Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1343/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 56
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 maja 2021 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] września 2020 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w D. T. postanowieniem nr [...] z 9 kwietnia 2020 r., znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku M. G. o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w D. T. celem wyegzekwowania obowiązku wynikającego z decyzji Naczelnika Miasta i Gminy D. T. znak [...] z 27 września 1988 r. utrzymanej w mocy przez Dyrektora Wydziału Urzędu Wojewódzkiego w T. decyzją znak: [...] z 15 listopada 1988 r., odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego ze względu na brak podstaw prawnych.

Jako podstawę prawną postanowienia organ I instancji wskazał art. 56 §3 i §4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1438; obecnie Dz.U. z 2020 r. poz. 1427), dalej "u.p.e.a." oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej "K.p.a.".

W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał m.in., że ww. decyzją z 27 września 1988 r. Naczelnik Miasta i Gminy D. T. nakazał M. G. i K. G. dokonać rozbiórki budynku gospodarczego nr [...] przy ul. [...] w D. T. stanowiącej własność W. W. oraz uporządkowania terenu po rozbiórce w terminie do dnia 30 listopada 1988 r.

Wojewoda T., po rozpatrzeniu odwołania, ww. decyzją z 15 listopada 1988 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Miasta i Gminy D. T. z 27 września 1988 r.

Naczelnik Miasta i Gminy D. T. podjął postępowanie egzekucyjne celem przymuszenia do wykonania nałożonego obowiązku. Postępowanie nie zostało doprowadzone do końca i przez okres 25 lat czynności zostały wstrzymane.

W 2017 r. PINB został zobowiązany przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do zastosowania środków egzekucyjnych w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku. W związku z powyższym PINB stwierdził, że obowiązek rozbiórki jest nadal wymagalny i podlega egzekucji w trybie administracyjnym.

Upomnieniem nr [...] z 23 października 2018 r., znak: [...] na K. G. i upomnieniem nr [...] z 23 października 2018 r., znak: [...] na M. G., PINB wezwał zobowiązanych do wykonania rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego. Upomnienia doręczono 26 listopada 2018 r.

W dniu 7 maja 2019 r. PINB wystawił tytuł wykonawczy nr [...] Zobowiązani nie wykonali obowiązku, co zostało potwierdzone 11 lipca 2019 r.

Następnie PINB postanowieniem nr [...] z 11 lipca 2019 r. znak: [...] nałożył na zobowiązaną M. G. grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w ww. tytule wykonawczym.

M. G. złożyła 1 i 2 sierpnia 2019 r. trzy pisma, dwa zatytułowane "zażalenie" oraz jedno "Zarzuty ...".

Po rozpatrzeniu zażalenia MWINB postanowieniem nr [...] z 18 lutego 2020 r., znak: [...], uchylił ww. postanowienie z 11 lipca 2019 r. w części dotyczącej wysokości nałożonej grzywny i orzekł w tym zakresie grzywnę w wysokości [...] zł, zaś w pozostałym zakresie utrzymał skarżone postanowienie w mocy. Jednocześnie MWINB wskazał, że zażalenie zawierało również wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Poinformował o konieczności złożenia odrębnego podania o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do PINB.

W sprawie zgłoszonych zarzutów PINB postanowieniem nr [...] z 11 września 2019 r., znak: [...] odmówił ich uwzględnienia.

MWINB po rozpatrzeniu zażalenia M. G., postanowieniem nr [...] z 18 lutego 2020 r., znak: [...], uchylił zaskarżone postanowienie w całości i odmówił uwzględnienia zarzutów. Ponownie poinformował o konieczności złożenia odrębnego podania o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do PINB.

Dnia 23 marca 2020 r. M. G., powołując się na ww. zawiadomienia MWINB, wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z 7 maja 2019 r. do czasu odtworzenia całości akt postępowania administracyjnego, w którym wydano decyzję Naczelnika Miasta i Gminy D. T. i zakończenia trwających postępowań dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody oraz wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody.

Kolejno PINB przywołał i wyjaśnił treść art. 56 § 1 u.p.e.a., wskazując na zamknięty katalog przyczyn zawieszenia postępowania egzekucyjnego i brak swobody organu co do uwzględniania innych powodów, niż wskazane w ustawie. Stwierdził brak zaistnienia przesłanek zawieszenia, wskazując przede wszystkim, że decyzja będąca źródłem obowiązku pozostaje w obrocie prawnym, a jej wykonanie nie zostało wstrzymane.

M. G. wniosła zażalenie na opisane na wstępie postanowienie z 9 kwietnia 2020 r. domagając się jego zmiany tak, by uwzględnić jej żądanie zawieszenia postępowania. Zarzuciła, że wydanie postanowienia dnia 9 kwietnia 2020 r. stanowi naruszenie art. 15zzr ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. Podniosła, że ustawa covidowa zawiesiła bieg wszystkich terminów prawa. Dodatkowo wskazała na toczące się postępowanie przed MWINB w sprawie wznowienia postępowania w sprawie decyzji stanowiącej podstawę do wszczęcia postepowania egzekucyjnego. Natomiast GINB wydał decyzję, której nie można zaskarżyć do WSA w Warszawie z uwagi na zawieszenie terminów.

Zarzuciła, że wątpliwości budzi wskazywanie jako podstawy wydania tytułu wykonawczego bądź decyzję Wojewody T., bądź Dyrektora Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Urzędu Wojewódzkiego w T..

Niezależnie wniosła o zawieszenie postępowania do czasu zwrotu jej kosztów kar zwaloryzowanych wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia zapłaty do dnia zwrotu, które zostały zapłacone w związku z uprzednio wydanym tytułem wykonawczym, który został uchylony przez PINB. Podniosła, że dobrowolne wykonanie decyzji będzie stanowiło samoistną przesłankę wyłączającą możliwość stwierdzenia nieważności tychże decyzji lub też odmowy wznowienia postępowania. Wskazała na swoją trudną sytuację finansową.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem nr [...] z 22 września 2020 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a. w zw. z art. 18 oraz art. 23 § 1 i 4 u.p.e.a., utrzymał postanowienie I instancji w mocy.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że na podstawie informacji znanych z urzędu w związku z postępowaniami zażaleniowymi znak: [...] i [...] ustalił, że egzekwowany w przedmiotowej sprawie obowiązek wynika z ww. decyzji Naczelnika Miasta i Gminy D. T. z 27 września 1988 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody T. z 15 listopada 1988 r.

Upomnieniami nr [...] z 23 października 2018 r. PINB wezwał K. G. i M. G. do wykonania rozbiórki budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w D. T. , tj. obowiązku wynikającego z decyzji Naczelnika z 27 września 1988 r. utrzymanej w mocy decyzją Wojewody T. z 15 listopada 1988 r.

W dniu 7 maja 2019 r. PINB wystawił wobec M. G. tytuł wykonawczy nr [...], stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, a dotyczący ww. obowiązku. W dniu 11 lipca 2019 r. przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku, podczas której stwierdzono, że zobowiązani nie wykonali rozbiórki budynku ani też nie przystąpili do robót rozbiórkowych.

Postanowieniem nr [...] z 11 lipca 2019 r. PINB nałożył na zobowiązaną M. G. grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z 7 maja 2019 r.

MWINB postanowieniem nr [...] z 18 lutego 2020 r. uchylił ww. postanowienie PINB w części dotyczącej wysokości nałożonej grzywny i orzekł w tym zakresie grzywnę w wysokości [...] zł, zaś w pozostałym zakresie utrzymał skarżone postanowienie w mocy. Na postanowienie nr [...] M. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

W odrębnym piśmie z 2 sierpnia 2019 r. M. G. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W sprawie zgłoszonych zarzutów PINB w D. T. wydał postanowienie nr [...] z 11 września 2019 r., znak: [...], o odmowie ich uwzględnienia.

M. G. wniosła zażalenie na to postanowienie. Po rozpatrzeniu zażalenia MWINB postanowieniem nr [...] z 18 lutego 2020 r., znak: [...], uchylił zaskarżone postanowienie w całości i orzekł o nieuwzględnieniu zarzutów opartych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-3, pkt 5-7 i pkt 9 u.p.e.a., a także o uznaniu za nieuzasadnione zarzutów opartych o art. 33 § 1 pkt 6 i pkt 8 u.p.e.a.

Na postanowienie MWINB nr [...] z 18 lutego 2020 r. M. G. wniosła skargę do WSA w Krakowie.

Następnie MWINB, po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego wskazał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, a skarżone postanowienie PINB z 9 kwietnia 2020 r. wydane zostało prawidłowo.

Organ II instancji przywołał treść art. 56 § 1 u.p.e.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie 30 lipca 2020 r. (ustawa z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. z 2019 r., poz. 2070).

Wskazał, że przepis ten ma zastosowanie w niniejszej sprawie w powołanym wyżej brzmieniu ze względu na art. 13 ust. 1 ww. ustawy nowelizującej z dnia 11 września 2019 r., w związku z tym, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec M. G. wszczęte zostało przed 30 lipca 2020 r.

MWINB podzielił wyrażany w orzecznictwie administracyjnym pogląd co do tego, że art. 56 § 1 u.p.e.a. zawiera enumeratywne wyliczenie przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego, czyli tylko zaistnienie okoliczności wymienionej w tym przepisie skutkuje zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Oznacza to, że przywołanie we wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego innej okoliczności, niż wymienione w przepisie, nie powoduje po stronie organu egzekucyjnego obowiązku wydania postanowienia o zawieszeniu tego postępowania.

Wskazał, że wśród okoliczności wymienionych w art. 56 § 1 u.p.e.a., a stanowiących podstawę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, nie ma okoliczności wskazanych przez zobowiązaną.

Organ II instancji omówił wszczęte przez skarżącą postępowania nadzwyczajne i wydane w nich decyzje oraz wyrok WSA w Warszawie. Reasumując stwierdził, że postępowania nadzwyczajne dotyczące decyzji Wojewody T. z 15 listopada 1988 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Miasta i Gminy w D. T. z 27 września 1988 r., znak: [...], nie doprowadziły ani do wstrzymania wykonania tej decyzji ani do wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego.

Nie zaistniała zatem podstawa do przerwania biegu postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez PINB wobec skarżącej poprzez zawieszenie w trybie art. 56 § 1 u.p.e.a. W konsekwencji MWINB uznał, że w treści swojego pisma z 23 marca 2020 r. skarżąca nie wskazała na żadną z przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego, wymienionych w art. 56 § 1 u.p.e.a. Organ II instancji nie stwierdził również z urzędu, aby w przedmiotowej sprawie któraś z przesłanek z ww. przepisu była spełniona.

Kolejno organ II instancji odnosząc się do zarzutów zażalenia przywołał treść art. 15zzr ust. 1 i art. 15zzs ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r o szczególnych rozwiązaniach w związku z zapobieganiem przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), dalej "ustawa covidowa".

Zaznaczył, że mimo iż stan zagrożenia epidemicznego wprowadzony został na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz.U. z 2020r., poz. 433 ze zm.), natomiast stan epidemii wprowadzony został na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 20 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.), to żaden z wymienionych wyżej przepisów (w brzmieniu na dzień wydawania zaskarżonego postanowienia), nie stanowił podstawy do zawieszenia postępowań egzekucyjnych i nie wprowadzał zakazu działania organów egzekucyjnych.

Oba przywołane wyżej przepisy odnoszą się do terminów, których bieg w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 albo się nie rozpoczyna albo rozpoczęty — ulega zawieszeniu. Takie rozwiązanie prawne polegające na zawieszeniu biegu terminów np. w postępowaniu egzekucyjnym i administracyjnym oznacza, że zarówno organ jak i strona tego postępowania mają więcej czasu na podejmowanie konkretnych czynności. Natomiast czynności te, nawet podjęte w czasie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, są skuteczne prawnie.

Zgodnie bowiem z art. 15zzs ust. 7 ustawy covidowej (w brzmieniu na dzień wydawania zaskarżonego postanowienia) czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach i kontrolach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne.

Podsumowując MWINB stwierdził, że powołane przez skarżącą w zażaleniu przepisy ustawy covidowej nie są podstawą do stwierdzenia wadliwości zaskarżonego postanowienia PINB z 9 kwietnia 2020 r. Przepisy te nie wprowadzały zakazu podejmowania działań przez organ egzekucyjny w czasie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19.

PINB uprawniony był więc do tego, aby w tym czasie rozpoznać wniosek M. G. z daty wpływu 23 marca 2020 r. i wydać postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Dodatkowo organ II instancji podkreślił, że w art. 15zzs ustawy covidowej mowa jest o zawieszeniu biegu terminów w postępowaniach egzekucyjnych, a nie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego. Dlatego przepis ten nie może być uznany za podstawę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego z art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a.: "w innych przypadkach przewidzianych w ustawie".

Odnosząc się do zawartych przez skarżącą w zażaleniu z 20 kwietnia 2020 r. uwag dotyczących "uprzednio wydanego tytułu wykonawczego", organ II instancji wyjaśnił, że kwestia ta została szeroko opisana w postanowieniu MWINB nr [...] z 18 grudnia 2017 r., znak: [...], wydanym w związku ze skargą na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku nakazanego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w D. T. z 27 września 1988 r. utrzymaną w mocy decyzją Dyrektora Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Urzędu Wojewódzkiego w T. z 15 listopada 1988 r.

Postanowieniem nr [...] z 18 grudnia 2017 r., znak: [...], MWINB uznał za zasadną skargę na bezczynność wierzyciela, tj. PINB, i wyznaczył termin podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku orzeczonego ww. decyzją.

W konsekwencji PINB wszczął wobec skarżącej nowe postępowanie egzekucyjne.

Organ II instancji podkreślił, że w niniejszym postępowaniu zażaleniowym uprawniony jest jedynie do badania legalności i prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Na prawidłowość tego postanowienia wpływu nie ma podnoszona przez skarżącą kwestia odtwarzania akt postępowania administracyjnego zakończonego decyzją, z której wynika egzekwowany obowiązek, i akt postępowania egzekucyjnego, prowadzonego uprzednio przez Naczelnika Urzędu Miasta i Gminy w D. T. .

M. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższe postanowienie MWINB nr [...] z 22 września 2020 r.. Zarzuciła mu błędne ustalenia faktyczne i prawne. Podniosła, że organ całkowicie pomija fakty, że decyzja, której domaga się wykonania zawiera błędy powodujące jej nieważność z mocy prawa (brak oznaczenia organu, który ją wydał). Powtórzyła zarzut z zażalenia, co do określania organu odwoławczego, który wydał decyzję będącą źródłem obowiązku, raz jako Wojewodę T. raz jako Dyrektora Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Urzędu Wojewódzkiego w T.. Powyższe okoliczności winny zdaniem skarżącej powodować z urzędu postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji.

W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu wydanego w sprawie postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.

W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd stwierdził, że w prawidłowo ustalonym przez organy stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, nie naruszają prawa.

W rozpatrywanej sprawie postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej z 23 marca 2020 r., w którym skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z 7 maja 2019 r. do czasu odtworzenia całości akt postępowania administracyjnego, w którym wydano decyzję Naczelnika Miasta i Gminy D. T. i zakończenia trwających postępowań dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody T. znak: [...] z 15 listopada 1988 r., oraz wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzją Wojewody T..

Powyższy wniosek zakreśla ramy postępowania organu, do którego wpłynął. Zatem rzeczą organów było rozstrzygnięcie, czy wniosek o zawieszenie postępowania, z powodów w nim wskazanych, winien skutkować zawieszeniem postępowania.

Zawieszenie postępowania egzekucyjnego polega na czasowym wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek powstania przeszkód w prowadzeniu egzekucji. Innymi słowy polega na przerwaniu na pewien czas biegu tego postępowania, w związku z wystąpieniem określonych przeszkód w jego prowadzeniu. Instytucja ta została uregulowania w art. 56 § 1 u.p.e.a.

Zgodnie z tym przepisem (w brzmieniu prawidłowo przywołanym przez MWINB) postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu:

1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej;

2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego;

3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego;

4) na żądanie wierzyciela;

5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Jak słusznie wskazały organy obu instancji, katalog przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania egzekucyjnego wymienionych w ww. przepisie ma charakter zamknięty. Nie budzi wątpliwości, że art. 56 § 1 u.p.e.a. wylicza w sposób enumeratywny okoliczności zawieszenia postępowania egzekucyjnego i wyczerpująco reguluje omawianą instytucję prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 listopada 2004 r., sygn. III SA 2376/03, wyrok NSA z 5 marca 1999r., sygn. III SA 4497/97, wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Organ egzekucyjny jest przy tym związany treścią tej normy prawa co oznacza, że nie pozostawia ona swobody wyboru co do zawieszenia, czy odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jeżeli zachodzi którakolwiek ze wskazanych wyżej przesłanek, to organ egzekucyjny ma obowiązek zawieszenia postępowania (por. wyrok NSA z 14 lipca 1998 r., sygn. IV SA 1502/96). Z drugiej zaś strony w razie niewystąpienia żadnej z powyższych wskazanych w art. 56 ww. ustawy przyczyn zawieszenia postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny nie może zawiesić postępowania (por. wyrok WSA w Kielcach z 12 czerwca 2008 r. sygn. I SA/Ke 546/07). Ocena, czy istniały podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, powinna nastąpić według stanu rzeczy z chwili rozpatrywania sprawy przez organ egzekucyjny (por. wyrok NSA z 6 czerwca 1997 r., sygn. I SA/Gd 1526/96).

Z treści art. 56 § 1 u.p.e.a. wynika także, że przepis ten nie przewiduje zawieszenia postępowania egzekucyjnego na wniosek zobowiązanego (dłużnika). Wniosek zobowiązanego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie stanowi oświadczenia woli składanego w celu doprowadzenia do czasowego przerwania stosowania środków egzekucyjnych, ale oświadczenie wiedzy dotyczące istnienia podstaw do zawieszenia postępowania, które stanowi podstawę do podjęcia przez organ egzekucyjny działań z urzędu. Oznacza to, że zobowiązany jest zobligowany do wskazania jednej z okoliczności, o których mowa w art. 56 § 1 pkt 1-3 i 5 u.p.e.a.

Skarżąca we wniosku, zażaleniu, ani skardze do Sądu nie wskazała żadnego konkretnego przepisu, na którym opiera swoje żądanie, przedstawiając jedynie opisowo argumentację, która jednak - wobec brzmienia art. 56 § 1 u.p.e.a. - nie może przynieść w niniejszej sprawie zamierzonego przez skarżącą skutku.

Jak słusznie wskazał organ II instancji, fakt wszczęcia postępowań nadzwyczajnych w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nie rodzi skutków przesądzających o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego, bowiem przesłanki do zawieszenia, enumeratywnie wymienione w art. 56 § 1 u.p.e.a, nie przewidują takiej sytuacji. Innymi słowy wniesienie podania o wznowienie postępowania, czy też o stwierdzenie nieważności decyzji, nie jest zdarzeniem wywołującym skutek w postaci zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Nie jest takim zdarzeniem również wszczęcie postępowania w przedmiocie odtworzenia akt postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją.

Wśród przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego brak jest przesłanki, która odnosiłaby się do kwestii odtworzenia akt postępowania administracyjnego zakończonego decyzją, z której wynika egzekwowany obowiązek, czy też odtworzenia akt postępowania egzekucyjnego, prowadzonego uprzednio.

Zgodnie z art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części, w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej. Dlatego inicjowanie postępowań nadzwyczajnych w celu wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji nie powoduje zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jedynie wydanie w toku takiego nadzwyczajnego postępowania postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji obliguje organ do zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

W kwestii postępowań nadzwyczajnych zainicjowanych przez skarżącą trafnie organ II instancji wyjaśnił, że w związku z wnioskiem skarżącej MWINB decyzję nr [...] z 7 marca 2019 r., znak: [...] odmówił zmiany ostatecznej decyzji Wojewody T. z 15 listopada 1988 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w D. T. z 27 września 1988 r.

Powyższa decyzja MWINB nr [...] z 7 marca 2019 r. została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 24 maja 2019 r., znak: [...] Na ww. decyzję GINB M. G. i K. G. wnieśli skargę do WSA w Warszawie, który wyrokiem z 22 stycznia 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 1715/19 skargę oddalił.

Decyzją z 20 listopada 2019 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił "stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Urzędu Wojewódzkiego w T. z dnia 15 listopada 1988 r., znak: [...]". Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB decyzją z 6 marca 2020 r., znak: [...], utrzymał ww. decyzję w mocy. Na ww. decyzję GINB M. G. i K. G. wnieśli skargę do WSA w Warszawie, który wyrokiem z 2 marca 2021 r., sygn. akt [...] skargę oddalił.

Z kolei wniosek skarżącej z 1 lipca 2019 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody T. z 15 listopada 1988 r. zarejestrowany został przez MWINB pod znakiem: [...]

Co należy podkreślić, w toku żadnej z ww. spraw nie zostało wydane postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, której dotyczą wnioski o stwierdzenie nieważności czy wznowienie postępowania.

Z przyczyn oczywistych w realiach niniejszej sprawy nie zachodzą również okoliczności wymienione w art. 56 § 1 pkt 2, 3 i 4 u.p.e.a.

Należy także zauważyć, że okoliczności podawane przez skarżącą w uzasadnieniu wniosku dotyczące jej sytuacji materialnej, w świetle przedstawionego stanu prawnego nie mogą być uznane za przesłanki do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Dlatego też organ egzekucyjny nie był obowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i dokonywania jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie.

Sąd podziela też w całej rozciągłości wywody organu II instancji w kwestii zawieszenia biegu terminów wprowadzonego ustawą covidową i braku bezpośredniej relacji ww. przepisów z instytucją zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Czym innym jest bowiem zawieszenie, i przez to wydłużenie, terminów na dokonanie konkretnych czynności faktycznych i procesowych w postępowaniu egzekucyjnym, a czym innym formalne zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Trzeba również wskazać, że kwestia prawidłowości określenia organu wydającego decyzję z 15 listopada 1988 r. (Wojewoda T. bądź Dyrektor Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Urzędu Wojewódzkiego w T.), znajduje się poza granicami niniejszej sprawy, a była przedmiotem analizy we wskazanych wyżej wyrokach WSA w Warszawie z 22 stycznia 2020 r., sygn. akt: [...] oraz z 2 marca 2021 r., sygn. akt: [...]

Podsumowując należy stwierdzić, że trafne jest stanowisko organów, iż brak jest w niniejszej sprawie podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, z uwagi na to, iż nie wykazała żadnej z ustawowych przesłanek zawartych w art. 56 § 1 u.p.e.a., które zobowiązują organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Z wyżej przedstawionych względów zarzuty skargi należało uznać za niezasadne. Nadto w toku kontroli sądowoadministracyjnej dokonywanej w granicach sprawy Sąd nie stwierdził z urzędu, aby zaskarżone postanowienie, czy poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, naruszały prawo.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku oddalając skargę.