Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 325/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 106 par. 3
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 77 ust. 2 pkt 1, art. 73 ust. 1, art. 72 ust. 1, 3-5
journal: Dz.U. 2021 poz 2373
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
article: par. 2 ust. 1 pkt 26, 49 i 27 lit. a, par. 3 ust. 1 pkt 74
journal: Dz.U. 2019 poz 1839
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko
article: art. 105 ust. 1, art. 109
journal: Dz.U. 2021 poz 1420
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal Sędzia WSA Agnieszka Banach Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2022 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2022 r. [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzja z [...] kwietnia 2022 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania R. C. od decyzji Burmistrza [...] i Gminy Ł. z [...] stycznia 2022 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na "Poszerzeniu obszaru eksploatacji złoża wapieni i dolomitów dewońskich N. S. oraz wykonaniu ujęcia wód podziemnych w msc. N. S., gmina Ł.", na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że K. P. Sp. jawna w K. , wystąpiła do Burmistrza [...] i Gminy Ł. z wnioskiem (uzupełnianym i zmienianym) o wydanie decyzji środowiskowej załączając raport o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia polegającego na poszerzeniu obszaru eksploatacji złoża wapieni i dolomitów dewońskich N. S. oraz wykonaniu ujęcia wód podziemnych w msc. N. S., gmina Ł., przewidzianego do realizacji na działkach o nr ewid:[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...] w msc. N. S., obręb N. S., gmina Ł., powiat kielecki, województwo świętokrzyskie.

W ocenie Kolegium, wniosek wraz ze złożonym uzupełnionym raportem jest kompletny i spełnia wszystkie wymogi ustawowe. Planowane przedsięwzięcie polega na eksploatacji poszerzenia wyrobiska w części północno-zachodniej o obszar około 2,9 ha; poszerzenia wyrobiska w części wschodniej o obszar około 2,3 ha; zejścia z wydobyciem na całej powierzchni dotychczasowego i docelowego wyrobiska do rzędnych: +275 m n.p.m. - w północnej części obszaru górniczego, +274 m n.p.m. w części środkowej obszaru górniczego oraz +273 m n.p.m. w południowej części obszaru górniczego, z pozostawieniem minimum 2 m półki ochronnej nad średnim położeniem zwierciadła wody podziemnej poziomu dewońskiego; budowy zaplecza mechanicznego; modernizacji systemów zraszania na zakładach przeróbczych; przeniesienia zaplecza socjalnego w sąsiedztwie zakładów przeróbczych; przeniesienia budynków magazynowych, w tym na odpady, w rejon zaplecza

mechanicznego; przeniesienia zbiornika magazynowego na olej napędowy w pobliże części administracyjno-socjalnej; przeniesienia wagi najazdowej wraz z montażem myjki najazdowej dla samochodów ciężarowych; odwiercenia studni głębinowej w nowej lokalizacji - wykonanie urządzenia wodnego - studni o głębokości - 55 m oraz wielkości zasobów eksploatacyjnych - 7m3/h. Wymienione działania realizowane będą na terenie istniejącej kopalni - czynnego zakładu górniczego - Kopalni "N. S.". Złoże "N. S." eksploatowane będzie nadal sposobem odkrywkowym, systemem ścianowym w wyrobisku stokowo-wgłębnym. Kopaliny wydobywane będą nadal przy użyciu środków strzałowych, a częściowo metodami mechanicznymi. Wielkość wydobycia pozostanie na niezmienionym poziomie w stosunku do stanu obecnego, tj. 800 000 Mg/rok. Na potrzeby działalności wydobywczej będzie eksploatowany ten sam park maszynowy jak dotychczas. Wydobyty kamień nadal będzie podlegał kruszeniu w dwóch stacjonarnych zakładach przeróbczych oraz mobilnej kruszarce, usytuowanej wyłącznie w wyrobisku.

Planowane przedsięwzięcie zaliczane jest do przedsięwzięć wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 26, pkt 27 lit a, pkt 49 a także § 3 ust. 1 pkt 74 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn. Dz.U.2019 r. poz. 1839).

Organ II instancji podkreślił, że wszystkie obwieszczenia wydane w niniejszej sprawie były wywieszane na tablicach informacyjnych Urzędu Gminy w Ł. przy ul. [...], w Biuletynie Informacji Publicznej tego Urzędu na stronie internetowej [...] oraz na tablicy informacyjnej sołectwa N. S. i Ł. . Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. postanowieniem z [...] października 2021 r. uzgodnił warunki realizacji inwestycji i określił warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia.

Cytując treść art. 66 ust. 1 pkt 5, pkt 6, pkt 6a i 7 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 2373 ze zm.), Kolegium uznało, że przedłożony w sprawie raport po jego uzupełnieniach spełnia wymogi ustawowe, co potwierdziły organy specjalistyczne Regionalny Dyrektora Zarządu Gospodarki Wodnej w K. i Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K.. Omawiany raport zawiera porównanie wariantów i odniesienie się do poszczególnych komponentów

środowiska. W raporcie funkcjonowanie poszerzenia kopalni przedstawiono we wszystkich możliwych wariantach i rozważano wszystkie możliwe racjonalne sposoby podjęcia i realizacji inwestycji z których wybrano najkorzystniejszy i poddano go szczegółowej analizie oddziaływań na poszczególne komponenty środowiska.

Kolegium podkreśliło, że podważenie ustaleń raportu powinno nastąpić poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań środowiskowych (tzw. kontrraportu), której wnioski pozostawałyby w sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora. Kontrdowody powinny reprezentować wartość merytoryczną na co najmniej równym poziomie kompleksowości, a nie stanowić jedynie niepoparte głębszą analizą uwagi negujące założenia w nim zawarte. Z kolei uczestnicy postępowania mają możliwość zgłoszenia zastrzeżeń dotyczących tego dowodu, które jednak nie mogą być gołosłowne, lecz powinny być poparte np. ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu.

Organ dodał, że w celu zweryfikowania uwzględnionych obliczeń nałożono na inwestora obowiązek wykonania analizy porealizacyjnej na podstawie wcześniej przeprowadzonych pomiarów emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz pomiarów hałasu i zobowiązano do przedłożenia ich wyników.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji zaznaczył, że w decyzji środowiskowej nie bada się prawa własności nieruchomości, bowiem taka decyzja nie upoważnia do rozpoczęcia inwestycji. Przedmiotem decyzji środowiskowej jest wyłącznie ustalenie oddziaływania inwestycji. Prawo dysponowania terenem inwestycji badane jest w innych postępowaniach, które bezpośrednio zezwalają na prowadzenie działalności, natomiast decyzja środowiskowa takiego prawa nie daje. Ponadto na etapie wydawania decyzji środowiskowej przedmiotu badania nie stanowi kwestia: czy spółce przysługiwał tytuł prawny do nieruchomości - działek o nr ewid. [...] i [...], jak również, czy spółka legalnie prowadzi działalność na działkach nr [...] i [...].

Odnosząc się do zarzutu nieokreślenia czasu pracy oraz organizacji robót strzałowych Kolegium stwierdziło, że zgodnie z warunkami decyzji funkcjonowanie kopalni N. S. przewidziano 312 dni w roku, tylko w porze dziennej. Urabianie kopalin przewidziano fragmentarycznie wyłącznie po wschodniej stronie wyrobiska na pow. około 0,67 ha wyłącznie metodami mechanicznymi. Obszar ten może być zmniejszony po wyznaczeniu rzeczywistych stref oddziaływania przez rzeczoznawcę.

Ponadto organizacja robót strzałowych w kopalni podlega zatwierdzeniu w planie ruchu i jest wykonywana na podstawie ekspertyzy strzałowej opracowanej przez uprawnionego rzeczoznawcę ds. ruchu zakładu górniczego w zakresie robót strzałowych. W aktach sprawy znajduje się ekspertyza strzałowa, stanowiąca załącznik nr 22 do raportu.

Organ odwoławczy zauważył, że materiał dowodowy dokumentuje, że strefy powietrznej fali uderzeniowej, strefy zagrożenia ze względu na rozrzut odłamków skalnych, zagrożenia ze względu na drgania sejsmiczne, mieszczą się w projektowanym terenie górniczym N. S. VII, który nie obejmuje swym zasięgiem terenów zabudowanych. Zasięg strefy rozrzutu odłamków skalnych w części wschodniej wyrobiska jest ograniczony do 85 m, z uwagi na pobliskie zabudowania. Ponadto w celu zmniejszenia szkodliwego oddziaływania robót strzałowych, po wschodniej stronie wyrobiska na powierzchni około 0,67 ha, przewidziano urabianie wyłącznie metodami mechanicznymi, bez użycia środków strzałowych. Co do przedziału czasowego, w którym mogą być wykonywane roboty strzałowe, decyzja wskazuje, że kopalnia będzie funkcjonowała tylko w porze dnia.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących hałasu i zapylenia, w zakresie przekroczenia norm dopuszczalnego hałasu i immisji szkodliwych pyłów, Kolegium podało, że w załącznikach zostały przedstawione obliczenia zgodnie z przyjętymi metodami badań z uwzględnieniem maszyn oraz ich parametrów technicznych, które będą pracować w przedmiotowym przedsięwzięciu, przy uwzględnieniu czasu pracy kopalni oraz max. mocy produkcyjnej 800 tys. ton/rok. Jednocześnie w pkt. IV rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji nałożono na inwestora obowiązek wykonania analizy porealizacyjnej emisji zanieczyszczeń do powietrza i emisji hałasu.

Odnośnie kwestii zwałowiska wschodniego, organ podkreślił, że jest ono jednym ze zwałowisk, które służą do zwałowania nadkładu w związku z eksploatacją złoża i jest to zgodne z wydaną koncesją na eksploatację złoża N. S..

Kończąc Kolegium podało, że zadaniem organu właściwego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i w konsekwencji - w postępowaniu odwoławczym - jest przede wszystkim zbadanie, czy planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać na środowisko w stopniu nieprzekraczającym dopuszczalnych w tym względzie norm, określonych stosownymi przepisami prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z 12 marca 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 2084/06).

Jeśli brak jest dowodów, że przedsięwzięcie będzie oddziaływać na środowisko w stopniu przekraczającym dopuszczalne normy, to nie można odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z powołaniem się na obawy, czy sprzeciw społeczeństwa. W takiej sytuacji przeprowadzić należy postępowanie, w którym dokonana zostanie analiza planowanego zamierzenia wraz ze wskazaniem możliwości i sposobów minimalizacji oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję, domagając się jej uchylenia, R. C. zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. błędną interpretację SKO oraz uznanie, że prawo własności do danego gruntu/działki jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotu zaskarżenia oraz wydania środowiskowych uwarunkowań i w efekcie utrzymanie decyzji organu I instancji w mocy;

2. błędne posiłkowanie się poglądami, że wyniki przeprowadzonych przez uprawnione organy kontroli wskazujące na znaczne przekroczenie obowiązujących norm immisji, nie mają znaczenia dla przedmiotu postępowania, co w rażący sposób narusza prawa skarżącego i stanowi działanie na szkodę jego rodziny.

W uzasadnieniu skargi jej autor podał, że przepisanie lub przedłożenie decyzji uwarunkowań środowiskowych z jednego na drugi podmiot nie może pozostawać w oderwaniu od prawa własności terenu. Zaznaczył, że skoro właścicielem (dzierżawcą wieczystym lub dzierżawcą na określony termin) jest kopalnia K. P., to warunków dotyczących uwarunkowań środowiskowych nie wydaje się na rzecz danego podmiotu bez uwzględnienia prawa własności, warunków geologicznych terenu, możliwości zastosowania technicznych możliwości wydobywania kopalin, bliskości siedlisk ludzkich oraz immisji hałasu czy szkodliwych pyłów.

Dalej wnoszący skargę zaznaczył, że wydobycie kopalin metodą użycia materiałów wybuchowych wygląda inaczej niż pozyskanie urobku skalnego metodą mechaniczną. Wskazał, że 21 lutego 2022 r. w wyniku eksplozji zastosowanego przez kopalnię Winna ładunku wybuchowego, doszło do tąpnięcia złoża skalnego, czego skutkiem było zakołysanie się budynku mieszkalnego skarżącego, pospadanie przedmiotów w domu i na terenie nieruchomości oraz popękanie ścian. Domownicy w obawie zawalenia się wybiegli z domu. W sprawie toczy się postępowanie karne.

Z kolei Kopalnia P. dokonała już nielegalnej eksplozji materiałów wybuchowych na terenie swojej kopalni w odległości około 150 m od zabudowań rodziny skarżącego, gdzie odłamki skalne zasypały ich nieruchomość. Tymczasem członkowie SKO nie mając wiedzy na temat skutków eksplozji twierdzą, że nie istnieje zagrożenie odłamkami w wyniku eksplozji. Skarżący stwierdził, że materiał skalny jest niejednolity, jedne odłamki upadają bliżej inne zaś niesione siłą eksplozji upadają znacznie dalej niż to przewidują specjaliści i jest to uwarunkowane różnymi czynnikami. Kopalnia K. P. jest umiejscowiona w odległości około 75 m od granicy nieruchomości rodziny skarżącego. Eksplozja przeprowadzona przez kopalnię Winna, została przeprowadzona w odległości około 300 m od budynku mieszkalnego rodziny skarżącego.

Dalej autor skargi podał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie może być oderwana od własności gruntu. Skoro domniemanym właścicielem jest kopalnia K [...], to właścicielem tego samego terenu - działek nr [...] i [...] nie może być spółka [...]. Spółka ta dysponuje innym rodzajem sprzętu i maszyn o różnej mocy generujących różnej mocy hałas, niż kopalnia K [...], a decyzja uwarunkowań środowiskowych wydawana jest dla podmiotu, który do jej wydania przedstawia szczegółowe dane techniczne maszyn i urządzeń, tak by nie przekraczały określonych norm prawnych immisji hałasu i szkodliwych pyłów. W przypadku tej sytuacji, gdy oba podmioty są ujawnione jako właściciele przywołanych działek, to w przypadku wydania decyzji uwarunkowań środowiskowych dla kopalni P. [...], ta sama decyzja będzie przynależna jednocześnie dla kopalni [...], gdyż nie jest możliwe oddzielenie warunków geologicznych danego terenu i jego eksploatacji konkretnymi maszynami i urządzeniami od prawa własności danego terenu - a tu obydwa podmioty są wskazane jako właściciele tego terenu. Wobec takiej sytuacji - kopalnia K. [...] może w każdej chwili za stosownym porozumieniem finansowych odstąpić wskazane działki, zaś kopalnia [...] będzie się posiłkować przynależną wydaną decyzją uwarunkowań środowiskowych, gdyż taka została wydana dla kopalni K. P. , która dysponuje odmiennym sprzętem. Nadto będzie mogła powoływać się na prawa własności jako wskazany dysponent tego terenu. Jest to sprzeczne z obowiązującym stanem prawnym i może nosić charakter celowego ominięcia przepisów prawa. Wadliwość prawna musi skutkować konwalidacją wydanych praw własności, albo właścicielem jest kopalnia K. P. albo kopalnia [...].

Zdaniem wnoszącego skargę kwestia prawa własności ma kluczowe znaczenie, gdyż w przypadku katastrofy górniczej, zawalenia budynku, czy śmierci, wydana decyzja będzie miała znaczenie dla odpowiedzialności karnej członków SKO.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę uczestnik postępowania K. K. wniosła o jej oddalenie. Strona wskazała, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie stanowi pozwolenia na realizację przedsięwzięcia, a jedynie określa wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych.

Przepisy ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, które stanowią materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nie przewidują, aby podmiot ubiegający się o wydanie decyzji środowiskowej musiał legitymować się tytułem prawnym do nieruchomości, który niezbędny jest na etapie postępowania zmierzającego do uzyskania koncesji. Ubocznie jedynie podkreślono, że do nieruchomości o nr [...] i [...] uczestnikowi przysługuje tytuł prawny - prawo użytkowania i pobierania pożytków, na podstawie umowy dzierżawy.

Odnosząc się do zarzutów skargi, w zakresie przekroczenia norm dopuszczalnego hałasu i immisji szkodliwych pyłów uczestnik podał, że dokładna analiza nie wykazała przekroczeń wartości dopuszczalnych obowiązujących norm. Wskazał, że spółka przedłożyła "Analizę porealizacyjną w zakresie oddziaływania akustycznego oraz na jakość powietrza dla eksploatacji odkrywkowej poszerzonego złoża wapieni dewońskich i dolomitów N. S.".

Z kolei organizacja prac górniczych w tym robót strzałowych w kopalni N. S. jest wykonywana na podstawie decyzji koncesyjnej oraz w oparciu o zrealizowaną dla kopalni N. S. ekspertyzę strzałową. W badaniu tym zostały określone dopuszczalne wielkości ładunków MW, które mogą być stosowane w

poszczególnych strefach oraz maksymalne zasięgi poszczególnych stref. Wszystkie strefy mieszczą się w projektowanym terenie górniczym N. S. VII, który nie obejmuje swym zasięgiem terenów zabudowanych. Zasięg strefy rozrzutu odłamków skalnych w części wschodniej wyrobiska jest ograniczony do 85 m, z uwagi na pobliskie zabudowania. Ponadto w celu zmniejszenia szkodliwego oddziaływania robót strzałowych, po wschodniej stronie wyrobiska na powierzchni około 0,67 ha, urabianie jest możliwe tylko metodami mechanicznymi, bez użycia środków strzałowych. Taka organizacja robót strzałowych nie ingeruje w prawo własności R. C.. Skarżący wskazuje odległość granicy inwestycji od jego nieruchomości, przy czym pomija okoliczność, że od strony wschodniej znajduje się zwałowisko wschodnie, którego zadaniem jest m.in. izolacja terenu kopalni od terenów zabudowanych i pełni naturalną barierą ochronną od uciążliwości związanych z hałasem i zapyleniem oraz pozostałymi pracami górniczymi.

Nadto w piśmie podano, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte wnioskiem złożonym 22 listopada 2019 r., zakończone decyzją z [...] stycznia 2022 r. i przez cały czas trwania tego postępowania skarżący nie składał żadnych uwag ani nie wyrażał obaw, nawet po zakończeniu postępowania gdy został zebrany cały materiał dowodowy. W sprawie nie zostały też złożone żadne uwagi czy skargi. Kończąc autor pisma podał, że nieruchomość należąca do skarżącego znajduje się poza projektowanym terenem górniczym N. S. VII, a nieruchomości położone poza tym terenem górniczym leżą poza potencjalną strefą oddziaływania przedsięwzięcia wskazanego w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie sądowej skarżący wyjaśnił, że w kwietniu 2022 r. złożył pierwszy pozew o odszkodowanie za szkody, jakie zostały jego zdaniem spowodowane przez działanie kopalni N. S. oraz kopalni Winna. Wcześniej nie występował z takimi roszczeniam, choć szkody były od 10 lat.

Pełnomocnik uczestnika wyjaśnił, że K. K. do dnia dzisiejszego nie otrzymała żadnego pozwu skarżącego o odszkodowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Postępowanie administracyjne, w wyniku którego wydana została zaskarżona decyzja, dotyczyło określenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przez firmę K. P. sp.j. z siedzibą w K. , przedsięwzięcia polegającego na "Poszerzeniu obszaru eksploatacji złoża wapieni i dolomitów dewońskich N. S. oraz wykonaniu ujęcia wód podziemnych w miejscowości N. S., gmina Ł.", przewidzianego do realizacji na sześćdziesięciu działkach położonych w obrębie N. S., gmina Ł..

Należy pamiętać, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową. Organ właściwy do wydania tej decyzji zobligowany jest bowiem przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami ustawy środowiskowej i wydać decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy. Przesłanki wydania decyzji negatywnej, tj. decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia, muszą wynikać z konkretnie wskazanych uregulowań prawnych i ustaleń faktycznych. Wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można odmówić w sytuacjach konkretnie wskazanych przepisami ustawy środowiskowej (zob. art. 77 ust. 1 pkt 1, 80 ust. 2 czy art. 81 ust. 1 - 3 ustawy środowiskowej). Z takimi przypadkami w tej sprawie nie mamy do czynienia. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły bowiem przesłanki negatywne uzasadniające odmowę wydania decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań.

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy art. 71 ust. 2 pkt 1, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r., poz. 746 ze zm.), dalej "ustawa środowiskowa", zgodnie z którymi uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Stosownie do art. 71 ust. 1 tej ustawy, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania dla realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Przy czym nie było w sprawie sporu co tego, że przedmiotowe przedsięwzięcie należy do kategorii mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, dla których uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zawsze jest wymagane. Ustalenie to wynikało bowiem z rodzaju i parametrów planowanego przedsięwzięcia oraz z treści § 2 ust. 1 pkt 26 i 27 lit. a, § 2 ust. 1 pkt 49 i § 3 ust. 1 pkt 74 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U.2019.1839), dalej rozp. ws. przedsięwzięć.

Trafnie organy obu instancji uznały, że złożony w sprawie wniosek był kompletny, a w szczególności zawierał wymagany dla tego rodzaju inwestycji raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (art. 74 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej), który, stosownie do treści art. 77 ust. 1 pkt 1 i art. 77 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, został poddany uzgodnieniu właściwych organów, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K., Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody [...] i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K.. Należy zauważyć, że dwa pierwsze wyspecjalizowane organy, częściowo po uzupełnieniu raportu i wniosku, postanowieniami z [...] października 2021 r. i z [...] listopada 2021 r., uzgodniły realizację przedmiotowego przedsięwzięcia i określiły warunki jego realizacji.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. uznał natomiast, że planowane przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć wymienionych w art. 77 ust. 1 pkt 2, art. 72 ust. 1 pkt 1-3, 10-19, 21-27, dla których wymagane jest dokonanie uzgodnienia z organami państwowej inspekcji sanitarnej (pismo z 13 maja 2020 r. k. 764 akt organu I instancji). Taka ocena również zasługuje na akceptację.

Istotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okolicznością było to, że przedmiotowe przedsięwzięcie dotyczy poszerzenia obszaru eksploatacji złoża wapieni i dolomitów dewońskich N. S. w miejscowości N. S., gmina Ł., które stanowi kontynuację działalności prowadzonej legalnie na terenie istniejącej kopalni – czynnego zakładu górniczego - na podstawie koncesji udzielonej przez Marszałka Województwa Ś. (decyzja z [...] maja 2015 r.) i wcześniejszej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji tego przedsięwzięcia (decyzja Wójta Gminy Ł. z [...] października 2014 r.). Eksploatacja złoża ma być przy tym prowadzona na takich samych warunkach, jak dotychczas, przy czym wielkość wydobycia pozostanie na niezmienionym poziomie 800.000 Mg/rok, a na potrzeby działalności wydobywczej będzie eksploatowany ten sam park maszynowy, co dotychczas. Powierzchnia nowoprojektowanego obszaru górniczego ma wynosić 38,5 ha, czyli o 4,48 ha więcej , niż obecnie, a powierzchnia nowoprojektowanego terenu górniczego ok. 91,6 ha, czyli o 14,80 ha więcej, niż obecnie.

W decyzji określono również precyzyjnie szczegółowe rzędne docelowego wyrobiska oraz graniczne parametry istniejących zwałowisk zewnętrznych.

Wyjaśnić też należy, że w decyzji organu pierwszej instancji bardzo obszernie określone zostały rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia, jego usytuowanie z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w tym środowiska gruntowo-wodnego i poszczególnych elementów przyrodniczych środowiska. Skontrolowano również oddziaływanie inwestycji w zakresie hałasu i emisji zanieczyszczeń powietrza, wskazując, że nie stwierdzono, aby w tym aspekcie miało dochodzić do ponadnormatywnego oddziaływania.

Postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji również zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, czego w skardze nie kwestionowano. Strony informowane były o poszczególnych etapach postępowania w stosownym trybie zdeterminowanym ilością stron postępowania. Ponadto organy zapewniły społeczeństwu możliwość udziału w postępowaniu.

Ponieważ Sąd dokonując z urzędu kontroli zaskarżonej decyzji w granicach sprawy i nie będąc związany zarzutami skargi (art. 134 § 1 P.p.s.a.), nie dopatrzył się naruszeń prawa, które miałyby lub mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, konieczne

jest przede wszystkim szczegółowe odniesienie się do zarzutów sformułowanych w skardze. Te zarzuty nie były jednak zasadne.

Pierwszy z nich dotyczył błędnego, według skargi, uznania przez SKO, że prawo własności do danego gruntu/działki, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie wydania decyzji środowiskowej. Skarżący wyraził bowiem pogląd, że "przepisanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z jednego podmiotu na drugi, nie może pozostawać w oderwaniu od własności gruntu. Skoro domniemanym właścicielem jest Kopalnia K. [...], to właścicielem tego samego terenu – działek nr [...] i [...] nie może być spółka [...] zarządzana przez p. Dudę [...] nie jest możliwe oddzielenie warunków geologicznych danego terenu i jego eksploatacji konkretnymi maszynami i urządzeniami od praw własności danego terenu.{...] Kwestia własności ma kluczowe znaczenie w przypadku katastrofy górniczej, zawalenia budynku, czy śmierci".

Odnosząc się do takich zarzutów należy wyjaśnić, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wydawana jest na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy środowiskowej), który dla jej uzyskania nie musi posiadać jakiegokolwiek tytułu prawnego do nieruchomości, na której planuje realizację inwestycji. Decyzja ta nie uprawnia bowiem inwestora do dysponowania w jakikolwiek sposób nieruchomością, na której planuje swoje przedsięwzięcie, lecz stanowi jedynie ustawowo określoną formę oceny dopuszczalności realizacji inwestycji przez pryzmat zachowania prawnie określonych wymagań w zakresie ochrony środowiska. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie ogranicza uprawnień, ani też nie nadaje jakichkolwiek uprawnień inwestorowi wobec przedmiotu własności (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2007 r., IV SA/Wa 2084/06). Już z tej tylko przyczyny omawiany zarzut skargi nie miał wpływu na wynik sprawy. Ubocznie więc tylko można wyjaśnić, że skarżący błędnie rozumie zapisy zaskarżonej decyzji dotyczące działek oznaczonych numerami [...] i [...] położonymi w miejscowości N. S.. Organ II instancji wyjaśnił bowiem, że spółka [...] S.A. jest wnioskodawcą postępowania w sprawie zmiany koncesji na eksploatację wapieni dewońskich z części złoża "Ł. III", w którym to odrębnym od niniejszego postępowaniu, jako jego strona wskazany został właściciel (użytkownik wieczysty)

nieruchomości oznaczonych numerami działek [...] i [...]. Nie jest więc prawdą, jakoby spółka [...] S.A. była właścicielem tych nieruchomości, bądź aby istniała jakakolwiek niejasność w kwestii ich własności. Kwestia ta została dodatkowo wyjaśniona przez pełnomocnika uczestnika – K P. Spółka Jawna z siedzibą w K. w piśmie z 31 sierpnia 2022 r. Z dołączonego do niego uproszczonego wypisu z rejestru gruntów (k. 43) wynika bowiem, że właścicielem działek oznaczonych numerami [...] i [...] położonych w miejscowości N. S. - jest M. P., która jest jednym ze wspólników K. [...] Spółki Jawnej z siedzibą w K. (odpis z KRS k. 41 – 42).

W nawiązaniu do zarzutów skarżącego trzeba jeszcze wyjaśnić, że część z nich wynika z niezrozumienia istoty postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jak to już wyżej częściowo wspomniano, decyzja taka określa wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Rolą takiego postępowania jest zidentyfikowanie negatywnych skutków wykonywania i późniejszej eksploatacji inwestycji oraz wskazanie działań, które mają im zapobiec lub je zminimalizować do poziomu zgodnego z prawem, a nie wydanie generalnej zgody na wykonanie przedsięwzięcia. Ponieważ zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1, 3, 4 i 5 ustawy środowiskowej, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem między innymi: 1) decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego; 3) decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; 4) koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż, udzielanej na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze; 5) decyzji określającej szczegółowe warunki wydobywania kopaliny - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze, to nie można na tym etapie postępowania rozważać kwestii domniemanych, przyszłych szkód, jakie mogą wyniknąć z funkcjonowania kopalni wapieni i dolomitów, ani tym bardziej rozważać kwestii odszkodowań za nie.

Drugi z wyraźnie wyartykułowanych w skardze zarzutów dotyczył błędnego, zdaniem skarżącego, poglądu organu, że wyniki przeprowadzonych kontroli

wskazujące na przekroczenie obowiązujących norm, nie mają znaczenia dla przedmiotu postępowania. W uzasadnieniu skargi powołano się na hałas na poziomie 100 dB generowany przez jedno z kilku lub kilkunastu urządzeń pracujących w przedmiotowej kopalni, co jest wartością ponad dwukrotnie wyższą niż norma hałasu zarówno w dzień, jak i w nocy.

Odnosząc się do takiego zarzutu należy na wstępie zauważyć, że skarżący nie wskazał, jakie konkretnie urządzenia ma na myśli, a przede wszystkim, na jakich badaniach opiera swoje twierdzenia o przekroczeniu norm hałasu. Fakt emitowania przez dane urządzenie używane na terenie kopalni hałasu przekraczającego dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku, nie oznacza naruszenia przepisów, skoro przekroczenie tych poziomów ma dotyczyć terenów i obiektów, dla których zostały ustalone dopuszczalne poziomy hałasu (por. art. 112, 113, 115 i 115a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz.U.2021.1973 t.j. ze zm.). Należy zauważyć, że do raport o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko dołączone zostały szczegółowe, zgodne z przyjętymi metodami badań wyliczenia, uwzględniające rodzaje maszyn, które będą używane w przedmiotowej kopalni, ich parametry techniczne w powiązaniu z czasem pracy kopalni oraz ograniczoną, maksymalną wielkością wydobycia, która również po planowanym poszerzeniu obszaru eksploatacji kopalni N. S., pozostanie na niezmienionym poziomie 800.000 Mg/rok (załącznik nr [...] do Raportu). Z tej obszernej analizy emisji hałasu do środowiska z terenu objętego inwestycją polegającą na poszerzeniu obszaru eksploatacji złoża wapieni i dolomitów dewońskich "N. S." oraz wykonaniu ujęcia wód podziemnych wynika, że największa uciążliwość akustyczna związana z działalnością rozpatrywanego przedsięwzięcia, generalnie zamknie się w granicach terenu, do którego inwestor ma tytuł prawny. Kopalnia i planowana inwestycja będą oddziaływać akustycznie poza granicami własności, jednak uciążliwości te dotyczyć będą terenów, które nie są terenami chronionymi akustycznie (tereny niezabudowane). Dla zobrazowania emisji hałasu pochodzącego z rozpatrywanej instalacji – kopalni, wytypowano 4 punkty kontrolne rozmieszczone w różnych kierunkach przy kopalni. Mimo założenia intensywnej pracy całej kopalni, w żadnym z punktów nie stwierdzono przekroczenia wartości dopuszczalnych dla pory dnia. Uzyskane wyniki wykluczyły funkcjonowanie kopalni i zakładu przeróbczego w porze nocy. W przedstawionym układzie planowane przedsięwzięcie nie będzie stanowiło zagrożenia dla ludzi i środowiska ze względu na wystąpienie podwyższonego poziomu hałasu. Powyższe związane będzie z utrzymaniem wałów ochronnych wokół stacjonarnych zakładów przeróbczych oraz pracą mobilnego zakładu wewnątrz wyrobiska (poniżej rzędnej terenu otaczającego kopalnię). Przeprowadzone pomiary bezpośrednie oraz symulacja komputerowa rozprzestrzeniania się dźwięku z terenu objętego analizą w oparciu o dane techniczne urządzeń, wykazała dotrzymywanie standardów emisji hałasu do środowiska na terenach chronionych akustycznie określonych rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 roku (tekst jednolity: Dz. U. 2014 r. poz. 112). Dodatkowo inwestor przedłożył w toku postępowania analizę porealizacyjną w zakresie oddziaływania akustycznego oraz oddziaływania na jakość powietrza do eksploatacji odkrywkowej poszerzonego złoża wapieni dewońskich i dolomitów N. S., która została przyjęta przez organ I instancji bez uwag. Z analizy tej wynika natomiast brak przekroczenia obowiązujących norm środowiskowych.

Należy wreszcie zauważyć, że raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy przedsięwzięcia. Podważenie ustaleń raportu powinno nastąpić poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań środowiskowych (tzw. kontrraportu), której wnioski pozostawałyby w sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora. Kontrdowody wprowadzane przeciw specjalistycznemu raportowi powinny reprezentować wartość merytoryczną na co najmniej równym poziomie kompleksowości, a nie stanowić jedynie niepoparte głębszą analizą uwagi negujące założenia w nim zawarte. Raport oceniany jest przez organ wydający decyzję określającą uwarunkowania środowiskowe, a uczestnicy postępowania mają możliwość zgłoszenia zastrzeżeń dotyczących tego dowodu. Zastrzeżenia te jednak nie mogą być gołosłowne, lecz powinny być poparte np. ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu. Jeżeli w danej sprawie złożony został raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który w ocenie organu odpowiada przepisom prawa oraz jest spójny, logiczny i przekonujący, to nie jest konieczna szczegółowa ocena wartości dowodowej tego raportu w sytuacji, gdy organ administracji publicznej dokonał oceny, że jest on zupełny zarówno pod względem formalnym jak i merytorycznym. Organ nie jest zobowiązany do samodzielnego badania i ustalania

parametrów na podstawie wiedzy specjalistycznej, w sytuacji gdy dysponuje raportem, który uznaje za wiarygodny i zupełny (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 sierpnia 2019 r., II SA/Bk 431/19). Ponieważ więc zgłoszone w skardze, a także w piśmie skarżącego z 9 września 2022 r. (k. 47-49), zastrzeżenia dotycząc domniemanego przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w następstwie planowanego poszerzenia obszaru eksploatacji przedmiotowego złoża, a także dotyczące domniemanych przekroczeń dopuszczalnych poziomów immisji zanieczyszczeń do powietrza (załącznik nr 17 do Raportu), nie zostały poparte jakimkolwiek opracowaniem, badaniem, analizą, czy opinią, to nie mogły zostać w niniejszej sprawie uwzględnione.

Kolejny zarzut skargi nie został w niej wyartykułowany, ale wynika z jej uzasadnienia. Dotyczy on obaw skarżącego co do zagrożeń dla zdrowia i życia osób oraz dla mienia, mających wynikać z dopuszczenia w zaskarżonej decyzji wydobycia kopalin metodą strzałową przy użyciu materiałów wybuchowych. Skarżący wskazał przy tym na konkretne zdarzenie z przeszłości dotyczące zastosowania w kopalni Winna należącej do innego inwestora, zbyt silnego ładunku wybuchowego, co spowodowało tąpnięcie złoża skalnego, zakołysanie się budynku mieszkalnego skarżącego, pospadanie przedmiotów w domu i popękanie ścian. Skarżący wyraził obawę, że w przypadku dalszego takiego wydobycia czy to przez kopalnię Winna, czy przez kopalnię K. P. , może dojść do przesuwu masywu skalnego oraz powstania zapadliny, która może pochłonąć nie tylko teren miejscowości N. S., ale i innych okolicznych miejscowości.

Odnosząc się do takich obaw można by poprzestać na stwierdzeniu, że jednorazowe zdarzenie z przeszłości, nie dotyczące inwestora obecnego zamierzenia, ale innej kopalni, spowodowane, jak twierdzi skarżący, zastosowanie zbyt silnego ładunku wybuchowego, a więc złamaniem zasad organizacji robót strzałowych – nie może mieć znaczenia dla oceny dokumentacji dotyczącej planowanego, przyszłego poszerzenia obszaru wydobycia w funkcjonującej kopalni N. S.. Rozumiejąc jednak obawy skarżącego Sąd dokonał wnikliwej analizy przedłożonej dokumentacji nie stwierdzając naruszenia jakichkolwiek obowiązujących przepisów.

Organizacja prac górniczych, w tym robót strzałowych, będzie prowadzona na podstawie decyzji koncesyjnej oraz będzie podlegała zatwierdzeniu w planie ruchu zakładu górniczego (art. 105 ust. 1 w zw. z art. 109 ustawy z z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze Dz.U.2021.1420 t.j. ze zm., dalej prawo geologiczne i górnicze). W Raporcie również odniesiono się do tej kwestii. Jego autor stwierdził, że: "sam proces urabiania złoża będzie się wiązał z okresowym rozrzutem odłamków skalnych, okresowym działaniem fali uderzeniowej powietrznej oraz okresowym występowaniem drgań parasejsmicznych" [...] "prowadzone wydobycie surowców skalnych przy użyciu materiałów wybuchowych nie spowoduje powstania nadzwyczajnych zagrożeń dla środowiska. Bliskie sąsiedztwo zabudowań mieszkalnych miejscowości N. S. zostało uwzględnione przy obliczeniu wielkości ładunków stosowanych materiałów wybuchowych, tak aby znalazły się one poza zasięgiem szkodliwych drgań parasejsmicznych, rozrzutu odłamków skalnych i udarowej fali podmuchu powietrza". W związku z tym w Raporcie określono jako jeden z warunków, jakie musi spełnić inwestor przy realizacji inwestycji pod względem ochrony środowiska, stosowanie w robotach strzałowych ograniczenia wielkości ładunków w zależności od odległości od obiektu chronionego w oparciu o ekspertyzę sporządzoną przez uprawnionych rzeczoznawców.

Do Raportu dołączona została mapa sytuacyjno-wysokościowa z zasięgiem oddziaływania robót strzałowych oraz opracowanie dotyczące badania zasięgów oddziaływań od projektowanych robót strzałowych prowadzonych w kopalni "N. S.". W badaniu tym zostały określone dopuszczalne wielkości ładunków, które mogą być stosowane w poszczególnych strefach oraz maksymalne zasięgi poszczególnych stref. W toku postępowania inwestor uzupełniał na żądania organu tę dokumentację dołączając wyjaśnienie z maja 2020 r., w którym zobrazowane zostały zasięgi poszczególnych stref, tj. zasięg strefy powietrznej fali uderzeniowej, zasięg strefy zagrożenia ze względu na rozrzut odłamków skalnych i zasięg strefy zagrożenia ze względu na drgania sejsmiczne. Według tego wyjaśnienia wszystkie te strefy mieszczą się w projektowanym terenie górniczym N. S. VII, który nie obejmuje swym zasięgiem terenów zabudowanych, co jest zgodne z pkt. I.3.3. zaskarżonej decyzji organu I instancji. Zasięg stref rozrzutu odłamków skalnych kształtuje się w przedziale od 85 do 150 m, ale w części wschodniej wyrobiska, tj. tam gdzie znajdują się pobliskie zabudowania, w tym zabudowania skarżącego, jest ograniczony do 85 metrów. Ponadto w tej części wyrobiska po jego wschodniej stronie, w celu zmniejszenia szkodliwego oddziaływania robót strzałowych, na

powierzchni ok. 0,67 ha urabianie będzie możliwe tylko metodami mechanicznymi, bez użycia środków strzałowych (pkt I.3.2. decyzji organu I instancji). Taka organizacja robót strzałowych w żaden sposób nie ingeruje w prawo własności skarżącego, który nie uwzględnia w swych obawach tego, że od strony wschodniej wyrobiska znajduje się zwałowisko wschodnie pełniące rolę bariery ochronnej od uciążliwości związanych nie tylko z robotami strzałowymi, ale również związanych z hałasem i zapyleniem, którego zadaniem jest m. in. izolacja terenu kopalni od terenów zabudowanych. Taką ochronną funkcję tego zwałowiska potwierdziła również "Analiza porealizacyjna w zakresie oddziaływania akustycznego oraz na jakość powietrza dla eksploatacji odkrywkowej poszerzonego złoża wapieni dewońskich i dolomitów N. S." – opracowana przez BHP –S. A. B..

W kontekście powyższych wywodów i zarzutów skarżącego dotyczących jego obaw wobec robót strzałowych planowanych w kopalni "N. S." również po poszerzeniu eksploatacji złoża, trzeba jeszcze raz przypomnieć, że celem postępowania o ustalenie o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko jest ocena i analiza dopuszczalności konkretnego planowanego dopiero przedsięwzięcia, jego oddziaływania na środowisko, ludzi, krajobraz oraz przy spełnieniu ustawowych warunków. Postępowanie toczące się w przedmiocie wydania decyzji środowiskowej sprowadza się do ustalenia czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2018 r., II OSK 1053/16 i z dnia 15 czerwca 2021 r., III OSK 440/21). Te wymogi natomiast zostały w kontrolowanym postępowaniu pozytywnie zweryfikowane. Nie jest natomiast możliwe w takim postępowaniu zabezpieczenie strony przed domniemanymi negatywnymi oddziaływaniami planowanej inwestycji, które nie znajdują potwierdzenia w żadnych ustaleniach i przepisach, a są tylko projekcją subiektywnych odczuć i obaw sąsiada takiego przedsięwzięcia. Nie jest też celem takiego postępowania rozstrzyganie w przedmiocie szkód, jakie mają, zdaniem strony, wyniknąć w przyszłości na skutek realizacji planowanej obecnie inwestycji. Takie oczekiwania są oczywiście przedwczesne, a ponadto mogą być realizowane w innych postępowaniach.

Warto również zauważyć, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie daje podstaw do realizacji inwestycji, a w konsekwencji nie może naruszać prawa własności i uprawnień osób trzecich. Istotą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest określenie wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagań, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Innymi słowy, ocena oddziaływania na środowisko to szczególna procedura mająca na celu ocenę skutków realizacji danego przedsięwzięcia na środowisko i jego elementy, decydująca o możliwości realizacji przedsięwzięcia.

W orzecznictwie przyjmuje się, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter sui generis "rozstrzygnięcia wstępnego" względem ewentualnego przyszłego zezwolenia na realizację konkretnego przedsięwzięcia i pełni ona względem niego w istocie funkcję prejudycjalną. Skutki prawne decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla dalszego procesu inwestycyjnego określone są w art. 86 ustawy środowiskowej, zgodnie z którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1 (por. wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 982/19 i tam wyroki NSA: z dnia 16 września 2008 r., sygn. II OSK 821/08; z dnia 10 marca 2017 r., sygn. II OSK 1725/15). Tym samym uzyskanie pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie przesądza jeszcze o tym, czy inwestor przystąpi do realizacji planowanego przedsięwzięcia. Skoro bowiem decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa szczegółowe warunki realizowania zamierzonego przedsięwzięcia na danym terenie, to do inwestora będzie należała decyzja, czy przy spełnieniu nałożonych decyzją warunków, inwestycja nadal będzie dla niego opłacalna. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest jednym z etapów realizacji inwestycji i wcale nie musi oznaczać, że w przypadku pozytywnej decyzji zainteresowany podmiot uzyska również pozostałe, wymagane odrębnymi przepisami pozwolenia umożliwiające mu realizację zamierzonego przedsięwzięcia. Decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań wydobycia kopalin, jako etap procesu inwestycyjnego, daje inwestorowi prawo do wystąpienia o udzielenie koncesji. Nie stanowi natomiast aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji. Właściciele nieruchomości sąsiednich nie mogą więc skutecznie podnosić zarzutów ograniczenia prawa własności.

Nie mógł zostać uwzględniony złożony przez skarżącego w piśmie z 9 września 2022 r. wniosek o wystąpienie do Państwowego Instytutu Geologicznego o przesłanie dokumentu, z którego ma wynikać, że zaplanowana rozbudowa kopalni K. P. i jej dalszy rozwój przewiduje przebieg granic terenu kopalni w odległości 3 metrów od granicy jego nieruchomości.

Zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przyszłe plany inwestora, nieobjęte ani jego wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji zamierzonego przedsięwzięcia, ani też wydaną decyzją środowiskową, nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją. Nawet więc gdyby skarżący dysponował dokumentem, o jakiego pozyskanie wnosi, dopuszczanie dowodu z niego byłoby zbędne. Tym bardziej więc nie było podstaw do uwzględniania takiego wniosku.

Przywoływane przez skarżącego zdarzenia z przeszłości dotyczące domniemanych zachowań prowadzącego przedmiotową kopalnię sprzecznych z udzielona mu koncesją, czy planem ruchu tego zakładu górniczego, nie mogły mieć również wpływu na wynik niniejszej sprawy. Nie dotyczyła ona bowiem oceny przeszłych zdarzeń, ale ustalenia na przyszłość środowiskowych uwarunkowań realizacji planowanego dopiero przedsięwzięcia.

Podsumowując, w ocenie Sądu analiza akt sprawy pozwala przyjąć, że organy administracji, po przeprowadzeniu wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i zgodnie z przepisami ustawy środowiskowej, wydały pozytywnie załatwiające wniosek decyzje, których uzasadnienia spełniają wymogi z art. 107 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.