Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1015/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6266 Jednostki pomocnicze
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w całości
Powołane przepisy: article: art. 9a
journal: Dz.U. 2015 poz 1390
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 18 lutego 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędzia NSA Janusz Nowacki Protokolant starszy sekretarz sądowy Ewa Cieślik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2020 roku sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Brzezinach na uchwałę Rady Miasta Brzeziny z dnia 31 sierpnia 2011 r. nr XI/81/2011 w przedmiocie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków Zespołu Interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 1015/19

UZASADNIENIE

W dniu 4 listopada 2019 r. Prokurator Rejonowy w Brzezinach działając na podstawie art. 8, art. 50 § 1, art. 52 § 1, art. 53 § 3 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej: p.p.s.a. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Miasta Brzeziny z dnia 31 sierpnia 2011, nr XI/81/2011 w sprawie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków Zespołu Interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania, w części dotyczącej: ust. 1 rozdziału 1; ust. 1 rozdziału 2; ust. 2 pkt 2, ust. 2 pkt 4, ust. 3 pkt 6 rozdziału 2; ust. 1 –3 oraz ust. 5-6 rozdziału 3 załącznika do uchwały.

Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie art. 9a ust. 1-3, 7-10, 13 i 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 1390) – dalej: ustawa oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 1515 ze zm.)- dalej: u.s.g., poprzez:

- powtórzenie w przepisie ust. 1 rozdziału 1 załącznika do uchwały treści przepisu art. 9a ust. 1 ustawy ;

- powtórzenie w przepisie ust. 1 rozdziału 2 załącznika do uchwały treści art. 9a ust. 3 i ust. 4 ustawy;

- powtórzenie w przepisie ust. 2 punkt 2 rozdziału 2 załącznika do uchwały treści art. 9a ust. 2 ustawy;

- nieuprawnione, z naruszeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 9a ust. 15 ustawy, rozszerzenie kręgu podmiotów desygnujących swoich przedstawicieli do Zespołu poprzez zawarcie w przepisie ust.1 rozdziału 2 załącznika do uchwały zapisu "do prac Zespołu powołani zostają przedstawiciele Sądu Rejonowego w Brzezinach (Wydziału Rodzinnego i Nieletnich oraz Wydziału Karnego)";

- nieuprawnione ustalenie w przepisie pkt 6 ust. 3 rozdziału 2 załącznika do uchwały okoliczności przesądzających o odwołaniu członka Zespołu Interdyscyplinarnego;

- nieuprawnione ustalenie w przepisie pkt 4 ust. 2 rozdziału 2 załącznika do uchwały okoliczności przesądzających o odwołaniu przewodniczącego Zespołu Interdyscyplinarnego;

- powtórzenie w przepisie ust. 1 rozdziału 3 załącznika do uchwały treści art. 9a ust. 8 ustawy;

- powtórzenie w przepisie ust. 2 rozdziału 3 złącznika do uchwały treści art. 9a ust. 13 ustawy;

- powtórzenie w przepisie ust. 3 rozdziału 3 złącznika do uchwały treści art. 9b ust. 10 ustawy;

- powtórzenie w przepisie ust. 5 rozdziału 3 złącznika do uchwały treści art. 9a ust. 9 ustawy;

- powtórzenie w przepisie ust. 6 rozdziału 3 złącznika do uchwały treści art. 9b ust. 7 ustawy;

Z uwagi na powyższe naruszenia Prokurator Rejonowy w Brzezinach wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w skarżonej części, stwierdzenie, że zaskarżona uchwała w części w jakiej stwierdzono jej nieważność nie podlega wykonaniu oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Brzeziny wniosła o:

1. oddalenie skargi w zakresie żądania stwierdzenia nieważności załącznika do uchwały w części dotyczącej ust. 1 rozdziału 1, ust. 1 rozdziału 2, ust. 2 pkt 2 rozdziału 2, ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 5 rozdziału 3;

2. uwzględnienie skargi w pozostałym zakresie;

3. umorzenie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a postępowania w zakresie dotyczącym ust. 1 pkt 5, ust. 2 pkt 4 i ust. 3 pkt 6 rozdziału 2 złącznika do uchwały;

4. nieobciążanie organu kosztami postępowania.

W zakresie wniosku o oddalenie skargi pełnomocnik Rady Miejskiej w Brzezinach wskazał, iż co prawda w aktach prawa miejscowego nie powinno dochodzić do powtarzania treści przepisów ustaw oraz przepisów innych aktów normatywnych, niemniej jednak nie każde naruszenie techniki legislacyjnej musi skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały dotkniętej takim uchybieniem. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych pełnomocnik organu wywiódł, iż samo powtórzenie (a nie modyfikacja) w uchwale przepisów powszechnie obowiązującego prawa, które nie powoduje potencjalnie ujemnych skutków dla adresatów uchwalanego prawa miejscowego, nie ma charakteru naruszenia prawa. Co więcej, zabieg "powtórzenia treści przepisów ustawy" jest często stosowany w celu zwiększenia przejrzystości danego aktu, tak aby był czytelny i zrozumiały dla jego adresata. Zdaniem pełnomocnika organu w niniejszej sprawie zarzucane uchwale w powyższym zakresie naruszenia stanowiły jedynie powtórzenie treści przepisów ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, a storna skarżąca nie wykazała, że naruszenie to powodowało potencjalne ujemne skutki dla adresatów kwestionowanej uchwały.

Natomiast, co do wniosku o uwzględnienie skargi w części dotyczącej ust. 1 pkt 5 rozdziału 2 oraz ust. 2 pkt 4 i ust. 3 pkt 6 rozdziału 2 załącznika do uchwały oraz umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 §1 pkt 3 p.p.s.a. w powyższym zakresie, pełnomocnik organu wskazał, iż Rada Miasta Brzeziny korzystając z przysługujących jej uprawnień autokontrolnych podjęła w dniu 28 listopada 2019 r. uchwałę nr XX/141/2019 zmieniającą uchwałę w sprawie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków Zespołu Interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania, skreślając w/w przepisy.

Obecny na rozprawie w dniu 18 lutego 2020 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej Łódź-Górna stający w imieniu strony skarżącej oświadczył, że popiera skargę w zakresie jej pkt 1 oraz cofa wniesioną skargę w zakresie pkt 2-3. Wnosił także o nieuwzględnienie wniosku organu administracji o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie wskazanym w odpowiedzi na skargę.

Pełnomocnik Rady Miasta Brzeziny podtrzymał wnioski i stanowisko przedstawione w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości – między innymi – poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.).

Z wymienionych przepisów wynika zatem, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Natomiast w myśl art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo twierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że powyżej powołany przepis nie określa rodzaju naruszenia prawa, którego następstwem byłoby zastosowanie uregulowanej w nim sankcji nieważności. Kwestii powyższej nie rozstrzyga również ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst. jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 506) – dalej: u.s.g., w treści której ustawodawca przewidział dwa rodzaje naruszeń prawa – istotne lub nieistotne – mogące być wywołane przez ustanowienie aktów uchwalanych przez organy gminy (art. 91 u.s.g.). Brak ustawowych definicji w/w rodzajów naruszeń, czyni niezbędnym odwołanie się w tym zakresie do ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, zgodnie z którym za "istotne" naruszenie prawa zarówno prawa ustrojowego, materialnego, jak i proceduralnego uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Za przejaw istotnego naruszenia prawa uznaje się miedzy innymi podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały. Co więcej stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Nie jest zaś konieczne rażące naruszenie, warunkujące stwierdzenie nieważności decyzji czy postanowienia, o jakim mowa w przepisie art. 156 § 1 k.p.a. Natomiast w przypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97; z dnia 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95; www.cbois.sa.gov.pl).

W niniejszej sprawie kontroli przedmiotem wniesionej skargi Prokurator Rejonowy w Brzezinach uczynił uchwałę Rady Miasta Brzeziny z dnia 31 sierpnia 2011, nr XI/81/2011 w sprawie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków Zespołu Interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania, w części dotyczącej: ust. 1 rozdziału 1; ust. 1 rozdziału 2; ust. 2 pkt 2, ust. 2 pkt 4, ust. 3 pkt 6 rozdziału 2; ust. 1 –3 oraz ust. 5-6 rozdziału 3 załącznika do uchwały, którym Prokurator Rejonowy w Brzezinach zarzuca rażące naruszenie art. 9a ust. 1-3, ust. 7-10, ust. 13 i ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przemocy w rodzinie (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 1390) - dalej: ustawa, oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej do określenia w drodze uchwały trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków Zespołu, nieuprawnioną modyfikację wskazanych przepisów oraz zawarcie zapisów stanowiących powtórzenie powołanej ustawy.

Na wstępie niniejszych rozważań wskazać należy, iż zgodnie z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organy władzy publicznej działają w granicach i na podstawie prawa.

Natomiast jak wynika z treści art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa.

Z treści powyższych przepisów wynika, iż każda norma kompetencyjna musi być realizowana w taki sposób, aby nie naruszała innych przepisów ustawy. Zakres upoważnienia musi być zawsze ustalony przez pryzmat zasad demokratycznego państwa prawnego, działania w granicach i na podstawie prawa. Realizując kompetencję organ musi uwzględniać treść normy ustawowej. Odstąpienie od tej zasady z reguły stanowi istotne naruszenia prawa. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie, ugruntował się pogląd dotyczący dyrektyw wykładni norm o charakterze kompetencyjnym. Naczelną zasadą prawa administracyjnego jest zakaz domniemania kompetencji. Ponadto należy podkreślić, że normy upoważniające powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny. Jednocześnie zakazuje się dokonywania wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych oraz wyprowadzania kompetencji w drodze analogii (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 593/09, LEX 646458). Wskazać również należy, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, zgodnie z którym powtarzanie w uchwałach organów gminy całych uregulowań ustawowych, jak i ich części, czy też nieprecyzyjne powtarzanie przepisów zawartych w ustawie delegującej (upoważniającej) stanowi istotne naruszenie prawa. Uchwała rady gminy nie może bowiem regulować jeszcze raz tego, co jest już zawarte w obowiązującej ustawie, gdyż mogłoby to prowadzić do sytuacji, w której powtórzony przepis będzie interpretowany w kontekście uchwały, w której go powtórzono, co mogłoby skutkować całkowitą lub częściową zmianą intencji prawodawcy. Podkreślenia wymaga również, że w orzecznictwie dopuszcza się w drodze wyjątku możliwość powtarzania w akcie prawa miejscowego zapisów ustawowych, o ile takie powtórzenie ma charakter dosłowny i jeżeli jest to uzasadnione względami zapewnienia komunikatywności tekstu prawnego, stanowiąc określenie materii, która jest regulowana aktem prawa miejscowego, jednakże i w takich sytuacjach winno się raczej poprzestać na odesłaniu do odpowiednich uregulowań ustawowych, celem uniknięcia ewentualnych istotnych wątpliwości interpretacyjnych co do tego, w jakim brzmieniu dana norma prawna (przytoczonym czy następnie zmienionym) obowiązuje na gruncie danego aktu prawa miejscowego. (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 4 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Go 132/18, wyroki WSA w Poznaniu z: 22 kwietnia 2015 r., IV SA/Po 1284/14; 3 lutego 2015r., IV SA/PO 582/14; z 14 czerwca 2018 r. , IV SA/Po 431/18; wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., II GSK 2114/11; www.cbois.nsa.gov.pl).

Stosownie do treści art. 9a ust. 1-5 ustawy gmina podejmuje działania na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, w szczególności w ramach pracy w zespole interdyscyplinarnym. Zespół interdyscyplinarny powołuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W skład zespołu interdyscyplinarnego wchodzą przedstawiciele: 1) jednostek organizacyjnych pomocy społecznej; 2) gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych; 3) Policji; 4) oświaty; 5) ochrony zdrowia; 6) organizacji pozarządowych; a nadto kuratorzy sądowi. Ponadto w skład zespołu interdyscyplinarnego mogą wchodzić także prokuratorzy oraz przedstawiciele innych podmiotów, działających na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie. W art. 9a ust. 6-14 ustawy ustawodawca uregulował kwestie związane z wyborem przewodniczącego zespołu interdyscyplinarnego, podstaw jego działania, obsługi organizacyjno-technicznej, terminu zwoływania posiedzeń zespołu, możliwości tworzenia w ramach zespołu grup roboczych oraz ich skład. Natomiast jak wynika z treści art. 9a ust. 15 ustawy określenie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków następuje w drodze uchwały rady gminy.

Mając powyższe na uwadze, jak również treść zakwestionowanych przez stronę skarżącą poszczególnych jednostek redakcyjnych załącznika do uchwały Rady Miasta Brzeziny z dnia 31 sierpnia 2011 r., nr XI/81/2011 Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, przy czym zakres stwierdzonych naruszeń uzasadnia stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości.

Odnośnie zakwestionowanego ust. 1 rozdziału 1 załącznika do uchwały, w myśl którego gmina podejmuje działania na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, organizując pracę Zespołu Interdyscyplinarnego, który realizuję działania określone w gminnym programie przeciwdziałania przemocy w rodzinie oraz w ramach realizacji założeń Krajowego Programu Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie, Sąd podziela argumentacje strony skarżącej, iż stanowi on nieuprawnione powtórzenie treści art. 9a ust. 1 ustawy, zgodnie z którym gmina podejmuje działania na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, w szczególności w ramach pracy w zespole interdyscyplinarnym. Co więcej, Sąd w oparciu o przysługujące mu na podstawie art. 134 p.p.s.a. uprawnienia stwierdza, iż w treści kwestionowanego zapisu ust. 1 rozdziału 1 załącznika powtórzono treść art. 9b ust. 1 ustawy, z którego wynika, że zespół interdyscyplinarny realizuje działania określone w gminnym programie przeciwdziałania przemocy w rodzinie oraz ofiar przemocy w rodzinie. Powyższe w ocenie Sądu uzasadnia twierdzenie, iż uchwalając treść ust. 1 rozdziału 1 załącznika do uchwały Rada Miasta Brzeziny nie tylko w sposób nieuprawniony powtórzyła treści art. 9a ust. 1 i art. 9b ust. 1 ustawy, lecz również dokonała w sposób nieuprawniony ich modyfikacji, polegającej na wprowadzeniu regulacji stanowiącej de facto kompilację dwóch różnych przepisów ustawowych. Tym samym zarzut skargi w powyższym zakresie Sad uznał za uzasadniony.

Za uzasadniony Sąd uznał także zarzuty, co do istotnego naruszenia prawa polegający na zawarciu w treści ust. 1 rozdziału 2 załącznika do uchwały zapisu, zgodnie z którym w skład Zespołu Interdyscyplinarnego wchodzą przedstawiciele: 1) Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzezinach, 2) Miejskiej Komisji ds. Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, 3) Komendy Powiatowej Policji w Brzezinach, 4) szkół podstawowych i gimnazjum, 5) Sądu Rejonowego w Brzezinach (Wydziału Rodzinnego i Nieletnich, Wydziału karnego i Zespołu Kuratorskiej Służby Sądowej), 6) organizacji pozarządowych, 7) ochrony zdrowia. Jak słusznie wskazuje Prokurator Rejonowy w Brzezinach treść kwestionowanego zapisu stanowi nieuprawnione powtórzenie treści art. 9a ust. 3 i 4 ustawy regulujące skład zespołu interdyscyplinarnego, jak również nieuprawnioną ich modyfikację poprzez rozszerzenie tego składu, wbrew delegacji ustawowej przyznanej Radzie na podstawie art. 9a ust. 15 ustawy, o przedstawicieli Sądu Rejonowego w Brzezinach. Ponadto w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę uchwalając treść ust. 1 rozdziału 2 załącznika Rada Miasta Brzeziny przekroczyła przyznane jej kompetencje, zawężając w sposób nieuprawniony krąg wchodzących w skład Zespołu Interdyscyplinarnego przedstawicieli oświaty (art. 9a ust. 3 pkt 4 ustawy) do przedstawicieli szkół podstawowych i gimnazjum.

Za uzasadnione Sąd uznał również zarzuty skargi, co do istotnego naruszenia art. 9a ust. 2 ustawy poprzez powtórzenie jego treści w ust. 2 pkt 2 rozdział 2 złącznika do uchwały oraz przekroczenia wynikającego z art. 9a ust. 15 ustawy upoważnienia ustawowego poprzez ustalenie odpowiednio okoliczności przesądzających o odwołaniu członka Zespołu Interdyscyplinarnego (ust 2 pkt 2 rozdziału 2 załącznika) oraz okoliczności przesądzających o odwołaniu przewodniczącego Zespołu Interdyscyplinarnego (ust. 3 pkt 6 rozdziału 2).

W powyższym, zakresie stwierdzić należy, iż zgodnie z treścią art. 9a ust. 2 ustawy zespół interdyscyplinarny powołuje wójt burmistrz albo prezydent miasta. Natomiast z treści sformułowanego przez Radę Miasta Brzeziny spornego zapisu ust. 2 pkt 2 rozdział 2 załącznika do uchwały wynika, że skład zespołu interdyscyplinarnego ustala Burmistrz Miasta Brzeziny zarządzeniem o powołaniu Zespołu Interdyscyplinarnego. Zestawienie powyżej przytoczonych treści wskazuje, że poza nieuprawnionym powtórzeniem art. 9a ust. 2 ustawy, doszło także do przekroczenia ustawowych uprawnień rady gminy wynikających z art. 9a ust. 15 ustawy. Podkreślić bowiem należy, iż użycie w ust. 2 pkt 2 rozdział 2 załącznika wyrażenia "ustala", które zgodnie z definicją Słownika Języka Polskiego PWN (www.sjp.pwn.pl) oznacza "zdecydować o ostatecznej formie, postaci lub przebiegu czegoś", może prowadzić do błędnego przekonania, iż organem decyzyjnym, co do podmiotów wchodzących w skład zespołu interdyscyplinarnego jest odpowiednio wójt, burmistrz, czy prezydent miasta. Tymczasem jak już wcześniej wskazano przyznane organowi wykonawczemu gminy uprawnienie w zakresie "utworzenia" zespołu interdyscyplinarnego ograniczone zostało do powołania do zespołu interdyscyplinarnego wskazanych przedstawicieli podmiotów, o których mowa w art. 9a ust. 3 i 5 ustawy, na podstawie zawartych porozumień z tymi podmiotami, co wynika z art. 9a ust. 8 ustawy.

Natomiast, co do zakwestionowanych zapisów ust 2 pkt 2 rozdziału 2 i ust. 3 pkt 6 rozdziału 2 załącznika do zaskarżonej uchwały odnoszących się do przypadków uzasadniających odwołanie odpowiednio członka zespołu interdyscyplinarnego oraz jego przewodniczącego wskazać należy, iż z zawartej w art. 9a ust. 15 ustawy delegacji ustawowej wynika jedynie uprawnienie rady gminy do określenia w drodze uchwały trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego. Zakres tego upoważnienia nie obejmuje natomiast kompetencji rady gminy do konkretyzacji określonych sytuacji, okoliczności, czy zdarzeń uzasadniających odwołanie członków zespołu interdyscyplinarnego. Jak słusznie bowiem podnosi strona skarżąca określony przez ustawodawcę sposób tworzenia zespołu interdyscyplinarnego składającego się z osób delegowanych przez podmioty wymienione w art. 9a ust. 3 i ust. 5 ustawy, na podstawie zawartych porozumień z organem gminy, wynikające z art. 9a ust. 13 wykonywanie zadań przez członków zespołu interdyscyplinarnego oraz grup roboczych w ramach obowiązków służbowych lub zawodowych, czy też brak zależności służbowej pomiędzy organem wykonawczym gminy a częścią podmiotów wchodzących w skład zespołu, wskazuje na celowy zabieg ustawodawcy, co do braku delegowania na gminy uprawnień do określania przesłanek powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego.

Sąd za uzasadnione uznał także zarzuty, co do istotnego naruszenia prawa poprzez nieuprawnione, a co więcej niedosłowne powtórzenie przepisów ustawy w treści zakwestionowanych ustępów 1-3 oraz ust. 5-6 rozdziału 3 załącznika do uchwały. Powyższe poza naruszeniem § 118 w zw. z § 143 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2020 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz.U. z 2002 r. Nr 100 poz. 908 ze zm.) stanowiło naruszenie powołanych na wstępie art. 7 i art. 94 Konstytucji.

Ponadto Sąd działając w ramach wynikających z art. 134 p.p.s.a. uprawnień zakwestionował zgodność z prawem zapisu ust. 2 pkt 1 rozdziału 2 załącznika do zaskarżonej uchwały, zgodnie z którym kandydatów na członków Zespołu Interdyscyplinarnego wskazują osoby kierujące podmiotami wymienionymi w ust. 1. W ocenie Sądu powyższa regulacja pozostaje w sprzeczność z ustawowym upoważnieniem rady gminy wynikającym z art. 9a ust. 15 ustawy, gdyż ustawodawca nie przyznał żadnemu z organów gminy prawa do ingerowania w wewnętrzną organizację i podział kompetencji obowiązujący w podmiotach delegujących swoich przedstawicieli do zespołu interdyscyplinarnego.

Odnosząc się natomiast do zawartej w odpowiedzi na skargę argumentacji Rady Miasta Brzeziny, co do braku wykazania przez Prokuratora Rejonowego w Brzezinach, iż dokonane w zakresie ust. 1 rozdziału 1, ust. 1, ust. 2 pkt 2 rozdziału 2, ust. 1-3 i ust. 5 rozdziału 3 załącznika do zaskarżonej uchwały powtórzenie przepisów ustawowych prowadziło do jakichkolwiek negatywnych skutków, w szczególności naruszenia interesu potencjalnych adresatów uchwały, Sąd rozpoznający niniejszą skargę stwierdza, iż obowiązujące przepisy prawa nie uzależniają stwierdzenia nieważności stanowionych przez organy stanowiące gminy aktów prawa miejscowego uchwalonych w sprzeczności z obowiązującym prawem, od uprzedniego wykazania wystąpienia jakichkolwiek ujemnych następstw.

Ponadto jak już wcześniej wskazano w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, zgodnie z którym w drodze wyjątku od ogólnej zasady zakazu powtarzania w uchwałach organów gminy uregulowań ustawowych, za dopuszczalne uznaje się niekiedy powtarzanie w aktach prawa miejscowego innych regulacji normatywnych, co uzasadniane jest względami zapewnienia komunikatywności tekstu prawnego. W każdym jednak przypadku tego rodzaju powtórzenia powinny być powtórzeniami dosłownymi, aby uniknąć wątpliwości, który fragment tekstu prawnego (rozporządzenia, ustawy upoważniającej czy innego aktu normatywnego) ma być podstawą odtworzenia normy postępowania. Co więcej zasadne jest wystrzeganie się od dokonywania nawet takich dosłownych powtórzeń - zastępując je, w miarę potrzeby, odesłaniami do odnośnych regulacji normatywnych - gdyż nawet dosłowne przytoczenie aktualnego brzmienia danej regulacji normatywnej, w przypadku jej późniejszej zmiany, może stać się źródłem istotnych wątpliwości interpretacyjnych co do tego, w jakim brzmieniu przytoczonym czy następnie zmienionym obowiązuje ona na gruncie danego aktu prawa miejscowego (por. wyroki WSA w Poznaniu z 3 lutego 2015 r., IV SA/PO; z 14 czerwca 2018 r., IV SA/Po 431/18; www.cbois.nsa.gov.pl). Tymczasem na gruncie niniejszej sprawy jak już wcześniej wskazano analiza kwestionowanych zapisów załącznika do zaskarżonej uchwały wskazuje, iż poza dosłownymi powtórzeniami przepisów ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, Rada Miasta Brzeziny dokonała ich nieuprawnionej modyfikacji, w tym wprowadzając regulacje stanowiące połączenie rożnych przepisów ustawy. Z uwagi na powyższe wniosek organu administracji o częściowe oddalenie skargi nie zasługuje na uwzględnienie.

Natomiast, co do wniosku organu o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie kwestionowanego ust. 1 pkt 5, ust. 2 pkt 4 i ust. 3 pkt 6 rozdziału 2 załącznika do zaskarżonej uchwały, z uwagi na ich wyeliminowanie z obiegu prawnego w ramach przysługujących Radzie Miasta w Brzezinach, na podstawie art. 54 §3 p.p.s.a uprawnień autokontrolnych wskazać należy, iż stwierdzenie nieważności wywołuje skutek ex tunc a więc od momentu podjęcia uchwały, wobec której stwierdzono nieważność a uchylenie, zmiana czy wygaśnięcie stwierdzone w danym akcie nie wywołuje wstecznego skutku tylko skutek ex nunc. Skutki prawne uchylenia aktu i stwierdzenia jego nieważności są zatem odmienne, więc zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ jednostki samorządu terytorialnego w sprawie z zakresu administracji publicznej nie czyni zbędnym wydania przez sąd administracyjny wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie lub zmianę. W uchwale z 14 lutego 1994 r., sygn. akt: K 10/93, Trybunał Konstytucyjny stanął na stanowisku, że "przepis obowiązuje w danym systemie prawa, jeśli można go zastosować do sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości". Tak więc uchylenie zaskarżonej uchwały przez organ, który ją podjął, czy też utrata jej mocy obowiązującej przed wydaniem wyroku nie czyni bezprzedmiotowym rozpoznania skargi na tę uchwałę.

Z powyższych przyczyn Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

ab/