Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 652/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 1, art. 16
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Protokolant specjalista Agnieszka Rogowska-Bil, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2019 r. sprawy ze skargi D. C. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezes Sądu Okręgowego w K., działając na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257, z późn. zm., dalej Kpa) w zw. z art. 17 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 z późn. zm., dalej także ustawa lub u.d.i.p.), po rozpatrzeniu odwołania D.C. (dalej także: wnioskodawca, strona, skarżący) od decyzji Prezesa Sądu Rejonowego w S. z dnia [...]r. nr [...] odmawiającej udostępnienia informacji publicznej — decyzję pierwszoinstancyjną utrzymało w mocy.

Argumentując rozstrzygnięcie organ odwoławczy przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń wskazując prawne regulacje przedmiotu, w tych ramach — po zaakceptowaniu ustaleń dokonanych przez organ pierwszoinstancyjny — odnotował, że w dniu 05 grudnia 2017 r. do Sądu Rejonowego w S. wpłynął wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci:

1) wydania odpisów czterech wyroków wydanych przez Sąd Rejonowy Wydział [...] Kamy w S. w okresie od dnia 1 stycznia 2010 r. do dnia 31 grudnia 2010 r. w sprawach, w których oskarżonym postawiono zarzut, jak zaznaczył, określony we wniosku w następujący sposób "W dniu...na blankiecie mandatu o numerze....podrobił podpis....poprzez odręczne nakreślenie w miejscu - czytelny podpis osoby ukaranej - treści, tj. czyn z art. 270 § 1 k.k.",

2) udzielnia informacji: czy Sąd Rejonowy w S. w okresie od 01 stycznia 2017 r. do 28 listopada 2017 r. prowadził lub prowadzi postępowanie karne wobec osoby, która odbywa karę pozbawienia wolności na podstawie ENA i nie zrzekła się ona zasady specjalności, a prowadzone postępowanie karne nie zostało objęte tym ENA przy jednoczesnym zaistnieniu w prowadzonym postępowaniu karnym nie objętym ENA, że czyn osoby ściganej zagrożony jest bezwzględnym pozbawieniem wolności.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezes Sądu Rejonowego w S. odmówił udostępnienia określonej we wniosku informacji, wskazując, że informacja, o którą wnioskował wnioskodawca stanowi informację przetworzoną, a wnioskodawca nie wykazał, pomimo wezwania, interesu publicznego w pozyskaniu informacji przetworzonej. Jednocześnie organ pierwszoinstancyjny przypomniał, że pismem z dnia 19 grudnia 2017 r. wskazano wnioskodawcy, iż informacja, której udostępnienia żąda ma charakter informacji przetworzonej na postawie art. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Poinformowano go także, iż udostępnienie może nastąpić po wykazaniu w terminie 14 dni powodów, dla których spełnienie tego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. W dniu 14 lutego 2018 r. wpłynęło do niego pismo wnioskodawcy z dnia 17 stycznia 2018 r. zawężające okresu czasu, z którego mają pochodzić informacje odnośnie pkt. 1. "zakreślam okres z którego mogą pochodzić wskazane wyroki do: 1.01.2010-31.12.2010r., pkt. 2 "zakreślam okres z którego ma udostępniona informacja publiczna dot. postępowań związanych z ENA do 1.01.2017-28.11.2017r.", a także pismo z dnia 7 lutego 2018 r. stanowiące wniosek o przywrócenie terminu na złożenie pisma w sprawie wykazania powodów, dla których spełnienie żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Równocześnie wyjaśnił, że w dniu 27 lutego 2018 r. ponownie wskazano wnioskodawcy, iż informacja, której udostępnienia żąda mimo zawężenia okresu czasu, z którego ma pochodzić nadal ma charakter informacji przetworzonej na postawie art. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Poinformowano go również, iż udostępnienie może nastąpić po wykazaniu w terminie 14 dni powodów, dla których spełnienie tego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Przesyłka została odebrana przez adresata w dniu 6 marca 2018 r. o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru. Do dnia 28 marca 2018 r. wnioskodawca nie wykazał powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Organ drugoinstancyjny przypomniał także, że w złożonym odwołaniu wnioskodawca wskazał, że w jego ocenie żądane informację mają przymiot tzw. prostych nie wymagających przetworzenia i jednocześnie zawęził okres, za który domagał się udostępnienia informacji określając go jako odpowiednio od 01 stycznia do 31 lipca 2010 r. oraz od 1 stycznia do 1 lipca 2017 r. Następnie wskazał, że zgodnie z art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, zaś jego realizacja odbywa się na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Z kolei art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stanowi, iż uzyskanie informacji publicznej przetworzonej jest możliwe wtedy, gdy istnieje szczególnie istotny interes publiczny. Dlatego też, jak zaznaczył, należało w pierwszym rzędzie ustalić, czy żądana informacja ma charakter informacji prostej, czy też przetworzonej, ponieważ ustawodawca wyraźnie rozróżnia te dwie sytuacje.

Wyjaśnił przy tym, że informacja prosta, to informacja, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. W wypadku, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją a jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności, w tym zebrania lub zsumowania informacji znajdujących się w posiadaniu zobowiązanego - wytworzenie dokumentu żądanej treści wskazywać będzie na proces jej przetworzenia. Informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją nieistniejącą w przyjętej treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego. Na poparcie wyrażonego poglądu przytoczył m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1048/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 26 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Go 249/10, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 lipca 2010 r., sygn. akt ll SA/Wa 488/10, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA.

Następnie wskazał, że przetworzenie informacji jest zebraniem lub zsumowaniem pojedyńczych wiadomości będących w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, wymagających samodzielnego ich zredagowania, związanego z koniecznością przeprowadzenia przez tenże podmiot czynności analitycznych, których końcowym efektem jest dokument pozwalający na dokonanie przez wnioskodawcę samodzielnej interpretacji i oceny. Informacja przetworzona jest zaś jakościowo nową informacją powstałą w wyniku czynności technicznych i określonego działania intelektualnego na zbiorze informacji prostych już znajdujących się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, przygotowaną specjalnie dla wnioskodawcy według wskazanych przez niego kryteriów (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 27 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Ol 85/18).

Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy uznał, że informacja o jaką wnosił wnioskodawca, jak słusznie przyjął organ I instancji nie ma charakteru informacji prostej, ponieważ nie wystarczy prosta selekcja dokumentów, ale niezbędne jest sięgnięcie do dokumentów źródłowych. Działania jakie musieliby podjąć pracownicy przygotowujący żądaną informację, jego zdaniem, wymagają więc nie tylko intelektualnego wkładu w celu jej stworzenia, ale przede wszystkim poświęcenia temu odpowiedniej ilości czasu i nakładu pracy.

Równocześnie argumentując podniósł, że jak wynika z kierowanych do wnioskodawcy wezwań w Sądzie Rejonowy w S. nie prowadzi się odrębnej statystyki ani ewidencji spraw pozostających w zainteresowaniu wnioskodawcy i konieczne byłoby przeanalizowanie akt spraw karnych gdzie zarzut opiewałby na czyn z art. 270 §1 k.k. i akt gdzie wydano decyzję w przedmiocie Europejskiego Nakazu Aresztowania.

W pełni podzielił przy tym pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11, że w sytuacji, gdy utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a w szczególności gdy wymaga to analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca, to jest to informacja przetworzona. Zbiór takich informacji nie stanowi informacji przetworzonych tylko wówczas, gdy jego wytworzenie nie wymusza analizowania podanego zasobu dokumentów i wyboru tylko niektórych dokumentów z tego zasobu według określonych kryteriów. W powołanym art. 3 ust 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej ustawodawca przewidział ograniczenie w udzielaniu informacji przetworzonej przez wprowadzenie przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji. Pojęcie interesu publicznego jest pojęciem niedookreślonym, nie posiadającym na gruncie obowiązującego prawa zapisanej formuły. W istocie pojęcie to odnosi się do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa. Skuteczne działanie w granicach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. W zakresie prawa dostępu do informacji publicznej oznacza to, że interes publiczny istnieje wtedy, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa i na przykład w konsekwencji usprawniałoby działanie jego organów (por. wyroki WSA w Warszawie: z 15 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 2225/04, z 22 lutego 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1721/05, z 16 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 466/10).

Ponownie przypomniał, że wnioskodawca pomimo wezwania nie wykazał, że uzyskanie informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

W ocenie organu odwoławczego interes określonej osoby lub nawet grupy, aczkolwiek dla tej osoby lub grupy istotny i ważny, nie stanowi jednak interesu publicznego. Jak wskazano powyżej - interes publiczny istnieje wtedy, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa i na przykład w konsekwencji usprawniałoby działanie jego organów. Przesłankę "szczególnej istotności dla interesu publicznego" należy uznać za wypełnioną w takiej sytuacji, w której pozyskanie określonej informacji i jej upublicznienie leży w interesie nie tylko wnioskodawcy, ale także innych obywateli (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 marca 2014r., sygn. akt IV SA/GI 110/14). Takiej okoliczności, jak zaznaczył, wnioskodawca nie wykazał. Brak jest, jego zdaniem, podstaw do uznania, że uzyskanie informacji publicznej, o udostępnienie której wystąpił wnioskodawca, będzie miało znaczenie z punktu funkcjonowania państwa i usprawni działanie jego organów. Interesem publicznym nie jest bowiem interesem konkretnej osoby lub nawet określonej grupy społecznej.

Tym samym organ odwoławczy zaakceptował w pełni pogląd organu pierwszej instancji i stwierdził, że w wyniku analizy całokształtu zebranego w aktach sprawy materiału dowodowego, nie znalazł podstaw do zajęcia w przedmiotowej sprawie odmiennego stanowiska od zaprezentowanego w zaskarżonej w trybie odwoławczym decyzji organu pierwszej instancji.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, strona skarżąca – nie formułując odrębnych zarzutów – zanegowała ją, jak określiła, w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie. Jego zdaniem informacja o jaka wnosił wnioskodawca nie ma charakteru informacji prostej bowiem nie wystarczy prosta selekcja dokumentów lecz niezbędne jest sięgnięcie do dokumentów źródłowych co wymagałoby użycia dodatkowych sił i środków innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności i wiązałoby się zatem z koniecznością ich odpowiedniego przetworzenia. W związku z czym organ, uznając zawnioskowane dane za informację publiczną przetworzoną, zobowiązany jest wezwać wnioskodawcę do wskazania istnienia interesu publicznego przemawiającego za ich udostępnieniem. Tymczasem, jak zaznaczył, po wezwaniu wnioskodawcy do wykazania interesu publicznego ten nie wykazał takich okoliczności a tym samym - w jego ocenie - brak było podstaw do udostępnienia żądanej informacji. Mając to na uwadze, jak powtórzył, brak było podstaw do kwestionowania decyzji organu I instancji w związku z czym utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Jednocześnie uznał skargę za bezzasadną.

Na rozprawie w dniu 12 marca 2019 roku pełnomocnik organu wnosił i wywodził jak w odpowiedzi na skargę, eksponując, że strona skarżąca nie wykazała interesu prawnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że prawo do sądu określone zostało w art. 45 ust.1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust.1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku (Dz.U. z 1993 roku, nr 61, poz. 284 ze zm.), ratyfikowanej przez Rzeczypospolitą Polską (art. 9, art. 87 ust.1, art. 89 ust.1 pkt 2 Konstytucji RP). Nadto Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 25 stycznia 1995 roku, sygn. akt W 14/94, (Dz.U. nr 14, poz. 67, OTK 1995/1/19) wskazał, że na prawo do sądu składa się także element materialny – możność prawnie skutecznej ochrony praw strony na drodze sądowej w ramach odpowiednio ukształtowanej procedury. Zgodnie natomiast z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm., dalej: p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Mocą art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Powyższe oznacza, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Ponadto powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. W świetle obowiązujących unormowań, w szczególności zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej kontrolując postępowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Ponadto wskazując na legitymację procesową skarżącego zauważenia wymaga, iż w tych ramach zamyka się pojęcie indywidualnej sprawy administracyjnej, a ta kwestia wykracza już poza formalny aspekt sprawy. Istnienie legitymacji skargowej podlega bowiem badaniu z urzędu, a stwierdzenie jej braku u skarżącego powoduje oddalenie skargi (vide: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 227-228 i powołany tam wyrok NSA w Warszawie z dnia 27 września 2000 r., sygn. akt II SA 2109/00, OSP 2001, nr 6, poz. 86).

Przechodząc tym samym do merytorycznego badania skargi, na podstawie art. 50 p.p.s.a ustalić należało, czy skarżący uprawniony był do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na organ administracji, którego działanie negował. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie zaś z art. 50 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Pojęcie "interes prawny" występujące w treści wskazanego przepisu art. 50 § 1 p.p.s.a użyte zostało również w innych aktach prawnych – w art. 28 Kpa, art. 87 ustawy z dnia 8 marca 1990r. Samorząd gminnym, art. 90 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. Samorząd powiatowy, czy w art. 90 ustawy z tej samej daty - Samorząd województwa. W żadnym ze wskazanych aktów nie zamieszczono definicji legalnej określenia "interes prawny". Definicja taka wytworzona została natomiast w drodze stosowania prawa, zarówno przez doktrynę, jak i orzecznictwo. Odnosząc się do treści art. 28 Kpa przyjęto, iż "treścią tego pojęcia będzie publiczne prawo podmiotowe, rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, bo orzeka się o nich przez wydanie decyzji administracyjnej. Cechami tego interesu będzie to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego" (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, s. 229). Według poglądów prezentowanych w orzecznictwie - mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Podmiot ma interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy jego sytuacją prawną, a przedmiotem postępowania istnieje - uzasadnione treścią normy prawa materialnego - realne, rzeczywiste powiązanie, czyniące go "zainteresowanym" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnionym do udziału w nim w charakterze strony (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1984 r. sygn. akt I SA 1748/85, i z dnia 25 października 2006 r., sygn. akt I GSK 163/06). Legitymacja do złożenia skargi, wynikająca z treści art. 50 § 1 p.p.s.a oparta jest również na kryterium interesu prawnego, co oznacza, mając na uwadze przytoczone stanowisko doktryny i orzecznictwa, że ze skargą może wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym, a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. A zatem, skarga skierowana do sądu może dotyczyć tylko własnej sprawy administracyjnej skarżącego, rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot niepodporządkowany organizacyjnie temu organowi. W doktrynie prezentowany jest pogląd, iż legitymacja skargowa podmiotu wnoszącego skargę we własnym interesie prawnym musi zawierać w sobie dwa elementy. Skarżący musi mieć interes prawny w przeprowadzeniu sądowej kontroli zgodności z prawem konkretnego aktu lub czynności, oparty na normach prawa administracyjnego materialnego lub procesowego, kształtujących istotę sprawy administracyjnej, w której skarga jest wnoszona, i które pozwolą sądowi ocenić, czy skarga została wniesiona we własnej sprawie, oraz interes prawny w doprowadzeniu zaskarżonego aktu lub czynności do stanu zgodności z obiektywnym porządkiem prawnym, czyli normami określającymi treść działania organów administracji publicznej i normami regulującymi procedurę ich podejmowania (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, autorstwa Tadeusza Woś, Hanny Knysiak-Molczyk i Marty Romańskiej, pod redakcją Tadeusza Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 214.) Pogląd ten pozostaje w zgodności ze stanowiskiem zaprezentowany w glosie W. Chróścielewskiego do wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2004 r., sygn. akt III SA 1617/02, opublikowanej w OSP 2005/11/128) wskazujący, iż interes prawny skarżącego nie zawsze jest tożsamy z interesem prawnym opartym na przepisach prawa materialnego (o którym mowa w art. 28 Kpa). Interes prawny we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego może być bowiem traktowany jako interes w doprowadzeniu do weryfikacji przez Sąd zachowania organu administracji w zakresie administracji publicznej, będącego przedmiotem skargi, a wtedy wywodzić się będzie z norm określających treść działania organów administracji publicznej i norm regulujących procedurę ich podejmowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, że działa bezpośrednio we własnym imieniu, ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 2019/06). Tym samym skoro dostęp do "prostej" informacji publicznej ma właściwie nieograniczony charakter – co wynika z przepisów art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p., według których każdemu przysługuje prawo dostępu do informacji publicznej, a od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego, ani też stosować praktyk i procedur utrudniających dostęp do informacji publicznej, to podmiot ten w dalszej kolejności uprawniony jest do złożenia skargi w przedmiocie zachowania organu co do rozpoznania jego wniosku kierowanego w tym trybie. (Inaczej aniżeli udostępnienie informacji publicznej przetworzonej uwarunkowane jest wykazaniem przez wnioskodawcę, że jej uzyskanie jest "szczególnie istotne dla interesu publicznego" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.)

Ustalając istotny dla sprawy stan faktyczny Sąd stwierdza, że – co do meritum – nie jest on sporny i został nakreślony powyżej przy omawianiu stanowiska organu jak i strony skarżącej. W ocenie Sądu nie ma zatem konieczności jego ponownego powielania.

Spór, co do zasady, koncentruje się wokół ustalenia czy żądana przez stronę skarżącą informacja ma charakter prostej informacji publicznej jaki wywodzi strona skarżąca, czy też informacji przetworzonej – jak twierdzi organ. W konsekwencji uznania czy organ zobowiązany był do załatwienia wniosku strony skarżącej datowany na dzień 28 listopada 2017 r.

W tym miejscu wskazać należy, że skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd tożsamy z prezentowanym poniżej a wyrażony w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Gl 111/14, z dnia 29 października 2008 r., sygn. akt IV SAB/Gl 18/08 oraz tam przytoczonych czy także wyroku WSA w Łodzi z 12 lutego 2019 r., sygn. akt II SAB/Łd 181/18 i wskazanych tam judykatów.

Na wstępie podkreślenia wymaga, co nie jest sporne, że żądana przez wnioskodawczynię informacja miała charakter informacji publicznej, a adresat wniosku należał do podmiotów zobowiązanych w rozumieniu u.d.i.p. Kwestią sporną, jak wskazano powyżej, jest natomiast, czy słusznie odmówiono udostępnienia stronie skarżącej informacji publicznej powołując się na to, że żądana informacja ma charakter przetworzony w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy, a wnioskodawca nie wykazał przesłanki w postaci szczególnej istotności tej informacji dla interesu publicznego.

Tym samym przechodząc do istoty sporu jawi się także potrzeba zwrócenia uwagi, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy – prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu a od osoby korzystającej z przysługującego jej prawa nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Jedynym w tym zakresie wyjątkiem jest sytuacja opisana w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie z zamieszczoną tam regulacją adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej może domagać się od wnioskodawcy wykazania, że żądanie zawarte we wniosku jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jest to możliwe wyłącznie wtedy, gdy żądanie udostępnienia informacji publicznej dotyczy informacji przetworzonej. Odmowa udostępnienia informacji publicznej o charakterze przetworzonym ze względu na brak szczególnie istotnego interesu publicznego w jej uzyskaniu wymaga wydania decyzji administracyjnej. Z kolei zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p do decyzji odmawiających udostępnienia informacji publicznej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to dla adresata wniosku, że uzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na charakter informacji traktowany przez niego jako przetworzona musi odpowiadać m.in. regułom wynikającym z art. 107 § 3 Kpa.

Dla oceny skuteczności skargi stało się zatem konieczne rozważenie, czy organy tak I jak i II instancji, należycie wywiedli w przedstawionych stronie decyzjach przyczyny, dla których wnioskowana przez stronę skarżącą informacja nie mogła być jej udostępniona. Organ pierwszej instancji zakwalifikował wnioskowaną informację jako przetworzoną dlatego, że dla jej przygotowania niezbędne będzie przeanalizowanie zasobu posiadanych dokumentów w celu pozyskania poszczególnych danych i ujęcia tych danych w formę zestawienia. Wyjaśnił w piśmie z 19 grudnia 2017 r., że nie posiada wyodrębnionego zbioru informacji, których dotyczył wniosek.

Organ odwoławczy w pełni zaaprobował to stanowisko wskazując dodatkowo, że sprostanie żądaniu strony wymagać będzie sporządzenia odrębnego zestawienia po przeanalizowaniu zasobu dokumentów będących w posiadaniu tego organu celem wyodrębnienia rozproszonej tam informacji.

Wskazania nadto wymaga, że konstytucyjne prawo do informacji publicznej, ustanowione w art. 61 Konstytucji RP, nie ma charakteru absolutnego (zob. wyroki NSA: z dnia 27 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1769/13; z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1948/14; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednym z ograniczeń w dostępie do informacji publicznej jest regulacja z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., która warunkuje dostęp do informacji publicznej przetworzonej od wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W wyroku z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. akt SK 27/14, Trybunał Konstytucyjny uznał art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – w zakresie, w jakim uzależnia uprawnienie do uzyskania informacji publicznej przetworzonej od wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego – za zgodny z art. 61 ust. 1 i 2 w związku z art. 61 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji. Trybunał wskazał, iż udostępnienie informacji przetworzonej jest poprzedzone procesem tworzenia nowej informacji, nieistniejącej w chwili skierowania wniosku w takim kształcie i w takiej postaci, jakiej oczekuje wnioskodawca. Wspomniany proces powstawania tej informacji skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań. Wobec tego zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej powinien mieć jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej.

I o ile, jak podniesiono powyżej, pojęcie informacji przetworzonej nie zostało zdefiniowane w u.d.i.p., to ukształtowało się ono jednolicie tak w judykaturze jak i doktrynie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że przez informację przetworzoną należy rozumieć jakościowo nową informację, która nie istnieje w przyjętej treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu. Przetworzenie informacji wymaga zazwyczaj dokonania stosownych działań analitycznych, zebrania lub zsumowania pojedynczych informacji na podstawie różnych kryteriów wynikających z treści wniosku. Stworzenie informacji przetworzonej wiąże się z czynnościami, które wykraczają poza zwykłą działalność podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia. Dlatego nawet zbiór informacji prostych może być uznany za informację przetworzoną w sytuacji, gdy ich udostępnienie wiąże się z koniecznością wyboru, odnalezienia i anonimizacji, co wpłynie niewątpliwie na bieżące wykonywanie ustawowych zadań przez organ zobowiązany do udostępnienia. Jeśli utworzenie zbioru informacji prostych wymagałoby takiego nakładu środków i zaangażowania sił podmiotu zobowiązanego, które negatywnie wpływałoby na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego, a w szczególności, gdy wymaga to analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych żądanych przez wnioskodawcę, bądź wymaga odnalezienia i posegregowania wielu informacji prostych, to jest to informacja przetworzona (zob. wyroki NSA: z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 3097/12 oraz z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11, publ.: jw.).

Skład orzekający utożsamia się także z poglądem wyrażonym przez NSA w wyroku z dnia 28 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 1898/15, w którym przyjęto, że informacja przetworzona to jest informacja przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją.

W ocenie Sądu organ wykazał, że musiałby specjalnie dla skarżącego wykonać znaczny nakład pracy, poświęcić znaczny czas i zaangażowanie intelektualne pracowników, którzy musieliby przygotować wnioskowaną dokumentację kosztem pozostałych obowiązków służbowych. Zgodzić należy się więc z organem, że wnioskowana informacja stanowi informację przetworzoną, której udostępnienie wymagało wykazania przez wnioskodawcę szczególnie istotnego interesu publicznego. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. informacja przetworzona podlega udostępnieniu tylko w zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Oznacza to, że wnioskodawca musi wskazać cel żądanej informacji, do czego zostanie wykorzystana, czemu ma służyć. Organ zaś ocenia, czy podany cel wykorzystania informacji przetworzonej ma szczególnie istotne znaczenie dla interesu publicznego.

W rozpatrywanej sprawie skarżący w ogóle nie odpowiedział na wezwanie organu, nie wyjaśnił też w odwołaniu ani skardze czemu miałyby służyć żądane informacje. Trudno więc nawet się domyślać intencji skarżącego. W wyroku z dnia 18 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 2129/16 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że dla dokonania prawidłowej oceny, czy udzielenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, ma znaczenie nie tylko intencja wnioskodawcy i wskazany przez niego cel, lecz także istota i charakter żądanej informacji. W art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. chodzi m. in. o to, czy uzyskanie danej informacji przetworzonej może mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w konkretnej dziedzinie życia społecznego i wpływać na usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności. Dla uzyskania informacji publicznej przetworzonej istotne jest nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, ale że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania państwa, np. usprawniałoby działanie jego organów (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1870/10, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 lutego 2006 r., II SA/Wa 1721/05,). W warunkach niniejszej sprawy, wobec braku jakichkolwiek argumentów skarżącego poddającym się ocenie i polemice, nie sposób dostrzec jakiejkolwiek oczywistości co do istotności żądanej informacji dla interesu publicznego.

Podsumowując wskazania wymaga, że skoro ustawodawca zastrzegł, iż dostęp do informacji przetworzonej wymaga wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, to nie można upatrywać istnienia takiego interesu publicznego ogólnie w prawie dostępu do informacji publicznej, wyartykułowanym w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. Przepisy omawianej ustawy konkretyzują właśnie realizację zagwarantowanego w Konstytucji RP w art. 61 prawa do otrzymywania informacji publicznej. Na mocy art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., domaganie się od organu analizy posiadanych danych i zestawienia ich w żądaną formę, co wymaga od organu opracowania nowego dokumentu, zawierającego określony zespół danych, uzasadnia wykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego, gdyż wymaga od organu znacznego zaangażowania, kosztem realizacji innych obowiązków. Ustalenia organu w tym zakresie nie budzą zastrzeżeń. Ustalenia te wynikają bowiem z przeprowadzonych w sprawie i wskazanych w uzasadnieniu decyzji okoliczności. Zdaniem Sądu organ nie naruszył także dyspozycji art. 107 § 1 Kpa albowiem uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wymagane tym przepisem.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.