Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1598/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Służba zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 154 ust. 6, art. 134, art. 140, art. 149 ust. 1 pkt 2, art. 146
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 106, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant ref. staż. Katarzyna Skurzyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi "M." Sp. j. z siedzibą w S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także: "Prezes NFZ"), działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.) - zwanej dalej: "ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - zwanej dalej: "k.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także: "Dyrektor [...] NFZ") z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], oddalającą odwołanie "M." Sp. j. z siedzibą w S. (dalej także: "skarżąca spółka" lub "strona skarżąca") od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: fizjoterapia ambulatoryjna na obszar: miasta S. i powiat s. o kodzie postępowania numer [...].

Zaskarżona decyzja Prezesa NFZ została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] października 2011 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosił konkurs ofert nr [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na okres obowiązywania umowy od dnia [...] stycznia 2012 r. do dnia [...] grudnia 2014 r. w rodzaju: fizjoterapia ambulatoryjna na obszar: miasta S. i powiat s.. Organ określił jednocześnie szczegółowe wymagania, których spełnienia oczekiwał od podmiotów przystępujących do konkursu.

Ogłoszenie o postępowaniu zawierało obligatoryjne elementy określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2719), zwanym dalej "rozporządzeniem w sprawie postępowań konkursowych i rokowań".

Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu opublikował również materiały i zarządzenia, na podstawie których przeprowadzono przedmiotowe postępowanie.

Oferenci zostali poinformowani o tym, że przystępujący do konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, winni są spełniać wymagania określone przez Prezesa NFZ, wskazane w:

1) Zarządzeniu Nr 53/2010/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 2 września 2010 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju rehabilitacja lecznicza (ze zmianami)

2) Zarządzeniu Nr 46/2011/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 16 września 2011 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zmianami);

3) Zarządzeniu Nr 54/2011/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zmianami).

Termin składania ofert w ogłoszeniu ustalono na dzień [...] listopada 2011 r., natomiast otwarcie ofert nastąpiło w dniu [...] listopada 2011 r.

W przedmiotowym postępowaniu zostało złożonych 5 ofert. Skarżąca spółka złożyła ofertę nr [...] - w terminie.

W części jawnej komisja konkursowa zgodnie z art. 142 ust. 2 pkt. 1 ustawy o świadczeniach, stwierdziła prawidłowość ogłoszenia konkursu oraz liczbę złożonych ofert.

W wyniku przeprowadzenia części jawnej konkursu, po uprzednim wezwaniu 1 oferenta do usunięcia braków formalnych, komisja przyjęła do dalszego postępowania 5 ofert.

Po rozpoznaniu ofert w części jawnej komisja konkursowa uznała, że oferta skarżącej spełnia warunki formalne i nie podlega odrzuceniu w tej części postępowania.

W części VIII.1 formularza ofertowego skarżącej spółki w rozdziale 3.1. pkt 1 na pytanie: "Czy oferent zapewnia wanny do masażu wirowego kk górnych i kk dolnych - w miejscu?", strona skarżąca udzieliła odpowiedzi "Tak". Z kolei w rozdziale 6.5 pkt 1 na pytanie: "Czy oferent zapewnia rotory do ćwiczeń kk górnych i kk dolnych - w miejscu?", skarżąca spółka udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdziale 6.5 pkt 3 formularza ofertowego na pytanie: "Czy oferent zapewnia stół łub tablicę do ćwiczeń manualnych ręki - w miejscu?", strona skarżąca udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia ofert i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdziale 6.5 pkt 4 na pytanie: "Czy oferent zapewnia zestaw do elektroterapii z osprzętem, aparaty wykorzystujące prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości - w miejscu?", strona skarżąca udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdz. 6.5 pkt 7 formularza ofertowego na pytanie: "Czy oferent zapewnia zestaw do biostymulacji laserowej - w miejscu?", skarżąca spółka udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy".

Prawidłowość i prawdziwość oświadczeń strony skarżącej zawartych w ww. ofercie poddana została weryfikacji podczas kontroli w dniu [...] listopada 2011 r., przeprowadzonej u skarżącej spółki w trybie § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. Nr 273, poz. 2719). W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że ww. sprzęt i aparatura medyczna nie znajdowały się w miejscu udzielania świadczeń. Komisja stwierdziła, że w części V formularza ofertowego w poz. 12 i 13 skarżąca spółka wskazała sprzęt z określeniem statusu jego posiadania "będę posiadał" i określeniem daty jego uzyskania na dzień [...] grudnia 2011 r.; w pozycji 17, 18, 19 i 20 strona skarżąca wykazała sprzęt z określeniem statusu jego posiadania "będę posiadał" i określeniem daty jego uzyskania na dzień [...] stycznia 2012 r.

W toku kontroli strona skarżąca okazała faktury proforma (nr [...] - data wystawienia [...] października 2011 r., oraz nr [...] - data wystawienia [...] października 2011 r.) na sprzęt i aparaturę medyczną wskazaną w formularzu ofertowym.

W związku z powyższymi ustaleniami kontroli, Komisja konkursowa uznała, że strona skarżąca nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi o przytoczonej wyżej treści w ww. pytaniach części VIII. 1 formularza ofertowego.

W dniu [...] listopada 2011 r. Komisja konkursowa, działając na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 i pkt 7 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - odrzuciła w całości ofertę skarżącej spółki, przyjmując, że strona skarżąca nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi o przytoczonej powyżej treści we wskazanych punktach formularza ofertowego, a zatem oferta zawiera nieprawdziwe informacje, a tym samym nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa.

Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. strona skarżąca złożyła protest, jednocześnie wnosząc o zawieszenie postępowania konkursowego. Skarżąca spółka zarzuciła, że Komisja konkursowa błędnie przyjęła, iż zakres znaczeniowy sława "zapewnia" (użytego w pytaniach w formularzu ofertowym) i pojęcia: "posiada" jest tożsamy. Skarżąca wyjaśniła, że w dniu składania oferty posiadała umowy przedwstępne w postaci faktur proforma na sprzęt i aparaturę medyczną, o której mowa w formularzu ofertowym. Do wniesionego protestu strona skarżąca załączyła kopie wspomnianych faktur proforma. Skarżąca spółka stwierdziła, że w części V. formularza ofertowego dot. "Wykazu zasobów" oferent ma możliwość wskazania, jakie urządzenia posiada, bądź też, jakie urządzenia będzie posiadał i w jakim okresie. W ocenie skarżącej spółki, pytania dotyczyły określenia, czy oferent zapewnia sprzęt i aparaturę medyczną. Zdaniem strony skarżącej, mając na uwadze treść możliwych odpowiedzi w części V. formularza ofertowego, udzielone odpowiedzi były zgodne z prawdą. Skarżąca spółka zarzuciła jednocześnie Komisji konkursowej rażący brak należytego i starannego rozpoznania sprawy oraz samowolne interpretowanie zapisów oferty, stanowiące - w jej ocenie - działanie na niekorzyść pacjenta.

Komisja konkursowa w dniu [...] grudnia 2011 r. oddaliła protest, uznając go za bezpodstawny. Komisja nie znalazła również podstaw do zawieszenia postępowania konkursowego. Komisja konkursowa stwierdziła, że okazane w dniu kontroli faktury proforma nie stanowią podstawy do przyjęcia, iż w dniu złożenia oferty i w dniu czynności kontrolnych strona skarżąca posiadała tytuł prawny do wskazanego w ofercie sprzętu i aparatury medycznej. W konsekwencji Komisja konkursowa w powiadomieniu oferenta o rozstrzygnięciu protestu stwierdziła, że w wyniku czynności komisji konkursowej nie doszło ani do naruszenia zasad postępowania konkursowego, ani do naruszenia interesu prawnego oferenta.

W dniu [...] grudnia 2011 r., na podstawie przepisu art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach, nastąpiło rozstrzygnięcie postępowania konkursowego.

W dniu [...] grudnia 2011 r. skarżąca spółka złożyła odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania numer [...].

Wnosząc o uwzględnienie odwołania i ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, strona skarżąca zarzuciła naruszenie:

- art. 134 ustawy o świadczeniach - poprzez nieprzestrzeganie zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców oraz prowadzenie postępowania w sposób niegwarantujący zachowania uczciwej konkurencji;

- art. 140 ustawy o świadczeniach - poprzez nieokreślenie w sposób jednoznaczny i wyczerpujący za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń przedmiotu zamówienia, co miało istotny wpływa na sporządzanie oferty;

- art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach - poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że skarżąca spółka złożyła nieprawdziwe informacje na pytania zawarte w formularzu ofertowym, podczas gdy odpowiedzi odpowiadały rzeczywistości i były zgodne z prawdą.

W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca podniosła, iż - w jej ocenie - użyty w zapytaniach ofertowych zwrot "zapewnia" nie jest tożsamy ze zwrotem "posiada". W tej sytuacji, zdaniem skarżącej spółki, mając na względzie fakt, że w dniu złożenia oferty strona posiadała umowy przedwstępne w postaci faktur proforma - należy uznać, że odpowiedzi na pytania ofertowe zostały udzielone zgodnie z prawdą. Skarżąca spółka podniosła ponadto, że zgodnie z obowiązującymi przepisami nie istnieje konieczność posiadania wyposażenia, którego dotyczą wspomniane zapytania w formularzu ofertowym. Dodatkowo strona skarżąca zauważyła, że z uwagi na okoliczność, iż w "formularzu ofertowym złożonym do przedmiotowego konkursu w części V. Wykaz Zasobów, oferent ma możliwość wskazania, jakie urządzenia posiada, bądź też (...) jakie urządzenia będzie posiadał i w jakim okresie". Skarżąca spółka podniosła ponadto, że "mając na uwadze fakt, iż pytania dotyczyły czy oferent zapewnia sprzęt i aparaturę medyczną oraz treść możliwych odpowiedzi w części V formularza ofertowego uznać należy, iż przedmiotowe odpowiedzi były udzielone zgodnie z prawdą i zawierały prawdziwe informacje". Wobec powyższego, skarżąca spółka stwierdziła, że brak było podstaw do zastosowania przez Komisję konkursową przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach. Strona skarżąca wskazała dodatkowo na rażący brak należytego i starannego rozpoznania sprawy przez Komisję konkursową, samowolne interpretowanie zapisów oferty, prowadzące - w jej ocenie - do działania na niekorzyść pacjenta i stanowiące przekraczanie posiadanych kompetencji. Według strony skarżącej, sporne rozstrzygnięcie postępowania zapadło z naruszeniem zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców, a ponadto było prowadzone w sposób niegwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Ponadto, zdaniem strony skarżącej, użycie w formularzach ofertowych zwrotów niedookreślonych spowodowało niesłuszne odrzucenie oferty.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w dniu [...] grudnia 2011 r. wydał decyzję nr [...], na podstawie której oddalił w całości odwołanie strony skarżącej.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wyjaśnił, że w wyniku rozpoznawania odwołania nie przeprowadza on postępowania konkursowego, lecz bada, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone przez Komisję konkursową zostało przeprowadzone w sposób zapewniający ochronę interesu prawnego jego uczestników. Organ zauważył, że skarżąca spółka dołączyła do oferty oświadczenie, w którym wyraźnie stwierdziła, że zapoznała się z przepisami zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 16 września 2011 r., nr 46/2011/DSOZ oraz warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania, zaś w pkt 13 oświadczyła, że dane przedstawione w ofercie i oświadczeniach są zgodne ze stanem faktycznym i prawnym. Nadto organ podkreślił, że ocena oferty skarżącej spółki została dokonana według jednolitych zasad obowiązujących wszystkich świadczeniodawców. Zdaniem organu, kryteria oceny ofert i zasady punktowania oraz warunki wymagane od oferentów były jawne i nie podlegały zmianie w toku przedmiotowego postępowania.

Organ I instancji stwierdził, że skarżąca spółka nie spełniła warunków wymaganych prawem, określonych w treści zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010, ponieważ nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń: robotów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej, stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki, zestawu do elektroterapii, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości oraz zestawu do biostymulacji laserowej. Zdaniem organu I instancji, Komisja konkursowa prawidłowo oceniła ofertę skarżącej spółki, bowiem posiadanie faktur proforma nie jest tożsame z posiadaniem sprzętu i aparatury wymaganych w miejscu udzielania świadczeń przez przepisy cyt. zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wyjaśnił jednocześnie, iż Załącznik nr 3 do zarządzenia nr 53/2010/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w poz. 2.6. określa sprzęt i aparaturę medyczną wymaganą do realizacji świadczeń oraz sprzęt i aparaturę medyczną ocenianą dodatkowo (rankingującą). Organ zauważył, że na pytanie ankietowe w części VIII. formularza ofertowego wyżej powołanej oferty w rozdz. 3.1. pkt. 1, cyt: "Czy oferent zapewnia wanny do masażu wirowego kk górnych i kk dolnych - w miejscu?" skarżąca spółka udzieliła odpowiedzi: "Tak".

Zdaniem, Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, użyty w w/w pytaniu zwrot "zapewnia" w czasie teraźniejszym, przy określonych wyłącznie dwóch alternatywnych odpowiedziach "tak" lub "nie", jednoznacznie zatem wskazuje, że tylko posiadanie tego aparatu w dniu składania oferty, w miejscu udzielania świadczeń - powoduje, że warunek ten jest spełniony.

Organ zauważył ponadto, że w rozdz. 6.5 pkt. 1 na pytanie: "Czy oferent zapewnia rotory do ćwiczeń kkg i kkd-w miejscu?" – skarżący oferent udzielił odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". Z kolei w rozdz. 6.5. pkt 3 na pytanie - "Czy oferent zapewnia stół lub tablicę do ćwiczeń manualnych ręki- w miejscu?" - strona skarżąca udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdz. 6.5. pkt. 4 na pytanie: "Czy oferent zapewnia zestaw do elektroterapii z osprzętem, aparaty wykorzystujące prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości- w miejscu?" - odwołujący udzielił odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdz. 6.5. pkt. 7 na pytanie: "Czy oferent zapewnia zestaw do biostymulacji laserowej - w miejscu?", strona skarżąca udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniała od początku obowiązywania umowy".

Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ uznał, że użyty w w/w pytaniach zwrot: "zapewnia (...) w miejscu" (jak podkreślono powyżej użyty w formie czasu teraźniejszego), w korelacji z udzielonymi odpowiedziami "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy" jednoznacznie potwierdza, iż strona skarżąca, składając ofertę, gwarantowała posiadanie wymaganego sprzętu zarówno w dniu składania oferty, jak i od początku obowiązywania umowy, we wskazanym przez siebie miejscu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej.

Organ I instancji podkreślił ponadto, że strona skarżąca dołączyła do w/w oferty oświadczenie zgodne z załącznikiem nr 2 do zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 46/2011/DSOZ. Organ zauważył, że w pkt. 1 przedmiotowego oświadczenia skarżąca spółka oświadczyła, że zapoznała się z przepisami zarządzenia oraz warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania, zaś w pkt. 13 oświadczyła, iż dane przedstawione w niniejszej ofercie i oświadczeniach są zgodne ze stanem faktycznym i prawnym.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ zwrócił uwagę na definicję pojęcia "warunki realizacji umowy" oraz zasadę wynikającą z przepisu § 5 cyt. zarządzenia. Organ wskazał, że zgodnie z § 2 pkt 23 zarządzenia Prezesa NFZ nr 46/2011/DSOZ, warunki zawierania umów określone są w przepisach wydanych na podstawie art. 31d ustawy o świadczeniach oraz zarządzeniach Prezesa Funduszu w sprawie warunków zawierania i realizacji umów o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej dla danego rodzaju lub zakresu świadczeń. Natomiast, według postanowień § 5 cyt. zarządzenia, oferent zobowiązany jest do przygotowania i złożenia oferty zgodnie z przepisami zarządzenia, spełniającej warunki zawierania umów. Zdaniem organu I instancji, oferta w dacie jej złożenia winna spełniać warunki określone w zarządzeniu Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 53/2010/DSOZ.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wskazał ponadto, że skarżąca spółka w pkt 6 lit. b) oświadczenia zgodnego z załącznikiem nr 2 do zarządzenia nr 46/2011/DSOZ Prezesa NFZ, oświadczyła, że posiada tytuł prawny do korzystania ze sprzętu i aparatury medycznej stanowiącej wyposażenie lokalu, w którym będą udzielane świadczenia. Organ podkreślił, że wspomniany sprzęt w rzeczywistości nie znajdował się jednak we wskazanym przez skarżącą spółkę miejscu udzielania świadczeń, co stwierdzono podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2011 r.

Mając na uwadze powyższe, Dyrektor [...] NFZ ocenił, że Komisja konkursowa zasadnie przyjęła, że skarżąca spółka podała w swojej ofercie informacje, które nie odpowiadały rzeczywistemu stanowi faktycznemu i prawnemu, co skutkuje uznaniem takiego działania za wyczerpujące warunek określony w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ stwierdził, że okazane przez skarżącą spółkę faktury proforma (vide: nr [...] z dnia [...] października 2011 r. oraz nr [...] z dnia [...] października 2011 r.) nie stanowią podstawy do przyjęcia, iż w dniu złożenia oferty i w dniu czynności kontrolnych strona skarżąca posiadała tytuł prawny do w/w sprzętu i aparatury medycznej. Organ dla poparcia swojej tezy przywołał orzeczenia sądów administracyjnych (m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1450/06, publik. /w:/ LEX nr 306379).

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 134 ustawy o świadczeniach, Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wskazał, że Komisja konkursowa przeprowadzając przedmiotowe postępowanie oceniła wszystkie oferty z zastosowaniem takich samych zasad i kryteriów określonych w przepisach prawa. Organ I instancji podniósł, że skarżąca ani w toku postępowania, ani też w odwołaniu nie wykazała, że Komisja konkursowa stosowała inne kryteria oceny i inne zasady prowadzenia postępowania konkursowego wobec skarżącej i innych uczestników postępowania konkursowego.

Z kolei odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 140 ustawy o świadczeniach, Dyrektor [...] NFZ wyjaśnił, że zgodnie z art. 140 cyt. ustawy, kryteria i przedmiot zamówienia zostały w sposób jednoznaczny i wyczerpujący opisane zgodnie z wytycznymi określonymi w przepisach prawa powszechnie obowiązującego oraz w zarządzeniach Prezesa Funduszu dotyczących postępowania konkursowego w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna. Ponadto organ podkreślił, iż ocena oferty oparta była wyłącznie na oświadczeniach i dokumentach w niej zawartych. Organ zwrócił uwagę, że jedynym posiadanym dowodem w tym zakresie w dokumentacji postępowania, w którym uczestniczyła skarżąca spółka, było jej oświadczenie z dnia [...] października 2011 r., że zapoznała się z warunkami postępowania, warunkami zawierania umów i nie zgłaszał do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania.

Ustosunkowując się do stanowiska strony skarżącej, że zgodnie z obowiązującymi przepisami nie istnieje konieczność posiadania wyposażenia, którego dotyczą zapytania zawarte w formularzu ofertowym, w przypadku udzielania świadczeń innych niż finansowane ze środków publicznych, organ I instancji wyjaśnił, że warunki udzielania świadczeń określone w wyżej powołanym rozporządzeniu Ministra Zdrowia oraz zarządzeniu Prezesa NFZ nr 53/2010/DSOZ obowiązują w toku postępowania poprzedzającego zawarcie umów o udzielanie świadczeń wszystkich oferentów, niezależnie od faktu, czy udzielają one świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, czy też nie. Organ wskazał, że pojęcie "oferenta" reguluje § 2 pkt 13 zarządzenia Prezesa NFZ nr 46/2011/DSOZ, wskazując, że jest nim świadczeniodawca ubiegający się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Z kolei pojęcie świadczeniodawcy reguluje art. 5 pkt 41 ustawy o świadczeniach.

Biorąc powyższe pod uwagę, Dyrektor [...] NFZ uznał, że strona skarżąca nie wykazała, że doznała uszczerbku w jej interesie prawnym w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad prowadzenia konkursu ofert.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez adwokata, złożyła odwołanie od powyższej decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ.

Wnosząc o uwzględnienie odwołania i uchylenie w całości spornej decyzji Dyrektora [...] NFZ z dnia [...] grudnia 2011 r., skarżąca spółka zarzuciła decyzji organu I instancji sprzeczność istotnych ustaleń z zebranym materiałem dowodowym wyrażającą się w przyjęciu, że strona skarżąca, odpowiadając na pytania zawarte w formularzu ofertowym, złożyła nieprawdziwe informacje, co wyczerpało dyspozycję art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach i spowodowało w konsekwencji niesłuszne – zdaniem strony – odrzucenie oferty, podczas, gdy w rzeczywistości udzielone przez skarżącą spółkę odpowiedzi były zgodne z prawdą.

W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca, odnosząc się do kwestii zapytań ofertowych zamieszczonych w formularzu, zarzuciła, iż organ wydając sporną decyzję dokonał wadliwej interpretacji zwrotu "zapewnia", mylnie przyjmując, że sformułowanie to odnosi się do czasu teraźniejszego w dniu składania oferty i w miejscu udzielenia świadczeń. Skarżąca spółka wskazała, iż w jej ocenie powyższy zwrot "zapewnia" - w związku ze złożoną ofertą i planowanym okresem świadczenia usług od dnia [...] stycznia 2012r. - określa obowiązki oferenta, który zobowiązany jest do zagwarantowania dysponowania odpowiednim personelem oraz sprzętem. Strona skarżąca podniosła, iż biorąc pod uwagę, że użyte zostało jednak określenie "zapewnia" oraz że w dniu złożenia oferty spółka "M." Spółka Jawna posiadała umowy przedwstępne w postaci faktur Pro Forma, co zostało okazane pracownikom Oddziału Wojewódzkiego NFZ w czasie kontroli w miejscu udzielania świadczeń w dniu [...] listopada 2011 r., należy uznać, że odpowiedzi na powyższe pytania zostały udzielone zgodnie z prawdą. Zdaniem strony skarżącej, posiadane w dniu złożenia oferty faktury pro forma wskazywały tytuł prawny do posiadanego sprzętu, gdyż stanowiły one potwierdzenie zamówionego sprzętu. Zdaniem strony skarżącej, sam fakt złożonego zamówienia wskazuje, że urządzenia zostały zamówione a jedynie niedostarczone do siedziby oferenta z przyczyn od niego niezależnych. W konsekwencji strona skarżąca uznała, że mając na uwadze zarówno fakt, iż pytania dotyczyły tego, czy oferent zapewnia sprzęt i aparaturę medyczną, a także z uwagi na treść możliwych odpowiedzi w części V Formularza ofertowego - uznać należy, że przedmiotowe odpowiedzi były udzielone zgodnie z prawdą i zawierały prawdziwe informacje. W związku z tym, zdaniem strony skarżącej, nie powinien mieć zastosowania przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach. Ponadto strona skarżąca zauważyła, że skoro Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ stwierdził, iż zapytania ofertowe, będące przedmiotem niniejszej sprawy, jednoznacznie wskazują na fakt gwarantowania wymaganego sprzętu w dniu składania oferty ("w czasie teraźniejszym"), to pojawia się zasadnicze pytanie, dlaczego w części V "Wykaz zasobów" umożliwia się oferentowi wskazanie ewentualności posiadania bądź nieposiadania wymaganego sprzętu, jak również zakreślenie stosownych dat zapewnienia tych urządzeń.

Ponadto strona skarżąca podniosła, że organ odwoławczy winien wziąć pod uwagę również względy pozamerytoryczne, w tym przede wszystkim fakt, iż spółka M. Spółka jawna funkcjonuje w znakomitej lokalizacji, w bezpośrednim sąsiedztwie wielotysięcznego osiedla mieszkaniowego, co świadczy o tym, że jest ośrodkiem dostępnym dla dużej liczby pacjentów, co w przypadku rehabilitacji narządu ruchu ma ogromne znaczenie. Ponadto skarżąca spółka wskazała, że zakład posiada również znakomity, wykwalifikowany personel, a także świetne warunki lokalowe. Zdaniem strony skarżącej, należy uznać, że w tej sytuacji odrzucenie jej oferty na pewno nie stanowi poprawy jakości udzielania świadczeń w regionie.

W wyniku rozpatrzenia odwołania strony skarżącej, Prezes NFZ - działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach oraz art. 138 § 1 pkt 1k.p.a. - decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], utrzymał w mocy w/w decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] grudnia 2011 r. oddalającą odwołanie skarżącej spółki od rozstrzygnięcia spornego konkursu ofert.

W uzasadnieniu decyzji Prezes NFZ stwierdził, że oferta strony skarżącej została przyjęta do postępowania konkursowego, a jej ocena została dokonana według jednolitych zasad dla wszystkich świadczeniodawców. Organ odwoławczy stwierdził, że kryteria oceny ofert, zasady punktowania i warunki wymagane od oferentów były jawne i nie podlegały zmianie w toku przedmiotowego postępowania. Według Prezesa NFZ, ocena ofert, w tym oferty strony skarżącej, odbyła się z uwzględnieniem określonych kryteriów, które były jednakowe dla wszystkich oferentów.

Prezes NFZ podkreślił, że skarżąca spółka nie spełniła wymaganych warunków, określonych w treści zarządzenia Prezesa Funduszu nr 53/2010, ponieważ nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń: rotorów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej, stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki, zestawu do elektroterapii z osprzętem, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości, a także zestawu do biostymulacji laserowej.

Organ odwoławczy podkreślił, że skarżąca spółka dołączyła do oferty oświadczenie z dnia [...] października 2011 r., z którego wyraźnie wynika, że zapoznała się z przepisami zarządzenia oraz warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń, a także, że przyjmuje je do stosowania. Organ II instancji wskazał, że strona skarżąca zadeklarowała ponadto, iż dane przedstawione w ofercie są zgodne ze stanem prawnym i faktycznym.

Zdaniem Prezesa NFZ, z akt sprawy wynika bezspornie, iż Komisja konkursowa, przeprowadzając postępowanie konkursowe, w wyniku kontroli w siedzibie skarżącej spółki - stwierdziła, że wymagany sprzęt i aparatura medyczna nie znajdowały się w miejscu udzielania świadczeń.

Prezes NFZ uznał, że niespełnianie warunku wymaganego do realizacji świadczeń finansowanych ze środków publicznych, jest niezgodne z rozporządzeniem w sprawie świadczeń gwarantowanych. Oznacza to, że nie zostały także spełnione warunki wymagane w załączniku nr 3 do zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010. Powyższe ustalenia, zdaniem organu odwoławczego, stanowiły powód odrzucenia oferty strony skarżącej.

Zdaniem Prezesa NFZ, zasadne było odrzucenie oferty skarżącej spółki z powodu niespełnienia warunków wymaganych do zawarcia i realizacji umowy, albowiem Komisja konkursowa, zgodnie z przepisem art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, miała podstawy do odrzucenia ww. oferty jako zawierającej nieprawdziwe informacje. W ocenie organu, posiadanie faktur pro forma nie jest bowiem tożsame z posiadaniem sprzętu i aparatury wymaganych w miejscu udzielania świadczeń przez przepisy cyt. zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010.

Odnosząc się do wniosku skarżącej dotyczących o uwzględnienie przy rozpatrywaniu odwołania kwestii funkcjonowania "M." Sp. J w znakomitej lokalizacji, Prezes NFZ stwierdził, że okoliczność ta nie wchodzi w skład kryteriów ocenianych w zaskarżonym postępowaniu konkursowym, prowadzonym na postawie obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności art. 148 ustawy o świadczeniach oraz unormowań zawartych w zarządzeniu Prezesa NFZ nr 54/2011 i nr 53/2010. Ponadto organ stwierdził, że posiadanie odpowiednio wykwalifikowanego personelu oraz odpowiednich warunków lokalowych, na które to okoliczności powoływała się strona skarżąca, stanowią wymóg podstawowy, który zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa umożliwia zawarcie umowy o udzielanie świadczeń.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia uznał w konsekwencji, że [...] Oddział Wojewódzki NFZ nie naruszył w toku postępowania konkursowego jego zasad określonych w ustawie o świadczeniach, aktach wykonawczych wydanych na jej podstawie, czy też zarządzeniach wydanych przez Prezesa NFZ. W tej sytuacji organ odwoławczy stwierdził, że został naruszony interes prawny strony skarżącej, albowiem z analizy akt sprawy nie wynika, aby w przedmiotowym postępowaniu konkursowym naruszono zasady przeprowadzania postępowania wynikających z ustawy o świadczeniach. Zdaniem Prezesa NFZ, w szczególności nie zostały naruszone takie zasady, jak zasada równego traktowania świadczeniodawców biorących udział w konkursie, niezmienność warunków konkursu, które podlegają ocenie w toku postępowania, a także przestrzeganie określonych w ogłoszeniu procedur konkursowych.

Reasumując, Prezes NFZ uznał, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego odwołanie strony skarżącej nie jest zasadne.

W dniu [...] lipca 2012 r. skarżąca spółka "M." Sp. jawna z siedzibą w S., reprezentowana przez adwokata, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Prezesa NFZ z dnia z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...].

Wnosząc o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] grudnia 2011 r., a także o zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, skarżąca spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. - poprzez wydanie decyzji bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także rozstrzygnięcie sprawy z pominięciem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli - poprzez przyjęcie na niekorzyść strony skarżącej, iż odpowiedzi zawarte w formularzu ofertowym zostały udzielone niezgodnie z prawdą, podczas, gdy formularz ofertowy nie zawierał precyzyjnych pytań, a ponadto nie umożliwiał wstawienia stosownych odpowiedzi;

- art. 77 i art. 80 k.p.a. - poprzez wydanie decyzji w oparciu o jednostronnie zebrany i oceniony materiał dowodowy, bez uwzględnienia argumentacji przedstawionej przez stronę skarżącą w odwołaniu, mającym na celu wykazanie nieprawidłowości tkwiących w formularzu ofertowym;

- art. 134 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - poprzez nieprzestrzeganie zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców, prowadzenie postępowania w sposób niegwarantujący zachowanie reguł uczciwej konkurencji;

- art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach - poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż skarżąca spółka złożyła nieprawdziwe informacje odpowiadając na pytania zawarte w formularzu ofertowym, podczas, gdy odpowiedzi te odpowiadały rzeczywistości i były zgodne z prawdą na dzień ich udzielania.

W uzasadnieniu skargi strona podkreśliła, że formularz ofertowy decydujący o fakcie, czy oferta świadczeniodawcy zostanie przyjęta, czy też odrzucona został nieprecyzyjnie sformułowany. W formularzu użyto bowiem sformułowania "czy oferent zapewnia", podczas gdy w odpowiedzi możliwym było jedynie udzielenie: "Nie" bądź "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązku obowiązywania umowy". Zdaniem skarżącej spółki, z uwagi na fakt, iż data rozpoczęcia obowiązywania umowy wyznaczona była na styczeń 2012 r., w czasie wypełniania formularza, a mianowicie w październiku 2011 r. oferent zapewniał, że będzie spełniał warunki od początku obowiązywania umowy, a więc na dzień [...] stycznia 2012 r. Strona skarżąca podkreśliła, że ze względu na brak możliwości wyboru udzielenia innej odpowiedzi, oferent zapewniał, iż będzie posiadał ten sprzęt. Zdaniem strony skarżącej, nieistotnym jest czas przed okresem obowiązywania umowy oraz fakt, czy oferent w chwili składania formularza oferty zapewniał sprzęty do wykonywania świadczeń będących przedmiotem umowy obowiązującej od początku stycznia 2012 r. Skarżąca spółka podkreśliła, że w chwili składania oferty posiadała już faktury proforma, świadczące o fakcie zamówienia niezbędnego sprzętu, który oferent zapewnia, iż będzie w posiadaniu. Strona skarżąca zauważyła, że biorąc pod uwagę, iż użyte zostało jednak określenie "zapewnia", w dniu złożenia oferty spółka "M." sp. j. posiadała umowy przedwstępne w postaci faktur proforma, co zostało okazane pracownikom Oddziału Wojewódzkiego NFZ podczas kontroli przeprowadzanej w dniu [...] listopada 2011 r.

W ocenie skarżącej spółki, odpowiedzi na pytania zawarte w formularzu ofertowym zostały udzielone zgodnie z prawdą. Zdaniem strony skarżącej, użycie zwrotów niedookreślonych, które w sposób niejednoznaczny i nieprecyzyjny zostały zamieszczone w formularzach ofertowych, spowodowało niesłuszne odrzucenie oferty.

Strona skarżąca stwierdziła ponadto, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, w przypadku udzielania świadczeń innych niż finansowane ze środków publicznych, nie istnieje konieczność posiadania wyposażenia, którego dotyczą ww. zapytania. Zdaniem skarżącej spółki, w formularzu ofertowym złożonym do przedmiotowego konkursu w części V. "Wykaz zasobów", oferent miał możliwość wskazania, jakie urządzenia posiadał, bądź też - co ważniejsze na kanwie tejże sprawy - jakie urządzenia będzie posiadał i w jakim okresie. W ocenie strony skarżącej, mając na uwadze fakt, iż pytania dotyczyły tego, czy oferent zapewnia sprzęt i aparaturę medyczną, a także biorąc pod uwagę treść możliwych odpowiedzi w części V formularza ofertowego - uznać należy, że przedmiotowe odpowiedzi były udzielone zgodnie z prawdą i zawierały prawdziwe informacje. W związku z tym, według strony skarżącej, w sytuacji występującej w niniejszej sprawie nie powinien mieć zastosowania przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Skarżąca spółka podkreśliła ponadto, że organy winny uwzględnić okoliczność związaną z niezmiernie krótkim okresem, w jakim oferent miał przygotować się do złożenia oferty, a więc wypełniania warunków stawianych przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ. Strona podniosła, iż ogłoszenie o konkursie ukazało się w dniu [...] października 2011 r. wraz ze specyfikacją sprzętów wymaganych przez Oddział Wojewódzki NFZ. Ostateczny termin złożenia ofert upływał w dniu [...] listopada 2011 r. W tej sytuacji skarżąca spółka stwierdziła, że w okresie dwóch tygodni nie było możliwym zakupienie sprzętu i jego fizyczne posiadanie, co uwarunkowane było zaawansowaniem technicznym sprzętu, koniecznością jego zakupienia i sprowadzenia. Skarżąca spółka podkreśliła, że miała świadomość, iż umowa będzie obowiązywała od stycznia 2012 r. i na tę datę wypełniła stawiane jej wymagania, albowiem sprzęt zakupiony na postawie faktur proforma został dostarczony do spółki w dniu [...] grudnia 2011 r.

Biorąc pod uwagę powyższe, strona skarżąca wskazała na rażący brak należytego i starannego rozpoznania sprawy przez Komisję konkursową oraz samowolne interpretowanie zapisów oferty, stanowiące w tym przypadku działanie na niekorzyść pacjenta - poprzez ograniczanie dostępności do świadczeń. Strona zarzuciła tym samym przekroczenie posiadanych kompetencji, wskazując, że do zadań NFZ nie należy stanowienie i interpretowanie przepisów prawa.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2012 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez adwokata, ustosunkowując się do stanowiska Prezesa NFZ wyrażonego w odpowiedzi na skargę, ponownie powołała się na okoliczności związane z niezmiernie krótkim okresem, w jakim oferent miał przygotować się do złożenia oferty, co - zdaniem skarżącej - czyniło niemożliwym zakupienie sprzętu i jego fizyczne posiadanie w miejscu prowadzenia działalności. Strona skarżąca wskazała, że - jako oferent - dopełniła wszelkich możliwych starań, aby taki sprzęt posiadać. Strona wskazała bowiem, że sprzęt został zamówiony, a kontrahent wystawił faktury proforma, zobowiązując się do dostawy w terminie kilku tygodni. Zdaniem strony skarżącej, wymaganie od oferenta posiadania kompletnego sprzętu jeszcze przed ogłoszeniem konkursu ofert, mając na uwadze ilość urządzeń oraz czas realizacji potencjalnych zamówień - jest niesprawiedliwe. Ponadto strona skarżąca zwróciła uwagę na zamknięty katalog odpowiedzi na poszczególne pytania w formularzu ofertowym, które uniemożliwiały stronie skarżącej na udzielenie innych odpowiedzi, niż te, które zostały wybrane przez sporządzającego formularz.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 7 grudnia 2012 r., po rozpoznaniu wniosku o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania, Sąd dopuścił do udziału w sprawie, w charakterze uczestnika postępowania - [...] Ośrodek Rehabilitacji w S., który to podmiot był uczestnikiem spornego postępowania konkursowego.

W dniu [...] marca 2013 r. wpłynęło do Sądu pismo procesowe strony skarżącej z dnia [...] marca 2013 r., w którym strona, reprezentowana przez adwokata - powołując się na przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. - wniosła o przeprowadzenie dowodu z załączonych dokumentów: protokołów odbioru sprzętu z dnia [...] grudnia 2011 r., faktury VAT nr [...], faktury VAT nr [...], karty gwarancyjnej i potwierdzenia odbioru - na okoliczność wykazania, że skarżąca spółka dysponowała stosownym sprzętem i wyposażeniem na dzień zawarcia ewentualnej umowy z NFZ, tj. przed dniem [...] stycznia 2012 r. Ponadto strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem do Sądu o zwrócenie się do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o nadesłanie dokumentacji ofertowej składanej do postępowania konkursowego przez pozostałych oferentów, a w szczególności oferentów, których oferty zostały wybrane - na okoliczność ustalenia prawidłowości przebiegu konkursu i podjęcia rozstrzygnięcia, a także na okoliczność ustalenia, czy pozostali oferenci składali oferty konkursowe zgodnie z wymaganiami stawianymi pozostałym oferentom, w tym w szczególności odnośnie zapewnienia posiadania stosownego sprzętu w chwili składania oferty.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 7 kwietnia 2013 r. pełnomocnik skarżącej spółki, podtrzymując zarzuty skargi - stwierdził, że posiadanie faktur proforma świadczy o tym, że strona skarżąca zawarła umowę nabycia owych urządzeń, których brak stwierdziła komisja konkursowa. Ponadto strona skarżąca podtrzymała stanowisko, że w duchu obowiązujących przepisów prawa, sprzęt wymagany w danym konkursie winien być w fizycznym posiadaniu oferenta na dzień rozpoczęcia udzielania świadczeń.

Sąd na powyższej rozprawie postanowił uwzględnić wniosek dowodowy skarżącej spółki o przeprowadzenie dowodu z załączonych do pisma procesowego z dnia [...] marca 2013 r. dokumentów w postaci protokołów odbioru sprzętu, karty gwarancyjnej oraz faktur VAT. Jednocześnie Sąd postanowił oddalić wniosek dowodowy strony skarżącej zawarty w punkcie drugim pisma procesowego z dnia [...] marca 2013 r., w którym strona zwróciła się do Sądu o wystąpienie do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o nadesłanie dokumentacji ofertowej składanej w spornym postępowaniu konkursowym przez pozostałych oferentów w nim uczestniczących.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną wyłącznie pod względem ich zgodności z normami prawnymi zawartymi w przepisach materialnych i procesowych, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, analizowana pod tym kątem skarga spółki "M." Spółka jawna z siedzibą w S. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. - nie narusza przepisów prawa.

Zdaniem Sądu, uznać należy, że wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...]z dnia [...] grudnia 2011 r., Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, działając jako organ odwoławczy, nie naruszył zarówno przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w tym przede wszystkim art. 134 ust. 1 i art. 148 tej ustawy, jak również unormowań zawartych w określonych przez Prezesa NFZ przepisach zarządzeń regulujących sporne postępowanie konkursowe, tj. w Zarządzeniu Prezesa NFZ Nr 53/20l0/DSOZ z dnia 2 września 2010 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju rehabilitacja lecznicza (ze zmianami), Zarządzeniu Prezesa NFZ Nr 46/2011/DSOZ z dnia 16 września 2011 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zmianami), a także w Zarządzeniu Prezesa NFZ Nr 54/2011/DSOZ z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zmianami).

Jednocześnie Sąd stwierdził, że Prezes NFZ, dokonując oceny prawidłowości przebiegu spornego postępowania konkursowego oraz prac Komisji konkursowej powołanej przez Dyrektora [...] NFZ, w tym przede wszystkim legalności podjętej przez komisję w dniu [...] listopada 2011 r. decyzji o odrzuceniu oferty skarżącej spółki - nie dopuścił się jakiejkolwiek obrazy normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach, prawidłowo przyjmując, że zachodziły podstawy do jej zastosowania przez komisję w spornym postępowaniu konkursowym.

Ponadto, w ocenie Sądu, zarówno Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Funduszu, jak i Prezes NFZ zasadnie przyjęli w swych decyzjach, że podczas spornego postępowania konkursowego nie doszło do naruszenia norm prawnych wynikających z przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłoszenia o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zaproszenia do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. Nr 273, poz. 2719).

Rozstrzygając w niniejszej sprawie, organy obu instancji prawidłowo uznały również, iż ocena ofert, dokonana przez Komisję konkursową, nastąpiła w oparciu o wytyczne zawarte w cyt. zarządzeniach Prezesa Funduszu nr 53/2010/DSOZ oraz nr 54/2011/DSOZ.

W ocenie Sądu, organy administracji publicznej, wydając obie sporne decyzje, nie dopuściły się ponadto naruszenia norm postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim przepisów art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Sąd uznał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił Prezesowi NFZ na jednoznaczne stwierdzenie, iż w spornym postępowaniu konkursowym nie doszło do naruszenia interesu prawnego strony skarżącej.

W myśl przepisów ustawy o świadczeniach, warunkiem wniesienia przez świadczeniodawcę - w niniejszej sprawie skarżącą spółkę - środka odwoławczego i skargi, jest faktyczne naruszenie przez Fundusz, określonych przepisami powszechnie obowiązującymi lub przepisami wydanymi na ich podstawie przez Prezesa NFZ, zasad postępowania w rozumieniu zarówno materialnoprawnym, jak i proceduralnym. Takie naruszenie zasad postępowania musi naruszać interes prawny świadczeniodawcy, którego istotą jest związek z konkretną normą prawa materialnego, z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje.

W niniejszej sprawie oferta skarżącej spółki - jako oferenta prowadzącego "M." w S., nie została wybrana przez Komisję konkursową ze względu na fakt, iż strona skarżąca nie spełniła wymaganych warunków, określonych w treści cyt. zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010/DSZO z dnia 2 września 2010 r., ponieważ nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń: rotorów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej, stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki, zestawu do elektroterapii z osprzętem, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości, a także zestawu do biostymulacji laserowej.

Z akt sprawy wynika, że Komisja konkursowa podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2011 r. w siedzibie skarżącej spółki, w trybie § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań - poddała weryfikacji prawidłowość i prawdziwość oświadczeń strony skarżącej zawartych w złożonej ofercie. W wyniku czynności kontrolnych Komisja konkursowa stwierdziła, że ww. sprzęt i aparatura medyczna nie znajdowały się w miejscu udzielania świadczeń, a więc w prowadzonym przez skarżącą spółkę centrum rehabilitacji.

W konsekwencji Komisja konkursowa uznała, że niespełnienie przez stronę skarżącą warunków wymaganych do realizacji świadczeń objętych zakresem konkursu, określonych w załączniku nr 3 do zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010/DSOZ z dnia 2 września 2010 r. - jest niezgodne z rozporządzeniem w sprawie świadczeń gwarantowanych. Biorąc to pod uwagę, Komisja konkursowa stwierdziła, że powyższe ustalenia stanowią powód odrzucenia oferty strony skarżącej.

Zdaniem Sądu, istotą niniejszej sprawy jest więc przede wszystkim ustalenie, czy Komisja konkursowa, a następnie Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Funduszu, jak i Prezes NFZ - zasadnie przyjęli, że skarżąca spółka, pomimo okazania w toku kontroli faktur pro forma dotyczących zamówienia sprzętu, nie posiadała wspomnianego sprzętu i aparatury medycznej w miejscu udzielania świadczeń i czy organy te w ogóle prawidłowo uznały, że - w świetle obowiązujących unormowań prawnych - strona skarżąca, jako oferent, była zobowiązana faktycznie posiadać ów sprzęt i aparaturę w miejscu udzielania świadczeń (w siedzibie centrum rehabilitacji) na dzień złożenia oferty, a nie - jak twierdziła skarżąca spółka - dopiero na dzień rozpoczęcia udzielania świadczeń objętych konkursem, a więc na dzień [...] stycznia 2012 r.

W konsekwencji, zadaniem Sądu było zbadanie również prawidłowości przyjętego przez Komisję konkursową, a także organy Funduszu obu instancji - stanowiska, że z powodu niespełnienia przez stronę skarżącą warunków wymaganych do zawarcia i realizacji umowy (vide: brak zadeklarowanego w formularzu ofertowym sprzętu w miejscu udzielania świadczeń), zaszły podstawy prawne do odrzucenia jej oferty, na podstawie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym, odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje.

Otóż należy zauważyć, że skarżąca spółka - po pierwsze, stanęła na stanowisku, że nie jest istotny stan faktyczny przed okresem obowiązywania umowy oraz fakt, czy oferent w chwili składania oferty (formularza oferty) zapewniał sprzęt i aparaturę potrzebne do wykonywania świadczeń będących przedmiotem umowy (obowiązującej dopiero od [...] stycznia 2012r.). W konsekwencji strona skarżąca uznała, że nie była zobowiązana posiadać de facto w dacie kontroli, a więc w dniu [...] listopada 2011 r., spornej aparatury medycznej, gdyż obowiązek taki nie wynikał z przepisów prawa regulujących sporne postępowanie konkursowe. Po drugie, strona skarżąca uznała, że - wbrew stanowisku Komisji konkursowej - posiadała jednak wymagany sprzęt i aparaturę, albowiem okazała w toku kontroli stosowne faktury pro forma, świadczące - jej zdaniem - o tym, że zawarła umowę nabycia niezbędnego sprzętu medycznego. W konsekwencji, biorąc pod uwagę, że w formularzu ofertowym użyte zostało określenie "zapewnia" oraz, że w dniu złożenia oferty spółka posiadała umowy przedwstępne w postaci faktur pro forma - strona skarżąca uznała, że jej odpowiedzi na pytania zawarte w formularzu ofertowym zostały udzielone zgodnie z prawdą, co nie dawało jakichkolwiek podstaw do odrzucenia oferty w trybie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Ustosunkowując się do powyższych zarzutów strony skarżącej, należy przede wszystkim wskazać na wstępie, że zasadami przeprowadzania postępowania konkursowego, które określa ustawa o świadczeniach są w szczególności: równe traktowanie świadczeniodawców, niezmienność warunków, które podlegają ocenie w toku postępowania, zachowanie uczciwej konkurencji oraz przestrzeganie określonych w ogłoszeniu procedur. Należy wskazać ponadto, że Prezes Funduszu, działając na podstawie art. 146 ust. 1 pkt. 2 i 3 cyt. ustawy, zarówno kryteria oceny ofert jak i przedmiot zamówienia określił w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, a także w zarządzeniach Prezesa NFZ dotyczących postępowania konkursowego w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna.

Niewątpliwie, w świetle poglądów zarówno literatury, jak i ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, przyjmuje się, że wspomniane zarządzenia Prezesa NFZ są dla świadczeniodawców biorących udział w konkursie wiążące (tak: m. in. Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ wyrok z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 262/10).

Należy zauważyć, iż Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia określa warunki zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zgodnie z posiadanymi kompetencjami, uwzględniając przy ich tworzeniu obowiązujące przepisy prawa. Wydane w ich sprawie zarządzenia, stanowią dla dyrektorów oddziałów wojewódzkich Funduszu podstawę do zawarcia umów o udzielanie świadczeń w poszczególnych zakresach. W trakcie opracowywania zarządzeń, ich projekty podlegają konsultacjom zgodnie z zasadami określonymi ustawą o świadczeniach, a po zakończeniu uzgodnień, zarządzenia udostępniane są do informacji publicznej na stronie internetowej Funduszu. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy słusznie zauważył zatem w niniejszej sprawie, iż w przypadku przystąpienia świadczeniodawcy do danego konkursu ofert poprzez złożenie w nim stosownej oferty, zarządzenia mające zastosowanie do prowadzonego postępowania, stają się również wiążące dla tegoż świadczeniodawcy (tak również: WSA w Warszawie m.in. /w:/ wyrok z dnia 23 stycznia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 950/06).

Przepis art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach stanowi, iż Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.

Jednym z wymogów zachowania wspomnianych zasad jest dokonanie przez komisję konkursową oceny wszystkich ofert zgodnie z obowiązującymi regulacjami prawnymi, w tym m. in. zgodnie z wytycznymi zawartymi w przepisie art. 148 ustawy o świadczeniach.

Niewątpliwie kryteria oceny ofert, użyte w ustawie i dookreślone następnie - na podstawie art. 146 ustawy o świadczeniach - przez Prezesa Funduszu, na podstawie opinii właściwych konsultantów krajowych, stanowią podstawową wykładnię (wskazówkę) dla komisji konkursowych, jak dokonywać porównywania złożonych ofert.

Podkreślić należy, iż Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wskazał oferentom w ogłoszeniu o konkursie wyżej przywołane zarządzenia określające wymagania właściwe dla tego postępowania, zaś skarżąca spółka do oferty składanej w postępowaniu dołączyła "Oświadczenie Oferenta", w którym wyraźnie wskazała m. in., że zapoznała się z warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania.

Zdaniem Sądu, należy uznać, że w niniejszej sprawie przyjęta do postępowania konkursowego oferta skarżącej spółki została oceniona przez Komisję konkursową według jednolitych zasad obowiązujących wszystkich świadczeniodawców (oferentów) biorących udział w tym postępowaniu. Ponadto należy podkreślić, że kryteria oceny tych ofert, zasady ich punktowania i warunki wymagane od oferentów były jawne i nie podlegały zmianie w toku przedmiotowego postępowania.

Ustosunkowując się w tej sytuacji do zarzutów strony skarżącej, należy - zdaniem Sądu - uznać, że skoro w toku kontroli Komisja konkursowa ustaliła, że skarżąca spółka nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń (w prowadzonym przez spółkę centrum rehabilitacji): rotorów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej; stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki; zestawu do elektroterapii z osprzętem, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości oraz zestawu do biostymulacji laserowej, zachodziły pełne podstawy do uznania, że strona skarżąca - po pierwsze, nie spełnia warunków określonych w treści zarządzenia Prezesa Funduszu Nr 53/2010/DSOZ, a - po drugie, że udzielone przez nią odpowiedzi w formularzu ofertowym zawierały nieprawdziwe informacje, dające podstawę do odrzucenia oferty w trybie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

W ocenie Sądu, nie sposób podzielić stanowiska strony skarżącej, iż - w świetle obowiązujących unormowań prawnych - skarżąca spółka, jako oferent, nie była obowiązana faktycznie posiadać ów sprzęt i aparaturę w miejscu udzielania świadczeń (w siedzibie centrum rehabilitacji) na dzień złożenia oferty, lecz dopiero - jak twierdziła skarżąca - na dzień rozpoczęcia udzielania świadczeń objętych konkursem, a więc na dzień [...] stycznia 2012 r.

Otóż, należy zauważyć przede wszystkim, że oba etapy postępowania prowadzącego do zawarcia umowy ze świadczeniodawcą (postępowanie konkursowe ofert lub rokowania oraz zawarcie umowy z wybranym świadczeniodawcą) są ściśle ze sobą powiązane, tworząc jedno postępowanie mające za cel zawarcie umowy z wybranym świadczeniodawcą. Ścisły związek wspomnianych etapów wyraża się podporządkowaniem treści przyszłej umowy o udzielanie świadczeń zdrowotnych warunkom zgłoszonym w ofercie, których ocena zadecydowała o wyborze danego świadczeniodawcy. Zdaniem Sądu, powyższe oznacza, że wynik postępowania ofertowego rzutuje wprost na ostateczny rezultat, jakim jest zawarcie umowy i oznacza, że nie jest możliwe zawarcie ze świadczeniodawcą, który wygrał konkurs, umowy na innych warunkach, niż podane przez niego w ofercie. Dlatego też błędne jest stanowisko strony skarżącej, która sugeruje, że inne są wymagania stawiane stronie na etapie postępowania ofertowego (na dzień złożenia oferty i ewentualnej kontroli jej prawidłowości oraz prawdziwości złożonych oświadczeń ofertowych), a inne na etapie zawarcia umowy. Przy takim rozumowaniu, wynik postępowania konkursowego nie miałby, poza wskazaniem konkretnego świadczeniodawcy, większego znaczenia dla treści przyszłej umowy, ani też nie gwarantowałby zawarcia umowy. Tymczasem, z przepisu art. 158 ustawy o świadczeniach wynika związanie stron warunkami umowy, które podlegały ocenie przy wyborze oferty. Inaczej mówiąc, to co strona przedstawiła w ofercie (formularzu ofertowym) jest wiążące i będzie przedmiotem umowy zawartej po wygraniu konkursu przez oferenta. Zatem informacje przedstawione w ofercie (formularzu ofertowym) muszą być aktualne i prawdziwe i w dacie składania oferty musi być pewne, że zobowiązania przedstawione w ofercie będą możliwe do wykonania i będą wykonane.

Warto wskazać, iż powyższe stanowisko zajął w swym dotychczasowym orzecznictwie również Naczelny Sąd Administracyjny, który stwierdził przy tym, że Komisja konkursowa ma za zadanie ocenę ofert oraz warunków zawartych w ofertach i na tej podstawie rozstrzyga konkurs, a zatem - jak wskazał NSA - nie jest jej zadaniem ustalanie zdarzeń przyszłych, które mogą, ale nie muszą nastąpić (vide: m.in. wyroki NSA z dnia 24 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 520/10 oraz z dnia 11 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 372/10, czy też z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1154/10).

Niewątpliwie oświadczenia skarżącej spółki zawarte zarówno w odpowiedziach na pytania w formularzu ofertowym, jak i w załączonym do oferty oświadczeniu oferenta, pozostawały w sprzeczności z ustaleniami kontroli przeprowadzonej przez Komisję konkursową w dniu [...] listopada 2011 r. Z całą pewnością nie jest w tej sytuacji trafne stanowisko jakoby konieczne było badanie przez Komisję, czy w przyszłości, przy zawieraniu umowy, skarżący oferent będzie miał w swojej dyspozycji stosowny sprzęt i aparaturę medyczną niezbędne do udzielania świadczenia w prowadzonym centrum rehabilitacji.

Zdaniem Sądu, na etapie przystąpienia do ogłoszonego przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ konkursu ofert, skarżąca spółka, jako oferent, miała obowiązek wykazać, że przedmiotowy sprzęt i aparatura medyczna znajduje się w jego dyspozycji - co też strona skarżąca nie udowodniła zarówno w toku postępowania konkursowego, jak i późniejszych postępowań - administracyjnego oraz sądowego.

Ponadto, zdaniem Sądu, nie sposób zgodzić się również z zarzutem strony skarżącej podniesionym w skardze, jakoby z uwagi na fakt okazania w toku kontroli faktur pro forma, posiadała ona wymagany sprzęt i aparaturę medyczną w miejscu udzielania świadczeń objętych spornym konkursem.

Otóż, należy wskazać, że zarówno w piśmiennictwie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż faktura pro forma pełni wyłącznie funkcję informacyjną. Jest zapowiedzią, że kontrahent wkrótce otrzyma fakturę VAT. Jednocześnie przyjmuje się, że dowodem zawarcia transakcji oraz dowodem księgowym jest dopiero faktura VAT, wskazując jednocześnie, że na podstawie faktur pro forma nie należy dokonywać zapisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, ewidencji VAT oraz ewidencji księgowej.

Ponadto należy zauważyć, że choć przepisy podatkowe milczą na temat faktur pro forma, tego rodzaju fakturę można w pewnych okolicznościach potraktować, jako ofertę, w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Kodeks cywilny określa bowiem, że oświadczenie drugiej stronie woli zawarcia umowy stanowi ofertę, jeżeli określa istotne postanowienia tej umowy (tak: m.in. S. Bobrowski /w:/ Faktura pro forma. Kiedy i po co wystawiać?, http://msp.money.pl/).

Warto zwrócić uwagę, że również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 grudnia 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 2559/10 - uznał, że faktura pro forma to dokument będący zapowiedzią lub propozycją faktury (zwykle faktury VAT). Nie jest dokumentem księgowym. Faktura pro forma pełni rolę oferty handlowej. Teoretycznie i praktycznie, może się zdarzyć, że faktura pro forma nie pokrywa się z fakturą ostateczną. Zatem faktura pro forma jest dokumentem, który jest zapowiedzią, że kiedyś zostanie wystawiona zwykła faktura, lecz nie jest dokumentem księgowym. Zdaniem Sądu, w obrocie handlowym faktura pro forma pełni jedynie rolę pewnego rodzaju oferty zawarcia umowy sprzedaży towaru lub świadczenia usług. Zapowiada, że w przyszłym okresie zostanie wystawiona właściwa faktura VAT. Ponadto, jak wskazał WSA w przedmiotowym wyroku, faktura pro forma nie jest dowodem dokonania transakcji, ani dowodem księgowym, a co za tym idzie na jej podstawie nie ma możliwości ujmowania jej w księgach podatkowych. WSA w Warszawie wskazał w konsekwencji w uzasadnieniu wyroku, że skoro ustawodawca nie zawarł unormowań dotyczących tego typu dokumentów w żadnym akcie prawnym związanym z podatkiem Vat, czy tez podatkiem dochodowym od osób prawnych, należy zatem stwierdzić, iż faktury pro forma nie wywołują żadnych skutków podatkowych.

Wskazuje się, że faktura pro forma stanowi swoistego rodzaju potwierdzenie złożenia oferty, w rozumieniu Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym oświadczenie drugiej stronie woli zawarcia umowy stanowi ofertę, o ile określa istotne postanowienia tej umowy. Faktura pro forma często zawiera wszystkie dane, jakie znajdują się w typowej umowie, tj. oznaczenie stron, przedmiot sprzedaży oraz termin płatności. Tym samym, przyjmuje się, że dokonanie zapłaty przez kontrahenta na podstawie danych zawartych w fakturze pro forma skutkuje zawarciem umowy sprzedaży przez przyjęcie złożonej oferty.

W piśmiennictwie przyjmuje się, że wystawienie i doręczenie faktury pro forma oznaczać będzie złożenie oferty zawarcia umowy jedynie wówczas, gdy sposób doręczenia i elementy zawarte w fakturze pro forma będą spełniały wymogi stawiane przez przepisy prawa. Przede wszystkim doręczenie omawianego rodzaju faktury powinno odpowiadać treści art. 66 § 1 k.c. Wskazuje się ponadto, że w przypadku doręczenia faktury pro forma, przyjęcie oferty w niej zawartej może nastąpić w szczególności np. poprzez złożenie oferentowi oświadczenia w formie ustnej. Może to również nastąpić poprzez podpisanie faktury pro forma i odesłanie jej oferentowi. Wskazuje się również, iż za przyjęcie oferty można w określonej sytuacji uznać przyjęcie przesłanego towaru bez zastrzeżeń, odebranie towaru od sprzedającego. Ponadto oblat może wyrazić swoją wolę w sposób dostateczny poprzez zapłatę ceny wynikającej z faktury pro forma. Jednocześnie zwraca się uwagę, że nie jest również wykluczone, iż doręczenie faktury pro forma z określeniem terminu, sposobu płatności i połączone z dostarczeniem towaru będzie mogło zostać uznane za czynność o niejako podwójnym charakterze. Z jednej strony zastrzeżony termin oznaczać może czas, do którego wiąże złożona oferta, z drugiej zaś (w przypadku, kiedy można stwierdzić, iż nastąpiło przyjęcie oferty) termin spełnienia świadczenia wzajemnego (zapłaty ceny) przez oblata (vide: P. Czerski, Cywilnoprawne skutki wystawienia i doręczenia faktury pro forma, Rejent z 2002 r. nr 5, po. 77)

Biorąc powyższe pod uwagę, należy uznać, że okazane w toku kontroli przez skarżącą spółkę faktury pro forma, analizowane dodatkowo w kontekście załączonych na etapie postępowania sądowego "ostatecznych" faktur Vat (vide: faktury Vat załączone do pisma procesowego z dnia [...] marca 2013 r.), nie mogły - wbrew sugestiom strony skarżącej - świadczyć o tym, że skarżąca spółka nabyła sporne sprzęty i aparaturę i była w ich prawnym (cywilno-prawnym) posiadaniu jako właściciel owych rzeczy ruchomych. Zdaniem Sądu, brak jest bowiem jakichkolwiek danych zawartych w tych fakturach, jak również towarzyszących im czynnościach obu stron (kontrahentów transakcji dotyczącej owych sprzętów), które mogłyby wskazywać, że doszło do skutecznego zawarcia umowy kupna-sprzedaży w trybie przyjęcia oferty.

W konsekwencji Sąd uznał, że nie można podzielić stanowiska strony skarżącej, iż udzielone przez nią odpowiedzi na pytania zawarte w formularzu ofertowym zawierały prawdziwe informacje. Komisja słusznie przyjęła, że skarżąca spółka nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi na pytania dotyczące statusu posiadania wymaganego sprzętu, które zawarte były w części VIII. 1 formularza ofertowego. W tej sytuacji, jednoznaczne brzmienie odpowiedzi udzielanych przez stronę skarżącą, skutkujące przyznaniem jej określonej liczby punktów, naruszały warunek określony w zarządzeniu Prezesa Funduszu Nr 54/2011/DSOZ, a więc strona nie mogła odpowiedzieć w formularzu, iż "spełnia warunek w dniu złożenia oferty i będzie go spełniać od początku obowiązywania umowy", gdyż - wbrew takiemu zapewnieniu - nie spełniała stosownych warunków (nie posiadała wymaganego sprzętu) w dniu złożenia oferty oraz w dacie przeprowadzonej później kontroli.

W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zarówno Komisja konkursowa, jak również organy Funduszu obu instancji, zasadnie przyjęły, że z powodu niespełnienia przez stronę skarżącą warunków wymaganych do zawarcia i realizacji umowy (vide: brak zadeklarowanego w formularzu ofertowym sprzętu w miejscu udzielania świadczeń), zaszły podstawy prawne do odrzucenia jej oferty, na podstawie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym, odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje.

Ustosunkowując się jedynie na marginesie do podnoszonych przez stronę skarżącą okoliczności dotyczących konieczności uwzględnienia przez organy obu instancji, przy rozpatrywaniu odwołania, kwestii związanych z funkcjonowaniem centrum rehabilitacji w znakomitej lokalizacji, należy stwierdzić, iż Prezes NFZ zasadnie wskazał, że okoliczność ta nie wchodzi w skład kryteriów ocenianych w zaskarżonym postępowaniu konkursowym, prowadzonym na postawie obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności art. 148 ustawy o świadczeniach oraz unormowań zawartych w zarządzeniu Prezesa NFZ nr 54/2011 i nr 53/2010. Ponadto, organ prawidłowo - zdaniem Sądu - zauważył, że posiadanie odpowiednio wykwalifikowanego personelu oraz odpowiednich warunków lokalowych, na które to okoliczności powoływała się strona skarżąca, stanowią wymóg podstawowy, który zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa umożliwia w ogóle zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Z kolei, jeśli chodzi o sugestie skarżącej spółki dotyczące rzekomego braku dostępu (na etapie postępowania administracyjnego) do ofert pozostałych podmiotów uczestniczących w spornym postępowaniu konkursowym i w konsekwencji utrudnienia realizacji prawa strony do skutecznego odwołania się od jego wyników, Sąd uznał, że twierdzenia strony skarżącej spółki w tym zakresie nie znajdują żadnego potwierdzenia zarówno w materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania, jak i w dodatkowo złożonego na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2013 r. oświadczenia pełnomocnika strony skarżącej. Zdaniem Sądu, z akt sprawy oraz ze złożonego pisma strony nie wynika, iż skarżąca spółka w niniejszej sprawie występowała o udostępnienie jej dokumentacji pozostałych podmiotów biorących udział w spornym postępowaniu konkursowym. Strona nie wykazała, aby w toku czy to postępowania konkursowego przed Komisją konkursową, czy też na dalszym etapie postępowania - w toku postępowania administracyjnego toczącego się przed organami obu instancji, występowała do wskazanych organów z wnioskiem o umożliwienie jej zapoznania się z całością akt sprawy, w tym z dokumentacją - ofertami złożonymi przez pozostałych oferentów uczestniczących w spornym postępowaniu konkursowym.

Owszem, w ocenie Sądu, należy wyraźnie wskazać, że prezentowane w podobnych sprawach, jak niniejsza, stanowisko Prezesa NFZ, zgodnie z którym odmowa udostępnienia stronom skarżącym dokumentacji ofertowej, złożonej przez konkurencyjnych świadczeniodawców biorących udział w postępowaniu konkursowym, wynika rzekomo z przepisów prawa powszechnie obowiązującego - budzi co najmniej uzasadnione wątpliwości (vide: m. in. stanowisko wyrażone w zdaniach odrębnych sędziów NSA złożonych do wyroków NSA z dnia 16 marca 2011r., sygn. akt II GSK 264/10 oraz II GSK 265/10, czy też wyroku NSA z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 554/10). Niemniej należy jednocześnie stanowczo podkreślić, że w rozpatrywanej sprawie brak było jakichkolwiek wątpliwości w tym zakresie, gdyż strona skarżąca w ogóle nie występowała do organów z formalnym wnioskiem o udostępnienie jej dokumentacji innych oferentów, a nawet nie uprawdopodobniła, by na jakimkolwiek etapie sprawy była choćby ogólnie zainteresowana dokumentacją swoich konkurentów, ograniczając się we wszystkich swoich wystąpieniach wyłącznie do zarzutów dotyczących rzekomo wadliwej oceny jej własnej oferty oraz do zarzutów w przedmiocie bezpodstawności wydanej przez Komisję konkursową decyzji o odrzuceniu jej oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Niezależnie jednak od powyższego, Sąd uznał, że błędne jest stanowisko strony skarżącej związane z zarzutem nieprzeprowadzenia kontroli pozostałych oferentów biorących udział w spornym postępowaniu konkursowym. Należy zauważyć bowiem, że tego rodzaju obowiązek nie wynika ani z ustawy o świadczeniach, ani też z § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. Powołany przepis nie nakłada na komisję obowiązku kontrolowania wszystkich oferentów, a jedynie daje uprawnienie do przeprowadzenia tego rodzaju czynności kontrolnych w stosunku do tych świadczeniodawców, których oferty mogą budzić wątpliwości co do prawdziwości lub prawidłowości danych zawartych w ofercie (tak. m. in. NSA /w:/ wyrok z dnia 6 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1264/10).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany jest w związku z powyższym wyjaśnić, że oddając na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2013 r. wniosek dowodowy strony skarżącej zawarty w punkcie drugim jej pisma procesowego z dnia [...] marca 2013 r. (vide: wniosek o zwrócenie się przez Sądu do Dyrektora [...]Oddziału Wojewódzkiego NFZ o nadesłanie dokumentacji ofertowej składanej w spornym postępowaniu konkursowym przez pozostałych oferentów w nim uczestniczących), działał na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym to przepisem sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Należy zwrócić uwagę, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (tak również: B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 257 i powołany tam wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt V SA 671/00).

Należy zauważyć, że przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości. Jednocześnie należy mieć na uwadze, iż nie może prowadzić to do merytorycznego rozpoznania sprawy, bowiem rolą sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu.

W niniejszej sprawie Sąd uznał, że uwzględnienie wniosku dowodowego, wskazanego przez stronę skarżącą, nie było niezbędne dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem dotychczas zgromadzony materiał dowodowy stwarzał Sądowi możliwość dokonania pełnej oceny legalności zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ.

Ponadto wskazać należy wyraźnie, że art. 106 § 3 p.p.s.a. nie służy do zwalczania ustaleń faktycznych, z którymi strona skarżąca się nie zgadza (tak m.in. /w:/ wyrok NSA z dnia 27 października 2004 r., FSK 1186/04, nie publik.).

W konsekwencji Sąd stwierdził, iż wbrew zarzutom skarżącej spółki, organy obu instancji zgromadziły w sposób należyty materiał dowodowy, odnosząc się w sposób pełny do wszystkich przywołanych przez stronę skarżącą argumentów na okoliczność braku podstaw do rozstrzygnięcia konkursu na niekorzyść skarżącej.

Mając na względzie powyższe uznać należy, że Prezes NFZ, działając zgodnie z przepisem art. 77 § 1 k.p.a., rozważył w sposób wszechstronny całokształt zebranego materiału dowodowego i stosownie do unormowania zawartego w art. 80 k.p.a. - ustalił, że zachodziły podstawy do odrzucenia oferty strony skarżącej.

Również uzasadnienia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu, spełniają wszelkie istotne warunki, o których stanowi przepis art. 107 § 3 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł, jak w sentencji wyroku.