Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1175/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2017-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 92
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.
article: par. 3 - 5
journal: Dz.U. 2007 nr 159 poz 1128
law: Rozporzadzenie Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart  kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.
article: art. 7,  art. 77
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 135,  art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a c,  art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 17 stycznia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2017 roku sprawy ze skargi J. Ż. na decyzję Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego J. Ż. kwotę 5250 złotych (słownie: pięć tysięcy dwieście pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z "[...]" Główny Inspektor Transportu Drogowego - działając na podstawie art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414), lp. 5.2, lp. 5.3, lp. 6.3.11, lp. 6.3.7, lp. 6.2.1, lp. 5.6 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 7, art. 8, art. 10 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 str. 1), art. 23a ustawy o systemie tachografów cyfrowych z dnia 29 lipca 2005 r. (Dz. U. Nr 180, poz. 1494 ze zm.), § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. z 2007 r. nr 159, poz. 1128 ze zm.), art. 1 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz. Urz. UE L 168, str. 16), art. 25 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2012 r., poz. 1155), art. 34, 33 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. (Dz. Urz. UE.L Nr 60, str. 1) - po rozpatrzeniu odwołania J. Ż. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]" o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15000 zł, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podstawę faktyczną nałożenia kary przez organ I instancji stanowiło: naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy – za każdego kierowcę; skrócenie dziennego czasu odpoczynku; przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za każdy dzień; nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi; przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni. Powyższe naruszenia ustalono podczas kontroli przedsiębiorstwa, przeprowadzonej w dniach od 4 listopada 2015 r. do 20 listopada 2015 r. i potwierdzone w protokole z dnia ‘[...]", nr "[...]".

Pismem z dnia 1 kwietnia 2016 r. strona wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji. J. Ż. podniósł, że przedłożył wymagane dane, które zostały odblokowane, nie posiadał wiedzy o tym, że dane z tachografu cyfrowego zostały zablokowane przez firmę od której zakupił pojazdy, ponadto odpowiadał na wezwania i współpracował z organem. W związku z powyższym wniósł o uchylenie kary w tym zakresie.

Po rozpatrzeniu odwołania opisaną na wstępie decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości nakładając na J. Ż. karę pieniężną w wysokości 15000 zł. Odnośnie do naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (również jako: u.t.d.) podano, że analiza danych zawartych na karcie kierowcy K. S., po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci: przerwa napięcia, wykazała, iż kierowca w dniu 4 lutego 2015 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 35 minut. Podczas kontroli nie okazano dokumentu (wykresówki/ wydruku/ karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Odnośnie do naruszenia polegającego na skróceniu dziennego czasu odpoczynku lp. 5.3 załącznika nr 3 do u.t.d. podano, że analiza danych zawartych na karcie kierowcy K. S., po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci: przerwa napięcia, wykazała, iż w dniu 15 stycznia 2015 r. o godzinie 05:16 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 22 minuty nieprzerwanego odpoczynku. Odnośnie do naruszenia obowiązku wczytywania danych z kary kierowcy - za każdego

kierowcę wskazano, że przedsiębiorca wypełnił normę lp. 6.3.11 zał. nr 3 do u.t.d., bowiem w toku postępowania nie okazał żadnych dokumentów,

danych lub plików potwierdzających dopełnienie obowiązku w tym zakresie. Odnośnie do naruszenia polegającego na przekroczeniu całkowitego czasu prowadzenia

pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni lp. 5.6 zał. nr 3 do u.t.d. podniesiono, że analiza danych zawartych na karcie kierowcy K. G., po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci: przerwa napięcia, wykazała, iż w "dwutygodniowym okresie rozliczeniowym" 9 luty 2015 – 22 luty 2015 ("tydzień" oznacza okres zawarty między godziną 00:00 w poniedziałek a godziną 24:00 w niedzielę) kierowca przekroczył całkowity czas prowadzenia pojazdu o 1 godzinę i 41 minut. Odnośnie naruszenia polegającego na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie

wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu

potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu - za każdy dzień; - lp. 6.3.7 zał.

nr 3 do u.t.d. wskazano, że przedsiębiorca podczas kontroli w przedsiębiorstwie nie okazał danych cyfrowych z pojazdów "[...]" za okres od 14 luty 2015 r. do 31 marca 2015 r., w łącznej ilości 180 dni. Weryfikacja okazanych do kontroli plików cyfrowych z w/w pojazdów wykazała, że dane, które powinny być przechowywane i okazane na żądanie uprawnionej osoby są zablokowane, a w konsekwencji nie zostały okazane do kontroli. Do kontroli okazano jedynie dane z w/w pojazdów, które dostępne były przy odczycie tylko do dnia 14 lutego 2015 r. Odnośnie do naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu lp. 5. 1 załącznika nr 3 do u.t.d. stwierdzono, że analiza danych zawartych na karcie kierowcy J. K. wykazała ze kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 28 minut. Odnośnie do naruszenia polegającego na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi - Ip.6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. podniesiono, że dwoma pojazdami wykonywano przejazdy bez zalogowanej karty kierowcy.

J. Ż. wywiódł do tut. Sądu skargę na decyzję GITD w części dotyczącej:

1. stwierdzenia naruszenia polegającego na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu (lp. 6.3.7 zał. nr 3 do u.t.d.)

2. stwierdzenia naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy (Lp. 6.3.11 zał. nr 3 do u.t.d.).

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

I. odnośnie stwierdzenia naruszenia polegającego na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu:

1. naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, polegające na zastosowaniu przepisów prawa, które nie obowiązywały w dacie stwierdzenia naruszenia, tj. przepisów rozp. Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4.02.2014 L,

2. naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu art. 33 rozp. Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4.02.2014 r. w zw. z art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. w zw. z l.p. 6.3.7 zał. nr 3 do u.t.d., przez przyjęcie, iż skarżący nie okazał danych z tachografu cyfrowego za okres od

14.02.2015 r. do 31.03.2015 r., albowiem dane te okazały niemożliwe do odczytania (zablokowane) z przyczyn niezależnych od przedsiębiorcy,

3. naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, polegające na niezastosowaniu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.

II. odnośnie stwierdzenia naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy:

1. naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnej wykładni art. 1 ust. 3 pkt b rozp. Komisji (UE) nr 581/2010 z 1.07.2010 r. oraz par. 4 pkt 1 rozp. Min. Transportu z 23.08.2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych w zw. z art. art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. w zw. z l.p. 6.3.11 zał. nr 3 do u.t.d., według której zwrot ,,28 dni" obejmuje dni kalendarzowe.

Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie decyzji we wskazanym wyżej zakresie, ewentualnie o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu wskazał m.in., że niemożność odczytania plików z tachografów cyfrowych zainstalowanych w jego pojazdach, która była skutkiem zablokowania tych plików przez poprzednich użytkowników, wyczerpuje przesłanki zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., ponieważ zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że skarżący nie miał wpływu na możliwość odczytu oraz, że brak możliwości odczytu była następstwem okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć. Dodał, że organ błędnie przyjął, że termin 28 dni, o którym mowa w w/w przepisach, należy liczyć uwzględniając wszystkie dni kalendarzowe, podczas gdy przepisy UE, a zwłaszcza pkt 3 preambuły do rozp. Komisji (UE) nr 581/2010 stanowią, że należy uwzględniać wyłącznie dni zarejestrowanej działalności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 17 stycznia 2017 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że skarżący przekazał w trakcie kontroli wszystkie żądane dane i dokumenty. Przekazując dane nie wiedział, że części danych nie można odczytać. Organ w toku kontroli nie poinformował o tym skarżącego, nie zażądał żadnych wyjaśnień, tylko z góry przyjął, ze przedsiębiorca danych nie udostępnił. Skarżący, jak tylko nieoficjalnie dowiedział się, ze części danych nie można odczytać, zlecił ich odblokowanie fachowej firmie i niezwłocznie udostępnił je organowi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066).

Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r., poz. 718, zwanej dalej: p.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność.

Nadto, wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały podjęte z naruszeniem przepisów mogących mieć wpływ na wynik sprawy.

Przechodząc do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy organ wskazał w powyższym zakresie, że przedsiębiorca sczytywał dane z tachografu z naruszeniem obowiązujących przepisów. W ocenie organu data sczytania danych z tachografu cyfrowego 5 kierowców zatrudnionych u przedsiębiorcy została przekroczona od 35 do 53 dni. Natomiast przedsiębiorca twierdzi, że nie naruszył obowiązujących przepisów, bowiem przewidziany przepisami okres "sczytywania" danych nie obejmuje dni kalendarzowych, a wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. Przy czym zauważyć należy, że różnica pomiędzy organem, a skarżącym w sposobie sczytywania danych wynika z różnej interpretacji przepisów prawa regulujących powyższą problematykę.

Wyjaśnić należy, że obowiązek wczytywania wymaganych danych z karty kierowcy oraz z urządzenia rejestrującego wynika z przepisu art. 10 ust. 5 lit. a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85. Stosownie do treści tego przepisu, przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 :

i) zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego;

ii) zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.

Wskazać dalej należy, że stosownie do treści lit. c ustępu 5 art. 10 rozporządzenia nr 561/2006 Komisja może, zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 24 ust. 2, określić maksymalny okres, w którym zgodnie z lit. a) ppkt i) należy wczytać odpowiednie dane. Maksymalne okresy dotyczące wczytywania danych określone zostały w wykonaniu powyższej delegacji, w rozporządzeniu Komisji Europejskiej nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy. W preambule rozporządzenia wskazano, że regularne wczytywanie danych zarejestrowanych przez jednostkę pojazdową i na karcie kierowcy jest niezbędne dla skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006, natomiast określenie maksymalnego okresu na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy pozwoli na ściślejsze ujednolicenie warunków działalności przedsiębiorstw transportu drogowego w całej Unii. Stosownie do art. 1 ust. 1 i ust. 3 powołanego rozporządzenia maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej i 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy. Przy czym z pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji wynika, że określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności.

W polskim porządku prawnym problematykę sczytywania danych z tachografów i kart kierowców reguluje ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o systemie tachografów cyfrowych (Dz. U. Nr 180 poz. 1494 ze zm.). W przepisie art. 23a zawarto upoważnienie dla ministra właściwego do spraw transportu do określenia, w drodze rozporządzenia, częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków ich przechowywania przez podmioty wykonujące przewozy drogowe, kierując się koniecznością zagwarantowania okresowego i regularnego pobierania danych z tachografu cyfrowego i karty kierowcy oraz przechowywanie tych danych przez podmiot wykonujący przewozy drogowe z zachowaniem wymagań określonych w rozporządzeniu 561/2006 Parlamentu Europejskiego. W wykonaniu tej delegacji Minister Transportu wydał rozporządzenie z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych; zwane poniżej "rozporządzeniem". W myśl natomiast § 4 ust. 1 pkt 1) rozporządzenia dane z karty kierowcy podmiot pobiera co najmniej raz na 28 dni. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1) rozporządzenia, dane z tachografu cyfrowego podmiot pobiera co najmniej raz na 90 dni.

W oparciu o powyższej opisany stan prawny organ stwierdził, iż dane na karcie kierowcy i z urządzenia rejestrującego pobierane są odpowiednio co 28 i 90 dni kalendarzowych. Organ wskazał, że z treści rozporządzenia wynika obowiązek sczytywania danych odpowiednio co 90 i 28 dni kalendarzowych, a więc częściej niż wynikałoby to z przepisów rozporządzenia nr 581/2010 Komisji UE. Organ podał przy tym, że obowiązek ten wynika wprost z obowiązujących przepisów prawa krajowego, tj. przytoczonego wyżej rozporządzenia wydanego na podstawie art. 23a ustawy o transporcie drogowym, które określają surowsze wymagania w zakresie sczytywania danych, niż czyni to rozporządzenie unijne.

Wskazać dalej należy oceniając wykładnię prawa dokonaną przez organ w badanej sprawie, że poruszona problematyka była sporna także w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych. Niemniej jednak należy mieć na uwadze, że wykładnia przepisów przedstawiona przez organ nie znalazła akceptacji w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu wyroku z dnia 3 listopada 2015 r. w sprawie II GSK 2396/14 (por: baza orzeczeń nsa.gov.pl ), Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przywołane rozporządzenie Komisji nie mogło zostać pominięte przez GITD przy ustalaniu okresu, w jakim skarżący miał wczytywać dane z kart kierowców. O obowiązku stosowania się organu do przepisów rozporządzenia Komisji, decyduje bowiem treść art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz związana z tym przepisem zasada zobowiązująca organy administracji do przestrzegania pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego i odmowy stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym. Stosownie do art. 2 rozporządzenia Komisji ( UE ) nr 581/2010 rozporządzenie to wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z Traktatami. NSA stwierdził, iż naruszając zasadę prymatu prawa unijnego nad prawem krajowym GITD pominął, iż dniami zarejestrowanej działalności, zgodnie z pkt (3) preambuły rozporządzenia Komisji są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są natomiast te okresy, gdy nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku. Innymi słowy, nie są to wszystkie dni kalendarzowe, jak przyjął to GITD, kierując się wyłącznie przepisami krajowymi. Zdaniem NSA, nie można wymagać od adresata normy ustanawiającej wymóg wczytywania danych rejestrowanych, aby realizował ten wymóg także za dni, w których obowiązek rejestracji danych nie istniał. Sąd Naczelny podkreślił, że stosowanie sankcji administracyjnej (np. kary pieniężnej) może wchodzić w grę tylko wówczas gdy istnieje w porządku prawnym wyraźna norma prawna podlegająca sankcjonowaniu (norma sankcjonowana). Dlatego też GITD winien uwzględniać w toku swych działań kontrolnych jedynie dni rejestrowane, czyli takie, które powinny interesować organ z uwagi na cele regulacji nakładających ograniczenia w zakresie czasu pracy kierowcy. W ocenie NSA wskazane przepisy rozporządzenia Komisji nie pozostawiają wątpliwości co do tej kwestii. Podobne stanowisko zaprezentowane zostało w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1556/14 vide: baza orzeczeń nsa.gov.pl, jak też w wyrokach WSA w Bydgoszczy z dnia 3 listopada 2015 r. w sprawie II SA/Bd 767/15, WSA w Krakowie z dnia 18 września 2014 r. w sprawie III SA/Kr 745/14, WSA w Gliwicach w sprawie II SA/Gl 1028/15. Podobny pogląd Naczelny Sąd Administracyjny wyraził także w wyrokach z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2677/14 i z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 2719/14.

Podzielając zaprezentowane stanowisko w zakresie wczytywania danych z karty kierowcy, zdaniem Sądu orzekającego, w odniesieniu do okresów wczytywania danych z tachografów "pojęcie dni zarejestrowanej działalności" oznacza dni w których pojazd był używany do przewozu drogowego w rozumieniu art. 4 lit. a rozporządzenia ( WE) nr 561/2006. Takie rozumienie wskazanego pojęcia koresponduje bowiem z celami obowiązku regularnego wczytywania danych zarejestrowanych przez jednostkę pojazdową jakim pozostaje skuteczna kontrola przestrzegania przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Przyjęcie jego odmiennego rozumienia obligowałoby bowiem do realizacji obowiązku pobrania danych z tachografu pojazdu także np. w sytuacji niewykorzystywania go przez dłuższy czas do przewozów z uwagi na awarię (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Go 134/16).

W konsekwencji przyjąć należy, że prawidłowa wykładnia omówionych przepisów uzasadnia wniosek, że postanowienia rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografu (...), w brzmieniu obowiązującym od 1 grudnia 2010 r. oraz rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców są ze sobą komplementarne. Rozporządzenie Komisji doprecyzowuje jedynie zasady obliczania okresów na wczytanie danych z jednostki transportowej bądź karty kierowcy, czego w krajowym rozporządzeniu nie uregulowano. Rozporządzenie nr 581/2010 stanowi bowiem, iż przy ustalaniu tych okresów uwzględnia się nie wszystkie dni, ale wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. Zatem wbrew stanowisku organu II instancji nie można przyjąć – przy obowiązku dokonywania wykładni przepisów rozporządzenia krajowego, jako aktu realizującego uprawnienie Państwa członkowskiego do określenia krótszych niż maksymalne okresów na wczytywanie danych – iż wynika z niego inny sposób ich wyliczania (dni kalendarzowe) niż przyjęcie wyłącznie dni rejestrowanej działalności w rozumieniu omówionym powyżej.

W tym miejscu należy także przywołać wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 18/16, w którym Sąd odwołał się do różnych wersji językowych rozporządzenia Komicji (UE) nr 581/2010 dokonując wykładni pojęcia "dni zarejestrowanej działalności". WSA w Gliwicach stwierdził mianowicie w uzasadnieniu wyroku, że użyte określenie "zarejestrowana działalność" może budzić wątpliwości, czy chodzi tu o okres, gdy przedsiębiorca "podlega rejestracji", czy też okres w jakim dane były rejestrowane (czyli dni, w których były wykonywane przewozy). Odwołując się do innych wersji językowych należy przyjąć, iż rację ma skarżący. W wersji angielskiej odwołanie 3 preambuły brzmi "For the determination of the maximum periods within which data are to be downloaded, only days with a recorded activity should be counted". Odwołanie to należy rozumieć następująco "w celu określenia maksymalnych okresów, w których dane mają być pobierane powinny być liczone tylko dni z zarejestrowaną aktywnością". Podobnie wygląda sytuacja w przypadku wersji niemieckiej. Brzmi ona "Zur Bestimmung der Höchstzeiträume für das Herunterladen von Daten sollten lediglich die Tage gezählt werden, an denen eine Tätigkeit aufgezeichnet wurde". Odwołanie to należy rozumieć następująco "aby ustalić maksymalne okresy na wczytanie danych, liczą się tylko te dni, w których działalność została zarejestrowana (zapisana)". Biorąc pod uwagę to, że rozporządzenie Komisji Europejskiej jest aktem nie podlegającym implementacji do krajowego porządku prawnego, ale aktem stosowanym w sposób bezpośredni należy uznać, iż w sprawie wiążące jest rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców. Wykładnia jego art. 1 ust 3 w nawiązaniu do przywołania trzeciego preambuły wskazuje wyraźnie, że chodzi tu o dni aktywności (faktycznego wykonywania działalności).

Biorąc powyższe pod uwagę skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że wykładnia przepisów prawa dokonana przez organ była błędna. Zatem "pojęcie dni zarejestrowanej działalności" oznacza dni w których pojazd był używany do przewozu drogowego w rozumieniu art. 4 lit. a rozporządzenia ( WE) nr 561/2006. W konsekwencji zaprezentowanego stanowiska, zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podlegały uchyleniu w całości. W sprawie koniecznym jest bowiem dla stwierdzenia czy doszło do naruszeń prawa w zakresie realizacji obowiązku wczytywania (pobierania) danych z tachografu, uzupełnienie postępowania wyjaśniającego w zakresie dni zarejestrowanej działalności w zaprezentowanym powyżej rozumieniu.

Odnosząc się natomiast do podnoszonej przez skarżącego kwestii zablokowania przez poprzednich właścicieli tachografów, przez co dane nie zostały sczytane poprawnie, to w ocenie Sądu argumenty te nie mogą wyłączyć odpowiedzialności przedsiębiorcy. Z art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.Urz. UE, seria L, nr 370, s. 8 ze zm.) wynika bowiem jednoznacznie, że to na przedsiębiorcy (oraz zatrudnianych przez niego kierowcach) spoczywa obowiązek zapewnienia poprawnego działania urządzenia rejestrującego. Używanie zablokowanego tachografu, uniemożliwiającego wykonanie jednego z podstawowych obowiązków w zakresie dokumentowania okresów aktywności kierowców – sczytywania danych zapisanych na urządzeniu, obciąża przedsiębiorcę. Kupując pojazd przedsiębiorca powinien zadbać, aby urządzenie rejestrujące umożliwiało sczytywanie danych (v: wyrok WSA w Kielcach z dnia 1 września 2016 r., sygn. akt II SA/Ke 464/16.). Zauważyć jednak należy, że skarżący, jak twierdzi, odblokował na własny koszt tachografy i przekazał w trakcie kontroli wszystkie żądane dane i dokumenty. Przekazując dane nie wiedział, że części danych nie można odczytać. Organ w toku kontroli nie poinformował o tym skarżącego, nie zażądał żadnych wyjaśnień, tylko z góry przyjął, ze przedsiębiorca danych nie udostępnił. Skarżący, jak tylko nieoficjalnie dowiedział się, ze części danych nie można odczytać, zlecił ich odblokowanie fachowej firmie i niezwłocznie udostępnił je organowi. Kwestia ta, zupełnie pominięta przez organ przy wydawaniu decyzji, musi zostać w ponownym postępowaniu wyjaśniona. Ustalenie powyższej kwestii jest kluczowe bowiem może mieć wpływ na zasadność ukarania skarżącego z tytułu naruszenia lp. 6.3.7 zał. nr 3 do u.t.d. Organ administracji nie jest bowiem zwolniony z obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.) Organ ma obowiązek zebrania całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) i oceny tego materiału w ramach swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 80 k.p.a. Wyrazem tej oceny powinno być uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji, uwzględniające wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. Te podstawowe zasady postępowania administracyjnego nie zostały w niniejszej sprawie zachowane.

Mając powyższe na uwadze należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, 205 § 2 p.p.s.a.