Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1957/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 42 ust. 1 i 3, art. 92a ust. 4, art. 93 ust. 1 pkt 7, ust. 7
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 31
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2010 r. sprawy ze skargi D. z siedzibą w W., Niemcy na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz lp. 1.7., lp. 10.4 lit.a załącznika do ustawy o transporcie drogowym, § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w prawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 86, poz. 721), art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r. Nr 92, poz. 879 ze zm.), art. 6 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. UE L370 1985 nr 370 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] o nałożeniu na D., Niemcy kary pieniężnej w wysokości 3950.00 złotych.

Rozstrzygnięcie organów obu instancji zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne:

W dniu [...] kwietnia 2007 r. na drodze krajowej nr [...], w miejscowości S. przeprowadzona została kontrola pojazdu marki [...] o nr rej. [...] z naczepą marki [...] o nr rej. [...] należącego i użytkowanego przez D., która została udokumentowana w protokole kontroli nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. Podczas kontroli stwierdzono następujące naruszenia:

1. przekroczenie maksymalnego czasu dziennego prowadzenia w dniach:

- 26 marca 2007 r. w godzinach 5.15 do 18.01 o 32 minuty (czas jazdy wyniósł 10 godzin 32 minuty),

- 3 kwietnia 2007 r. w godzinach 0.12 do 20.38 o 39 minut (czas jazdy wyniósł 10 godzin 39 minuty),

-10 kwietnia 2007 r. w godzinach 2.55 do 16.02 o 19 minuty (czas jazdy wyniósł 10 godzin 19 minut),

2. brak zapisu na karcie pracy kierowcy czynności w dniu 6 kwietnia 2007 r. i brak zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu,

3. brak wymaganej karty opłaty drogowej za przejazd po drogach krajowych.

Po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego, Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w dniu [...] kwietnia 2007 r. wydał decyzję, na podstawie której - działając w oparciu o przepisy: art. 87, art. 93 ust. 1 w zw. z art. 92 ust. 1 pkt 2, 7, 8 i ust. 4, art. 42 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), oraz na podstawie art. 6 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985 r.), art. 26 ust. 4 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985 r. ze zm.) i (WE) nr 2135/98, jak również uchylające Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 w zw. z Lp. 10.4 lit.a, Lp. 1.7 i Lp. 4.1, załącznika do ustawy o transporcie drogowym - nałożył na skarżącego przedsiębiorcę karę pieniężną w łącznej wysokości 3950.00 złotych, w tym karę: 450.00 zł z tytułu przekroczenia maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego, 500.00 złotych za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, 3000.00 złotych za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.

Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania D. z Niemiec, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy zauważył, w pierwszej kolejności, iż nie budzą wątpliwości stwierdzone, przez organ I instancji, naruszenia. Strona nie kwestionowała ustaleń faktycznych dokonanych podczas kontroli drogowej w zakresie opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego. Wyjaśniała jedynie przyczyny tychże nieprawidłowości i wskazywała na okoliczności, które jej zdaniem, powinny skutkować uwolnieniem przedsiębiorcy od odpowiedzialności. Brak zapisu w karcie kierowcy w dniu 6 kwietnia 2007 r. wyjaśniła jego dniem wolnym od pracy, brak wniesienia opłaty – brakiem możliwości nabycia karty, przekroczenie maksymalnego czasu dziennego prowadzenia pojazdu – jego minimalnym i incydentalnych charakterem.

Organ odwoławczy stwierdził, że podnoszone przez stronę argumenty nie mają znaczenia dla przypisania jej odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej za popełnione naruszenia. W jego ocenie organ I instancji prawidłowo zastosował normy regulujące wykonywanie przewozów drogowych względem, ustalonego w trakcie kontroli, stanu faktycznego. Przedsiębiorstwo transportowe tak organizuje pracę kierowców, by ci mogli spełniać wymagania przewidziane wskazanymi przepisami prawa. Sprawą przedsiębiorcy wykonującego przewozy jest znać przepisy regulujące problematykę działalności, którą się zajmuje, tak żeby nie dopuścić do ich naruszenia.

To przedsiębiorca ponosi konsekwencje braku karty. Kartę opłaty można nabyć w wielu miejscach, argumentom strony nie można więc przyznać racji.

Podczas kontroli drogowej kierowca ma obowiązek udokumentować swój czas pracy w zakresie bieżącego tygodnia oraz okazać zapisy z urządzenia rejestrującego używane przez niego w ciągu 28 dni. Udokumentowanie odbywa się poprzez okazanie karty. Pracodawca może udokumentować czas pracy kierowcy poprzez wystawienie zaświadczenia. Jego okazanie w trakcie kontroli daje pewność, co do faktu nieprowadzenia pojazdu.

Dla rozstrzygnięcia nie ma także znaczenia fakt incydentalnego czy minimalnego charakteru naruszenia oraz czy można im przypisać postać zamiaru umyślnego. Obowiązkiem organu kontroli jest stosowanie prawa, w przypadku zaistnienia naruszenia.

Skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2009 r. wniósł D. z Niemiec wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 oraz 77 § 1 kpa poprzez zaniechanie przez organ zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, co uniemożliwiło dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i doprowadziło do nieuzasadnionego zastosowania wobec skarżącego art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. W ocenie sądu, organ nie naruszył przepisów prawa, tak przepisów postępowania jak i prawa materialnego. Tym samym zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2009 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie narusza prawa.

Skarżący zarzucił rozstrzygnięciu Głównego Inspektora Transportu Drogowego naruszenie norm prawa procesowego tj. art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jego zdaniem organ powinien zbadać, czy w okresie kontroli było możliwe nabycie karty opłaty drogowej, na trasie przejazdu kontrolowanego kierowcy. Żądanie od kierowcy zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu w dniu 6 kwietnia 2007 r. było nieuprawnione, ponieważ dzień ów był dla niego dniem wolnym od pracy. Przekroczenia maksymalnego okresu prowadzenia pojazdu były niewielkie i bez wątpienia nie zostały popełnione umyślnie. Wynikały z konieczności poszukiwania parkingu.

Analiza skargi wskazuje, iż skarżący nie kwestionuje ustaleń faktycznych w zakresie dokonanych naruszeń. Wyjaśnia jedynie przyczyny powstania stwierdzonych nieprawidłowości, które, jego zdaniem, winny uwolnić przedsiębiorcę od odpowiedzialności.

Ustawa o transporcie drogowym z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874), w brzmieniu z daty wydania decyzji przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, przewiduje możliwość uwolnienia podmiotu wykonującego przewóz od odpowiedzialności za powstanie naruszenia, jeżeli zostanie stwierdzone, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł on przewidzieć – art. 93 ust. 1 pkt 7 ustawy lub jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że nie miał on wpływu na powstanie naruszenia – art. 92a ust. 4 ustawy. Nie oznacza to jednak, że to organ sam powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w tym zakresie. Ciężar udowodnienia spoczywa w tym przypadku na przedsiębiorcy.

Okoliczności objęte hipotezą przepisów art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym powinien udowodnić przedsiębiorca, gdyż to on wywodzi skutki prawne z tych przepisów, które zwalniają go od odpowiedzialności za wykroczenia kierowcy pojazdu. Skarżący powinien więc przedłożyć dowody na okoliczności objęte hipotezami tychże przepisów, a mianowicie, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia prawa przez kierowcę pojazdu lub, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń bądź okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 czerwca 2009 r. II GSK 989/08, które Sąd rozpoznający sprawę niniejszą podziela.

W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazał, że nie miał wpływu na stwierdzone naruszenia. Nie wskazał żadnego dowodu na okoliczność braku możliwości nabycia karty czy braku parkingów przez dokonanie adnotacji na wydrukach z urządzenia rejestrujacego.

Organ wskazał sposoby i możliwości wnoszenia opłaty. Wynikają one wprost z przepisu art. 42 ust. 3 ustawy. Nie sposób więc przyznać rację skarżącemu, że kierowca nie był w stanie nabyć karty opłaty drogowej na samej granicy czy też na pierwszej stacji benzynowej. Sprawą przedsiębiorcy jest tak prowadzić swoją działalność, aby nie dopuścić do naruszenia przepisów ją regulujących. To przedsiębiorca ponosi konsekwencje braku opłaty, albowiem stosownie do art. 42 ust. 1 ustawy podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 1.800 euro rocznie, z wyłączeniem:

1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką;

2) pojazdów transportu kombinowanego;

3) pojazdów realizujących komunikację miejską;

4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne;

5) pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton.

Wobec tego, że skarżący wykonywał przewóz drogowy bez wymaganej opłaty i nie udowodnił, że nie miał możliwości nabycia opłaty zasadnym było nałożenie na niego kary pieniężnej w wysokości 3000.00 złotych, stosownie do Lp. 4.1 załącznika do ustawy.

Trafnie także została nałożona kara pieniężna na skarżącego za naruszenie polegające na przekroczeniu maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu transportu drogowego. Dla rozstrzygnięcia nie miało znaczenia, czy naruszenia miały charakter minimalny i incydentalny i spowodowane były poszukiwaniem parkingu. Przedsiębiorca nie wykazał, że tak zorganizował pracę kierowców i podjął stosowne kroki, iż ci będą mogli spełniać wymogi przepisów regulujących czas pracy kierowców np. w postaci okresowych kontroli. Braki adnotacji na wydrukach z urządzenia rejestrującego dowodzą wręcz braku takich kontroli.

Skutkiem powyższego naruszenia było nałożenie kary pieniężnej w wysokości 450.00 złotych, na podstawie Lp. 10.4 lit.a. załącznika do ustawy.

Ostatni z zarzutów dotyczy braku zapisu na karcie kontrolowanego kierowcy w dniu 6 kwietnia 2007 r. Zgodzić się należy z organem, że nie wystarczy stwierdzenie o dniu wolnym od pracy. Kierowca obowiązany był za ten dzień okazać zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców na elektronicznym oraz przeznaczonym do druku formularzu, o którym mowa w decyzji Komisji nr 2007/230/WE z dnia 12 kwietnia 2007 r. w sprawie formularza dotyczącego przepisów socjalnych odnoszących się do działalności w transporcie drogowym (DZ. Urz. UE L 99 z 14 kwietnia 2007 r. Brak danych dotyczących norm prowadzenia pojazdu, odpoczynku za którykolwiek dzień objęty kontrolą utrudnia przeprowadzenie pełnej i spójnej kontroli przestrzegania przez kierowcę norm czasu pracy. Zasadnym było więc nałożenie kary pieniężnej w wysokości 500.00 złotych, stosownie do Lp. 4.7 załącznika do ustawy.

W świetle powyższych rozważań, wbrew twierdzeniom skarżącego, organ dokonał wszechstronnej analizy stanu faktycznego sprawy, wykazał się należytą starannością w jej rozpoznaniu. W zaskarżonej decyzji nastąpiło szczegółowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Organ przedstawił też obszerną argumentację na poparcie zajętego stanowiska. Materiał dowodowy został przez organ zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób wyczerpujący. Poczynione przez organ ustalenia faktyczne znajdują uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym.

W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym Główny Inspektor Transportu Drogowego zastosował właściwe normy prawa materialnego. Nie budzi też wątpliwości sądu ich interpretacja, dokonana przez organ.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę oddalił z braku uzasadnionych podstaw.