Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 572/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 6, 7, 8. 10, 149 par 1 i par 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2015 r. sprawy ze skargi O. D. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały oddala skargę


UZASADNIENIE

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] grudnia 2014 r. – zaskarżoną skargą przez O. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2014 r. wydaną w postępowaniu wznowieniowym.

Stan sprawy przedstawia się następująco: W dniu [...] października 2009 r. O. D. wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się. We wniosku powołała się na pozostawanie od dnia [...] listopada 2005 r. w związku małżeńskim z obywatelem polskim – S. J.

Decyzją z [...] grudnia 2009 r. Wojewoda [...] udzielił cudzoziemce zezwolenia na osiedlenie się na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach, uwzględniając w całości żądanie strony. Decyzja została doręczona cudzoziemce [...] stycznia 2010 r. i jest ostateczna.

W dniu [...] lipca 2014 r. O. D. wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o uznanie za obywatela polskiego, do którego dołączyła m. in. wyrok Sądu Okręgowego w S. z [...] listopada 2009 r. (sygn. akt [...]), z którego wynika, iż związek małżeński z obywatelem polskim został rozwiązany przez rozwód. Wyrok uprawomocnił się w dniu [...] listopada 2009 r. Ponadto cudzoziemka dołączyła odpis małżeństwa z [...] lipca 2014 r., zawierający adnotację o rozwodzie i dacie uprawomocnienia się ww wyroku.

Z uwagi na powyższe informacje, Wojewoda [...] postanowieniem z [...] września 2014 r. wznowił, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., z urzędu postępowania w sprawie udzielenia cudzoziemce zezwolenia na pobyt stały powołując się na art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Postanowienie zostało doręczone stronie [...] kwietnia 2013 r. Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2014 r. – działając w trybie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. - uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2009 r. o udzieleniu O. D. zezwolenia na pobyt stały i orzekł o odmowie udzielenia jej zezwolenia na pobyt stały. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podkreślił, że w dniu [...] grudnia 2009 r. cudzoziemka nie spełniała przesłanek do udzielenia jej zezwolenia na osiedlenie się z uwagi na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelem polskim, gdyż jak podano wyżej, w dniu [...] listopada 2009 r. został orzeczony rozwód, a wyrok w tej sprawie uprawomocnił się w dniu [...] listopada 2009 r.

O. D. odwołała się od powyższej decyzji.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] grudnia 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2014 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy najpierw przytoczył treść przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1, art. 149 § 1 i 2 oraz art. 151 K.p.a. Następnie podał, że stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (obowiązującej w dniu wydania decyzji Wojewody [...] orzekającej o udzieleniu O. D. zezwolenia na osiedlenie się, tj. [...] grudnia 2009 r.), zezwolenia na osiedlenie się udziela się cudzoziemcowi, który pozostaje w związku małżeńskim, zawartym z obywatelem polskim co najmniej 3 lata przed złożeniem wniosku i bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywał nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 2 lata na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. W dniu 1 maja 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Zgodnie z art. 513 ust. 1 pkt 2 ww ustawy, do postępowań administracyjnych, których nie zakończono do dnia wejścia w życie tej ustawy decyzją ostateczną, a które zostały wszczęte przed tym dniem na podstawie ustawy, o której mowa w art. 521 (tj. ustawa z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach), stosuje się przepisy dotychczasowe. Jednocześnie zgodnie z art. 507 pkt 2 ww ustawy o cudzoziemcach, z dniem wejścia w życie ustawy, udzielone na podstawie dotychczasowych przepisów zezwolenia na osiedlenie - stają się zezwoleniami na pobyt stały. W myśl art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi na czas nieoznaczony, na jego wniosek, jeżeli pozostaje w uznawanym przez prawo Rzeczypospolitej Polskiej związku małżeńskim z obywatelem polskim przez co najmniej 3 lata przed dniem, w którym złożył wniosek o udzielenie mu zezwolenia na pobyt stały, i bezpośrednio przed złożeniem tego wniosku przebywał nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres nie krótszy niż 2 lata na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z pozostawaniem w związku małżeńskim z obywatelem polskim lub w związku z uzyskaniem statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt ze względów humanitarnych. Udzielenia zezwolenia na pobyt stały - zgodnie z art. 197 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach - odmawia się cudzoziemcowi, jeżeli nie spełnia on wymogów, o których mowa w art. 195 ust. 1. Dalej organ odwoławczy podkreślił, że O. D. w dniu [...] grudnia 2009 r. uzyskała zezwolenie na osiedlenie się z uwagi na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelem polskim – S. J., z którym posiada dziecko - małoletnią B. J. (ur. [...] lutego 2006 r.). Jednak, jak ustalono w trakcie postępowania o uznanie O. D. za obywatelkę polską, przed udzieleniem jej ww zezwolenia, związek małżeński został rozwiązany na mocy wyroku Sądu Okręgowego w S. z [...] listopada 2009 r. przez rozwód. Wyrok uprawomocnił się w dniu [...] listopada 2009 r. Powyższą okoliczność potwierdza adnotacja ww sądu w wyroku, którego poświadczona kopia znajduje się w aktach sprawy oraz adnotacja zawarta w odpisie skróconym aktu małżeństwa, wydanym w dniu [...] lipca 2014 r. (poświadczona kopia także znajduje się w aktach sprawy).

W związku z powyższymi ustaleniami, organ II instancji zgodził się ze stwierdzeniem organu I instancji, iż w dniu uzyskania zezwolenia na osiedlenie się na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, O. D. nie spełniała przesłanek określonych w tym przepisie, gdyż nie pozostawała już w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Z uwagi na ujawnienie powyższej okoliczności, słusznie wznowiono postępowanie, w wyniku którego uchylono decyzję z [...] grudnia 2009 r. i odmówiono udzielenia cudzoziemce zezwolenia na pobyt stały. Organ zauważył, iż cudzoziemka do dnia wydania niniejszej decyzji posiadała zezwolenie na osiedlenie się, które w dniu [...] stycznia 2014 r. przekształciło się w zezwolenie na pobyt stały. Wojewoda [...] po wznowieniu postępowania, rozpatrzył sprawę na podstawie przepisów obowiązujących w dniu wydania decyzji orzekającej o udzieleniu cudzoziemce zezwolenia na osiedlenie się, wskazując w podstawie prawnej art. 66 pkt 1 w związku z art. 64 ust, 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach oraz art. 513 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach. Jednocześnie organ I instancji orzekł o uchyleniu decyzji orzekającej o udzieleniu "zezwolenia na pobyt stały", a zatem zastosował nazwę zezwolenia, obowiązującą od dnia 1 maja 2014 r. Uwzględniając powyższe ustalenia organ I instancji uchylając decyzję z [...] grudnia 2009 r. niewątpliwie zasadnie uwzględnił przepisy wówczas obowiązujące, jednak po uchyleniu rozstrzygnięcia, powinien orzec o odmowie udzielenia O. D. udzielenia zezwolenia na pobyt stały na podstawie obecnie obowiązujących przepisów ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, wskazując w podstawie prawnej art. 197 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. Powyższe stanowisko wynika z komentarzy do Kodeksu postępowania administracyjnego oraz orzecznictwa sądów administracyjnych, np. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 20 marca 2008 r. (sygn. akt II SA/Op 325/07). Niemniej uchybienie organu I instancji w tym zakresie nie wpływa na zmianę rozstrzygnięcia z [...] października 2014 r., które jest zasadne i organ odwoławczy nie znajduje podstaw do jego uchylenia. Jak wynika z akt sprawy, O. D. niewątpliwie nie pozostawała w związku małżeńskim z obywatelem polskim w dniu 18 grudnia 2009 r., a zatem nie spełniała przesłanek określonych w art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, jak również w chwili obecnej nie spełnia przesłanek określonych w art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r., gdyż nadal nie pozostaje w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Tym samym cudzoziemka nie spełnia przesłanek określonych w art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach i zasadna jest odmowa udzielenia jej zezwolenia na pobyt stały na podstawie art. 197 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Odnosząc się do treści odwołania, organ odwoławczy uznał za zasadne zarzuty pełnomocnika dotyczące rozpatrzenia sprawy na podstawie obecnie obowiązujących przepisów ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, jednak uchybienie to nie wpływa na wynik rozstrzygnięcia. Nadto organ wyjaśnił, że data uprawomocnienia się wyroku rozwodowego jest prawidłowo określona. Organ nie ma podstaw do kwestionowania informacji wskazanych przez inne organy - sąd i urząd stanu cywilnego. W przypadku wątpliwości w tym zakresie, strona powinna zwrócić się do ww organów o wyjaśnienie tej kwestii. Natomiast w chwili obecnej informacje wynikające z wyroku Sądu Okręgowego w S. oraz odpisu skróconego aktu małżeństwa są wiążące dla organów rozpatrujących niniejszą sprawę i organ nie znajduje podstaw do przychylenia się do wniosku pełnomocnika o dokonanie dodatkowych ustaleń w tym zakresie. Nie jest także zasadny zarzut, że organ I instancji nie uwzględnił faktu, iż O. D. składając wniosek o udzielenie jej zezwolenia na osiedlenie się spełniała wszystkie wymogi formalne, co powinno skutkować udzieleniem jej wnioskowanego zezwolenia. Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach i art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, zezwolenia na osiedlenie się (na pobyt stały) udziela się cudzoziemcowi, który pozostaje, nie zaś - pozostawał - w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Związek małżeński musi trwać w dniu orzekania o udzieleniu zezwolenia. Natomiast wymogi wskazane w dalszej części przepisów, jakie cudzoziemiec jest zobowiązany spełniać, zostały jedynie oznaczone cezurą czasową - przed złożeniem wniosku. Organ administracji zobowiązany jest zatem do uwzględnienia stanu faktycznego sprawy w dniu orzekania, nie zaś złożenia wniosku. Odpierając również zarzuty dotyczące przepisów postępowania administracyjnego organu odwoławczego podkreślił, że organ I instancji wydał rozstrzygnięcie na podstawie wystarczającego materiału dowodowego, który nie wymagał przeprowadzenia postępowania w szerszym zakresie. Przesłanki wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia były znane O. D., gdyż wynikały z dołączonych przez nią dokumentów w trakcie ubiegania się przez nią o uznanie za obywatela polskiego. Po otrzymaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, cudzoziemka nadesłała do organu I instancji dokumenty dotyczące jej pobytu w Polsce - m. in. oświadczenia jej ojczyma i byłego męża, którzy stwierdzili, że decyzja o rozwodzie była nieprzemyślana, natomiast obecnie S. J. i cudzoziemka pozostają w nieformalnym związku. O. D. w piśmie z [...] września 2014 r. nadesłanym w trakcie postępowania toczącego się przed organem I instancji stwierdziła, że decyzja o rozwodzie spowodowana była młodym wiekiem i niezdawaniem sobie sprawy z konsekwencji tego czynu. Ponadto opisała historię pobytu w Polsce i podkreśliła, że jej córka jest obywatelką polską. Należy zatem stwierdzić, iż cudzoziemka skorzystała z przysługującego jej prawa do wypowiedzenia się w sprawie. Uwzględniając powyższy materiał dowodowy organ I instancji zasadnie uznał, że sprawa nie wymaga dodatkowych wyjaśnień, gdyż w świetle jednoznacznych informacji o rozwiązaniu małżeństwa, inne okoliczności nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Z uwagi na powyższe ustalenia, w ocenie organu odwoławczego, organ I instancji nie naruszył wskazanych przez pełnomocnika przepisów K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 15 grudnia 2008 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1641/08), stwierdził, iż "Fakt wznowienia postępowania nie pociąga za sobą konieczności przeprowadzenia od początku i w całości postępowania wyjaśniającego w sprawie, łącznie z powtórzeniem wszystkich czynności dowodowych. Konieczność taka zaistniałaby dopiero wówczas, gdyby materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania zwykłego został skutecznie zakwestionowany

Z uwagi na powyższe, organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku pełnomocnika o przesłuchanie O. D. na okoliczność spełnienia warunków do udzielenia jej zezwolenia na pobyt stały. Zaś okoliczności dotyczące wieloletniego pobytu cudzoziemki wraz z rodziną w Polsce oraz posiadania małoletniej córki, pochodzącej ze związku z obywatelem polskim, jakkolwiek są istotne, jednak nie wpływają na rozstrzygnięcie, w którym przedmiotem rozważań jest kwestia pozostawania w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Także powody rozwiązania małżeństwa nie mają wpływu na niniejszą decyzję.

W związku z faktem, iż: "kompetencje organu odwoławczego obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu I instancji, polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych (wyrok NSA z 28 maja 1984 r., sygn. akt II SA 225/84) należało stwierdzić, że w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji Wojewody [...] zamiast art. 66 pkt 1 w związku z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, należało wskazać art. 197 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 195 ust. 1 pkt 4 ww ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach. Uchybienie to nie podważa jednak zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia.

O. D. w skardze na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2014 r. wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji z [...] października 2014 r., ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1) rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: - przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach przez ich błędne zastosowanie w sprawie i wydanie na ich podstawie decyzji administracyjnej, podczas gdy ustawa ta została uchylona z dniem 1 maja 2014 r. przez wejście w życie nowej ustawy o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013 r., - ustawy o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013 r. przez ich niezastosowanie w sprawie; 2) mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 6 K p a. w zw. z art. 149 § 2 K.p.a. przez wydanie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie sprawy na podstawie nieobowiązujących w dniu jej wydania przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, - art. 10 K.p.a. oraz art. 8 K.p.a. przez ich niezastosowanie i niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, niezapoznanie jej z materiałem dowodowym sprawy, a tym samym uniemożliwienie wypowiedzenia się - przed wydaniem decyzji - co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia własnych wniosków dowodowych, - art. 149 § 2 K.p.a. przez jego niezastosowanie i zaniechanie przeprowadzenia postępowania merytorycznego "co do rozstrzygnięcia istoty sprawy" w sytuacji, gdy powołany przepis nakłada na organ pierwszej instancji taki obowiązek, - art. 149 § 1 oraz § 2 K.p.a. przez ich błędne zastosowanie wyrażające się w niedopuszczalnym rozstrzygnięciu sprawy już w postanowieniu o wznowieniu postępowania oraz zaniechaniu przeprowadzenia postępowania merytorycznego "co do rozstrzygnięcia istoty sprawy", - art. 7 K.p.a. przez przeprowadzenie postępowania oraz wydanie rozstrzygnięcia z pominięciem słusznego interesu strony;

3) mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 64 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach oraz art. 195 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach przez nieprawidłowe przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie zostały zrealizowane przesłanki nabycia przez stronę prawa do udzielenia zezwolenia na osiedlenie się (pobyt stały), podczas gdy strona składając wniosek wszczynający postępowanie pozostawała w związku małżeńskim zawartym z obywatelem polskim co najmniej 3 lata przed złożeniem wniosku oraz bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywała nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 2 lata na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców – w odpowiedzi na skargę – wniósł o oddalenie skargi, tym samym podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze.) – dalej w skrócie: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargę. W konsekwencji uznał, że decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2014 r. i utrzymana nią w mocy decyzja Wojewody [...] z [...] października 2014 r. nie naruszają prawa w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego. Tym samym – w wyniku analizy akt sprawy i treści wyżej wymienionych decyzji – nie stwierdzono przywołanych w zarzutach skargi naruszeń przepisów postępowania, tj. 149 § 1 i § 2, art. 10, art. 8 art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [(t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) – dalej w skrócie: "K.p.a."] w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i naruszeń prawa materialnego, tj. 64 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach [(Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573, ze zm.) – zwanej dalej: "ustawą z 2003 r."] oraz art. 195 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach [(Dz. U. z 2014 r., poz. 463, ze zm.) – zwanej dalej: "ustawą z 2013 r."], która weszła w życie w dniu 1 maja 2014 r., w stopniu rażącym czy mającym wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Wznowienie postępowanie jest jednym z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego. Przedmiotem kontrolowanego przez Sąd postępowania wznowieniowego była decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2014 r., którą uchylono decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2009 r. udzielającą skarżącej zezwolenia na pobyt stały i odmówiono skarżącej udzielenia zezwolenia na pobyt stały. Podstawą wznowieniową rozważaną w sprawie z urzędu, według postanowienia z [...] września 2014 r., była przesłanka z pkt 5 § 1 art. 145 K.p.a., natomiast procesową podstawą decyzji był art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a.

W myśl art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Zgodnie z zacytowanym przepisem, wznawia się postępowanie na przedmiotowej podstawie wtedy, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: - po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy są nowe, - po drugie, istniały w dniu wydania decyzji, - po trzecie, nie były znane organowi, który wydał decyzję.

Organ administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji - stosownie do art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. - uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Organy wydające decyzje wykazały, że w sprawie zaistniała podstawa wznowieniowa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Skarżącą w dniu [...] października 2009 r. wniosła o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się. We wniosku powołała się na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Ujawniono, że skarżąca w dniu wydania decyzji udzielającej zezwolenia na osiedlenie się, tj. [...] grudnia 2009 r., nie pozostawała w uznawanym przez prawo Rzeczypospolitej Polskiej związku małżeńskim z S. J. – obywatelem polskim przez co najmniej 3 lata przed [...] października 2009 r., czyli dniem, w którym złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się. W trakcie postępowania ustalono bowiem, że związek małżeński skarżącej został rozwiązany - na mocy wyroku Sądu Okręgowego w S. z [...] listopada 2009 r. - przez rozwód. Wyrok uprawomocnił się w dniu [...] listopada 2009 r. Okoliczność ta wynika z przywołanego orzeczenia i odpisu skróconego aktu małżeństwa wydanego [...] lipca 2014 r. Powyższe bez wątpienia świadczy po pierwsze o ujawnieniu nowych istotnych dla sprawy okoliczności i dowodów; po drugie o istnieniu tych okoliczności i dowodów w dniu wydania decyzji (wyrok z [...] listopada 2009 r.); po trzecie o tym, że nie były znane organowi, który wydał decyzję o zezwoleniu skarżącej na osiedlenie się, czyli Wojewodzie [...], jako że dowiedział się o nich w dniu [...] lipca 2014 r., kiedy skarżąca zwróciła się z wnioskiem o uznanie za obywatela polskiego. Zaistnienie omówionej podstawy wznowieniowej musiało doprowadzić do uchylenia decyzji z [...] grudnia 2009 r. i wydania nowej, rozstrzygającej o istocie sprawy, czyli odmawiającej udzielenia skarżącej zezwolenia na pobyt stały. W sprawie przeprowadzono więc postępowanie co do przyczyny wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Wszystko to przemawia za brakiem podstaw do postawienia organom zarzutu naruszenia przepisów postępowania wznowieniowego, w tym zarzucanego w skardze art. 149 § 1 i § 2 K.p.a.

Odparcia również wymagają dalsze zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8 i art. 10 K.p.a., które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu nie można zarzucić organom, że w toku postępowania nie stały na straży praworządności, nie podjęły czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy czy nie prowadziły postępowania w sposób budzący zaufanie. Wbrew twierdzeniu skarżącej organy rozstrzygnięcia podjęły na podstawie wystarczająco zgromadzonego materiału dowodowego w zakresie istotnym dla załatwienia sprawy (w szczególności na podstawie potwierdzonych za zgodność z oryginałem wyroku i odpisu skróconego aktu małżeństwa). Zaś wobec oczywistego niespełniania przez skarżącą jednego z wymogów udzielenia zezwolenia na pobyt stały sprawa nie wymagała prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, w tym bowiem - jak podkreślił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji – inne okoliczności czy dowody nie mogły już mieć wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie. W kontekście omawianych zarzutów, należy jedynie zgodzić się ze skarżącą, że organy nie zastosowały względem niej trybu określonego w art. 10 § 1 K.p.a., a w skardze zauważono, że skarżąca oczekiwała zawiadomienia w trybie art. 10 § 1 K.p.a., planując sformułowanie nowych wniosków dowodowych podważających ustalenia organu pierwszej instancji i pozwalających organowi na wydanie decyzji zgodnej z jej oczekiwaniami. Pomimo tego Sąd nie dopatrzył się naruszenia przedmiotowej normy w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko naruszenie o takim skutku mogłoby doprowadzić do uwzględnienia skargi i wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Pozbawienie strony możności obrony swych praw trzeba zawsze oceniać przez pryzmat konkretnych okoliczności sprawy. I tak, w omawianym aspekcie należy po pierwsze podkreślić, że przesłanki wydanych w sprawie rozstrzygnięć wynikały z nadesłanych przez skarżącą do Wojewody [...] - w trakcie postępowania o uznanie za obywatela polskiego - dokumentów; po drugie skarżąca, po otrzymaniu postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] grudnia 2009 r., podjęła inicjatywę wypowiedzenia się w sprawie i uczyniła to w piśmie z [...] września 2014 r. i w odwołaniu z [...] listopada 2014 r. Zatem nie do obrony jest twierdzenie skarżącej, że nie brała czynnego udziału w sprawie i nie wypowiedziała się co do zgromadzonego materiału dowodowego, tym samym nie miała możliwości sformułowała wniosków dowodowych podważających ustalenia organu pierwszej instancji i pozwalających organowi na wydanie decyzji zgodnej z jej oczekiwaniami. Skarżąca od momentu wszczęcia postępowania wznowieniowego miała wiedzę o toczącym się postępowaniu i prawo czynnego w nim udziału. Niedopatrzenie wystosowania do skarżącej pisma w trybie art. 10 § 1 K.p.a. w żaden sposób nie uszczupliło praw skarżącej, w tym możliwości wypowiadania się i zgłaszania swoich żądań i twierdzeń. Reasumując nie każde naruszenie wymagań procesowych przez organ skutkuje pozbawieniem strony możności obrony swoich praw i tak też było w sprawie, w konsekwencji prowadzi do uznania, że mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i uchylenia decyzji.

Odnosząc się do argumentacji skargi kwestionującej prawidłowość zastosowania przepisów ustawy z 2013 r., pomimo jej odpierania, należy przyznać rację skarżącej, że organ I instancji orzekając co do istoty sprawy powinien zastosować przepisy ustawy z 2013 r., obowiązującej już w trakcie przedmiotowego postępowania wznowieniowego. Dalej podkreślić, że tożsame stanowisko zajął w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy. Niemniej w zaistniałej sytuacji organ II instancji zamiast art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. powinien zastosować art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., czyli uchylić decyzję organu I instancji i na podstawie przepisów ustawy z 2013 r., przyjętych za podstawę wydania zaskarżonej decyzji, orzec co do istoty sprawy. Natomiast, gdy nie stwierdził naruszenia przepisów prawa procesowego i niewłaściwej interpretacji przepisów prawa materialnego, która z kolei przekładałaby się na błędną ocenę materiału dowodowego, nie mógł uchylić decyzji organu I instancji i przekazać sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia, to jest zastosować art. 138 § 2 K.p.a. W ocenie Sądu wykazanego uchybienia nie można jednak ocenić w kategoriach naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i prowadzić do uwzględnienia skargi przez uchylenie zaskarżonej decyzji. Podkreślić bowiem należy, że zastosowanie art. 197 ust. 1 pkt 4 ustawy z 2013 r. nie miało wpływu na wynik sprawy, na sytuację skarżącej, prowadziło do takiego samego skutku co zastosowanie art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2003 r. Zarówno na gruncie ustawy z 2003 r., jak i na gruncie ustawy z 2013 r., odpowiednio: zezwolenia na osiedlenie się (zezwolenia na pobyt stały), udzielało się (udziela się) na wniosek cudzoziemca, pozostającego w związku małżeńskim z obywatelem polskim przez co najmniej trzy lata przed złożeniem wniosku i przebywającego na terytorium Polski, bezpośrednio przed złożeniem wniosku, przez określony okres czasu (odpowiednio: co najmniej przez 2 lata, przez okres nie krótszy niż 2 lata). W świetle powyższego nie podzielono twierdzenia skargi, jakoby rozwiązanie małżeństwa przez rozwód tuż przed wydaniem zezwolenia nie mogło stanowić przesłanki do odmowy udzielenia stronie zezwolenia. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, zezwolenia udziela się cudzoziemcowi, który pozostaje, nie zaś pozostawał w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Związek małżeński musi (musiał) trwać w momencie udzielania zezwolenia, nie zaś złożenia wniosku o zezwolenie. W świetle przedstawionego stanu sprawy, przytoczonych przepisów prawa i poczynionych rozważań, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na mocy art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.

| | |