Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1293/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie: WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) WSA Jakub Makuch po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 maja 2022 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków – Prądnik Biały w Krakowie sprawy ze skargi A. K. – S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 6 lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków skargę oddala.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: WINGiK) decyzją nr [...] z dnia 6 lipca 2021 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ) po rozpatrzeniu odwołania skarżącej A. K. – S., utrzymało w mocy decyzję Starosty W z dnia [...] 2021 r. nr: [...], w przedmiocie odmowy aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Pismem z dnia 16 czerwca 2020 r., uzupełnionymi pismami z dnia 4 września 2020 r. oraz 27 października 2020 r. skarżąca zwróciła się do Starosty W o dokonanie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie działki nr [...] w A.

W związku z powyższy Starostwa W pisma te potraktował jako wnioski i zawiadomieniem z dnia 19 czerwca 2020 r. wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie aktualizacji powierzchni orz użytków gruntowych działki nr [...] położonej w A, jak również powierzchni zabudowy i powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego położonego na tej działce.

Starosta W po rozpatrzeniu ww. wniosków, decyzją z dnia [...] 2021 r. orzekł o odmowie aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków obrębu A -miasto w zakresie: zmiany powierzchni działki nr [...], zmiany sposobu oznaczenia oraz powierzchni użytków gruntowych dla działki [...], zmiany powierzchni zabudowy budynku mieszkalnego o identyfikatorze [...], zmiany powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego o identyfikatorze [...].

W motywach rozstrzygnięcia organ I instancji podkreślił, że zmiany wpisów w operacie ewidencyjnym, dotyczące danych przedmiotowych, muszą mieć swoje oparcie w dokumentach zasobu. Organy ewidencyjne mogą prostować błędne wpisy, ale aktualizacja ewidencji poprzez usunięcie błędu może dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych, czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Organy ewidencyjne nie mogą samodzielnie dokonywać merytorycznego ustalenia, czy to powierzchni nieruchomości, jej użytków gruntowych czy też zmieniać powierzchnię zabudowy lub użytkową budynku. Organy ewidencji jedynie rejestrują dane wynikające ze stosownego, określonego prawem, dokumentu.

Zdaniem organu, po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że nie zaleziono podstaw do uznania za błędny wpis w ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni działki [...], powierzchni jej użytków gruntowych czy też powierzchni zabudowy oraz powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego na niej posadowionego. Organ jednoznacznie podkreślił, że podstawę ponownego przeliczenia powierzchni użytków gruntowych czy zmiany danych budynkowych (powierzchnia zabudowy)m stanowić mogłaby tylko dokumentacja geodezyjna.

Od powyższej decyzji odwołanie do WINGiK, wniosła skarżąca, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca wskazała, iż nie może się zgodzić w stosunku do działki nr [...] cyt.: z błędnie przeliczonymi udziałami (podstawą nabycia) na powierzchnię tej działki. Istnieją bowiem poważne błędy rachunkowe, albowiem przeliczono udziały na powierzchnię niezgodnie z treścią dekretu przyznania spadku i aktu notarialnego. Ponadto przedmiotem wniosku było również przywrócenie klasyfikacji gruntu wg wypisu z rejestru gruntów z daty A 12.02.1997r. Nr [...]. Kwestionuje powierzchnię działki nr [...] wykazaną w ewidencji gruntów i budynków wynoszącą 0,4089 ha, gdyż jej zdaniem, zgodnie z przeliczeniem udziałów wykazanych w dziale II Kw [...], powierzchnia ta powinna wynosić 0,4454 ha.

Opisaną we wstępie decyzją WINGiK utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Na wstępie organ odwoławczy przytoczył przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji, ewidencję gruntów dla powiatu [...] założono w latach 60 XX w. na podstawie dekretu z 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków, a ogłoszono ją w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w dniu 26 października 1971 r. Od tej daty stała się obowiązująca. Jak wynika z protokołu obliczenia powierzchni parcel zawartego w operacie założenia ewidencji gruntów nr [...] wykonanego w 1969 roku (obecnie nr [...]) działka nr [...] o powierzchni 0,4089 ha powstała w wyniku kompleksowego rozliczenia działek nr: [...], [...], [...], [...], pb. [...], pb. [...]. Organ I instancji powołał się na szczegółową analizę zmian zaistniałych przy założeniu ewidencji gruntów zawartej w prawomocnej decyzji nr [...] znak: [...] z [...] 2017 r., wyjaśniając cyt: "z mapy założenia ewidencji gruntów wynika dokładnie, że przedmiotowa działka powstała tylko z części działki nr [...] i części działki [...]". Powyższą prawomocną decyzją umorzono postępowanie administracyjne m.in. w zakresie (pkt 6 decyzji) żądania sprostowania błędów rachunkowych w protokole obliczenia powierzchni parcel stanowiących część operatu założenia ewidencji gruntów miasta A nr [...] z powodu braku możliwości prawnych prostowania dokumentów archiwalnych.

W operacie technicznym nr [...] zawarte są protokoły ustalenia stanu władania. Działka nr [...] o powierzchni 0,4089 ha została wpisana do protokołu ustalenia stanu władania operatu założenia ewidencji gruntów w póz. 757, w której jako osoby władające gruntem wykazano F. i J. P. Stan taki został potwierdzony ich podpisami. W operacie tym zawarty jest również protokół obliczenia powierzchni parcel, z którego wynika, że pomierzona graficznie i obliczona powierzchnia działki nr [...] to 0,4089 ha. Na podstawie ww. operatu założono rejestr gruntów, w którym w jednostce rejestrowej nr [...] obrębu A -miasto, wpisano F. i J. P. jako władających działką nr [...] o powierzchni 0,4089 ha i o użytkach gruntowych: Rlllb - 0,3367 ha, PslV - 0,0082 ha i B-Rlllb - 0,0640 ha.

W dniu 28 lutego 1976 r. został wydany Akt własności ziemi nr [...] stwierdzający, że J. P. stała się z mocy samego prawa właścicielem nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,4089 ha obr. A wraz z zabudowaniami. Przed wydaniem tego aktu 14 lutego 1976 r. został spisany protokół przesłuchania strony – J. P., w którym oświadczyła, że nieruchomość zapisana pod poz. 765 m. A obejmująca działkę [...] o pow. 0,4089 ha jest w jej posiadaniu od roku 1948 i nieruchomość ta odpowiada 21/224 częściom nieruchomości objętej Kw [...] zgodnie z aktem notarialnym rep. A [...] z 4 października 1957 r. i działkę tą posiadała do chwili obecnej dlatego wniosła o akt własności działki nr [...] wraz z budynkiem na moją rzecz".

Od powyższego aktu nie wniesiono odwołania, zatem stał się on ostateczny z dniem 18 maja 1976 r. i stanowił podstawę do ujawnienia nowego stanu własności w księdze wieczystej oraz ewidencji gruntów. W ewidencji gruntów wpisano więc w miejsce władających F. i J. P. – J. P. (J. J.) jako właściciela działki nr [...] o powierzchni 0,4089 ha (zmiana nr Zd [...]). Działkę tę ujawniono również w księdze wieczystej KW [...] jako własność J. J. (zawiadomienie Państwowego Biura Notarialnego z 18 maja 1987 r. Ldz.kw. [...] - str. 94 akt).

Zmianą Nr [...] z dnia 2 Iipca1997 r. ujawniono w rejestrze gruntów nowy stan prawny nieruchomości, tj. w miejsce J. J. wpisano współwłaścicieli: M. I., S. K. –l., A. K. – S. i J. S. Podstawą zmiany był akt notarialny Rep. A [...] z 14 lutego 1997 r. - umowa darowizny. Stan przedmiotowy (powierzchnia działki oraz użytki gruntowe i ich powierzchnie) nie uległ zmianie.

W latach 2004-2005 przeprowadzono modernizację ewidencji gruntów i budynków miasta A (operat [...]). Celem jej było przekształcenie mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 z postaci analogowej do postaci cyfrowej, założenie ewidencji budynków i lokali oraz aktualizacja użytków gruntowych dotyczących terenów zabudowanych. Tryb przeprowadzenia modernizacji został szczegółowo opisany w decyzji organu l instancji. W wyniku modernizacji dokonano w działce nr [...] aktualizacji użytków gruntowych, tj. w miejsce dotychczasowych użytków: Rlllb - 0,3367 ha, PslV -0,0082 ha i B-Rlllb - 0,0640 ha ujawniono: Rlllb - 0,3027 ha, PslV - 0,0036 ha i B - 0,1026 ha. W wyniku modernizacji powierzchnia działki nr [...] nie uległa zmianie, natomiast zaktualizowano jej użytki gruntowe i dokonano pomiaru ich powierzchni, wprowadzając użytek "B" tereny mieszkaniowe w miejsce "B-Rlllb" terenów rolnych zabudowanych. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie o wykonaniu w dniu 13 maja 2005 r. w obecności A. K. – S. pomiaru terenów zabudowanych "B", potwierdzone jej podpisem. Projekt operatu opisowo-kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków z dniem 25 maja 2005 r. (Informacja ogłoszona 19 stycznia 2006 r. w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 34 poz.186). Współwłaściciele przedmiotowej działki nie skorzystali z prawa wynikającego z art. 24a ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, to jest możliwości zgłaszania zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji o modernizacji. Spowodowało to, że dane te zawarte w tym operacie stały się wiążące. W myśl art. 24a ust. 12 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zarzuty wniesione po tym terminie traktowane są jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją.

Organ odwoławczy potwierdził, iż analiza powyższych dokumentów (operatów technicznych od założenia ewidencji gruntów dla miasta A do modernizacji ewidencji gruntów i budynków) dotyczących działki nr [...] w zakresie jej powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz powierzchni użytków nie wykazała błędu, który wskazuje skarżąca.

Skarżąca w swoich licznych pismach zarówno przed wszczęciem przedmiotowego postępowania jak i w toku postępowania wskazała, że J. J. (z domu Z., później P., następnie J.) otrzymała nieruchomość w oparciu o dowody w formie dokumentów prawnych, tj. umowę cywilnoprawną -akt notarialny rep. A [...] - przenoszącą własność nieruchomości oraz postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po P. Z. (dekret spadku A [...]) i przelicza udziały we własności nieruchomości zawarte w Iwh [...] i w powyższych dokumentach na powierzchnię działki nr [...] - otrzymując powierzchnię z udziałów 0,4454 ha (str.79).

Organ odwoławczy podkreślił, iż w ewidencji gruntów i budynków obecnie wykazuje się powierzchnię działek ewidencyjnych wyznaczoną w oparciu o współrzędne punktów granicznych, pozyskane w wyniku geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych. Nie ma podstaw prawnych wykazywania w ewidencji powierzchni działki obliczonej z udziałów we współwłasności nieruchomości wykazanych w "starych księgach wieczystych".

Następnie organ odwoławczy podkreślił, że powierzchnia działki nr [...] wynosząca 0,4089 ha została określona graficznie podczas zakładania ewidencji gruntów w latach 60. Nie podważała jej przed wydaniem aktu własności ziemi J. P., co wynika z protokołu jej przesłuchania z 14 lutego 1976 r. Taką właśnie powierzchnię wykazano w Akcie własności ziemi z 28 Iutego1976 r. nr [...] i nie zmieniono jej podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków przeprowadzonej w latach 2004-2005, Przedstawiony wówczas przebieg granice działek był wynikiem wektoryzacji mapy w skali 1:2880. Nie ma podstaw do ujawnienia innej powierzchni działki niż wykazana w oparciu o materiały zgromadzone w powiatowym ośrodku dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej.

Z kolei próba interpretacji przez skarżącą treści AWZ z 28 lutego 1976 r. nr [...] jakoby na dzień jego wydania powierzchnia działki nie obejmowała gruntu pod budynkiem mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr [...], gdyż nie było wówczas założonej ewidencji budynków - jest błędna. Powierzchnia działki wykazana zarówno w AWZ, ale także w obowiązującej wówczas ewidencji gruntów pochodziła z pomiarów całej działki, bez "odejmowania" gruntu pod budynkiem mieszkalnym. W akcie własności ziemi nr [...], stwierdzono, że J. P. stała się z mocy samego prawa właścicielem nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,4089 ha wraz z zabudowaniami.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących aktualizacji użytków gruntowych na działce nr [...] oraz wykazanej powierzchni zabudowy i powierzchni użytkowej budynku o identyfikatorze [...] dokonanych podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków, organ odwoławczy stwierdził, iż są one bezzasadne. Jak już wskazano w uzasadnieniu decyzji, projekt operatu opisowo-kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków z dniem 25 maja 2005 r. Współwłaściciele nieruchomości nie skorzystali wówczas z prawa wynikającego z art. 24a ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, to jest możliwości zgłaszania zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, co spowodowało że dane zawarte w tym operacie stały się wiążące. Obecnie, zgodnie z § 85 ust. 2 rozporządzenia "dokumentacja geodezyjna określająca dane ewidencyjne, przyjmowana do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego powinna spełniać wymagania rozporządzenia w zakresie formatu danych i standardów technicznych tych danych oraz zawierać wykaz zmian danych ewidencyjnych (...). Aktualizacji w zakresie przedmiotowym (tj. przebiegu granic, powierzchni działki, użytków gruntowych i ich powierzchni) organ bowiem dokonuje na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego (art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Wnioskując zatem o aktualizację ewidencji gruntów i budynków (o ile są one niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym) zainteresowany winien przedłożyć organowi l instancji stosowną dokumentację geodezyjną. Starosta wielokrotnie informował o tym strony toczącego się postępowania. Skarżąca nie dołączyła jednakże wymaganej dokumentacji geodezyjnej, a ponadto w piśmie z dnia 4 września 2020 r. skarżąca wskazała, że nie będzie dokonywać zlecenia pracy geodezyjnej.

Z kolei powoływanie się przez skarżącą na oświadczenie stron umowy notarialnej złożone do aktu notarialnego Rep. A [...] z 14 lutego 1997 r. dotyczące powierzchni użytkowej budynku posadowionego na działce jako wynoszące 60 m2 (w tym czasie nie było jeszcze założonej ewidencji budynków) - nie może być podstawą ujawnienia tej powierzchni w operacie ewidencyjnym. Budynki, w tym również budynek mieszkalny zlokalizowany na działce nr [...] w A przy ul. B o powierzchni zabudowy 139 m2 i powierzchni użytkowej 54 m2 zostały ujawnione w bazie danych po przeprowadzonej na terenie miasta A modernizacji ewidencji gruntów, obejmującej m.in. założenie ewidencji budynków. Obowiązujące przepisy prawa odnoszące się do kwestii zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków (w tym jej aktualizacji) nie przewidują możliwości dokonania aktualizacji zawartych w niej danych z mocą wsteczną. Wszelkie zmiany danych następują niezwłocznie po otrzymaniu przez organ prowadzący ewidencję, wymienionych w ustawie dokumentów stanowiących podstawę tych zmian, zatem żądanie ujawnienia zmian z mocą wsteczną jest bezzasadne i nie ma podstaw prawnych.

Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego tj. § 45 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez brak dokonania aktualizacji operatu ewidencyjnego, pomimo zaistnienia ku temu ustawowych przesłanek;

2) naruszenie zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a. i zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej wyrażonej w art 8 k.p.a., poprzez brak praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy;

3) brak sprostowania z urzędu rachunkowego popełnionego przez Ewidencję Gruntów i Budynków poprzez brak aktualizacji durnych dotyczących powierzchni;

4) powoływanie się na decyzję nr 1 znak [...] z dnia 28 kwietnia 2017 r. podczas gdy ten akt prawny nie ma żadnego znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy;

5) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a poprzez nie ustosunkowanie się do wszystkich powołanych przez odwołującą się dowodów;

6) naruszenie przepisów postępowania, tj. art 80 k.p.a. w zw. z art 75 § 1 k.p.a. poprzez brak ustosunkowania się do powierzchni wykazanej przez skarżącą 0,4454 ha oraz brak ustosunkowania się do powierzchni dziadek: [...], [...], [...] objętych księgą wieczystą lwh.[...]

7) naruszenie przepisów postępowania art 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i orzeczenie nie na podstawie całokształtu materiału, dowodowego w tym brak analizy powierzchni z dokumentów prawnych, źródłowych (wskazanych na poprzednich etapach sprawy), uzasadniających błędną powierzchnię działki [...];

8) naruszenie przepisów postępowania art 7,77 i 80 k.p.a. poprzez wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i:

- nie ustosunkowanie się co do swoich ewidencyjnych przeliczeń w dokumencie urzędowym KARCIE 736 i przeliczeń wykazanych przez skarżącą w oparciu również o w/w ewidencyjny dokument urzędowy i spis parcel oraz APG. [...], APG [...],

- brak analizy kwestii powierzchni całkowitej objętą księgą wieczystą lwh. [...] (działki o nr: [...], [...], [...]), koniecznej do dokonania obliczenia powierzchni działki o nr [...], wykazanej w dokumencie prawnym nabycia (dekret przyznania spadku A: [...], akt notarialny rep. A nr: [...]),

- brak zbadania czy analiza protokołu obliczenia powierzchni parcel zawartego w operacie założenia ewidencji gruntów miasta A znak [...], wykonanego w 1969 roku, była wykonana poprawnie,

9) naruszenie przepisów postępowania, tj. art 7,77 i 80 k.p.a. poprzez wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i bezpodstawne twierdzenie, że obecni następcy prawni nie wykazali błędu powierzchni działki nr [...] i nie dokonanie szczegółowej analizy w dokumentach ewidencyjnych, operatów technicznych od i założenia ewidencji gruntów miasta A dotyczących dz. [...] w zakresie powierzchni i rodzajów użytków gruntowych oraz powierzchni użytków,

10) naruszenie przepisów postępowania art. 8 k.p.a. w zw. z art 107 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób budzący zaufanie do organów administracji uzasadnienia faktycznego swojej decyli, w tym brak uzasadnienia dokonania modernizacji powierzchni, dokonania zmiany powierzchni gruntu rolnego wykazanego AWZ na grunt budowlany w przypadku gdy pozostała powierzchnia nie została wykazana na wskutek błędnego przeliczenia z dokumentów prawnych udziałów na powierzchnię,

11) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 77 i 107 § 3 k.p.a., poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także brak odniesienia się do argumentów powołanych przez stronę;

12) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 9 k.p.a. poprzez niewyczerpujące i niekompletne uzasadnienie faktyczne i prawne wydanej decyzji,

13) naruszenie przepisów postępowania art. 8 k.p.a.. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób budzący zaufanie do organów administracji uzasadnienia faktycznego w swojej decyzji,

14) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji a tym samym pozostawienie w obrocie prawnym wadliwej decyzji.

Mając powyższe zarzuty na uwadze skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonych decyzji, zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2021 r. WSA w Krakowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. W niniejszej sprawie organ administracyjny wystąpił o przeprowadzenie postępowania w trybie uproszczonym. Skarżąca i uczestnicy postępowania zostali zawiadomieni o możliwości przeprowadzenia rozprawy zdalnej, tym niemniej poinformowali oni, że nie mają możliwości technicznych uczestnictwa w takiej rozprawie. Należy zauważyć, że Sąd nie przeprowadza obecnie jawnych rozpraw. Zgodnie z art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Z kolei ust. 3 powołanego przepisu przewiduje, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Wobec powyższego Sąd nie jest związany wnioskami skarżącej oraz uczestników do przeprowadzenia rozprawy jawnej w trybie stacjonarnym i zgodnie z wnioskiem organu przeprowadził ja na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 6 lipca 2021 r. znak [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty W z dnia [...] 2021 r. znak: [...] o odmowie aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków obrębu A - miasto w zakresie zmiany powierzchni działki nr [...], zmiany sposobu oznaczenia oraz powierzchni użytków gruntowych dla tejże działki oraz zmiany powierzchni zabudowy budynków mieszkalnych znajdujących się na tejże działce, zgodnie z żądaniami zawartymi w piśmie z 16 czerwca 2020 r., uzupełnionymi pismami z 4 września 2020 r., 27 października 2020 r.

Zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.g.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje między innymi informacje dotyczące gruntów to jest ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Z kolei sama ewidencja gruntów i budynków została zdefiniowana w art. 2 pkt 8 u.p.g.k. jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Zasadniczo w ramach ewidencji gruntów obszar kraju został podzielony na jednostki ewidencyjne, które są obszarami gruntów położonych w granicach administracyjnych gminy, a w przypadku gdy w skład gminy wchodzi miejscowość o statusie miasta, również w granicach administracyjnych miasta. Z kolei jednostka ewidencyjna została podzielona na obręby ewidencyjne, które są określane przez nazwę i numer lub przez sam numer. W ramach obrębów ewidencyjnych funkcjonują działki ewidencyjne. (zob. E. Stefańska [w:] Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, wyd. II, red. J. Lang, J. Maćkowiak, T. Myśliński, Warszawa 2018, art. 20). Zgodnie z obowiązującym w czasie wydawania decyzji przez organ II instancji §9 ust. 1 rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 393), zwanego daje r.e.g.b., działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych.

W orzecznictwie przyjęto, że rejestr ewidencji gruntów ma być wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości, zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności, ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19.10.2011 r., I OSK 1764/10, LEX nr 1131488). Na jej podstawie strona nie nabywa więc prawa. W orzecznictwie podkreśla się, że ewidencja nie rozstrzyga natomiast sporów co do gruntów, organy ewidencyjne nie są zaś uprawnione do weryfikacji dokumentów, na podstawie których dokonują zmian w ewidencji. Ochronie i rejestracji praw podmiotowych służą natomiast księgi wieczyste, a spory na tle własności i sposobu korzystania z nieruchomości mogą być dochodzone przed sądami powszechnymi lub w innych odrębnych postępowaniach (zob. uzasadnienie wyroku WSA w Łodzi z 14.03.2012 r., III SA/Łd 24/12, LEX nr 1139539).

W art. 20 ustawy ustawodawca określił rodzaje informacji o gruntach (art. 20 ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach (art. 20 ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Informacje te mają charakter zarówno przedmiotowy jak i podmiotowy. W odniesieniu do gruntów informacje o charakterze przedmiotowym dotyczą ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1). Informacje podmiotowe (art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wskazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części. Informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe) zawiera operat ewidencyjny, którego zawartość określa art. 24 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z art. 24 ust. 2a u.p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

a) przepisów prawa,

b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji;

2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

2b. Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:

1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:

a) przepisów prawa,

b) wpisów w księgach wieczystych,

c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,

d) ostatecznych decyzji administracyjnych,

e) aktów notarialnych,

ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,

f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,

g) wpisów w innych rejestrach publicznych,

h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b;

2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Z kolei odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej.

W czasie rozstrzygania sprawy obowiązywało rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 393), zwane dalej "rozporządzeniem". Zgodnie z § 35 rozporządzenia źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji są:

1) materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym;

2) wyniki pomiarów fotogrametrycznych;

3) wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych;

4) dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach, prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez: sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne;

5) dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne;

6) dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej;

7) wyniki oględzin.

Natomiast § 36 rozporządzenia przewiduje, iż przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym;

2) w celu podziału nieruchomości;

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów;

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości;

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej;

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków;

7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji;

8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

Natomiast same pomiary geodezyjne w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych przeprowadza się jedynie, gdy brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne. Wówczas dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.

Istotne jest przy tym, że powierzchni działki jest obliczana zgodnie z załącznikiem 5a do wyżej wymienionego rozporządzenia według powierzchni płaskich z odpowiednimi poprawkami i według ściśle określonego wzoru.

W niniejszej sprawie organ nie mógł dokonać aktualizacji ponieważ nie zaistniały ku temu przesłanki określone w art. 24 ust. 2a u.p.g.k.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest po pierwsze, wielkość działki nr [...]. W ewidencji gruntów i budynków powierzania tej działki wynosi 0.4089 ha, podczas gdy skarżąca twierdzi, że działa ta ma większa powierzchnię 0.4454 ha, wskazując przy tym na różne dokumenty, z których ta większa powierzchnia wynika, jak również własne wyliczenia wynikające z wielkości udziałów w działach, z których powstała działka [...], a jednocześnie podkreśla, że podstawowym błędem jest nie wliczenie do powierzchni działki tej części, która znajduje się pod zabudową. Stwierdza bowiem, że w starych ewidencji gruntów nie ujawniano budynków.

Należy zauważyć, że stara ewidencja gruntów była prowadzona na podstawie dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 6, poz. 32), zwanej dalej ustawą z 1955r. Zgodnie z art. 1 ustawy z 1955r. wprowadzono jednolitą ewidencję gruntów i budynków, zwaną dalej "ewidencją". Z kolei art. 2 ustawy z 1955r. przewidywał, że ewidencja obejmuje:

1) co do gruntów:

a) położenie gruntów i ewentualną nazwę nieruchomości, w skład której wchodzą grunty, granice i obszar gruntu oraz rodzaj użytków,

b) klasę gruntów, użytkowanych rolniczo lub przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego do takiego użytkowania, a zwanych w dalszym ciągu "gruntami rolnymi",

2) co do budynków - położenie, przeznaczenie, materiał, z jakiego zostały wykonane, rok ukończenia budowy oraz szczegółowy opis.

Takie rozróżnienie gruntów i budynków na potrzeby ewidencyjne, wbrew twierdzeniom skarżącej i uczestników postępowania nie świadczy, że do ewidencji gruntów nie były wliczane tereny znajdujące się pod zabudową. Należy jednak podkreślić, że nie została faktycznie wprowadzona osobna ewidencja budynków, a funkcjonowania w znaczeniu prawnym jedynie ewidencja gruntów. Natomiast obowiązywało zarządzenie Nr 104 Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 1957 r. w sprawie określenia budynków nie wykazywanych w operacie ewidencyjnym (M. P. z 1957 r. Nr 35, poz. 232). Ewidencja gruntów i budynków powstała dopiero na podstawie obecnie obowiązującej ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Sama jednak ewidencja powstała na podstawie ustawy z 1955r. obejmowała wszystkie grunty i budynki, położone na obszarze gromady, osiedla lub miasta, a w przypadku podziału miasta na dzielnice - na obszarze dzielnicy. Każdy z tych obszarów stanowił odrębną jednostkę ewidencyjną. Z kolei dla każdej jednostki ewidencyjnej zakładało się operat ewidencyjny, który składał się z map, rejestrów oraz dokumentów uzasadniających wpisy do rejestrów. Sama mapa dla celów ewidencyjnych (mapa ewidencyjna) obejmuje obszar jednej jednostki ewidencyjnej i powinna była określać:

1) granice gruntów, będących we władaniu poszczególnych osób (art. 2 ust. 2),

2) granice poszczególnych użytków,

3) granice poszczególnych klas gruntów tam, gdzie zostały one ustalone,

4) położenie budynków.

Z przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 7 ustawy z 1955r. jasno również wynika, że powierzchnia działki obejmuje również powierzchnię znajdująca się pod zabudową. Działkę stanowił bowiem obszar gruntu ograniczony gruntami stanowiącymi przedmiot odrębnego władania. Należy przy tym podkreślić, że ewidencja gruntów dla powiatu [...] stała się obowiązująca od 26 października 1971r., a więc była zakładana i prowadzona na podstawie właśnie ustawy z 1955r., jak i zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (M. P. z 1969 r. Nr 11, poz. 98 z późn. zm.), zwane dalej rozporządzeniem z 1969r. wydanego na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z 1955r.

Zgodnie z § 10 powołanego rozporządzenia z 1969r. granice działki określa przebieg linii:

1) według faktycznego stanu władania, stwierdzonego na gruncie, lub

2) według stanu prawnego nieruchomości, ustalonego w postępowaniu uregulowanym odrębnymi przepisami, lub

3) według obowiązującego podziału powierzchniowego (oddziałów) - na obszarach lasów państwowych.

Z kolei § 11 przewidywał, że obszar działki jest to wyrażona w mierze metrycznej i zawarta w jej granicach powierzchnia, w skład której wchodzą:

1) powierzchnie każdego użytku,

2) powierzchnie poszczególnych konturów klasyfikacyjnych, ponadto:

3) na terenach lasów państwowych elementy składowe oddziału, tj. powierzchnie pod liniami podziału powierzchniowego (duktami, pasami) od północy i od wschodu każdego oddziału oraz powierzchnie nie wyłączonych dróg i wód położonych w zasięgu oddziału.

Natomiast § 12 rozporządzenia z 1969r. stanowił, że dla celów ewidencji gruntów rozróżnia się następujące grupy użytków gruntowych:

1) grunty użytkowane rolniczo, zwane użytkami rolnymi,

2) grunty pod lasami i zadrzewieniami,

3) grunty pod wodami, zwane wodami,

4) grunty zajęte pod wydobywanie kopalin sposobem odkrywkowym, zwane użytkami kopalnymi,

5) grunty zajęte pod urządzenia komunikacji lądowej i powietrznej, zwane terenami komunikacyjnymi,

6) grunty zabudowane lub przeznaczone do zabudowania, zwane terenami osiedlowymi,

7) grunty użytkowane w inny sposób aniżeli określony wyżej w pkt 1-6, zwane terenami różnymi,

8) grunty nie nadające się do produkcji rolniczej, zwane nieużytkami.

Tak więc z zapisów tych jasno wynika, że w ramach powierzchni użytku były również uwzględniane powierzchnie znajdujące się pod zabudową.

Co więcej art. 10 ustawy z 1955r. nakładał na każdego właściciele oraz osobę, w której władaniu znajdowały się grunty i budynki obowiązek zgłaszania zmiany danych objętych ewidencją najpóźniej w ciągu 4 tygodni od powstania tych zmian. Na podstawie zaś art. 13 kto, będąc obowiązany do zgłoszenia zmiany danych objętych ewidencją, nie zgłosił jej do właściwego prezydium powiatowej rady narodowej w ciągu 4 tygodni od powstania tej zmiany - podlegał karze grzywny do 30.000 zł.

Należy podkreślić, że na podstawie starych przepisów dotyczących ewidencji gruntów poprzednicy prawni skarżącej i uczestników niniejszego postępowania, a więc F. i J. P. (wpisani pierwotnie jako władający gruntami) nie zgłaszali żadnych nieprawidłowości związanych z danymi znajdującymi się w ewidencji gruntów, z której jednoznacznie wynikało, że powierzchnia działki [...] wynosi 0,4089 ha. J. P. stała się wyłączną właścicielką działki nr [...] w dniu 28.02.1976 i sam akt własności również wskazywał na powierzchnię działki to jest 0.4089 ha. Obecna skarżąca oraz uczestnicy postępowania stali się właścicielami działki [...] na mocy umowy darowizny i o dożywocie z dnia 14.02.1997r.

W latach 2004-2005 była prowadzona na terenie miasta A modernizacja ewidencji gruntów i budynków na podstawie obecnie obowiązującego art. 24a u.p.g.k. Zgodnie z ust. 1 art. 24a u.p.g.k. starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. W takiej sytuacji podaje on do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków. Informacje te podlegają wywieszeniu na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego. Następnie projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega, na okres 15 dni roboczych, wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego. Znowu starosta informuje o terminie i miejscu wyłożenia poprzez wywieszenie tej informacji na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego i właściwego urzędu gminy, na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, oraz ogłoszenia jej w prasie o zasięgu krajowym. Jak z powyższego wynika, organ nie dokonuje indywidualnych zawiadomień każdego właściciela działki ani o tym, że modernizacja zostanie przeprowadzona, ani o wyłożeniu projektu operatu opisowo-kartograficznego. Informacja ma bowiem charakter ogłoszenia publicznego i każdy właściciel nieruchomości musi interesować się tym co się dzieje w jego gminie i powiecie, celem skorzystania z przysługujących mu praw. Zgodnie bowiem z art. 24a ust. 6 u.p.g.k. każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych. Jednak zapis ten dotyczy tylko o wyłącznie okresu wyłożenia projektu. Po upływie bowiem tego terminu dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta znowu ogłasza w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa, a więc nie przekazuje indywidualnie określonym właścicielom działek. Z kolei art. 24a ust. 9 u.p.g.k. przewiduje, że każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji zgłaszać zarzuty do ujawnieniowych w bazie danych ewidencji gruntów i budynków danych. Zarzuty zgłoszone po terminie określonym w ust. 9 traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. Zarzut skarżącej o niezawiadomieniu jej o zmianie danych z ewidencji gruntów i budynków jest więc bezzasadny. Konkretne informacje były bowiem ogłaszane w sposób oficjalny i zgodny z zapisami art. 24 a u.p.g.k.

Wobec powyższego wniosek skarżącej mógł zostać potraktowany jedynie jako wniosek o aktualizacje danych. Jak już wyżej zostało wskazane taka aktualizacja następuje przede wszystkim na podstawie załączonych do wniosku dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w ramach prowadzonych ściśle określonych postępowań. Wyjątkowo sama aktualizacja może nastąpić także z urzędu w przypadku wykrycia błędnych informacji. Należy przyjąć, że wskazanie takich błędnych informacji może również nastąpić we wniosku o aktualizację.

W niniejszej sprawie organ trafnie przyjął, że nie można dokonać aktualizacji w oparciu o załączoną przez skarżącą dokumentację – akt notarialny nr Rep.A [...] z dnia 04.10.1957r., dekret przyznania spadku [...] z dnia 11.03.1937r. oraz odpis Lwh [...] - gdyż dokumentacja ta nie jest dokumentacja geodezyjną, a na dodatek ma charakter archiwalny w stosunku do założonej w 1971r. ewidencji gruntów i budynków dla powiatu [...]. Także podstawą zmian nie mogły być decyzje w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości, czy prywatne zapiski i obliczenia stron postępowania oraz notatka urzędowa sporządzona przez pracownika administracji. Skarżąca wskazuje jedynie na błędy rachunkowe. Ewentualnie można więc było dokonać zmian w ewidencji gruntów i budynków, z uwagi na istnienie w niej błędnych informacji.

Należy jednak wyraźnie podkreślić, iż aktualizacja ewidencji poprzez usunięcie błędu może dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych, czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Organ ewidencyjny nie jest bowiem władny uwzględnić wniosku podmiotu ewidencyjnego, jeżeli żądanie wprowadzenia zmian dotyczy powierzchni działki. Taka powierzchnia wynika bowiem z przebiegu granicy działki ewidencyjnej.

Zgodnie z § 62 ust. 1 rozporządzenia pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków., i koryguje o wartość powierzchniowej poprawki odwzorowawczej wynikającej ze zniekształcenia obiektów powierzchniowych prezentowanych na płaszczyźnie odwzorowania w stosunku do tych samych obiektów prezentowanych na powierzchni elipsoidy stanowiącej geodezyjny system odniesienia. Powierzchnia działki ewidencyjnej jest funkcją przebiegu jej granic, a nie odwrotnie. Powierzchnia działki wynika bowiem bezpośrednio z jej numerycznego opisu (Wyrok WSA w Krakowie z 16.05.2017 r., III SA/Kr 1582/16, LEX nr 2296947). Wobec powyższego trafnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zauważa się, że organy ewidencyjne nie są uprawnione do rozstrzygania sporów o prawo własności, o granice czy powierzchnie ich działek, lecz jedynie do zbadania, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadne jest dokonanie zmian istniejących w ewidencji wpisów (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 14 października 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 565/15, Wyrok WSA w Krakowie z 16.05.2017 r., III SA/Kr 1582/16, LEX nr 2296947). Nie jest natomiast w świetle § 62 rozporządzenia określanie powierzchni działki w oparciu o wielkość udziałów we współwłasności nieruchomości wykazanych w starych księgach wieczystych.

Sprostowanie błędnej, zdaniem skarżącej, powierzchni działki nie należy więc do kategorii błędów oczywistych i musi wynikać z ustalonych granic działki i zostać odpowiednio udokumentowane przez uprawnionego geodetę. Nie jest to więc błąd oczywisty "na pierwszy rzut oka", a zatem bezsporny i niewymagający prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Trafnie więc organ I instancji uznał, że nie znaleziono błędów we wpisach do ewidencji gruntów i budynków, gdyż wpisy te zostały dokonane w oparciu o stosowne dokumenty.

Organ administracyjny nie mógł więc tego przeprowadzić aktualizacji z urzędu, a jedynie na wniosek, w którym powinna zostać zawarta odpowiednia dokumentacja geodezyjna. Jednocześnie należy wskazać, że skarżąca została wezwana o przedłożenie dokumentacji geodezyjnej mogącej stanowić podstawę aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków, jednakże takiej dokumentacji nie przedłożyła. Natomiast organ nie może dokonać aktualizacji na podstawie przedłożonych archiwalnych dokumentów, wyliczeń strony postępowania administracyjnego, decyzji podatkowych, czy notatki urzędnik. Powierzchnia działki nr [...] nie była sporna od momentu założenia ewidencji, aż do dnia, w którym zostało wszczęte niniejsze postępowanie. Aby dokonać zmiany w ewidencji skarżąca powinna była więc przedstawić odpowiednią, aktualną dokumentacje geodezyjną, z której jasno wynikałaby powierzchni działki [...].

Także niezasadny jest wniosek skarżącej dotycząca zmiany powierzchni zabudowy budynku mieszkalnego oraz jego powierzchni użytkowej. Jest to kolejny sporny przedmiot w niniejszej sprawie.

W ewidencji gruntów i budynków został ujawniony budynek o powierzchni zabudowy 139 m2 oraz powierzchni użytkowej 54 m2. Jak wynika z decyzji organu I instancji "powyższe dane wykonawca modernizacji uzyskał z przeprowadzonego w dniu 04.04.2005 r. wywiadu terenowego oraz pomiaru budynku nr [...], w wyniku którego został sporządzony arkusz spisowy danych ewidencyjnych do kartotek budynków oraz mapa z wynikami jego pomiaru. Wykonawca modernizacji zarówno w informacji z rejestru gruntów (gdzie widnieje podpis Pani S. K. – I.) jak i arkuszu spisowym danych ewidencyjnych do kartoteki budynków, zaznaczył powierzchnię 36 m2 jako powierzchnię pomieszczeń przynależnych, co nie zostało finalnie załadowane do bazy danych ewidencji gruntów i budynków, bowiem zgodnie z definicją pomieszczenia przynależnego, o którym mowa w ustawie o własności lokali, jest to pomieszczenie, stanowiące część składową samodzielnego lokalu. Jak wynika jednak z zapisów ewidencji gruntów i budynków jak i księgi wieczystej [...] w przedmiotowym budynku mieszkalnym nie zostały wyodrębnione lokale, co uniemożliwia ujawnienie dodatkowych pomieszczeń przynależnych".

Zgodnie z § 63 rozporządzenia danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynków, są miedzy innymi pole powierzchni zabudowy budynku oraz pole powierzchni użytkowej budynku ustalone na podstawie:

a) obmiarów,

b) informacji zawartych w projekcie budowlanym;

Trafnie organ II instancji stwierdza, że podstawą w tym zakresie dokonania zmiany mogą być jedynie dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej. Skoro skarżąca przedmiotowej dokumentacji nie załączyła do wniosku nie można było dokonać w tym zakresie aktualizacji. Z całą pewnością podstawą takiej aktualizacji nie może być informacja widniejąca w akcie notarialnym – umowie darowizny na rzecz skarżącej oraz uczestników postępowania, że powierzchnia użytkowa domu wynosi 60 m2. Natomiast podkreślenia wymaga, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie o wykonaniu w dniu 13 maja 2005 r. w obecności A. K. – S. pomiaru terenów zabudowanych "B", potwierdzone jej podpisem. Zdaniem Sądu skarżąca w ramach prowadzonej modernizacji podpisała się nie tylko pod treścią, że powierzchnia działki [...] ma mniej niż 1 ha, ale także pod nagłówkiem protokołu, który stwierdza, że :ja niżej podpisana, oświadczam, że wykonano w mojej obecności pomiar terenów zabudowanych w celu wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów". Należy więc przyjąć, że skarżąca zgodziła się na przeprowadzone pomiary budynku i nie miała co do nich zastrzeżeń.

Trzecim spornym problemem w niniejszej sprawie jest kwestia klasyfikacji gruntów na działce nr [...].

Organ dokonał zmiany w klasyfikacji w ramach przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków miasta A. W wyniku tejże modernizacji dokonano w działce nr [...] aktualizacji użytków gruntowych, tj. w miejsce dotychczasowych użytków: Rlllb - 0,3367 ha, PslV -0,0082 ha i B-Rlllb - 0,0640 ha ujawniono: Rlllb - 0,3027 ha, PslV - 0,0036 ha i B - 0,1026 ha. W wyniku modernizacji powierzchnia działki nr [...] nie uległa zmianie, natomiast zaktualizowano jej użytki gruntowe i dokonano pomiaru ich powierzchni, wprowadzając użytek "B" tereny mieszkaniowe w miejsce "B-Rlllb" terenów rolnych zabudowanych. W aktach sprawy znajduje się powoływane już wcześniej oświadczenie o wykonaniu w dniu 13 maja 2005 r. w obecności A. K. – S. pomiaru terenów zabudowanych "B", potwierdzone jej podpisem. Projekt operatu opisowo-kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków z dniem 25 maja 2005 r. (Informacja ogłoszona 19 stycznia 2006 r. w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 34 poz.186). Współwłaściciele przedmiotowej działki nie skorzystali z prawa wynikającego z art. 24a ust. 9 u.p.g.k. Dane więc ujawnione w wyniku modernizacji stały się wiążące. Stąd wniesiony zarzut dotyczący niewłaściwej klasyfikacji został trafnie potraktowany przez organ jako wniosek o aktualizację ewidencji. Wobec powyższego organ słusznie zauważył, że przedmiotowa aktualizacja może być dokonana jedynie w oparciu o dokumentację geodezyjną przedłożoną przez strony. Należy jednak podkreślić, że skarżąca nie chciała samodzielnie zlecać opracowania stosowanej dokumentacji geodezyjnej. Stąd słusznie organ odmówił jej aktualizacji w tym zakresie. Jak już wcześniej zostało wskazane, zdaniem Sądu podpis skarżącej w oświadczeniu o wykonaniu pomiarów odnosi się nie tylko do tego, że jej działka ma mniej niż 1 ha, ale również do tego, że pomiar został dokonany w jej obecności. Należy także nadmienić, że w przedmiotowej sprawie nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz. U. poz. 1246) z uwagi na fakt, że zarzut nie dotyczy prawidłowości podziału gleb na klasy bonitacyjne oraz prawidłowości wykonywania gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

Należy podkreślić, że problemem w niniejszej sprawie jest brak właściwej dokumentacji geodezyjnej, której skarżąca nie chciała zlecać wykonania na własny rachunek. Uważa bowiem, że przedstawione przez nią dokumenty są wystarczające do ujawnienia zmian, które mają jedynie charakter rachunkowy. Sąd nie zgodził się z taką interpretacją. Liczenie wielkości działki z samych udziałów, z których ta działka powstała jest nie do zaakceptowania, gdyż nie jest wiadoma prawidłowość powierzchni ustalonej wiele lat temu dla tychże działek, z których została działka skarżącej i uczestników wyłoniona. Podobnie wskazane dokumenty przez skarżącą i uczestników nie są wiarygodne, gdyż nie wynika z nich, aby uprawniony geodeta dokonywał takich pomiarów. Również nie jest wiarygodna powierzchnia domu określona w akcie notarialnym, gdyż sam notariusz nie ma kwalifikacji geodety i nie poszedł samodzielnie pomierzyć budynku. Informacja o powierzchni budynku w akcie notarialnym darowizny ma charakter jedynie poglądowy i jest wskazywana przez strony zawierające taką umowę cywilnoprawną.

Należy podkreślić, ze organ samorządowy przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków w A na własny koszt. Skarżąca i uczestnicy mieli prawo do kwestionowania ustalonych danych. Wystarczyło jedynie zainteresować się faktem przeprowadzania modernizacji. Organ administracyjny prawidłowo informował społeczeństwo o wyłożeniu projektu operatu opisowo-kartograficznego, a następnie prawidłowo został on ogłoszony w dzienniku urzędowym województwa Skarżąca oraz uczestnicy postępowania mieli więc czas i możliwości na ochronę swojego interesu prawnego. Należy wskazać, że organ samorządu, który gospodaruje mieniem zgodnie z ustawą z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 305 z późn. zm.) ma obowiązek robić to w sposób celowy i oszczędny. Stąd zdaniem Sądu to nie organ w tym przypadku powinien być obciążony obowiązkiem sporządzenia odpowiedniej dokumentacji geodezyjnej, zwłaszcza że z dokumentów zgromadzonych w ewidencji gruntów i budynków wynika, ze wprowadzone tam dane są prawidłowe.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organy, które miałoby istotny wpływ na wynik postępowania. Organ administracyjny dokładnie przeanalizował sprawę i wziął pod uwagę wszelkie dokumenty przedłożone przez skarżącą i uczestników postępowania. Stąd stan faktyczny został prawidłowo ustalony i żadna zasada procedery administracyjnej nie została naruszona. Nietrafny jest więc zarzut skarżącej naruszenia art. 7, 77, 80, 107 §1 k.p.a. Organ informował skarżącą jakie dokumenty powinna dołączyć, aby ewentualnie spowodować zmiany w zapisach ewidencji gruntów i budynków. Stąd nie został naruszony art. 9 k.p.a. Z uwagi na fakt, że organ administracyjny oparł się na obowiązujących przepisach prawa bezpodstawny jest również zarzut naruszenia art. 6 k.p.a.

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.