Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 191/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 73 ust. 4
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Tomasz Wykowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2014 r. sprawy ze skargi B. K., H.Z. i J. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania B. K., J. C. i H. Z. od decyzji Prezydenta [...] odmawiającej ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Decyzja powyższa wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Wojewoda [...] decyzją deklaratoryjną z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntu zajętego pod część ulicy [...] w W., wykazanego jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2 w obrębie [...].

Pismem z dnia 4 lipca 2013 r. (data wpływu do Urzędu [...] Biuro Gospodarki Nieruchomościami) B. K., J. C. i H. Z. złożyli wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za powyższą nieruchomość. Następnie pismem z dnia 20 sierpnia 2013 r., złożonym na wezwanie organu, B. K., J. C. i H. Z. wyjaśnili, że ich pismo z dnia 4 lipca 2013 r. nie miało charakteru odrębnego wniosku o przyznanie odszkodowania za działkę o numerze [...] lecz było uzupełnieniem wniosku złożonego przez M. J. współwłaściciela tej nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] września 2013 r., nr [...] Prezydent [...] odmówił uwzględniania wniosku B. K., H. Z. i J. C. w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną ul. [...], oznaczony w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2, uregulowany w księdze wieczystej KW Nr [...]. W uzasadnieniu organ powołał się na przepis art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133 poz. 872) i wskazał, że odszkodowanie za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne ustalane i wypłacane jest według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. Wskazał przy tym, że termin powyższy jest terminem zawitym należącym do kategorii prawa materialnego. Organ podniósł, że B.K., H. Z. i J. C. wystąpili o przyznanie odszkodowania za przedmiotowy grunt zajęty pod drogę publiczną wnioskiem z dnia [...] lipca 2013 r. Odnosząc się zaś do pisma wnioskodawców z dnia 20 sierpnia 2013 r., w którym oświadczyli, że ich wniosek z 4 lipca 2013 r. był jedynie uzupełnieniem wniosku M.J., organ wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, iż M.J. złożył wniosek o odszkodowanie za działkę nr [...] tylko w swoim imieniu. Prezydent [...] wskazał poza tym, że wniosek ten nie był obarczony żadnymi brakami formalnymi a pismo z dnia [...] lutego 2006 r. skierowane do niego przez Wydział Nieruchomości dotyczyło uzupełnienia akt postępowania. Wskazał ponadto, że roszczenie o wypłatę odszkodowania za odjętą własność nieruchomości jest roszczeniem o świadczenie podzielne. Przy podzielności zaś świadczenia, wierzytelności dzieli się na tyle niezależnych od siebie części ilu jest właścicieli. Prezydent [...] zaznaczył poza tym, że organy administracji publicznej nie miały obowiązku informowania właścicieli nieruchomości nabytych przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o przysługującym im roszczeniu odszkodowawczym oraz terminach składania stosownych wniosków, które to terminy wskazane są w powszechnie obowiązującym, opublikowanym akcie prawnym. W związku z powyższym organ uznał, że wniosek B. K., H.Z. i J. C., złożony został po ustawowym terminie.

Na skutek złożonego przez wnioskodawców odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji i wskazał, że ustalenie odszkodowania za zajęcie działki pod drogę publiczną w trybie przepisu art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., nie następuje z urzędu a jedynie na wniosek złożony najpóźniej do dnia 31 grudnia 2005 r. Wyjaśnił przy tym, że wskazanie w tym przepisie terminu do składnia wniosków, ma takie znaczenie, że nie można było skutecznie złożyć takiego wniosku przed dniem 1 stycznia 2001 r., a po dniu 31 grudnia 2005 r. roszczenie to wygasa. Wojewoda [...] wyjaśnił ponadto, że w sprawie wszczynanej na wniosek, każdy ze współwłaścicieli występuje samodzielnie o ustalenie odszkodowania. Złożenie zaś wniosku przez jednego z nich nie powoduje automatycznie wszczęcia postępowania co do pozostałych współwłaścicieli. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 1062/12, organ odwoławczy stwierdził, że wniosek M. J. wynikał z jego własnego roszczenia o odszkodowanie. Po przeanalizowaniu zaś akt sprawy Wojewoda [...] zgodził się ze stwierdzeniem organu pierwszej instancji, że B.K., H.Z. i J. C. wystąpili o przyznanie odszkodowania za grunt położony przy ul. [...] dopiero w dniu [...] lipca 2013 r., a więc ponad 7 lat po terminie przewidzianym w art. 73 ust. 4 omawianej ustawy z dnia 13 października 1998 r.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu B. K., J. C. i H. Z. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając organowi naruszenie;

- art. 138 § 1 pkt 1 poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2012 r.;

- art. 7 kpa poprzez nierozpoznanie zarzutów zawartych w odwołaniu;

- art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. _ Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną przez błędną jego wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że wniosek o ustalenie i wypłacenie odszkodowania złożony przez jednego ze współwłaścicieli dotyczy tylko jego udziału;

- art. 8 kpa i art. 9 kpa.

W uzasadnieniu skargi podnieśli, że warunek ustawowy do przeprowadzenia postępowania i wydania decyzji został spełniony gdyż wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za cały grunt zajęty pod drogę został złożony przez właściciela. Skarżący powołali się ponadto na art. 28 kpa w zw. z art. 61 § 4 kpa wskazując, że przepis ten obligował organ do załatwienia sprawy uwzględniając interesy wszystkich uprawnionych, w tym ich.

Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – powoływana dalej jako "ppsa".

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem wskazanych powyżej kryteriów, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które mogłyby skutkować jej uchyleniem.

Przede wszystkim wskazać należy, że materialnoprawną podstawą zarówno zaskarżonej decyzji Wojewody [...] jak i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] był art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U Nr 133, poz. 872 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem nieruchomości pozostające po dniu 31 grudnia 1998 roku we władaniu jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 roku stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Odszkodowanie zaś ustalane i wypłacane jest na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. (ust. 4 omawianego przepisu). Termin ten jest zaś terminem zawitym i nie podlega wydłużeniu ani przywróceniu.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest okoliczność, czy złożony w terminie wniosek jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, zajętej pod drogę publiczną ul. [...], M. J. wywoływał skutki prawne w stosunku do pozostałych współwłaścicieli tej nieruchomości tj. skarżących. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że jak słusznie zauważyły organy obu instancji, każdy ze współwłaścicieli nieruchomości może we własnym imieniu i w zakresie odpowiadającym jego udziałowi we współwłasności, domagać się należnego mu odszkodowania. Złożenie zaś takiego wniosku przez jednego tylko z kilku współwłaścicieli nie powoduje wszczęcia postępowania w stosunku do pozostałych współwłaścicieli (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1439/07).

Jak wynika z akt sprawy, wniosek z dnia [...] grudnia 2005 r. o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość M.J. złożył jedynie w swoim imieniu. Z jego treści, nie sposób zdaniem Sądu, wywnioskować jakoby składany on był w imieniu wszystkich współwłaścicieli przejętej nieruchomości. Analizując przedmiotowy wniosek wskazać należy, że jako wnioskodawca widnieje jedynie M. J. również tylko on złożył podpis pod niniejszym wnioskiem. Również treść pisma nie pozostawia wątpliwości, że wnioskodawca działał tylko i wyłącznie w swoim interesie.

Reasumując wskazać zatem należy, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa a przytoczona argumentacja organu odwoławczego zasługuje na uwzględnienie. Podnoszone w skardze uchybienia nie stanowią naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania a zawarte w niej argumenty nie są przekonujące.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o .postępowaniu przed sądami administracyjnego, orzekł jak w sentencji.