Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 943/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Normalizacja
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 8 lit a), art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. a) i b), art. 26 ust. 1 i 5 ,
journal: Dz.U. 2009 nr 116 poz 975
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym.
journal: Dz.U.UE.L 2002 nr 31 poz 1 art. 3 pkt 8
law: Rzozporządzenie (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania  prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa  żywności
journal: Dz.U.UE.L 2007 nr 189 poz 1 art. 23 ust. 1 i 2
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i  uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Marek Krawczak (spr.) Protokolant Monika Majak po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej N. Sp. z o.o. Sp. k. w D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1379/18 w sprawie ze skargi N. Sp. z o.o. Sp. k. w D. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia 29 maja 2018 r. nr GI-BRE.re-610-1/18 w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktu nieekologicznego oznakowanego w nieuprawniony sposób terminem eko 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od N. Sp. z o.o. Sp. k. w D. rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 2700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 lutego 2019 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1379/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę N. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w D. (dalej jako: "skarżąca", "Spółka") na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia 29 maja 2018 r. nr GI-BRE.re-610-1/18 w przedmiocie kary pieniężnej.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:

Inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Poznaniu przeprowadzili w dniach 26.10. - 31.10.2017 r. kontrolę w firmie skarżącej Spółki, w [...] w m. R., w zakresie prawidłowości wprowadzania do obrotu artykułów rolno-spożywczych posiadających oznakowanie sugerujące ekologiczne metody produkcji. Ustalenia kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli nr KO.8230.43.2.2017 z dnia 31 października 2017 r. W trakcie kontroli podjęto działania wyjaśniające w związku z międzynarodową notyfikacją nr INEU-218/2017, w ramach której Niemiecka Federalna Agencja ds. Rolnictwa i Żywności zakwestionowała produkt ([...] mrożona eko) sprzedany przez Stronę [...] odbiorcy T. (I. [...], [...] B.) z powodu wykrycia w nim hydrazydu maleinowego.

W wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowość w zakresie wprowadzenia do obrotu mrożonej [...] oznakowanej terminem "eko", która nie spełniała wymagań dla produktów ekologicznych, co stanowiło naruszenie art. 23 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. U. UE L 189, 20.07.2007 ze zm.), przez Spółkę, będącą producentem ww. produktu.

W trakcie przeprowadzonej kontroli ustalono, że surowiec do wyprodukowania kwestionowanej mrożonej [...] został dostarczony w dniu 24 czerwca 2017 r. przez producenta rolnego A. Z., który nie dysponował certyfikatem potwierdzającym ekologiczną metodę produkcji [...]. Producent rolny został wyłączony z systemu kontroli w rolnictwie ekologicznym przez jednostkę certyfikującą C. Sp. z o.o. w dniu 8 lutego 2017 r. z jednoczesnym cofnięciem certyfikatu nr [...], obejmującego [...] z pierwszych 12 miesięcy konwersji, bez prawa znakowania z powołaniem się na rolnictwo ekologiczne.

Nieekologiczna [...] zakupiona od ww. producenta rolnego została poddana przez Spółkę procesowi przerobu w dniu 26 czerwca 2017 r., a następnie w dniu 27 czerwca 2017 r. wysłana do odbiorcy w N. – F., jako [...] mrożona ekologiczna, zgodnie z arkuszem wysyłki wyrobu gotowego, dokumentem wydania nr WZ [...], CMR i fakturą walutową nr [...].

Decyzją z dnia 29 grudnia 2017 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych wymierzył firmie Spółce karę pieniężną w wysokości 25 000 zł (słownie: dwudziestu pięciu tysięcy złotych), za wprowadzenie do obrotu produktu nieekologicznego oznakowanego w nieuprawniony sposób terminem "eko", tj.: [...], wielkość partii 15 180 kg, opakowanie 759 worków po 20 kg, data produkcji: 26.06.2017. wartość partii: 58 746,60 zł.

Pismem z dnia 17 stycznia 2018 r. Spółka wniosła od powyższej decyzji odwołanie, w którym zaskarżyła w całości decyzję organu I instancji.

Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (nazywany dalej "GIJHARS") decyzją z dnia 29 maja 2018 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm.), w związku z art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. a), ust. 3 pkt 1 lit. b) oraz art. 2 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 25.06.2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. z 2017 r. poz.1054), w związku z art. 29 ust. 2 oraz art. 23 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 2 lit. k rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28.06.2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z dnia 20 lipca 2007 r. s. 1 ze zm.), a także art. 8 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 178/2002 z dnia 28 stycznia 2002 r. ustalającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, ustanawiające Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w sprawie bezpieczeństwa żywności (Dz.U.UE.L.2002.31.1 ze zm.) oraz z art. 21 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 2212. ze zm.), trzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Rozpatrując odwołanie Spółki organ wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007, rozporządzenie stosuje się m.in. do żywych lub nieprzetworzonych oraz przetworzonych produktów rolnych przeznaczonych do spożycia, a więc także [...] mrożonej wprowadzonej przez stronę do obrotu z odniesieniem do ekologicznej metody produkcji w postaci terminu "eko", co zostało udokumentowane w materiale dowodowym zebranym przez organ I instancji, W przedmiotowej sprawie okoliczność wprowadzenia do obrotu zakwestionowanego produktu została bezspornie udowodniona na podstawie: faktury walutowej nr [...]. arkusza wysyłki wyrobu gotowego, dokumentu wydania nr WZ [...], CMR. Wycofanie przez stronę produktu na skutek działań podjętych w związku z notyfikacją i wystawienie faktury korygującej nie zmienia ustalenia w zakresie wprowadzenia produktu do obrotu. Ponadto, gdyby przedmiotowy produkt nie został wprowadzony do obrotu, tj. sprzedany przez stronę [...] odbiorcy - nie byłby przedmiotem międzynarodowej notyfikacji nr INEU-218/2017, w ramach której Niemiecka Federalna Agencja ds. Rolnictwa i Żywności zakwestionowała go z powodu wykrycia w nim pozostałości niedozwolonego środka produkcji w rolnictwie ekologicznym.

Ponadto organ podkreślił, że zgodnie z treścią certyfikatu dostawcy surowca nr [...], wydanego w dniu 21 października 2016 r. przez jednostkę certyfikującą C., zakupiona przez stronę [...] pochodziła z pierwszych 12 miesięcy konwersji "bez prawa znakowania z powołaniem się na rolnictwo ekologiczne". Zgodnie z art, 62 lit. a) rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008, produkty pochodzenia roślinnego w okresie konwersji mogą być opatrzone oznaczeniem: "produkt w trakcie konwersji na rolnictwo ekologiczne" z zastrzeżeniem, że przestrzegany jest okres konwersji co najmniej dwunastu miesięcy przed zbiorem plonów. Nadto - certyfikat, o którym mowa powyżej, został cofnięty przez jednostkę certyfikującą kilka miesięcy przed zakupem przez stronę surowca od dostawcy, tj. w dniu 8 lutego 2017 r. Co więcej, dostawca został wyłączony z systemu kontroli w rolnictwie ekologicznym przez ww. jednostkę.

Biorąc pod uwagę powyższe, organ II instancji ocenił, że strona nie sprawdziła certyfikatu dostawcy, bowiem gdyby to uczyniła, miałaby informacje o tym, że [...] (zgodnie z jego treścią) nie mogła być oznakowana z powołaniem na rolnictwo ekologiczne, a ponadto certyfikat dostawcy był nieważny (cofnięty). Tym samym, wyroby wyprodukowane z zakupionego surowca i wprowadzone do obrotu przez stronę nie spełniały wymagań określonych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 834/2007. Bowiem jedynie producenci, którzy są objęci systemem kontroli, zgodnie z art. 28 ust. 1 lit. a) i b) rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007. po uzyskaniu certyfikatu określonego w art. 29 ust. 1 tego rozporządzenia, którego wzór stanowi zał. XII do rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. Urz. UE L 250 z 18.09.2008, str. 1, ze zm.), są uprawnieni do wprowadzania do obrotu produktów odnoszących się w jakikolwiek sposób do rolnictwa ekologicznego, w tym do okresu konwersji na rolnictwo ekologiczne.

Organ odwoławczy dostrzegł, że organ I instancji nie przywołał w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 2 lit. k) oraz art. 23 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007, który ma zastosowanie w niniejszej sprawie. Niemniej jednak, zdaniem GIJHARS brak ten nie miał wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie, gdyż argumentacja organu I instancji w zakresie nie spełnienia przez produkt wymagań określonych w przepisach rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 była prawidłowa i opierała się na przepisach prawa wskazanych w podstawie prawnej decyzji i w jej uzasadnieniu. W związku z tym, brak w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 2 lit. k) oraz art. 23 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007, nie miał wpływu na rozstrzygnięcie. Zgodnie z art. 23 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007, produkt nie mógł być sprzedany z oznakowaniem odnoszącym się do ekologicznej metody produkcji (tj. terminem "eko", ani innym wskazującym na pochodzenie z produkcji ekologicznej), gdyż surowiec do jego produkcji nie spełniał wymagań i nie pochodził z produkcji ekologicznej. Oznacza to, że naruszenie popełnione przez stronę wypełniało znamiona czynu stypizowanego w art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy o rolnictwie ekologicznym. Zgodnie z tym przepisem, osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która wprowadza do obrotu produkt, jako produkt rolnictwa ekologicznego, który nie spełnia wymagań określonych w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego, podlega karze pieniężnej w wysokości do 200% korzyści majątkowej uzyskanej lub którą mogłaby uzyskać za wprowadzone do obrotu produkty, nie niższej jednak niż 500 zł.

Zdaniem organu odwoławczego, prawidłowo organ I instancji wymierzył karę przy uwzględnieniu stopnia szkodliwości czynu, zakresu naruszenia, dotychczasowej działalności podmiotu dokonującego naruszenia i wielkości jego obrotów.

Organ odwoławczy stwierdził, że wymierzona kara jest niższa od maksymalnej, którą zgodnie z przepisami prawa organ I instancji mógł wymierzyć stronie za stwierdzone naruszenie. Zgodnie bowiem z art. 25 ust. 1 pkt 5 ustawy o rolnictwie ekologicznym maksymalna kara mogłaby osiągnąć wysokość 117 493,20 zł (tj. do 200% korzyści majątkowej uzyskanej lub którą mógłby uzyskać za prowadzenie do obrotu produktu, nie niższej jednak niż 500 zł). Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem GJHARS, wysokość wymierzonej kary, wynosząca 25 000 zł, pozostaje w możliwościach finansowych strony i jest adekwatna do popełnionego naruszenia oraz pełni funkcję prewencyjną.

W opinii organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do zastosowania art. 26 ust. 5 ustawy o rolnictwie ekologicznym i odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. GIJHARS zwrócił nadto uwagę na treść przepisu art. 91 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008, zgodnie z którym państwa członkowskie podejmują wszelkie środki i sankcje w celu zapobieżenia oszustwom przy stosowaniu oznaczeń, o których mowa w tytule IV rozporządzenia (WE) nr 834/2007. w tym terminu "eko". Podkreślił, że na gruncie przedmiotowej sprawy, działania podjęte przez organ I instancji, stanowiły przykład realizacji wymagania ustanowionego w przywołanym przepisie.

Strona wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Sąd I instancji stwierdził, iż zasadnie organ uznał, że sporne produkty zostały wprowadzone do obrotu. Stosownie bowiem do art. 2 pkt 8 lit a ustawy o rolnictwie ekologicznym pojęcie "wprowadzenie do obrotu" należy rozumieć zgodnie z art. 3 pkt 8 rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 178/2002, tzn. jako "posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy dysponowania".

Okoliczność wprowadzenia do obrotu została bezspornie wykazana na podstawie faktury walutowej nr [...], arkusza wysyłki towaru gotowego oraz dokumentu wydania WZ [...]. Wycofanie z obrotu nastąpiło wskutek działań podjętych w związku z międzynarodową notyfikacją Niemieckiej Federalnej Agencji ds. Rolnictwa nr INEU-218/217 w związku z wykryciem w przedmiotowym produkcie hydrazydu maleinowego. Faktu tego nie niwelują późniejsze czynności skarżącej związane wycofaniem z obrotu zakwestionowanego produktu.

W ocenie WSA, nie zasługiwał na uwzględnienie także zarzut pominięcia przez organ faktu wprowadzenia w błąd skarżącej przez bezpośredniego producenta [...] co do posiadania stosownego certyfikatu produkcji ekologicznej. Spółka podnosiła, iż producent ukrył przed nią fakt, iż certyfikat taki został mu cofnięty. Wbrew temu twierdzeniu, brak certyfikatu zezwalającego na wprowadzanie produktu jako pochodzącego z produkcji ekologicznej obciąża w tym wypadku skarżącą. Jak wynika bowiem z treści (cofniętego) certyfikatu przedmiotowego produktu, zakupiona [...] pochodziła z pierwszych 12 miesięcy konwersji "bez prawa znakowania z powołaniem się na rolnictwo ekologiczne". Taką treść certyfikatu umożliwiał art. 62 lit. a) rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008. Nie można stwierdzić, aby skarżąca działała z dochowaniem profesjonalnej staranności działania, skoro nie skontrolowała przed zakupem i - co istotne - przed wprowadzeniem do obrotu - posiadania przez dostawcę stosownego certyfikatu, a zarazem zweryfikowania istotnej właściwości nabywanego produktu, warunkującej dopuszczalność jej oznakowania z użyciem terminu "eko".

Za bezpodstawny Sąd I instancji uznał także zarzut naruszenia art. 26 ust. 5 ustawy o rolnictwie ekologicznym. Zdaniem Sądu Iinstancji, wyżej wymieniony przepis stosuje się fakultatywnie. Organ w końcowej części uzasadnienia swojej decyzji wyjaśnił przesłanki wysokości nałożenia kary i wskazał, iż nie znalazł powodu do zastosowania wobec strony dobrodziejstwa odstąpienia od wymierzenia kary. Zasadnie przy tym zaznaczył, iż zgodnie z art. 91 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008, państwa członkowskie podejmują wszelkie środki i sankcje w celu zapobieżenia oszustwom przy stosowaniu oznaczeń, o których mowa w tytule IV rozporządzenia (WR) 834/2007, w tym terminu "eko".

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Spółka, zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329) - zwanej dalej p.p.s.a.:

1. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a. art. 2 pkt 8 lit a), art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. b) i art. 26 ust 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym polegające na:

- błędnej wykładani ww. przepisów i ich niewłaściwym zastosowaniu w przedmiotowej sprawie;

- błędnej wykładni pojęcia "korzyści", o której mowo w art 25 ust. 1 pkt 5 lit a) i b) ww. ustawy i utożsamianie korzyści z ceną sprzedaży towaru możliwą do uzyskania na rynku;

b. art. 26 ust. 5 ustawy o rolnictwie ekologicznym polegające na braku zastosowania ww. przepisu pomimo wystąpienia przesłanek do takiego zachowania;

c. art. 23 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów WE nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. polegające na błędnej wykładni przedmiotowego przepisu i niewłaściwym zastosowaniu w rozpatrywanej sprawie.

Skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono szczegółową argumentację dla poparcia przedstawionych zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według 182 § 3 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą wyłącznie prawa materialnego. W ramach tych zarzutów strona skarżąca kasacyjnie wskazuje w pierwszej kolejności na naruszenie art. 2 pkt 8 lit a), art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. b) i art. 26 ust 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym polegające na - błędnej wykładani ww. przepisów i ich niewłaściwym zastosowaniu w przedmiotowej sprawie oraz błędnej wykładni pojęcia "korzyści", o której mowo w art 25 ust. 1 pkt 5 lit a) i b) ww. ustawy i utożsamianie korzyści z ceną sprzedaży towaru możliwą do uzyskania na rynku.

Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej kasacyjnie dotyczącego naruszenia przez organ art. 2 pkt 8 lit. a ustawy o rolnictwie ekologicznym poprzez dokonanie błędnej wykładni pojęcia "wprowadzenia do obrotu", a tym samym uznanie, że skarżąca wprowadziła na rynek przedmiotowe produkty, zasadnie Sąd I instancji uznał, że stosownie bowiem do art. 2 pkt 8 lit a ustawy o rolnictwie ekologicznym pojęcie "wprowadzenie do obrotu" należy rozumieć zgodnie z art. 3 pkt 8 rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 178/2002, tzn. jako "posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy dysponowania".

Oferowanie żywności do sprzedaży jest zatem jedną z form wprowadzenia jej do obrotu, nie jest natomiast warunkiem wprowadzenia żywności do obrotu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2017r., sygn. II GSK 4584/16). Mając na uwadze ww. przepisy organy administracji słusznie przyjęły, że sporne produkty zostały wprowadzone do obrotu. Powyższego nie zmienia również wyjaśnienie skarżącej, iż wycofała produkt z obrotu wystawiając równocześnie faktury korygujące.

Tym samym zatem zaistniały podstawy, co słusznie zaaprobował Sąd I instancji, do stwierdzenia, że w związku z wprowadzeniem do obrotu wymienionych produktów doszło do naruszenia art. 23 ust. 2 rozporządzenia 834/2007, który to przepis stanowi, że terminy, o których mowa w ust. 1, nie są stosowane na terenie Wspólnoty i w żadnym z języków Wspólnoty w znakowaniu, reklamie i dokumentach handlowych produktu, który nie spełnia wymogów wymienionych w tym rozporządzeniu, chyba że nie są używane w odniesieniu do produktów rolnych w żywności lub paszy, lub wyraźnie w żaden sposób nie łączą się z produkcją ekologiczną. Ponadto, nie stosuje się żadnych terminów, w tym terminów stosowanych w znakach towarowych, ani praktyk używanych w znakowaniu lub reklamie mogących wprowadzić w błąd konsumenta lub użytkownika poprzez sugerowanie, że produkt lub składniki spełniają wymogi wymienione w ww. rozporządzeniu.

Zarzut Spółki, że organ dokonał naruszenia art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. b) ustawy o rolnictwie ekologicznym przez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie jest niezasadny, bowiem przepis art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. b) ustawy o rolnictwie ekologicznym nie był podstawą do wydania przez organ zaskarżonej decyzji. W związku z faktem, że art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. b) ww. ustawy nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie, zarzut Skarżącej jest nieuzasadniony, ponieważ kara została wymierzona na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. lit. a) ustawy o rolnictwie ekologicznym.

Zasadne Sąd I instancji podzielił zdanie organu administracji, który wymierzając stronie tą karę pieniężną uwzględnił - stosownie do treści art. 26 ust. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym - stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność spółki oraz wielkość jej obrotów. Przesłanki te zostały wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Przy ocenie zakresu przedmiotowego naruszenia, wzięto pod uwagę wielkość zakwestionowanych partii produktu (łącznie 15.180 kg) oraz jej wartość (58.746,60 zł brutto) oraz wagę naruszonych ciążących na Stronie obowiązków, wymaganych przepisami prawa w zakresie rolnictwa ekologicznego. Organy przy dokonaniu oceny przesłanki w zakresie obrotu uwzględniły wielkość przychodu Strony za 2016 r. (tj. 91 111.117,52 zł). Należy zauważyć, że zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 5 lit. lit. a) ustawy o rolnictwie ekologicznym maksymalna kara, którą organ mógłby wymierzyć Stronie, mogłaby osiągnąć wysokość 117.493,20 zł (tj. do 200% korzyści majątkowej uzyskanej lub którą mógłby uzyskać za prowadzenie do obrotu produktu, nie niższej jednak niż 500 zł).

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił także ocenę Sądu I instancji, iż przy wymierzeniu wysokości kary Główny Inspektor nie pominął kryteriów wynikających z treści art. 25 ust. 1 pkt 5 lit a) ustawy o rolnictwie ekologicznym. Słusznie Sąd ten uznał, że pojęcie "korzyści majątkowej" należy rozumieć jako cena towaru wprowadzonego do obrotu. (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn. akt II GSK 247/12). Pojęcie wartości korzyści majątkowej odpowiada cenie sprzedaży lub cenie, za którą mogłyby zostać sprzedane zakwestionowane artykuły rolno-spożywcze. Zarzut wadliwej oceny wyżej wskazanego pojęcia należało więc również uznać za bezzasadny.

Nie można zatem uznać za uzasadniony zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji art. 26 ust. 5 ustawy o rolnictwie ekologicznym, który stanowi, że: "W przypadku niskiego stopnia szkodliwości czynu, niskiego stopnia zawinienia, niewielkiego zakresu naruszenia lub braku stwierdzenia istotnych uchybień w dotychczasowej działalności podmiotu dokonującego naruszenia, można odstąpić od wymierzenia kar pieniężnych, o których mowa w art. 24 i 25.", poprzez jego niezastosowanie, ponieważ wbrew twierdzeniom kasatora nie wystąpiły w tej sprawie przesłanki wymienione w tym przepisie.

Przy ocenie stopnia szkodliwości przedmiotowego czynu organ wziął bowiem pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, a także wagę naruszonych obowiązków. Strona, jako wprowadzająca do obrotu zakwestionowany produkt, mogła negatywnie wpłynąć na zaufanie odbiorców i konsumentów do produktów rolnictwa ekologicznego pochodzących z Polski na skalę międzynarodową. Słusznie Sąd I instancji zaaprobował stanowisko organu, że powyższe może narazić na straty wizerunkowe oraz finansowe innych producentów ekologicznych. Zastosowanie w oznakowaniu nieekologicznych artykułów rolno-spożywczych terminu "eko", stanowiło deklarację producenta, iż oznaczony tym terminem produkt, zgodnie z art. 23 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007, pochodzi z produkcji ekologicznej i spełnia wymagania określone w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego.

Skarżąca nie zachowała należytej staranności przy dokonywaniu transakcji zakupu kwestionowanej [...], ponieważ nie sprawdziła zakresu oraz okresu ważności certyfikatu dostawcy, bowiem gdyby to uczyniła, miałaby informacje o tym, że [...] (zgodnie z jego treścią) nie mogła być oznakowana z powołaniem na rolnictwo ekologiczne, a ponadto certyfikat dostawcy był nieważny (cofnięty). Racje ma Sąd I instancji podkreślając, iż nie można stwierdzić, aby skarżąca działała z dochowaniem profesjonalnej staranności działania, skoro nie skontrolowała przed zakupem i - co istotne - przed wprowadzeniem do obrotu - posiadania przez dostawcę stosownego certyfikatu, a zarazem zweryfikowania istotnej właściwości nabywanego produktu, warunkującej dopuszczalność jej oznakowania z użyciem terminu "eko". Zażądanie certyfikatu od kontrahenta nie zwolniło Spółki z obowiązku jego weryfikacji, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną, o kosztach orzekają zgodnie z art. 204 pkt 1 p.p.s.a.