Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1297/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 stycznia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie: WSA Małgorzata Brachel-Ziaja AWSA Mariusz Kotulski ( spr.) Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2005r. sprawy ze skarg M. M., J. M. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2001 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewody M. na rzecz skarżącego J. M. kwotę 20 ( dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] 2000r. D. i B. B. złożyli wniosek wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działce nr 478/1 położonej w T.

Decyzją z dnia [...] 2000r., nr 123/00 Burmistrz Gminy T., działając na podstawie art.28, art.33 ust. 1, art.34 ust.4 i art.36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. z 2000r. Dz.U. nr 106, póz. 1126 z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku inwestora zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla przedmiotowej inwestycji.

Wskutek wniesienia odwołania przez M. M., decyzją z [...] 2000r., nr [...] Wojewoda M. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania wskazując, iż nie zostały wyjaśnione kwestie formalnoprawne dotyczące wyłączenia gruntu z produkcji rolnej oraz dojazdu do planowanego obiektu.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...] 200lr., nr 4/01, znak: [...] Burmistrz Gminy T. działający z upoważnienia Starosty Powiatu T. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działce nr 478/1 położonej w T. W uzasadnieniu decyzji streszczono przebieg dotychczasowego postępowania oraz omówiono podniesione w toku postępowania zastrzeżenia M. M. i J. M. Wskazano również, iż przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T. zatwierdzonego uchwałą RNMiG w Tuchowie z dnia 13.10.1981r., nr XIX/70/81 z późn. zm., a wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożony został w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] 2000r. Nadto inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a obowiązujące "Prawo Budowlane nie wypowiada się na temat własności dojazdu do działki".

Odwołania od tej decyzji wnieśli: M. M. oraz J. M. W uzasadnieniu swojego odwołania M. M. podniosła, iż organ I instancji nie zawiesił postępowania administracyjnego na podstawie art.97 § l pkt 4 k.p.a. pomimo informacji o toczących się przed Sądem Rejonowym w T. postępowaniach dotyczących ochrony posiadania szlaku drożnego oraz ustanowienia służebności drogi koniecznej do działki nr 473. Dwa z rozpatrywanych wariantów przebiegu drogi koniecznej przebiegało bowiem południową stroną działki nr 478/1, na której planowana jest inwestycja. Nie wyjaśniono także stanu faktycznego sprawy w zakresie dojazdu do działki, na której na powstać budynek gospodarczo-garażowy. Dojazd ma bowiem być realizowany m.in. częściowo po działce nr 475 tj. po działce odwołującej się - na co nie wyrażała ona zgody. J. M. w uzasadnieniu swojego odwołania podniósł dodatkowo, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. szerokość jezdni zapewniającej dojście i dojazd od drogi publicznej nie może być mniejsza niż 3 m.

Decyzją z dnia [...] 2001r., nr [...] Wojewoda M. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, iż planowany obiekt będzie stanowił uzupełnienie istniejącej zabudowy na działce nr 478/1 w T. przy ul. [...]. "Dojazd do omawianej działki odbywa się drogą oznaczoną nr 477 stanowiącą własność P. J. K., która ma połączenie z droga publiczną." Właścicielka tej drogi nie wniosła w toku przedmiotowego postępowania administracyjnego żadnych uwag co do korzystania z przejazdu (brak sprzeciwu). Kwestia ustanowienia drogi koniecznej do działki nr 473 - stanowiącej własność J. M. nie ma dla tego postępowania administracyjnego charakteru zagadnienia wstępnego skutkującego koniecznością jego zawieszenia na podstawie art.97 § l pkt 4 k.p.a.

Skargę na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w K. wnieśli M. M. oraz J. M. (zwani dalej skarżącymi). W uzasadnieniach swoich skarg skarżący zarzucili, iż organy administracji publicznej orzekające w przedmiotowej sprawie naruszyły art.97 § l pkt 4 k.p.a., wobec zaniechania zawieszenia postępowania - w sytuacji, kiedy prowadzone były postępowania sądowe o ochronę posiadania szlaku drożnego oraz o ustanowienie służebności drogi koniecznej. "W postępowaniu rozgraniczeniowym przeprowadzonym w 1997 zakończonym prawomocnym postanowieniem ustalona została granica pomiędzy działkami 475 i 474 (...), a działką 478/1 stanowiącą własność Państwa B. Z mapki będącej integralną częścią prawomocnego postanowienia o rozgraniczeniu wynika, iż Państwo B. ze swojej działki mają dostęp do działki drogowej nr 477 na szerokości 2m." Tym samym inwestorzy muszą realizować przejazd po działce sąsiedniej nr 475 pasem o szerokości co najmniej l m, gdyż zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. szerokość jezdni zapewniającej dojście i dojazd od drogi publicznej nie może być mniejsza niż 3 m. Takie działanie organów administracji publicznej narusza art.7 k.p.a, który nakłada na nie obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nadto J. M. podniósł, iż nie uwzględniono jego wniosku o rzetelne zbadanie przebiegu granicy pomiędzy jego działką nr 473 a działką inwestorów nr 478/1. Nie dokonano bowiem weryfikacji przedstawionych map z sytuacją w terenie. Braku rzetelnego rozpatrzenia sprawy upatruje również w posługiwaniu się w uzasadnieniu decyzji sformułowaniem "Państwo M.". "Takie sformułowanie budzi wątpliwości, gdyż może ono oznaczać moją matkę wraz z mężem, jak też mnie i moją matkę."

W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz motywy, którymi się kierował i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, póz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W świetle przedstawionego Sądowi, a zgromadzonego w przedmiotowej sprawie przez organy administracji publicznej materiału dowodowego, uznać należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 6, 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 kpa - mającym istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy, a także przepisów prawa budowlanego w szczególności art. 35 ust. l i 2 prawa budowlanego oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. z 1999r. Dz. U. Nr 15, poz. 140 z późn. zm.).

Przypomnieć należy, że stosownie do zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego w art. 6, 7 i 8 zasad, organy administracji państwowej zobowiązane są działać na podstawie przepisów prawa i podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prowadzić postępowanie w sposób pogłębiający zaufanie do organów państwa.

Przeprowadzone w przedmiotowej sprawie postępowanie nie spełnia wskazanych zasad.

W myśl art. 35 ust. l Prawa budowlanego (w brzmieniu na dzień wydania zaskarżonej decyzji) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany sprawdza:

1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z:

a) miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska,

b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

c) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,

2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,

3) wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnia budowlane.

Tak więc przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany był sprawdzić, czy spełnione zostały wymogi zawarte w cyt. wyżej przepisie, a także warunki zawarte w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Dopiero w sytuacji spełnienia wskazanych wymagań organ zobowiązany jest do udzielenia pozwolenia na budowę.

Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż w przedmiotowej sprawie istnieją uzasadnione wątpliwości dotyczące w szczególności zgodności przedstawionego przez inwestora projektu zagospodarowania terenu z postanowieniami § 14 ust. l rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. z 1999r. Dz. U. Nr 15, poz. 140 z późn. zm.). Zgodnie bowiem z brzmieniem § 14 ust. l rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. z 1999r. Dz. U. Nr 15, poz. 140 z późn. zm.) do działki budowlanej oraz do budynku i urządzeń z nim związanych należy zapewnić dojście i dojazd od drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach szczególnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m.

Z zawartych w odwołaniu i skardze zarzutów wynika, że okoliczność ta była przez skarżących podnoszona. Wskazywali oni bowiem, iż inwestorzy nie mają zapewnionego dojścia lub dojazdu do swojej działki budowlanej o wskazanej w powołanym przepisie szerokości. Co więcej oba organy administracji publicznej w zasadzie nie odniosły się w uzasadnieniach swoich decyzji do tego zarzutu. Zagadnienie dojazdu do drogi publicznej nie odnosiło się bowiem tylko - jak zinterpretowały to organy obu instancji - do kwestii takiego zaprojektowania i wybudowania obiektu budowlanego, aby zapewniona była ochrona interesów osób trzecich (m.in. przez zapewnienie dojazdu do drogi publicznej tym osobom) na podstawie art.5 ust. l pkt 9 ustawy prawo budowlane, lecz również - a w przedmiotowej sprawie przede wszystkim - do ustalenia i wykazania, że sam inwestor ma zapewnione dojście i dojazd od drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach szczególnych, o szerokości jezdni nie mniejszej niż 3 m na podstawie art.35 ust. l pkt l lit. c prawa budowlanego w związku z § 14 ust. l cyt. rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa.

Mając zatem na uwadze brzmienie art.35 ust. l lit. c ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. z 2000r. Dz.U. nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz § 14 ust. l rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. z 1999r. Dz. U. Nr 15, poz. 140 z późn. zm.) stwierdzić należy, iż przed wydaniem pozwolenia na budowę właściwy organ winien sprawdzić czy projektowany obiekt ma zapewnione dojście i dojazd od drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach szczególnych, o szerokości jezdni nie mniejszej niż 3 m.

Tymczasem w żaden sposób wymogi te nie zostały ustalone, a ich spełnienie nie zostało wykazane w toku postępowania administracyjnego. Oczywistym jest, co podnosi organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji, iż "kwestia rozstrzygnięcia dojazdu do działek nie należy do kompetencji organów administracji, lecz sądów powszechnych". Jednak organy administracji architektoniczno-budowlanej działające na podstawie prawa budowlanego mają obowiązek stwierdzić czy inwestor, starający się o uzyskanie pozwolenia na budowę, ma zapewnione dojście i dojazd od drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach szczególnych, o wskazanej w przepisach szerokości. Nie chodzi więc o to, by organy rozstrzygały w przedmiocie ustanowienia dojazdu do działki inwestora, lecz by stwierdziły, iż taki dojazd zgodnie z wymogami prawa budowlanego i przepisami techniczno-budowlanymi został do inwestycji zapewniony.

W przedmiotowej sprawie dojazd od drogi publicznej do działki inwestora nr 478/1 miałby się odbywać po działce nr 477, która kwalifikowana jest jako droga oraz następnie wąskim pasem działki nr 478/1. W aktach brak jednak jakiejkolwiek opisu i charakterystyki technicznej tego dojazdu, w szczególności poprzez wskazanie, iż dojazd ów jest odpowiedni do przeznaczenia i sposobu użytkowania obiektu oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, o szerokości jezdni minimum 3 m. Wprawdzie działka nr 477 jest drogą, lecz jest to droga prywatna i brak jest wskazania jąkania ona szerokość. Niezbędne było więc ustalenie, iż właściciel drogi przed wydaniem pozwolenia na budowę zezwolił inwestorom na korzystanie z niej jako dojazdu do drogi publicznej (por. wyrok NSA z l kwietnia 1999r., sygn. akt IV S.A. 536/97; LEX nr 47218). Brak reakcji właściciela drogi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego nie może stanowić domniemania, iż wyraził on w ten sposób zgodę na korzystanie przez inwestora ze swojej nieruchomości, jako drogi dojazdowej. Organy nie ustaliły również, czy pas działki nr 478/1, stanowiący przedłużenie dojazdu do inwestycji, spełnia warunki wymagane dla zapewnienia dojazdu do projektowanego budynku, a w szczególności czy zapewniona jest odpowiednia szerokość dojazdu w miejscu styku drogi dojazdowej (działki nr 477) a przylegającym do niej pasem działki nr 478/1.

Powyższa kwestia nie została w przedmiotowej sprawie w wyczerpujący sposób wyjaśnione. Organ II instancji w pisemnych motywach decyzji nie ustosunkował się w tym zakresie do tego istotnego i mającego rozstrzygające znaczenie dla sprawy zarzutu.

Rozpoznając ponownie sprawę należy ponadto zwrócić uwagę, że przedstawiony projekt budowlany nie zawiera projektu wewnętrznej instalacji elektrycznej, która - co wynika z rzutu elewacji północnej oraz warunków przyłączenia nr KP/12/2001 wystawionych przez Zakład Energetyczny T. S.A. - będzie realizowana w planowanym obiekcie. Brak jest w aktach sprawy dowodu potwierdzającego prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dokument taki został jednak dołączony przez inwestorów do wniosku o pozwolenia na budowę i wraz z oryginałem projektu zagospodarowania działki nr 478/1 położonej w T. oraz oryginałem projektu budowlanego budynku gospodarczo-garażowego znajdują się w aktach sprawy pod sygn. [...].

Inne podniesione przez skarżących zarzuty, są bezzasadne i nie zasługują na uwzględnienie.

Zaniedbania organu administracji państwowej polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego pozwalającego na obiektywną ocenę stanu faktycznego stanowią naruszenie art. 6, 7, 8, 77 § l i 107 § 3 kpa - mającym istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy, a także przepisów prawa budowlanego w szczególności art. 35 ust. l i 2 prawa budowlanego oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które ma istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa, w stopniu powodującym konieczność ich uchylenia na podstawie art. 145 § l pkt l lit. "a" i "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.