Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SAB/Wa 43/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
659
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono, iż przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 1 pkt. 3 i par 1a w zw. z art. 190, art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120, art. 200
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Golat Sędziowie: WSA Jarosław Łuczaj WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy S. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku I. stwierdza, że Wójt Gminy S. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w zakresie rozpatrzenia wniosku A. F. z [...] września 2013 r. o ustalenie warunków zabudowy dla budowy magazynu i sortowni materiałów sypkich przemysłowych na działce nr [...] w miejscowości N.; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy S. nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałym zakresie nieobjętym prawomocnym pkt IV. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17; IV. zasądza od Wójta Gminy S. na rzecz A. F. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 10 października 2018 r., sygn. akt II OSK 721/18, po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej Wójta Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17, w sprawie ze skargi A. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku, uchylił zaskarżony wyrok w punkcie 1, 2, 3 i 5 oraz odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. F. uczynił przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z 6 września 2013 r. o ustalenie warunków zabudowy dla budowy magazynu i sortowni materiałów sypkich przemysłowych na działce nr [...] w miejscowości [...]. Skarżący wniósł o: zobowiązanie Wójta Gminy [...] do wydania decyzji w sprawie prowadzonej za nr [...] w przedmiocie wniosku 6 września 2013 r. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynku do składowania kredy dobudowa do magazynu przemysłowego i biurowego; stwierdzenie, że bezczynność oraz przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; odsunięcie osób winnych niedopełnienia czynności z prowadzenia postępowania, zobowiązanie Wójta Gminy [...] do wypełnienia zarządzenia SKO w [...] ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy; wymierzenie Organowi grzywny w wysokości trzykrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego; zasądzenie od Organu zwrotów kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gmina [...] wniósł o jej oddalenie oraz wskazał, że Organ przez cały czas trwania postępowania dążył do doprecyzowania wniosku Skarżącego oraz zgromadził niezbędną dokumentację do jego rozpatrzenia. Na poparcie tego szczegółowo przedstawił chronologię podejmowanych czynności w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17, stwierdził, że Wójt Gminy [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w zakresie rozpatrzenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla budowy magazynu i sortowni materiałów sypkich przemysłowych na działce nr [...] w miejscowości [...] (pkt I. wyroku); stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...] miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II. wyroku); wymierzył Wójtowi Gminy [...] grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych (pkt III. wyroku); w pozostałym zakresie oddalił skargę (pkt VI. wyroku); zasądził na rzecz skarżącego A. F. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt V. wyroku).

Skargę kasacyjną wniósł Wójt Gminy [...], reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który zaskarżył wyrok Sądu z 4 października 2017 r. w części, tj. w zakresie pkt 1, 2, 3 i 5, zarzucając zaskarżonemu wyroki naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 12 § 1 i art. 35 § 1, 3 i 5 k.p.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące błędnym stwierdzeniem, że Wójt Gminy [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w zakresie rozpatrzenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla budowy magazynu i sortowni materiałów sypkich przemysłowych na działce [...] w miejscowości [...], podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że Organ podejmował wszelkie niezbędne czynności do prawidłowego załatwienia przedmiotowej sprawy, usprawiedliwione potrzebami takiego postępowania oraz, że czynności przez niego podejmowane w celu załatwienia sprawy, przy uwzględnieniu stopnia zawiłości i rozpatrywania takiego rodzaju spraw oraz działań podejmowanych przez skarżącego, m.in. składania przez niego kilku wniosków o wydanie warunków dla inwestycji zastępczych zlokalizowanych w tym samym miejscu, jednoznacznie wskazuje, że prowadzone postępowanie przez Organ nie nosiło znamion przewlekłości;

2. art. 149 § 1a p.p.s.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące błędnym stwierdzeniem, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy brak było podstaw do wydania takiego orzeczenia z uwagi na fakt aktywności Organu przez cały okres postępowania administracyjnego, podejmowane przez niego wszelkie czynności niezbędne do prawidłowego załatwienia przedmiotowej sprawy, uzyskania koniecznych uzgodnień od innych organów przy uwzględnieniu działań podejmowanych zarówno przez Skarżącego, m.in. składania przez niego kilku wniosków o wydanie warunków dla inwestycji zastępczych zlokalizowanych w tym samym miejscu, w wyniku których czas trwania przedmiotowego postępowania o ustalenie warunków zabudowy ulegał znacznemu wydłużeniu, oraz braku oczywistości zachowania Organu, przy ocenie spełnienia kryterium rażącego naruszenia prawa, wskazującego na zamierzone niewydanie rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie;

3. art. 149 § 2 p.p.s.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące bezzasadnym wymierzeniem organowi grzywny w kwocie 1 000 zł, a tym samym przyjęcie, że postawa Organu wskazywała na zamierzone niewydanie rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, które uzasadniałoby zastosowanie środka o charakterze prewencyjnym i represyjnym, pomimo że w przedmiotowej sprawie oceniając całokształt działań Organu można dojść do przekonania, że nie noszą one znamion celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym nie istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa, w szczególności z uwagi na fakt, że Organ wydał w dniu [...] kwietnia 2017 r. przedmiotową decyzję.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 10 października 2018 r., sygn. akt II OSK 721/18, uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17, w punkcie 1, 2, 3 i 5 oraz odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że kwalifikując prowadzenie postępowania w przedmiocie wydania warunków zabudowy dla budowy magazynu i sortowni materiałów sypkich przemysłowych na działce [...] w miejscowości [...], jako przewlekłego Sąd I. instancji nie uwzględnił swojego stanowiska zawartego w wyrokach z 19 listopada 2014 r. w sprawach o sygn. akt. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14. NSA podkreślił, że w sprawie o sygn. akt. IV SAB/Wa 155/14 Sąd wojewódzki umorzył postępowanie w przedmiocie zobowiązania Wójta Gminy [...] do wydania decyzji oraz orzekł, że Organ rozpoznając wniosek o ustaleniu warunków zabudowy dla planowanej inwestycji pozostawał w bezczynności, niemniej bezczynność ta nie miała rażącego charakteru. W wyroku w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wa 156/14 Sąd Wojewódzki stwierdził zaś przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...], jednocześnie uznając, że nie miało ono miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie NSA, rozstrzygnięcia Sądu I. instancji w sprawach o sygn. akt. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14 mają istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy – zarówno w zakresie oceny czasu w jakim postępowanie było prowadzone przewlekle, jak i charakteru tej przewlekłości. NSA podniósł, że w zaskarżonym wyroku wskazano, że od złożenia wniosku do wydania decyzji w dniu [...] kwietnia 2017 r. stan przewlekłości trwał trzy lata. Z treści wyroków z 19 listopada 2014 r. o sygn. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14 wynika z kolei, że przewlekłość postępowania miała miejsce od dnia złożenia wniosku (6 września 2013 r.) do dnia 3 listopada 2014 r., czyli do czasu wydania pozytywnej decyzji. Zdaniem NSA aktywność Organu w prowadzeniu postępowania powinna, więc być oceniania po dniu 3 listopada 2014 r. Ewentualne ustalenie stanu przewlekłości postępowania po tym czasie ma bowiem znaczenie zarówno dla oceny jej charakteru, jak też ma wpływ na wysokość grzywny z tego tytułu. W ocenie NSA, dopiero całokształt postępowania, w tym prawomocne stanowisko sądu administracyjnego, pozwoli stwierdzić, albo wykluczyć stan przewlekłości postępowania, jak również, czy miała ona kwalifikowany charakter. NSA podkreślił, że z okoliczności sprawy, w tym z prawomocnych orzeczeń sądu administracyjnego wynika bowiem, że stan faktyczny nie został należycie ustalony i oceniony. W tym stanie rzeczy skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, zaś zaskarżony wyrok należało uchylić i przekazać sprawę Sądowi I. instancji do ponownego rozpoznania. NSA wskazał, że sprawa ta winna zostać raz jeszcze rozpoznana z uwzględnieniem rozważań zawartych w tym uzasadnieniu, a przede wszystkim Sąd I. instancji powinien ponownie ocenić, czy doszło do przewlekłości postępowania oraz ustalić, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i w kontekście oceny prawnej zawartej w wyrokach o sygn. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14, okres trwającej przewlekłości i czy miała ona rażący charakter.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie poczynionych rozważań wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W ramach tej kontroli Sądy orzekają w sprawach skarg na bezczynność organów tylko wówczas, gdy te zobowiązane są do wydania: decyzji administracyjnych; postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty; postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. Rozpoznanie niniejszej sprawy mieściło się zatem w kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Mając zaś na uwadze, że stan sprawy jest dostatecznie wyjaśniony, Sąd nie stwierdził potrzeby skierowania jej do rozpoznania na rozprawie. Przeciwnie ustalił, że zachodzi możliwość rozpoznania jej w trybie uproszczonym, ponieważ art. 119 pkt 4 p.p.s.a. nie zawiera żadnych warunków wstępnych skierowania tego typu sprawy do trybu uproszczonego. Z tego względu, na podstawie art. 120 p.p.s.a., sprawa rozpoznana została w tym trybie na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

Nadmienić również należy, że dla rozpatrzenia niniejszej sprawy istotne znaczenie miał fakt, że była ona uprzednio przedmiotem oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 10 października 2018 r., sygn. akt II OSK 721/18, uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17, uwzględniający skargę A. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku. Ramy kognicji Sądu orzekającego w niniejszej sprawie zostały zatem ograniczone rozstrzygnięciem NSA.

Zgodnie bowiem z art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie wykładnią prawną wiąże zarówno Sąd rozpoznający sprawę ponownie, jak również Organ administracji publicznej, do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego, powodująca, że pogląd prawny NSA staje się nieaktualny. Oznacza to, że orzeczenie Sądu II. instancji wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. W tym stanie rzeczy wojewódzki sąd administracyjny nie może rozpoznawać sprawy z pominięciem oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu. Przez ocenę prawną, o której mowa w przytoczonym art. 190 p.p.s.a., należy rozumieć zaś osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna o charakterze wiążącym może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego lub procesowego, prawidłowości uznania administracyjnego, jak też kwestii właściwego zastosowania konkretnego przepisu w odniesieniu do przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, podjętego w konkretnej sprawie (por. wyrok NSA z 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 1306/16). Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Działanie przepisu art. 190 p.p.s.a. wyraża się także w tym, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Sąd I. instancji "granice sprawy" ulegają zawężeniu do granic, w jakich NSA rozpoznał skargę kasacyjną i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 p.p.s.a.

Wyjaśnić również należy, że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu II. instancji ciążący na sądzie ponownie rozpoznającym sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. W tym stanie rzeczy Sąd w składzie orzekającym, nie znajdując podstaw do zastosowania odstępstw od konieczności podzielenia poglądu prawnego wyrażonego w wyroku z 10 października 2018 r., sygn. akt II OSK 721/18, zobowiązany był przyjąć ocenę prawą przedstawioną przez NSA.

Przenosząc przytoczone rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać na przyczyny uwzględnienia przez NSA skargi kasacyjnej Skarżącego wniesionej od wyroku WSA z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17. Zdaniem NSA, Sąd I. instancji nie dokonał należytego ustalenia i oceny stanu faktycznego sprawy i nie uwzględnił oceny prawnej wyrażonej w wyrokach WSA w Warszawie z 19 listopada 2014 r. o sygn. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14.

Sąd w składzie orzekającym, kierując się tą oceną prawną przedstawioną przez NSA, stwierdził, że choć postępowanie administracyjne w sprawie zakończyło się wydaniem na rzecz Skarżącego decyzji w dniu [...] kwietnia 2017 r., to jednak rozpoznanie kwestii przewlekłości postępowania nie traci na aktualności. Sąd zobowiązany jest bowiem dokonać oceny, czy postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem Skarżącego z 6 września 2013 r. było prowadzone opieszale, niesprawnie lub nieskutecznie. W sprawie na przewlekłość postępowania wydanie na dzień orzekania przez Sąd żądanego rozstrzygnięcia sprawy czyni z natury rzeczy niemożliwym zobowiązanie organu administracji publicznej do działania, lecz nie zwalnia to Sądu z obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego, a następnie oceny, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Podkreślenia również wymaga, że przepis art. 149 p.p.s.a., stanowi o instytucji bezczynności i przewlekłości. Skoro ustawodawca odróżnia zaś dwie niezależne od siebie instytucje "bezczynność organu" i "przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania", to każda z nich ma inny cel i inny zakres ochrony, której strona może domagać się od sądu administracyjnego. Jednakże, rozgraniczając zakres skarg na bezczynność i przewlekłość postępowania, dla przyjęcia "bezczynności", będzie to niewydanie w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Z kolei, przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Przewlekłość postępowania jest więc pojęciem względnym, a skarga na przewlekłość postępowania, dotyczy sytuacji innych niż formalna bezczynność organu. Przewlekłość obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, a także przy nieuzasadnionym obiektywnie przedłużaniu terminu załatwienia sprawy. Wydanie zatem rozstrzygnięcia przez organ nie zwalnia Sądu z obowiązku dokonania oceny sprawności postępowania tegoż organu na dzień wniesienia skargi.

Stąd, przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy Wójt Gminy [...] dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania z wniosku Skarżącego o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, o której mowa w ustawie z dnia 27 marca 2003 r o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przy czym zaznaczyć należy, że ustawa ta nie wprowadza odmiennej regulacji w zakresie terminowości i szybkości postępowania w sprawach o ustalenie warunków zabudowy od zawartej w art. 12 k.p.a. ogólnej zasady szybkości postępowania. Organy administracji publicznej mają, więc obowiązek działania wnikliwego i szybkiego, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Z tej zasady wypływa również dla organów administracji publicznej obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby nie można im było zarzucić zbędnej zwłoki, opieszałości w podejmowanych czynnościach postępowania. Realizacja zasady ogólnej szybkości postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwiania sprawy (por. art. 35 i 36 k.p.a.). W stanie prawnym obowiązującym do dnia 1 czerwca 2017 r. środkami obrony przed bezczynnością lub przewlekłością organów były zażalenia określone w art. 37 k.p.a. (w brzemieniu sprzed nowelizacji), a następnie skargi na bezczynność organu oraz skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, składane do sądów administracyjnych na podstawie 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. W ocenie Sądu, dla dokonania prawidłowej oceny kontrolowanego postępowania administracyjnego należało mieć na uwadze przywołane regulacje prawne i poczynione ogólnie rozważania.

Przystępując do meritum skargi, Sąd w składzie orzekającym uznał, że zaistniały podstawy do stwierdzenia stanu przewlekłości postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy [...]. Sąd podzielił bowiem ocenę Skarżącego, że postępowanie administracyjne w jego sprawie było prowadzone opieszale, a Organ podejmował czynności w sposób wadliwy, maksymalnie odwlekając w czasie wydanie decyzji ostatecznej, lekceważąc terminy załatwienia sprawy określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zaznaczyć należy, iż od wszczęcia postępowania, tj. od dnia wpływu wniosku A. F. do Organu, co miało miejsce 6 września 2013 r., do dnia wydania decyzji tj. [...] kwietnia 2017 r. upłynęły prawie 4 lata. Zgodnie jednak z wytycznymi NSA, aktywność Organu w prowadzeniu kontrolowanego postępowania powinna być oceniana po dniu 3 listopada 2014 r. oraz z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w wyrokach WSA w Warszawie z 19 listopada 2014 r. o sygn. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14.

Mając to na względzie wyjaśnić należy, że z chronologii zdarzeń przedstawionej przez Organ w odpowiedzi na skargę, a która znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy przedłożonych Sądowi, wynika wprost, że zwłoka w zakończeniu postępowania w głównej mierze spowodowana była wadliwością procedowania przez Organ. Z akt sprawy wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] z 18 grudnia 2014 r. nr [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z [...] listopada 2014 r. nr 3, odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla planowej inwestycji. W związku z tym w dniu 12 lutego 2015 r. Wójt Gminy [...] zwrócił się do Skarżącego o uzupełnienie akt sprawy poprzez złożenie 2 egzemplarzy mapy obejmującej teren, którego dotyczy wniosek oraz obszar, na który inwestycja będzie oddziaływać; uproszczonej koncepcji zagospodarowania terenu wraz z graficznym przedstawieniem planowanej inwestycji i powierzchni terenu podlegającej przekształceniu, aktualnych wypisów z rejestru gruntów dla działek objętych wnioskiem z wykazem klas gruntu; aktualnych wypisów z rejestrów gruntów dla działek sąsiadujących. Skarżący złożył dokumenty w dniu 18 lutego 2015 r. W dniu 27 lutego 2015 r. Organ wezwał Skarżącego po raz kolejny do przedłożenia 2 egzemplarzy mapy opisanej powyżej, gdyż zdaniem Organu przedłożone przez Skarżącego mapy nie uwzględniały istniejącego budynku wiaty półokrągłej usytuowanego na działce nr [...]. Pismem z 4 marca 2015 r. Skarżący wskazał, że: złożył wszystkie wymagane dokumenty; działce znajduje się namiot z plandeki nietrwale z gruntem związany; tymczasowy obiekt przewidziany do rozbiórki w określonym czasie nie jest inwentaryzowany na aktualnej mapie. W dniu 25 marca 2015 r. Organ poinformował Skarżącego, że jego wniosek pozostawia się bez rozpoznania. W dniu 1 września 2015 r. Skarżący złożył zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania. SKO w [...] w dniu [...] października 2015 r. wydało postanowienie uznające to zażalenie za uzasadnione oraz wyznaczające Wójtowi Gminy [...] miesięczny termin załatwienia sprawy. W dniu 19 października 2015 r. Organ wezwał Skarżącego do przedłożenia zgodnej ze stanem faktycznym kopii mapy ewidencyjnej z naniesionymi wszystkimi budynkami na działce nr [...]; uproszczonej koncepcji zagospodarowania terenu naniesionej na kserokopii tej mapy z graficznym przedstawieniem planowanej inwestycji i powierzchni terenu podlegającego przekształceniu i określeniem granic terenu objętego wnioskiem; aktualnych wypisów z rejestru gruntów dla terenu działki objętej wnioskiem z wykazem klas gruntów; aktualnych wypisów uproszczonych z rejestru gruntów dla działek sąsiadujących. W dniu 26 października 2015 r. Skarżący złożył pismo wraz z dwiema sztukami map ewidencyjnych z koncepcją zagospodarowania terenu wraz z granicami terenu przekształcanego oraz wypisy z rejestru gruntów dla działek sąsiadujących. Z akt administracyjnych wynika, że następnie Organ nie podejmował żadnych innych czynności zmierzających do załatwienia sprawy. W dniu 11 stycznia 2016 r. Skarżący ponownie złożył zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania. Postanowieniem z [...] lutego 2016 r. SKO w [...] uznało zażalenie Skarżącego za uzasadnione oraz wyznaczyło Wójtowi Gminy [...] miesięczny terminu do załatwienia sprawy. Pismem z 11 marca 2016 r. zawiadomiono strony o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy do 29 kwietnia 2016 r. W dniu 18 maja 2016 r. do Organu wpłynęło kolejne zażalenie Skarżącego na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania. W wyniku złożonego zażalenia SKO w [...] w dniu [...] czerwca 2016 r. wydało postanowienie o uznaniu zażalenia Skarżącego za uzasadnione jednocześnie wyznaczając organowi dodatkowy miesięczny termin do załatwienia sprawy. W dniu 19 stycznia 2017 r. Skarżący złożył kolejne zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie i przewlekłość postępowania. W dniu [...] lutego 2017 r. SKO w [...] wydało znowu postanowienie o uznaniu zażalenia Skarżącego za uzasadnione oraz wyznaczyło Organowi dodatkowy miesięczny termin do załatwienia sprawy. W dniu 20 lutego 2017 r. Organ zwrócił się do Biura Projektowego "[...]" Sp. j. celem opracowania projektu decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej przedmiotowej inwestycji. W dniu [...] marca 2017 r. do Urzędu Gminy [...] wpłynął projekt decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, który stosownie do przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym został przesłany do uzgodnień. W dniu 22 marca 2017 r. do Organu wpłynęła skarga A. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku. W dniu 7 kwietnia 2017 r. do Urzędu Gminy w [...] wpłynęło postanowienie z Zarządu Dróg Powiatowych w [...] uzgadniające projekt przedmiotowej decyzji bez uwag. Organ wyjaśnił, że na chwilę sporządzenia odpowiedzi na skargę, oczekuje na odpowiedź pozostałych organów. W dniu [...] kwietnia 2017 r. Wójt Gminy [...] wydał decyzję nr [...], ustalając warunki zabudowy dla planowej inwestycji.

W ocenie Sądu, przedstawiony przebieg postępowania wskazuje, że Organ uchybił zasadzie szybkości postępowania administracyjnego, co jest jednoznaczne z przewlekłością postępowania, która stanowiła naruszenie prawa. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że przewlekłość postępowania miała miejsce, gdyż sprawę administracyjną Organ zakończył z naruszeniem kodeksowych terminów załatwienia spraw, określonych art. 35 k.p.a., a podejmowane czynności procesowe nie charakteryzowały się koncentracją niezbędną w świetle wymogów art. 12 k.p.a. Poza tym w całokształcie postępowania w rozpoznawanej sprawie trudno dostrzec, aby Organ wykazał się sprawnością i efektywnością prowadzonego postępowania. W tej sytuacji, sprawa z wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla planowej inwestycji mogła być załatwiona w terminie znacznie krótszym, niż to miało miejsce.

Sąd uznał jednak, że zaistniała w sprawie przewlekłość nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu. W ocenie Sądu, taki brak aktywności Organu w prowadzeniu przedmiotowej sprawy nie miał miejsca. Ponadto, Sąd – związany wytycznymi NSA – podzielił ocenę wyrażoną w wyrokach WSA w Warszawie z 19 listopada 2014 r. o sygn. IV SAB/Wa 155/14 i IV SAB/Wa 156/14. Wobec czego przyjął, że prowadzenie analogicznych postępowań z innych wniosków Skarżącego spowodowało istotne wątpliwości organu co do zakresu przedmiotowego wniosku z 6 września 2013 r., zwłaszcza w kontekście sugestii SKO rozważenia łącznego rozpatrzenia przedmiotowej inwestycji z przedsięwzięciem polegającym na budowie budynku z linią technologiczną do przerobu kredy piszącej. Jakkolwiek fakt ten nie wpłynął na obowiązek respektowania przez Organ obowiązujących przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak w znacznym zakresie zdeterminował ocenę, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że "rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty".

Wobec więc ponad dwuletniego opóźnienia w rozpoznaniu sprawy (liczonego od 3 listopada 2014 r.), Sąd stwierdził, że Organ dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania (pkt I. sentencji), ale rozstrzygnął, że przewlekłość ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II. sentencji). Mając zaś na uwadze, że przewlekłość Wójta Gminy [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie nieobjętym prawomocnym pkt 4. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wa 104/17 (pkt III. sentencji).

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a w zw. z art. 190 oraz art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a., orzekł jak w punktach I.-III. sentencji. O kosztach, na podstawie art. 200 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt IV. sentencji.