Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 408/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2019-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1  pkt 1 i  ust. 7
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. inspektor sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 16 stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi L. S. jest decyzja nr [...] Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej też: "organ odwoławczy", "OWINB") z 16 stycznia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim (dalej też: "organ I instancji", "organ powiatowy") z 10 listopada 2017 r. nakazującą L. S. rozbiórkę wiaty o wymiarach u podstawy 5,60m x 3,08m na 2,72m (wysokość), stanowiącej zadaszone miejsce postojowe na samochody osobowe, usytuowane na działce a w [...] przy ul. [...].

Wydanie tych aktów administracyjnych poprzedziło postępowanie

o następującym przebiegu.

Sporna wiata położona na działce nr. geodezyjny a w [...] przy ul. [...] będąca własnością L. S. objęta już była postępowaniem prowadzonym przed organami nadzoru budowlanego. W szczególności w 2015 r. pełniła funkcje gospodarczo-rekreacyjne, przy czym jej konstrukcja była odmienna. Dlatego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim decyzją z 1 września 2016 r. nr [...], umorzył postępowanie administracyjno - nadzorcze, stwierdzając, że wiata nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia oraz, że brak jest podstaw do stosowania w sprawie jej użytkowania przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2015, poz. 1422 ze zm.). Następnie organ odwoławczy decyzją z 25 października 2016 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z 8 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Op 647/16, odrzucił skargę.

Po zakończeniu tamtego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim uzyskał urzędowo informację, że L. S. zmienił sposób użytkowania wiaty rekreacyjnej na zadaszone miejsce postojowe, w związku z czym przeprowadził szereg niezapowiedzianych kontroli,

w tym kontrolę z 7 sierpnia 2017 r., podczas której stwierdził postój samochodu osobowego pod wiatą.

W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego

w powiecie namysłowskim zawiadomieniem z 23 sierpnia 2017 r. poinformował strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie przebudowy i zmiany sposobu użytkowania wiaty usytuowanej na działce nr a w [...] przy

ul. [...].

Następnie przeprowadził 18 września 2017 r. oględziny spornej wiaty. Podczas tej czynności dowodowej ustalono, że wiata jest konstrukcji drewnianej, ma wysokości 272 cm oraz posiada wymiary, mierzone po obrysie słupów, 560 cm (długość) x 308 cm (szerokość), a mierzone w rzucie poziomym o powierzchni dachu 612 cm (długość) x 360cm (szerokość). Stwierdzono, że wiata ma dach dwuspadowy, na pełnym deskowaniu, o kącie nachylenia połaci około 13°,

z pokryciem gontem bitumicznym, a także rynny i rury spustowe z odprowadzeniem wód opadowych na teren własnej posesji. Z kolei posadzka pod wiatą utwardzona jest betonową kostką brukową. Wskazano, że odległość budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce nr b do słupów wiaty wynosi 244cm, a do krawędzi rynny wiaty wynosi 207 cm. Odległość krawędzi rynny wiaty do granicy między działkami nr b (stanowiącej własność C. i Z. D.) i a (stanowiącej własność skarżącego) mierzonej w osi ogrodzenia, wynosi 12-18cm. Odległość wiaty do granicy z drogą (ulicą [...]) wynosi 551cm. Ustalono, że w budynku uczestników C. i Z. D. położonym na działce sąsiedniej na ścianie równoległej do granicy między działkami znajduje się pięć okien przynależnych do następujących pomieszczeń: piwnicy, przedpokoju, toalety, łazienki i klatki schodowej.

Z protokołu oględzin wynikało także, że najbliższe okna pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, tj. okna kuchni położonej na parterze i pokoju mieszkalnego położonego na piętrze znajdują się w odległości 449cm od najbliższego wewnętrznego punktu powierzchni użytkowej wiaty. L. S. oświadczył, że wiata została wzniesiona w [...] r., wykonał pod nią utwardzenie,

w kwietniu [...] r., a ścianka od strony południowo-wschodniej powstała

w sierpniu [...] r. Z kolei barierki od strony budynków wykonano po powstaniu ścianki.

Zawiadomieniem z 24 października 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim poinformował strony o możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonych materiałów dowodowych.

Z. D. przedłożył 27 października 2017 r. kolorowe wydruki sześciu zdjęć obrazujących postój różnych samochodów osobowych pod przedmiotową wiatą.

Decyzją z 10 listopada 2017 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, nakazał L. S. rozbiórkę przedmiotowej wiaty. W uzasadnieniu zreferował stan faktyczny i stwierdził, ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika iż wiata jest wykorzystywana przez L. S. jako zadaszone miejsce postojowe dla samochodów osobowych. Organ wskazał, że do wiaty, jako zadaszonego miejsca postojowego mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które zostały naruszone w niniejszej sprawie w zakresie odległości zadaszonego miejsca postojowego od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym. W związku z tym organ stwierdził, że wiata podlega przymusowej rozbiórce.

Pismem z 30 listopada 2017 r. L. S., reprezentowany przez P. W., wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Przypomniał, że sporna wiata była już przedmiotem postępowania, zreferował kolejne czynności podejmowane przez organ i podniósł zarzut, że wiata jest wykorzystywana do celów gospodarczych i rekreacyjnych, a samochód był parkowany w tym samym miejscu jeszcze przed jej powstaniem, choć po jej wybudowaniu zaczęto pod nią parkować jedynie incydentalnie. Zdaniem strony, nakaz rozbiórki jest przedwczesny, a prawidłowe byłoby jedynie wezwanie do przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania wiaty. Wskazał również, że z akt nie wynika, aby okna na parterze i piętrze przynależały do kuchni i pokoju. Z drugiej strony wyciągnął wniosek, jakoby organ oparł się na oświadczeniu strony w tym zakresie, co byłoby niewystarczające. Ponadto zwrócił uwagę na to, że pomieszczenie kuchni nie jest przeznaczone na stały pobyt ludzi, w związku z czym jego odległość od wiaty nie ma znaczenia. Jego zdaniem organ powinien również zbadać w niniejszym postępowaniu sprawę zbyt bliskiego usytuowania budynku C. i Z. D. względem granicy. Mając powyższą argumentację na uwadze L. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania i decyzją z dnia 16 stycznia

2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu OWINB przedstawił ustalenia faktyczne sprawy przyjmując za własne ustalenia organu powiatowego i zważył, że na początku należy dokonać kwalifikacji prawnej spornej wiaty. W przepisach Prawa budowlanego brak jest legalnej definicji wiaty, jednak zgodnie z powszechnym rozumieniem tego pojęcia wiata to lekka konstrukcja w postaci dachu wspartego na słupach. Zaznaczył, że zgodnie z Prawem budowlanym wiata stanowi budowlę. Wynika to, według organu, z odczytania tzw. słownika pojęć budowlanych. Zgodnie z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Jedną zaś

z przesłanek uznania obiektu za budynek jest wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych (art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego), których przedmiotowa wiata nie posiada w komplecie (posiada częściową przegrodę na jednym z boków). W związku z tym nie może stanowić budynku. Obiekty małej architektury to natomiast niewielkie obiekty takie jak kapliczki, krzyże przydrożne, figury, posągi, wodotryski, piaskownice, huśtawki, drabinki czy śmietniki. Również w tej definicji nie mieści się pojęcie wiaty. W związku z tym stanowi ona z całą pewnością budowlę, zauważył organ odwoławczy.

Dalej organ ocenił, czy na budowę wiaty było wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 lit. c) Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50m², sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000m2 powierzchni działki. Wiata znajduje się na działce, na której istnieje już budynek mieszkalny. W związku z tym przywołane zwolnienie ma do niej zastosowanie - jej postawienie nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto nie wymagało ono również dokonania zgłoszenia budowlanego. Wynika to z brzmienia art. 30 Prawa budowlanego, który zawiera zamknięty katalog obiektów i robót budowlanych, na których wykonanie wymagane jest takie zgłoszenie. W przepisie tym nie wymieniono wiat. W związku

z tym należy stwierdzić, że budowa spornej wiaty została wyłączona z obowiązku uzyskania zarówno pozwolenia, jak zgłoszenia budowlanego.

Niemniej, po wybudowaniu wiaty L. S. wykonał pod nią utwardzenie z betonowej kostki brukowej i częściowo obudował ją drewnianymi deskami z jednej strony. Roboty te należy zakwalifikować jako przebudowę, którą zgodnie z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego jest wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Ponadto, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie w sposób bezsprzeczny - zdaniem organu odwoławczego – wykazał, że wiata pełni funkcję zadaszonego miejsca postojowego. Świadczy o tym po pierwsze wynik niezapowiedzianej kontroli z [...] r., podczas której pod wiatą był zaparkowany samochód osobowy, po drugie liczne pisma, do których dołączane były liczne fotografie przedstawiające postój samochodów osobowych pod wiatą, po trzecie przedłożone w organie powiatowym zestawienie sześciu zdjęć, z których wynika, że pod wiatą parkowało co najmniej sześć różnych samochodów, co może świadczyć o nagminnym wykorzystywaniu wiaty do celów postojowych nie tylko przez L. S., ale udostępniania tego miejsca do postoju samochodów również innym osobom, co oznacza, że jest to przyjęty sposób wykorzystania wiaty, po czwarte pisma organów ochrony przeciwpożarowej, stwierdzających postój samochodów osobowych pod wiatą. Z drugiej strony w materiale dowodowym znalazły się oświadczenia L. S., że wiata nie jest wykorzystywana na cele postoju samochodu osobowego, jednak w ocenie organu są to deklaracje gołosłowne, nieznajdujące potwierdzenia w materiale dowodowym, który jasno przedstawia odmienne od deklarowanego przez inwestora wykorzystywanie wiaty.

Przebudowa samej wiaty jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i dokonania zgłoszenia budowlanego (art. 29 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego), to jednak przez przebudowę, połączoną ze zmianą sposobu użytkowania doszło do zmiany funkcji wiaty rekreacyjnej na zadaszone miejsce postojowe, co do której uprawnione jest badanie jej zgodności z prawem. Przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego mają bowiem zastosowanie nie tylko do robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, ale również m.in. do takich, które nie wymagają spełnienia formalności prawno-budowlanych, ale są niezgodne z przepisami (art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego). W związku z tym zmiana sposobu użytkowania spornej wiaty, co do której mają zastosowanie art. 70-71a Prawa budowlanego, została w istocie skonsumowana prawnie przez art. 50-51 Prawa budowlanego.

W konsekwencji organ nadzoru budowlanego mógł skontrolować zgodność zadaszonego miejsca postojowego z przepisami technicznymi, w tym przeciwpożarowymi. Zgodnie z § 2 pkt 1 warunków technicznych przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. W związku z tym, skoro doszło do zmiany sposobu użytkowania spornej wiaty na zadaszone stanowisko postojowe, to przepisy warunków technicznych mają zastosowanie w sprawie.

Przepis § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a warunków technicznych stanowi, że odległość stanowisk postojowych, w tym również zadaszonych, oraz otwartych garaży wielopoziomowych od: placu zabaw dla dzieci, boiska dla dzieci i młodzieży, okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku opieki zdrowotnej,

w budynku oświaty i wychowania, w budynku mieszkalnym, w budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem: hotelu, motelu, pensjonatu, domu wypoczynkowego, domu wycieczkowego, schroniska młodzieżowego i schroniska, nie może być mniejsza niż 7 m - w przypadku parkingu do 10 stanowisk postojowych włącznie.

W wyniku oględzin organ I instancji ustalił, że odległość zadaszonego stanowiska postojowego m.in. od okna pokoju mieszkalnego w budynku na działce sąsiedniej wynosi 4,49 m. W związku z czym narusza wymaganą odległość.

Wbrew twierdzeniom odwołania, nie ma przy tym znaczenia, że organ nieprawidłowo podał również, że odległość od pomieszczenia kuchni również wypełnia znamiona tego przepisu, ponieważ nie zmienia to faktu, że taką samą odległość stwierdzono w przypadku okna pokoju mieszkalnego.

Nie zasługuje na uwzględnienie argument, jakoby organ powiatowy w zakresie ustalenia przeznaczenia tych pomieszczeń oparł się wyłącznie na oświadczeniu złożonym przez stronę.

Z materiału dowodowego (w szczególności z protokołu oględzin z 19 września 2017 r.) wynika, że organ powiatowy prawidłowo ustalił przeznaczenie tych pomieszczeń. Za każdym razem, gdy przyjmował oświadczenia stron, odnotowywał w protokole fakt przyjęcia oświadczenia. W tym wypadku organ zapisał jednak

w protokole, że fakt ten ustalił, a nie że oświadczenie takiej treści przyjął do protokołu.

Organ odwoławczy podkreślił, że nawet gdyby przyjąć, że pomieszczenie, którego rolę organ ustalił jako pokoju mieszkalnego, w rzeczywistości miałoby nie spełniać przeznaczenia na stały pobyt ludzi, to sporne zadaszone miejsce postojowe wciąż byłoby niezgodne z warunkami technicznymi, czego nie zauważył organ pierwszej instancji.

Zgodnie bowiem z § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a warunków technicznych stanowiska postojowe, w tym również zadaszone, oraz otwarte garaże wielopoziomowe należy sytuować na działce budowlanej w odległości od granicy tej działki nie mniejszej niż, dla samochodów osobowych, 3 m - w przypadku parkingu do 10 stanowisk postojowych włącznie. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że przedmiotowe zadaszone miejsce postojowe usytuowane jest 12-18 cm od granicy działek.

W związku z tym jest ono niezgodne, nie tylko z wymienionym w poprzednim akapicie § 19 ust. 1 pkt 1 lit a, ale również § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a warunków technicznych.

Organ odwoławczy zauważył też, że rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dniem

1 stycznia 2018 r. zostały znowelizowane i był obowiązany przy orzekaniu wziąć pod uwagę ich nowe brzmienie. Jednocześnie podkreślił, że treść i sens zapisów

§ 19 ust. 1 pkt 1 lit a, jak i § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a warunków technicznych jest taki sam jak poprzednio obowiązujących.

Odnosząc się do zarzutu strony zawartego w odwołaniu, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim pominął w niniejszej sprawie kwestię legalności usytuowania budynku na działce sąsiedniej nr b, organ odwoławczy podkreślił, że w prowadzonym postępowaniu dotyczącym wiaty badanie legalności usytuowania poszczególnych budynków w tym budynku uczestników postępowania było niedopuszczalne. Organy nadzoru budowlanego co do zasady prowadzą jedno postępowanie dotyczące jednego obiektu budowlanego, zauważył OWINB. Kwestia legalności budynku C. i Z. D. może stanowić przedmiot odrębnego postępowania, lecz nieuprawnione byłoby wypowiadanie się przez organ o zasadności wszczęcia i prowadzenia takiego postępowania w zaskarżonej decyzji. Decyzja dotyczy bowiem zupełnie innego obiektu.

Końcowo organ zauważył, że wiata jest niezgodna z przepisami w sposób tak istotnie od nich odbiegający, że niemożliwe jest jej zalegalizowanie. W związku z tym konieczne jest nakazanie jej rozbiórki na mocy art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, zgodnie z którymi organ nadzoru budowlanego w przypadku przeprowadzenia robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W realiach niniejszej sprawy nie jest możliwe doprowadzenie przedmiotowego zadaszonego miejsca postojowego do stanu zgodnego z prawem, przez wezwanie inwestora do przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania wiaty, jak domaga się tego w odwołaniu L. S., ponieważ przepisy art. 51 Prawa budowlanego nie dają takiej możliwości.

Organ nadzoru budowlanego nie jest także uprawniony do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego obiektu budowlanego, z uwagi na okoliczność, że tego typu nakaz (w istocie rozbiórka utwardzenia z betonowej kostki brukowej

i rozebranie częściowego obudowania wiaty) nie naprawiłby kwestii zmienionego sposobu użytkowania. Nie jest również możliwe nałożenie na inwestora obowiązku wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, ponieważ jedynym rozwiązaniem byłaby wówczas rozbiórka aż o 3 m zbliżonej do granicy części tego obiektu budowlanego, co spowodowałaby rozbiórkę prawie całej wiaty, która posiada szerokość 3,08 m. Takie rozwiązanie byłoby pozbawione logicznych podstaw.

W skardze L. S. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności:

- art. 50 i 51 Prawa budowlanego przez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące błędnym nałożeniem obowiązku rozbiórki ze względu na zmianę sposobu jej użytkowania,

-art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. przez wydanie zaskarżonej decyzji bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, i bezzasadnym przyjęciu, że przebudowy wiaty dokonano w związku ze zmianą sposobu jej wykorzystywania,

- art. 40 § 1 K.p.a. przez brak doręczenia decyzji II instancji pełnomocnikowi ustanowionemu w postępowaniu administracyjnym.

Wskazując na te naruszenia wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji I i II instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu podniósł, że wybudowana wiata jako obiekt budowlany nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Dlatego kwestionuje nie przebudowę wiaty, lecz zmianę sposobu jej użytkowania.

Według skarżącego w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wdrożenia procedury z art. 71a ustawy Prawo budowlane. Organ powinien nałożyć na skarżącego postanowieniem opartym na przepisie art. 71a ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego obowiązki tam przewidziane, a w wypadku braku ich wykonania nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania w oparciu o art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego.

Tymczasem OWINB nakazał rozbiórkę obiektu, która służyła na cele gospodarczo-rekreacyjne, tylko ze względu na kilkukrotne zaparkowanie pojazdu, co jest sankcją niewspółmierną.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie odwołując się do argumentów zawartych w zaskarżonej decyzji.

Uczestnicy postępowania nie zajęli w sprawie procesowego stanowiska mimo doręczenia im odpisu skargi i odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga podlegała oddaleniu.

Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U z 2017 r., poz. 2188 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności

z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2018 r., poz. 1302 ze zm.) dalej

w skrócie: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na decyzje administracyjne.

W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.

Zgodnie z przepisem art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego (Dz. U z 2017r. poz. 1332 ze zm., obecnie Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 t.j.), dalej też: Prawo Budowlane lub ustawa, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49 ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Co do zasady postanowienie takie traci z mocy prawa ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba, że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ustawy Prawo budowlane. Jednakże zgodnie z art. 51 ust.

7 ww. ustawy, art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Odpowiednie stosowanie

w przypadku ustalenia, że roboty budowlane zakończono oznacza, iż wydania decyzji na podstawie przepisu art. 51 ust. 1 nie poprzedza wydanie postanowienia bo byłoby to bezcelowe, a nadto nie jest ono ograniczone terminem.

Regulacja art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego dotyczy trzech alternatywnych przypadków prowadzenia postępowania legalizacyjnego:

1. samowolnych robót budowlanych, których nie można zalegalizować,

2. samowolnych robót budowlanych podlegających legalizacji,

3. istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę.

Postępowanie to w pierwszej kolejności, poprzez wymuszenie na inwestorze wykonania pewnych czynności lub robót budowlanych, dążyć ma do doprowadzenia obiektu (robót budowlanych) do stanu zgodnego z prawem, jeżeli jest to realnie możliwe w świetle obowiązujących przepisów, w tym rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2015 poz. 1422 t.j. ze zm.) oraz przepisów odrębnych, a także wymagań sztuki budowlanej.

Jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego okaże się, że nastąpiło nie dające się usunąć naruszenie prawa, wówczas właściwy organ zobowiązany jest wydać decyzję zakazującą dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części.

Dlatego w sytuacji, gdy organ nadzoru budowlanego, na podstawie wszechstronnej oceny prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego odpowiadającego zasadom z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. stwierdził naruszenie przepisów prawa tego rodzaju, że nie jest możliwe doprowadzenie w inny sposób do stanu zgodnego z prawem – obowiązany jest nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego w całości lub w tej części, w której narusza on prawo, stąd organy administracji winny szczególnie dokładnie uzasadnić stan faktyczny i prawny,

a załatwiając sprawę mieć na uwadze okoliczności konkretnego przypadku, w imię realizacji zasady prawdy obiektywnej, przekonywania oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wyrażonych w art. 7, art. 8 i art. 11 K.p.a.

Słusznie stwierdził organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji, iż organy administracji zobligowane są kierować się sformułowanymi w Prawie budowlanym i przepisach techniczno–budowlanych wymogami, które mają charakter obiektywny, nie zaś subiektywnymi odczuciami stron.

Skoro przepisy ustawy Prawo budowlane oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy nie zawierają definicji pojęcia "wiata", to zasadnie w tej sytuacji należało odwołać się do definicji słownikowej i zawartej w rozporządzeniu Rady Ministrów z 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych. Z definicji słownikowej ("Słownik języka polskiego" wyd. PWN) wynika, że wiata to lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach, np. nad peronem kolejowym, parkingiem, magazynem, nad przystankiem tramwajowym.

Podobne określenie wiaty zawiera rozporządzenie Rady Ministrów z 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dz. U z z 1999 r., Nr 112, poz. 1316), wydane na podstawie ustawy z dnia 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej (Dz. U z Nr 88, poz. 439 ze zm.). Ustawa o statystyce publicznej służy wprawdzie innym celom niż przepisy Prawa budowlanego i może w tej sytuacji mieć tylko posiłkowe znaczenie. Rozporządzenie powyższe określając pojęcia podstawowe stwierdza, że "za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet ścian pozbawione".

Brak ustawowej definicji wiaty oznacza, że kwalifikacja obiektu budowlanego do tego pojęcia wymaga uwzględnienia m.in. jego funkcji. Zawsze jednak wskazuje się, że jest to samodzielna, lekka budowla, posiadająca dach, niekiedy ściany, której celem jest ochrona miejsca lub rzeczy przed oddziaływaniem atmosferycznym (deszczem, śniegiem, wiatrem). Problem bywa trudny do precyzyjnego określenia, gdy przeznaczeniem wiaty jest zadaszenie nad miejscem postojowym dla samochodu osobowego.

Jednak materiał dowodowy w sprawie w ocenie Sądu, jednoznacznie wskazuje, iż sporna wiata ma być ochroną dla parkowanego tam samochodu osobowego (samochodów osobowych) przed warunkami atmosferycznymi czyli zadaszonym miejscem postojowym w rozumieniu § 19 warunków technicznych.

W myśl § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia

12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 3m – w przypadku parkingu do 10 stanowisk postojowych włącznie (a w dacie decyzji I instancji "w przypadku 4 stanowisk włącznie"- vide: Dz. U. 2015 r. poz. 1422). Wprawdzie poprzednie brzmienie tego przepisu było nieprecyzyjne z uwagi na użycie słów: "w przypadku 4 stanowisk włącznie", zamiast: "w przypadku do 4 stanowisk włącznie", jednak brak przyimka "do" nie oznacza, że przepis ten dotyczy wydzielonych miejsc postojowych jedynie dla 4 samochodów osobowych. Jednak jest niewątpliwe w sprawie, że § 19 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia dotyczy dopuszczalnej odległości od sąsiedniej działki budowlanej wydzielonych miejsc postojowych dla od 1 do 10 samochodów osobowych (poprzednio od 1 do 4 samochodów). Podobne naruszenie dotyczy § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a) odnośnie do odległości stanowisk postojowych, w tym również zadaszonych od (...) okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w (...) budynku mieszkalnym, która nie może być mniejsza niż 7 m dla samochodów osobowych w przypadku parkingu do 10 stanowisk postojowych.

Wobec faktu, iż sporny obiekt jest zadaszonym miejscem postojowym zasadnie organ stwierdził, że mają do niego zastosowanie wymogi wynikające z § 19 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, których to wymogów obiekt ten nie spełnia.

Sąd uznał, że zadaszone miejsce postojowe nie spełnia wymogów wynikających z tego przepisu, w jego brzmieniu obowiązującym na datę wydania decyzji organu tak I, jak i II instancji. Znajduje się ono w odległości 12-18 cm od granicy z sąsiednią działką należącą do uczestników postępowania oraz 551 cm od granicy z drogą (ul. [...]). Jednocześnie wiata usytuowana jest w stosunku do okien pomieszczeń kuchni i pokoju znajdujących się na ścianie od strony ogrodu w odległościach 449 cm licząc najbliższe okna budynku uczestników postępowania przeznaczone na stały pobyt ludzi. Podczas, gdy zgodnie z treścią

§ 19 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 4 pkt.1 i § 9 ust. 3 wymienionego wyżej rozporządzenia powinna być to odległość co najmniej 7m.

Trzeba podkreślić, że dane dotyczące odległości wiaty od najbliższych okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi wynikają wprost z protokołu oględzin z dnia 18 września 2017 r., a w szczególności z załącznika graficznego zawierającego wyliczenia i schemat usytuowania wiaty w stosunku do budynków mieszkalnych skarżącego i uczestników postępowania, a także wynika to niezbicie

z załączonych do protokołu zdjęć. Nota bene odległość 7m od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi nie jest spełniona także w stosunku do okien pomieszczeń parteru i piętra budynku mieszkalnego skarżącego od strony ogrodu.

Na aprobatę w tych okolicznościach faktycznych zasługiwało przyjęcie przez organy, że wiata została zlokalizowana z naruszeniem § 2 pkt 1 w związku z § 207 ust. 2 i § 19 ust. 1 pkt. 1 lit. a) oraz § 19 ust. 2 pkt. 1 lit. a) w zw z § 9 ust . 3 i § 4 pkt 1 warunków technicznych.

Wywody zwłaszcza organu odwoławczego w przedmiocie naruszenia tych norm technicznych są prawidłowe i oddają istotę zagadnienia. Prawidłowe jest także przyjęcie przez organ odwoławczy, iż mimo znowelizowania rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dniem 1 stycznia 2018 r. (Dz. U

z 2017 r. poz. 2285), to zapisy § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a) warunków technicznych nie uległy zmianie w stosunku do poprzedniego brzmienia

w sposób istotnie zmieniający ich sens.

Prawidłowo także organ odwoławczy przyjął zastosowanie w ustalonych okolicznościach faktycznych przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust.

7 Prawa budowlanego i orzeczenie nakazu rozbiórki. W okolicznościach sprawy nie jest możliwe nakazanie inwestorowi przywrócenia stanu poprzedniego, gdyż jak słusznie zauważył organ nawet rozbiórka kostki brukowej i częściowego obudowania ścian wiaty nie wyłączyłoby skutku zmienionego sposobu użytkowania, czyli wykorzystywania wiaty nie jako osłony, zadaszenia dla różnych sprzętów domowych

i gospodarczych (czy jako obiektu rekreacyjnego) na wykorzystywanie wiaty jako zadaszone miejsce postojowe samochodów osobowych. Ponadto częściowa rozbiórka obiektu, jak zauważa organ, do linii 3 metrów od granicy między działkami spowodowałaby rozbiórkę praktycznie całej wiaty i nie miałaby żadnego logicznego,

a tym bardziej technicznego uzasadnienia.

Dlatego zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 71 i art. 71a Prawa budowlanego przez brak orzeczenia wstrzymania użytkowania wiaty w sposób niezgodny z przepisami oraz zobowiązania skarżącego do przedłożenia dokumentów przewidzianych w art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, a w konsekwencji pozbawienie skarżącego uprawnienia wynikającego z art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego, czyli możliwości zachowania wiaty w celu użytkowania zgodnie z poprzednim przeznaczeniem na cele gospodarcze i rekreacyjne, nie zasługiwało na uwzględnienie. Powołane w skardze orzeczenia sądów administracyjnych,

a odnoszące się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego zapadły

w odmiennych stanach faktycznych niż ustalony w niniejszej sprawie.

Wreszcie zarzut naruszenia art. 40 § 1 K.p.a. przez doręczenie decyzji organu odwoławczego bezpośrednio stronie z pominięciem pełnomocnika ustanowionego

w postępowaniu administracyjnym jest uprawiony okolicznościami sprawy, niemniej nie mógł doprowadzić do uchylenia zaskarżonego aktu. Skarżący wniósł skargę

z zachowaniem ustawowego terminu. Jego prawo do Sądu nie doznało żadnego uszczerbku, a skargę sądową sformułował właśnie pełnomocnik ustanowiony

w postępowaniu administracyjnym i mimo następnie odmowy dopuszczenia go do udziału w postępowaniu skarga została ostatecznie podpisana przez prawidłowo ustanowionego kolejnego pełnomocnika procesowego (karta 102 - 105 akt sądowych) i nadano jej bieg.

Z tych wszystkich względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art.

151 P.p.s.a.