Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 104/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 1, pkt 2, pkt 4, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 2a, art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3, ust. 7  9
journal: Dz.U. 2017 poz 1851
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 25 września 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant St. sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2019 roku sprawy ze skargi D. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrot świadczenia wychowawczego oddala skargę. MR


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez D. C., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:

Prezydent Miasta Ł. decyzja z dnia [...] orzekł:

1. o uznaniu za nienależnie pobrane przez D. C.:

- świadczenie wychowawcze na dziecko A. W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku, w wysokości 500 zł miesięcznie;

- świadczenie wychowawcze na dziecko K. W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku, w wysokości 250 zł miesięcznie;

2. o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na dzieci: A. W. i K.W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku w kwocie 10.250 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczonymi do dnia 6 września 2018 roku w kwocie 1.049,53 zł, co łącznie stanowi kwotę 11.299,53 zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 2 pkt 1, pkt 2, pkt 4, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 2a, art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3, ust. 7 – 9 ustawy z dnia 11 lutego 2016 roku o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1851 ze zm., dalej jako: "ustawa").

Kwestionując powyższą decyzję odwołanie wniosła D. C., która domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości z uwagi na to, że świadczenie wychowawcze zostało w całości przeznaczone na potrzeby dzieci, a zatem nie było ono nienależne. Świadczenie pobrane na dziecko, nad którym strona sprawuje opiekę naprzemienną zostało w przekazywane na rachunek bankowy byłego męża. Świadczenie byłoby nienależne gdyby ojciec dzieci wystąpił o nie i je otrzymał. Obecnie żądanie zwrotu kwoty ponad 10.250 zł jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Podnosi, że z byłym mężem ustalili, że to ona wystąpi o świadczenie wychowawcze. Wskazuje, że gdyby uznać argumentację organu za słuszną to ona powinna zwrócić świadczenie wychowawcze w kwocie 10.250 zł wraz z odsetkami, ale jej były mąż nie może wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji przyznającej świadczenie za ten okres, co oznacza, że świadczeniodawca bezpodstawnie się w ten sposób wzbogaca. Odwołująca się nie była pouczona, że orzeczenie rozwodu w jakikolwiek sposób wpłynie na zasadność przyznania świadczenia. Gdyby tak było nigdy nie zgodziłaby się na takie ustalenia dotyczące dzieci jak zawarte w wyroku rozwodowym, bowiem mają one jedynie charakter formalny. W praktyce małżonkowie nadal razem sprawują opiekę nad dziećmi i finansują ich potrzeby.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przywołaną na wstępie decyzją, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania i przedstawiając treść regulacji prawnych wskazał, iż D. C. w dniu 4 kwietnia 2016 roku złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego kolejne dzieci: A. W. i K.W.. W składzie rodziny wskazała: D. W. (wnioskodawcę), K. W. (męża), J. W. (córkę) A. W. (córkę) i K. W. (syna). Prezydent Miasta Ł., po rozpatrzeniu powyższego wniosku – uznając że zostały wypełnione kryteria określone w ustawie – decyzją z dnia[...], nr [...] przyznał D. W. prawo do świadczenia wychowawczego na dziecko A.W. oraz świadczenia wychowawczego na dziecko K. W., w wysokości po 500 zł miesięcznie na każde dziecko, na okres od dnia 1 kwietnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku.

W dniu 1 grudnia 2017 roku do organu pierwszej instancji wpłynął wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...], sygn. akt [...] (prawomocny od dnia 26 lipca 2016 roku), rozwiązujący przez rozwód związek małżeński D. W. z K. W. oraz powierzający wykonywanie władzy rodzicielskiej nad dziećmi: J. W., A. W. i K. W. obojgu rodzicom i ustalając, że miejscem zamieszkania J. W. będzie miejsce zamieszkania ojca, zaś miejscem zamieszkania A. W. i K. W. będzie miejsce zamieszkania matki. Ponadto Sąd ustalił, że strony będą sprawowały opiekę naprzemienna nad dziećmi A. W. i K. W. w systemie dwutygodniowym poczynając od 1 września 2016 roku. Sąd ustalił także, że koszty utrzymania A. W. i K. W. ponoszą strony w okresach kiedy dzieci mieszkają u każdego z nich, a ponadto koszty wychowania i utrzymania J. W. ponoszą obie strony i w ramach tego obowiązku zasądził od D. W. na rzecz J. W. tytułem alimentów kwotę 50 zł miesięcznie płatną do rąk ojca. Sąd ustalił także kontakty D. W. z J. W. w pierwszy i drugi weekend miesiąca od piątku od godziny 15:00 do niedzieli do godziny 20:00 z obowiązkiem odbierania i przyprowadzania małoletniej z i do jej miejsca zamieszkania.

Jak wskazało Kolegium, wyrok ma istotny wpływ na ustalone prawo do świadczenia wychowawczego na kolejne dzieci tj. A. W. i K. W. Od dnia 1 sierpnia 2016 roku się skład rodziny bowiem w rozumieniu ustawy w skład rodziny odwołującej wchodzi ona i dzieci: A. W. i K.W. nad którymi zgodnie z wyrokiem strona wraz z byłym mężem sprawuje opiekę naprzemienną od dnia 1 września 2017 roku.

Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 16 ustawy rodzina to odpowiednio następujący członkowie rodziny: małżonkowie, rodzice dzieci, opiekun faktyczny dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25. rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 roku o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 2092); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienna obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji, lub żyjących w rozłączeniu sprawowana w porównywalnych i powtarzających się okresach, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców.

Jak stwierdziło Kolegium, odwołująca z byłym mężem sprawują po rozwodzie opiekę naprzemienną nad dziećmi: A. W. i K. W., zatem zgodnie z ww. definicją od dnia 1 sierpnia 2016 roku dzieci te są członkami rodziny zarówno odwołującej, jak i jej byłego męża. Nie jest natomiast członkiem rodziny odwołującej dziecko J. W. (nie została objęta systemem opieki naprzemiennej). Sąd ustalił bowiem, że miejscem zamieszkania J. W. będzie miejsce zamieszkania ojca, zasądził także od odwołującej na rzecz córki tytułem alimentów kwotę 50 zł miesięcznie płatną do rąk ojca oraz ustalił kontakty odwołującej z córką. W konsekwencji, dziecko A. W. jest pierwszym dzieckiem w rodzinie odwołującej, kolejnym dzieckiem jest K.W.. Warunkiem uzyskania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w rodzinie jest złożenie wniosku o ustalenie prawa na to dziecko oraz spełnienie kryterium dochodowego wynikającego z art. 5 ust. 3 ustawy. Odwołująca nie złożyła wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w rodzinie, zatem od dnia 1 sierpnia 2016 roku świadczenie wychowawcze na dziecko A. W. nie przysługuje.

Sięgając do treści art. 5 ust. 2a ustawy Kolegium wyjaśniło, że w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego.

Od dnia 1 września 2016 roku tj. od dnia ustanowienia prawomocnym wyrokiem opieki naprzemiennej na dziećmi A. W. i K. W., odwołującej przysługuje świadczenie wychowawcze w wysokości 250 zł miesięcznie na kolejne dziecko w rodzinie tj. na dziecko K.W.. Z tego powodu Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] orzekł o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze na dziecko A. W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku, w wysokości 500 zł miesięcznie i świadczenie wychowawcze na dziecko K.W. za okres od dnia 1 września 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku, w wysokości 250 zł miesięcznie oraz orzekł o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w kwocie 10.250 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczonymi do dnia 6 września 2018 roku w kwocie 1.049,53 zł, co łącznie stanowi kwotę 11.299,53 zł.

Jak podkreśliło Kolegium, w związku z wyrokiem Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...], sygn. akt [...] zmienił się stan faktyczny w sprawie. Zmiana ta ma istotny wpływ na prawo wnioskodawcy do świadczenia wychowawczego, bowiem odwołującej od dnia 1 sierpnia 2016 roku nie przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego na dziecko A. W., zaś od dnia 1 września 2016 roku (od dnia ustanowienia opieki naprzemiennej) na dziecko K.W. przysługuje na podstawie art. 5 ust. 2a ustawy w wysokości 250 zł miesięcznie. Świadczenie wychowawcze na dzieci A. i K.W. w wysokości 500 zł miesięcznie zostało wypłacone odwołującej do dnia 30 września 2017 roku. W konsekwencji świadczenie wychowawcze wypłacone na dziecko A. W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2018 (powinno być do 2017) roku w wysokości 500 zł miesięcznie oraz na dziecko K.W. za okres od dnia 1 września 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku w wysokości 250 zł miesięcznie jest na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 ustawy świadczeniem nienależnie pobranym. Kwota nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego została ustalona prawidłowo (14 miesięcy x 500 zł + 13 miesięcy 250 zł = 7000 zł + 3.250 zł = 10.250 zł).

Osoba, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu (art. 25 ust. 1 ustawy), a kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego podlegają zwrotowi łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie (art. 25 ust. 9 ustawy).

Pouczenie o treści art. 20 ust. 1 ustawy zobowiązującym osobę otrzymującą świadczenie wychowawcze do niezwłocznego powiadomienia organu o wystąpieniu zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego zostało zawarte w decyzji o przyznaniu świadczenia, jak i we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego. Odwołująca składając wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego oświadczyła, iż wnosi o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na kolejne dziecko zamieszkujące z nią oraz pozostające na jej utrzymaniu A. W. i K.W..

Ponadto we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego jest zawarta definicja rodziny, z którą odwołująca zapoznała się potwierdzając to własnoręcznym podpisem. Po zapoznaniu się z definicją rodziny odwołująca oświadczyła, że w skład jej rodziny, oprócz niej, wchodzi A. W. (córka), K.W. (syn), J. W. (córka) i K. W. (mąż).

Konkludując Kolegium stwierdziło, że odwołująca była prawidłowo poinformowana o warunkach nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasadach ich ustalania, przyznawania i wypłacania, które zostały określone w ustawie.

Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje załączona do odwołania ugoda obejmująca porozumienie rodzicielskie zawarte w dniu 22 czerwca 2016 roku pomiędzy małżonkami, w którym odwołująca oświadczyła, że nie otrzymała świadczenia wychowawczego, a w przypadku jego uzyskania zobowiązuje się do przekazania jego połowy na rzecz byłego męża w terminie 7 dni. Ugoda nie może zawierać zapisów niezgodnych z przepisami prawa materialnego w tym z przepisami ustawy. W przypadku ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na dzieci, nad którymi rodzice sprawują opiekę naprzemienną, to nie wnioskodawca decyduje kiedy i w jakiej wysokości przekaże środki drugiemu z rodziców, a obowiązujące w tym zakresie przepisy ustawy.

Reasumując Kolegium uznało, iż Prezydent Miasta Ł. prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, wydana zaś w sprawie decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skardze ma powyższą decyzję D. C. wskazała na naruszenie:

1. przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2096 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") przez brak ustalenia stanu faktycznego w sprawie, w szczególności przez brak ustalenia faktycznego sposobu sprawowania opieki nad małoletnimi A. i K. W., gdy faktyczny sposób sprawowania opieki nad małoletnimi nie wypełnia definicji opieki naprzemiennej;

2. prawa materialnego, tj. art. 25 w zw. z art.. 5 ust. 2a ustawy przez ich błędne zastosowanie.

Opierając się na wskazanych zarzutach skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w całości, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia [...] wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie z przywołanymi wyżej zasadami, należało uznać, że zarówno decyzja organu odwoławczego, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają prawu.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] orzekającą o:

1. o uznaniu za nienależnie pobrane przez D. C.:

- świadczenie wychowawcze na dziecko A. W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku, w wysokości 500 zł miesięcznie;

- świadczenie wychowawcze na dziecko K.W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku, w wysokości 250 zł miesięcznie;

2. o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na dzieci: A. W. i K.W. za okres od dnia 1 sierpnia 2016 roku do dnia 30 września 2017 roku w kwocie 10.250 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczonymi do dnia 6 września 2018 roku w kwocie 1.049,53 zł, co łącznie stanowi kwotę 11.299,53 zł.

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Zgodnie natomiast z treścią art. 5 ust. 3 ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł.

W myśl art. 25 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, osoba, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu. W myśl ust. 2 tego przepisu, za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze uważa się w szczególności świadczenie wychowawcze wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia wychowawczego albo wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba pobierająca to świadczenie była pouczona o braku prawa do jego pobierania.

Wobec brzmienia przywołanych przepisów, należy stwierdzić, iż uznanie świadczenia za nienależnie pobrane wymaga zaistnienia dwu przesłanek: po pierwsze – świadczenie zostało przyznane lub też wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń wychowawczych, albo wstrzymanie wypłaty tych świadczeń w całości lub części, a po drugie – osoba pobierająca to świadczenie była pouczona o braku prawa do ich pobierania. W świetle tego wykładni art. 25 ust. 2 pkt 1 ustawy nie można dokonywać w oderwaniu od art. 20 ust. 1 ustawy, określającego obowiązek niezwłocznego powiadomienia organu wypłacającego świadczenie o wystąpieniu zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, w tym o zmianach w składzie rodziny. W przypadku, gdy osoba pobierająca świadczenie nie poinformuje organu o zaistniałych zmianach, które mają wpływ na prawo do świadczeń, stosownie do treści przepisu art. 25 ust. 3 i 7 ustawy, pobrane świadczenie wychowawcze uznawane jest za nienależnie pobrane i podlegać winno zwrotowi wraz z odsetkami za opóźnienie.

W sprawie nie ulega wątpliwości, iż D. C. (wówczas jeszcze pod nazwiskiem W.) w dniu 4 kwietnia 2016 roku złożyła wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego wskazując, że do jej rodziny, oprócz niej samej, zalicza się jej ówczesny mąż – K. W., jak i dzieci – J., A. i K.. Skarżąca wystąpiła o przyznanie świadczenia wychowawczego na dzieci – A. i K.. W sprawie nie ulega także wątpliwości, iż związek małżeński skarżącej i K. W. został rozwiązany na mocy wyroku Sądu Okręgowego z dnia [...], sygn. [...]. Wyrok ten jest prawomocny od dnia 26 lipca 2016 roku. We wspomnianym wyroku, poza rozwiązaniem małżeństwa, Sąd określił także sposób sprawowania opieki nad małoletnimi dziećmi. Sąd, w punkcie drugim wyroku, powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad wszystkimi dziećmi obojgu rodzicom ustalając, iż miejscem zamieszkania J. W. będzie miejsce zamieszkania ojca, a miejscem zamieszkania A. i K. W. miejsce zamieszkania matki. Ponadto Sąd postanowił, iż rodzice będą sprawowali naprzemienną opiekę nad A. i K. W. w systemie dwutygodniowym począwszy od dnia 1 września 2016 roku.

Sąd podziela pogląd organów administracji, iż przedstawiona treść wyroku wpływa na prawo do świadczenia wychowawczego, bowiem w nowy sposób kształtuje skład rodziny skarżącej. A ponieważ wspomniany wyrok uprawomocnił się w dniu 26 lipca 2016 roku, zmiana odnosi skutek od dnia 1 sierpnia 2016 roku. Począwszy od 1 sierpnia 2016 roku do rodziny skarżącej nie zalicza się córka – J. W., bowiem jej miejscem zamieszkania jest miejsce zamieszkania ojca. Następnie, opieka nad pozostałymi dziećmi – A. i K.W. od dnia 1 września 2016 roku jest sprawowania jako opieka naprzemienna w okresach dwutygodniowych. W tej sytuacji pierwszym dzieckiem w rodzinie skarżącej, w miesiącu sierpniu 2016 roku jest A. W., zatem świadczenie wychowawcze przysługiwało w tym miesiącu tylko na K. W.. Skarżąca nie występowała o przyznanie świadczenia na pierwsze dziecko w rodzinie, które – w ówczesnym stanie prawnym – uzależnione było od spełnienia kryterium dochodowego. Po dniu 1 września 2016 roku małżonkowie zaczęli sprawować opiekę naprzemienną nad pozostałymi dziećmi, zatem począwszy od dnia 1 września 2016 roku pierwszym dzieckiem w rodzinie jest A. W., a świadczenie na najmłodsze dziecko – K. W. przysługiwało na zasadach określonych w art. 5 ust. 2 ustawy w stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 lipca 2017 roku. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 2 ustawy, w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, kwotę świadczenia wychowawczego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę tego świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które to świadczenie przysługuje. A ponieważ K.W. miał przebywać u każdego z rodziców w systemie dwutygodniowym, świadczenie wychowawcze na to dziecko od dnia 1 września 2016 roku przysługiwało w kwocie 250 zł.

W sprawie nie ulega także wątpliwości, iż skarżąca po uprawomocnieniu wyroku nie poinformowała organu wypłacającego świadczenie wychowawcze o jego treści, choć – jak słusznie dostrzegły organy obu instancji – o obowiązku poinformowania o wszelkich zmianach mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego została pouczona zarówno we wniosku o przyznanie świadczenia, jak i w treści decyzji przyznającej to świadczenie. Nadto skarżąca została zarówno w formularzu wniosku, jak i w treści decyzji przyznającej świadczenie, pouczona o konsekwencjach niepoinformowania organu o zmianach.

Konkludując, z przedstawionych okoliczności wynika, że w sprawie zaistniały obie przesłanki do uznanie świadczenia wychowawczego za nienależnie pobrane. Przede wszystkim, na skutek zmian w składzie osobowym rodziny skarżącej, świadczenie zostało przyznane lub też wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń wychowawczych, albo wstrzymanie wypłaty tych świadczeń w całości lub części. A po kolejne, skarżąca została pouczona o konieczności poinformowania organu wypłacającego świadczenie o wszelkich zmianach mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi należy wyjaśnić, że w świetle art. 5 ust. 2 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania o przyznaniu świadczenia, określającego zasady wypłaty świadczenia wychowawczego w przypadku sprawowania przez rodziców opieki naprzemiennej nad dzieckiem, bez wpływu na rozstrzygniecie pozostaje okoliczność, iż skarżąca otrzymane świadczenie przekazywała (w całości lub w części) byłemu mężowi. Także bez wpływu na rozstrzygniecie pozostaje okoliczność, iż ojciec dzieci nie wystąpił o świadczenie jemu przysługujące, a z uwagi na ekspirowanie okresu świadczeniowego już teraz z takowym wnioskiem nie może wystąpić.

W sprawie – wbrew twierdzeniom autora skargi – nie mamy do czynienia z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77, czy także art. 107 § 3 K.p.a. Pierwszy z powołanych przepisów wskazuje, iż organy administracji publicznej w toku postępowania stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.), co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu skonstruowanym z poszanowaniem wymagań określonych w art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie składu orzekającego organy administracji w sposób wyczerpujący ustaliły wszelkie okoliczności mające wpływ na rozstrzygnięcie, czyli przede wszystkim skład rodziny skarżącej (zmiany w tym składzie na przestrzeni okresu pobierania świadczenia), jak i to, że skarżąca została pouczona o konieczności niezwłocznego poinformowania organu o wszelkich okolicznościach mających wpływ na pobierane świadczenie. Bez wpływu na rozstrzygniecie pozostaje sposób wydatkowania otrzymanych środków, jak i okoliczność, że skarżąca pieniądze przekazywała ojcu dzieci.

Konkludując powyższe rozważania Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm.), Sąd orzekł o oddaleniu skargi w całości.

MR