Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 238/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 ust. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Wojciech Organiściak, Protokolant Katarzyna Kot, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2012 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania K.K. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] Nr [...] określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie [...] zł, Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając w oparciu o ustawę z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. Nr 14, poz. 176 z 2000 r. ze zm.) oraz na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. ze zm. ) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że przyczyną określania wysokości zobowiązania w innej wysokości niż wykazanej w zeznaniu PIT – 36, było zaniżenie przychodu z tytułu wykupu weksla nr 1 w dniu 28 grudnia 2006 r.

Od decyzji organu I instancji podatniczka wniosła odwołanie, zarzucając organowi, niewłaściwe zastosowanie przepisów oraz niewłaściwą interpretację zebranego w sprawie materiału dowodowego. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że wystawiony dowód KP z dnia [...] przez J.K. nie był z nią nawet konsultowany i z pewnością nie upoważniała go do tej czynności, a zatem twierdzenie organu, że J.K. działał z jej upoważnienia jest bezzasadne. Dalej podatniczka wskazała, iż wystawiony przez J.K. dowód KP na żądanie Z. i R.T. i w formie z nimi uzgodnionej, bez jej udziału i zgody nie może skutkować fizycznym uznaniem jej przychodu w dacie wystawienia tego dokumentu przez osobę trzecią. J.K., co wynika z jego zeznań, prowadził własną działalność gospodarczą i jako pośrednik w tej transakcji pomiędzy stronami, powinien ewentualnie odbierając gotówkę, wystawić własne pokwitowanie, a następnie w dniu 02 stycznia 2007r. dowód wypłaty, w momencie faktycznego przekazania podatniczce tej gotówki. Argumentując brak faktycznego umocowania zarówno ustnego jak i pisemnego J.K. do reprezentowania jej przy odbiorze gotówki od Z i R.T. w dniu 28 grudnia 2006 r. podniosła, że przyjęcie przez niego gotówki, nie może skutkować przyjęciem, iż działał on z jej upoważnienia. Dalej, podatniczka argumentowała, że podpisanie oświadczenia nawet z jej upoważnienia, nie może skutkować uznaniem, że udzieliła ona upoważnienia tej osobie do wszelkich czynności, a zwłaszcza do dokonywania w jej imieniu rozliczeń i odbioru gotówki. Z. i R.T. sami w swoim oświadczeniu i wekslu nr 1 określili termin zapłaty na dzień 28 stycznia 2007r. i nie musieli regulować tej kwoty miesiąc wcześniej. Podkreśla nadto, że w dniu 28 grudnia 2006r. nie tylko tego nie żądała, ale nawet nie oczekiwała spłaty weksla, a zatem nie mogła w tym dniu upoważnić J.K. do odbioru w jej imieniu gotówki. W jej ocenie stanowisko organu podatkowego wyrażone w zaskarżonej decyzji jest nadinterpretacją, z którą się nie zgadza. Końcowo podatniczka wskazała, że otrzymała kwotę w wysokości [...] zł tytułem wykupu weksla nr 1, do rąk własnych od J.K., dopiero w dniu 02 stycznia 2007r. Fakt ten potwierdził również w swoich zeznaniach J.K. W związku z tym, K.K. wniosła o "nie uznanie" przychodu w wysokości [...] zł. w dniu 28 grudnia 2006r. tytułem wykupu papieru wartościowego w postaci weksla nr 1 Z. i R.T.

Dyrektor Izby Skarbowej nie uznając wyżej wskazanej argumentacji, podkreślił, że istota sporu sprowadza się do ustalenia momentu uzyskania przez podatniczkę przychodu z tytułu kapitałów pieniężnych (wykupu papieru wartościowego w postaci weksla nr 1 do oświadczenia wystawcy weksla Z i R.T. na kwotę [...] zł), a ściślej do odpowiedzi na pytanie, czy przy ustalonym stanie faktycznym organ podatkowy pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że sporna kwota ([...] zł) stanowi przychód podatniczki osiągnięty w 2006 roku.

Dokonując prawnej oceny ustalonego stanu faktycznego, organ wskazał, że ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym w 2006 r., rozróżnia kilka źródeł przychodu, w tym kapitały pieniężne (art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy). Zgodnie z tę regulacją źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a – c. Za przychody z kapitałów pieniężnych – zgodnie z art. 17 ust. 1 u.p.d.o.f. uznaje się m.in. odsetki od pożyczek, odsetki od wkładów oszczędnościowych i środków na rachunkach bankowych lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania, z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą, odsetki (dyskonto) od papierów wartościowych, dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce mającej osobowość prawną lub spółdzielni, przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 1c, przychody z odpłatnego zbycia prawa poboru, w tym również ze zbycia prawa poboru akcji nowej emisji przez pracowniczy fundusz emerytalny w imieniu członka funduszu, przychody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających. Jak zaakcentował organ, zasadniczo przychodami z kapitałów pieniężnych są takie przychody, które zostały osiągnięte w związku z (pasywnym) dysponowaniem określonymi środkami pieniężnymi (ich ulokowaniem, zgromadzeniem, przeniesieniem własności określonej sumy pieniężnej, itp.). Z kolei podstawę prawną obrotu wekslami regulują przepisy ustawy z dnia 28 kwietnia 1936r. Prawo wekslowe (Dz. U. Nr 37, poz. 282 ze zm.). Z przepisów tej ustawy można wywieść, że weksel jest dokumentem stanowiącym bezwarunkowe zobowiązanie do zapłaty określonej osobie, w określonym terminie i miejscu przez wystawcę weksla lub osobę przez niego wskazaną, określonej na wekslu sumy pieniędzy. Cechą papieru wartościowego jest to, że jego wartość może być równa lub różna od nominału. Weksel jest zatem papierem wartościowym, w którym wystawca weksla zobowiązuje się do zapłaty sumy wekslowej odbiorcy weksla (weksel własny) albo zobowiązuje się, że inna osoba (trasat) dokona zapłaty sumy wekslowej na rzecz odbiorcy weksla (weksel trasowany). Weksel potwierdza zatem istnienie zobowiązania do zapłaty sumy wekslowej przez osoby, które go podpisały. Osobą uprawnioną do realizacji prawa wyrażonego na wekslu jest prawny posiadacz tego weksla. Organ wskazał dalej, że weksel jest dokumentem należącym do zbiorczej kategorii papierów wartościowych, a skoro tak, to przychód z jego wykupu, dyskonta należy zaliczyć do źródła przychodów, jakim są kapitały pieniężne. Wskazano także, iż w myśl przepisów art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16. art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, w związku z tym kwota uzyskana z tytuł wykupu weksla stanowi przychód w dacie faktycznej jego realizacji, tj. w chwili wykupu weksla przez jego wystawcę. Odwołując się do regulacji zawartej w art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f. wskazano, że od uzyskanych dochodów (przychodów) z odsetek i dyskonta od papierów wartościowych pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a (nie mającego zastosowania w sprawie). Przy czym zgodnie z art. 30a ust. 6 ustawy, zryczałtowany podatek, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-4 oraz pkt 6. 8 i 9, pobiera się bez pomniejszania przychodu o koszty uzyskania.

Dyrektor Izby Skarbowej, podniósł, że z akt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zgodnie z oświadczeniem wystawcy weksli z dnia 28 grudnia 2006r. (Tom II k-415 Wydziału D/W z Przestępczością Gospodarczą KMP w B.) Z. i R.T. wystawili w 2006r. 5 weksli płatnych za okazaniem: weksel nr 1 na kwotę [...] zł., weksel nr 2 na kwotę [...] zł., weksel nr 3 na kwotę [...] zł., - weksel nr 4 na kwotę [...] zł., weksel nr 5 na kwotę [...] zł., które sprzedali remitentowi K.S. (obecnie K.K.) za łączną kwotę [...] zł. Dla zabezpieczenia wykupu wystawionych weksli, wystawca (małżonkowie Z.T. i R.T.) ustanowił hipotekę kaucyjną w wysokości [...] zł. na rzecz remitenta (K.S.) na nieruchomości położonej: Z. [...] stanowiącej własność R.T.

Ustalono także – w oparciu o przeprowadzone przesłuchanie w charakterze świadka Z.T. (protokół z dnia 10 listopada 2010r, tom 11 k-562), wyjaśnień przesłanych Z. i R.T. w związku z wezwaniem organu pierwszej instancji oraz na podstawie przesłanych wyjaśnień małżonków T. wraz z załączonymi dokumentami (tom II k- 583), że:

1. dnia 28.12.2006r. na rzecz K.S. (obecnie K.K.) Z. i R.T. dokonali wpłaty:

a. [...] zł., co potwierdza dowód wpłaty nr 01 z dnia 28 grudnia 2006r. tytułem wykupu weksla nr 1 do oświadczenia wystawcy weksla z dnia 28 grudnia 2006r. (tom II k-594),

b. [...] zł. – dowód wpłaty nr 02 z dnia 28 grudnia 2006r. tytułem opłaty za rozpatrzenie wniosków i weryfikację dokumentów (tom 11 k-594),

2. R.T. znalazł w gazecie ogłoszenie o możliwości uzyskania pożyczki i nawiązał telefoniczny kontakt z J.K. J.K. od początku pośredniczył w rozmowach w zawieraniu umowy z dnia 28 grudnia 2006r.,

3. 28 grudnia 2006r. J.K. podsunął małżeństwu T. do podpisania dokumenty wcześniej przygotowane tj. oświadczenie wystawcy weksli i weksle tłumacząc, iż K.S. nie może być obecna,

4. kontakt z K.S. nigdy nie został nawiązany (...). Jedynie J.K., jako reprezentant K.S. był obecny na każdym wcześniej umówionym spotkaniu,

5. do sporządzenia i podpisania oświadczenia wystawcy weksli z dnia 28 grudnia 2006r. doszło w obecności notariusza R.R. w jego kancelarii gdzie małżonkowie T. spisali z J.K. odpowiednie dokumenty, K.S. nie była obecna,

6. wszystkie czynności związane z pozyskaniem kwoty [...] zł. załatwiane były tylko pomiędzy małżonkami T. a J.K. Z K.S. małżonkowie T. nie mięli nigdy żadnego kontaktu.

Organ wskazał, że do akt podatkowych włączono:

a. akt notarialny z dnia [...] Repertorium A nr [...],

b. dowód wypłaty do oświadczenia z dnia 28 grudnia 2006 r. Z i R.T. kwoty [...] zł.

Zdaniem organu, okoliczności stanu faktycznego jednoznacznie wskazują, że wszelkie czynności z małżeństwem T. podejmowane (dokonywane) były w imieniu K.K.(obecnie K.S.) przez J. K.

Skoro zaś tak, to nawet jeśli J.K. faktycznie przekazał pieniądze podatniczce w dniu 2 stycznia 2007r. to nie może to w świetle przytoczonego uprzednio przepisu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mieć znaczenia dla ustalenia daty osiągnięcia przez nią przychodu, gdyż kwestia rozliczeń pomiędzy

J. K. a skarżącą nie może modyfikować skutków płynących z tej regulacji. Zwrócono także uwagę, że w tym samym dniu co sporna wpłata, tj. 28 grudnia 2006r. miała miejsce również wypłata do oświadczenia z dnia 28 grudnia 2006r. małżonkom T. w imieniu K.S. kwoty [...] zl oraz wpłata tytułem przyjęcia opłaty za rozpatrzenie wniosku i weryfikację dokumentów w kwocie [...] zł, gdzie na dowodach tych odpowiednio wypłaty i wpłaty widnieje również podpis J.K. Organ wskazał ponadto, że J.K. podpisywał także inne dokumenty w imieniu podatniczki, w tym dowody wpłaty odnoszące się do transakcji E. i S.S., B.S., co dodatkowo potwierdza, że J. K. działał w imieniu podatniczki, skoro wystawiał zarówno dowody wpłaty jak i wypłaty dokonywane na rzecz podatniczki.

Odwołując się do protokołu zeznania świadka z dnia 16 marca 2010 r., organ za bezzasadne uznał twierdzenie podatniczki, jakoby J. K. potwierdził, że dokonał wpłaty spornej kwoty w dniu 2 stycznia 2007 r. Organ wskazał, że z zeznania tego wynika, że jak stwierdził świadek, podatniczka nie wykonywała żadnych czynności w związku z udzielanymi pożyczkami.

Reasumując, Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że organ I instancji prawidłowo przyjął – stosownie do uregulowania zawartego w art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., - że przychód z wykupu weksla w kwocie [...] zł. powstał w dacie jego wykupu tj. 28 grudnia 2006 r. i w związku z tym stanowił przychód 2006 r.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżąca podniosła, że decyzja organu odwoławczego jest błędna i nieuzasadniona. Dodała, że J. K. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą A i że z tego co jej wiadomo, wielokrotnie działając jako pośrednik realizował wpłaty i wypłaty pomiędzy stronami, nie będąc pełnomocnikiem jakiejkolwiek strony. Ewentualne niedopełnienie w tym zakresie umocowań prawnych i prawidłowego przepływu środków finansowych przez J. K., nie może skutkować przeniesieniem odpowiedzialności na skarżącą. Skarżąca wskazała, że oprócz pełnomocnictwa z dnia 7 lipca 2007 r. udzielonego J. K. do reprezentowania jej w transakcji z Z.T. żadnych innych pełnomocnictw nie udzielała. Okoliczność tę potwierdził również J. K., zeznając, że w dniu 28 grudnia 2006 r. nie był upoważniony i nie działał jako pełnomocnik skarżącej.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętej skargi decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja będąca przedmiotem kontroli, nie narusza przepisów prawa.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).

Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ).

W ocenie Sądu, decyzja organu odwoławczego została wydana zgodnie z prawem, a tym samym niezasadne są w ocenie składu orzekającego zarzuty skargi.

Główny przedmiot sporu dotyczy zasadności określenia skarżącej wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie [...] zł. Organy podatkowe stanęły na stanowisku, że skarżąca zaniżyła przychód tego roku o kwotę [...] zł. z tytułu wykupu w dniu 28 grudnia 2006 r. weksla nr 1, potwierdzonego dowodem KP, podpisanym przez J.K. Skarżąca nie zgadzając się z tym stanowiskiem kwestionowała uprawnienie J.K. do działania w jej imieniu oraz wskazując dodatkowo, że w/w kwotę przekazano jej w dniu 2 stycznia 2007 r.

Wymaga podkreślenia, że stan faktyczny sprawy pozostaje poza sporem. Spornym pozostaje zagadnienie momentu uzyskania przez skarżącą przychodu w wysokości [...] zł. z tytułu wykupu weksla nr 1 przez małżonków Z. i R. T.

W tak zaistniałym sporze, przede wszystkim rozstrzygnięcia wymaga kwestia działania J.K. na rzecz skarżącej w transakcjach związanych z udzielaniem pożyczek tzw. trudnym kredytobiorcom. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego za zasadny uznać należy pogląd organu podatkowego, że skarżąca nie działała osobiście, gdyż wszystkie czynności na jej rzecz – nie tylko przyjęcie kwoty wykupu weksla – dokonywał J.K. O słuszności tego stanowiska decydują takie okoliczności jak:

1. brak chociażby jednorazowego kontaktu skarżącej z pożyczkobiorcami Z. i R. T., pomimo, że kwota pożyczki wynosiła [...] tys. zł., a jej zabezpieczeniem było 5 weksli oraz ustanowienie hipoteki na nieruchomości R. T. położonej w Z., [...],

2. podpisywanie przez J.K. dowodów wpłat odnoszących się do transakcji E. i S.S.,

3. podpisywanie przez J.K. dokumentów związanych z transakcją zawartą z B.S., w tym także dowodów wpłat.

Analiza z kolei dowodów, dotyczących wykupu weksla nr 1 w dniu 28 grudnia 2006 r. wskazuje na to, że J.K. dokonał wszystkich czynności w imieniu skarżącej, od umówienia spotkania z notariuszem i jego obecności z małżeństwem Z. R. T. u notariusza, poprzez przekazanie pierwszej raty pożyczki w wysokości [...] zł., przyjęcie wpłaty [...] zł. oraz kwoty [...] zł. z tytułu opłaty za rozpatrzenie wniosku i weryfikację dokumentu. Trudno za wiarygodne uznać zatem twierdzenie, że J.K. nie działał w imieniu i na rzecz skarżącej. Wypłata chociażby pierwszej raty pożyczki w kwocie [...] zł. małżeństwu T. wskazuje na to, że skarżąca przekazała tę kwotę J.K. celem jej przekazania pożyczkobiorcom, a to prowadzi do wniosku, że działała w zaufaniu do J. K. i że to on wykonywał za nią czynności związane z wykupem weksla nr 1 w dniu 28 grudnia 2006 r. Ocena organów podatkowych w tym zakresie zasługuje na aprobatę, gdyż jest ona zgodna z logiką i zasadami doświadczenia życiowego. Nie ma bowiem żadnej racjonalnej przesłanki, żeby przyjąć – tak jak tego chce skarżąca – że J. K. miał uprawnienie/prawo do wypłaty w jej imieniu raty pożyczki w kwocie [...] zł., do umówienia notariusza, do przyjęcia i pokwitowania kwoty [...] zł. z tytułu weryfikacji dokumentów, a nie miał do jednej czynności wykonanej w tymże dniu tj. do przyjęcia kwoty [...] zł. z tytułu wykupu weksla. Pogląd ten jest tym bardziej uprawniony, że małżonkowie T. nigdy nie spotkali skarżącej. Jak zeznali do protokołu z dnia 10 listopada 2010 r. (akta podatkowe, tom 11, k – 562) skarżąca nie dokonywała osobiście żadnych czynności związanych z udzielaniem pożyczki. Wszystkie czynności w jej imieniu wykonywał J.K.. W dniu 28 grudnia 2006 r. w obecności notariusza R. R. spisane zostały wszystkie dokumenty związane z wystawieniem weksli, na którym to spotkaniu obecny był J. K.. Potwierdza to także notarialne pełnomocnictwo udzielone J. K. do reprezentowania jej w dniu 7 lipca 2007 r. u notariusza. Fakt, że to pełnomocnictwo dotyczyło tylko transakcji zawieranej w tym dniu, wcale nie świadczy, że skarżąca nie udzieliła żadnego innego umocowania J. K. do działania w jej imieniu. Powiązania wzajemne skarżącej i J. K. w transakcjach pożyczek potwierdzają praktycznie wszystkie dowody zgromadzone w sprawie, poza wyjaśnieniami samej skarżącej i J. K. (obecnie małżonka). Pozostałe dowody, w tym akta Wydziału D/W z Przestępczością Gospodarczą KMP w B., zeznania małżonków T., a także treść odwołania skarżącej od decyzji organu I instancji z dnia 30 lipca 2009 r. Jak podniosła skarżąca w odwołaniu z dnia 18 sierpnia 2009 r. – kwestionując zakwalifikowanie uzyskanych w 2006 r. przychodów z tytułu odsetek od pożyczek do działalności gospodarczej – " (...) czynności te zostały wykonane przez firmę specjalizującą się w tego typu transakcjach, tzn. Firmie A J.K. To czynności tej firmy były jak najbardziej zorganizowane i fachowe i tego oczekiwałam korzystając z usług Pana K. (...). Lokując kapitał pieniężny w formie udzielania pożyczek, zakupu wierzytelności, zakupu akcji czy obligacji i nie będąc fachowcem w tej dziedzinie korzysta się z usług doradcy finansowego, maklera czy przedstawiciela banku oczekując od takich osób czy firm fachowej i zorganizowanej usługi" ( karta 202 akt podatkowych). Wskazać ponadto wypada, że to A J.K. informowała strony umów pożyczek o wysokości zadłużenia wobec skarżącej z tytułu poszczególnych umów pożyczek udzielanych w 2006 r. J. K. potwierdzał także – co wynika z akt podatkowych – wpłaty dokonywane na rzecz skarżącej przez innych pożyczkobiorców, podpisując je "z up. J. K.".

Reasumując tę część rozważań, zaakcentowania wymaga, że organy podatkowe ustalają stan faktyczny na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego. Swobodna zasada oceny materiału dowodowego zawarta w art. 191 Op. daje organom uprawnienie do takiej oceny, która pozwoli udowodnić im zaistnienie lub nie określonej okoliczności. W badanej sprawie przedmiotem dowodzenia była okoliczność reprezentowania skarżącej przez J. K. przy wykupie weksla nr 1 w dniu 28 grudnia 2006 r. Zdaniem Sądu, organy oceny tej dokonały w sposób prawidłowy, a to z tej przyczyny, że skarżąca w tymże dniu nie uczestniczyła w żadnej czynności, pomimo że dokonano wykupu weksla, złożono oświadczenie u notariusza, przekazano kwotę pierwszej raty pożyczki w wysokości [...] zł. przyjęto wpłatę z tytułu opłaty za weryfikację dokumentów w wysokości [...] zł. We wszystkich tych czynnościach uczestniczył J. K., a zatem wywiedziona okoliczność o posiadaniu prawa do takiej reprezentacji jest prawidłowa. Jak już bowiem wskazywano, trudno uznać, że w/w miał prawo do przekazania w imieniu skarżącej pierwszej raty pożyczki w kwocie [...] zł., a nie miał prawa do przyjęcia wpłaty z tytułu wykupu weksla w kwocie [...] zł.

Ocena wyżej wymienionych dowodów dawała organom podatkowym prawo do wywiedzenia, że skarżąca nie działała osobiście udzielając pożyczek tzw. trudnym pożyczkobiorcom i że działania te w jej imieniu i na jej rzecz wykonywał J. K..

Taka konstatacja uprawnia do stwierdzenia, że do kwoty [...] zł., którą pobrał dla skarżącej od małżonków T. J. K. w dniu 26 grudnia 2006 r., zastosowanie miał art. 11 ust. 1u.p.d.o.f., zgodnie z którym przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychód jest określonym przyrostem majątkowym, a zatem jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny. Stąd też wszystkie kwoty otrzymywane "tytułem zwrotnym" nie są zaliczane do przychodów podatkowych. Przychód stanowią otrzymane lub postawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne. Przez pojęcie "otrzymane" - zgodnie ze Słownikiem języka polskiego - należy rozumieć takie pieniądze i wartości pieniężne, które zostały podatnikowi dane.

Natomiast "postawionymi do dyspozycji" są takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik - wykazując określoną aktywność - ma możliwość włączyć do swojego władztwa. Innymi słowy, podatnik ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy, a nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone środki do dyspozycji. Pojęcie przychodu jest pojęciem osadzonym w czasie. Dotyczy bowiem określonego odcinka czasu. Ustawodawca przyjmuje w podatku dochodowym od osób fizycznych rok kalendarzowy jako podstawowy okres rozliczeniowy. Rok kalendarzowy jest bowiem rokiem podatkowym. W związku z tym pojęcie przychodu nakazuje odnosić również do świadczeń otrzymanych w roku kalendarzowym. Z definicji pojęcia przychodu jako świadczenia otrzymanego czy też w niektórych przypadkach postawionego do dyspozycji wnosić można również o momencie jego uzyskania. Określenie momentu uzyskania przychodu ma bardzo istotne znaczenie, przede wszystkim z tego powodu, że podatek dochodowy od osób fizycznych rozliczany jest w danym czasie. Konieczne jest zatem określenie momentu uzyskania przychodu, by przyporządkować przychód do danego okresu rozliczeniowego - roku podatkowego, a w niektórych przypadkach również miesiąca (ma to znaczenie w przypadku zaliczkowego rozliczania podatku). Przychód w postaci pieniędzy lub wartości pieniężnych powstaje w momencie otrzymania ich przez podatnika lub w momencie postawienia ich do dyspozycji podatnika.

W badanej sprawie, do dyspozycji skarżącej środki pieniężne z tytułu wykupu weksla zostały postawione przez wystawcę weksla w dniu 28 grudnia 2006 r. Fakt, że skarżąca nie domagała się tych środków oraz że termin jego wykupu określony był na dzień 27 stycznia 2007 r. nie ma prawnego znaczenia dla określenia momentu powstania przychodu. Nie można bowiem utożsamiać momentu powstania przychodu na zasadach ogólnych z faktem wymagalności świadczenia. Wymagalność nie oznacza bowiem postawienia świadczenia do dyspozycji podatnika. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 lutego 1994 r. (SA/Wr 1804/93, POP 1996, z. 5, poz. 160): "Przychód - a w konsekwencji dochód - pojawia się dopiero wtedy, gdy podatnik otrzymuje pieniądze, albo kiedy pieniądze są postawione do jego dyspozycji, a nie w chwili samego stwierdzenia przez osobę zobowiązaną, że podatnikowi przysługuje należność w określonej wysokości". Skoro zatem pieniądze z tytułu wykupu weksla zostały pozostawione do dyspozycji skarżącej w dniu 28 grudnia 2006 r., poprzez ich wypłatę przez wystawców weksla oraz pokwitowanie odbioru przez J. K., to dniem powstania przychodu jest ten właśnie dzień.

Reasumując – w ocenie Sądu – organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy oraz zastosowały właściwe przepisy w zakresie określenia skarżącej wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Decyzja organu odwoławczego została uzasadniana w sposób umożliwiający weryfikację zarówno ustalonego w sprawie stanu faktycznego, jak i prawnej jego subsumcji. Organ odwoławczy odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania, wyjaśniając, na podstawie jakich dowodów oraz w oparciu o jaki sposób rozumowania/wywodzenia uznał stanowisko organu I instancji za zasadne. Zdaniem Sądu, ocena dokonana przez organy podatkowa wypełnia dyspozycję art. 191 Op. w zakresie swobodnej oceny dowodów, a wywiedzione wnioski są logiczne, spójne, zgodne z doświadczeniem życiowym i znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie znajdując podstaw, które mogłyby uzasadniać stanowisko o niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji, skargę oddalił, orzekając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270).