Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1330/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153; art. 169 ust. 1 pkt 1, ust. 2, ust. 4, ust. 6; art. 154; art. 170 ust. 1;
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu 13 listopada 2013r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek S. GmbH z siedzibą w R., Niemcy o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy słowny GRASOVKA o numerze [...] udzielonego na rzecz C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, z siedzibą w O. Wnioskodawca poinformował, że jest uprawnionym do wspólnotowego znaku towarowego GRASOVKA o numerze [...] i zamierza w najbliższym czasie rozpocząć promocję i dystrybucję towarów oznaczanych tym znakiem w Polsce. Jako podstawę interesu prawnego wskazał art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 20 i 22 Konstytucji RP. Podniósł, że będąc uprawnionym do ww. znaku towarowego nie może na rynku polskim podjąć działalności gospodarczej z użyciem tego oznaczenia ze względu na istniejące prawo ochronne na sporny znak towarowy. Wnioskodawca wskazał, że w jego ocenie uprawniony nie używał spornego oznaczenia na terytorium RP. Podkreślił, że przeprowadził z należytą starannością badania rynkowe, z których wynika, że sporny znak towarowy nie był używany na terytorium Polski.

Pismem z dnia 25 lutego 2014r. uprawniony wniósł o oddalenie wniosku. Wskazał, że używał spornego oznaczenia w sposób rzeczywisty w odniesieniu do wódek ale nie może wykazać nieprzerwanego 5 letniego okresu nieużywania. Przytoczył historię używania znaku towarowego GRASOVKA i zmian podmiotowych podmiotów uprawnionych z prawa do tego znaku. Podniósł, że sporny znak towarowy był także wprowadzony na teren Niemiec, Austrii i Holandii a produkty oznaczane tym znakiem były sprzedawane także podmiotowi działającemu pod nazwą U. Wskazał na nieuczciwe postępowanie tego podmiotu, który dokonał zgłoszenia znaku GRASOVKA w OHIM. Uprawniony podniósł, że marka GRASOVKA była wykorzystywana przez jego poprzedników głównie jako marka eksportowa. Następnie rozpoczął oferowanie towarów oznaczonych znakiem GRASOVKA w Polsce i stwierdził, że w latach 2005- 2008 sprzedał w Polsce 4119 butelek GRASOVKI zaś w roku 2009 wprowadził do obrotu 2832 sztuki GRASOVKI. Wskazał na trudność w przedstawieniu pełnej dokumentacji dotyczącej używania spornego znaku towarowego z uwagi na to, że sporny znak na przestrzeni lat stanowił własność różnych podmiotów.

W piśmie z dnia 25 kwietnia 2014r. wnioskodawca podniósł, że uprawniony nie wykazał używania spornego znaku towarowego w okresie 5 lat przed dniem złożenia przedmiotowego wniosku bowiem dowody nadesłane są niewiarygodne

i nieprzydatne oraz wskazują okoliczności pozbawione znaczenia dla sprawy. Podkreślił, że przedmiotem postępowania jest stwierdzenie czy sporny znak towarowy jest używany w sposób rzeczywisty na terytorium Polski a nie współpraca pomiędzy uprawnionym a wnioskodawcą. Wnioskodawca podniósł również, że niezależne raporty oraz dokumenty pochodzące od samego uprawnionego nie zawierają żadnych informacji o produktach uprawnionego pod nazwą GRASOVKA. Zaznaczył także, że załączone przez uprawnionego faktury wskazują jedynie na rzekomą sprzedaż produktów pod nazwą GRASOVKA na rzecz hurtowników i nie wynika z nich aby towary te były dostępne w handlu dla ich docelowych odbiorców.

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu [...] maja 2014r. wnioskodawca podniósł, że rozpatrywanym czasem powinien być okres od dnia 13.11.2008 do dnia 13.11.2013. Wskazał, że zgromadzone w sprawie dowody nie są wiarygodne, dotyczą sprzedaży wyłącznie w B. i R. oraz dotyczą wyłącznie znaku słownego. Uprawniony oświadczył, że materiał dowodowy stanowi logiczny ciąg zdarzeń ekonomicznych. Stwierdził, że w roku 2012 zaistniała konieczność zmiany etykiety produktu oznaczanego znakiem GRASOVKA. Podkreślił, że przedłożony przez niego materiał dowodowy jest logiczny i wzajemnie spójny oraz potwierdza fakt rzeczywistego używania spornego znaku towarowego w zakresie towarów z klasy 33.

W piśmie z dnia 6 czerwca 2014r. uprawniony wyjaśnił czym na fakturach są pozycje "indeks sprzedawcy" i "kod EAN".

Pismem z dnia 30 lipca 2014r. wnioskodawca podtrzymał swoje stanowisko. Podniósł, że w jego ocenie sporny znak towarowy w relewantnym okresie czasu nie był używany zaś uprawniony skupił argumentację dotyczącą używania znaku towarowego GRASOVKA w okresie wykraczającym poza okres relewantnych dla niniejszego postępowania pięciu lat.

Na kolejnej rozprawie przeprowadzonej w dniu 6 października 2014r. strony podtrzymały złożone stanowiska.

Pismem z dnia 4 listopada 2014r. wnioskodawca podniósł, że żaden z dowodów przedłożonych przez uprawnionego nie dotyczy używania spornego znaku towarowego pomiędzy 13 listopada 2008r. a 13 listopada 2013r. W jego ocenie większość dowodów przedłożonych w sprawie przez uprawnionego nie dotyczy badanego okresu czasu oraz odnosi się do rzekomego używania spornego znaku poza relewantnym okresem. Z materiału dowodowego nie wynika również żaden obiektywny powód nieużywania znaku GRASOVKA w badanym okresie czasu.

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 15 kwietnia 2015r. zostali przesłuchani świadkowie w osobach L. G. i I. K. Świadek I. K. zeznał kiedy stosowane były etykiety okazane przez uprawnionego oraz kiedy nastąpiła zmiana etykiet na produkcie. Świadek L. G. zeznał, że dla uprawnionego pracuje od listopada 2013r., zaś wiedzę odnośnie okresu wcześniejszego posiada od współpracowników. Ponadto wskazał w jaki sposób jest przygotowywane wprowadzenie nowego produktu na rynek.

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 20 kwietnia 2015r. zostali przesłuchani świadkowie R. K. i T. H. Uprawniony stwierdził, że marka GRASOVKA została utworzona przez poprzedniego uprawnionego. Wskazał na wysokie znaczenie niszowych, retro i limitowanych produktów i na przykłady tych towarów. Świadek R. K. zeznał czym są kody EAN, indeks materiałowy i dokument WZ. Wyjaśnił w jaki sposób kodowane były towary od 2011r. Świadek T. H. zeznał, że w okresie od listopada 2008r. do listopada 2013r. marka GRASOVKA nie istniała w sprzedaży

W piśmie z dnia 8 maja 2015r. wnioskodawca podniósł, że zeznania świadków nie potwierdzają używania spornego znaku. Stwierdził, że w badanym okresie nie istniała na polskim rynku możliwość nabyć wódki GRASOVKA oraz, że produkt GRASOVKA nie był i nie miał być produktem niszowym, lecz towarem przeznaczonym do masowej sprzedaży. W jego ocenie twierdzenia co do prawa do marki GRASOVKA nie mają znaczenia dla niniejszej sprawy. Wnioskodawca podkreślił, że zeznania świadków powołanych przez uprawnionego są niewiarygodne i nieprzydatne dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Podniósł, że używanie znaku towarowego GRASOVKA w badanym okresie należy oceniać z perspektywy masowej sprzedaży i produkcji mocnych alkoholi, typowych dla polskiego rynku. Jego zdaniem, w tej perspektywie, rzekoma sprzedaż produktów oznaczonych znakiem spornym była znikoma i nie może być uznana za używanie rzeczywiste. Stwierdził, że wódka GRASOVKA w badanym okresie nie była produktem niszowym, ale produktem nieobecnym na rynku. Dodatkowo wnioskodawca podkreślił, że argumenty związane z produktami retro, niszowymi i limitowanymi nie dowodzą rzeczywistego używania znaku towarowego GRASOVKA. Jednocześnie stwierdził, że inne produkty wskazane przez uprawnionego jako również niszowe czy retro sprzedawano w znacznie większych ilościach niż towary oznaczone znakiem spornym.

W piśmie z dnia 1 czerwca 2015r. uprawniony zanegował wiarygodność zeznań świadka T. H. i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu [...] października 2015r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe twierdzenia i argumenty. Wnioskodawca podniósł, że używania znaku w sposób rzeczywisty nie wykazuje sprzedaż około 4000 butelek z oznaczeniem GRASOVKA czyli około 800 butelek rocznie, co jest wielkością marginalną. Stwierdził, że decydującym kryterium przy ocenie rzeczywistego używania jest wielkość sprzedaży, konsumpcji oraz wielkość rynku. Stwierdził również, że marka GRASOVKA nie była wskazana ani na stronie internetowej uprawnionego, ani w raportach dotyczących rynku wódki w Polsce. W jego ocenie punktem odniesienia w przedmiotowej sprawie nie jest rynek produktów retro, lecz rynek wódki. Wskazał również na to, że uprawniony nie promował ani reklamował produktów z oznaczeniem GRASOVKA. Ponadto wnioskodawca podkreślił, że uprawniony sam zdecydował o braku aktywnej promocji i zaniechaniu produkcji i sprzedaży GRASOVKI na odpowiednią skalę i zajął się używaniem innych znaków. Podniósł ponadto, że uprawniony inne towary oznaczane słabymi znakami towarowymi takimi jak RUM SENIORITA czy LUDOWA, sprzedawał w ilościach kilka tysięcy razy większych niż GRASOVKA. Uprawniony natomiast podniósł, że zgodnie z interpretacją unijnej dyrektywy o znakach towarowych, w określonych sytuacjach może okazać się zasadne badanie okoliczności, które nastąpiły po dacie wniosku. Wskazał przy tym na zaistnienie takich okoliczności, bowiem "po zaprzestaniu przez spółki z grupy wnioskodawcy zakupu produktu oznaczanego znakiem spornym, który przez poprzednie lata był kierowany na eksport do kilku krajów Europy Zachodniej, poprzednik uprawnionego, a następnie uprawniony podjęli starania celem znalezienia produktu w dotychczasowej formie kanałów sprzedaży w Polsce, czego wyrazem była sprzedaż partii produktu w 2009r., a następnie podjęli prace nad nową koncepcją produktu opatrzonego znakiem GRASOVKA [...] w innej szacie, który po przygotowaniu etykiet, zaprojektowaniu oprawy graficznej jest produkowany

i sprzedawany od 2012r." Podkreślił również, że wprowadzona w 2012r. szata graficzna pozwala na obronę znaku słownego [...]. Ponadto uprawniony stwierdził, że sam fakt, iż jest liderem rynku spirytusowego nie oznacza, że wszystkie marki muszą mieć sprzedaż rzędu kilkudziesięciu tysięcy butelek lub więcej.

Decyzją z dnia [...] października 2015 r. Urząd Patentowy RP działając w trybie postępowania spornego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2015 r. sprawy z wniosku S. GmbH z siedzibą w R., Niemcy przeciwko CEDC International Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Obornikach Wielkopolskich o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy GRASOVKA o numerze [...] na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 1 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej ( Dz. U.

z 2013r., poz. 1410) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. orzekł

o wygaśnięciu prawa ochronnego na znak towarowy GRASOVKA o numerze [...] z dniem 13 listopada 2013r. Organ orzekł o przyznaniu S. GmbH z siedzibą w R., Niemcy od C. Spółka

z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. kwotę

w wysokości 1840 zł (słownie: jeden tysiąc osiemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że obowiązujące w dacie orzekania przepisy, przewidywały możliwość stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy po uprzednim wykazaniu przez wnioskodawcę interesu prawnego

w żądaniu wygaśnięcia prawa, co wynika z art. 169 ust. 2 wspomnianej ustawy, a więc wskazania takiej normy prawa materialnego, która z uwagi na prawa lub obowiązki wnioskodawcy, bądź też sytuację w której się znalazł stanowi podstawę do wystąpienia z takim wnioskiem.

Organ wskazał, że w niniejszej sprawie interes prawny wnioskodawcy nie budzi wątpliwości. Wnioskodawca jest bowiem uprawnionym z prawa ochronnego na wspólnotowy znak towarowy GRASOVKA o numerze [...], który w ocenie wnioskodawcy jest podobny do znaku spornego, przy czym przekonanie to nie jest oczywiście bezzasadne z uwagi na identyczną warstwę słowną. Jednocześnie wnioskodawca wskazał, że jest producentem alkoholu oznaczanego znakiem GRASOVKA i zamierza ten towar wprowadzić na polski rynek. Zatem istnienie spornego prawa ochronnego stoi na przeszkodzie w podjęciu tej czynności.

W związku z powyższym wnioskodawca ma prawo żądać ustalenia czy sporny znak był używany w obrocie w sposób rzeczywisty.

Kolegium zauważyło, że przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej przewidują obowiązek używania znaku towarowego, bowiem celem udzielenia prawa ochronnego jest właśnie używanie znaków towarowych w sposób określony w art. 154 p.w.p., czyli w szczególności:

1) umieszczanie na towarach lub ich opakowaniach i wprowadzanie do obrotu,

2) umieszczanie znaku na dokumentach,

3) posługiwanie się znakiem w celu reklamy.

W przedmiotowej sprawie uprawniony przedstawił następujący materiał dowodowy na okoliczność używania spornego znaku towarowego:

1. wydruk ze strony internetowej miniaturki-miniaikohole.blogspot.com (brak daty);

2. zdjęcie butelki opatrzonej etykietą z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA (brak daty);

3. wydruk ze strony internetowej www.czaikus.friko.pl (brak daty);

4. zdjęcie ety kiety i kontretykiety z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA oraz zdjęcie butelki opatrzonej etykietą z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA (brak daty);

5. faktury sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2009 i 2012;

6. faktury sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2005, 2006, 2007;

7. dokumenty celne dotyczące eksportu towaru GRASOVKA do Niemiec, Austrii i Holandii w latach 2002-2003;

8. oświadczenie prezesa P. Spółka Akcyjna z 2006r. oraz faktury eksportowe A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z lat 2001, 2002, 2003, zdjęcia etykiety i kontretykiety z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA;

9. oświadczenie prezesa Agros Trading (brak daty);

10. wydruki stron internetowych zawierające tzw. marki niszowe i regionalne (brak daty);

11. oświadczenie I. K. dotyczące używania etykiet ze słowem GRASOVKA z dnia 18 kwietnia 2014r.;

12. kopie wydruków dokumentów WZ i specyfikacji wysyłkowej z lat 2009 i 2012;

13. oświadczenie R. K. dotyczące oznaczeń na fakturach z dnia 4 czerwca 2014r.;

14. wydruk z internetowego albumu FLICKR zawierający zdjęcia z imprezy, otagowany m.in. słowem GRASOVKA;

15. oświadczenie J. M. zastępcy dyrektora P. z dnia 11 grudnia 1996r.;

16. faktury VAT sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2005, 2006

i 2007;

17. faktura exportowa wódki 40% do USA z 11.12.2014r.;

18. faktury VAT i dokumenty WZ sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2009, 2012, 2013, 2014;

19. wyrok Sądu Polubownego ds. Domen Internetowych przy P. w W. z dnia 15 maja 2015r.;

20. decyzja Izby Odwoławczej OHIM z dnia 28 stycznia 2010r.

Na wstępie organ wskazał, że obowiązek używania znaku towarowego zgodnie z art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. powstaje po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca wniósł o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa ochronnego z dniem 13 listopada 2013r. Zatem przedmiotem badania używania znaku towarowego GRASOVKA o numerze [...] był okres pomiędzy 13 listopada 2008r. a 13 listopada 2013r.

W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, że materiały dowodowe wcześniejsze niż dotyczące ww. okresu nie mają znaczenia dla sprawy. Są to następujące dokumenty: faktury sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2005, 2006, 2007; dokumenty celne dotyczące eksportu towaru GRASOVKA do Niemiec, Austrii i Holandii w latach 2002-2003; oświadczenie prezesa P. Spółka Akcyjna oraz faktury eksportowe A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z lat 2001, 2002, 2003, zdjęcia etykiety i kontretykiety z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA; oświadczenie J. M. zastępcy dyrektora P.z dnia 11 grudnia 1996r. oraz faktury VAT sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2005, 2006 i 2007. Ponadto nie mają decydującego znaczenia materiały dowodowe nieopatrzone żadną datą. Są to również pojedyncze materiały stanowiące materiał fotograficzny, oświadczenie prezesa A. oraz wydruki ze stron internetowych.

Organ zauważył, ze decyzja Izby Odwoławczej OHIM z dnia 28 stycznia 2010r. nie została przetłumaczona na język polski zatem dokument ten nie podlegał ocenie Kolegium.

Organ wskazał, że uprawniony przedłożył również do akt sprawy kopie faktur wraz z dokumentami WZ sprzedaży wódki GRASOVKA za lata 2009, 2012, 2013 i 2014. Co do zasady, takie dowody jak faktury Vat, zawierające znak towarowy potwierdzają jego używanie. Jednakże oceniając cały materiał dowodowy organ zauważył, że w przedmiotowej sprawie badane było używanie spornego znaku towarowego w okresie pomiędzy 13 listopada 2008r. a 13 listopada 2013r., natomiast faktury z lat 2013 i 2014 zostały wystawione po dniu 13 listopada 2013r. czyli po dniu złożenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa.

Analizując materiał dowodowy w postaci wyroku Sądu Polubownego ds. Domen Internetowych przy P. w W. z dnia 15 maja 2015r. oraz decyzję Izby Odwoławczej OHIM z dnia 28 stycznia 2010r. Kolegium wskazało, że decyzje OHIM nie są wiążące dla orzeczeń wydawanych w postępowaniu spornym przez Kolegium Orzekające. Wyrok Sądu Polubownego ds. Domen Internetowych przy P. w W. również nie jest wiążący dla Kolegium, bowiem nie wiadomo w oparciu o jaki materiał dowodowy został on wydany, a ponadto orzekanie dotyczące używania znaku towarowego na podstawie przepisów ustawy p.w.p. należy do wyłącznej kognicji Urzędu Patentowego. Jedynymi zaś wiążącymi wyrokami są wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące konkretnych spraw na podstawie art. 153 p.p.s.a. Zatem wyrok ten nie może przesądzać o rozstrzygnięciu

w przedmiotowej sprawie, gdyż został wydany w oparciu o odrębne przepisy

i na podstawie odrębnych kryteriów oceny.

Kolegium Orzekające nie zgodziło się również z twierdzeniem uprawnionego, że o rzeczywistym używaniu znaku towarowego świadczyć może okoliczność wprowadzenia do obrotu towarów oznaczonych spornym znakiem po dacie wszczęcia postępowania spornego. Wynika to wprost z przepisów ustawy p.w.p., której art. 170 ust. 1 wyraźnie stanowi, że używanie znaku towarowego powinno mieć miejsce przed datą wszczęcia postępowania o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego. Ocena takiego używania jest dokonywana z punktu widzenia potencjalnego odbiorcy, który styka się z określonym, towarem dopiero gdy on zaistnieje na rynku. Zatem samo wyprodukowanie towaru, bez wprowadzenia do obrotu w badanym okresie czasu pozostaje bez znaczenia w przedmiotowej sprawie.

Organ zauważył, że uprawniony w przedmiotowej sprawie powoływał się na okoliczność posiadania praw autorskich do spornego oznaczenia. Kwestia ta pozostaje bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy, bowiem postępowanie niniejsze dotyczy wygaśnięcia prawa ochronnego a nie wniosku o unieważnienie prawa ochronnego opartego na art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., tj. dotyczącego naruszenia praw autorskich.

Uprawniony również wskazywał, że towary opatrywane znakiem spornym są tzw. produktami niszowymi. Jednakże należy podkreślić, że Kolegium badało znak towarowy w takim zakresie w jakim został objęty ochroną. Sporny znak jest przeznaczony do oznaczania towarów takich jak wyroby spirytusowe (z klasy 33). Z tak sporządzonego wykazu towarów nie wynika aby znak ten służył pooznaczania produktów niszowych. Zatem Kolegium Orzekające nie mogło zastosować odmiennych kryteriów ilościowych dla oceny używania w sposób rzeczywisty spornego oznaczenia na terytorium Polski.

W przedmiotowej sprawie wnioskodawca domagał się stwierdzenia wygaśnięcia spornego prawa z dniem 13 listopada 2013r. Wobec powyższego Kolegium Orzekające uznało za zasadne żądanie wnioskodawcy stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy z dniem 13 listopada 2013r., bowiem w okresie 5 lat poprzedzających tę datę sporny znak towarowy nie był używany w sposób rzeczywisty na terenie Polski, ani też nie wykazano, że istniały ważne powody usprawiedliwiające nieużywanie tego znaku towarowego w analizowanym okresie.

Organ podkreślił, że dowody złożone przez uprawnionego w przedmiotowej sprawie, które powstały po dacie wszczęcia postępowania spornego, tj. po dniu 13 listopada 2013r. nie były brane przez Kolegium pod uwagę. Nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy co wynika wprost z cytowanego art. 170 ust. 2 p.w.p.

W przedmiotowej sprawie został przeprowadzony dowód z przesłuchania świadków w osobach [...]. Zdaniem Kolegium zeznania ww. świadków co do nieużywania spornego znaku towarowego w sposób rzeczywisty we wskazanym przez wnioskodawcę okresie czasu. Świadkowie w osobach [...] zeznali w jaki sposób przygotowuje się wprowadzenie produktu na rynek, kiedy nastąpiła zmiana etykiety oraz czym są kody EAN, indeks materiałowy i dokument WZ. Ponadto zeznania świadka L. G., który zeznał, że dla uprawnionego pracuje od listopada 2013r., dotyczyły prac nad wprowadzeniem oraz wprowadzania na rynek wódki oznaczonej napisem GRASOVKA w tzw. wersji "retro", która była wprowadzona do ograniczonej ilości sklepów w okresie od końca 2012r. i w 2013r. Zeznania te dotyczą używania znaku butelek opatrzonych etykietą składającą się z wyraźnego srebrnego napisu GRASOVKA VODKA umieszczonego na białym prostokącie wkomponowanym

w zielone tło i jak wskazano powyżej, tak mała ilość wprowadzonych sztuk towarów oznaczanych spornym znakiem jest niewystarczająca do stwierdzenia, że znak ten był używany w sposób rzeczywisty i poważny. Zeznania zaś świadka T. H. nie mają znaczenia dla sprawy, bowiem nie odnosiły się do okoliczności faktycznych, z którymi świadek się zetknął, lecz oceny świadka, jego przekonania co do braku produktów pochodzących od uprawnionego na terenie Polski w okresie pomiędzy 2008r. a 2013r.

Kolegium Orzekające wyjaśniło, że nie analizowało w sposób szczegółowy pisma uprawnionego z dnia 21 października 2015r. bowiem zostało ono złożone

w dniu 21 października 2015r. tj. po zamknięciu rozprawy. Jednakże z ostrożności procesowej Urząd wyjaśnił, że nie zawierało ono żadnego nowego materiału dowodowego, a jedynie powtórzone już wielokrotnie podsumowanie stanowiska strony.

Wysokość zwrotu niezbędnych kosztów postępowania Kolegium Orzekające ustaliło w oparciu o przepisy art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. i § 11 ust. 1 pkt 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1348). Kolegium uznało za zasadne przyznanie wnioskodawcy kwoty w wysokości 1840 tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Powyższa kwota obejmuje zwrot opłaty za wniosek w wysokości 1000 zł oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego strony reprezentowanej przez adwokata w wysokości 840zł.

Pismem z dnia 7 czerwca 2016 r. C. sp. z o.o. z siedzibą w O. reprezentowana przez radcę prawnego O. T. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy

tj. art. 7, art. 77 § 1 i § 4, art. 80, oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 256 ust. 1 pwp - poprzez:

a) zupełne pominięcie w ocenie rzeczywistego używania spornego znaku następujących dowodów:

- korespondencji z 18-19 lipca 2012 r. pomiędzy panem K. B.

a panem I. K. odnośnie regulacji prawnych i wymogów technologicznych w etykietowaniu produktu (załącznik nr 7 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- korespondencji z dnia 16 sierpnia 2012 r. pomiędzy panem Z. P.

a panem I. K. odnośnie ostatecznej wersji projektu etykiety

i kontretykiety GRASOVKI (załącznik nr 8 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- zamówienia nr 2045004884 z dnia 16 sierpnia 2012 r. na wydruk 5.000 sztuk etykiet przednich i 5.000 sztuk etykiet tylnych GRASOVKA (załącznik nr 9 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- wydruku z systemu SAP uprawnionego dotyczącego szczegółów zamówienia nr 2045004884 (załącznik nr 10 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- dokumentu "Podsumowanie nowych wdrożeń roku 2012" z Działu R&D uprawnionego (załącznik nr 11 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- oświadczenia z dnia 17 kwietnia 2015 r. pana I. K., Kierownika Produkcji w spółce uprawnionego wraz z wydrukami z systemu SAP dotyczącymi produkcji wódki GRASOVKA z etykietą retro (załącznik nr 12 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- zeznań świadka L. G.;

- zeznań świadka I. K.;

- oświadczenia I. K. z dnia 18 kwietnia 2014 r.

- faktur z 2013 r.

świadczących o wyprodukowaniu w 2012 roku 4830 butelek oznaczonych znakiem GRASOVKA w celu wprowadzenia ich do obrotu, o rzeczywistym używaniu znaku towarowego GRASOVKA oraz o używaniu znaku w 2012 roku lub alternatywnie,

o wznowieniu rzeczywistego używania spornego znaku w 2012 r.

b) zupełne pominięcie w ocenie rzeczywistego używania spornego znaku:

- kopii wydruków dokumentów WZ i specyfikacji wysyłkowej z lat 2009 i 2012;

- faktur sprzedaży produktu o nazwie GRASOVKA 40% z lat 2009 i 2012;

- zamówienia nr 2045004884 z dnia 16 sierpnia 2012 r. na wydruk 5.000 sztuk etykiet przednich i 5.000 sztuk etykiet tylnych GRASOVKA (załącznik nr 9 do pisma skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

- wydruku z systemu SAP uprawnionego dotyczącego szczegółów zamówienia nr 2045004884 (załącznik nr 10 do pisma Skarżącej z dnia 20 kwietnia 2015 r.);

świadczących o rzeczywistym używaniu spornego znaku polegającym na umieszczaniu tego znaku na dokumentach związanych z wprowadzeniem towarów oznaczanych tym znakiem do obrotu.

c) pominięcie następujących dowodów świadczących o rzeczywistym używaniu spornych towarów, jako nieopatrzonych datą:

- wydruku ze strony internetowej miniaturki-minialkohole.blogspot.com;

- zdjęć butelki opatrzonej etykietą z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA;

- wydruku ze strony internetowej www.czaikus.friko.pl; v

- zdjęć etykiet i kontretykiet z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA oraz zdjęć butelki opatrzonej etykietą z napisem GRASOVKA BISON BRAND VODKA;

mimo, że dowody świadczyły o rzeczywistym używaniu znaku, a UPRP powinien je uwzględnić i ocenić w powiązaniu z innymi dowodami z relewantnego okresu świadczącymi o rzeczywistym używaniu spornego znaku;

d) niedokonanie wszechstronnego i dokładnego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o dowolnie poczynione

i błędne ustalenia faktyczne oraz prawne, a także brak należytego uzasadnienia faktycznego decyzji.

2. Naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,

a mianowicie:

- art. 154 w zw. z art. 169 ust. 1 pkt 1) pwp poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym uznaniu, iż używanie znaku GRASOVKA [...] nie miało rzeczywistego charakteru, podczas gdy Skarżąca w toku sprawy udowodniła,

iż w relewantnym okresie umieszczała ten znak na etykietach i towarach, oferowała

i wprowadzała towary opatrzone spornym znakiem do obrotu, składowała je w celu oferowania, a także umieszczała sporny znak na dokumentach związanych

z wprowadzaniem towarów do obrotu;

- art. 169 ust. 1 pkt 1) pwp poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, pomimo,

iż z postępowania dowodowego nie wynika, aby skarżąca dopuściła się nieprzerwanego nieużywania znaku towarowego przez okres 5 lat, a zatem nie zaistniały przesłanki warunkujące zastosowanie art. 169 ust. 1 pkt 1) pwp;

alternatywnie:

- art. 170 ust. 1 pwp poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy, jak wynika

z zebranego w sprawie materiału dowodowego, Skarżąca w 2012 roku wznowiła rzeczywiste używanie spornego znaku, a zatem Urząd Patentowy, zgodnie z tym przepisem, powinien oddalić wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego;

Wobec podniesionych zarzutów strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania,

w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty, kwestionując ustalenia organu co do niewykazania przez skarżącą używania spornego oznaczenia w badanym okresie. Dodatkowo skarżąca przedstawiła swoje stanowisko w sprawie w piśmie procesowym z dnia 2 lutego 2017 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. -- Dz. U. z 2016 poz.718 ze zm.).

Oceniając zaskarżoną decyzję wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że nie narusza ona prawa.

Na wstępie należy podkreślić, że Sąd podziela stanowisko organu, iż interes prawny wnioskodawcy nie budzi wątpliwości. Wnioskodawca jest bowiem uprawnionym z prawa ochronnego na wspólnotowy znak towarowy GRASOVKA

o numerze [...], który w ocenie wnioskodawcy jest podobny do znaku spornego, przy czym przekonanie to nie jest oczywiście bezzasadne z uwagi na identyczną warstwę słowną. Jednocześnie wnioskodawca wskazał, że jest producentem alkoholu oznaczanego znakiem GRASOVKA i zamierza ten towar wprowadzić na polski rynek. Zatem istnienie spornego prawa ochronnego stoi na przeszkodzie w podjęciu tej czynności. W związku z powyższym wnioskodawca ma prawo żądać ustalenia czy sporny znak był używany w obrocie w sposób rzeczywisty.

Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji podkreślić należy, że celem uzyskania ochrony na określony znak towarowy jest, stosownie do art. 153 p.w.p., nabycie prawa wyłącznego używania tego znaku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej. Istota znaku towarowego polega na możliwości odróżniania oznaczonych nim towarów i usług jednego przedsiębiorstwa od towarów i usług innego przedsiębiorstwa. Uprawniony, który uzyskał prawo ochronne, nabywa prawo wyłącznego używania znaku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej.

Służące uprawnionemu prawo wyłącznego używania znaku stanowi także jego obowiązek, bowiem nieużywanie znaku powoduje, że otwiera się możliwość dla innych podmiotów, mających w tym interes prawny, żądania stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego. Celem znaku towarowego jest bowiem odróżnianie towarów i usług wedle ich pochodzenia, a cel ten może być realizowany tylko wtedy, gdy znak nakładany jest na towary/usługi, a towary/usługi trafiają do klienteli. Znak towarowy adresowany jest do klienteli i to właśnie kontakt znaku towarowego

z odbiorcami towarów, dla których oznaczania znak jest przeznaczony, decyduje

o obecności znaku na rynku lub o jego używaniu.

Prawo do korzystania z monopolu jaki daje udzielone na dany znak towarowy prawo ochronne, ze względu na zagrożenie jakie stwarza art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., nie jest zatem tylko uprawnieniem podmiotu, na rzecz którego udzielono ochrony, lecz jest równocześnie jego obowiązkiem.

Założeniem udzielenia prawa ochronnego jest, aby znak towarowy był używany, a podstawowe formy tego używania - umieszczanie znaku na towarach objętych rejestracją lub ich opakowaniu, wprowadzanie tych towarów do obrotu, umieszczanie znaku na dokumentach związanych z wprowadzaniem towarów do obrotu lub związanych ze świadczeniem usług i posługiwanie się znakiem w celu reklamy - rzecz jasna towarów znakiem towarowym oznaczonych - określone zostały w art. 154 cyt. ustawy. Mimo, że określający podstawowe formy używania znaku przepis art. 154 p.w.p. nie jest sformułowany z wykorzystaniem formuły "używanie rzeczywiste", której wymaga art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy dla wygaśnięcia prawa ochronnego z powodu nieużywania przez określony tą normą czas, przyjąć należy, iż z uwagi na treść ust. 4 art. 169, przy ocenie istnienia przesłanek wygaszenia prawa ochronnego na znak towarowy bierze się pod uwagę rzeczywiste używanie znaku we wszystkich wskazanych ustawą formach.

Udzielenie ochrony na znak towarowy wiąże się bowiem z ustawowym obowiązkiem używania znaku towarowego dla towarów (usług) dla których znak został zarejestrowany. Z kolei nieużywanie znaku towarowego może skutkować w określonych sytuacjach stwierdzeniem wygaśnięcia prawa ochronnego. Instytucja ta została unormowana w art. 169 ustawy Prawo własności przemysłowej. Obowiązujące przepisy, możliwość stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy wiążą z obowiązkiem wykazania interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia prawa, co wynika z art. 169 ust. 2 wspomnianej ustawy, a więc wskazania takiej normy prawa materialnego, która z uwagi na prawa lub obowiązki wnioskodawcy, bądź też sytuację w której się znalazł stanowi podstawę do wystąpienia z takim wnioskiem.

Mając to na uwadze należy stwierdzić, że organ zasadnie uznał wygaśnięcie praw do znaku na towarowego GRASOVKA o numerze [...] z powodu nieużywania.

Art. 169 ust. 1 p.w.p. stanowi, że prawo ochronne na znak towarowy wygasa na skutek nieużywania zarejestrowanego znaku w sposób rzeczywisty dla towarów objętych rejestracją w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat, chyba że istnieją ważne powody jego nieużywania.

Badając prawidłowość merytorycznego rozstrzygnięcia wskazać należy, że zgodnie z art. 169 ust. 6 p.w.p. w przypadku wszczęcia postępowania w sprawie wygaśnięcia prawa ochronnego, obowiązek wykazania używania znaku towarowego lub istnienia ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie znaku spoczywa na uprawnionym z tytułu prawa ochronnego. A zatem to skarżący jako uprawniony powinien był wykazać, iż używał znaku towarowego na terytorium Polski w sposób rzeczywisty poprzez nakładanie oznaczenia na towar i wprowadzanie tak oznaczonych towarów do obrotu.

W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu organ dokonał analizy całego materiału dowodowego i na podstawie tej analizy dokonał prawidłowego ustalenia, iż sporny znak był nie był używany w okresie wskazanym we wniosku o wygaśnięcie prawa ochronnego tj. od dnia 13 listopada 2008r. do dnia 13 listopada 2013 r., dla oznaczania towarów objętych tym prawem.

Jednocześnie organ uzasadnił, dlaczego złożone przez stronę skarżącą dowody nie mogą być uznane za używanie znaku GRASOVKA w sposób rzeczywisty, a więc w związku fizycznym i pojęciowym z towarem bądź usługą, co oznacza konieczność nakładania zarejestrowanego oznaczenia na towar/usługę

i wprowadzenia go do obrotu.

Jak zasadnie stwierdził Urząd Patentowy taka sytuacja nie miała miejsca

w odniesieniu do kwestionowanego znaku GRASOVKA.

Organ wyjaśnił, że ponieważ przedmiotem badania używania znaku towarowego GRASOVKA o numerze [...] był okres pomiędzy 13 listopada 2008r. a 13 listopada 2013r. materiały dowodowe wcześniejsze niż dotyczące ww. okresu nie mają znaczenia dla sprawy. Urząd Patentowy szczegółowo opisał te dokumenty w treści zaskarżonej decyzji.

Organ nie uwzględnił również decyzji Izby Odwoławczej OHIM z dnia 28 stycznia 2010r. podnosząc zasadnie że nie została przetłumaczona na język polski.

Organ odniósł się również do przedłożonych przez stronę skarżącą do akt sprawy kopii faktur wraz z dokumentami WZ sprzedaży wódki GRASOVKA za lata 2009, 2012, 2013 i 2014, zasadnie wskazując ze co do zasady, takie dowody jak faktury Vat, zawierające znak towarowy potwierdzają jego używanie, jednakże

w przedmiotowej sprawie badane było używanie spornego znaku towarowego

w okresie pomiędzy 13 listopada 2008r. a 13 listopada 2013r., natomiast faktury z lat 2013 i 2014 zostały wystawione po dniu 13 listopada 2013r. czyli po dniu złożenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa. W ocenie Sądu podzielić należy zatem stanowisko Urzędu Patentowego, że faktury te nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego w badanym okresie czasu sprzedaż wódki była kilkukrotna i wyniosła łącznie 4032 butelki, co wynika wprost z załączonych do akt zgłoszenia faktur. Orzekający w niniejszej sprawie Sąd podziela stanowisko organu, że taka ilość nie może świadczyć o rzeczywistym

i poważnym używaniu znaku towarowego. Rzeczywiste używanie znaku powinno być na tyle trwałe i intensywne a zarazem na tyle stabilne pod względem postaci znaku żeby odnieść odpowiedni skutek komercyjny na rynku. Nie może to być działanie jednorazowe czy podejmowane w sposób sporadyczny. Przyjmuje się przy tym w orzecznictwie sądowo administracyjnym, że przy ocenie poważnych rozmiarów należy brać pod uwagę: wielkość przedsiębiorstwa, charakter produktu, wielkość sprzedaży tych samych lub podobnych produktów pod innymi markami uprawnionego.

Organ ocenił również dowód z przesłuchania świadków w osobach [...]. Zeznania ww. świadków potwierdzają ustalenia dokonane przez Kolegium w przedmiotowej

W związku z powyższym należy podzielić stanowisko organu, że sprzedaż wódki GRASOVKA wykazana złożonym materiałem dowodowym nie świadczy

o rzeczywistym używaniu spornego znaku. Miała ona bowiem charakter sporadyczny i znikomy ilościowo w sytuacji gdy w realiach rynku alkoholi, a zwłaszcza wódek

i wyrobów spirytusowych, taka sprzedaż ma charakter masowy i liczona jest przynajmniej w dziesiątkach lub setkach tysięcy produktów. W przedmiotowej sprawie uprawniony wprowadził na rynek kilkakrotnie w okresie badanych 5 lat łącznie 4032 butelki wódki GRASOVKA, w tym dwa razy w 2012r. Taka sprzedaż jedynie w kilku miastach, na przestrzeni tak długiego okresu czasu nie pozwala uznać, że znak towarowy mógł się utrwalić lub utrzymać w świadomości w świadomości potencjalnych odbiorców czy konkurentów w skali całego kraju jako informacja o pochodzeniu towaru z określonego źródła. Jednocześnie należy zwrócić uwagę na okoliczność, która jest bezsporna w sprawie, że uprawniony uważa się i jest czołowym graczem na polskim rynku alkoholi. Zatem wprowadzona przez niego w badanym okresie 5 lat ilość towaru oznaczanego znakiem GRASOVKA, biorąc pod uwagę kryteria wskazane przez orzecznictwo czyli wielkość przedsiębiorstwa, charakter produktu, wielkość sprzedaży tych samych lub podobnych produktów pod innymi markami uprawnionego (co wynika z załączonych do akt sprawy raportów rocznych uprawnionego), jest znikoma i nie świadczy o rzeczywistym używaniu spornego znaku towarowego.

Skarżący w toku postępowania jak i w skardze wskazywał, że towary opatrywane znakiem spornym są tzw. produktami niszowymi. Jednak jak zauważył organ sporny znak jest przeznaczony do oznaczania towarów takich jak wyroby spirytusowe (z klasy 33) i nie wynika z tego aby znak ten służył do oznaczania produktów niszowych. Ponadto można sobie wyobrazić sytuację gdy znaczący przedsiębiorca przemysłu alkoholowego produkuje również alkohole o charakterze niszowym, regionalnym i nie muszą być one wprowadzane na rynek w wielkości kilkudziesięciu tysięcy butelek. Ale nie zamienia to faktu, że nawet taka niszowa produkcja powinna charakteryzować się jakąś regularnością, powtarzalnością aby można było mówić o rzeczywistym używaniu spornego znaku towarowego

co w niniejszej sprawie nie miało miejsca

Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia przez organ art. 170 ust. 1 p.w.p. zgodnie z którym Urząd Patentowy oddala, z zastrzeżeniem ust. 2, wniosek

o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego w przypadku, o którym mowa w art. 169 ust. 1 pkt 1, jeżeli przed złożeniem tego wniosku rozpoczęło się lub zostało wznowione rzeczywiste używanie znaku. Przepis ten stanowi jednak, że używanie znaku towarowego powinno mieć miejsce przed datą wszczęcia postępowania

o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego. Ocena takiego używania jest dokonywana z punktu widzenia potencjalnego odbiorcy, który styka się z określonym, towarem dopiero gdy on zaistnieje na rynku. Zatem samo wyprodukowanie towaru, nawet w ilości 5000 sztuk, bez wprowadzenia do obrotu w badanym okresie czasu nie może być uznane za wznowienie rzeczywistego używania znaku.

Z powyższych względów Sąd podzielił stanowisko organu co do istnienia uzasadnionych przesłanek do wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy z dniem 13 listopada 2013 r.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.