Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1357/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7b, 20, 24
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.), Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, Asesor WSA Michał Podsiadło, , Protokolant specjalista Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2022 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 5 maja 2022 r. nr 67/2022 w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 5 maja 2022 r. nr 67/2022, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej "k.p.a."), art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm. - dalej "p.g.i.k.") - po rozpatrzeniu odwołania G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W (wcześniej G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowa z siedzibą w W) dalej: "skarżąca", "strona skarżąca", "skarżąca spółka", od decyzji Prezydenta W (dalej jako: "Prezydent", "organ I instancji") z dnia [...] marca 2022 r. nr [...], orzekającej o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowa z siedzibą w W jako użytkownika dla działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] położonych na terenie dzielnicy W m. W, uchylił decyzję I instancji w całości i orzekł:

1. o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działki nr [...] z obrębu [...] położonej na terenie dzielnicy W m W,

2. o umorzeniu postępowanie pierwszej instancji w części dotyczącej aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działki nr [...] z obrębu [...] położonej na terenie dzielnicy W [...]

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu 26 listopada 2021 r. do Prezydenta W wpłynął wniosek (zgłoszenie zmian danych ewidencji gruntów i budynków) G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo - akcyjna z siedzibą w W dotyczący wpisania w ewidencji gruntów i budynków w stosunku do działek nr [...] i [...] w obrębie [...] użytkowania na rzecz ww. spółki na podstawie załączonego do wniosku aktu notarialnego Rep. A Nr [...] - Umowa ustanowienia użytkowania.

Decyzją z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] Prezydent [...] powołując się na art. 104 §1 k.p.a., , art. 7d pkt 1 lit. a, art. 24 ust. 2c, w związku z art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.i.k., orzekł o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo - akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] położonych na terenie dzielnicy W [...].

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że aktualnie w ewidencji gruntów i budynków dla działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] jako właściciel figuruje Skarb Państwa, a jako użytkownik wieczysty S Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (poprzednia nazwa I Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością). W dziale II księgi wieczystej [...] , która jest prowadzona dla ww. działek jako użytkownik wieczysty figuruje wpis I Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Akt notarialny Repertorium A nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r. jest umową ustanowienia użytkowania na rzecz G Spółka z Ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] podpisaną z użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości na okres do 31 grudnia 2022 r.

Zdaniem Prezydenta powyższy akt nie może stanowić podstawy aktualizacji ewidencji gruntów i budynków dla ww. działek.

Organ wskazał, że ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne w art. 20 ust. 2 nie przewiduje ujawniania tego typu praw, tj. użytkowania, w ewidencji gruntów i budynków. Do ujawnienia innych praw do nieruchomości służy Dział III księgi wieczystej. Wniosek o ujawnienie takiego prawa, zgodnie z §12 pkt 3 aktu notarialnego, został zarejestrowany w księdze wieczystej [...].

Od powyższej decyzji pismem z dnia 24 marca 2022 r. odwołanie wniosła G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (wcześniej G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowa z siedzibą w W.). W odwołaniu zarzucono naruszenie:

I. art. 20 ust. 2 punkt 1) lit. a) p.g.i.k. - poprzez odmowę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu strony odwołującej się jako użytkownika, mimo iż z treści naruszonego przepisu literalnie wynika, że w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa organ ma obowiązek wykazać w ewidencji także inny podmiot, w którego władaniu lub gospodarowaniu znajduje się nieruchomość, podczas gdy przedmiotowa nieruchomość znajduje się we władaniu G;

II. § 12 punkt 1) lit. e) rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1390 ze zm., dalej jako "rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku) - poprzez odmowę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu strony odwołującej się jako użytkownika, mimo iż z treści naruszonego przepisu wynika, że organ ma obowiązek wykazać w ewidencji dane dotyczące użytkownika gruntu państwowego, podczas gdy przedmiotowa nieruchomość stanowi grunt będący własnością Skarbu Państwa, a G jest jego użytkownikiem;

III. art. 6 k.p.a. (zasada praworządności), art. 8 § 1 k.p.a. (zasada zaufania) oraz art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania) - poprzez błędną wykładnię przepisów i niewskazanie przemawiającej za nią argumentacji, a w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia wykraczającego poza przepisy prawa, co w oczywisty sposób narusza zaufanie strony do organu władzy publicznej, gdyż z treści art. 20 ust. 2 punkt 1) lit. a) p.g.i.k. nie wynika, aby pod pojęciem władającego należało rozumieć wyłącznie "podmiot dysponujący gruntem z woli właściciela w ramach tytułu uzyskanego od właściciela w odpowiednim dokumencie prawnym".

Skarżąca spółka wskazała, że w związku z podpisanym aktem notarialnym Rep. A nr [...] i na podstawie § 12 punkt 1) lit, e) rozporządzenia Ministra Rozwoju. Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku, G, jako użytkownik gruntu państwowego, tj. stanowiącego własność Skarbu Państwa, złożyła wniosek o wpis swojego uprawnienia do ewidencji gruntów i budynków. Przepis rozporządzenia, wskazany powyżej jest zgodny z art. 20 ust. 2 punkt 1) lit, a) p.g.i.k.

Zdaniem strony skarżącej spełnia ona wszelkie wskazane w tychże przepisach prawa przesłanki ujawnienia jej prawa w ewidencji gruntów i budynków, tj.:

- wniosek dotyczy wpisu prawa użytkowania;

- G jest użytkownikiem nieruchomości, której dotyczy wniosek,

- wniosek dotyczy nieruchomości Skarbu Państwa (gruntu państwowego);

- celem wniosku jest ujawnienie w ewidencji G jako podmiotu, w którego władaniu znajduję się nieruchomość objęta użytkowaniem.

Skarżąca spółka podkreśliła, że wskazane powyżej przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy t Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku i ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie wskazują, iż pod pojęciem "władającego gruntem państwowym" należy rozumieć wyłącznie podmiot władający tym gruntem "z woli właściciela w ramach tytułu prawnego uzyskanego od właściciela". Oddanie gruntu państwowego w użytkowanie wieczyste nie pozbawia ko jego "państwowego" charakteru, gdyż nie prowadzi do pozbawienia Skarbu Państwa prawa własności. Interpretacja, którą przyjął organ I instancji i która nie ma żadnego uzasadnienia opartego na przepisach prawa, prowadzi do rozróżnienia sytuacji prawnej podmiotu władającego gruntem państwowym z woli właściciela w ramach tytułu prawnego uzyskanego od właściciela oraz podmiotu władającego gruntem państwowym z woli użytkownika wieczystego w ramach tytułu prawnego uzyskanego od użytkownika wieczystego.

Decyzją z dnia 5 maja 2022 r. nr 67/2022, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję I instancji w całości i orzekł: w pkt. 1 o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działki nr [...] z obrębu [...] położonej na terenie dzielnicy W [...]; w pkt. 2 o umorzeniu postępowania pierwszej instancji w części dotyczącej aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działki nr [...] z obrębu [...] położonej na terenie dzielnicy W [...].

W uzasadnieniu organ II podzielił stanowisko organu I instancji. Dodatkowo wskazał, przytaczając treść art. 20 ust. 1 i ust. 2 p.g.i.k. oraz 12 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r., że przywołane przepisy, a w szczególności treść art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. a p.g.i.k. jednoznacznie wskazuje, że w przypadku gdy nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego ujawnieniu w ewidencji, oprócz właściciela, podlega tylko taki podmiot, który włada nieruchomością zgodnie z zasadami i formami władania wynikającymi z przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa. Ustawodawca wprawdzie odwołuje się do pojęcia władania, ale doprecyzowuje to pojęcie, wskazując, że mowa o władaniu lub gospodarowaniu w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, a więc władaniu opartym o tytuł prawny uregulowany w tych przepisach.

Organ II instancji stwierdził, że skarżąca nie legitymuje się żadnymi dokumentami, z których wynikałoby, że włada działką nr [...] zgodnie z formami władania uregulowanymi w przepisach. Pomimo iż, nabyła prawo do użytkowania działki nr [...] na podstawie umowy ustanowienia użytkowania, niemniej jednak prawo to uzyskała od użytkownika wieczystego działki, a tego typu prawa nie podlegają ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków w świetle obowiązujących przepisów.

Zdaniem organu zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przez organ I instancji prawa materialnego, tj. art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. a p.g.i.k. oraz § 12 pkt 1 lit. e rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie należy uznać za niezasadne.

Ponadto organ zauważył, że zarówno z treści Umowy ustanowienia użytkowania, jak również z treści pisma skarżącej spółki z dnia 28 grudnia 2021 r. wynika, że przedmiotem użytkowania jest wyłącznie działka nr [...] z obrębu [...], zatem postępowanie w zakresie działki nr [...], zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a., należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.

Organ odwoławczy wskazał, że ze względu na nieprawidłowe wskazanie w sentencji decyzji Prezydenta [...] podmiotu, któremu zgodnie z ww. umową przysługuje prawo użytkowania do działki nr [...], przedmiotową decyzję należało uchylić w całości i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy.

Na powyższą decyzję skarżąca spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie:

I. art. 20 ust. 2 p. 1) lit. a) p.g.i.k. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że naruszony przepis nie daje możliwości dokonania wpisu do ewidencji użytkownika nieruchomości Skarbu Państwa, jeśli prawo użytkowania zostało ustanowione przez użytkownika wieczystego gruntu, a nie bezpośrednio przez jego właściciela, podczas gdy z treści naruszonego przepisu literalnie wynika, że w przypadku nieruchomości Skarbi Państwa organ ma obowiązek wykazać w ewidencji także inny podmiot, w którego władaniu lub gospodarowaniu znajduje się nieruchomość, a skarżąca niewątpliwie wykazała, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się we władaniu skarżącej będącej jej użytkownikiem;

II. § 12 p. 1) lit. e) rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że naruszony przepis nie daje możliwości dokonania wpisu do ewidencji użytkownika nieruchomości Skarbu Państwa, jeśli prawo użytkowania zostało ustanowione przez użytkownika wieczystego gruntu, a nie bezpośrednio przez jego właściciela, podczas gdy z treści naruszonego przepisu literalnie wynika, że organ ma obowiązek wykazać w ewidencji dane użytkownika gruntu państwowego, a skarżąca niewątpliwie wykazała, że jest użytkownikiem gruntu państwowego;

III. art. 6 k.p.a. (zasada praworządności), art. 8 § 1 k.p.a. (zasada zaufania) oraz art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania), poprzez niewskazanie argumentacji przemawiającej za wykładnią przepisów prawa materialnego przyjętą przez organ, a w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia wykraczającego poza literalną wykładnię przepisów prawa, co w oczywisty sposób narusza zaufanie strony do organu władzy publicznej, gdyż z treści art. 20 ust. 2 punkt 1) lit. a) p.g.i.k nie wynika, aby pod pojęciem "władającego" należało rozumieć wyłącznie podmiot dysponujący gruntem z woli właściciela w ramach tytułu uzyskanego od właściciela w odpowiednim dokumencie prawnym z treści § 12 p. 1) lit. e) ww. rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku nie wynika, aby oddanie gruntu państwowego w użytkowanie wieczyste pozbawiało ten grunt statusu gruntu państwowego.

Strona skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w części, tj. w zakresie punkt 1 sentencji zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty, powtarzając argumentację zawartą w odwołaniu. Dodatkowo wskazała, że przepis § 12 pkt 1 lit. e ww. rozporządzenia statuuje obowiązek wykazania w ewidencji gruntów i budynków danych dotyczących użytkowników gruntów państwowych i samorządowych. W przedmiotowej sytuacji działka ewidencyjna numer [...] stanowi grunt państwowy, tj. grunt stanowiący własność Skarbu Państwa. Ponadto faktem jest, że skarżąca, na podstawie prawidłowo zawartej umowy, nabyła prawo użytkowania tej działki gruntu. Bez znaczenia jest fakt, iż przedmiotowe prawo użytkowania skarżąca nabyła od S. jako użytkownika wieczystego gruntu, a nie bezpośrednio od Skarbu Państwa jako właściciela. Powyższy przepis rozporządzenia należy rozpatrywać łącznie z art. 20 ust. 2 p. 1) lit. a) p.g.i.k. Skarżąca niewątpliwie wykazała, że przedmiotowa działka ew. nr [...] znajduje się we władaniu skarżącej będącej jej użytkownikiem, a to, jak przyjął organ, że skarżąca nie włada nieruchomością "z woli właściciela w ramach tytułu uzyskanego od właściciela w odpowiednim dokumencie prawnym", a włada nią z woli użytkownika wieczystego w ramach tytułu uzyskanego od użytkownika wieczystego w odpowiednim dokumencie prawnym, biorąc pod uwagę literalne brzmienie powyższego przepisu ustawy, nie powinno mieć znaczenia dla oceny wniosku skarżącej o aktualizację danych w ewidencji gruntów i budynków.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2022 r. poz. 329 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a.").

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 5 maja 2022 r. nr 67/2022, którą organ, po rozpatrzeniu odwołania G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W (wcześniej G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowa z siedzibą w W) od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2022 r. nr [...], orzekającej o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowa z siedzibą w W jako użytkownika dla działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] położonych na terenie dzielnicy W [...], uchylił decyzję I instancji w całości i orzekł:

1. o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działki nr [...] z obrębu [...] położonej na terenie dzielnicy W [...],

2. o umorzeniu postępowanie pierwszej instancji w części dotyczącej aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu G Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W jako użytkownika dla działki nr [...] z obrębu [...] położonej na terenie dzielnicy W [...].

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przepis art. 2 pkt 8 tej ustawy definiuje ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. W myśl art. 20 ust. 1 p.g.i.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące:

1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;

2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;

3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.

Natomiast w myśl art. 20 ust. 2 p.g.i.k. w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:

1) właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości,

b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania;

Stosownie do art. 24 ust. 2a p.g.i.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

a) przepisów prawa,

b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji;

2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje, zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy:

1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:

a) przepisów prawa,

b) wpisów w księgach wieczystych,

c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,

d) ostatecznych decyzji administracyjnych,

e) aktów notarialnych,

ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,

f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,

g) wpisów w innych rejestrach publicznych,

h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;

2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c p.g.i.k.).

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że aktualnie w ewidencji gruntów i budynków dla działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] jako właściciel figuruje Skarb Państwa, a jako użytkownik wieczysty S Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (poprzednia nazwa I Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością). W dziale II księgi wieczystej [...], która jest prowadzona dla ww. działek jako użytkownik wieczysty figuruje wpis I Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.

Bezsporne jest także, że wskazywany przez stronę skarżącą jako postawa konieczności aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków akt notarialny Repertorium A nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r. jest umową ustanowienia użytkowania na rzecz G Spółka z Ograniczoną odpowiedzialnością A Spółka komandytowo-akcyjna działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] podpisaną z użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości na okres do 31 grudnia 2022 r.

Zdaniem Sądu słusznie organy obydwu instancji wskazały, że kluczowym przepisem w niniejszej sprawie jest art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. a p.g.i.k., w świetle którego w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się właścicieli nieruchomości, a w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości. I właśnie odnosząc się do zapisów tej ustawy należy ustosunkować się do kwestii, czy umowa ustanowienia użytkowania zawarta pomiędzy użytkownikiem wieczystym a podmiotem trzecim (w niniejszej sprawie skarżącą spółką) może stanowić podstawę do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków.

Bezsporne jest, że w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2021, poz. 1899 ze zm.) obszernie uregulowano kwestię użytkowania wieczystego, i bezsporne jest, że użytkownik wieczysty gruntu (i taką sytuację mamy w niniejszej sprawie) podlega wykazaniu w ewidencji.

Natomiast odnosząc się do kwestii użytkowania, to wskazać należy, że po pierwsze w myśl art. 18 tej ustawy nieruchomości Skarbu Państwa mogą być oddawane jednostkom organizacyjnym w trwały zarząd, najem i dzierżawę oraz użyczane na cele związane z ich działalnością. Przez jednostkę organizacyjną należy rozumieć państwową lub samorządową jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej (art. 4 pkt 20 ustawy). Natomiast w myśl art. 51 tej ustawy państwowa osoba prawna oraz państwowa jednostka organizacyjna, z dniem ich utworzenia, są wyposażane w nieruchomości niezbędne do ich działalności odpowiednio przez ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa, organ założycielski lub przez organ nadzorujący (ust. 1). Wyposażenie polega na przeniesieniu na rzecz państwowej osoby prawnej własności nieruchomości albo oddaniu jej nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste, użytkowanie, w tym użytkowanie nieodpłatne, użyczenie lub na oddaniu państwowej jednostce organizacyjnej nieruchomości w trwały zarząd. W niniejszej sprawie powyższa sytuacja nie zachodzi.

Ponadto w art. 35, art. 37 i następnych tej ustawy przewidziano możliwość oddania nieruchomości w użytkowanie, jednakże z przepisów tych wynika, że jedną ze stron umowy oddania w użytkowanie jest organ reprezentujący Skarb Państwa.

W ocenie Sądu w ustawie o gospodarce nieruchomościami nie uregulowano w żaden sposób kwestii umowy ustanowienia użytkowania zawartej pomiędzy użytkownikiem wieczystym a podmiotem trzecim (w niniejszej sprawie spółką prawa handlowego). Dlatego też słusznie organ odwoławczy wskazał, że w art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. a p.g.i.k. ustawodawca wprawdzie odwołuje się do pojęcia władania, ale doprecyzowuje to pojęcie, wskazując, że mowa o władaniu lub gospodarowaniu w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, a więc władaniu opartym o tytuł prawny uregulowany w tych przepisach. Skarżąca nie legitymuje się żadnymi dokumentami, z których wynikałoby, że włada działką nr [...] zgodnie z formami władania uregulowanymi w ww. przepisach ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami. Nabyła prawo do użytkowania działki nr [...] na podstawie umowy ustanowienia użytkowania, niemniej jednak prawa tego nie uzyskała bezpośrednio od organu reprezentującego Skarb Państwa (w niniejszej sprawie Prezydenta [...]).

Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej wskazać należy, że opierają się one na wykładni przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Otóż w myśl § 11 pkt lit. a) tego rozporządzenia ewidencja obejmuje dane podmiotowe dotyczące właścicieli oraz przysługujących im wielkości udziałów albo samoistnych posiadaczy. Natomiast w myśl § 12 tego rozporządzenia w ewidencji wykazuje się także:

1) dane dotyczące:

a) użytkowników wieczystych gruntów,

b) jednostek organizacyjnych sprawujących zarząd albo trwały zarząd nieruchomościami,

c) państwowych osób prawnych, którym Skarb Państwa powierzył w stosunku do jego nieruchomości wykonywanie prawa własności lub innych praw rzeczowych,

d) organów administracji publicznej, które gospodarują nieruchomościami wchodzącymi w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa oraz gminnych, powiatowych i wojewódzkich zasobów nieruchomości,

e) użytkowników gruntów państwowych i samorządowych.

Skarżąca swoje uprawnienie do aktualizacji danych w ewidencji upatruje w brzmieniu art. 12 pkt 1 lit. e ww. rozporządzenia. W ocenie Sądu stanowisko skarżącej jest błędne. Nie może ujść uwadze Sądu, że określenie "użytkowników gruntów państwowych i samorządowych" sugeruje, że ten zapis dotyczy wszystkich użytkowników gruntów państwowych i samorządowych. Jednakże przy przyjęciu takiego założenia powyższy przepis art. 12 pkt 1 lit. e ww. rozporządzenia byłby sprzeczny z przepisem rangi ustawowej, tj. art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. a p.g.i.k. Jak już obszernie wskazał Sąd powyżej, w ustawie o gospodarce nieruchomościami nie uregulowano w żaden sposób kwestii umowy ustanowienia użytkowania zawartej pomiędzy użytkownikiem wieczystym a podmiotem trzecim. Tym samym zapis "użytkowników gruntów państwowych i samorządowych" należy odczytywać jako "użytkowników gruntów państwowych i samorządowych, gdy jedną ze stron umowy oddania w użytkowanie jest organ reprezentujący Skarb Państwa".

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.