Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1263/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 5,. art. 25
journal: Dz.U. 2019 poz 161
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: art. 7
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Tomasz Szmydt Sędzia WSA – Sławomir Fularski Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant sekretarz sądowy – Maryla Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi A. O. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji (dalej "KGP") rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...], utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzki Policji w [...], z [...] stycznia 2019 r. nr [...], w przedmiocie zwolnienia A. O. (dalej "skarżący"), pełniącego służbę na stanowisku [...] Ogniwa [...] Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w [...], ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Z akt sprawy wynikało, że Komendant Powiatowy Policji w [...] wnioskiem z [...] listopada 2018 r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o wszczęcie postępowania w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Komendant Wojewódzki Policji w [...], pismem z [...] grudnia 2018 r. poinformował A. O. o wszczęciu z urzędu ww. postępowania oraz pouczył o prawie do czynnego udziału, a przed wydaniem decyzji do wypowiedzenia co do zebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Ponadto pismem z [...] grudnia 2018 r. wystąpiono do Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów woj. [...]z prośbą o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby. Uchwałą Prezydium nr [...] Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów woj. [...] z [...] stycznia 2019 r. negatywnie zaopiniowało zamiar zwolnienia ze służby skarżącego.

W dniu [...] grudnia 2018 r. przeciwko A. O. został sporządzony akt oskarżenia o przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i art. 286 § 1 k.k. i art. 304 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

W tym stanie rzeczy, Komendant Wojewódzki Policji w [...], rozkazem personalnym z [...] stycznia 2019 r. nr [...], działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji, z dniem 10 lutego 2019 r. zwolnił skarżącego A. O. ze służby w Policji i decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 k.p.a., organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

W odwołaniu z [...] lutego 2019 r. skarżący wniósł o uchylenie rozkazu personalnego organu I instancji oraz "uchylenie" rygoru jej natychmiastowej wykonalności, zarzucając naruszenie szeregu przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 75 i 77 oraz art. 97 k.p.a., a także prawa materialnego tj.: art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 25 ustawy o Policji.

Komendant Główny Policji, wymienionym na wstępie rozkazem personalnym z [...] kwietnia 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżona decyzję KWP w [...]. W uzasadnieniu wskazano jako podstawę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy. Następnie organ przeprowadził analizę pojęcia "ważny interes służby", wskazując, że nie zostało ono w ustawie bliżej określone. Przedstawiono, że na podstawie tego przepisu dokonuje się zwolnień takich funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby w Policji, przy czym przesłanka "ważnego interesu służby" winna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę. Zwrócił też uwagę na uznaniowość decyzji administracyjnych w przedmiocie zwolnienia na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy, zindywidualizowanie przypadków, a także konieczność uwzględnienia interesu społecznego jak i słusznego interesu strony. Organ przyjął, że przyczyny zwolnienia na podstawie wskazanego przepisu odwołują się do okoliczności lub zdarzeń związanych bądź z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź do okoliczności, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie.

W ocenie organu jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania nieposzlakowanej opinii dyskwalifikują policjanta jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Organ omówił zasady podjęcia służby w Policji, wymogów stawianych przed funkcjonariuszami, a także wskazał, że samo podejrzenie dopuszczenie się zachowania karalnego, naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby". Organ wskazał, że w postępowaniu karnym o sygn. akt [...], a następnie przed Sądem Okręgowym w [...] oskarżono skarżącego o szereg przestępstw z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i art. 286 § 1 k.k. i art. 304 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

Skarżącego oskarżono o to, że wielokrotnie działając wspólnie i w porozumieniu z inną osobą, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadzili osobę trzecią do niekorzystnego rozporządzenia własnym mieniem, po uprzednim wprowadzeniu w błąd co do zamiaru zapłaty całości ceny sprzedaży przedmiotu transakcji oraz faktu udzielenia pełnomocnictwa, w tym wyzyskując niezdolność do należytego podejmowania przedsiębranego działania z uwagi na systematyczne spożywanie alkoholu, a także wyzyskując przymusowe położenie innej osoby związane z jej sytuacją ekonomiczną oraz działając w celu uzyskania korzyści majątkowej doprowadził ją do niekorzystnego rozporządzenia własnym mieniem w ten sposób, że po uprzednim wprowadzeniu w błąd co do przedmiotu transakcji oraz nakładając na niego obowiązek świadczenia niewspółmiernego ze świadczeniem wzajemnym.

Zdaniem organu nie ulega wątpliwości, że czyny, o które oskarżony jest skarżący, nie licują z honorem, godnością i dobrym imieniem służby, o których mowa w rocie ślubowania policjanta i powyższe dyskredytuje wymienionego jako osobę o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Podkreślono, że brak stosownych działań wobec policjanta oskarżonego o popełnienie opisanych wyżej czynów, mógłby mieć niekorzystny wpływ na wizerunek Policji oraz niewątpliwie nie sprzyjałby budowaniu autorytetu omawianej formacji i jej funkcjonariuszy. Powołując się na treść § 1 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2004 r., Nr 1, poz. 3) wyjaśniono, że zasady etyki zawodowej policjanta wynikają z ogólnych wartości i norm moralnych uwzględniających specyfikę zawodu policjanta, a jego obowiązkiem jest przestrzeganie tych zasad.

Dalej organ wywiódł, że postawienie policjanta w stan oskarżenia o przestępstwa publicznoskargowe dyskredytuje wyżej wymienionego policjanta jako osobę o nieposzlakowanej opinii, jest zaprzeczeniem etosu zawodu policjanta, stanowi jaskrawy przykład lekceważącego traktowania funkcji, którą pełnił jako policjant, a także braku szacunku do tego zawodu oraz etosu z nim związanego. Ponadto naraża na szwank dobre imię formacji zobowiązanej do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Niezależnie od powyższego stwierdzono, że skarżący w latach 2011 - 2018 przedstawił zwolnienia lekarskie na łącznie 743 dni, co przekłada się na ponad 2-letnią nieobecność policjanta w służbie, przy czym organ w żaden sposób nie kwestionuje zasadności wystawienia przedmiotowych zwolnień lekarskich. Nie mniej rozpoznając przedmiotową sprawę organ badając zachowanie policjanta i stopień jego zaangażowania podczas realizacji zadań służbowych, uznał, że rzutuje to ujemnie na ważny interes służby, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez wykonywanie zadań przez wszystkich policjantów jednostki. Podkreślono zdezorganizowanie przez skarżącego toku służby poprzez liczne, krótsze lub długotrwałe nieobecności w służbie, które w naturalny sposób zmuszały przełożonych do zapewnienia zastępstwa za nieobecnego, co z kolei prowadziło do zwiększenia obciążenia pozostałych w służbie policjantów. Taki stan rzeczy bezspornie sprzeczny jest z interesem organu i godzi w "ważny interes służby".

W tej sytuacji można uznano, że zachodzi potrzeba skorzystania z instytucji przewidzianej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, z uwagi na czyny, o które policjant jest oskarżony w postępowaniu karnym, a także brak jego dyspozycyjności, co w oczywisty sposób jest sprzeczne z interesem służby. Jednocześnie za pozostawieniem skarżącego w służbie nie może przemawiać ani wyróżnianie policjanta nagrodami pieniężnymi, ani wystawianie pozytywnych opinii służbowych.

Organ omówił następnie bezzasadność podniesionych w odwołaniu zarzutów wskazując, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. Ponadto przed wydaniem zaskarżonego rozkazu personalnego organ I instancji w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz dokonał oceny dowodów z zachowaniem reguł określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ dokonał bowiem wnikliwej analizy materiału dowodowego istotnego z punktu widzenia przepisu art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Ustosunkowując się do zarzutu przedwczesnego zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, wyjaśniono, że postępowanie dyscyplinarne, jak również postępowanie karne są postępowaniami odrębnymi i niezależnymi od postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby. Powyższy przepis nie uzależnia możliwości zwolnienia policjanta ze służby od wyniku postępowania karnego. Wskazano, że po zakończeniu postępowania karnego mogłyby wchodzić w rachubę odrębne podstawy zwolnieniowe, jedna obligatoryjna przewidziana w art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, (zwolnienie ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego) oraz druga fakultatywna określona w art. 41 ust. 2 pkt 2 tej ustawy (zwolnienie ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe inne niż określone w ust. 1 pkt 4). Wobec tego za niecelowe uznano przeprowadzenie postępowania dowodowego w postaci przesłuchań świadków, tj. nakierowanego na ustalenie czy dopuścił się on zarzucanych mu czynów. Okoliczności dotyczące samego zdarzenia mogłyby mieć znaczenie w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, jednakże w przypadku przyjętej podstawy prawnej istotnym jest fakt wniesienia przez prokuratora aktu oskarżenia przeciwko stronie. Podkreślono, że organ nie musi wykazać winy funkcjonariusza, a tym samym gromadzić dowodów na okoliczność potwierdzenia popełnienia przez policjanta zarzucanych mu przestępstw. Wyjaśniono ponadto, że w omawianej sprawie fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zwolnienia policjanta ze służby w Policji zostały wyjaśnione ponad wszelką wątpliwość. Dalej omówiono niezasadność zawieszenia postępowania i wskazano, że organ I instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności i merytorycznie uzasadnił nadanie tego rygoru.

Od wymienionej na wstępie decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, złożył A. O., wnosząc o jej uchylenie zarzucając naruszenie przepisów postępowania tj.:

1) art. 7 k.p.a. przez naruszenie zasady praworządności polegające na zaniechaniu podjęcia z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego ze względu na interes społeczny i słuszny interes obywatela, co w niniejszej sprawie polegało na tym, że KGP całkowicie zaniechał oceny dowodów przedstawionych przy odwołaniu od rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji i dowodów zgromadzonych w postępowaniu karnym.

2) nierozpoznanie określonego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a. (naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej polegające na działaniu stronniczym i nierównym traktowaniu przejawiającym się w odstąpieniu bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki) i zwolnieniu go ze służby w sytuacji, kiedy w analogicznych stanach faktycznych i prawnych nie stosowano tak drastycznego środka jak zwolnienie ze służby poprzestając na prowadzeniu postępowania dyscyplinarnego i uzależnianiu decyzji o zwolnieniu ze służby od orzeczenia wydanego przez Sąd w zakresie odpowiedzialności karnej funkcjonariusza Policji, co polegało na tym, że KGP nie wyjaśnił, dlaczego zastosował wobec mnie surowszy rygor niż w szeregu innych sprawach, w których nie zwalniano funkcjonariuszy ze służby w sytuacji prowadzenia przeciwko nim aktu oskarżenia do Sądu.

3) art. 9 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że na poprzednich etapach postępowania byłe należycie informowany o okolicznościach prawnych i faktycznych dotyczących toczącego się postępowania dyscyplinarnego i poprzez błędną ocenę, że nie został wprowadzony w błąd wskazaniem w uzasadnieniu postanowienia z [...] stycznia 2019 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...] nr [...], o zawieszeniu postępowania dyscyplinarnego że "Prawomocne zakończenie postępowania sądowego... ma kluczowe znaczenie umożliwiające podjęcie wiążących decyzji w niniejszym postępowaniu".

4) niewłaściwą ocenę zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. polegającą na zaniechaniu w postępowaniu przed KWP w [...] uniemożliwienia czynnego udziału w każdym stadium postępowania w szczególności na tym, że nie umożliwiono mu wypowiedzenia się co do zebranych materiałów. Zawieszenie postępowania dyscyplinarnego wywołano u niego przekonanie, że nie będą podejmowane żadne czynności. Dlatego zaniechał składania wniosków dowodowych i nie przedstawił argumentów na swoją obronę zakładając , że będę miał na to czas i możliwość po podjęciu postępowania.

5) art. 75 i art. 77 k.p.a. poprzez ograniczenie się przy wydaniu rozstrzygnięcia w ślad za KWP do dowodów niekorzystnych dla niego z całkowitym pominięciem dowodów przemawiających na jego korzyść. Prawo Komendanta Głównego do rozważenia interesu służby nie zwalnia od rozważenia zebranego materiału, jeśli założył taki wniosek w odwołaniu od rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego, bo nie można wykluczyć, że zbadanie materiału dowodowego doprowadzi do wniosku, że zarzuty, na których oparto akt oskarżenia są całkowicie bezpodstawne i że zwolnienie ze służby jest po prostu krzywdzące. Zaniechania dowodowe i oparcie się tylko na dowodach niekorzystnych świadczy o działaniu jednostronnym i stronniczym. Zresztą już analiza redakcji aktu oskarżenia wskazuje, że w opisie czynu brak znamion przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. W interesie służby leżało, aby KGP dokonał analizy zarzutów aktu oskarżenia, które są zredagowane nieporadnie.

6) art. 97 k.p.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że bez podjęcia zawieszonego postępowania dyscyplinarnego KWP w [...] był uprawniony do wydania rozkazu personalnego z [...] stycznia 2019 r. Jeśli postępowanie jest zawieszone, to można podejmować czynności nie cierpiące zwłoki np. zabezpieczać dowody, czy podejmować czynności zmierzające do usunięcia przeszkody w prowadzeniu postępowania ale nie powinno się podejmować żadnych działań merytorycznych a w szczególności nie kończyć postępowania orzeczeniem. Obecnie procesowo sytuacja wygląda tak, że postępowanie jest nadal zawieszone, a jednocześnie jest zakończone.

Skarżący przedstawił również zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj. art.41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji w zw. z art. 25 tej ustawy przez niezasadne przyjęcie, że ważny interes służby wymagał zwolnienia go ze służby w Policji, w sytuacji, kiedy np. zwolnienia lekarskie z których korzystał były uzasadnione wypadkiem przy pracy w związku ze służbą w policji i poważną chorobą dziecka. Interes służby wymaga raczej, aby policjant miał zapewnione wsparcie i ochronę ze strony przełożonych w sytuacjach dla niego trudnych. Co do nieposzlakowanej opinii, wskazał na brak skarg na jego osobę, a nadto w związku z postawionymi zarzutami, podkreślił brak nacisków medialnych, dowodu, który świadczyłby o tym, że w odczuciu społecznym jego dalsza służba naraża na szwank dobre imię policji.

Skarżący podniósł, że w istocie zwolnienie jest kompetencją przełożonego ale zwrot "można zwolnić" implikuje dokonanie oceny, czy są podstawy do zwolnienia, a ocena ta powinna odnosić się do każdego przypadku, który powinien zostać zbadany szczegółowo, wszechstronnie, co w niniejszej sprawie powinno oznaczać również szczegółowe zbadanie dowodów, gdyż pomijając korzystne dla niego dowody zachodzi ryzyko, że nadużyto kompetencji do zwolnienia, bowiem postawione mu w akcie oskarżenia zarzuty mogą okazać się całkowicie bezzasadne. Podkreślił, że w praktyce jego interesu jako strony postępowania nie uwzględniono, bowiem zlekceważono przemawiające na korzyść dowody. Odstąpiono od ustaleń, materiał dowodowy pominięto a zatem uznanie administracyjne, że zasługuje na zwolnienie ze służby nastąpiło z naruszeniem wymogów uznania administracyjnego.

Za nieuprawnione uznał powoływanie się przy uzasadnieniu oceny, że interes służby wymagał zwolnienia bo policjanci powinni legitymować się stosowną dyspozycyjnością a sytuacji, kiedy dyspozycyjność była ograniczona zwolnieniem lekarskim wynikającym z wypadku podczas służby. Ponadto zdaniem skarżącego błędne i naruszające art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o policji jest przyjęcie, że sam fakt oskarżenia o popełnienie określonych przestępstw stanowi przesłankę do stwierdzenia, że nie posiada nieposzlakowanej opinii.

W odpowiedzi na skargę, Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie Policji, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jt. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.")

W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony rozkaz personalny z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania.

W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.) enumeratywnie wymienione zostały przesłanki zwolnienia policjanta ze służby. Przesłanki te podzielić można obligatoryjne i fakultatywne. Podstawą rozstrzygnięcia w kontrolowanym postępowaniu stał się art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadkach gdy wymaga tego ważny interes służby. Dodatkowy wymóg do jego zastosowania przewiduje art. 43 ust. 3 powołanej ustawy, według którego zwolnienie policjanta ze służby może nastąpić po zasięgnięciu opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów.

Pojęcie "ważnego interesu służby", jako przesłanki zwolnienia ze służby w Policji, jest określeniem nieostrym i niezdefiniowanym w ustawie o Policji. Jak przyjęto jednak w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, użycie tej klauzuli generalnej zobowiązuje organ do jej doprecyzowania. Organ obowiązany jest nie tylko używać uznanych reguł i metod wykładni prawa, lecz uwzględniać wszelkiego rodzaju okoliczności faktyczne i normatywne, które są prawnie doniosłe.

W ocenie Sądu "ważny interes służby" może stać w sprzeczności z "ważnym interesem strony", a w przypadku kolizji, w państwie prawa, prymat ochrony winien przysługiwać w tym wypadku ważnemu interesowi służby. Nie do pogodzenia jest sytuacja, w której osoby, co do których organy policji mają wątpliwości o ich przydatności do służby, dalej ją pełnią. Dlatego też omawiany art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji dopuszcza rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, a jednocześnie nie może być zwolniony go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie określonej w ustawie o Policji (por. wyrok NSA z 4 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 40/18). Słusznie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołano się na opinię, jaką cieszy się policja w społeczeństwie. Jest bowiem dla niej bardzo istotna, a zaufanie, jakim obdarzają ją wówczas obywatele, pozwala sprawniej realizować postawione przed nią zadania. Ponadto pojęcie "ważnego interesu służby" można też łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne zadań, które ustawodawca powierzył tej formacji. Obejmuje zatem on przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji) jak i subiektywne. Może mieć charakter mieszany, nieobjęty zakresami ustawodawczymi innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnienia ze służby (por. wyrok NSA z 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99).

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, niekarany, korzystający z pełni praw publicznych, mający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy, stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Ze służbą publiczną w formacjach mundurowych łączą się nie tylko liczne przywileje, ale też zwiększone obowiązki, a nawet pewne ograniczenia wolności osobistych. Podstawą weryfikacji przydatności policjanta do służby może być zatem nie tylko merytoryczna ocena jego pracy, ale także zbiór okoliczności i zachowań w trakcie, jak i poza służbą.

We wskazanym na wstępie rozważań przepisie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawodawca rozmyślnie użył słów "można zwolnić ze służby", decydując się na pozostawienie organom policji uznaniowości w tego typu sprawach. Rozstrzygnięcia takie podlegają oczywiście kontroli sądu, jednakże, Sąd bada, czy nie noszą one cech dowolności, to jest, czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Weryfikacji podlega również okoliczność czy nie doszło do naruszenia prawa materialnego i procesowego, nie ingerując przy tym w słuszność dokonanego przez organ wyboru i tym samym celowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Istotnym elementem decyzji jest również jej uzasadnienie, bowiem tylko sporządzenie go w sposób staranny, zgodny z wymogami określonymi w k.p.a., może przesądzać o prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, wbrew zarzutom skargi, organy Policji prawidłowo uznały, że zwolnienie skarżącego ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby, jest uzasadnione.

W tym miejscu należy wskazać, że okolicznością, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji, nie jest popełnienie przestępstwa przez skarżącego, ale oskarżenie go przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] o popełnienie określonych przestępstw, a także pomocniczo, na co zwrócił uwagę w zaskarżonej decyzji Komendant Główny Policji, długotrwała nieobecność skarżącego w służbie trwająca łącznie 743 dni. Wobec powyższego za niezasadny należało uznać zarzut podniesiony w skardze, co do nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego na podstawie nienależycie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, w takim zakresie, w jakim powołane ewentualne dowody "na korzyść" skarżącego mogłyby mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia kontrolowanego postępowania administracyjnego. Komendant Główny Policji, wbrew temu co twierdzi skarżący, nie ma kompetencji do badania zasadności czy prawidłowości zarzutów w przedstawionym akcie oskarżenia.

Już pierwsza z przytoczonych okoliczności skutkuje tym, że funkcjonariusz przestał legitymować się przymiotem "nieposzlakowanej opinii". Utracił zatem atrybut konieczny do pozostania w służbie i to sprawiło, że organy Policji mogły uznać, iż w interesie służby, polegającym na wykonywaniu zadań Policji wyłącznie przez osoby w pełni realizujące wymagania stawiane przed tą formacją, leży wydalenie skarżącego z szeregów służby. Okoliczność prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego została wskazana przez organ jako fakt, który nie może pozostać niezauważony. Bez względu na jego wynik, już teraz negatywny wydźwięk społeczny tej sprawy podważa interes służby i godzi w dobre imię formacji. Dlatego też uzasadniona jest decyzja organu o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1738/07). Istotne znaczenie ma bowiem w tym przypadku samo postawienie skarżącego w stan oskarżenia, a nie faktycznie skazanie go prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne. Wtedy bowiem zastosowanie w sprawie miałby inny przepis ustawy o Policji (art. 41 ust. 1 pkt 4), niż wskazany jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia. Inaczej wyglądałoby również samo postępowanie i inne byłoby też rozstrzygnięcie. W przypadku wydania decyzji na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, organ byłby związany treścią przepisu. Jego obowiązkiem byłoby jedynie sprawdzenie czy zostały spełnione przesłanki wydania decyzji, a jeśli tak to musiałby wydać decyzję o określonej treści. Tymczasem wydając decyzję uznaniową, zdaniem Sądu, organ działał w granicach przysługującego mu luzu decyzyjnego, prowadząc postępowanie z udziałem strony skarżącej, informując go o przysługujących mu prawach i obowiązkach w postępowaniu, w tym informując, na podstawie art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, organizację związkową o wszczęciu postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby z jednoczesną prośbą o wydanie opinii w tym zakresie.

Prawidłowo organy Policji przyjęły za nieistotne, iż policjant uprzednio prawidłowo wywiązywał się ze swych obowiązków służbowych, nie było na niego skarg i nie toczyło się wobec niego wcześnie postępowanie dyscyplinarne. Taka okoliczność nie może mieć w sprawie decydującego znaczenia zwłaszcza, że takie zachowania i sytuacje powinny być standardem, a nie cechą wyróżniającą tylko niektórych policjantów. Organ dysponował aktami osobowymi skarżącego, a dokumenty tam zgromadzone stanowiły materiał dowodowy w sprawie. Prowadzenie wszelkich innych dowodów, w świetle poczynionych ustaleń, było zbędne.

Wskazana przez organ druga okoliczność, tj. powtarzająca się, długotrwała absencja skarżącego w służbie wynosząca łącznie 743 dni, dodatkowo uzasadnia podjęte przez organ rozstrzygnięcie. Jednym z wymogów służby w Policji jest dyspozycyjność funkcjonariusza, który musi, kosztem swojego życia osobistego, wypełniać należące do niego obowiązki służbowe. Oczywiście nie uszło uwadze Sądu, że nieobecności te spowodowane były m.in. wypadkiem przy pracy w związku z pełnioną służbą, jednakże jego nieobecność, choć usprawiedliwiona, miała negatywny wpływ na organizację i efektywność działania policji i jednostki, do której należał. Jego obowiązku musieli wykonywać inni funkcjonariusze, co nie miało dobrego wpływu na pracę całego zespołu i mogło stanowić podstawę do podjęcia zaskarżonego w sprawie rozstrzygnięcia.

Sąd stwierdza, że wydając obie sporne decyzje administracyjne, organy Policji nie dopuściły się również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 8 i 9 k.p.a., art. 75 i 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na końcowy wynik sprawy. W ich działaniu Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Zdaniem Sądu, wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca, podjęte rozstrzygnięcie mieści się w granicach uznania administracyjnego, nie nosi cech dowolności. Słusznie organ zauważył, że każda sprawa administracyjna jest sprawą indywidualną, toteż nie jest możliwe przeprowadzenie przez organ dowodu z akt postępowań innych funkcjonariuszy, wobec których toczyły się postępowania karne. O naruszeniu art. 8 k.p.a. można bowiem mówić w sytuacji, w której organ bez uzasadnionej przyczyny odstępuje od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się takiego działania organu.

Niewątpliwie, organy Policji rozstrzygające w niniejszej sprawie obowiązane były do działania na podstawie i w granicach przepisów prawa. Podejmując sporne rozstrzygnięcia prawidłowo zastosowały zarówno przepisy prawa materialnego, jak i procesowego, a przyjęta podstawa prawna rozstrzygnięcia wynikała z obowiązującego prawa materialnego. Zdaniem Sądu, nie można organom odmówić respektowania wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Sprawę rozstrzygnięto bowiem po zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego, który był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Z kolei z uzasadnienia zaskarżonego rozkazu personalnego wynika, że organ rozważył, stosownie do przepisu art. 7 k.p.a., słuszny interes strony oraz interes społeczny, zasadnie dając prymat temu drugiemu, zaś samo uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji odpowiada dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.