Postanowienie NSA, sygn. akt II OW 32/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-09-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6134 Obszary ograniczonego użytkowania
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Odpady
Powołane przepisy: article: art. 26 ust. 1, art. 2-4
journal: Dz.U. 2001 nr 100 poz. 1085
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw.
Teza: Art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 100 poz. 1085 ze zm./ przepisu jest adresowany do prowadzących instalacje i nakłada na te podmioty obowiązek ograniczenia szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego posiadają one tytuł prawny.

Natomiast ustępy 2, 3 i 4 omawianego art. 26, adresowane do wojewodów wskazują, że po dniu 31 grudnia 2005 r. właściwy wojewoda z urzędu stwierdza wygaśnięcie decyzji w sprawie stref ochronnych wydane na podstawie dotychczasowych przepisów czyli nie tylko na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. nr 3 poz. 6 ze zm./.

TEZY

Art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 100 poz. 1085 ze zm./ przepisu jest adresowany do prowadzących instalacje i nakłada na te podmioty obowiązek ograniczenia szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego posiadają one tytuł prawny.

Natomiast ustępy 2, 3 i 4 omawianego art. 26, adresowane do wojewodów wskazują, że po dniu 31 grudnia 2005 r. właściwy wojewoda z urzędu stwierdza wygaśnięcie decyzji w sprawie stref ochronnych wydane na podstawie dotychczasowych przepisów czyli nie tylko na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. nr 3 poz. 6 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta B. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Starostą B. a Wojewodą M. w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie wygaśnięcia strefy ochronnej ustanowionej w oparciu o przepisy prawa budowlanego postanawia: wyznaczyć Wojewodę M. jak organ właściwy do rozpoznania sprawy.


UZASADNIENIE

We wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego między Starostą B. a Wojewodą M., Burmistrz Miasta B. wniósł o wskazanie organu właściwego do wydania decyzji w sprawie wygaśnięcia strefy ochronnej ustanowionej w 1980 r. w oparciu o przepisy prawa budowlanego - ustawy z dnia 24 października 1974 r. /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./ i przepisy wykonawcze do ustawy.

Przedstawiając tok postępowania, wnioskujący wyjaśnił, że w dniu 29 listopada 2004 r. wystąpił do Wojewody M. o stwierdzenie wygaśnięcia strefy ochrony sanitarnej szerokości 500 m, ustalonej decyzją Wojewody T. z dnia 11 sierpnia 1980 roku w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego dla zwałowiska ziemi i stałych odpadów komunalnych dla miasta i gminy B. we wsi K. Jako podstawę prawną wniosku Burmistrz Miasta B. wskazał art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 100 poz. 1085 ze zm./.

Adresat wniosku nie podjął rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie, natomiast postanowieniem z dnia 7 marca 2005 r. przekazał sprawę z wniosku Burmistrza B. do rozpatrzenia Staroście Powiatowemu w B., stwierdzając, że decydowanie o składowisku odpadów komunalnych w K., jako inwestycji mogącej pogorszyć stan środowiska przeszło, w związku z nowelizacją art. 82 ust, 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska, dokonaną ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej (...) do kompetencji starosty.

Wojewoda M. doszedł do przekonania, że w obecnym stanie prawnym wojewoda może stwierdzić wygaśnięcie strefy ochronnej ustanowionej /jedynie/ na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. nr 3 poz. 6 ze zm./.

Starosta B. nie zaskarżył opisanego postanowienia, nie wystąpił również o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, a sprawę postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2005 r. zwrócił do załatwienia Wojewodzie M., który również nie podjął postępowania, a jedynie pismem z dnia 16 maja 2005 roku wezwał Starostę B. do rozpatrzenia sprawy zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.

W takim stanie sprawy wnioskujący uważa, że jego wniosek, jako strony w sprawie, jest uzasadniony w świetle przepisów art. 22 par. 2 i art. 23 pkt 1 Kpa oraz art. 15 par. 1 pkt 4 w zw. z art. 4 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W odpowiedzi na wniosek Burmistrza B. Wojewoda M. wniósł o wskazanie jako organu właściwego do wydania decyzji w opisywanej sprawie Starosty B., uzasadniając jak dotychczas.

Do odpowiedzi dołączono kserokopie dwóch decyzji Starosty Powiatowego w B. wydanych w 1999 roku w sprawie składowiska odpadów komunalnych w K., jako dowodzących kompetencji Starosty B.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W związku z przedstawioną wyżej sytuacją sprawa kwalifikuje się do rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego przewidzianego w art. 4 w zw. z art. 15 par. 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jako sporu między organem jednostki samorządowej, a organem administracji rządowej /art. 5 par. 2 pkt 3 i 6 Kpa/.

Burmistrz B., zwracając się do Wojewody M. wskazał na treść art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (...).

Przepis ten stanowi, że jeżeli przed dniem 31 grudnia 2005 r. prowadzący instalację /którą jest zgodnie z art. 3 pkt 6c ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska - Dz.U. nr 62 poz. 627 - również budowla niebędąca urządzeniem technicznym ani jego zespołem, która może spowodować emisję/ ograniczy szkodliwe oddziaływanie na środowisko do terenu, do którego posiada tytuł prawny, wojewoda stwierdzi wygaśnięcie decyzji w sprawie strefy ochronnej /Dz.U. 2001 nr 100 poz. 1085/.

Uchylając się od wydania decyzji o wygaśnięciu strefy ochronnej składowiska odpadów w K. Wojewoda M. powołał się na treść ust. 1 cyt. art. 26 ustawy o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska (...) i stanął na stanowisku, że jest on organem właściwym jedynie do stref ochronnych ustanowionych na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. Przepis ten stanowi, że prowadzący instalację, posiadający decyzje o ustanowieniu stref ochronnych wydane na podstawie ustawy, o której mowa w art. 2 pkt 1 /tj. ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska/, obowiązani są w terminie do dnia 31 grudnia 2005 r. do ograniczania szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego posiadają tytuł prawny.

Uzasadnienia stanowiska zajętego przez Wojewodę M. nie można dopatrzyć się w treści zacytowanego przepisu ani - pozostałych ustępów art. 26 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska (...).

W dniu wydania postanowienia przekazującego sprawę Staroście B., tj. w dniu 7 marca 2005 r. /i aktualnie/ cyt. przepis brzmiał, jak następuje: Art. 26.

Prowadzący instalację, posiadający decyzje o ustanowieniu stref ochronnych wydane na podstawie ustawy, o której mowa w art. 2 pkt 1, obowiązani są w terminie do dnia 31 grudnia 2005 r. do ograniczenia szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego posiadają tytuł prawny.

Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, wojewoda z urzędu stwierdza wygaśnięcie wydanych na podstawie dotychczasowych przepisów decyzji w sprawie stref ochronnych.

Jeżeli przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, prowadzący instalację ograniczy szkodliwe oddziaływanie na środowisko w stopniu uzasadniającym zmniejszenie istniejącej strefy ochronnej, wojewoda może, w drodze decyzji, dokonać stosownej korekty strefy.

Jeżeli przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, prowadzący instalację ograniczy szkodliwe oddziaływanie na środowisko do terenu, do którego posiada tytuł prawny, wojewoda stwierdzi wygaśnięcie decyzji w sprawie strefy ochronnej.

Właściciel nieruchomości położonej w strefie ochronnej może do dnia 31 grudnia 2005 r. żądać wykupu nieruchomości lub jej zamiany na inną, na zasadach określonych w art. 129-134 Prawa ochrony środowiska, jeżeli korzystanie z niej w sposób dotychczasowy byłoby związane z istotnymi ograniczeniami lub utrudnieniami.

Jeżeli po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, prowadzący instalację nie ograniczy szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego posiada tytuł prawny, wojewódzki inspektor ochrony środowiska, w drodze decyzji, wstrzyma działalność powodującą szkodliwe oddziaływanie na środowisko. W decyzji określa się termin wstrzymania działalności, uwzględniając potrzebę bezpiecznego dla środowiska jej zakończenia i jednocześnie nadaje się jej rygor natychmiastowej wykonalności.

Ustęp 1 cyt. przepisu jest adresowany do prowadzących instalacje i nakłada na te podmioty obowiązek ograniczenia szkodliwego oddziaływania na środowisko do terenu, do którego posiadają one tytuł prawny.

Natomiast ustępy 2, 3 i 4 omawianego art. 26, adresowane do wojewodów wskazują, że po dniu 31 grudnia 2005 r. właściwy wojewoda z urzędu stwierdza wygaśnięcie decyzji w sprawie stref ochronnych wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zatem - nie tylko na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska.

Art. 82 ust, 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska, zmieniony przez art. 36 pkt 16 lit. "a" ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa /Dz.U. nr 106 poz. 668/ z dniem 1 stycznia 1999 r., na który powołuje się Wojewoda M. nie obowiązywał już w dniu 29 listopada 2004 r., bowiem z dniem 1 października 2001 r. przepisy art. 38-118 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. zostały uchylone art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska (...) - Dz.U. nr 100 poz. 1085.

Ponieważ wniosek Burmistrza B. pochodził z dnia 29 listopada 2004 r. nie mają prawnego znaczenia decyzje wydawane w sprawie składowiska odpadów w K. przez Starostę B. w 1999 roku, na które powoływał się Wojewoda M.

Na koniec zauważyć należy, że kwestia stosowania w sprawie wygaśnięcia strefy ochronnej składowiska odpadów w K. art. 162 par. 1 pkt 1 Kpa, o czym była mowa w korespondencji między organami, nie była przedmiotem rozważań Sądu jako nie pozostająca w związku z rozstrzygnięciem i przedwczesna na tym etapie postępowania.

Mając powyższe na uwadze postanowiono jak w sentencji.