Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 268/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Dyrektor Szkoły
Treść wyniku: zobowiązano do wydania aktu lub dokonania czynności
stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
stwierdzono że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
oddalono skargę w pozostałym zakresie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 listopada 2019 r. sprawy ze skargi B. D. na bezczynność Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 30 kwietnia 2019 r. I. zobowiązuje Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w C. do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie wniosku skarżącej z dnia 30 kwietnia 2019 r.; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; III. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. w pozostałej części skargę oddala; V. zasądza od Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w C. na rzecz skarżącej B. D. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 30 kwietnia 2019 r. B. D. zwróciła się do Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w C. o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:

1. udostępnienia zestawienia wszystkich środków pieniężnych

(publicznych) przekazanych na rachunek bankowy Publicznej Szkoły

Podstawowej w C. (potwierdzone potwierdzeniem przelewu z rachunku

bankowego szkoły) z Gminy T. (Urzędu Miasta T.) w okresie

1.01.2019 r- 31.03.2019 r. w układzie: data przekazania środków pieniężnych,

kwota, cel,

2. udostępnienia dokumentów (faktur, i/lub innych równoważnych

dokumentów księgowych) potwierdzających wydatki poniesione przez Publiczną Szkołę Podstawową w C. na zakup następujących mediów: wody, kanalizacji, energii elektrycznej, usług telekomunikacyjnych, kosztów c.o, wywozu śmieci za lata 2017-2019 sfinansowanych ze środków publicznych,

3. udostępnienia dokumentów (faktur i/lub innych równoważnych

dokumentów księgowych) dokumentujących poniesione przez Publiczną Szkołę Podstawową w C. wydatki na remont i modernizację budynku szkoły w latach 2017-2019 sfinansowanych ze środków publicznych oraz zakup pomocy dydaktycznych,

4. udostępnienia dokumentów potwierdzających ponoszenie przez Publiczną Szkołę Podstawową w C. wydatków za udostępnienie

budynku Publicznej Szkoły Podstawowej w C. w latach 2017-2019

zgodnie z umową użyczenia budynku zawartą pomiędzy Gminą T.

(Urzędem Miasta T.) a Dyrektorem Szkoły Publicznej w C. .

5. udostępnienia umowy użyczenia budynku Publicznej Szkoły Podstawowej w C. , zawartej pomiędzy Gminą T. (Urzędem Miasta w T.) a Dyrektorem Publicznej Szkoły Podstawowej w C. .

6. wyjaśnienia zapisu § 3 pkt. 5 Statutu Publicznej Szkoły Podstawowej w C. : "Szkoła swoim obwodem obejmuje wieś C." w odniesieniu do prowadzonej rekrutacji dzieci do szkoły podstawowej w C. spoza obwodu określonego w Statucie Publicznej Szkoły Podstawowej w C. .

W piśmie wnioskodawczyni wyjaśniła, że dokumenty są jej potrzebne do analizy finansowej kosztów utrzymania placówki. Wskazała również, że dokumenty winny zostać udostępnione na adres poczty elektronicznej w formie skanu w formacie pdf.

W piśmie z dnia 7 maja 2019 r. Dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej w C. , reprezentowany przez radcę prawnego R. K., powołując się na treść art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wyjaśnił, że szkoła jest prowadzona przez osobę fizyczną, nie jest samorządową jednostką budżetową ani organizacyjną i nie mieści się w żadnej kategorii podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1 ustawy. Prowadzenie szkoły niesamorządowej nie kwalifikuje jej do wykonywania zadań publicznych, gdyż zgodnie z ustawą Prawo oświatowe oraz ustawami o samorządzie terytorialnym, zadania w tym zakresie wykonuje gmina, a ponadto szkoła nie dysponuje majątkiem publicznym, a jest jedynie użytkownikiem budynku stanowiącego własność Gminy T..

Dalej pełnomocnik stwierdził, że nawet gdyby uznać, że jest to podmiot objęty ustawą, to wnioskowane informacje nie są objęte zakresem art. 6 ustawy, gdyż szkoła nie dysponuje majątkiem publicznym. Zakres żądanych dokumentów finansowych, wskazanych w pkt 2-4 pisma, jest niezgodny z przepisami art. 36 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, wobec czego szkoła nie mogłaby nawet udostępnić tych dokumentów, gdyż radni ani inne osoby nie są uprawnieni do przeprowadzania analizy finansowej placówki oświatowej, która nie jest prowadzona przez gminę. Odnosząc się do pkt 1pisma wnioskodawczyni, to dysponentem środków publicznych w tym zakresie była Gmina T., jako organ dotujący. Ta sama uwaga dotyczy umowy użyczenia, wskazanej w pkt 5 pisma wnioskodawczyni. Natomiast zakres informacji, o których mowa w pkt 6 tego pisma nie jest w ogóle objęty przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Autor pisma konkludował, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej w związku z czym nie mogą zostać udostępnione.

W piśmie z dnia 15 maja 2019 r. skarżąca wezwała "do wykonania wniosku w zakresie punktów 1-5". Odwołując się do orzecznictwa zakwestionowała możliwość udzielenia odpowiedzi przez radcę prawnego, wskazując, że nie jest dopuszczalne powierzenie pełnomocnikowi innych spraw niż świadczenie pomocy prawnej, a załatwianie spraw w imieniu organu administracji nie mieści się w pojęciu świadczonej pomocy prawnej. Wnioskodawczyni nie zgodziła się również ze stanowiskiem, że szkoła nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej i wskazała na treść art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy. Podniosła również, że skoro dyrektor wydatkuje środki publiczne, to jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej.

W piśmie z dnia 20 maja 2019 r. podpisanym osobiście przez Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w C. organ co do zasady powielił swoją wcześniejszą argumentację.

W dniu 3 czerwca 2019 r. do Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. A. M. wpłynęła skarga B. D. skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na bezczynność ww. organu w rozpatrzeniu punktów 1-5 wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 30 kwietnia 2019 r. Skarżąca domagała się zobowiązania Dyrektora do udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni, stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenia organowi grzywny oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że nie ma znaczenia, czy jako radna jest władna do dokonywania analizy finansowej jednostki oświatowej. Organ nie ma prawa żądać od wnioskodawcy wykazywania interesu faktycznego i

prawnego. Dyrektora Szkoły powinien interesować jedynie fakt, czy jest on

podmiotem zobowiązanym, a wnioskowana informacja stanowi informację publiczną (względnie, czy nie podlega przesłankom ograniczającym).

W ocenie skarżącej Dyrektor Szkoły jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wbrew twierdzeniom zawartym w piśmie z dnia 7 maja 2019 r.,

nawet jeżeli placówka ma charakter niepubliczny to nie oznacza, że traci ona status podmiotu zobowiązanego. W porównaniu ze szkołą publiczną różnica jest taka, że szkoła niepubliczna, czy szkoła publiczna, prowadzona przez osobę fizyczną, będzie podmiotem zobowiązanym jedynie w części, w której wykonuje zadania publiczne i/lub gospodaruje środkami publicznymi Wnioskowana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 61 ust. 1-2 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 4-5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jest jasne, że skarżąca żądała udostępnienia informacji obejmujących jedynie wydatki publiczne. Argumentacja, zgodnie z którą to gmina jest dysponentem środków publicznych nie ma wpływu na realizację wniosku. Jeżeli Dyrektor Szkoły wydatkował jakiekolwiek środki publiczne pochodzące z dotacji, to w tym zakresie ma obowiązek udostępnić informację, o ile tylko znajduje się w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej).

Skarżąca podniosła, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem

prawa. Nie dość, że w pierwszej kolejności organ usiłował załatwić wniosek za pośrednictwem pełnomocnika (co jest niezgodne z prawem, a dodatkowo przedłużyło całość postępowania), to w ostatecznym piśmie nie odniósł się w żaden sposób do argumentów skarżącej, która starała się uniknąć postępowania sądowo-administracyjnego. Z tego też względu zasadny jest wniosek o wymierzenie

grzywny.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej w C. wniósł o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu organ wskazał, że Publiczna Szkoła Podstawowa w C. jest placówką oświatową, działającą zgodnie z przepisami ustawy - Prawo oświatowe, a wcześniej ustawy o systemie oświaty. Jest to szkoła prowadzona przez osobę fizyczną, nie jest samorządową jednostką budżetową i nie mieści się w żadnej kategorii podmiotów, wymienionych w art. 4 ust. 1. Prowadzenie szkoły niesamorządowej nie kwalifikuje jej do wykonywania zadań publicznych, gdyż zgodnie z ustawą Prawo oświatowe oraz ustawami o samorządzie terytorialnym, zadania w tym zakresie wykonuje gmina. Ponadto szkoła nie dysponuje majątkiem publicznym, a jest jedynie użytkownikiem budynku szkolnego stanowiącego własność Gminy T.. Każda szkoła, zarówno niepubliczna, jak i publiczna prowadzona przez inną osobę, niż jednostka samorządu terytorialnego, otrzymuje na swoją działalność dotacje oświatowe oraz w tym samym stopniu prowadzi kształcenie, przy czym zadanie prowadzenia szkół określonych rodzajów i typów spoczywa na jednostkach samorządu terytorialnego, a nie na organach prowadzących szkoły, nawet gdy są to szkoły publiczne prowadzone przez inne osoby, niż jednostki samorządu terytorialnego.

Organ zarzucił, że skarga nie zawiera dostatecznego i szczegółowego uzasadnienia, dlaczego zdaniem wnioskodawcy, szkoły niesamorządowe podlegają obowiązkowi informacyjnemu, skoro nie wykonują zadań publicznych oraz nie gospodarują majątkiem (środkami) publicznym. Nawet jednak gdyby uznać, że szkoła prowadzona przez osobę fizyczną jest podmiotem objętym ustawą, to wnioskowane informacje nie są objęte zakresem art. 6 ustawy, gdyż szkoła nie dysponuje majątkiem publicznym. Skarga powołuje się na dotacje oświatowe, udzielane z budżetu samorządu. Jest to jednak ustawowo uregulowana dotacja o charakterze podmiotowym, określona w art. 131 ustawy o finansach publicznych, przekazywana wszystkim szkołom, przedszkolom i placówkom oświatowym niepublicznym i publicznym, zaś dotacja przekazana szkole nieprowadzonej przez samorząd, nie jest "majątkiem publicznym" o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy, ani nie spełnia przesłanek określonych w art. 6 ust. 1 pkt 4-5, na który powołuje się skarga.

W szczególności, pytania zawarte we wniosku, dotyczące faktur i dokumentów księgowych, nie mieszczą się w żadnej kategorii wymienionej w art. 6 ust. 1 pkt 4-5. Na pewno nie można ich przypisać do pkt 4, nie są to bowiem dokumenty urzędowe ani inne, w nim wymienione. Także nie spełniają kryteriów z pkt 5, ponieważ dokumenty księgowe nie wypełniają przesłanki z lit. d, jedynego przepisu, który ewentualnie mógłby to określać. Nie jest to bowiem zadysponowanie majątkiem jednostki samorządu terytorialnego, ani pożytkiem czy obciążeniem tego majątku.

Ponadto zdaniem Dyrektora Szkoły Publicznej w C. zakres żądanych dokumentów finansowych pokrywa się z kompetencjami kontrolnymi jednostki samorządu terytorialnego określonymi w ustawie o finansowaniu zadań oświatowych, wobec czego wyłączną kompetencję w tym zakresie do wglądu i kontroli takiej dokumentacji wydatkowania dotacji posiadają organy gminy lub powiatu, poprzez osoby upoważnione przez organ wykonawczy. Sprawę reguluje art. 36 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, zgodnie z którym jedynie organ dotujący może kontrolować prawidłowość pobrania i wykorzystania dotacji, a tylko osoby upoważnione do przeprowadzenia kontroli mają prawo wstępu do przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz wglądu do prowadzonej przez nie dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania w związku z przekazaną dotacją. Ponieważ kwestie udostępniania dokładnie tej samej dokumentacji reguluje ustawa, szkoła nie może udostępnić tych dokumentów, gdyż inne osoby, niewskazane w ustawie i nieposiadające odpowiedniego upoważnienia, nie są uprawnione do wglądu, przeprowadzania kontroli czy analizy finansowej placówki oświatowej, która nie jest prowadzona przez gminę. Dotyczy to dokumentów wskazanych w pkt 1, 2 i 3 wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Ponadto organ poinformował, że nie dysponuje dokumentami wskazanymi w pkt 4 wniosku.

Z kolei dokument wskazany w pkt 5, to jest umowa użyczenia budynku, nie był zawierany przez dyrektora szkoły. Umowa ma charakter gospodarczy i jako taki, nie jest dokumentem urzędowym ani nie spełnia innych kryteriów określonych w art. 6 ust. 1 pkt 4-5. Budynek nie stanowi majątku szkoły, lecz jest majątkiem Gminy T., jedynie użytkowanym przez szkołę. Analogiczna sytuacja występuje w każdym przypadku najmu lokalu czy innej nieruchomości od jednostek samorządu terytorialnego przez podmioty gospodarcze. Być może podmiotem zobowiązanym do udostępnienia takiej umowy jest Gmina, lecz nie druga strona jako kontrahent Gminy.

Natomiast zakres informacji, o których mowa w pkt 6, nie jest w ogóle objęty przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ w trybie udostępniania informacji publicznej nie można żądać wyjaśnień, ponadto Statut szkoły nie jest dokumentem urzędowym ani przedmiotem informacji publicznej.

Wobec powyższego, wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej w świetle ustawy, zatem adresat wniosku nie może ich z tego względu udzielić, a niektórych z nich nie posiada.

Odnosząc się do zarzutu o pozostawaniu w stanie bezczynności organ wskazał, że przyczyny nieudzielenia informacji zostały niezwłocznie przedstawione w piśmie z dnia 7 maja 2019 r. w imieniu Dyrektora przez pełnomocnika. W odpowiedzi na kolejne pismo z dnia 15 maja 2018 r. (data wpływu 20 maja 2018 r.) Dyrektor PSP C. udzielił kolejnej odpowiedzi w piśmie z dnia 20 maja 2018 r., w którym to wskazano jeszcze raz powody nieudzielenia informacji. Pisma te różnią się w treści między sobą, wbrew temu co twierdzi skarżąca. Świadczy to o braku zapoznania się przez nią z treścią drugiego pisma.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych - art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a.".

Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznał sprawę bez wyznaczania rozprawy.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że spełnione zostały warunki formalne do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność, gdyż skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia.

W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z art. 149 § 1a jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei art. 149 § 1b stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego.

Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - dalej u.d.i.p.), udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W myśl art. 13 ust. 2 ustawy jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Przyjmuje się, że termin czternastodniowy jest również obowiązujący w przypadku załatwienia wniosku w drodze decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

W niniejszej sprawie spór między stronami dotyczył dwóch kwestii: czy żądana informacja stanowiła informację publiczną oraz czy Dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej w C. był podmiotem na którym ciążył obowiązek jej udostępnienia.

W ocenie Sądu na obydwa pytania udzielić należy odpowiedzi twierdzącej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5) u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności m.in. podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej w C. w rozumieniu powyższego przepisu jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.

Zgodnie ze statutem zamieszczonym na stronie internetowej htps://www.czyzowka.edu.pl/files/statut_szkoly.pdf szkoła jest publiczną szkołą podstawową prowadzoną przez osobę fizyczną. Dla ustalenia, czy taka szkoła jest podmiotem realizującym zadania publiczne zasadne będzie sięgniecie do regulacji ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tj. Dz. U. 2018 r. poz. 996). I tak, w myśl art. 8 ust. 1 tej ustawy szkoła i placówka może być szkołą i placówką publiczną albo niepubliczną. Zgodnie z art. 8 ust. 2 szkoła i placówka, z zastrzeżeniem ust. 4-13, może być zakładana i prowadzona przez: 1) jednostkę samorządu terytorialnego; 2) inną osobę prawną; 3) osobę fizyczną. Art. 14. ust. 1 stanowi z kolei, że szkołą publiczną jest szkoła, która: 1) zapewnia bezpłatne nauczanie w zakresie ramowych planów nauczania; 2) przeprowadza rekrutację uczniów w oparciu o zasadę powszechnej dostępności; 3) zatrudnia nauczycieli posiadających kwalifikacje określone w odrębnych przepisach, z zastrzeżeniem art. 15 ust. 2; 4) realizuje: a) programy nauczania uwzględniające podstawę programową kształcenia ogólnego, a w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe - również podstawy programowe kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego albo podstawy programowe kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego, b)ramowy plan nauczania; 5)realizuje zasady oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, o których mowa w rozdziałach 3a i 3b ustawy o systemie oświaty. Szkoły publiczne oraz szkoły niepubliczne, o których mowa w ust. 3, umożliwiają uzyskanie świadectw, certyfikatów, zaświadczeń, aneksów lub dyplomów państwowych (ust. 2). Założenie szkoły publicznej przez osobę fizyczną wymaga zezwolenia właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego, której zadaniem jest prowadzenie szkół lub placówek publicznych odpowiednio danego typu lub rodzaju, wydanego po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, o czym stanowi art. 88 ust. 4 ustawy. Również likwidacja szkoły wymaga zgody organu który udzielił zezwolenia na jej prowadzenie (art. 89 ust. 3). Zmiany zezwolenia na założenie szkoły wymaga zmiana siedziby szkoły oraz utworzenie innej lokalizacji prowadzenia zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych przez tę szkołę (art. 90a ust. 1). Działalność publicznej szkoły prowadzonej przez osobę fizyczną poddana jest kontroli kuratora oświaty, który zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 4a) ustawy Prawo oświatowe wykonuje w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego - w sprawach publicznych szkół i placówek, zakładanych i prowadzonych przez osoby prawne i osoby fizyczne (...) zadania organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60 i 730). W świetle przedstawionych przepisów nie ma więc wątpliwości, że Szkoła Podstawowa w C. jako szkoła publiczna prowadzana przez osobę fizyczną, stanowi część państwowego systemu oświaty realizując jego cele i zamierzenia określone w art. 1 ustawy Prawo oświatowe. Państwo ustala warunki jej utworzenia, funkcjonowania, a także kontroluje realizowanie przez nią zadań publicznych. Dodatkowo szkoła taka korzysta z dotacji których zasady przyznawania uregulowane zostały w ustawie z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. 2017r., poz. 2203). Wskazany akt prawny określa zasady przyznawania dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym na każdego ucznia (art. 25 ust. 1), a także dotacji celowej obejmującej koszty zakupu podręczników, materiałów edukacyjnych lub materiałów ćwiczeniowych (art. 54 i art. 55).

Dalej stwierdzić trzeba, że żądana informacja bezsprzecznie stanowiła informację publiczną. Ustawa o dostępie do informacji publicznej statuuje w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 ustawy, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to również w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Z art. 6 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy wynika, że informacją publiczną jest m.in. informacja o majątku publicznym, w tym o: a) majątku Skarbu Państwa i państwowych osób prawnych, b) innych prawach majątkowych przysługujących państwu i jego długach, c) majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych, d) majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c, oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach, e) dochodach i stratach spółek handlowych, w których podmioty, o których mowa w lit. a-c, mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów Kodeksu spółek handlowych, oraz dysponowaniu tymi dochodami i sposobie pokrywania strat, f) długu publicznym, g) pomocy publicznej, h) ciężarach publicznych. Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę ustawy o dostępie do informacji publicznej, a także regulacje art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP (konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji), przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się każdą informację wytworzoną przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje i zadania publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informację odnoszącą się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Pojęcie informacji publicznej odnosi się zatem do wszelkich faktów dotyczących spraw publicznych i tych, które odnoszą się do publicznej sfery działalności. W świetle powyższego oczywistym jest, że każda informacja dotycząca zasad funkcjonowania podmiotu wykonującego zadanie publicznie, a w szczególności gospodarowanie środkami publicznymi stanowi informację publiczną. Uprawnione było więc stanowisko skarżącej, że informacje odnoszące się do środków pieniężnych przekazanych szkole przez gminę, jak również do kosztów utrzymania, czy modernizacji placówki pochodzących ze środków publicznych stanowią informację publiczną. Powyższej konstatacji nie zmienia przyznanie w art. 36 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych organowi dotującemu prawa do kontroli prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji udzielonych zgodnie z przepisami ustawy. Wbrew stanowisku zaprezentowanemu w odpowiedzi na skargę, powyższa regulacja nie wyłącza prawa obywatela do domagania się udostępnienia informacji publicznej. Poza zakresem kontroli organu, jak również sądu pozostają motywacja skarżącej do wystąpienia z wnioskiem.

W kwestii oświadczenia zawartego w odpowiedzi na skargę, że organ nie dysponuje dokumentami wskazanymi w pkt 4 wniosku, należy wyjaśnić, że aby oświadczenie tej treści mogło stanowić usprawiedliwienie dla nieudzielenia informacji publicznej w zakreślonym ustawą terminie, to powinno ono zostać złożone przed wniesieniem skargi na bezczynność do sądu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Nie ma również racji organ twierdząc, że nie podlega udostępnieniu umowa użyczenia budynku szkoły zawarta z gminą. Budynek stanowi własność jednostki samorządu terytorialnego, a więc jego udostępnienie osobom trzecim na podstawie umów cywilnoprawnych jako gospodarowanie mieniem publicznym stanowi informację publiczną. Jak już wyjaśniono powyżej szkoła publiczna prowadzona przez osobę fizyczną jest podmiotem zobowiązanym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a zatem nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, że z żądaniem udostępnienia przedmiotowej umowy skarżąca powinna wystąpić do gminy. Odrębną kwestią jest, czy przedmiotowa umowa użyczenia nie zawiera postanowień bądź danych które z jakiegoś powodu nie powinny zostać upublicznione, jednak w takiej sytuacji organ zobowiązany winien wydać decyzję odmowną, która to decyzja również może zostać poddana kontroli sądu.

Wreszcie należy przypomnieć, że skarżąca zawęziła żądanie stwierdzenia bezczynności organu do punktów 1-5 wniosku z 30 kwietnia 2019 r. W związku z powyższym bezzasadne są argumenty organu negujące publiczny charakter informacji objętej punktem 6 wniosku.

Wniosek o udostępnienie informacji publicznej został wniesiony w dniu 30 kwietnia 2019 r. natomiast skarga na bezczynność wpłynęła do organu w dniu 3 czerwca 2019 r. Skoro Dyrektor Szkoły Publicznej w C. nie udzielił w tym czasie informacji publicznej ani nie wydał decyzji odmownej to należy uznać, że pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku. Działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1) p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązał organ do wydania w terminie 14 dni aktu, interpretacji albo do dokonania czynności.

Jednocześnie Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty – tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12. Orzeczenie rażącego naruszenia prawa jest więc zastrzeżone dla najbardziej jaskrawych przypadków długotrwałej bierności organów. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Przyjąć należy, że zaniechanie realizacji wniosku nie było skutkiem celowego działania, czy lekceważenia wnioskodawcy, a wynikało raczej z braku doświadczenia w załatwianiu tego typu spraw. Sąd wziął też pod uwagę okoliczność, że organ, po otrzymaniu wniosku, niezwłocznie zareagował przedstawiając skarżącej pisemnie swoje stanowisko.

Sąd nie uwzględnił wniosku o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Regulacja ta ma charakter fakultatywny, a w ocenie Sądu bezczynność nie miała szczególnie nagannego charakteru, który uzasadniałby zastosowanie tego środka dyscyplinującego.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej od Dyrektora Szkoły Publicznej w C. kwotę 100 zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi.