Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 259/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28,  ust. 3  pkt 1-6  art. 28,  art. 28  ust. 3a,  art. 29
journal: Dz.U. 2013 poz 1442
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: art. 77 i 105  par. 1,  art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk, Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca), Sędzia WSA Maciej Guziński, Protokolant specjalista Katarzyna Jastrzębska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w części dotyczącej należności z tytułu odsetek oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lutego 2014 roku organ utrzymał w mocy podjęte w dniu [...] stycznia 2014 roku rozstrzygnięcie, którym umorzono – na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., jako bezprzedmiotowe postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu odsetek powstałych w związku z nieopłaconymi składkami finansowanymi przez płatnika za pracownika oraz w przedmiocie należności z tytułu odsetek powstałych w związku z nieopłaconymi składkami na ubezpieczenie finansowane przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ II instancji podkreślił, że dotyczy ono wyłącznie należności z tytułu odsetek powstałych w związku z nieopłaconymi składkami finansowanymi przez płatnika za pracownika oraz w przedmiocie należności z tytułu odsetek powstałych w związku z nieopłaconymi składkami na ubezpieczenie finansowane przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek.

Wskazano, że w przedmiotowej sprawie miał zastosowanie art. 28 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Powołany przepis umożliwia umorzenie należności składkowych na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek w przypadku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności (ust. 3 pkt 1-6 art. 28 ww. ustawy). Podniesiono, że przedmiotowa decyzja dotyczy jedynie należności do których nie miał zastosowania art. 28 ust.3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Pozostałe zaś należności zostały objęte postępowaniem, które zakończyło się wydaną w dniu [...] stycznia 2014 r. decyzją.

W skardze na to rozstrzygnięcie skarżąca podniosła, że podjęta decyzja narusza art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a także art. 77 i 105 § 1 K.p.a. poprzez przyjęcie, że wystąpiła bezprzedmiotowość postępowania. Podniosła, że z art. 28 ust. 3a o systemie ubezpieczeń społecznych wynika, iż niemożność umorzenia, względnie rozłożenia na raty, dotyczy wyłącznie należności z tytułu składek finansowanych przez płatnika za pracownika oraz finansowanych przez ubezpieczonych niebędących ich płatnikami, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że w przypadku składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących ich płatnikami w ogóle ustawodawca nie przewiduje możliwości ich umarzania, rozkładania na raty, czy odraczania terminu płatności. Zgodnie z art. 30 ww. ustawy regulacja zawarta w art. 28 i 29 nie ma zastosowania do składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek. Oznacza to, że przedsiębiorca nie może skutecznie ubiegać się o umorzenie składek i ich pochodnych, w tym odsetek, ujętych na jego koncie, w części nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników finansowanych przez nich samych. W związku z czym zaskarżone rozstrzygnięcie dotyczy jedynie odsetek powstałych w związku z nieopłaconymi składkami finansowanymi przez płatnika ze składek pracownika oraz należności z tytułu odsetek powstałych w związku z nieopłaconymi składkami finansowanymi przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Przyczyny bezprzedmiotowości mogą leżeć zarówno po stronie podmiotu, jak i przedmiotu postępowania. W rozpoznanej sprawie mamy do czynienia z bezprzedmiotowością ze względu na przyczyny przedmiotowe spowodowane brakiem podstaw prawnych do rozstrzygnięcia wniosku skarżącej o umorzenie należności z tytułu odsetek od składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących ich płatnikami.

Stosownie bowiem do brzmienia art. 30 u.s.u.s., do składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek nie stosuje się art. 28 i art. 29. Ostatni z wymienionych przepisów stanowi natomiast podstawę do umarzania należności z tytułu składek, rozkładania ich na raty i odraczania terminu ich płatności. Z powyższego wynika zatem w sposób jednoznaczny, iż w przypadku składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących ich płatnikami w ogóle ustawodawca nie przewiduje możliwości ich umarzania, rozkładania na raty, czy odraczania terminu płatności. Innymi słowy nie istnieją podstawy prawne do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej w tym zakresie. Nie można więc rozpoznać w tym zakresie wniosku o umorzenie należności, który to wniosek wszczął postępowanie. Organ zobligowany był więc do umorzenia postępowania w tym zakresie.

Podkreślić należy, że wniosek skarżącej o umorzenie zaległości, złożony w dniu [...] grudnia 2013 r. dotyczył "zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne, których skarżąca była płatnikiem oraz odsetek za zwłokę i kosztów egzekucyjnych od składek na ubezpieczenie społeczne, finansowanych przez nią, których nie była płatnikiem".

Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z [...] grudnia 2013 r. wezwał skarżącą do złożenia wyjaśnień i sprecyzowania wniosku. Ustosunkowując się do tego wezwania skarżąca pismem z [...] grudnia 2013 r. wyjaśniła, że domaga się umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na własne ubezpieczenie zdrowotne oraz odsetek za zwłokę z tytułu składek na ubezpieczenia opłacane przez płatnika za pracownika i odsetek za zwłokę z tytułu składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek. Organ odwoławczy na stronie 6 zaskarżonej decyzji, którą utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, wręcz wskazuje, że umorzenie postępowania dotyczy jedynie należności do których nie miał zastosowania art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Pozostaje bowiem poza sporem, że skarżąca posiada znaczące zaległości w odprowadzaniu składek finansowanych przez ubezpieczonych. Wskazane zaś przez skarżącą należności, dookreślone w piśmie z [...] grudnia 2013 r., objęte zostały postępowaniem w sprawie [...], w której to, po jej merytorycznym rozpatrzeniu, wydano decyzję [...] stycznia 2014 r. Wobec więc ograniczenia przez skarżącą wniosku z [...] grudnia 2013r. postępowanie w tej sprawie – jak trafnie przyjęły organy obu instancji - stało się bezprzedmiotowe, gdyż skarżąca nie podtrzymała żądania w zakresie, który nie podlega umorzeniu (art. 30 ww. ustawy), a żądanie umorzenia odsetek objęte było sprawą o nr [...]. Jakkolwiek uzasadnienia rozstrzygnięć obu instancji nie w pełni spełniają wymogi art. 107 K.p.a., to samo rozstrzygnięcie odpowiada prawu i to dawało podstawę do oddalenia skargi.