Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1182/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Zabezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 176
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) Sędziowie Anna Lech NSA Grażyna Radzicka Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 2243/06 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania prawa do transferu zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

J. G. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 2243/06, oddalającego jego skargę wniesioną na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...], wydaną w przedmiocie przyznania prawa do transferu zasiłku dla bezrobotnych. Do wydania tego wyroku doszło w następującym stanie faktycznym:

J. G. pracował na terenie Republiki Federalnej Niemiec i tam uzyskał też status osoby bezrobotnej. W związku z ubieganiem się o zasiłek dla bezrobotnych na terenie Polski zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. w dniu [...] lutego 2005 r., jako osoba bezrobotna. W dniu 2 marca 2005 r. zgłosił się do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w W. z siedzibą w P. i przedstawił formularz E 303 wystawiony przez instytucję niemiecką (Agentur Für Arbeit w Düren) z dnia [...] lutego 2005 r., która stwierdziła zachowanie przez J. G. prawa do zasiłku dla bezrobotnych, pod warunkiem zarejestrowania się w polskiej instytucji właściwej dla spraw zatrudnienia w terminie do dnia 10 stycznia 2005 r. Wobec tego, że zgłosił się on w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. dopiero [...] lutego 2005 r., powołana wyżej niemiecka agencja pracy, pismem z dnia 8 lipca 2005 r. wskazała datę wypłaty dla niego zasiłku dla bezrobotnych od dnia rejestracji w polskim urzędzie pracy, tj. od [...] lutego 2005 r.

Mając powyższe na względzie, Marszałek Województwa M. decyzją z dnia [...] nr [...], przyznał J. G. prawo do transferu zasiłku dla bezrobotnych za okres od [...] lutego 2005 r. do [...] kwietnia 2005 r.

W uzasadnieniu podał, że powołane przepisy wspólnotowe umożliwiają zachowanie prawa do świadczeń z tytułu bezrobocia w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej Obszaru Gospodarczego lub Szwajcarii, do którego udaje się on w celu poszukiwania pracy. Wypłata tych świadczeń w kraju poszukiwania pracy jest możliwa jednak dopiero po spełnieniu przez bezrobotnego określonych warunków, w tym przede wszystkim zarejestrowania się jako osoba bezrobotna.

Z uwagi na fakt, że Marszałek Województwa M., przy wydawaniu decyzji dotyczącej tego zasiłku dla J. G. był związany w tej sprawie stanowiskiem niemieckiego urzędu pracy (Agentur Für Arbeit w Düren), zasiłek ten przyznano mu zgodnie z poleceniem tego urzędu. Marszałek Województwa M. nie jest organem właściwym do dysponowania zasiłkiem dla bezrobotnych, przyznanym przez ustawodawstwo niemieckie, a jedynie wykonuje obowiązek pośredniczenia w jego przekazaniu uprawnionemu. Prawo do tego świadczenia J. G. nabył bowiem w Niemczech, na podstawie przepisów tego państwa i przyznanego przez jego instytucje, Marszałek Województwa M. zaskarżoną decyzją dokonał jedynie przekazania tego zasiłku dla bezrobotnego na okres i od daty wskazanej przez niemiecką instytucję pracy.

W następstwie rozpoznania odwołania strony od tej decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...], nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 2 i art. 8 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 95, poz. 1001 ze zm.), a także art. 69 rozporządzenia Rady EWG nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz. Urz. WE L 149 z 5 lipca 1971 r. ze zm.), a ponadto art. 83 rozporządzenia Rady EWG nr 574/72 z dnia 21 marca 1972 r. w sprawie wykonywania rozporządzenia EWG nr 1408/71 (Dz. Urz. L 74 z dnia 27 marca 1972 r.), utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa M. z dnia [...] nr [...], przyznającą J. G. i prawo do transferu zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] lutego 2005 r. do [...] kwietnia 2005 r.

W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, pełnomocnik J. G. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, a jego zarzuty sprowadzają się do twierdzenia, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 9 k.p.a. Podniósł, że J. G. zgłosił się do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w W. - Filia w P. w dniu 3 stycznia 2005 r., nie został jednak zarejestrowany jako bezrobotny w tym dniu i nie poinformowano go wyczerpująco w tej sprawie o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały istotny wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków w zakresie przyznania przez instytucję niemiecką prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Nie udzielono mu żadnej informacji, jakie powinien podjąć działania, aby nie ponieść szkody w postaci ograniczenia prawa do tego świadczenia. Zdaniem jego pełnomocnika, skarżącemu przysługuje więc prawo do zasiłku dla bezrobotnych za dalszy okres, począwszy od 3 stycznia 2005 r.

Wymienionym na wstępie wyrokiem z dnia 6 marca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd stwierdził w motywach wyroku, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem i przy jej wydaniu - wbrew zarzutom skargi - nie doszło do naruszenia art. 9 k.p.a. nakazującego organom administracji publicznej udzielenia stronom informacji faktycznych i prawnych oraz czuwanie, aby strona i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego przy załatwieniu sprawy objętej zaskarżona decyzją, organy przestrzegały wszystkich tych reguł procesowych, o czym świadczą nie tylko uzasadnienia obu zaskarżonych decyzji, ale również treść załączonej do tych decyzji dokumentacji.

Na tej podstawie Sąd ustalił, że J. G. zgłosił się w dniu 3 stycznia 2005 r. w Wojewódzkim Urzędzie Pracy w W. - Filia w P. ul. [...] i poinformował przyjmującego go urzędnika (p. M.), że w grudniu 2004 r. utracił pracę u pracodawcy niemieckiego z powodu jego upadłości, jednakże nie legitymował się żadnym dokumentem na potwierdzenie tej informacji (zaświadczenie, świadectwo pracy itp.), jak również nie przedłożył właściwych w takiej sprawie formularzy wystawionych przez instytucję niemiecką. Takie dokumenty umożliwiłyby wskazanie J. G. przez załatwiającego jego sprawę pracownika urzędu właściwej drogi w dalszym postępowaniu, tj. przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z zaliczeniem okresu pracy za granicą (druk E301), względnie prawa do transferowania zasiłku przyznanego w niemieckim urzędzie pracy (druk E303).

Skarżący w dniu wizyty w płockiej filii Wojewódzkiego Urzędu Pracy w W. poinformował załatwiającego jego sprawę pracownika tego urzędu (p. M.), że nie składał w niemieckim urzędzie pracy wniosku o przyznanie prawa do transferu zasiłku dla bezrobotnych (druk E303). Został więc szczegółowo poinformowany o zasadach koordynacji zabezpieczenia społecznego, tj. o trybie postępowania urzędów polskich w przypadku transferu zasiłku (druk E303) lub przyznania prawa do zasiłku dla osób przemieszczających się we wspólnocie europejskiej (druk E303) oraz otrzymał kserokopie materiałów informacyjnych regulujących te kwestie pozostających w dyspozycji urzędu. Równocześnie zwrócono jego szczególną uwagę na konieczność zarejestrowania się jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w P., w terminie 7 dni (k. 61 dokumentacji organu). WSA stwierdził, iż bezsporne jest w sprawie, że J. G. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. dopiero w dniu [...] lutego 2005 r., a formularz E303, wydany w dniu 24 lutego 2005 r. przez Agentur Für Arbeit w Düren, złożył do [...] filii Wojewódzkiego Urzędu Pracy w W. w dniu 2 mara 2005 r.

Mając tak ustalony stan faktyczny, Sad uznał, że nietrafny jest zarzut podniesiony w skardze o naruszeniu przez organ postanowień art. 9 k.p.a. przy wydawaniu zaskarżonych decyzji i dlatego też na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Wymieniony wyrok zaskarżył skargą kasacyjną J. G., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego T. C.. Skargę kasacyjną oparł na podstawie naruszenia prawa materialnego w postaci art. 33 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w związku z § 2 rozporządzenia ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy, poprzez bezprawną odmowę rejestracji skarżącego jako osoby bezrobotnej, mimo przedłożenia w Urzędzie niezbędnych dokumentów.

Wskazując na powyższe skarżący wnosił o:

1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania;

2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Uzasadniając te zarzuty skarżący stwierdził, iż już w dniu 3 stycznia 2005 r. przedłożył w Urzędzie Pracy wszystkie konieczne dokumenty do zarejestrowania go jako osoby bezrobotnej. W tej sytuacji odmowa zarejestrowania go z tą datą nastąpiła z naruszeniem prawa. Fakt ten winien wpłynąć na datę prawa do transferu zasiłku dla bezrobotnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Skarżący skargą tą zarzucił wyłącznie naruszenie przepisów prawa materialnego regulujących zasady rejestracji bezrobotnych, obowiązki tych bezrobotnych (art. 33 ust. 3 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy) oraz podstawy do pozbawienia osoby bezrobotnej statusu bezrobotnego (art. 33 ust. 4 wymienionej ustawy). Skarga kasacyjna nie zarzuciła natomiast naruszenia żadnych przepisów proceduralnych stosowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W tej sytuacji strona nie zakwestionowała ustalonego w postępowaniu administracyjnym i przyjętego przez Sąd pierwszej instancji stanu faktycznego sprawy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że nie można w skardze kasacyjnej skutecznie stawiać zarzutu nietrafnego zastosowania prawa materialnego, gdy z jego uzasadnienia wynika, że wadliwie zostały ustalone okoliczności stanu faktycznego, bez wskazania przy tym, jakie normy postępowania naruszył Sąd pierwszej instancji (por. wyroki NSA z 14 października 2004 r. sygn. FSK 568/04, ONSAiWSA z 2005 r. nr 4, poz. 67). Zwalczanie ustaleń faktycznych Sadu pierwszej instancji nie może nastąpić wyłącznie przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Konieczne jest w takiej sytuacji wykazanie, że błędne ustalenia są wynikiem naruszenia przez Sąd przepisów prawa procesowego (wyrok NSA publ. w ONSAiWSA z 2004 r. nr 3, poz. 68 i z 2005 r. nr 5, poz. 96).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w rozpoznawanej sprawie ustalił, że skarżący nie spełnił ustawowych warunków do uzyskania spornego prawa, w szczególności przez niezłożenie dokumentów koniecznych do zarejestrowania się w charakterze osoby bezrobotnej od dnia 3 stycznia 2005 r. Skarga kasacyjna nie podważyła trafności tych ustaleń. W tej sytuacji należy też uznać, ze Sąd prawidłowo zastosował prawo materialne do tak ustalonego stanu faktycznego, a zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej należy uznać za nieuzasadnione. Konieczne jest też zauważenie, że przepis art. 33 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy zawiera 5 ustępów oraz szereg punktów. Prawidłowe i skuteczne zarzucenie naruszenia tego przepisu wymagało szczegółowego wskazania i uzasadnienia której z jednostek redakcyjnych tego artykułu dotyczą zarzuty skargi kasacyjnej. W przeciwnym bowiem warunek przytoczenia i uzasadnienia zarzutów kasacyjnych nie jest spełniony, gdyż skarga zawiera wywody zmuszające NSA do domyślania się, który przepis skarżący miał na myśli (p. wyrok NSA z 22 lipca 2004 r., sygn. GSK 356/04, ONSA z 2004 r., nr 3, poz. 72).

Rozpoznawana skarga kasacyjna nie spełnia też wymienionego ostatnio wymogu. Dlatego na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.