Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 298/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2012-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 197, art. 189 ust. 2, art. 196 ust. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz,, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 4 października 2012 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy przyjętych na studia doktoranckie na rok akademicki 2009/2010 I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi M. C. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy), w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) podatku VAT, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] Rektor Uniwersytetu [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 207 ust. 1 oraz art. 197 ust. 5 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania P. T. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Studiów Doktoranckich Uniwersytetu [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. o skreśleniu P.T. z listy przyjętych na studia doktoranckie na rok akademicki 2009/2010.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że P.T. decyzją Komisji Rekrutacyjnej Uniwersytetu [...] został z dniem 1 października 2009 r. zakwalifikowany na I rok studiów doktoranckich prowadzonych na I Wydziale [...] Uniwersytetu [...] w Katedrze i Klinice [...]. Prorektor ds. Współpracy z Zagranicą i Szkolenia Podyplomowego Uniwersytetu [...] wyznaczył na dzień 7 października 2009 r. spotkanie doktorantów I roku studiów stacjonarnych i niestacjonarnych, na którym odbyła się immatrykulacja. Termin immatrykulacji był podany do powszechnej wiadomości na stronie internetowej Uniwersytetu oraz na tablicy ogłoszeń umieszczonej na parterze budynku. P.T. nie zgłosił się w dniu 7 października 2009 r. na immatrykulację, nie złożył ślubowania, nie zgłosił się również po odbiór legitymacji doktoranckiej i karty zajęć. Dopiero po upływie roku od daty zakwalifikowania go na studia doktoranckie, pismem z dnia [...] września 2010 r. skarżący zwrócił się do Rektora Uniwersytetu [...] o niezwłoczne przesłanie drogą pocztową indeksu doktoranta oraz zaktualizowanej legitymacji uczestnika studiów doktoranckich, zaś pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. zwrócił się do Kierownika Studiów Doktoranckich [...] o umożliwienie złożenia ślubowania.

W dniu [...] listopada 2009 r. Kierownik Studiów Doktoranckich [...] wydał decyzję nr [...] o skreśleniu z dniem [...] listopada 2009 r. P.T. z listy uczestników studiów doktoranckich z uwagi na to, że skarżący nie wywiązywał się z podstawowych obowiązków, które spoczywają na uczestniku studiów doktoranckich prowadzonych na Uniwersytecie [...], a w szczególności nie uczestniczył nie mniej niż 6 godzin dziennie w zajęciach przygotowujących do samodzielnej działalności badawczej i twórczej prowadzącej do uzyskania stopnia naukowego doktora oraz nie realizował zajęć ze studentami w ramach praktyki dydaktyczno-wychowawczej. Rektor Uniwersytetu [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Studiów Doktoranckich z dnia [...] listopada 2009 r.

Decyzja Rektora Uniwersytetu z dnia [...] stycznia 2010 r. została zaskarżona przez P.T. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który wyrokiem z dnia 15 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Lu 126/10, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. Kierownik Studiów Doktoranckich umorzył postępowanie w sprawie skreślenia P.T. z listy doktorantów, a Rektor Uniwersytetu [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. utrzymał tę decyzję w mocy. Na skutek skargi wniesionej przez P.T. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt III SA/Lu 234/11, uchylił obie wymienione decyzje z uwagi na naruszenie przepisów postępowania przez bezpodstawne przyjęcie bezprzedmiotowości postępowania.

W dniu [...] stycznia 2012 r. Kierownik Studiów Doktoranckich [...] wydał decyzję nr [...] o skreśleniu P.T. z listy przyjętych na studia doktoranckie na rok akademicki 2009/2010.

W odwołaniu od tej decyzji P.T. podniósł, że w listopadzie 2009 r. zgłosił gotowość studiowania, zgłaszając się w katedrze i zamieszkał w domu studenckim oraz, że składał pisma dotyczące umożliwienia złożenia ślubowania, wydania legitymacji i karty zajęć.

Rozpatrując wniesione odwołanie Rektor Uniwersytetu zważył, że osoba przyjęta na studia doktoranckie nabywa prawa doktoranta z chwilą immatrykulacji i złożenia ślubowania, którego treść określa statut uczelni. Odwołując się do uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 października 2011 r., III SA/Lu 234/11, Rektor podkreślił, że immatrykulacja i złożenie ślubowania nie są warunkiem powstania w ogóle stosunku prawnego pomiędzy szkoła wyższą, a studentem/doktorantem, lecz stanowią warunek niezbędny nabycia praw i obowiązków określonych w regulacjach wewnętrznych uczelni. Senat Uniwersytetu [...] w dniu [...] kwietnia 2008 r. wydał Uchwałę nr [...] w sprawie Regulaminu studiów doktoranckich w Uniwersytecie [...]. Regulamin ten obowiązywał w roku akademickim 2009/2010. Warunkiem korzystania z uprawnień i wypełniania obowiązków doktoranta określonych w powyższym regulaminie było spełnienie przesłanki nabycia takiego prawa przez dopełnienie czynności określonych w art. 196 a i art. 170 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, to jest immatrykulacji i złożenia ślubowania.

Zgodnie z art. 197 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym doktorant jest zobowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów doktoranckich. Stosownie zaś do art. 189 ust. 2 w związku z art. 197 ust. 1 ustawy doktorant, podobnie jak student, jest zobowiązany do: 1) uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów; 2) składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów; 3) przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni. Do podstawowych obowiązków doktorantów, poza obowiązkami określonymi zgodnie z art. 197 ust. 1, należy realizowanie programu studiów doktoranckich oraz prowadzenie badań i składanie sprawozdań z ich przebiegu (art. 197 ust.2). Doktoranci, którzy nie wywiązują się z powyższych obowiązków mogą zostać skreśleni z listy uczestników studiów doktoranckich. Decyzję o skreśleniu podejmuje kierownik studiów (art. 197 ust. 4 ustawy).

Rektor Uniwersytetu podniósł, że P.T. nie zgłosił się w wyznaczonym terminie na immatrykulację i nie złożył ślubowania. Nie zgłosił się również do kierownika studiów odpowiedzialnego za organizację i przebieg studiów doktoranckich (§ 4 ust. 1 regulaminu studiów) czy też właściwego dziekanatu celem dopełnienia niezbędnych formalności polegających na złożeniu ślubowania, nie odebrał legitymacji i karty zajęć. Gotowość złożenia ślubowania P.T. zgłosił dopiero w styczniu 2011 r., a po zakończenia roku akademickiego 2009/2010 pismem z dnia [...] września 2010 r. zwrócił się "o niezwłoczne przesłanie drogą pocztową indeksu doktoranta oraz zaktualizowanej legitymacji uczestnika studiów doktoranckich".

W ocenie Rektora dołączone do odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. zwolnienia lekarskie w żaden sposób nie usprawiedliwiają nieobecności P.T. na ślubowaniu w dniu 7 października 2009 r., a jedynie poświadczają niezdolność do zajęć w dniach od 16 do 23 października 2009 r. oraz od 26 października 2009 r. do 30 października 2009 r., a także fakt hospitalizacji matki skarżącego w dniach od 8 do 15 października 2009 r. Organ zauważył ponadto, że w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., P.T. wskazał, iż nierozpoczęcie przez niego studiów doktoranckich w wyznaczonym terminie związane było m.in. z faktem przebywania skarżącego w Poznaniu w charakterze doktoranta Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.

Rektor Uniwersytetu Medycznego podkreślił, że P.T. podjął studia doktoranckie na trzech uczelniach jednocześnie, a mianowicie na Uniwersytecie [...], Uniwersytecie [...] oraz na Uniwersytecie [...]. Wprawdzie przepisy ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz Regulamin studiów doktoranckich Uniwersytetu [...] nie wprowadzają zakazu studiowania na stacjonarnych studiach doktoranckich na kilku uczelniach, to jednak doświadczenie życiowe wskazuje, że nie jest możliwe wypełnianie obowiązków doktoranckich wynikających z regulaminów studiów doktoranckich poszczególnych uczelni jednocześnie w trzech miastach położonych w znacznych od siebie odległościach.

W związku z powołaniem się skarżącego na pismo prof. dr hab. n. med. A. C. z dnia [...] listopada 2009 r. Rektor Uniwersytetu podniósł, że zgodnie z § 1 pkt 7 lit. g Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. w sprawie warunków i trybu rekrutacji na studia doktoranckie na Uniwersytecie [...] na rok akademicki 2009/2010 P.T. składając podanie o przyjęcie na studia zobowiązany był do tego podania dołączyć m.in. zatwierdzony projekt badawczy. P.T. dołączył taki projekt i w dniu 23 czerwca 2009 r. uzyskał jego akceptację przez prof. dr hab. n. med. A. C.. Z literalnej treści pisma z dnia [...] listopada 2009 r. wynikało, że prof. dr hab. n. med. A. C. jest promotorem skarżącego. Z uwagi jednak na niedopełnienie przez P.T. obowiązku złożenia ślubowania prof. dr hab. n. med. A. C. zrezygnował z funkcji promotora, o czym poinformował w piśmie z dnia [...] listopada 2009 r., a Uczelnia nie miała podstaw faktycznych i prawnych do wyznaczenia nowego promotora i ustalenia indywidualnego planu pracy.

W roku akademickim 2009/2010 P.T. wbrew postanowieniom Regulaminu nie uczestniczył w zajęciach z przedmiotu pedagogika prowadzonych dla pierwszego roku studiów doktoranckich, nie uczestniczył też w zajęciach w Studium Praktycznej Nauki Języków Obcych, jak również nie realizował zajęć z podstaw informacji naukowej realizowanych dla słuchaczy studiów doktoranckich w roku akademickim 2009/2010, a także nie prowadził zajęć ze studentami oraz nie uczestniczył w zajęciach przygotowujących do samodzielnej działalności badawczej i twórczej prowadzącej do uzyskania stopnia doktora. W roku akademickim 2009/2010 kontakty P.T. z Uczelnią ograniczały się do korespondencji, która nie dotyczyła umożliwienia skarżącemu udziału w zajęciach, a jedynie przyznania stypendiów doktoranckiego i za wyniki w nauce.

Na marginesie Rektor Uniwersytetu zauważył, że P.T. w treści odwołania wykazał rażący brak szacunku dla władz Uczelni.

Mając na względzie ustalone okoliczności i powołane przepisy prawa Rektor Uniwersytetu Medycznego podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że należało skreślić P.T. z listy uczestników studiów doktoranckich.

P.T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. W treści skargi skarżący odwołał się do argumentacji zawartej w odwołaniu, podnosząc, że mimo podniesionych tam zarzutów Rektor Uniwersytetu [...] zaakceptował błędne ustalenia organu pierwszej instancji. Ponadto zarzucił uwzględnienie w zaskarżonej decyzji okoliczności, które nie mają istotnego w sprawie znaczenia, jak np. kwestii braku szacunku do władz Uczelni.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a-c), a nadto w punktach 2 i 3 określa podstawy stwierdzenia przez sąd nieważności decyzji (jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach) oraz stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa.

Jednocześnie mając na względzie, że sprawa dotycząca skreślenia P.T. z listy uczestników studiów doktoranckich była już dwukrotnie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, zważyć należy, że zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.

Kierując się powyższymi względami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest nieuzasadniona. Przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło bowiem do określonych w art. 145 § 1 p.p.s.a. naruszeń prawa materialnego, jak i przepisów postępowania.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 197 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm. – zwanej dalej ustawą). Z przepisu tego wynika, że kierownik studiów może skreślić doktoranta z listy uczestników studiów doktoranckich (ust. 4) w przypadku stwierdzenia, że nie wywiązuje się on z obowiązków takich jak: postępowanie zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów doktoranckich, uczestniczenie w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów, składanie egzaminów, odbywanie praktyk i spełnianie innych wymogów przewidzianych w planie studiów, przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni (ust. 1 w powiązaniu nadto z art. 189 ust. 2 ustawy), realizowanie programu studiów doktoranckich oraz prowadzenie badań naukowych i składanie sprawozdań z ich przebiegu (ust. 2), odbywanie praktyk zawodowych w formie prowadzenia zajęć dydaktycznych lub uczestniczenia w ich prowadzaniu (ust. 3). W świetle zaś art. 197 ust. 5 i art. 207 ustawy, rozstrzygnięcie w przedmiocie skreślenia doktoranta z listy studentów następuje w formie decyzji, do której stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

Posłużenie się przez ustawodawcę w przepisie art. 197 ust. 4 ustawy sformułowaniem "kierownik studiów może skreślić doktoranta z listy studentów" wskazuje, że decyzja w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy. Uznanie oznacza zaś przyznanie organowi przy podejmowaniu decyzji pewnego stopnia swobody, pozwalającej na wybór spośród kilku prawnie dopuszczalnych wariantów rozstrzygnięć tego, który organ uważa za najbardziej właściwy. W niniejszej sprawie taki charakter decyzji wynika z zasady autonomii wyższej uczelni.

Sądowa kontrola legalności zaskarżonej w sprawie decyzji podjętej w ramach uznania dotyczy prawidłowości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności kontrola ta polega na sprawdzeniu czy wydanie decyzji poprzedzone zostało wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z odpowiednio stosowanymi regułami postępowania zawartymi w przepisach art. 7, 77 § 1 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego, tzn. czy organ w sposób prawidłowy ustalił i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o skreśleniu doktoranta z listy uczestników studiów doktoranckich. Powyższa ocena – w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego – winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym stosownie do treści art. 107 k.p.a. jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia i umożliwienie oceny czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

W rozpoznawanej sprawie analiza kwestionowanych decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich Uniwersytetu [...] oraz Rektora tego Uniwersytetu w zestawieniu z treścią zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym dowodów prowadzi do wniosku, że przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia wskazanych wyżej reguł postępowania, a wymienione organy Uczelni nie przekroczyły granic przyznanego im uznania administracyjnego. Jak wynika ze szczegółowych uzasadnień decyzji, odpowiadających wymogom art. 107 § 3 k.p.a., oraz treści dokumentów zawartych w aktach administracyjnych, ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięć organów obu instancji pozostają w zgodzie z materiałem dowodowym sprawy, który został uzupełniony stosownie do wskazań zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie III SA/Lu 126/10.

W świetle zebranych w sprawie dowodów bezspornym jest, że skarżący nie odbył immatrykulacji i nie złożył ślubowania, przy czym brak jakichkolwiek podstaw do przyjęcia bezprawnego pozbawienia skarżącego możliwości dokonania tych czynności. Należy podkreślić, że ze znajdujących się w aktach administracyjnych wydruków ze stron internetowych Uczelni (k. 39 i 43) wynika, iż wyznaczony na dzień 7 października 2009 roku termin immatrykulacji i złożenia ślubowania był podany do powszechnej wiadomości doktorantów Uniwersytetu [...]. Żaden przepis prawa powszechnie obowiązującego nie nakłada na organy uczelni obowiązku doręczania indywidualnych zawiadomień o terminie immatrykulacji. Z racji liczby studentów i doktorantów taki wymóg byłby nadto trudny do zrealizowania. Komunikowanie się ze studentami (doktorantami) poprzez ogłoszenia na tablicy ogłoszeń w budynkach uniwersytetu oraz informacje w internecie, na stronach uczelni, są powszechnie stosowaną praktyką. Taki sposób informowania o ważnych dla studentów/doktorantów wydarzeniach na uczelni jest wystarczający dla dotarcia informacji do osób zainteresowanych. W poddanym kontroli Sądu postępowaniu administracyjnym świadczy o tym okoliczność, że skarżący był jedyną osobą, która w wyznaczonym dniu nie stawiła się na immatrykulację i ślubowanie (k. 37 i 34). Dodatkowo zaś wypada zauważyć, że z przepisu art. 189 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, znajdującego odpowiednie zastosowanie do doktorantów na mocy art. 197 ust. 1 zd. 2 ustawy, wynika, iż do obowiązków studentów/doktorantów należy między innymi uczestniczenie w zajęciach organizacyjnych.

Niewątpliwie mogą zaistnieć sytuacje, które obiektywnie uniemożliwiają stawienie się na immatrykulacji i złożenie ślubowania w wyznaczonym dla wszystkich doktorantów terminie, jednakże sytuacje takie powinny być niezwłocznie wyjaśnione przez zainteresowanego. Tymczasem skarżący dopiero w dniu [...] grudnia 2009 r., wraz z odwołaniem od decyzji z dnia [...] listopada 2009 r., złożył zwolnienie i zaświadczenie lekarskie, a także kartę wypisową ze szpitala matki skarżącego, a wcześniej nie usprawiedliwiał swojej nieobecności na immatrykulacji i ślubowaniu. Ponadto trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji, że złożone przez skarżącego dokumenty z uwagi na okresy, których dotyczą, nie usprawiedliwiają nieobecności P.T. na immatrykulacji i ślubowaniu w dniu 7 października 2009 r.

Zasadnie też zwrócono uwagę, że skarżący dopiero w styczniu 2011 roku zgłosił gotowość złożenia ślubowania i odbycia immatrykulacji.

W tej sytuacji należy stwierdzić, że skarżący nie może skutecznie zarzucać bezprawnego niedopuszczenia go do immatrykulacji i złożenia ślubowania, jeżeli nie wykazał, iż nie stawił się w wyznaczonym terminie z przyczyn niezależnych od siebie i niezwłocznie nie usprawiedliwił swojej nieobecności. Należy jednocześnie wskazać, że skarga P.T. na wywodzoną przez skarżącego bezczynność organów Uniwersytetu [...] w zakresie umożliwienia złożenia ślubowania doktoranckiego została odrzucona prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 21 września 2011 roku, wydanym w sprawie o sygnaturze akt III SAB/Lu 31/11.

Z materiału dowodowego sprawy, uzupełnionego o oświadczenia osób prowadzących zajęcia oraz dokumentację ewidencjonującą obecność na zajęciach (k. 74-86) wynika jednoznacznie, że skarżący w roku akademickim 2009/2010 nie uczestniczył w zajęciach obowiązkowych dla wszystkich studentów pierwszego roku studiów doktoranckich.

Tymczasem doktorant ma obowiązek przestrzegania przepisów obowiązujących na uczelni, uczestniczenia w zajęciach, dokumentowania przebiegu studiów, zaliczania wszystkich przedmiotów i zdawania egzaminów zgodnie z planem studiów i rozkładem zajęć. Wobec tego to na doktorancie ciąży inicjatywa w podejmowaniu działań mających na celu realizowanie programu studiów zgodnie z ich harmonogramem.

W myśl przepisu art. 196 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym organizację i tok studiów doktoranckich w zakresie nieuregulowanym w ustawie oraz odrębnych przepisach określa regulamin studiów doktoranckich. Stosownie do art. 197 ust. 1 ustawy na doktoranta nałożono obowiązek postępowania zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów doktoranckich. Z ust. 2 tego artykułu wynika, że do podstawowych obowiązków doktoranta należy realizowanie programu studiów doktoranckich oraz prowadzenie badań naukowych i składanie sprawozdań z ich przebiegu. Ponadto doktoranci mają również obowiązek odbywania praktyk zawodowych w formie prowadzenia zajęć dydaktycznych lub uczestniczenia w ich prowadzeniu [...] (art. 197 ust. 3 ustawy). W dalszej kolejności obowiązki studenta studiów doktoranckich kreuje art. 189 ust. 2, do którego stosowania odsyła unormowanie zawarte w art. 197 ust. 1 ustawy. I tak zaliczono do nich w szczególności obowiązek uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów, składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów oraz przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni.

W roku akademickim 2009/2010 na Uniwersytecie [...] obowiązywał Regulamin studiów doktoranckich wprowadzony uchwałą Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] i stosownie do przepisu art. 197 ust. 1 ustawy zgodnie z tym regulaminem obowiązany był postępować skarżący.

Jak zasadnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, z zapisów Regulaminu wynika, że rok akademicki rozpoczyna się 1 października i trwa do 30 września następnego roku (§ 3 ust. 3 zd. drugie); uczestnicy studiów doktoranckich, na które został przyjęty skarżący, obowiązani są brać udział w zajęciach obowiązkowych obejmujących wykłady, seminaria, ćwiczenia itp., w łącznym wymiarze 360 godzin w czasie całego okresu studiów (§ 8 ust. 1). przy czym zajęcia obowiązkowe organizowane są według planu na poszczególne lata (§ 9 ust. 3). I tak na pierwszym roku studiów studentów obowiązywały: a) zajęcia z zakresu pedagogiki w łącznym wymiarze 20 godzin - zakończone egzaminem, b) zajęcia seminaryjne z zakresu informacji naukowej w łącznym wymiarze 10 godzin - zakończone kolokwium zaliczeniowym, c) lektorat z języka obcego - w łącznym wymiarze 60 godzin. Ponadto doktoranci obowiązani są prowadzić w ramach praktyki dydaktyczno-wychowawczej zajęcia ze studentami typu: ćwiczenia, seminaria itp. w wymiarze nie przekraczającym 90 godzin rocznie (§ 9 pkt 3 Regulaminu). Jednocześnie osoby odbywające studia doktoranckie powinny uczestniczyć także nie mniej niż 6 godzin dziennie w zajęciach przygotowujących do samodzielnej działalności badawczej i twórczej prowadzącej do uzyskania stopnia naukowego doktora (§ 10 regulaminu).

Nie uczestnicząc w obowiązkowych zajęciach przewidzianych dla uczestników pierwszego roku studiów doktoranckich niezależnie od indywidualnych planów pracy doktorantów dotyczących ich pracy badawczej, skarżący niewątpliwie nie realizował przewidzianego Regulaminem programu tych studiów. Natomiast w takim przypadku przywołany wyżej art. 197 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym przewiduje możliwość skreślenia doktoranta z listy uczestników studiów doktoranckich. Zarazem § 16 Regulaminu studiów doktoranckich stanowi o takiej możliwości, jeżeli uczestnik studiów nie wywiązuje się ze swoich obowiązków, a w szczególności nie zalicza w przewidzianym terminie egzaminów (pkt a).

Należało uznać za prawidłową ocenę organu drugiej instancji co do nieskuteczności zarzutów podniesionych w odwołaniu, na które skarżący ponownie powołuje się w skardze.

Wynikające z pisma prof. dr hab. n. med. A. C. z dnia [...] listopada 2009 r. zobowiązanie się skarżącego do realizowania ustalonego wcześniej projektu badawczego pozostaje bowiem bez wpływu na ustalony fakt nieuczestniczenia przez P.T. w zajęciach obowiązkowych dla studenta pierwszego roku studiów doktoranckich.

Ponadto w związku z ustaloną obecnie w zaskarżonej decyzji okolicznością nieuczestniczenia przez skarżącego w immatrykulacji i niezłożenia ślubowania prawidłowe jest stanowisko Rektora Uniwersytetu [...], iż w tej sytuacji, wobec nienabycia przez skarżącego pełni praw i obowiązków wynikających z regulacji wewnętrznych Uniwersytetu, nie zachodziły podstawy do wyznaczenia nowego promotora po rezygnacji prof. dr hab. n. med. A. C. oraz do ustalenia dla skarżącego indywidualnego planu pracy.

Należy podkreślić, że wprawdzie skarżący odwoływał się od decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. o skreśleniu z listy studentów, ale w czasie całego roku akademickiego 2009-2010 nie podjął żadnych czynności w celu rzeczywistego korzystania z praw i realizowania obowiązków doktoranta. Przede wszystkim bowiem nie uczestniczył w immatrykulacji i nie złożył ślubowania, które to akty były niezbędne do objęcia skarżącego tym zakresem uprawnień i obowiązków, jakie wynikały z aktów wewnętrznych Uniwersytetu, nie odebrał karty zajęć, którą zgodnie z § 12 Regulaminu zobowiązany był złożyć kierownikowi jednostki po zakończeniu roku akademickiego, a także faktycznie nie uczestniczył w zajęciach obowiązkowych dla doktorantów pierwszego roku. Bezspornym jest bowiem w sprawie, że skarżący dopiero pismem z dnia [...] września 2010 r., które nadane zostało na adres Uniwersytetu w dniu [...] października 2010 r., a więc po zakończenia roku akademickiego 2009 – 2010, wystąpił do Rektora Uniwersytetu [...] o przesłanie indeksu doktoranta oraz zaktualizowanej legitymacji uczestnika studiów doktoranckich (k. 73-73v.), zaś o umożliwienie złożenia ślubowania wystąpił w piśmie z dnia [...] stycznia 2011 r., to jest blisko cztery miesiące po zakończeniu roku akademickiego 2009 – 2010 (k. 87).

Trzeba także zaznaczyć, że jak wynika z decyzji poddanej sądowej kontroli w niniejszym postępowaniu, wprawdzie organ ustalił fakt podjęcia przez P.T. studiów doktoranckich także na dwóch innych uczelniach, niemniej sama ta okoliczność nie stanowiła podstawy rozstrzygnięcia o skreśleniu skarżącego z listy uczestników studiów doktoranckich. Tym samym zaskarżona decyzja nie pozostaje w sprzeczności z treścią art. 197 ust. 4 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz oceną prawną wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie III SA/Lu 126/10 i nie narusza art. 153 p.p.s.a.

Natomiast powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i omówione wyżej okoliczności faktyczne potwierdzają prawidłowość stanowiska Rektora Uniwersytetu [...] o zaistnieniu w sprawie przewidzianej przepisami prawa sytuacji, która uprawniała organy Uniwersytetu do skreślenia skarżącego z listy uczestników studiów doktoranckich, w ramach ustawowo zagwarantowanej autonomii Uczelni. Decyzja podjęta po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu i uzasadniona zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. w ocenie Sądu nie narusza granic uznania administracyjnego.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie I wyroku.

Rozstrzygnięcie z punktu II uzasadnia art. 250 p.p.s.a. w związku w związku z § 19 pkt 1, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.)