Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1594/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 107, 156 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Lenart Asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Budownictwa na rzecz skarżącej [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W. kwotę 3495 (trzy tysiące czterysta dziewięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2007 roku Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2007 roku nr [...] orzekającej w pkt 1 o wywłaszczeniu na rzecz skarbu Państwa na cel publiczny z przeznaczeniem pod budowę drogi ekspresowej "[...]" Trasa [...] etap realizacji na odcinku od węzła [...] do węzła [...] w W. nieruchomości położonej w dzielnicy [...] Miasta W., obręb [...], oznaczonej jako działki nr [...], nr [...] i nr [...] o łącznej pow. [...] ha, stanowiącej własność spółki [...] sp. zoo, w pkt 2 o ustaleniu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość na rzecz spółki [...] sp. zoo w wysokości [...] zł, w pkt 3 o zobowiązaniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja będzie podlegała wykonaniu, w pkt 4 o określeniu terminu wydania przedmiotowej nieruchomości Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad przez dotychczasowego właściciela na dzień przypadający po upływie 30 dni od dnia doręczenia decyzji dotychczasowemu właścicielowi. W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 10 grudnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2003 roku , Nr 80 poz. 721 ze zm.) wysokość odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość ustala się według jego stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi i według wartości rynkowej w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości przy czym wartość nieruchomości określają rzeczoznawcy majątkowi, o których mowa w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku (Dz. u z 2004 r. nr 261, poz. 2603) o gospodarce nieruchomościami zw. z art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku, wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stopień wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stan zagospodarowania oraz dostępne dane o cenach, dochodach, cechach nieruchomości podobnych. Operat szacunkowy powinien być sporządzony w oparciu o § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 roku w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r. Nr 207 , poz. 2109 ze zm.). Zgodnie z § 36 tego rozporządzenia przy określaniu wartości rynkowej gruntów przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne stosuje się podejście porównawcze, przyjmując ceny transakcyjne uzyskiwane przy uzyskiwane przy sprzedaży gruntów odpowiednio przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne. W sprawie został sporządzony operat szacunkowy przez rzeczoznawcę majątkowego W. W., który na stronie 9 operatu podał, że do analizy wybrał łącznie 23 transakcje nieruchomości porównawczych. Na stronie 8 operatu wskazał, że badania rynku dokonano w oparciu o transakcje kupna – sprzedaży w latach 2005-2006 na rynku nieruchomości niezabudowanych z prawem zagospodarowania inwestycyjnego w tym obszarze W., w którym położona jest nieruchomość. Ceny nieruchomości niezabudowanych przeznaczonych w planie zagospodarowania przestrzennego pod inwestycje drogowe w tym rejonie kształtowały się w granicach [...] zł za 1 m2 . Z tych względów organ II instancji uznał, że brak jest zatem podstaw do uznania, ze operat szacunkowy został wykonany nieprawidłowo. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a dotyczących skierowania decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2006 roku do podmiotu nie będącego stroną w sprawie to organ II instancji wskazał, że jest to niewłaściwe tj. niepełne podanie nazwy spółki, co może być rozpatrywane jedynie w kategoriach oczywistej omyłki. Spółka [...] brała udział w postępowaniu bowiem jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wezwania, spółka ta odebrała decyzję organu wojewódzkiego i jej pełnomocnik złożył odwołanie w ustawowym terminie.

Organ nie zgodził się również z twierdzeniem pełnomocnika strony, że doszło do naruszenia art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku poprzez przyjęcie, że ustalenie wartości wywłaszczonej nieruchomości nastąpiło przy przyjęciu jej przeznaczenia pod inwestycje drogowe, gdyż z przepisu § 36 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 roku wynika, że stosuje się podejście porównawcze, przyjmując ceny transakcyjne uzyskiwane przy sprzedaży gruntów odpowiednio przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne.

Organ nie zgodził się również z zarzutem naruszenia art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej polskiej, gdyż przyznane odszkodowanie jest zgodne z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 1990 roku , sygn. akt K. 2/90.

Organ uznał również za niezasadny zarzut naruszenia art. 7,77 §1 , 78 §1 i 107 §3 kpa , gdyż w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2006 roku organ wojewódzki trafnie uznał, że operat przedmiotowej nieruchomości wykonany przez M. S. nie uwzględnia treści § 36 ww. rozporządzenia z dnia 21 września 2004 roku, gdyż ten rzeczoznawca majątkowy błędnie uznał, że przedmiotowa nieruchomość stanowi działkę przeznaczoną pod zabudowie mieszkaniową wielorodzinną oraz równie błędnie ustalił jej wartość w porównaniu do transakcji dotyczących gruntów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową .

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie wniosła [...] spółka z.o.o. z siedzibą w W. wnosząc o jej uchylenie. W skardze zarzucono naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 138 § ust. 1 kpa w zw. z art. 107 kpa w zw. z art. 156 §1 pkt 4 kpa przez uznanie, że organ I instancji właściwie skierował decyzję do osoby będącej stroną w sprawie, mimo że w decyzji został wskazany inny podmiot nie będący właścicielem wywłaszczonej nieruchomości i w konsekwencji przez błędne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, naruszenie prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy tj. art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez przyjęcie, że ustalenie wartości nieruchomości powinno nastąpić przy przyjęciu jej przeznaczenie pod inwestycje drogowe oraz art. 32 Konstytucji RP wyrażającej zasadę równości obywateli wobec prawa oraz naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77§1, 78 §1 i kpa i art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez uznanie nie nieuzasadnione było nie uwzględnienie przez organ I instancji wniosków dowodowych strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje :

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 i 145§1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a przypadku, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub w innych przepisach, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność tej decyzji lub postanowienia w całości lub części.

W niniejszej sprawie organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] listopada 2006 roku jako podmiot, który jest właścicielem wywłaszczanych działek o numerach [...] oraz tego, na rzecz którego przyznano odszkodowanie określił [...] sp. zoo. Natomiast z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że właścicielem działek o numerach [...] jest podmiot o nazwie [...] spółka zoo. Z akt administracyjnych oraz z oświadczenia pełnomocnika skarżącego złożonego na rozprawie wynika, że istnieją dwa podmioty gospodarcze o nazwach: [...] spółka z. o.o. z siedzibą w W. przy ul [...] oraz [...] spółka z.o.o z siedzibą w W. przy ul. [...]. Sentencja organu I instancji wyraźnie określiła natomiast podmiot, którego dotyczy wywłaszczenie jako [...] spółka zoo. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, natomiast w sentencji -przytaczając treść decyzji z dnia [...] listopada 2006 roku – niezgodnie z jej treścią wskazał, że dotyczy ona [...] spółka z.o.o, zaś w uzasadnieniu wskazał, że ta nieprawidłowość wynika z pomyłki pisarskiej. Z takim stanowiskiem organu nie można się zgodzić. Art. 107 § 1 kpa określa jakie elementy obowiązkowe powinna zawierać decyzja. Zgodnie z tym przepisem decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Wynika więc, że oznaczenie strony jest elementem obowiązkowym decyzji. W przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością istnieje obowiązek wpisania jej do krajowego rejestru sądowego. Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 168, poz. 1186) w art. 35 stanowi, że ilekroć do rejestru wpisuje się inny podmiot niż osobę fizyczna zamieszcza się m.in. nazwę lub firmę. Zatem tylko określenie podmiotu, takie jak w Rejestrze należy uznać za zgodne z art. 107 § 1 kpa określenie strony, szczególnie w sytuacji, gdy istnieją dwie spółki zoo o nazwach: [...] oraz [...]. Zatem takie sformułowania rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji jak w decyzji z dnia [...] listopada 2007 roku oraz utrzymanie jej w mocy przez organ odwoławczy czyni ją niemożliwą do wykonania. Taki sposób rozstrzygnięcia rażąco narusza prawa stron postępowania i sprawia, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ja decyzja organu I instancji była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wystąpienie przesłanki z art. 156 §1 pkt 5 kpa ma miejsce wtedy, gdy istnieją prawne nakazy i zakazy, które stwarzają nieusuwalna przeszkodę w wykonaniu praw lub obowiązków ustalonych w decyzji czyli np. decyzja została wydana przeciwko osobie nieistniejącej. Taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie gdyż, zobowiązanym z decyzji wywłaszczeniowej jest spółka o nazwie [...], która nie jest właścicielką wywłaszczanych nieruchomości .

Z wyżej wyjaśnionych względów sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.