Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 323/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 36 ust 4
journal: Dz.U. 2012 poz 647
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 10 października 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie: sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu w dniu 10 października 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 października 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 1108/15 w sprawie ze skargi Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 26 czerwca 2015 r. nr ... w przedmiocie jednorazowej opłaty tytułem wzrostu wartości nieruchomości oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 22 października 2015 r. sygn. II SA/Kr 1108/15 oddalił skargę Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w L. (dalej skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 26 czerwca 2015 r., nr ... w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty tytułem wzrostu wartości nieruchomości.

Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Prezydent Miasta K. decyzją z 6 lutego 2015 r., nr ..., na podstawie art. 4 i art. 37 ust. 6 oraz art. 87 ust. 3a ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. tj. z 2012r., poz. 647 ze zm.; dalej upzp) ustalił dla skarżącej jako zbywcy części nieruchomości gruntowej, położonej w K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki o nr ..., nr ... obr. ... jedn. ewid. P., jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w wysokości ... zł. Podstawą ustalenia wartości nieruchomości był operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego Ł. G.

Od decyzji tej odwołanie złożyła skarżąca, która wskazała, że sprzedała ww. działki za cenę ... zł i w jej ocenie wycena działek jest zawyżona. Działka nr ... jest pasem do poszerzania ulicy, natomiast przez działkę nr ... przebiega gazociąg.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z 26 czerwca 2015r., nr SKO ... utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Zdaniem Kolegium, przedmiotowa decyzja oparta została na prawidłowo zrealizowanych przesłankach zawartych w przepisach materialno-prawnych jak też jest zgodna z zasadami zawartymi w przepisach procesowych. Sporządzony przez biegłego operat szacunkowy został wykonany według zasad i metod zapisanych w cytowanych powyżej aktach prawnych i należy uznać go za dowód w niniejszej sprawie, na podstawie którego dokonano wyceny nieruchomości dla ustalenia, czy istotnie nastąpił wzrost wartości części nieruchomości stanowiącej działki nr ... i .... Wartość działek nr ... i ... została określona z uwzględnieniem dysproporcji pomiędzy przedmiotem wyceny, a nieruchomościami podobnymi, które to różnice odzwierciedlone zostały za pomocą cech rynkowych. Treść operatu jednoznacznie określa podstawy wyboru atrybutów o charakterze cenotwórczym oraz ich wpływ na wartość szacowanej nieruchomości.

Skarżąca wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając jej naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (wówczas Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm., dalej: Kpa), art. 77 § 1 Kpa, art. 80 Kpa, art. 107 § 3 Kpa, art. 2 pkt. 12 i art. 36 ust. 4 upzp oraz art. 4 pkt 16, art. 153 ust. 1 i art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2014, poz. 782 ze zm.; dalej ugn).

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie powołanym na wstępie wyrokiem z 22 października 2015 r. powyższą skargę oddalił. Jak wskazał Sąd I instancji okolicznością bezsporną w sprawie jest, że na podstawie aktu notarialnego z 28 września 2010r. (Rep. ...) skarżąca zbyła ww. działki, które .są objęte są Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego obszaru O. w K. uchwalonym przez Radę Miasta K. uchwałą Nr ... z dnia 9 listopada 2005r., ze zmianami wynikającymi z rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody M. Nr ... z 13 grudnia 2005r. (Dz. Urz. Woj. M. z dnia 6 stycznia 2006 r. Nr .., póz. ...), obowiązującego od 6 lutego 2006r.

Wydanie decyzji ustalającej opłatę planistyczną zostało poprzedzone sporządzeniem operatu szacunkowego przez uprawnionego rzeczoznawcę zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami. W toku postępowania administracyjnego ww. operat szacunkowy nie został skutecznie zakwestionowany przez stronę skarżącą, która nie złożyła też żadnego innego operatu sporządzonego. Ponadto pełnomocnik skarżącej na rozprawie w dniu 22 października 2015r. poinformował, że nie wie czy przed sprzedażą nieruchomości Spółdzielnia dokonała jej wyceny, jak również, aby w toku postępowania administracyjnego zlecała sporządzenie własnego operatu szacunkowego.

W ocenie Sądu I instancji, zgłaszane przez stronę skarżącą zarzuty odnoszące się do nieprawidłowości sporządzonego operatu nie znajdują uzasadnienia w materiale dowodowym sprawy. Przy ustalaniu wartości nieruchomości rzeczoznawca wziął pod uwagę: cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, funkcję wyznaczoną dla niej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, stopień wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stan jej zagospodarowania, dostępne dane o cenach nieruchomości podobnych. Organ oceniając go jako dowód w sprawie słusznie nie znalazł podstaw do zakwestionowania wyceny nieruchomości w nim dokonanej. Skarżąca wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego:

a) art. 2 pkt 12 upzp przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie;

b) art. 36 ust. 4 upzp przez błędną wykładnię;

c) art. 4 pkt 16 ugn przez jego błędną wykładnię;

d) art. 153 ust. 1 ugn przez jego niewłaściwe zastosowanie;

e) § 10 ust. 3 w zw. z poz. 3 rubr. 5 tabeli 1 Załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. z 2013 r. poz. 640) przez ich niewłaściwe zastosowanie;

2) prawa procesowego

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1136; dalej Ppsa) polegające na nieuwzględnieniu skargi mimo zajścia okoliczności uzasadniających jej uchylenie z powodu naruszenia art. 2 pkt 12 i art. 36 ust. 4 upzpz oraz art. 4 pkt 16, art. 153 ust. 1 i art. 154 ust. 1 ugn;

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa polegające na nieuwzględnieniu skargi mimo zajścia okoliczności uzasadniających jej uchylenie z powodu naruszenia art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 3 Kpa.

W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

W skardze kasacyjnej powyższe zarzuty zostały uzasadnione.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 Ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z uwagi na to, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Całkowicie niezasadne okazały się zarzuty naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów stanowiących podstawę ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości wywołanego uchwaleniem planu miejscowego.

Odnosząc się do pierwszego z zarzutów tj. naruszenia art. 2 pkt 12 upzp, to nie wiadomo w ogóle na czym miałaby polegać błędna wykładnia czy też błędne zastosowanie tego przepisu mówiącego o definicji działki budowlanej. Przepis ten nie ma żadnego związku z kwestią dopuszczalności ustalenia opłaty. Przedmiotem zaskarżonego wyroku nie była bowiem ocena kwalifikacji zbytej nieruchomości jako działek budowlanych.

Również drugi z zarzutów dotyczący naruszenia art. 36 ust. 4 upzp jest całkowicie bezzasadny. Opłata, o której mowa w art. 36 ust. 4 upzp jest formą przejęcia przez gminę skutków tzw. ulepszenia planistycznego czyli wzrostu wartości nieruchomości wywołanego uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, w sytuacji kiedy właściciel albo użytkownik wieczysty zbywa nieruchomość. Nie jest natomiast przesłanką dopuszczalności ustalenia opłaty nabycie przez nieruchomość cech działki budowlanej. Istotne jest to, czy nowy status planistyczny, nawet związany z ograniczeniami w zabudowie nieruchomości spowodował i w jakiej wysokości wzrost wartości nieruchomości.

Niezasadny okazał się także zarzut dotyczący błędnego doboru nieruchomości podobnych przez biegłego i tym samym dokonania przez Sąd I instancji błędnej wykładni art. 4 pkt 16 ugn w oraz niewłaściwego zastosowania art. 153 ust. 1 ugn. Kwestia nieruchomości przyjętych do porównania i relacji ich do powierzchni nieruchomości porównywanej w żadnym razie nie może być oceniana jako błędna wykładnia art. 4 pkt 16 ugn. Przepis ten mówi jedynie, że przez nieruchomość podobną - należy rozumieć nieruchomość, która jest porównywalna z nieruchomością stanowiącą przedmiot wyceny, ze względu na położenie, stan prawny, przeznaczenie, sposób korzystania oraz inne cechy wpływające na jej wartość. Nieruchomość podobna nie może być więc utożsamiana z nieruchomością identyczną, a z treści art. 153 ust. 1 ugn wynika, że w podejściu porównawczym ceny koryguje się ze względu na cechy różniące nieruchomości podobne od nieruchomości wycenianej. Taka też sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie, co zostało zresztą szczegółowo wyjaśnione przez biegłego w piśmie z 17 grudnia 2014 r. (k. 84 kat administracyjnych).

Natomiast przepis § 10 ust. 3 w zw. z poz. 3 rubr. 5 tabeli 1 Załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie, w ogóle nie miał w sprawie zastosowania ponieważ stan nieruchomości (w tym stan prawny) dla określenia wartości nieruchomości został przyjęty na datę wejścia w życie planu miejscowego tj. 6 lutego 2006 r., kiedy ww. rozporządzenie nie obowiązywało.

W świetle powyższego nie można uznać aby doszło do naruszenia, zarzucanych w skardze kasacyjnej, przepisów prawa procesowego tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa polegającego zdaniem skarżącej na nieuwzględnieniu skargi mimo zajścia okoliczności uzasadniających jej uchylenie z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 2 pkt 12 i art. 36 ust. 4 upzpz oraz art. 4 pkt 16, art. 153 ust. 1 i art. 154 ust. 1 ugn.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji w sposób prawidłowy skontrolował i uznał, że organy rozpoznały sprawę z uwzględnieniem art. art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa. Nie może być zatem mowy aby te przepisy zostały naruszone, a ponadto w skardze kasacyjnej nie wskazano w jakim sposób ewentualne naruszenie tych przepisów mogło mieć wpływ na wynik postępowania.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Ppsa orzekł jak w sentencji.