Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1771/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi S. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru instalacji tablicy reklamowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji jak również postanowienie tego organu z dnia [...] marca 2008 r., II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2008r. na podstawie art. 30 ust. 2 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu zgłoszenia Spółki S. [...] złożonego w dniu 25.09.2006 r., wobec którego wydane zostały decyzje o sprzeciwie: nr [...] z dnia [...].10.2006 r. (uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...].08.2007r.) oraz nr [...] z dnia [...].10.2007 r., (uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...].03.2008r.) - nałożył na S. [...] Sp. z o.o., obowiązek uzupełnienia w terminie 14 dni zgłoszenia zamiaru instalacji wolnostojącej tablicy reklamowej na działce nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W. - o adres do korespondencji w związku z upoważnieniem udzielonym R. S.

W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że rozpatrując ponownie sprawę zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych w/w inwestycji oraz powtórnie analizując dokumenty, stwierdził braki w zgłoszeniu inwestora. W udzielonym R. S. upoważnieniu nie został podany adres do korespondencji. W związku z powyższym, organ wezwał inwestora do usunięcia braków w zgłoszeniu pod rygorem wniesienia sprzeciwu co do zamiaru zainstalowania tablicy reklamowej.

Następnie Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. na podstawie art. 30 ust. 2 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118), - wniósł sprzeciw do zgłoszenia Sp. z o. o. S. [...] w W. dotyczącego zamiaru instalacji wolnostojącej tablicy reklamowej typu [...] na działce nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W.

W uzasadnieniu organ podał, że postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nałożony został na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia. Inwestor otrzymał postanowienie w dniu 27.03.2008 r. ale w wyznaczonym terminie nie uzupełnił braków w zgłoszeniu. W związku z powyższym organ orzekł o sprzeciwie.

Dodatkowo wskazano, że sprzeciw oznacza brak zgody na przystąpienie do realizacji prac objętych zgłoszeniem, a ewentualne wykonywanie robót budowlanych spowoduje konsekwencje określone w art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Od decyzji Prezydenta Miasta [...] wnoszącej sprzeciw odwołanie wniosła Spółka z o.o. S. [...].

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia zamiaru instalacji wolnostojącej tablicy reklamowej przy ul. [...] w W. - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w razie stwierdzenia konieczności uzupełnienia ewentualnych braków dokumentacji, organ wydaje postanowienie nakładające na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia brakujących dokumentów w określonym terminie. Niewykonanie tego obowiązku skutkuje wniesieniem sprzeciwu, w drodze decyzji.

Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...].03.2008 r. wezwał inwestora do uzupełnienia zgłoszenia o adres R. S. do korespondencji. Pomimo upływu terminu wyznaczonego w tym postanowieniu pełnomocnik inwestora nie uzupełnił dokumentacji. W ocenie organu odwoławczego wymienione braki w dokumentacji przedmiotowej inwestycji miały istotny wpływ na rozpoznanie sprawy i dlatego sprzeciw organu I instancji uznał za zasadny.

Niezależnie od powyższego Wojewoda wskazał, że zarzut odwołania dotyczący przekroczenia przez organ I instancji 30-dniowego terminu uprawniającego do wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia jest bezzasadny. Przytoczono wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt II OSAK 956/05, gdzie Sąd wskazał, że "Po uzupełnieniu dokumentów w wyznaczonym przez organ terminie, organ ma trzydzieści dni na wniesienie ewentualnego sprzeciwu. Wprawdzie termin ten nie wynika wprost z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego ale nielogicznie byłoby przyjąć, że organ nie jest związany już żadnym terminem. Ograniczenie organu do 30-dniowego terminu wyprowadzić więc trzeba z normy art. 30 ust. 5, a tym samym trzeba przyjąć, że termin pierwszy na skutek żądania uzupełnienia zgłoszenia został wchłonięty przez termin wyznaczony do uzupełnienia dokumentów. Po tym terminie jednak w ciągu trzydziestu dni organ winien wydać decyzję o sprzeciwie albo nie wydając decyzji w tym terminie milcząco zgodzić się ze skutkami zgłoszenia".

Nadto organ wskazał na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w uzasadnieniu wyroku z dnia 24.02.2006 r. sygn. akt II OSK 93/05 - "Bieg terminu do wniesienia sprzeciwu rozpoczyna się od dnia, w którym upłynął termin do uzupełnienia braków zgłoszenia".

W ocenie organu odwoławczego, termin do złożenia przez inwestora wskazanych dokumentów upływał w dniu [...].04.2008 r. a zgodnie z treścią w/w wyroków, 30-dniowy termin na wniesienie sprzeciwu upływał w dniu 8.05.2008 r. Przedmiotowa decyzja Prezydenta [...] została doręczona R.S. - pełnomocnikowi inwestora w dniu 21.04.2008 r. - wobec czego została doręczona w terminie.

S. [...] Sp. z o.o. w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. domagając się jej uchylenia.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Prezydent [...] po raz kolejny wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru instalacji urządzenia reklamowego przy ul. [...] w W.

Jako przyczynę sprzeciwu podano, że pełnomocnik inwestora nie wykonał postanowienia Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2008 r. i nie uzupełnił braku w postaci podania adresu do korespondencji.

Skarżący podnosił, że Wojewoda [...] w uzasadnieniu swojej decyzji nie ustosunkował się do zarzutów odwołania, czym naruszył art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 1 kpa., a jedynie stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji była prawidłowa. W szczególności organ odwoławczy nie odniósł się do kwestii bezpodstawności postanowienia Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2008 r.

Uzasadniając bezpodstawność żądania objętego postanowieniem, skarżący wywodził, że pełnomocnictwo udzielone przez zarząd S. [...] Sp. z o.o. w W. R.S. zostało udzielone na papierze firmowym spółki. Skoro pełnomocnictwo to zostało udzielone przez Zarząd pracownikowi firmy R.S., to adresem do korespondencji był adres firmy. Poza tym wskazano, że nie była to jedyna czynność prawna wykonywana przez R.S. przed organem. W innych sprawach organ nie miał wątpliwości co do adresu, na który należy przesyłać korespondencję.

Jeżeli pełnomocnik nie podał innego adresu do korespondencji to zdaniem skarżącej oznaczało to, że adresem tym jest adres jego mocodawcy - wskazany na pełnomocnictwie. Dlatego nie można było uznać aby dokonane zgłoszenie zawierało brak formalny uzasadniający wydanie postanowienia wzywającego do usunięcia braku w postaci wskazania adresu do korespondencji.

Poza tym pełnomocnik skarżącej spółki (radca prawny P.G.) wywodził, że składając odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2006 r., która była pierwszą decyzją wydaną w przedmiotowej sprawie, przekazał swoje pełnomocnictwo procesowe do reprezentowania Spółki.

Wojewoda [...] uchylając decyzję organu pierwszej instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. - przesłał mu tę decyzję jako pełnomocnikowi skarżącej. Organ pierwszej instancji wydał ponownie decyzję Nr [...], która ponownie została przez niego zaskarżona.

Dlatego w ocenie pełnomocnika skarżącej, organ pierwszej instancji powinien doręczyć jemu decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 r. jak i postanowienia z dnia [...] marca 2008 r., gdyż z uwagi na posiadane pełnomocnictwo, to on w przedmiotowej sprawie reprezentował skarżącą Spółkę .

Pełnomocnictwo udzielone R.S. zostało udzielone do reprezentowania S. Sp. z o.o. przy odbiorze i składaniu dokumentów, pełnomocnictwo to nie upoważniało do reprezentowania Spółki w postępowaniu odwoławczym, gdyż w tym celu został ustanowiony profesjonalny pełnomocnik.

Poza tym organ w swoim sprzeciwie nie wskazał merytorycznych podstaw uzasadniających zgłoszenie sprzeciwu, a jedynie rzekomy brak formalny. Zgłoszenie zostało dokonane przez inwestora w dniu 22 września 2006 r. - organ miał trzydzieści dni na zgłoszenie sprzeciwu. Tymczasem minęły już dwa lata i sprawa nie została prawidłowo rozpoznana. Organ odwoławczy dwukrotnie uchylał decyzje zawierające sprzeciw, a obecnie organ I instancji znów wydał negatywną decyzję.

Trzydziestodniowy termin określony w art. 30 Prawa budowlanego nie został przez organ pierwszej instancji dotrzymany, a decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. zawierająca sprzeciw nie została doręczona pełnomocnikowi procesowemu skarżącej. Niedopuszczalne było trzykrotne zgłaszanie sprzeciwu, przy czym organ odwoławczy dwukrotnie uchylał decyzję uznając ją za nieprawidłową. Po raz trzeci organ nie uchylił decyzji zawierającej sprzeciw, uznając że decyzja ta była prawidłowa, ale w żaden sposób nie uzasadnił tego stanowiska.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Odnosząc się do zarzutów i twierdzeń skargi należy uznać, iż są one zasadne. Całe postępowanie przeprowadzone po raz kolejny przez organ I instancji było wadliwe (łącznie z wydanym postanowieniem z dnia [...] marca 2008r.). Tym samym wadliwe było utrzymanie w mocy przez Wojewodę [...] jako organ II instancji takiego rozstrzygnięcia.

Gdyby inwestor naruszył warunki formalne związane ze złożeniem zgłoszenia nie dołączając do niego wymaganych dokumentów, to organ uprawniony był do wydania postanowienia wzywającego do usunięcia tych braków i nakładającego przez to na zgłaszającego obowiązek podjęcia odpowiednich czynności.

Jednak w ocenie Sądu w stanie faktycznym istniejącym w sprawie nie było podstaw do wydawania postanowienia w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Nie było bowiem żadnych wątpliwości co do osoby jaka reprezentuje spółkę, czego dowodem był fakt, iż przed wydaniem postanowienia z dnia [...] marca 2008r. postępowanie przed organem I instancji i II instancji przetoczyło się już dwukrotnie a decyzje doręczane były profesjonalnemu pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie przez inwestora - radcy prawnemu P.G.

Co do zasady słuszny był pogląd organu, iż nałożenie na inwestora w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, obowiązku uzupełnienia zgłoszenia o określone braki powoduje przerwanie trzydziestodniowego terminu do zgłoszenia sprzeciwu. Upływ czasu wyznaczonego przez organ do uzupełnienia zgłoszenia powoduje, że termin ( 30 dniowy) liczy się od początku, tj. od daty w jakiej inwestor miał uzupełnić zgłoszenie.

Jednak zgłoszony w niniejszej sprawie sprzeciw nie był zasadny wobec faktu, że już postanowienie z dnia [...] marca 2008r. wydane w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego było wydane ( jak wyżej wykazano) bezpodstawnie.

W świetle art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), który reguluje zgłoszenie robót budowlanych, organ administracji publicznej ma kompetencje do wydania decyzji administracyjnej tylko wtedy, gdy zgłasza sprzeciw. Sprzeciw natomiast zgłasza w przypadkach określonych w art. 30 ust. 2 zdanie ostatnie, art. 30 ust. 6 i art. 30 ust. 7 w terminie 30 dni od zgłoszenia albo od doręczenia postanowienia zobowiązującego do uzupełnienia zgłoszenia. Dopóki nie upłynie wskazany termin, dopóty organ administracji architektoniczno-budowlanej ma kompetencje do wydania decyzji administracyjnej w sprawie sprzeciwu. Traci te kompetencje po upływie wskazanego terminu.

Na tle niniejszego stanu faktycznego (zgłoszenia Spółki S. złożonego w dniu 25.09.2006r.) wskazać należy, że skutki procesowe upływu materialnoprawnego 30-dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu przekładają się na możliwość wydania decyzji kasacyjnej w postępowaniu odwoławczym dotyczącym tego przedmiotu.

W wyroku z dnia 6 marca 2009r. w sprawie sygn. akt II OSK 307/08, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie nie powoduje przedłużenia materialnoprawnego terminu do wydania decyzji o sprzeciwie w razie ewentualnego ponownego rozpoznania sprawy.

Akceptując powołany pogląd Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 724/08 podniósł, że organ odwoławczy rozpoznając sprawę sprzeciwu nie może jednak pominąć specyfiki instytucji zgłoszenia, w tym regulacji zawartej w przepisie art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z treścią tego przepisu zdanie drugie - do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Organy administracji publicznej ograniczone są czasowo do wniesienia sprzeciwu tracąc, po upływie 30 dni od doręczenia zgłoszenia, kompetencję do wydania decyzji o sprzeciwie.

Sąd stwierdził, że gdy organ II instancji uchyla decyzję o sprzeciwie organu I instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania a upłynął już termin, o którym mowa w przepisie art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, to organ I instancji utracił już kompetencję do wydania decyzji o sprzeciwie. Zdaniem Sądu organ odwoławczy nie może, na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylić decyzji o wniesieniu sprzeciwu i przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, z możliwością ponownego wniesienia sprzeciwu, w sytuacji, gdy upłynął termin do wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. W takim przypadku organ powinien ograniczyć się do uchylenia takiej decyzji i umorzenia postępowania.

Mimo, że powyższy pogląd nie jest jednolity w orzecznictwie sądów administracyjnych (np. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 574/08) to w ocenie Sądu w tym składzie, wobec upływu 30 dniowego terminu uprawniającego organ I instancji do wniesienia sprzeciwu, organ II instancji powinien był wcześniej uchylić decyzję o sprzeciwie i umorzyć postępowanie.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 w/w ustawy.