Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2601/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 41 ust. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 360
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lutego 2022 r. sprawy ze skargi K. M. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP", "organ II instancji") z dnia [...] maja 2021 r. nr [...], utrzymujący w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej: "k.p.a.", rozkaz personalny Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji (dalej: "Komendant CBŚP", "organ I instancji") z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w sprawie zwolnienia [...] K. M. (dalej: "strona", "skarżący") ze służby w Policji.

Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. Komendant CBŚP zawiadomił K. M. o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji ze względu na ważny interes służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020r., poz. 360 ze zm.). Podstawę powyższego stanowił fakt długotrwałej absencji strony w służbie spowodowanej przebywaniem na zwolnieniach lekarskich.

Pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. strona wniosła o "wstrzymanie" ww. postępowania administracyjnego do czasu wydania orzeczenia przez [...] Komisję Lekarską MSWiA [...] w przedmiocie zdolności do służby w Policji.

Powyższe pismo zostało zakwalifikowane przez Komendanta CBŚP jako wniosek o zawieszenie postępowania i postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] organ ten odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.

Rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] Komendant CBŚP, działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 oraz art. 45 ust. 1 w związku z art. 43 ust. 4 i ust. 6 ustawy o Policji, zwolnił K. M. ze służby w Policji z dniem [...] marca 2021 r. Decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 k.p.a., organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja ta została doręczona stronie w dniu 22 marca 2021 r.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż strona przebywała na zwolnieniach lekarskich: w 2019 r. - 71 dni, w 2020 r. - 363 dni, w 2021 r. - 90 dni uwzględniając zwolnienie lekarskie wystawione do dnia [...] marca 2021 r. Sytuacja ta w naturalny sposób zmuszała przełożonych do zapewniania zastępstw za nieobecnego policjanta, co prowadziło do zwiększenia obciążenia pozostałych w służbie policjantów. Skutkowało to obniżeniem poziomu efektywności i jakości realizowanych zadań oraz generowało pełnienie służby w wymiarze ponadnormatywnym. Taki stan rzeczy wypełnia przesłankę ważnego interesu służby rozumianego jako zapewnienie bezpieczeństwa obywateli poprzez efektywne i sprawne działanie Policji, który w tym przypadku przeważa nad osobistym interesem strony.

Organ I instancji zaznaczył również, że wobec nieskorzystania przez stronę z uprawnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, zwolnienie ze służby nastąpiło bez zasięgnięcia opinii zakładowej organizacji związkowej.

Pismem z dnia [...] marca 2021 r. K. M., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł odwołanie od powyższego rozkazu personalnego wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, że określenie "ważny interes służby" jest nieostre i musi być skonkretyzowane w każdej indywidualnej sprawie. Na organie spoczywa więc obowiązek ustalenia na czym interes ten w danej sprawie polega.

Pełnomocnik zarzucił, iż organ I instancji nie wziął pod uwagę orzeczenia [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], z którego wynika, że zawał serca, którego skarżący doznał w dniu [...] kwietnia 2018 r. pozostaje w związku ze służbą w Policji, zaś stwierdzone w jego wyniku trwałe zmiany chorobowe były podstawą określenia 6% uszczerbku na zdrowiu. Nie uwzględnił również stanowiska ww. Komisji lekarskiej zawartego w orzeczeniu z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], że zwolnienia lekarskie, na których skarżący przebywał nieprzerwanie od dnia [...] października 2019 r. do dnia [...] grudnia 2020 r., pozostają w związku z wypadkiem w służbie doznanym w dniu [...] kwietnia 2018 r. Nie wziął pod również uwagę, że w orzeczeniu z dnia [...] lutego 2021r. nr [...] ww. Komisja lekarska stwierdziła, że skarżący jest zdolny do służby w Policji z ograniczeniem i czasowo niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Orzeczenie to zostało zaskarżone przez Komendanta CBŚP do Centralnej Komisji Lekarskiej. Z wymienionych wyżej orzeczeń wynika, że skarżący uległ wypadkowi w pracy i w związku z tym faktem musiał przebywać na zwolnieniu lekarskim.

Pełnomocnik podniósł również, że na stanowisku, na które został mianowany K. M. ([...] Wydziału [...] Centralnego Biura Śledczego Policji), w czasie jego nieobecności nikt go nie zastępował i zastępować nie musiał. Skarżący nigdy nie otrzymał karty opisu stanowiska pracy na zajmowanym stanowisku [...] i nie powierzono mu żadnych obowiązków. Stwierdził również, że mianując K. M. na ww. stanowisko właściwy przełożony doskonale wiedział, że ten przebywa na zwolnieniach lekarskich, a zatem już tylko z tego powodu zwolnienie ze służby z uwagi na ważny interes służby musi być potraktowane jako "powód wydumany", także w kontekście dotychczasowego zaangażowania skarżącego w służbę, jego osiągnięć oraz doświadczenia zawodowego.

Powołanym na wstępie rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] KGP utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

W uzasadnieniu powołał art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wskazując, że ma on charakter fakultatywny, zatem decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. W sytuacji zastosowania podstawy wynikającej z ww. przepisu niezbędne jest dowiedzenie, że dalsze pełnienie służby przez policjanta, wobec zaistnienia określonych okoliczności, koliduje z jej ważnym interesem.

Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych lub niezgodnych z prawem. Zwolnienie ze służby w Policji ze względu na ważny interes służby nie musi mieć absolutnie charakteru represyjnego. Może być ono uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, o ile takie zachowanie uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów. Przyczyny zwolnienia ze służby policjanta ustanowione w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji zawierają tę wspólną cechę, że odwołują się do okoliczności lub zdarzeń związanych z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź do okoliczności, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie. Ocena końcowa poprzedzająca decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby musi uwzględniać okoliczności indywidualnego przypadku.

Następnie organ II instancji wskazał, że K. M. rozkazem personalnym Komendanta CBŚP z dnia [...] października 2019 r. nr [...] - z dniem [...] października 2019 r. - został zwolniony z zajmowanego wówczas stanowiska [...] Wydziału [...] Zarządu [...] CBŚP i z dniem [...] października 2019 r. przeniesiony do dyspozycji ww. przełożonego. Rozkazem personalnym KGP z dnia [...] października 2019 r. nr [...] wymieniony został delegowany z urzędu do czasowego pełnienia służby w Komedzie Wojewódzkiej Policji [...], zaś rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2019 r. Komendant Wojewódzki Policji [...] powierzył K. M. pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku [...] Zespołu [...] Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji [...]. Rozkazem personalnym z dnia [...] października 2020 r. nr [...], w związku z upływem 12 miesięcy pozostawania policjanta w dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, Komendant CBŚP, z dniem [...] października 2020 r., mianował K. M. na stanowisko [...] Wydziału [...] Centralnego Biura Śledczego Policji.

KGP podkreślił, że w okresie od dnia [...] października 2019 r. do dnia [...] marca 2021 r. K. M. do służby stawił się wyłącznie jednego dnia ([...] marca 2020 r.), co wynika z notatki służbowej [...] Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji [...] z dnia [...] października 2020 r.

W okresie od dnia [...] października 2019 r. do dnia [...] marca 2019 r., od dnia [...] marca 2020 r. do dnia [...] lipca 2020 r. oraz od dnia [...] sierpnia 2020 r. do dnia zwolnienia ze służby w Policji, tj. do [...] marca 2021 r., skarżący nie wykonywał żadnych czynności służbowych (łącznie przez 524 dni), przedstawiając kolejne zaświadczenia lekarskie stwierdzające jego niezdolność do służby. Organ II instancji zaznaczył przy tym, że nie kwestionuje zasadności wystawiania skarżącemu ww. zwolnień lekarskich, co byłoby działaniem nieuprawnionym. Nie podważa również tego, iż okres przebywania na zwolnieniach lekarskich stanowił usprawiedliwioną nieobecność w służbie. Obowiązkiem organu jest jednak zbadać wpływ zwolnień lekarskich na funkcjonowanie komórek i jednostek organizacyjnych Policji i ich przełożenie na interes służby.

Organ II instancji wskazał również, że w związku z długotrwałą nieobecnością w służbie Komendant CBŚP w dniu [...] września 2020 r. skierował K. M. do komisji lekarskiej w celu ustalenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej funkcjonariusza do służby. Orzeczeniem z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...][...] Rejonowa Komisja Lekarska MSWiA [...] uznała wymienionego za zdolnego do służby w Policji z ograniczeniem i niezdolnego do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku (badanie kontrolne za 6 miesięcy). K. M. nie wniósł od tego orzeczenia odwołania, a jednocześnie w dalszym ciągu przedstawiał zwolnienia lekarskie (aż do dnia zwolnienia ze służby, tj. do [...] marca 2021 r.). W związku zaś ze złożeniem odwołania od powyższego orzeczenia przez Komendanta CBŚP, orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Centralna Komisja Lekarska uchyliła ww. orzeczenie w całości i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez [...] RKL MSWiA [...].

Uwzględniając powyższe organ II instancji wskazał, że szczególnie istotne z punktu widzenia interesu służby, zwłaszcza w kontekście przywilejów, z których korzystają policjanci, jest to, aby osoby pełniące służbę w Policji w sposób należyty wykonywały przydzielone im obowiązki. Natomiast stan, w którym policjant nie podejmuje służby i nie wykonuje żadnych obowiązków służbowych ze względu na długotrwałe przebywanie na zwolnieniach lekarskich, nawet pomimo stwierdzonej jego zdolności (z ograniczeniem) do pełnienia służby, jest w oczywisty sposób sprzeczny z interesem służby. Nie ulega też wątpliwości, że jest to sytuacja wyjątkowo uciążliwa i dezorganizująca nie tylko służbę przełożonych, ale również innych policjantów, którzy zostają obciążeni dodatkowymi obowiązkami. Jednocześnie taka sytuacja nie sprzyja dobrej atmosferze w służbie. Działa bowiem demotywująco i demoralizująco na innych policjantów (zwłaszcza młodszych stażem), od których wymaga się pełnej dyspozycyjności. Niejednokrotnie może rodzić napięcia i konflikty, a także przyczyniać się do trudności z dyscypliną służbową w samej jednostce. Utrzymywanie takiej sytuacji, zwłaszcza przez dłuższy okres i w okolicznościach występujących w niniejszej sprawie, koliduje niewątpliwie z dobrem służby i w konsekwencji uprawnia organy do podjęcia radykalnych rozwiązań, łącznie ze zwolnieniem funkcjonariusza ze służby z uwagi na ważny interes służby.

Organ II instancji podkreślił, iż nie wymaga szczególnego dowodzenia fakt, że każda długotrwała absencja policjanta negatywnie wpływa na funkcjonowanie komórki organizacyjnej, w której funkcjonariusz winien wykonywać obowiązki służbowe przypisane dla zajmowanego przez siebie stanowiska. Jednocześnie nie ulega wątpliwości, że w przypadku nieobecności policjanta w służbie, zarówno w okresie, kiedy był on delegowany do KWP [...], jak również w okresie, w którym zajmował stanowisko [...] Wydziału [...] CBŚP, czynności należące do jego obowiązków zobligowani byli wykonywać inni funkcjonariusze tych jednostek organizacyjnych jako czynności dodatkowe albo realizować je w godzinach nadliczbowych. Gdy stan taki trwa - jak w omawianej sprawie - ponad 17 miesięcy, niewątpliwie wpływa niekorzystnie na organizację, jak i efektywność działania danej komórki organizacyjnej, a tym samym całej jednostki. Bez wątpienia zatem brak dyspozycyjności K. M., wynikający z jego stanu zdrowia, stoi w sprzeczności z ważnym interesem służby.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, iż w czasie nieobecności wymienionego w służbie nikt go nie zastępował i nie musiał tego czynić, KGP wskazał, że pełną wiedzę o potrzebach służby, a także o ewentualnych trudnościach w funkcjonowaniu danej komórki organizacyjnej posiadają wyłącznie właściwi przełożeni, tj. kierownik jednostki Policji oraz kierownik komórki organizacyjnej. Są oni również zobowiązani do ujawniania wszelkich zagrożeń, które mogą, albo które utrudniają lub wręcz uniemożliwiają wykonywanie ustawowych zadań Policji. Ocena co do prawidłowości działania jakiejkolwiek komórki organizacyjnej jednostki Policji nie pozostaje natomiast w gestii podwładnego, bo nie posiada on pełnej wiedzy w tym zakresie. Nadto przełożeni nie są zobowiązani do informowania (zwłaszcza telefonicznie) nieobecnego w służbie policjanta o tym, kto i jakie obowiązki przypisane do stanowiska, które ten policjant zajmuje, zobowiązany jest wykonywać. Zatem z faktu, że skarżący nie był informowany przez przełożonego o wykonywaniu przez innych funkcjonariuszy określonych czynności służbowych, które sam winien wykonywać, nie sposób wywodzić, że sytuacja taka nie miała miejsca.

Odnosząc się do twierdzeń pełnomocnika, iż aby być przez kogoś zastępowanym, skarżący sam musiałby otrzymać zakres obowiązków od przełożonego aby wiedzieć jakie czynności ma wykonywać na stanowisku, organ II instancji wskazał, że od dnia mianowania skarżącego na stanowisko [...] Wydziału [...] CBŚP ([...] października 2020 r.) aż do dnia zwolnienia ze służby ([...] marca 2021 r.) nie stawił się on do służby i nie podjął żadnych czynności służbowych przypisanych do tego stanowiska. Brak było zatem możliwości zapoznania skarżącego z kartą opisu stanowiska pracy w sytuacji, gdy ten przebywał nieprzerwanie na zwolnieniu lekarskim. Z kolei okoliczność, że skarżący nie został zapoznany z kartą opisu stanowiska pracy nie oznacza, że inni funkcjonariusze nie musieli wykonywać zadań przypisanych do tego stanowiska.

KGP zauważył przy tym, że stanowisko [...] Wydziału [...] CBŚP jest jednym z najwyższych stanowisk samodzielnych w strukturze tej komórki organizacyjnej, a zatem jej kierownik (naczelnik Wydziału) miał prawo oczekiwać, że zadania do tego stanowiska przypisane będą wykonywane w sposób ciągły przez doświadczonego policjanta. W sytuacji zaś, gdy przez ponad 5 miesięcy stanowisko to zajmowane jest przez funkcjonariusza, który z tytułu pełnienia służby otrzymuje wysokie uposażenie (w tym dodatek funkcyjny w kwocie 2100 złotych miesięcznie i dodatek specjalny w wysokości 30% kwoty bazowej), a jednocześnie nie wykonuje żadnych czynności służbowych, Komendant CBŚP miał prawo do podjęcia takich działań kadrowych, które umożliwiłyby mianowanie na to stanowisko osoby, która w sposób realny i efektywny będzie wykonywać ustawowe zadania Policji.

KGP wskazał również, iż nie kwestionuje tego, że skarżący jest doświadczonym policjantem, który pełnił m.in. funkcję [...] wydziału w Zarządzie [...] CBŚP. Zaznaczył jednocześnie, że Komendant CBŚP wszczął wobec skarżącego postępowanie dyscyplinarne - postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. nr [...] oraz postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r. nr [...].

Podsumowując KGP stwierdził, że rozwiązanie stosunku służbowego z K. M. jest zgodne z interesem społecznym, tożsamym z interesem służby i mieści się w granicach uznania administracyjnego. Jakkolwiek bowiem ustawodawca - w interesie funkcjonariuszy - reglamentuje przyczyny zwolnienia ze służby, to jednak nie kwestionuje konieczności prowadzenia przez organy Policji racjonalnej polityki kadrowej. Komendant CBŚP jest zatem zobowiązany do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania podległej mu jednostki organizacyjnej, przy uwzględnieniu potrzeby realizacji ustawowych jej zadań (art. 5a ust. 1 ustawy o Policji).

Wskazał również, że organ I instancji trafnie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. kierując się ważnym interesem społecznym przejawiającym się szczególnym statusem i zadaniami Policji. Stwierdził, że w sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 135 k.p.a., zaś skutki prawne, jakie wywołało wykonanie decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, mogą zostać odwrócone poprzez przywrócenie do służby na stanowisko równorzędne w przypadku uchylenia bądź stwierdzenia nieważności tejże decyzji z powodu jej wadliwości (art. 42 ust. 1 ustawy o Policji).

Pismem z dnia 17 czerwca 2021 r. K. M., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższy rozkaz personalny KGP z dnia [...] maja 2021 r. zarzucając naruszenie:

- art. 7 in media w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności poprzez gołosłowne uznanie, że zwolnienie skarżącego ze służby w Policji było wymagane interesem służby, co skutkowało błędnym wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy mającym wpływ na wydanie zaskarżonej decyzji noszącej cechy dowolności,

- art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej polegającej na braku podjęcia wszelkich niezbędnych działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do niewyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie, naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów i wydania przez organ II instancji decyzji noszącej cechy dowolności.

W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W motywach skargi podniesiono w szczególności, iż przyczyną wydania zaskarżonego rozkazu personalnego jest absencja skarżącego w służbie mająca powodować dezorganizację służby w CBŚP. W związku z tym budzi zdziwienie fakt, że organ II instancji powołał się na prowadzone wobec skarżącego postępowania dyscyplinarne przytaczając nawet in extenso postawione mu zarzuty. Mając na względzie zasadę domniemania niewinności oraz fakt, że postępowania te nie zostały zakończone nawet w sposób nieostateczny, działanie organu stanowi przejaw swoistego poszukiwania "podbudowy" dla niniejszej decyzji.

Następnie wskazano, iż organ II instancji dowolnie uznał, że bezsporna absencja chorobowa skarżącego in concreto stała w opozycji do interesu służby. Pojęcie "interes służby" jest nieostre i dlatego musi być skonkretyzowane w każdej indywidualnej sprawie. Organ nie może więc dowolnie określać czym jest interes służby, będący przesłanką zwolnienia danej osoby. W decyzji o zwolnieniu każdorazowo należy ustalić, na czym ten interes polega i dlaczego postępowanie danej osoby go naruszyło. Niedopuszczalna jest zatem sytuacja, w której organ w istocie nie konkretyzuje, dlaczego w jego przekonaniu postępowanie funkcjonariusza ten interes narusza.

Nadto, powołując wydane względem skarżącego orzeczenia lekarskie podniesiono, że skarżący będąc policjantem uległ wypadkowi w służbie, co wynika z ustaleń poczynionych przez Komisję Powypadkową CBŚP, jak i Komisję lekarską podległą ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. W konsekwencji zwolnienia lekarskie, na których przebywał skarżący, uznane zostały przez Komisję lekarską jako istniejące w związku z wypadkiem w służbie. Oznacza to, że w pracy i przez pracę (w Policji) skarżący musiał przebywać na zwolnieniu lekarskim.

Zaznaczono również, iż [...] RKL orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2021r. nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdziła, że K. M. jest zdolny do służby w CBŚP z ograniczeniem, czasowo niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku, z kontrolnym badaniem RKL MSWiA za 6 miesięcy, z ograniczeniami: przeciwskazane są nadmierne wysiłki fizyczne, sytuacje stresujące, praca zmianowa - do czasu kontrolnego badania komisyjnego. Zaznaczono, że skarżący nie wniósł odwołania od orzeczenia RKL z dnia [...] lutego 2021 r. [...], które zakwestionował organ II instancji, bowiem chce wrócić do służby w Policji po zakończeniu leczenia.

Podniesiono również, że w czasie nieobecności skarżącego w służbie nie wyznaczono za niego zastępstwa. Już z tego tylko powodu zwolnienie go ze służby z uwagi na ważny interes służby należy uznać za nieuzasadnione zwłaszcza w kontekście istniejących wakatów oraz stałej rekrutacji do służby w Policji, a także przy uwzględnieniu okoliczności, że ze służby zwolniono doświadczonego i zaangażowanego w służbę pracownika, co potwierdza przebieg jego służby oraz przyznane odznaczenia.

W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonym rozkazie personalnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Kontrola ta jest dokonywana według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu.

W myśl art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, przy czym sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2021 r. utrzymujący w mocy rozkaz personalny Komendanta CBŚP z dnia [...] marca 2021 r. w przedmiocie zwolnienia K. M. ze służby w Policji - nie narusza prawa.

Istota niniejszej sprawy sprowadzała się do ustalenia, czy w przedstawionych przez organ Policji okolicznościach faktycznych istniał "ważny interes służby", uzasadniający zwolnienie skarżącego ze służby w Policji. Na tę okoliczność powołuje się bowiem art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji będący podstawą prawną zaskarżonego rozkazu personalnego. Zgodnie z ww. przepisem policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Jest więc to uprawnienie przyznane organowi w sytuacji, gdy dojdzie do przekonania, że interes społeczny (interes służby) przeważa nad słusznym interesem strony.

Rozkaz personalny wydany na podstawie ww. przepisu ma charakter fakultatywny i podejmowany jest w ramach uznania administracyjnego. Wprawdzie akt o charakterze uznaniowym pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem Sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa decyzji uznaniowych zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w taki sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej.

Pojęcie "ważny interes służby" jest nieostre, niedookreślone, jednakże z uwagi na nieporównywalność sytuacji faktycznych jakie mogą zaistnieć, użycie przez ustawodawcę takiego właśnie zwrotu jest w pełni uzasadnione. Pozwala bowiem organom Policji na odpowiednią ocenę stanu faktycznego, by w konsekwencji organy te mogły zdecydować o celowości dalszego trwania stosunku służbowego. Ustawodawca dostrzega więc potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego) jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przy odczytywaniu treści określenia "ważny interes służby" należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów określających cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. Przy czym w rachubę może wchodzić jedna realnie istniejąca przyczyna albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z ważnym interesem Policji, a zatem że funkcjonariusz dla dobra formacji, z przyczyn pozamerytorycznych, nie powinien kontynuować służby. Podkreśla się również, że stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby w Policji nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych. Może być również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów (por. wyrok NSA z dnia 22 grudnia 2016 r. sygn. akt I OSK 3196/15, publ. CBOSA).

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie przesłanka zwolnienia K. M. ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby została wystarczająco wykazana.

Jak wynika z materiału aktowego absencja skarżącego w służbie trwała łącznie 524 dni. W okresie od dnia [...] października 2019 r. do dnia [...] marca 2021 r. skarżący stawił się do służby wyłącznie jednego dnia ([...] marca 2020 r.), co potwierdza treść notatki służbowej [...] Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji [...] z dnia [...] października 2020 r.

W okresach: [...] października 2019 r. - [...] marca 2019 r., [...] marca 2020 r. - [...] lipca 2020 r. oraz [...] sierpnia 2020 r. - [...] marca 2021 r. (data zwolnienia ze służby) , skarżący nie wykonywał czynności służbowych przedstawiając kolejne zaświadczenia lekarskie stwierdzające jego niezdolność do służby.

Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować (...).

Skarżący, w związku z długotrwałą nieobecnością w służbie został skierowany do komisji lekarskiej w celu ustalenia stanu zdrowia oraz zdolności fizycznej i psychicznej do służby. Orzeczeniem z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...][...] Rejonowa Komisja Lekarska MSWiA [...] uznała skarżącego za zdolnego do służby w Policji z ograniczeniem i niezdolnego do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku (badanie kontrolne za 6 miesięcy). RKL nie określiła jednak przeciwwskazań do służby w związku z czasową niezdolnością do służby. Na skutek odwołania Komendanta CBŚP, Centralna Komisja Lekarska orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] uchyliła powyższe orzeczenie w całości i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez RKL. Ponowne orzeczenie [...] RKL nr [...] zapadło już po wydaniu zaskarżonego rozkazu personalnego, tj. w dniu [...] czerwca 2021 r., niemniej jednak na marginesie zauważyć należy, że RKL ponownie uznała skarżącego za zdolnego do służby z ograniczeniem i stwierdziła czasową niezdolność do służby na zajmowanym stanowisku z kontrolnym badaniem za 6 miesięcy. Dodatkowo określiła ograniczenia w zdolności do służby stwierdzając, że przeciwwskazane są nadmierne wysiłki fizyczne, sytuacje stresujące, praca zmianowa - do czasu kontrolnego badania komisyjnego.

Zgodzić należy się z organem Policji, że okres pozostawania przez skarżącego na zwolnieniach lekarskich jest znaczący i niewątpliwie nie pozostawał bez wpływu na organizację pracy i efektywność działania ww. komórki organizacyjnej KWP [...] oraz CBŚP. W wymienionym okresie czynności skarżącego musieli bowiem wykonywać pozostali funkcjonariusze ww. jednostki organizacyjnej, co skutkowało obciążeniem ich dodatkowymi zadaniami. Przy powszechnie znanej, trudnej sytuacji kadrowej oraz specyfice zadań Policji, przedłużanie takiego stanu odbywałoby się z ewidentną szkodą dla służby. W takiej sytuacji można uznać, że zachodziła potrzeba skorzystania z instytucji przewidzianej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji (por. wyrok NSA z dnia 15 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1033/12, publ. LEX nr 1339573).

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2012r. sygn. akt I OSK 733/12 (publ. CBOSA), "absencja funkcjonariusza trwająca ponad 570 dni w sposób oczywisty musiała dezorganizować pracę komórki organizacyjnej, w której pełnił on służbę i w takiej sytuacji nie istniała potrzeba wykazywania w szczególny sposób tego faktu".

Z kolei w wyroku z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt III OSK 588/21 (pub. j.w.) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził: "(...) prawidłowe wykonywanie zadań oraz sprawne funkcjonowanie całej Policji i poszczególnych jej komórek organizacyjnych utrudnia każda długotrwała nieobecność funkcjonariuszy w służbie. Skutki przedłużającej się absencji chorobowej policjanta dla funkcjonowania Policji i dla interesu społecznego, tożsamego z dobrem formacji, są oczywiste i nie wymagają dowodzenia. Faktem powszechnie znanym jest to, że etaty i środki, którymi dysponuje Policja, są niewystarczające. Zatem muszą być one wykorzystane jak najbardziej efektywnie, gdyż wymaga tego konieczność skutecznej realizacji zadań formacji. Oczywistym również jest, że zadania, które mają być wykonywane przez nieobecnego funkcjonariusza, muszą być przydzielane pozostałym funkcjonariuszom. Zwiększa to ich obciążenie, a w konsekwencji może negatywnie wpływać na jakość oraz terminowość realizowanych zadań. Taki stan rzeczy wymusza również konieczność podejmowania określonych działań przez przełożonych, którzy zmuszeni są do dokonywania między innymi stałych zmian grafików służby pełnionej przez podwładnych oraz innych czynności kadrowo-organizacyjnych. Organy Policji nie mogą być zatem pozbawione możliwości takiego doboru kadry, by służbę w omawianej formacji pełniły osoby o określonych predyspozycjach, a także zdolne fizycznie i psychicznie oraz wykazujące niezbędną dyspozycyjność do wykonywania obowiązków służbowych w czasie i rozmiarze adekwatnym do potrzeb Policji. Tymczasem skarżący z uwagi na stan zdrowia wykazuje zupełny brak dyspozycyjności. Taka sytuacja, niezależnie od jej przyczyny, w sposób oczywisty dezorganizowała pracę macierzystej jednostki Policji, co niewątpliwie kolidowało z ważnym interesem formacji".

Zaznaczyć przy tym należy, że funkcjonariusz, który nie podejmuje służby i nie wykonuje żadnych obowiązków służbowych z uwagi na przebywanie na długotrwałych zwolnieniach lekarskich, a w świetle orzeczenia komisji lekarskiej wykazuje zdolność do pełnienia służby (choćby z ograniczeniem), nie może skutecznie powoływać się na swój słuszny interes w rozumieniu art. 7 k.p.a. Jego postępowanie wpływa bowiem negatywnie na organizację służby, której dobro oceniane jest przez pryzmat zadań formacji. Nie bez znaczenia są tu względy wynikające właśnie z konieczności zapewnienia prawidłowego funkcjonowania jednostki, jak i najefektywniejszego wykorzystania przydzielonych etatów, co niewątpliwie odpowiada intencjom prawodawcy w zakresie ochrony interesu służby i nie można tego rodzaju ocen postrzegać w kategoriach łamania zasad procedury administracyjnej.

W świetle powyższego uznać należy, że organ Policji miał podstawy do tego aby zwolnić skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, tym samym nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Rozstrzygnięcie o zwolnieniu ze służby zostało uzasadnione przesłankami dostatecznie zindywidualizowanymi. Organ w sposób adekwatny przedstawił stan faktyczny sprawy i należycie wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia. Powołał się m.in. na okres absencji skarżącego w służbie wynikający z materiału dowodowego. Wskazał również na konieczność realizacji obowiązków przypisanych do stanowiska skarżącego przez innych funkcjonariuszy zarówno w KWP [...] jak i w CBŚP. Zwrócił uwagę na charakter zadań realizowanych przez CBŚP podkreślając, że obsada każdego stanowiska wymaga zapewnienia ciągłości dotychczasowych przedsięwzięć oraz bieżącego planowania działań w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej. Również organ II instancji akcentował, że stanowisko [...] Wydziału [...] CBŚP jest jednym z najwyższych stanowisk samodzielnych w strukturze tej komórki organizacyjnej, a zatem jej kierownik miał prawo oczekiwać, że zadania do tego stanowiska przypisane będą wykonywane w sposób ciągły przez doświadczonego funkcjonariusza. Trafnie przy tym organy obu instancji podkreślały, że długotrwała nieobecność funkcjonariusza w służbie, skutkująca brakiem dyspozycyjności, może prowadzić do zwolnienia go ze służby. Decydują o tym bowiem względy zapewnienia należytej organizacji służby, a nie stan zdrowia policjanta.

Brak jest zatem podstaw do uznania, że organ dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Nie doszło również do naruszenia art. 107 § 1 3 k.p.a., bowiem wbrew stanowisku skarżącego uzasadnienia rozkazów personalnych organu I i II instancji nie są gołosłowne i nie noszą cech dowolności.

Mając na względzie argumentację skargi wskazać również należy, iż organ Policji I instancji nie kwestionował faktu, że nieobecność skarżącego w służbie, związana ze stanem jego zdrowia, jest usprawiedliwiona. Organ był jednak uprawniony do oceny wpływu tejże nieobecności na organizację ww. komórek organizacyjnych, a w konsekwencji na interes służby. Organ nie kwestionował również dotychczasowego zaangażowania skarżącego w służbę, nie rozważał jego zasług w służbie, nadanych mu odznaczeń czy wyróżnień. Ustawodawca zresztą nie uzależnił możliwości zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji od przebiegu służby funkcjonariusza. Umożliwił natomiast przełożonemu, w związku z koniecznością zapewnienia prawidłowej realizacji zadań nałożonych na tę formację przepisami prawa, podjęcie takich działań w zakresie doboru kadry, aby mogła ona efektywnie te zadania realizować. Zatem organ Policji, będąc odpowiedzialnym za prawidłowe funkcjonowanie jednostki, miał podstawy do zajęcia stanowiska w przedmiocie dalszej przydatności skarżącego w służbie. Miał również prawo uznać, że słuszny interes skarżącego musi ustąpić przez interesem służby.

Sąd podziela stanowisko skarżącego co do tego, iż trudno dostrzec - w okolicznościach niniejszej sprawy - uzasadnienie dla szczegółowego powołania się przez organ II instancji w zaskarżonym rozkazie personalnym na faktyczne i prawne podstawy wszczęcia wobec skarżącego postępowań dyscyplinarnych. Niemniej jednak pozostaje to bez znaczenia dla oceny podjętego w sprawie rozstrzygnięcia o zwolnieniu skarżącego ze służby.

Reasumując, Sąd podziela stanowisko organu, że ze względu na sposób ukształtowania stosunku służbowego istotne jest to, aby osoby pełniące służbę w Policji były dyspozycyjne i gotowe do podjęcia przewidzianych prawem czynności. Tymczasem skarżący ww. wymogów nie spełniał, co - niezależnie od przyczyny - godzi w interes służby. Dlatego też okoliczność ta została zasadnie potraktowana przez organ jako sprzeczna z ważnym interesem służby, co uzasadniało zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.