Postanowienie NSA, sygn. akt II OSK 277/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Sandry Lipińskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 187/20 w sprawie ze skargi S. L. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Wyrokiem z dnia 17 września 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 187/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. L. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie nakazu rozbiórki.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku S. L. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że wstrzymanie wykonania decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Warszawskiego Zachodniego z dnia [...] października 2019 r. nr [...] nakazującej rozbiórkę pawilonu handlowego o wymiarach 5m x 3m, nietrwale związanego z gruntem, usytuowanego na działce nr ew. A obr. [...] przy ul. W. 20 w B., gm. B., wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę jest dla niej niezbędne i w pełni uzasadnione, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Faktyczna realizacja decyzji może prowadzić do nieodwracalnych skutków prawnych i finansowych, przez co ochrona w postępowaniu sądowym byłaby iluzoryczna.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Po oddaleniu skargi, skarżący, który wniósł skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. uchwała NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, ONSA i wsa 2007/4/77). W związku z tym, NSA posiada kompetencję do rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na etapie po wniesieniu skargi kasacyjnej.

Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo, że wykonanie aktu mogłoby wyrządzić znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Z powyższego wynika, że skarżący uzasadniając konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powinien wskazać na możliwość wystąpienia w stosunku do jego osoby okoliczności kwalifikowanych jako znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki w związku z doprowadzeniem do wykonania zaskarżonej decyzji.

Wskazany wyżej przepis zobowiązuje stronę do podania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie oznacza, że sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy – uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności tylko częściowo jest oparty na zasadzie skargowości. Zasada ta obowiązuje jedynie w zakresie wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązek kierowania się zasadą skargowości kończy się jednak na etapie wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania. W dalszej części postępowaniem w tym przedmiocie rządzi zasada oficjalności, z którą wiążą się określone obowiązki sądu. Na etapie rozpoznawania wniosku sąd winien wziąć pod rozwagę również te okoliczności, które nie zostały powołane przez stronę. Niemniej jednak przyjęcie takiego poglądu nie może prowadzić do całkowitego zwolnienia strony z podania jakichkolwiek okoliczności mających uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i w konsekwencji do przerzucania w całości ciężaru wskazania tych przesłanek na sąd administracyjny. Na stronie składającej wniosek w trybie art. 61 § 3 P.p.s.a. ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą warunki uzasadniające wstrzymanie określonego aktu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Rzeczą sądu jest zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Przy takim badaniu wniosku i argumentów strony sąd winien dodatkowo rozważyć z urzędu, czy nie zachodzą inne okoliczności uzasadniające wniosek.

Co do zasady rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej ze swej istoty wiąże się z potencjalnym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są w istocie nieuniknione. Jednak każdy przypadek rozbiórki należy rozpatrywać indywidualnie odnosząc go do okoliczności sprawy.

W rozpatrywanej sprawie nakaz dotyczy rozbiórki pawilonu handlowego o wymiarach 5m x 3m, nietrwale związanego z gruntem, usytuowanego na działce nr ew. A obr. [...] przy ul. W. 20 w B., gm. B., wybudowanego bez wymaganego pozwolenia.

Skarżąca w złożonym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazała, że w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku stanowiącego powtórzenie przesłanki zawartej w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a., a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14, dostępne w CBOSA http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Uzasadniając wniosek, skarżąca ograniczyła się do stwierdzenia, że faktyczna realizacja decyzji może prowadzić do nieodwracalnych skutków prawnych i finansowych. Sąd podejmując decyzję co do zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie może opierać się na ogólnikowych stwierdzeniach, które nie zostały poparte żadnym materiałem dowodowym. Zatem uznać należy, że skarżąca nie przedstawiła konkretnych danych, które przemawiałyby za tym, że wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub wyrządzi znaczną szkodę. Nie ulega zaś wątpliwości, że samo złożenie wniosku rozumianego jako zgłoszenie żądania bez przedstawiania konkretnych okoliczności na jego poparcie, w sytuacji gdy okoliczności wyczerpujące przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie wynikają w sposób oczywisty z akt sprawy, nie może odnieść zamierzonego skutku.

Niezależnie zaś od braku uzasadnienia wniosku nawiązującego do konkretnych okoliczności wyczerpujących przesłanki z art. 61 § 3 P.p.sa., skonstatować można, że co do zasady, usunięcie pawilonu kontenerowego, niezwiązanego trwale z gruntem, nie wywołuje trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w powołanym przepisie. "Skutki finansowe" nie stanowią zaś przesłanki wstrzymania wykonania decyzji, w tym także decyzji nakazującej rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego. Przesłankę o charakterze ekonomicznym stanowi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Jak jednak wynika z poprzedzających uwag, skarżąca nie podjęła nawet próby skonkretyzowania okoliczności związanych z tą przesłanką. Z akt sprawy niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody także w sposób oczywisty nie wynika.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.