wyłącznie zbadania, czy kwestionowana wnioskiem nieważnościowym decyzja została dotknięta jedną z wad, określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Przedmiotem tego postępowania nie jest zatem ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która została już rozstrzygnięta kontrolowaną decyzją.

Słusznie wskazał organ, że w niniejszej sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, a nie jak wnosiła skarżąca – ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Ze zgromadzonego w sprawie materiału jednoznacznie wynika, że rokiem zakończenia budowy przedmiotowego budynku był rok 2000. Organ powiatowy ustalił to przede wszystkim, choć nie wyłącznie, na podstawie informacji zawartej w ewidencji budynków powiatu nowodworskiego (datowanej na 15 listopada 2011 r.) oraz informacji o działce z dnia [...] stycznia 2015 r., załączonych do akt administracyjnych sprawy. W decyzji organu powiatowego wskazano ponadto, że z treści wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wynika, że przedmiotowy garaż powstał w miejscu budynku gospodarczego - warsztatu stolarskiego, który znajdował się poprzednio w tym miejscu, a który uległ całkowitej rozbiórce i został zastąpiony przez garaż. W skardze okoliczność zastąpienia jednego budynku drugim nie jest przyznawana, ale to ona ma kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a konsekwentnie dla rozpatrywanej niniejszym sprawy.

Przyjęcie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że informacje zawarte w ewidencji budynków powiatu [...] (według wpisów datowanych na dzień 15 listopada 2011 r.) oraz w informacji o działce z dnia [...] stycznia 2015 r. znajdowało mocne uzasadnienie.

Po pierwsze, należy podkreślić, że data 2000 r. jako moment zbudowania przedmiotowego budynku garażowego wynika przede wszystkim z wypisu z kartoteki budynków stanowiącej część ewidencji gruntów i budynków prowadzonej zgodnie z art. 20 i nast. ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 520 z późn. zm.), dalej: "p.g.kart.". Wypis ten wystawiony z w dniu 15 listopada 2011 r. i zawarty w aktach sprawy (k. 6 akt PINB), stanowi dokument urzędowy i choćby z tego względu nie tylko może, ale i powinien być traktowany jako wiarygodne źródło informacji. Zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a. dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Organy nadzoru budowlanego nie miały podstawy do kwestionowania informacji wynikającej ze wskazanego wypisu, że na działce o numerze ewid. [...], znajdują się trzy budynki: (1) budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 84 m2, rok zakończenia budowy 1985; (2) budynek o funkcjach "inne niemieszkalne" o pow. 110 m2, rok zakończenia budowy 1985; oraz (3) budynek o nr ewid. [...] i o funkcjach z dziedziny "transportu i łączności" o pow. 67,00 m2, czyli będący przedmiotem niniejszego postępowania garaż, rok zakończenia budowy 2000.

Należy wspomnieć, że przepisy prawa nie wiążą z wpisami zamieszczonymi w ewidencji gruntów i budynków szczególnych skutków w zakresie tzw. jawności materialnej rejestru publicznego, tak jak to ma miejsce np. w przypadku ksiąg wieczystych wyposażonych w rękojmię publicznej wiary a także domniemanie prawdziwości wpisu (art. 3i 4 oraz 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 790 ze zm.). Jednak nie ma wątpliwości, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości) objęte są szeroko zakreśloną zasadą jawności formalnej rejestru, czyli zasadą określającą dostęp do danych ewidencyjnych. Zgodnie z art. 24 ust. 4 p.g.kart. każdy może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym, z zastrzeżeniem danych osobowych właścicieli nieruchomości. Konsekwentnie, na podstawie art. 24 ust. 5 p.g.kart. starosta wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego. Szeroko zakreślona jawność formalna (dostępność) ewidencji gruntów i budynków stanowi sposób realizacji funkcji informacyjnej, a częściowo funkcji kontrolnej omawianej ewidencji.

Jest to dodatkowe wzmocnienie, o charakterze funkcjonalnym, wspomnianej reguły wyrażonej w art. 76 § 1 k.p.a. o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków powinny być traktowane jako dowód tego, co zostało urzędowo stwierdzone (por. też: T. Stawecki, Rejestry publiczne. Funkcje rejestrów, Warszawa 2005, s. 137).

Po drugie prawidłowość (prawdziwość) informacji zawartej w wypisie z kartoteki budynków stanowiącej część ewidencji gruntów i budynków potwierdzają bezpośrednio lub pośrednio inne dokumenty zawarte w aktach sprawy i stanowiące podstawę dla organów nadzoru budowlanego do podjęcia decyzji leżących w zakresie ich kompetencji. Dla przykładu:

a) zdjęcie lotnicze z 1984 r. przedstawiające zabudowę przedmiotowej działki jest wykonane , ale jego skala oraz jakość nie pozwalają na dokonanie wiążących ustaleń w zakresie tego, czy ukazują one budynek, który powstał kilkadziesiąt lat temu, czy też obiekt powstały ok. 2000 r.

b) w akcie notarialnym z dnia [...] sierpnia 1987 r. sporządzonym w Państwowym Biurze Notarialnym w [...] Rep. [...], skarżąca E. K. oświadcza (wraz z innymi osobami), że działka [...] zabudowana jest "dwoma budynkami gospodarczymi drewnianym i murowanym [oraz] stodołą" (§ 2 aktu, k. 80 akt admin. PINB). Nie ma mowy w akcie notarialnym o garażu, choć nie było powodu, aby taki stan rzeczy (gdyby istniał) ukrywać. Nie znajduje zatem potwierdzenia jedno z twierdzeń zawartych w skardze o istnieniu garażu przed 2000 r.;

c) na planie zagospodarowania działki nr ewid. [...] stanowiącej załącznik do projektu budynku gospodarczego sporządzonego przez mgr. inż. B. K. dla K. K., i przewidującym wybudowanie budynku gospodarczego o pow. zabud. 168,6 m2 (dokument bez daty, według skarżącej z przełomu lat 1980 i 1990-ych) zaznaczony jest budynek gospodarczy położony w miejscu istniejącego obecnie budynku nr [...]. Z planu tego nie wynika jednak aby ten budynek miał pełnić funkcje garażu. Natomiast w projektowanym budynku przeznaczonym zasadniczo do przechowywania "pasz treściwych dla tuczarni trzody" przewidywano, że "jedno z trzech dużych pomieszczeń parteru może być przeznaczone na garaż samochodowy i warsztat podręczny". Nie jest jasne, czy projektowany budynek powstał, gdyż jego wymiary nie pokrywają się z żadnym istniejącym budynkiem na działce nr ewid. [...]. Wbrew jednak twierdzeniom skarżącej, dokument ten nie może stanowić dowodu, że budynek gospodarczy zaznaczony na planie zagospodarowania jest tym samym obiektem, co istniejący garaż, który jest przedmiotem decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r.;

W takim kontekście za prawdziwe lub choćby za wysoce prawdopodobne organy nadzoru budowlanego mogły uznać oświadczenie sąsiadów skarżącej, K. M. i J. M., według których w miejscu, w którym obecnie znajduje się garaż stał kiedyś warsztat stolarski, który został rozebrany i na tym samym miejscu pobudowano garaż o innym kształcie dachu, choć o tych samych wymiarach zewnętrznych (k. 3 akt PINB).

Z drugiej strony, twierdzeń skarżącej nie wspierały też informacje zawarte w aktach sprawy o utrudnianiu przez skarżącą postępowania administracyjnego, zarówno w okresie półrocza poprzedzającego wydanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. o nakazie rozbiórki przedmiotowego budynku garażu, jak i po wydaniu wymienionej decyzji, w tym w trakcie postępowania egzekucyjnego. Stanowiska skarżącej nie uwiarygadnia również fakt, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. został przez skarżącą złożony trzy i pół roku po jej wydaniu i po bezskutecznym prowadzeniu postępowania, włącznie ze stosowaniem grzywny w celu przymuszenia i kierowaniu do skarżącej kilkukrotnych zawiadomień.

W świetle powyższych okoliczności nie mogło budzić zastrzeżeń rozstrzygnięcie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który stwierdził, że organ powiatowy prawidłowo ustalił datę powstania przedmiotowego budynku, a następnie prawidłowo zastosował przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Nie było zatem podstaw, aby stwierdzić rażące naruszenie prawa przez organ powiatowy. Z takim stanowiskiem zgodził się również Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego z dnia [...] marca 2016 r.

Także Sąd w niniejszej sprawie uznał przedstawioną ocenę materiału dowodowego przyjętą przez organy nadzoru budowlanego, w tym ustaloną przez nie datę powstania przedmiotowego budynku za w pełni uzasadnioną, a zastosowanie art. 48 pr.bud. za prawidłowe.

Odnosząc się do zarzutu rażącego naruszenia art. 103 ust. 1 pr.bud. Sąd stwierdza brak uzasadnienia dla takiego zarzutu. Wskazany przepis stanowi bowiem, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy [Prawo budowlane z 1994 r.], a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2, zgodnie z którym przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Żadna z dwóch przesłanek stosowania prawa budowlanego z 1974 r. nie miała miejsca w niniejszej sprawie.

Dodatkowo, jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, art. 103 ust. 2 pr.bud. nie stosuje się do innych sytuacji, niż w nim wskazane – nie można więc stosować wykładni rozszerzającej tego przepisu i obejmować jego treścią innych sytuacji, niewskazanych w przepisach prawa. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1105/13, LEX nr 1 592 120 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 459/14, LEX nr 1 532 671). W związku z tym, że art. 103 pr.bud. jest przepisem o charakterze intertemporalnym, stosuje się go do stanów istniejących już w dniu wejścia w życie ustawy, które wypełniły hipotezę art. 48 pr.bud., a nie innych przypadków. Do takich przypadków należałoby stosować przepisy dotychczasowe, tj. przepisy pr.bud. z 1974 r., nie zaś art. 48 pr.bud. obecnie obowiązującej ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2480/12, LEX nr 1 461 243 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1374/10, LEX nr 1 151 855).

Organ powiatowy ustalił także, iż przedmiotowy budynek został wybudowany bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nie spełniał również wymagań, wynikających z powołanego wyżej rozporządzenia o warunkach technicznych. Zatem budynek garażu jako niespełniający warunków do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego – podlegał nakazowi rozbiórki.

Wskazać należy, że podnoszone w skardze okoliczności odnoszące się do nienależycie ustalonego, zdaniem skarżącej, stanu faktycznego sprawy, mogłyby stanowić zarzuty wymagające rozpatrzenia w zwykłym postępowaniu odwoławczym. Nie wskazują one natomiast na istnienie kwalifikowanych wad postępowania warunkujących stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Organ wojewódzki zasadnie stwierdził zatem, że zaskarżona decyzja nie jest obarczona żadną z pozostałych wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

Biorąc pod uwagę przedstawioną przez organ analizę przepisów prawa, mających zastosowanie w niniejszej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Organ prawidłowo przeprowadził postępowanie, mając na względzie specyfikę postępowania nieważnościowego. Sąd, wobec tego, stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga niezasadna.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.