Postanowienie NSA, sygn. akt I FSK 749/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Koszty sądowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 220 par. 3, art. 221
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par. 2 ust. 5, par. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Teza: 1. Niniejsze postępowanie dotyczy sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją wobec czego stosownie do treści par. 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 221 poz. 2193 ze zm./, skarga w tej sprawie podlega wpisowi stałemu w wysokości 200 zł. Skoro została wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, będącego radcą prawnym to stosownie do przepisu art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, jeśli nie była należycie opłacona podlegała odrzuceniu bez wezwania do uiszczenia wpisu.

2. Możliwość wezwania strony do uiszczenia wpisu stałego od skargi wnoszonej za pośrednictwem organu, które to wezwanie zawierałoby sygnaturę akt nadaną sprawie, istniała jedynie na podstawie par. 5 ust. 2 powołanego rozporządzenia. Jednakże z dniem 17 marca 2006 r. cytowany par. 5 ust. 2 stracił moc. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 7 marca 2006 r., SK 11/05 /Dz.U. 2006 nr 45 poz. 322/ uznał go za niezgodny z art. 221 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz z art. 2 Konstytucji RP.

TEZY

1. Niniejsze postępowanie dotyczy sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją wobec czego stosownie do treści par. 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 221 poz. 2193 ze zm./, skarga w tej sprawie podlega wpisowi stałemu w wysokości 200 zł. Skoro została wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, będącego radcą prawnym to stosownie do przepisu art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, jeśli nie była należycie opłacona podlegała odrzuceniu bez wezwania do uiszczenia wpisu.

2. Możliwość wezwania strony do uiszczenia wpisu stałego od skargi wnoszonej za pośrednictwem organu, które to wezwanie zawierałoby sygnaturę akt nadaną sprawie, istniała jedynie na podstawie par. 5 ust. 2 powołanego rozporządzenia. Jednakże z dniem 17 marca 2006 r. cytowany par. 5 ust. 2 stracił moc. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 7 marca 2006 r., SK 11/05 /Dz.U. 2006 nr 45 poz. 322/ uznał go za niezgodny z art. 221 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz z art. 2 Konstytucji RP.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Janusz Zubrzycki po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej F.-F. sp. z o.o. z siedzibą w Cz. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 kwietnia 2006 r. sygn. akt I SA/Gl 554/06 odrzucające skargę w sprawie ze skargi F.-F. sp. z o.o. z siedzibą w Cz. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 29 grudnia 2005 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę "F.-F." Sp. z o.o. z siedziba w Cz. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu wskazano, że w przedmiotowej sprawie skarga podlegała wpisowi stałemu, jednakże opłata ta nie została uiszczona przez pełnomocnika spółki, będącego radcą prawnym.

W skardze kasacyjnej z dnia 10 maja 2006 r. spółka zaskarżyła w całości powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowanie mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 221 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z par. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że w przypadku gdy nie został uiszczony wpis stały od skargi na decyzję administracyjną składaną do sądu wojewódzkiego, to skarga ta podlega odrzuceniu bez wezwania o uiszczenie tego wpisu, mimo iż zgodnie z par. 5 ust. 2 powołanego rozporządzenia wpis stały od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie w sposób określony w ust. 1 tego paragrafu. Zarzucono także naruszenie par. 5 ust. 2 cytowanego rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie i niewezwanie do uiszczenia wpisu stałego, a także naruszenie art. 220 par. 1 zdanie 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie i niewezwanie do uiszczenia wpisu stałego od wniesionej skargi.

Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej wykładni art. 221 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskutek czego wadliwie go zastosował. Zdaniem autora skargi kasacyjnej omawiany przepis ma zastosowanie tylko w przypadku kiedy pismo jest wnoszone bezpośrednio do sądu bowiem stosownie do treści art. 219 powołanej ustawy opłatę sądowa należy uiścić przy wnoszeniu pisma do sądu. W sytuacji kiedy skarga wnoszona jest za pośrednictwem organu termin do skutecznego uiszczenia wpisu dla radcy prawnego bądź adwokata otwiera się zatem z chwilą wezwania przez sąd. W przedmiotowej sprawie Sąd nie wezwał pełnomocnika spółki do uiszczenia wpisu stałego, tylko odrzucił wniesioną skargę.

W dalszej części uzasadnienia wskazano, że mimo, iż Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności par. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 221 poz. 2193/ to nie oznacza to, że nie będzie on miał zastosowania do stanów faktycznych ukształtowanych w okresie jego obowiązywania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W przypadku, kiedy pismo wnoszone jest przez adwokata lub radcę prawnego, a podlega opłacie stałej, na sądzie nie ciąży obowiązek wynikający z art. 220 par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. Ratio legis normy zawartej w art. 221 powoływanej ustawy jest oczywiste. Od osób wykonujących wykwalifikowane zawody prawnicze i świadczących profesjonalną pomoc prawną wymaga się znajomości prawa w stopniu umożliwiającym im na tyle samodzielne działanie w toku postępowania sądowoadministracyjnego, aby nie było konieczne dodatkowe instruowanie ich przez sąd. Ustawodawca wychodzi zatem z założenia, że powinny one znać wysokość opłat sądowych, jeżeli mają one charakter opłaty stałej i samodzielnie je uiszczać bez konieczności osobnego wzywania przez sąd.

Niniejsze postępowanie dotyczy sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej, wobec czego stosownie do treści par. 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 221 poz. 2193 ze zm./, skarga w tej sprawie podlega wpisowi stałemu w wysokości 200 zł. Skoro została wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, będącego radcą prawnym to stosownie do przywołanego wcześniej przepisu art. 221, jeśli nie była należycie opłacona podlegała odrzuceniu bez wezwania do uiszczenia wpisu.

Argumentacja autora skargi kasacyjnej dotycząca niezastosowania przez Sąd par. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest niezasadna. Należy zauważyć, że możliwość wezwania strony do uiszczenia wpisu stałego od skargi wnoszonej za pośrednictwem organu, które to wezwanie zawierałoby sygnaturę akt nadaną sprawie, istniała jedynie na podstawie par. 5 ust. 2 powołanego rozporządzenia. Jednakże z dniem 17 marca 2006 r. cytowany par. 5 ust. 2 stracił moc. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 7 marca 2006 r., SK 11/05 /Dz.U. 2006 nr 45 poz. 322/ uznał go za niezgodny z art. 221 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz z art. 2 Konstytucji RP. Z datą ogłoszenia tego wyroku obowiązek uiszczania należnej opłaty bez wezwania zaczął dotyczyć także wpisu od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego do sądu administracyjnego pierwszej instancji. Sąd wojewódzki nie miał zatem obowiązku wezwania strony do uiszczenia wpisu od skargi wnoszonej za pośrednictwem organu, zawiadamiając go jednocześnie, że została ona przekazana do sądu wojewódzkiego i zarejestrowana pod określoną sygnaturą.

Skoro stosownie do obowiązujących przepisów Sąd nie miał ani możliwości, ani też podstawy prawnej do wezwania profesjonalnego pełnomocnika spółki do uiszczenia należnego wpisu stałego od skargi wnoszonej za pośrednictwem organu, to nie można skutecznie zarzucać, że bezpodstawnie zastosował art. 221 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto należy zauważyć, że przepis ten służy przyspieszeniu postępowania i w żaden sposób nie ogranicza dostępu strony do sądu /por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2005, str. 607/.

Mając powyższe na uwadze, wobec braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej, a tym samym braku podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, należało na podstawie art. 184 w związku z art. 182 par. 1 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.