Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2644/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Transportu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31 par. 1 pkt 2, art. 31 par. 2, art. 77 par. 1, art. 7
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant ref. staż. Anna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Izby Gospodarczej Transportu Lądowego w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu na prawach strony oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015r. nr [...] Prezes Urzędu Transportu Kolejowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czeiwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", oraz art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1594 z późn. zm.), zwanej dalej "u.t.k.", po rozpatrzeniu wniosku Izby Gospodarczej Transportu Lądowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., [...], uzupełnionego pismami z dnia [...] maja 2015 r., [...], oraz z dnia [...] czerwca 2015 r., [...], o ponowne rozpatrzenie sprawy' rozstrzygniętej postanowieniem Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, zwanego dalej "Prezesem UTK" lub "Organem", z dnia [...] marca 2015 r., o sygn. [...], w przedmiocie dopuszczenia Izby Gospodarczej Transportu Lądowego w [...] do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu w sprawie naruszenia przez spółkę [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego związanych z prowadzeniem działalności polegającej na zarządzaniu infrastrukturą kolejową bez dokumentu uprawniającego tj. autoryzacji bezpieczeństwa - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Prezesa UTK z dnia z [...] marca 2015 r. o sygn. [...].

W uzasadnieniu postanowienia Prezes Urzędu Transportu Kolejowego podał, że pismem z dnia [...] lipca 2014 r. Prezes UTK zawiadomił spółkę [...] sp. z o.o., zwaną dalej "[...]", o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia przez [...] przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego dotyczących uzyskania dokumentu uprawniającego do zarządzania infrastrukturą kolejową - autoryzacji bezpieczeństwa.

Izba Gospodarcza Transportu Lądowego w [...], pismem z dnia [...] września 2014 r., wniosła o dopuszczenie jej do udziału na prawach strony w ww. postępowaniu wszczętym z urzędu w sprawie naruszenia przez [...] Sp. z o.o. przepisów z zakresu kolejnictwa w zakresie prowadzenia działalności bez wymaganego dokumentu.

Organ pismem z dnia [...] października 2014 r. wezwał Izbę do uzupełnienia wniosku i złożenia wyjaśnień w następujących kwestiach:

1. W jaki sposób cele statutowe Izby powołane w piśmie z dnia [...] września 2014 r., sygn. [...], to jest "reprezentowanie i ochrona interesów podmiotów gospodarczych zrzeszonych w izbie wobec administracji państwowej i samorządowe-j wszystkich szczebli" oraz "kształtowanie zasad dobrego obyczaju w obrocie gospodarczym i uczciwej konkurencji" mają znaleźć odzwierciedlenie w udziale Izby n:i prawach strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym przez Prezesa UTK z urzędu w sprawie o w sprawie naruszenia przez spółkę [...] przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwu transportu kolejowego związanych z prowadzeniem działalności polegające i na zarządzania infrastrukturą kolejową bez dokumentu uprawniającego - autoryzaeji bezpieczeństwa? Izba w szczególności powinna była wskazać, czy [...] jest jej członkiem.

2. Jaki konkretnie interes społeczny przemawia za udziałem Izby na prawach strom w postępowaniu administracyjnym wszczętym przez Prezesa UTK z urzędu w sprawie naruszenia przez [...] sp. z o.o. przepisów dotyczących obowiązków zarząck \ infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego związanych z prowadzeniem działalności polegającej na zarządzania infrastrukturą kolejową lxv dokumentu uprawniającego - autoryzacji bezpieczeństwa? Izba w szczególności powinna była uzasadnić potrzeby ochrony obiektywnie istniejącego interesu społecznego, a tak/r wykazać jak realnie jest w stanife bronić tego interesu.

W uzasadnieniu wezwania Prezes UTK wyjaśnił, że podstawę prawną dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu stanowi art. 31 k.p.a.

Wskazano, że aby wniosek Izby uznać za uzasadniony w myśl art. 31 § 1 k.p.a. muszą łącznie wystąpić następujące przesłanki dla dopuszczenia organizacji społecznej do postępowania:

1) żądanie jest uzasadnione celami statutowymi tej organizacji;

2) przemawia za tym interes społeczny.

Podkreślono, że spełnienie powyższych warunków podlega ocenie właściwego organu administracji.

Niespełnienie chociażby jednego z nich powoduje, że organ administracji zobligowany jest odmówić organizacji realizacji uprawnienia z art. 31 § 1 k.p.a.

Prezes UTK wskazał Izbie, że ciężar dowodu w zakresie wypełnienia przesłanek dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu okreśłonych w art. 31 k.p.a. nie spoczywa na organie administracyjnym, lecz na samej organizacji społecznej.

Organ administracji winien natomiast jedynie zweryfikować w sposób obiektywny argumentację przedstawioną przez organizację społeczną a następnie wydać właściwe rozstrzygnięcie.

Organ wyraził przy tym stanowisko, że organizacja społeczna ubiegająca się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu powinna uprawdopodobnić, że przyczyni się do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne jego celów. Ponadto organizacja społeczna, żądając dopuszczenia do udziału w postępowaniu, winna dołożyć wszelkich starań, aby jej wniosek był merytorycznie określony z punktu widzenia nie tylko kryteriów art. 31 § 1 k.p.a., ale także z punktu widzenia przedmiotu żądania tak, aby organ decydujący o takim dopuszczeniu mógł oprzeć się na jednoznacznie wyrażonym zamiarze. Już choćby konieczność wykazania powyższych przesłanek wymaga od organizacji posiadania kwalifikacji merytorycznych związanych z przedmiotem postępowania.

Ustosunkowując się do wezwania Izba przedłożyła wyjaśnienia w piśmie z dnia [...] listopada 2014 r. Izba podniosła, że w myśl Statutu jest organizacją samorządu gospodarczego, reprezentującą podmioty gospodarcze i ich związki prowadzące działalności gospodarczą na rynku transportu kolejowego, przy czym [...] nie jest jej członkiem. Członkami Izby są m.in. przewoźnicy kolejowi korzystający z infrastruktury udostępnianej przez zarządców na zasadach określonych w u.t.k.

Izba przywołała § 3 pkt 1 i 5 Statutu zgodnie z którymi, do jej celów należy "reprezentowanie i ochrona interesów podmiotów gospodarczych zrzeszonych w izbie wobec administracji państwowej i samorządowej wszystkich szczebli" oraz "kształtowanie zasad dobrego obyczaju w obrocie gospodarczym i uczciwej konkurencji".

Odnosząc się do pierwszego z celów Izba podniosła, że głównym celem jej działania jest przede wszystkim zrzeszanie, reprezentowanie i ochrona interesów przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w sektorze transportu kolejowego. W tym kontekście przedmiot sprawy dotyczący prowadzenia działalności zarządcy bez właściwego dokumentu uprawniającego, jest w przedmiocie zainteresowania Izby, ponieważ takie zachowanie zagraża bezpieczeństwu podmiotów przez nią zrzeszonych, w tym w szczególności przewoźników kolejowych korzystających z infrastruktury kolejowej zarządzanej przez [...]. W interesie podmiotów zrzeszonych jest przeciwdziałanie naruszeniom przepisów dotyczących zarządcy w zakresie bezpieczeństwa transportu.

W przypadku drugiego z przywołanych celów statutowych, Izba wyjaśniła, że pod pojęciem dobrego obyczaju i uczciwej konkurencji rozumie prowadzenie działalności na podstawie wymaganych przez stosowne ustawy dokumentów.

W ocenie Izby reprezentowanie i ochrona interesów jej członków nie może odbyć się bez jej aktywnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Izbie, do pełnego wywiązania się z postawionego celu, niezbędne są uprawnienia przysługujące podmiotowi działającemu na prawach strony, w szczególności możliwość zgłaszania wniosków, wypowiadania się co do przeprowadzonych dowodów.

W opinii Izby jej udział w postępowaniu nie ma służyć wyłącznie partykularnym interesom samej Izby bądź jej członków. Izba bowiem będzie również sprawowała racjonalnie pojmowaną kontrolę społeczną nad postępowaniem administracyjnym w sprawie indywidualnej i działaniem organów administracyjnych. Wynikać to ma z celów i zadań Izby, do których należy kreowanie ogólnokrajowej i lokalnej polityki transportowej, występowanie do właściwych organów z wnioskami o tworzenie i nowelizacje przepisów prawa gospodarczego dotyczącego obszaru transportu, czy kształtowanie zasad dobrego obyczaju w obrocie gospodarczym i uczciwej konkurencji. Stąd Izba ma realizować nie tylko zadania związane z interesem przedsiębiorców, ale również z ogólnie pojętym interesem społecznym.

Izba podtrzymała stanowisko, że za jej udziałem na prawach strony w postępowaniu administracyjnym przemawia również interes społeczny. Wyrażać ma się on z jednej strony w możliwości realizacji statutowych uprawnień wobec członków, a z drugiej w działaniach podejmowanych w celu ochrony pewnej grupy ludności. Działania Izby są ukierunkowane na poprawę bezpieczeństwa transportu i przestrzeganie przez przedsiębiorców kolejowych obowiązków wynikających z ustawy o transporcie kolejowym. Nadto Izba wyraziła stanowisko, że samo zgłoszenie żądania udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym jednocześnie przemawia za istnieniem interesu społecznego w jej udziale. Stąd Izba stoi na stanowisku, że niezasadne jest domaganie się od niej dowodu realizacji przesłanki zart. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. - istnienia interesu społecznego przemawiającego za jej udziałem.

Izba zaakcentowała również, że dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu będzie miało pozytywny wpływ na przebieg postępowania. Ma się to wyrażać w zwiększeniu prawdopodobieństwa lepszego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. Wskazano, że Izba dysponuje odpowiednią wiedzą, analizami czy opiniami, które mogą wpłynąć na poprawne ustalenie stanu faktycznego przez organ.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. Prezes UTK odmówił dopuszczenia Izby do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu w sprawie naruszenia przez [...] przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego związanych z prowadzeniem działalności polegającej na zarządzaniu infrastrukturą kolejową bez dokumentu uprawniającego - autoryzacji bezpieczeństwa.

W jego uzasadnieniu podniósł w szczególności, iż na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania jest uzależnione od kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek:

1) postępowanie administracyjne nie dotyczy praw i obowiązków organizacji społecznej ale praw i obowiązków "innej osoby" - jednej ze stron postępowania.

2) żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej,

3) za uwzględnieniem żądania przemawia interes społeczny.

Organ wskazał, iż niespełnienie chociażby jednej z nich powoduje, że organ administracji odmówi organizacji realizacji uprawnienia z art. 31 § 1 k.p.a.

Prezes UTK wskazał, że ciężar dowodu w zakresie wykazania wypełnienia przesłanek dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu stypizowanych w art. 31 kpa nie spoczywa na organie administracyjnym, lecz na samej organizacji społecznej wnioskującej o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu.

Organ wyraził przy tym stanowisko, że zebrany w sprawie materiał prowadzi do uznania że zostały spełnione dwie pierwsze przesłanki, tj. postępowanie dotyczy praw i obowiązków innej osoby, a żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej.

Natomiast organ nie podzielił stanowiska, aby udział Izby w postępowaniu realizował cel określony jako, "kształtowanie zasad dobrego obyczaju w obrocie gospodarczym i uczciwej konkurencji"

Organ wyjaśnił, że postępowanie dotyczące stwierdzenia naruszenia przepisów przez zarządcę infrastruktury ma ścisły związek z przestrzeganiem normatywnych obowiązków z zakresu bezpieczeństwa transportu kolejowego. W tym zakresie nie mieści się dobry obyczaj, który stanowi klauzulę generalną w ramach której mieszczą się pewne normy pozaprawne o charakterze moralno-etycznym. Z kolei pojęcie "uczciwej konkurencji" nawiązuje do kwestii regulacji rynkowych (por. art. 10 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 u.t.k.), i nie leży w zakresie nadzoru nad podmiotem, którego działalność ma wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego i eksploatacji kolei (por. art. 10 ust. 1 pkt 4 i art. 13 ust. la u.t.k.).

W ocenie Prezesa UTK, w niniejszej sprawie administracyjnej Izba nie wykazała, by za uwzględnieniem jej wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przemawiał interes społeczny. Na podstawie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych oraz przedstawionej przez Izbę argumentacji, Prezes UTK stanął na stanowisku, że Izba składając wniosek o dopuszczenie jej do udziału w niniejszej sprawie na prawach strony nie działała w szeroko pojętym interesie społecznym.

Prezes UTK zauważył, że dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu powodowałoby powstanie sytuacji, w której przedsiębiorcy, za pośrednictwem organizacji, której są członkami, uzyskaliby możliwość udziału w postępowaniu dotyczącym spółki będącej stroną, której działalność pozostaje w rozbieżności do ich celów. Dodatkowo organ wskazał, że między zarządcą infrastruktury, który udostępnia infrastrukturę na reglamentowanych zasadach i przewoźnikami kolejowymi istnieje zasadnicza rozbieżność interesów, a dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu na prawach strony umożliwiałoby jednocześnie zapoznawanie się z materiałem dowodowym, w tym z poufną dokumentacją przedsiębiorstwa, którego postępowanie dotyczy.

Prezes UTK również wskazał, że Izba posiadając status izby gospodarczej, równocześnie jest wpisana do rejestru przedsiębiorców, bowiem jak przewiduje statut Izba może prowadzić działalność gospodarczą na zasadach ogólnych (§ 4 ust. 2 statutu). Prezes UTK dodał, że wniosek prawdopodobnie zasługiwałby na odmienną ocenę gdyby toczące się postępowanie administracyjne dotyczyło członka organizacji społecznej, natomiast spółka [...] sp. z o.o. nie jest członkiem Izby.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Izba złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Prezesa UTK z dnia [...] marca 2015 r., sygn. [...] o odmowie dopuszczenia Izby do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu w sprawie naruszenia przez [...] przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego.

Przedmiotowemu postanowieniu Izba zarzuciła naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że za uwzględnieniem wniosku o dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu nie przemawia interes społeczny, podczas gdy w przedmiotowym stanie faktycznym powyższa przesłanka dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu została spełniona. Izba wniosła o uchylenie skarżonego postanowienia w całości oraz o dopuszczenie Izby do udziału w przedmiotowym postępowaniu na prawach strony.

W ocenie Izby, Prezes UTK w zaskarżonym postanowieniu całkowicie pominął cel wprowadzenia art. 31 k.p.a., który sprowadza się do zapewnienia proceduralnej formy kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w indywidualnej sprawie i działaniem organów administracji w tym postępowaniu, będąc jedną z procesowych gwarancji realizowania w konkretnej sprawie zasady ogólnej postępowań i administracyjnego: uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu strony.

Podniesiono, że dopuszczenie do postępowania administracyjnego organizacji społecznej której cele statutowe są zbieżne z celami (przedmiotem) konkretnego postępowania administracyjnego, można postrzegać jako zwiększenie prawdopodobieństwa lepszego wyjaśnienia okoliczności faktycznych kluczowych dla sprawy.

W konkluzji Izba wskazała, iż dysponuje stosowną wiedzą, analizami oraz opiniami, które mogłyby pomóc organowi w poprawnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Izba wskazała również, że swoim doświadczeniem i wiedzą może wspierać organ prowadzący postępowanie na każdym jego etapie.

Prezes UTK pismem z dnia [...] maja 2015 r., wezwał Izbę do wskazania, czy podtrzymuje ona wniosek z dnia [...] kwietnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Prezesa UTK z dnia [...] marca 2015 r. sygn. [...]. W uzasadnieniu Organ wskazał, że w dniu [...] marca 2015 r. Prezes UTK wydał [...] autoryzację bezpieczeństwa o numerze identyfikacyjnym [...], ważną od dnia [...] marca 2015 r. do dnia [...] marca 2020 r. Poinformowano także Izbę, że w tym stanie faktycznym dalsze prowadzenie postępowania staje się bezprzedmiotowe i winno zostać umorzone z uwagi na brak możliwości stwierdzenia naruszenia, które mieści się w granicach sprawy.

Pismem z dnia [...] maja 2015 r. IGTL w odpowiedzi na wezwanie z dnia [...] maja 2015r., oświadczyła, że podtrzymuje złożony wniosek z dnia [...] kwietnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Prezesa UTK z dnia [...] marca 2015r.

Następnie strona została pouczona, na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w postępowaniu, lecz nie skorzystała z tego uprawnienia.

Rozpoznając sprawę ponownie organ odniósł się do zarzutów podnoszonych przez Izbę Gospodarczą Transportu Lądowego i ponownie podkreśłił, że na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania jest uzależnione od kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek:

1) postępowanie administracyjne nie dotyczy praw i obowiązków organizacji społecznej ale praw i obowiązków "innej osoby" - jednej ze stron postępowania.

2) żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej,

3) za uwzględnieniem żądania przemawia interes społeczny.

Organ wskazał, iż niespełnienie chociażby jednej z nich powoduje, że organ administracji odmówi organizacji realizacji uprawnienia z art. 31 § 1 k.p.a.

Organ podtrzymał przy tym stanowisko, że zebrany w sprawie materiał dowodowy prowadzi do uznania, że w niniejszej sprawie zostały spełnione dwie pierwsze przesłanki, tj. postępowanie dotyczy praw i obowiązków innej osoby, a żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej.

Natomiast organ nie podzielił stanowiska, aby udział Izby w postępowaniu realizował cel określony jako, "kształtowanie zasad dobrego obyczaju w obrocie gospodarczym i uczciwej konkurencji"

Organ wyjaśnił, że postępowanie dotyczące stwierdzenia naruszenia przepisów przez zarządcę infrastruktury ma ścisły związek z przestrzeganiem normatywnych obowiązków z zakresu bezpieczeństwa transportu kolejowego. W tym zakresie nie mieści się dobry obyczaj, który stanowi klauzulę generalną w ramach której mieszczą się pewne normy pozaprawne o charakterze moralno-etycznym. Z kolei pojęcie "uczciwej konkurencji" nawiązuje do kwestii regulacji rynkowych (por. art. 10 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 u.t.k.), i nie leży w zakresie nadzoru nad podmiotem, którego działalność ma wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego i eksploatacji kolei (por. art. 10 ust. 1 pkt 4 i art. 13 ust. la u.t.k.).

Zdaniem Prezesa UTK, w niniejszej sprawie Izba nie wykazała, by za uwzględnieniem jej wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przemawiał interes społeczny. Na podstawie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych oraz przedstawionej przez Izbę argumentacji, Prezes UTK stanął na stanowisku, że Izba składając wniosek o dopuszczenie jej do udziału w niniejszej sprawie na prawach strony nie działała w szeroko pojętym interesie społecznym.

Prezes UTK zauważył, że dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu powodowałoby powstanie sytuacji, w której przedsiębiorcy, za pośrednictwem organizacji, której są członkami, uzyskaliby możliwość udziału w postępowaniu dotyczącym spółki będącej stroną, której działalność pozostaje w rozbieżności do ich celów. Dodatkowo organ wskazał, że między zarządcą infrastruktury, który udostępnia infrastrukturę na reglamentowanych zasadach i przewoźnikami kolejowymi istnieje zasadnicza rozbieżność interesów, a dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu na prawach strony umożliwiałoby jednocześnie zapoznawanie się z materiałem dowodowym, w tym z poufną dokumentacją przedsiębiorstwa, którego postępowanie dotyczy.

Prezes UTK wskazał, że Izba posiadając status izby gospodarczej, równocześnie jest wpisana do rejestru przedsiębiorców, bowiem jak przewiduje statut Izba może prowadzić działalność gospodarczą na zasadach ogólnych (§ 4 ust. 2 statutu). Prezes UTK dodał, że wniosek prawdopodobnie zasługiwałby na odmienną ocenę gdyby toczące się postępowanie administracyjne dotyczyło członka organizacji społecznej, natomiast spółka [...] sp. z o.o. nie jest członkiem Izby.

Wobec braku wykazania przez stronę interesu społecznego niezasadne byłoby dopuszczenie IGTL do udziału w postępowaniu dotyczącym innego podmiotu.

Na powyższe postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia [...] lipca 2015 r., Izba Gospodarcza Transportu Lądowego wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W skardze strona zarzuciła rozstrzygnięciu Prezesa UTK naruszenie art. 31 §1 pkt 2 KPA poprzez przyjęcie, że za uwzględnieniem wniosku o dopuszczenie IGTL do udziału w postępowaniu nie przemawia interes społeczny, podczas gdy w przedmiotowym stanie faktycznym powyższa przesłanka dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu została spełniona.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Prezesa UTK z dnia [...] lipca 2015 roku i poprzedzającego je postanowienia Prezesa UTK z dnia [...] marca 2015 roku, oraz o zasądzenie na rzecz IGTL od Prezesa UTK zwrotu kosztów postępowania sądowo administracyjnego według norm przepisanych.

Odpowiadając na skargę Prezes Urzędu Transportu Kolejowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie ocenie podlega, czy zaskarżony akt odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia, bądź stwierdzenie nieważności tego aktu.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego aktu w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie wyżej wymienionych ustaw sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, uznając żądnie strony za uzasadnione postanawia o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu, zaś na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie (art. 31 § 2 k.p.a.). Organizacja społeczna uczestniczy w postępowaniu na prawach strony (art. 31 § 3 k.p.a.).

W myśl art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym jest uzależnione od spełnienia trzech przesłanek:

- postępowanie administracyjne nie dotyczy praw i obowiązków organizacji społecznej, ale praw i obowiązków "innej osoby", czyli jednej ze stron postępowania;

- żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej;

- za uwzględnieniem żądania przemawia interes społeczny.

Wszystkie trzy przesłanki muszą być spełnione łącznie.

Zdaniem Sądu organ centralny prawidłowo ustalił, że Izba Gospodarcza Transportu Lądowego spełnia dwie pierwsze przesłanki z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. warunkujące dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym. Udział stowarzyszenia w postępowaniu administracyjnym dotyczy praw i obowiązków "innej osoby". Także cele statutowe stowarzyszenia, uzasadniają jego dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu.

Okoliczności te nie są sporne.

Sporne jest natomiast spełnienie po stronie stowarzyszenia trzeciej z przesłanek umożliwiających dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu, czyli istnienie interesu społecznego. Zauważyć bowiem należy, że nawet wówczas, gdy udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym dotyczy praw i obowiązków "innej osoby" i jest uzasadniony celami statutowymi, to i tak dopuszczenie tej organizacji do udziału w postępowaniu może być uznane za niezasadne, ze względu na brak interesu społecznego.

Pojęcie "interesu społecznego" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę, wobec czego w każdej sprawie indywidualnej podlega ono wykładni organu administracji rozpatrującego sprawę. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntował się pogląd, zgodnie z którym interes społeczny musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w indywidualnych sprawach i działaniem w nich organów administracyjnych (Wyrok NSA z dnia 5 października 2011 r., II OSK 1397/10 Lex nr 1151862; wyrok NSA z 19 lipca 2012 r., sygn. II OSK 663/11 Lex nr 1217445; wyrok NSA z 16 lipca 2008 r., sygn. II OSK 843/07 niepubl.). Udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym, nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji społecznej lub interesom jej członków, a ponadto musi mieć niższą rangę niż interes strony. Dlatego udzielenie ochrony prawnej interesowi organizacji społecznej pozostawione jest rozstrzygnięciu organu prowadzącego postępowanie i podlega kontroli instancyjnej.

Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy, podzielić należy pogląd organu administracji, wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że za przystąpieniem skarżącej do udziału w postępowaniu administracyjnym, wszczętym z urzędu w sprawie naruszenia przez spółkę [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] przepisów dotyczących obowiązków zarządcy infrastruktury kolejowej w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego związanych z prowadzeniem działalności polegającej na zarządzaniu infrastrukturą kolejową bez dokumentu uprawniającego tj. autoryzacji bezpieczeństwa, nie przemawia interes społeczny.

Zdaniem Sądu organ prawidłowo ustalił, że IGTL nie wykazała, by za uwzględnieniem jej wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przemawiał interes społeczny. Na podstawie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych oraz przedstawionej przez Izbę argumentacji, należy stwierdzić, że Izba składając wniosek o dopuszczenie jej do udziału w niniejszej sprawie na prawach strony nie działała w szeroko pojętym interesie społecznym.

Trzeba zauważyć, że dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu powodowałoby powstanie sytuacji, w której przedsiębiorcy, za pośrednictwem organizacji, której są członkami, uzyskaliby możliwość udziału w postępowaniu dotyczącym spółki będącej stroną, której działalność pozostaje w rozbieżności do ich celów. Prawidłowo organ zauważył, że między zarządcą infrastruktury, który udostępnia infrastrukturę na reglamentowanych zasadach i przewoźnikami kolejowymi istnieje zasadnicza rozbieżność interesów, a dopuszczenie Izby do udziału w postępowaniu na prawach strony umożliwiałoby jednocześnie zapoznawanie się z materiałem dowodowym, w tym z poufną dokumentacją przedsiębiorstwa, którego postępowanie dotyczy.

IGTL posiadając status izby gospodarczej, równocześnie jest wpisana do rejestru przedsiębiorców, bowiem jak przewiduje statut Izba może prowadzić działalność gospodarczą na zasadach ogólnych (§ 4 ust. 2 statutu) – działalność ta może być przeciwstawna w stosunku do podmiotu przeciwko któremu toczyło się przedmiotowe postępowanie.

W tej sytuacji nie można uznać, że skarżąca wykazała, że za uwzględnieniem jej wniosku o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu przemawiał interes społeczny.

Zauważyć należy, że zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., której rozwinięcie następuje w art. 77 § 1 k.p.a., organ prowadzący postępowanie prawidłowo zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy dokonując wszechstronnej oceny okoliczności sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego.

Wskazać również należy, że organ administracji wydając zaskarżone postanowienie prawidłowo wskazał podstawę prawną i faktyczną rozstrzygnięcia, a także w sposób wyczerpujący uzasadnił swoje stanowisko.

Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.