Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 907/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2012-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 13
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi [...] Banku Spółdzielczego na decyzję Wojewody z dnia [.,.;.] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty z dnia [...] r., nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz [...] Banku Spółdzielczego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 29 września 2011 r. Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania [...] Banku [...] w P. od decyzji Starosty R. z dnia 21 lipca 2011 r., nr [...], którą organ ten:

1) stwierdził wydanie z naruszeniem prawa decyzji ostatecznej Starosty R. z dnia 8 czerwca 2009 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej T. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie zbiornika na nieczystości ciekłe na działce nr ewid. "x", przy ul. W. w D.,

2) odmówił uchylenia wskazanej decyzji, z uwagi na to, że w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej

– utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższa decyzja Wojewody zapadła w następujących okolicznościach sprawy.

W dniu 14 kwietnia 2009 r. T. S. złożyła wniosek o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie zbiornika na nieczystości ciekłe na działce nr ewid. "x", przy ul. W. w D.

Starosta R., w oparciu o zapisy ewidencji gruntów, ustalił strony postępowania i obszar oddziaływania obiektu, obejmujący sąsiednie działki o numerach: "y" – stanowiącą współwłasność W. i T. małżonków C. i "z" – stanowiącą własność [...] Banku [...] Oddział w D.

Decyzją ostateczną z dnia 8 czerwca 2009 r., nr [...], Starosta orzekł o udzieleniu wnioskodawczyni pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie zbiornika na nieczystości ciekłe, zgodnie z jej wnioskiem.

W dniu 10 maja 2010 r. z wnioskiem o wznowienie postępowania w tej sprawie wystąpił [...] Bank [...] w P., podnosząc, że organ pierwszej instancji doręczał pisma na adres niezgodny z siedzibą Banku, przez co uniemożliwiono temu podmiotowi udział w postępowaniu.

Starosta R. postanowieniem z dnia 7 czerwca 2010 r., nr [...], na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją własną z dnia 8 czerwca 2009 r., nr [...].

Decyzją z dnia 11 sierpnia 2010 r., nr [...], Starosta uchylił kwestionowaną decyzję z dnia 8 czerwca 2009 r. w części w ten sposób, że jako stronę postępowania zamiast [...] Banku [...] Oddział w D. uznał [...] Bank [...] w P. z siedzibą w P. Jednocześnie Starosta orzekł, iż w pozostała część tej decyzji nie ulega zmianie.

Wojewoda decyzją z dnia 12 października 2010 r., nr [...], uchylił powyższą decyzję z dnia 11 sierpnia 2010 r. w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując, iż organ ten wydał decyzję nieprzewidzianą w przepisach k.p.a., a także nie ocenił należycie kwestii spełnienia wymogów technicznych dotyczących nasłonecznienia i przesłaniania budynku Banku, położonego na sąsiedniej działce nr ewid. "z", przy ul. W. w D.

Postanowieniem z dnia 28 października 2010 r., wydanym na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Starosta nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia projektu budowlanego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia postanowienia, o analizę nasłonecznienia i przesłaniania budynku Banku.

W dniu 9 listopada 2010 r. inwestor przedłożył żądaną analizę, sporządzoną przez inż. [...], z której wynika, że czas padania światła słonecznego dla okna w poziomie pierwszego piętra budynku na działce nr ewid. "z", w ścianie odległej od granicy 2,60 m, wynosi 1,92 godziny (od 1020 do 1213) w czasie równonocy 21 marca i 21 września.

Starosta R., na podstawie art. 145 i 151 § 1 k.p.a., decyzją z dnia 29 grudnia 2010 r., nr [...], uchylił pozwolenie na budowę oraz umorzył postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, z uwagi na to, iż przedmiotowy budynek został już wybudowany.

Wojewoda uchylając tę decyzję w całości i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji decyzją z dnia 5 maja 2011 r., nr [...], wskazał na konieczność zbadania, czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie oraz dokonania ponownej oceny przesłanek określonych w art. 146 i art. 151 k.p.a., a także przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego obejmującego dokumentację dotyczącą zarówno budynku inwestora na działce "x", jak i budynku Banku na działce nr "z". Zdaniem organu drugiej instancji Starosta winien był w szczególności ustalić stan aktualny zacienianego budynku Banku, a zwłaszcza rozmieszczenie w tym obiekcie otworów okiennych oraz sposób użytkowania pomieszczeń w nim się znajdujących.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji decyzją z dnia 21 lipca 2011 r., nr [...], stwierdził wydanie z naruszeniem prawa przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz odmówił jej uchylenia, podnosząc, że w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Organ wyjaśnił w uzasadnieniu tejże decyzji, iż w oparciu o przeprowadzone dowody z przesłuchania świadków oraz stron postępowania uznał, że wiadomość o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 8 czerwca 2009 r. dotarła do strony w terminie nie dłuższym niż 30 dni od daty złożenia wniosku o wznowieniu postępowania, a zatem została spełniona przesłanka wynikająca z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a.

Po dokonanej analizie całokształtu materiału dowodowego w sprawie z uwzględnieniem złożonej opinii z dnia 9 listopada 2010 r. dotyczącej nasłonecznienia Starosta uznał, że projekt budowlany zatwierdzony decyzją z dnia 8 czerwca 2009 r. odpowiada przepisom prawa obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. W tej sytuacji organ uznał, że w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadającą w swej istocie treści decyzji dotychczasowej, a zatem zasadne było zastosowanie w sprawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a.

Utrzymując w mocy to rozstrzygnięcie powołaną na wstępie decyzją z dnia 29 września 2011 r. Wojewoda podkreślił, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji powinno było toczyć się z udziałem [...] Banku [...] w P. Zgodnie z informacją z Krajowego Rejestru Sądowego wszelkie pisma do tego Banku, w tym decyzję o pozwoleniu na budowę, należało kierować na adres: P., ul. P. [...]. Z akt sprawy wynika, że w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją wszelka korespondencja była doręczana na adres Oddziału tego Banku w D., przy ul. W. 65, co oznacza, że strona ta nie wzięła udziału w postępowaniu. Takie stwierdzenie daje podstawę do uznania kwestionowanej decyzji za wydaną z naruszeniem prawa.

Zdaniem Wojewody, wbrew zarzutom odwołującego się Banku, budynek objęty pozwoleniem na budowę nie naruszał przepisów techniczno-budowlanych. Działka nr "x" ma szerokość 11,50 m, a zatem stosownie do § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakie winny spełniać budynki i ich usytuowanie, budynek ten prawidłowo został zaprojektowany w granicy z działką nr "z". Ściana znajdująca się w granicy spełnia wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego, albowiem pod pokryciem dachu na szerokości 1 m zastosowano płytę przeciwpożarową, zgodnie z § 226 powołanego rozporządzenia. Tym samym budynek ten nie wprowadza zagrożenia pożarowego dla działki sąsiedniej.

Organ odwoławczy uznał również, że lokalizacja budynku na działce nr "x", ukazana w projekcie zagospodarowania działki, nie narusza zasad zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, określonych w § 13 ust. 1 i 4 wskazanego rozporządzenia. Wzajemna odległość budynków jest wystarczająca do stwierdzenia, że wysokość przesłaniania dla okna w poziomie pierwszego piętra znajdującego się w ścianie zachodniej budynku na działce nr "z" spełnia powyższe wymogi. Budynek na działce nr "x" nie zakłóca dostępu światła słonecznego do pokoju-sypialni położonego w części południowej budynku Banku.

W ocenie Wojewody zupełnie niezrozumiałe są zarzuty odwołania dotyczące zagrożenia bezpieczeństwa skarbca Banku. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że znajdujący się na parterze budynku Banku skarbiec nie przylega do zachodniej ściany zewnętrznej tego budynku, lecz położony jest w centralnej części parteru i otoczony jest pomieszczeniami użytkowanymi przez Bank.

Od powyższej decyzji Wojewody skargę do Sądu wniósł [...] Bank [...] w P., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Strona skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. art. 6, 7, 8, 11 i 107 § 3 k.p.a., poprzez uchybienie zasadom wynikającym z tych przepisów, w szczególności niewyjaśnienie zarzutów strony co do zaciemnienia okien należącego do niej budynku. Zdaniem skarżącego Banku decyzja ta narusza również przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakie winny spełniać budynki i ich usytuowanie oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.

Skarżący wyjaśnił, iż stanowiąca jego własność działka nr "z" zabudowana jest dwukondygnacyjnym budynkiem mieszkalno-usługowym, w którym na parterze zlokalizowany jest bank, zaś na pierwszym piętrze pomieszczenia mieszkalne. Z uwagi na znajdujące się w ścianie zachodniej otwory okienne, budynek znajduje się w odpowiedniej odległości od granicy działki, zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Warunkom tym nie odpowiada natomiast budynek na działce nr "x", wznoszony w granicy tej działki. Wskutek takiej lokalizacji projektowanego budynku zaciemniona została cała zachodnia elewacja budynku skarżącego, w której znajdują się dwa okna i w stosunku do których powinno być zapewnione oświetlenie dzienne w myśl § 13 powołanego wyżej rozporządzenia. Wbrew twierdzeniom organu, okno usytuowane w parterze, które zostało całkowicie zaciemnione, znajdowało się w tym budynku od początku, a jego brak w dokumentacji znajdującej się w posiadaniu organu dowodzi jedynie tego, że organ ten nie rozpoznał wnikliwie niniejszej sprawy.

W skardze podniesiono także, iż wadliwa jest ocena organu odwoławczego co do niezasadności podniesionego w odwołaniu zarzutu zagrożenia dla bezpieczeństwa skarbca Banku w wyniku realizacji przedmiotowej inwestycji.

Zdaniem skarżącego Banku, organy nie oceniły należycie tego, że wskutek wydania pozwolenia na budowę budynku na sąsiedniej działce budynek skarżącego został pozbawiony terenu przyległego w rozumieniu przepisów techniczno-budowlanych, a więc pasa terenu wokół obiektu, o szerokości równej minimalnej dopuszczalnej odległości od innych obiektów, wymaganej ze względu na bezpieczeństwo pożarowe.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo.

Sąd uwzględnił skargę przede wszystkim z przyczyn w niej niepodniesionych, które to przyczyny Sąd miał obowiązek wziąć pod rozwagę z urzędu na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd rozstrzyga w granicach niniejszej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty R. z dnia 21 lipca 2011 r., nr [...]:

1) stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji ostatecznej Starosty R. z dnia 8 czerwca 2009 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej T. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie zbiornika na nieczystości ciekłe na działce nr ewid. "x", przy ul. W. w D.;

2) odmawiającą uchylenia wskazanej decyzji, z uwagi na to, że w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia, które to postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.).

W myśl art. 151 § 1 k.p.a. po przeprowadzeniu postępowania określonego wyżej właściwy organ wydaje decyzję, w której:

1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo

2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 § 2 (w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej), organ administracji publicznej stwierdza jedynie wydanie decyzji dotychczasowej z naruszeniem prawa oraz wskazuje okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2).

Wobec ustalenia przez organy administracji, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi podstawa wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 8 czerwca 2009 r., nie brała udziału strona, to jest [...] Bank [...] w P. z siedzibą w P., organy te, na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a., stwierdziły wydanie tej decyzji z naruszeniem prawa.

Uzasadniając to rozstrzygnięcie organy wskazały, iż zaprojektowany budynek nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, co oznacza, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kwestionowanej decyzji), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa", przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (ust. 3).

Przepisy techniczno-budowlane dotyczące budynków i ich lokalizacji określa, wydane na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy, rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), powoływanego w dalszej części uzasadnienia jako: "rozporządzenie".

Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli:

1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:

a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,

b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,

2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.

Z powołanego przepisu rozporządzenia wynika, że niezbędnym warunkiem prawidłowego ustalenia odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów, umożliwiającej naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, jest łączne spełnienie dwóch przesłanek:

- po pierwsze, precyzyjne, jednoznaczne wyznaczenie w płaszczyźnie poziomej kąta 600, z usytuowaniem jego wierzchołka w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, a następnie zbadanie, czy między ramionami tak wyznaczonego kąta, w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania, nie znajduje się obiekt przesłaniający,

- po drugie, zachowanie wymagań określonych w § 57 i 60 rozporządzenia.

Zachowanie wymogów wynikających z pkt 2 ust. 1 § 13 rozporządzenia w żadnym razie nie może być uznane za wystarczające dla oceny prawidłowości zachowania opisanych w ust. 1 § 13 odległości, w sytuacji, gdy nie zostało należycie wyjaśnione przez organy administracji, czy projektowany budynek spełnia przesłankę opisaną w pkt 1 ust. 1 § 13 rozporządzenia.

W rozpoznawanej sprawie, po wznowieniu postępowania, Starosta R. postanowieniem z dnia 28 października 2010 r., na podstawie powołanego art. 35 ust. 3 ustawy, nałożył na T. S. obowiązek uzupełnienia projektu budowlanego, złożonego przez nią w postępowaniu zakończonym wydaniem kwestionowanej decyzji, o analizę nasłonecznienia i przesłaniania budynku stanowiącego własność skarżącego Banku, położonego na sąsiedniej działce nr ewid. "z".

W dniu 9 listopada 2010 r. inwestorka złożyła analizę nasłonecznienia i zaciemnienia budynku na działce nr ewid. "z", sporządzoną przez inż. [...], posiadającego uprawnienia budowlane nr [...] w specjalności konstrukcyjno-budowlanej oraz wpisanego na listę członków [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. Z analizy tej wynika, że czas padania światła słonecznego dla okna w budynku w ścianie odległej od granicy 2,60 m wynosi 1,92 godziny (w godzinach od 1020 do 1213) w czasie równonocy 21 marca i 21 września.

Organy administracji, opierając się na treści tej opinii, stwierdziły, że lokalizacja przedmiotowego budynku na działce nr "x", ukazana w projekcie zagospodarowania działki, nie narusza zasad zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, określone w § 13 ust. 1 i 4 wskazanego rozporządzenia.

Stanowisko to jest co najmniej przedwczesne.

Po pierwsze z powołanej analizy wynika, że jej autor oceniał spełnienie wymogów nasłonecznienia i zacienienie wyłącznie w odniesieniu do okna znajdującego się w zachodniej ścianie budynku skarżącego w poziomie pierwszego piętra, a nie zbadał zachowania tych wymogów względem okna położonego w poziomie parteru. Jakkolwiek z akt sprawy nie wynika w sposób bezsporny fakt usytuowania tego okna w ścianie zachodniej budynku skarżącego, to organ odwoławczy, wobec podniesionych w odwołaniu zarzutów, zobowiązany był wyczerpująco odnieść się do tej kwestii, lecz tego nie uczynił. W aktach tych znajduje się niepotwierdzona za zgodność z oryginałem dokumentacja w postaci dwóch rysunków. Najprawdopodobniej rysunki te stanowią fragment projektu budowlanego dotyczącego przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej w budynku skarżącego Banku i przedstawiają rzut parteru oraz piętra wspomnianego budynku. Rysunki te nie zostały zorientowane według stron świata, co uniemożliwia ocenę, która ich część przedstawia zachodnią ścianę obiektu. Z dokumentów tych wynika jednak, iż każda z czterech ścian budynku Banku posiada otwory okienne lub drzwiowe zarówno w poziomie parteru, jak i w poziomie piętra.

Precyzyjne wyjaśnienie tych okoliczności ma istotne znaczenie dla sprawy, albowiem odległość, o której mowa w powołanym § 13 ust. 1 rozporządzenia, odnosi się do "pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w rozumieniu § 5 ust. 1 powołanego rozporządzenia. Powyższe rysunki, poza wskazanymi wyżej uchybieniami, są nieczytelne – zwłaszcza w części dotyczącej rzutu parteru – i nie pozwalają na prawidłowe ustalenie przeznaczenia pomieszczeń znajdujących się w budynku na działce nr ewid. "z".

Po drugie z przedłożonej przez inwestora analizy nie wynika, czy projektowany budynek spełnia wymogi określone w pkt 1 ust. 1 § 13 rozporządzenia. Na jednym z rysunków znajdują się bowiem oznaczenia kąta 600, jednakże sposób wykonania tych zapisów nasuwa istotne wątpliwości co do ich prawidłowości. W ocenie Sądu jest mało prawdopodobne, by powyższe zapisy były sporządzone przez autora opinii, albowiem są one nieprecyzyjne (jedno z ramion kąta jest wyznaczone w dwóch wariantach), nie są opisane wyczerpująco, a także – odmiennie niż pozostałe zapisy opinii – zostały one naniesione przy użyciu ołówka, a więc w sposób nietrwały (k. 51 akt adm. I inst.).

Z powyższego wynika, iż, wbrew wymogom określonym w § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, w opinii tej nie został należycie wyznaczony – w płaszczyźnie poziomej – kąt 600, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany, na osi okna pomieszczenia przesłanianego. Tym samym niemożliwe jest również zbadanie kolejnej przesłanki, o której mowa w powołanym przepisie, to jest stwierdzenie, czy między ramionami tak wyznaczonego kąta, w odległości mniejszej niż wysokość przesłonienia, nie znajduje się obiekt przesłaniający.

Należy również zwrócić uwagę, iż stosownie do ust. 2 § 13 rozporządzenia wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części. Z akt sprawy nie wynika, na jakiej wysokości położona jest dolna krawędź najniżej położonych okien budynku przesłanianego w poziomie parteru budynku Banku (ani nawet w poziomie pierwszego piętra), a więc nie jest możliwym – w oparciu o materiał dowodowy zebrany w aktach sprawy – ustalenie, jaka jest w tym przypadku wysokość przesłaniania. Oznacza to, iż także z tego powodu przedstawiona przez inwestora dokumentacja nie mogła być uznana za wystarczającą do oceny spełnienia w sprawie wymogów z § 13 rozporządzenia.

W związku z tym, jako całkowicie dowolne należy ocenić stanowisko Wojewody wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż wzajemna odległość budynków na działkach nr "x" i "z" jest wystarczająca do stwierdzenia, że wysokość przesłaniania dla okna w poziomie pierwszego piętra znajdującego się w ścianie zachodniej budynku na działce nr "z" spełnia wymagania przepisów technicznych obowiązujących w budownictwie.

Zarówno inwestorka, jak i poprzedni właściciel działki nr ewid. "x" M. L., podnosili w toku postępowania, że otwory okienne w ścianie zachodniej budynku Banku na nr ewid. "z" (w tym otwór okienny w poziomie pierwszego piętra, którego nasłonecznienie było badane w toku postępowania administracyjnego) zostały wykonane w ramach samowoli budowlanej. Okoliczność ta ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem usytuowanie otworów okiennych w takiej odległości od granicy działki budowlanej jest zaś sprzeczne nie tylko z przepisami powołanego wyżej rozporządzenia, ale również z przepisami techniczno-budowlanymi obowiązującymi przed datą wejścia w życie tego aktu normatywnego, to jest przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140 ze zm.), a także rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm.).

Organy obu instancji orzekające w sprawie nie rozważyły kwestii, czy budynek stanowiący własność strony skarżącej spełnia wymogi techniczne w zakresie odległości od granicy działki, a w szczególności usytuowania okien w ścianie od strony działki nr ewid. "x".

Ze znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentów w postaci: rysunku stanowiącego część analizy nasłonecznienia i zacieniania pomieszczeń mieszkalnych w budynku usługowo-mieszkalnym na działce nr "z" oraz projektu zagospodarowania działki (k. 66 i 135 akt adm. I inst.) wynika, że obiekt, którego dotyczy przedmiotowe pozwolenie na budowę, stanowi kontynuację zwartej zabudowy szeregowej przy ul. W. w D. Budynek strony skarżącej odbiega natomiast od linii zabudowy ulicy i, w świetle powyższych dokumentów, usytuowany jest w zmiennej odległości od granicy działki nr ewid. "x", przy czym okno w poziomie pierwszego piętra jest odległe od granicy tej działki zaledwie o 2,60 m (k. 134 akt adm. I inst.).

W tej sytuacji obowiązkiem organów administracji orzekających w sprawie było zasięgnięcie informacji, czy przed właściwymi organami nadzoru budowlanego prowadzone było postępowanie w sprawie legalności tego obiektu budowlanego, w szczególności w zakresie usytuowania otworów okiennych w ścianie, która winna spełniać wymogi oddzielenia przeciwpożarowego.

Samowola budowlana, w wyniku której zrealizowany obiekt lub jego część narusza wymogi przepisów technicznych obowiązujących w budownictwie nie może skutkować dla innych inwestorów koniecznością dostosowania ich rozwiązań projektowych do zaistniałych samowolnie naruszeń wymogów techniczno-budowlanych. Stanowiłoby to bowiem nieuzasadnioną ochronę podmiotów nieprzestrzegających prawa budowlanego.

W świetle powyższego, decyzje organów obu instancji zostały wydane z uchybieniem powołanych wyżej przepisów ustawy i rozporządzenia, a także przepisów postępowania. Decyzje te naruszają zarówno powołane w skardze zasady postępowania, określone w art. 6 (zasada praworządności), art. 7 (zasada prawdy materialnej), art. 8 (zasada budzenia zaufania) i art. 11 (zasada wyjaśniania zasadności przesłanek), jak i przepisy: art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., a zaskarżona decyzja również art. 136 k.p.a., obligujące organy administracji publicznej do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz dokonania oceny tego materiału z zachowaniem zasady swobodnej oceny dowodów.

W konsekwencji powyższych uchybień zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., stanowiącego, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zarówno uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak i uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji nie spełniają tych wymogów, gdyż nie zawierają należytej oceny wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów.

Organ odwoławczy, pomimo wskazanych wyżej uchybień, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 21 lipca 2011 r., naruszając tym samym nie tylko powołane przepisy, ale także art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Nie było bowiem w tej sytuacji podstaw do utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Z tych powodów Sąd zobligowany był do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "a" i "c" p.p.s.a., albowiem nie ulega wątpliwości, że uchybienia te miały istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie Sąd uchylił na podstawie art. 135 p.p.s.a. także decyzję organu pierwszej instancji mając na uwadze naruszenie przepisów przez organ pierwszej instancji i konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w znacznej części.

Rozpoznając ponownie sprawę, organy administracji będą miały na względzie wszystkie przedstawione wyżej uwagi.

W związku z uchyleniem decyzji wydanych przez organy administracji obu instancji, nie jest konieczne szczegółowe odniesienie się do wszystkich podniesionych w skardze zarzutów. Sprawa niniejsza zostanie bowiem ponownie rozpoznana w jej całokształcie przez organy administracji, które zobowiązane będą ustosunkować się do wszystkich zarzutów skarżącego podniesionych w toku postępowania.

Z tych wszystkich względów Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.