Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 121/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2008-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 11, art. 77  par.  1, art. 80, art. 107  par.  1 i 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 16 kwietnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) Asesor WSA Joanna Brzezińska Protokolant asystent sędziego Paweł Majka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2008 roku sprawy ze skargi D.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz adwokata A.K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z., działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Z., na podstawie art. 7 pkt 5, art. 39 ust. 1 i 2, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i ust. 3 i 4, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust. 2, art. 108 ust. 1 w związku z art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) i § 1 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950) oraz art. 104 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, odmówił przyznania D.B. zasiłku celowego w wysokości 500 zł na wymianę zlewozmywaka w kuchni, tj. na zakup szafki i robociznę.

W uzasadnieniu decyzji organ l instancji wskazał, iż skarżąca jest osobą samotnie gospodarującą, zajmuje mieszkanie trzypokojowe z kuchnią, jej dochód stanowią świadczenia otrzymywane z tytułu niepełnosprawności znacznego stopnia tj. zasiłek pielęgnacyjny kwocie po 153 zł miesięcznie i zasiłek stały w kwocie po 324 zł miesięcznie (łącznie 477 zł). Wnioskodawczyni jest objęta systematyczną pomocą MOPS w postaci zasiłku celowego m.in. na dofinansowanie do czynszu, na dofinansowanie zakupu leków środków higieny, artykułów kosmetycznych i odzieży na opłacanie energii i gazu oraz otrzymała również zasiłek celowy w kwocie 80 zł na dojazd na rozprawę sądową do WSA w Gorzowie Wlkp. Organ wskazał, iż propozycja zamiany mieszkania (własnościowego) na mniejsze oraz propozycja zawarcia ze skarżącą kontraktu socjalnego spotkały się z jej sprzeciwem. Nadto podał, iż D. B. otrzymała zasiłek celowy na wymianę zlewozmywaka w grudniu 2006r. i nie dokonała jego zakupu oraz wskazał, iż uwzględnienie żądań strony w całości może mieć miejsce wówczas, gdy pozwalają na to środki będące w dyspozycji Ośrodka.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła D. B., w którym wniosła o zmianę powyższej decyzji i przyznania jej środków na wskazane potrzeby, wyrażając niezadowolenie ze sposobu załatwienia jej wniosku.

Decyzją nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z., działając na podstawie art. 39 ust.5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.), z uwzględnieniem art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i 4, art. 11 ust. 2, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu l instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż decyzja organu l instancji nie narusza przepisów obowiązującego prawa oraz wskazał, iż wnioskowane przez stronę potrzeby nie znajdują uzasadnienia w przepisach ustawy o pomocy społecznej. Nadto Kolegium podkreśliło, iż D. B. nie współdziała z pracownikiem socjalnym, o czym świadczy odmowa zawarcia kontraktu socjalnego.

Skargę na powyższą decyzję złożyła D. B. wnosząc o "anulowanie" zaskarżonej decyzji i przyznanie jej pomocy w zakresie wymienionym we wniosku. Ponadto wyraziła swoje niezadowolenie ze sposobu załatwiania jej spraw przez organy administracyjne.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty tożsame z twierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Dokonując oceny zasadności zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności uznać należy, iż decyzja ta nie uchybia prawu.

Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl przepisu art. 133 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.) podstawą wyrokowania sądu administracyjnego, są akta sprawy.

Postępowanie w sprawie przyznawania świadczeń z pomocy społecznych reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) oraz - stosowane odpowiednio na podstawie art. 14 tej ustawy - przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - zwanej dalej "k.p.a.".

Z analizy przepisów art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. wynika, iż organ prowadzący postępowanie obowiązany jest w postępowaniu wyjaśniającym podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Jedynie ustalone w taki sposób fakty mogą być uznane za udowodnione i stanowić materiał dowodowy będący niezbędną podstawą do wydania decyzji administracyjnej oraz jej uzasadnienia. W samej decyzji organ administracyjny jest zobowiązany do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy oraz wskazania faktów, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia przyznania zasiłku celowego na wymianę zlewozmywaka w kuchni, tj. na zakup szafki i robociznę.

W myśl art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, który stanowił podstawę zaskarżonej decyzji, zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu a także kosztów pogrzebu. Z powyższego przepisu wynika, że decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. Tym samym spełnienie kryteriów przez ubiegającą się o zasiłek nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie świadczenia w wysokości, którą sama określa. Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej.

Decyzja w sprawie przyznania zasiłku celowego, ma charakter uznaniowy, aczkolwiek nie może też być rozstrzygnięciem dowolnym. Ustawa o pomocy społecznej daje wskazówki, co do zasad udzielania pomocy osobom potrzebującym, stanowiąc w art 3 ust. 3 i art. 4, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia z pomocy powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, przy czym potrzeby osób korzystających z pomocy powinny być uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji o przyznaniu zasiłku celowego wskazał możliwości i środki finansowe na zasiłki celowe jakimi dysponował w 2007 r. Ponadto podał, iż skarżąca na wnioskowany cel uzyskała już zasiłek celowy w grudniu 2006r. W związku z powyższym przyznanie po raz drugi świadczenia na sprzęt gospodarstwa domowego, który nie podlega częstej wymianie, kłóciłoby się z celem i możliwościami pomocy społecznej.

Ponadto należałoby mieć na względzie treść art. 11 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń, ich celowego niszczenia lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych może nastąpić ograniczenie świadczeń, odmowa ich przyznania albo przyznanie pomocy w formie świadczenia niepieniężnego.

Z akt niniejszej sprawy wynika, iż skarżąca pomimo tego, iż otrzymała środki na wymianę zlewozmywaka nie zakupiła go, choć upłynął niemalże rok od przyznania tych środków, czyli przez rok nowy zlewozmywak nie był stronie niezbędny. W związku z powyższym można stwierdzić, iż w przedmiotowej sprawie zakup zlewozmywaka nie byłby zaspokojeniem niezbędnej potrzeby bytowej skarżącej i można by się zastanowić czy był w grudniu 2006r. Przyznając wnioskowane świadczenia organ pomocy społecznej naruszyłby przepisy ustawy o pomocy społecznej, a nadto zmniejszyłby kwotę przeznaczoną dla innych osób, które często składają wnioski o świadczenia umożliwiające im przetrwanie.

W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja nie narusza prawa i uzasadnia to, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami) oddalenie skargi.