Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 932/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 105
journal: Dz.U. 2013 poz 395
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie : WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Magda Froncisz (spr.) Protokolant : sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2015 r. sprawy skargi M. S. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 26 maja 2015 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stanu technicznego skargę oddala


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją nr [...] z dnia 13 października 2014 r. znak: [...] , po rozpatrzeniu sprawy stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej położonego w Z. przy ul. [...] - działka nr ewid. [...] obr. [...] oraz [...] - działka nr ewid. [...] obr. [...] , nałożył na współwłaścicieli ww. budynku Z.M. i J.M. nakaz usunięcia - w terminie do 31 grudnia 2014 r. - nieprawidłowości poprzez wykonanie własnej ściany oddzielenia przeciwpożarowego w budynku oznaczonym numerem administracyjnym [...] w Z. położonym na działce nr ewid. [...] obr. [...] - zgodnie z zaleceniami zawartymi w pkt. 6.5 (str. [...] ) ekspertyzy technicznej opracowanej przez inż. S.G. posiadającego uprawnienia budowlane do wykonywania samodzielnej funkcji kierownika budowy i robót w specjalności konstrukcyjno-budowlanej oraz warunkami decyzji Starosty T. nr [...] z dnia 10 maja 2002r., znak: [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla Z. i J.M. na nadbudowę budynku mieszkalnego w kubaturze dachu na działce nr ewid. [...] obr. [...] w Z. przy ul. [...] oraz wykonaniu przyłącza kanalizacji sanitarnej na działkach nr ewid. [...] ,[...] obr. [...] i decyzji Wojewody z dnia 27 listopada 2003r. znak: [...] stwierdzającej nieważność decyzji Starosty T. nr [...] z dnia 10 maja 2002r. znak: [...] w części obejmującej pozwolenie na wykonanie przyłącza kanalizacji sanitarnej na działkach nr ewid. [...] ,[...] obr. [...] ,

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 66 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), dalej "P.b." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej "K.p.a.".

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że przedmiotowy budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że na działkach nr ewid. [...] i [...] obr. [...] znajduje się jeden obiekt budowlany, który został zakwalifikowany jako budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej mimo prawnoadministracyjnego jego rozdzielenia i przypisania mu dwóch osobnych numerów porządkowych [...] Organ przywołał treść art. 3 pkt 2a P.b. wskazując, że brak rozdzielenia konstrukcji (wspólne fundamenty i ściany) były podstawą kwalifikacji obiektu jako całości.

Postanowieniem nr [...] z dnia 12.10.2011 r. znak: [...] zobowiązano współwłaścicieli budynku, tj. Z.M. , J.M., A.S. i M.S. , do przedłożenia w terminie do 31 stycznia 2012 r. ekspertyzy technicznej obiektu - budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w Z. przy ul. [...]- działka nr ewid. [...] obr.[...] - działka nr ewid. [...] obr. [...] , w szczególności obejmującej sprawdzenie spełnienia podstawowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania, odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, ochrony przed hałasem i drganiami. Ponieważ zobowiązani w terminie zakreślonym w postanowieniu nie dostarczyli, żądanego dokumentu (ekspertyzy) - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. w trybie wykonania zastępczego zlecił opracowanie ekspertyzy inż. S.G. (umowa z dnia 21 listopada 2013 r.).

Po analizie zebranego materiału dowodowego, w tym opinii zawartej w ekspertyzie sporządzonej przez inż. S.G. , organ stwierdził, że do przywrócenia odpowiedniego stanu technicznego budynku niezbędne jest wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Autor ekspertyzy w pkt. 6.2 (str. 16) wniosków końcowych zaleca cyt.: "Miejsce gdzie umiejscowiona jest skrzynka elektryczna Państwa S. należy zamurować na pełną jej grubość, zaś liczniki elektryczne należy przenieść na ścianę boczną klatki schodowej" oraz pkt. 6.4 (str. 16) cyt: "W części nadbudowanej od strony P. M. postuluje się wykonanie wygłuszenia cienkiej ściany szczytowej wykonanej z pustaków Max grub. 19 c, np.: w systemie lekkiej zabudowy Knaf". Organ stwierdził zbędność nakładania tego obowiązku, gdyż ściana oddzielenia przeciwpożarowego, jako przegroda budowlana, spełni rolę dodatkowej ochrony przed hałasem.

Z.M. i J.M. uzyskali od Starosty T. decyzję nr [...] z dnia 10 maja 2002 r., znak: [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego w kubaturze dachu na działce nr ewid. [...] obr. [...] położonej w Z. przy ul. [...] oraz wykonania przyłącza kanalizacji sanitarnej na działkach nr ewid. [...] ,[...] obr. [...] , przez co nabyli prawo prowadzenia robót budowlanych zgodnie z wnioskowanym zamierzeniem inwestycyjnym.

Z warunków zawartych w projekcie budowlanym wynikało, że budynek przy ul.[...] zaprojektowano jako samodzielny obiekt w rozumieniu art. 3 pkt. 2a P.b., posiadający niezależną konstrukcję w tym własną ścianę na styku z ścianą budynku przy ul. [...] Pomimo zaprojektowania budynku przy ul. [...] jako samodzielnej konstrukcji, inwestorzy Z.M. i J.M. realizując inwestycję nie wykonali własnej ściany (jak w projekcie), lecz oparli konstrukcję części nadbudowanej na ścianie wspólnej, która przed rozpoczęciem inwestycji oddzielała administracyjnie budynek przy ul. [...] do budynku [...] . Z.M. i J.M. pomimo prowadzenia robót związanych z nadbudową budynku zgodnie z otrzymanymi zezwoleniami od przeszło 10 lat nie przystąpili do wykonywania zaprojektowanej ściany (stan ten został odnotowany w protokołach kontroli prowadzonego postępowania o sygnaturze akt. [...] ).

O obowiązku prowadzenia robót zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym wypowiedział się także Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 kwietnia 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2279/12 cyt: "Jak wynika z akt postępowania administracyjnego Wojewoda w uzasadnieniu kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji odniósł się do powyższej kwestii wskazując, że z dokumentacji projektowej wynika, iż budynki położone na działce [...] i [...] posiadają oddzielne ściany, zaś sporna nadbudowa oparta jest jedynie na ścianie budynku należącego do inwestorów- co potwierdza dokumentacja projektowa (rysunek 5-7 projekt.) (...). W tej sytuacji prawidłowo organ uznał, że nie może mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ustalenia dokonane przez biegłego mgr inż. arch. J.S. sporządzonej w postępowaniu toczącym się przez Sądem Rejonowym w Z. w sprawie o sygnaturze [...] opinii, z której miałoby wynikać, że budynek Nr [...] nie posiada własnej ściany od strony działki nr [...] . Skoro okoliczność ta nie wynika z projektu budowlanego to prawidłowo Wojewoda uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że decyzja zatwierdzająca projekt budowlany rażąco narusza prawo poprzez udzielenie pozwolenia na budowę, mimo nieposiadania przez inwestorów prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane co do działki nr ew.[...] . Skoro z projektu wynika, że ściana budynku, na której dokonywana ma być nadbudowa posadowiona jest na nieruchomości stanowiącej własność inwestorów, to nie byli oni zobowiązani do wykazania prawa do dysponowania gruntem co do działki sąsiedniej".

Stan techniczny budynku wykazany w postępowaniu dowodowym wskazuje na potrzebę wykonania orzeczonego obowiązku i to niezwłocznie. Strony nie złożyły zastrzeżeń do opracowanej przez inż. S.G. ekspertyzy, a organ uznał zawarte tam wnioski za wystarczające do zakończenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji merytorycznie kończącej postępowanie w pierwszej instancji. Decyzja nakazowa została wydana na Z.M. i J.M. , gdyż przedmiotowa ściana zaprojektowana jest na działce nr ewid. [...] obr. [...] w budynku nr [...] ich własności.

Podjęte działania w trybie art. 66 P.b. były konieczne w celu doprowadzenia obiektu do odpowiedniego stanu technicznego i wymuszone niepodejmowaniem przez Z.M. i J.M. robót budowlanych związanych z budową ściany dla swojego budynku zgodnie z decyzją budowlaną wydaną przez organy administracji architektoniczno - budowlanej. Organ stwierdził, że Z.M. i J.M. nie otrzymaliby pozwolenia na nadbudowę budynku przy ul. [...] , gdyby obiekt nie był zaprojektowany jako samodzielny i tylko na działce nr ewid. [...] obr. [...]

Zaniechanie wykonania projektowanej ściany doprowadziło do obecnego stanu technicznego budynków, niezależnie czy będziemy ten obiekt, jak w tym postępowaniu, traktować jako całość czy, jak orzekły organy administracji architektoniczno-budowlanej, jako dwa odrębne budynki. Organ doszedł do przekonania, że tylko w postępowaniu nakazowym zmusi Z.M. i J.M. do doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Powyższy nakaz nie jest sprzeczny z warunkami już posiadanego przez Z.M. i J.M. pozwolenia na budowę.

Ekspert stwierdził, że nośność ściany jest na dzień wykonywania ekspertyzy wystarczająca, lecz stanowczo się wypowiedział o zakazie jej "dociążania" (pkt. 6.1 str. 15-16 ekspertyzy). Organ nie ma możliwości stwierdzenia, czy w przyszłości nie dojdzie do dodatkowego "dociążenia" ściany (świadomej lub nieświadomej), gdyż właściciele mają swobodę obrotu nieruchomościami. Po ewentualnym zbyciu nieruchomości nowi nabywcy, nie będąc świadomi zagrożeń, mogą doprowadzić do stanu awarii lub katastrofy budowlanej. W obecnej sytuacji wykonanie orzeczonego obowiązku jest uzasadnione technicznie, gdyż Z. i J.M. zatrudniają kierownika budowy, który z mocy przygotowania zawodowego zadba o należyte wykonanie obowiązku, które jest zgodne z warunkami pozwolenia na budowę.

Z.M. i J.M. wnieśli od powyższej decyzji odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a.. Podnieśli również, że organ orzekał bez akt administracyjnych, które były wówczas w Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Zaznaczyli, że granica działek przebiega przez środek ściany wspólnej pomiędzy budynkami. Podnieśli, że inwentaryzacja powykonawcza z 2006 r. i 2008 r. uwzględniająca poprawki po ugodzie, zmieniła projekt z 2001 r. Zgodnie z ww. poprawkami wskazano, że pomiędzy budynkami istnieje ściana wspólna, a nie osobne ściany obu budynków. Ponadto Z. i J.M. nadbudowali budynek w 2002 r., a M.S. nabył swój w 2005 r., więc winien był posiadać wiedzę o sytuacji faktycznej i prawnej budynku. Podnieśli również, że nadbudowując swoją część M.S. , zgodnie z projektem, nie budował swojej ściany na poziomie kondygnacji w dachu, a "podmurował" swoją część do istniejącej od 2002 r. ściany szczytowej.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [...] z dnia 25 maja 2015 r. znak: [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, w związku z art. 105 oraz art.104 K.p.a., a także art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 P.b., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie przed organem I instancji w całości w przedmiocie stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej, zlokalizowanego na działkach nr ewid. [...] obr.[...] oraz nr ewid. [...] obr. [...] w Z.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że dnia 24 sierpnia 2009r. na dziennik podawczy PINB w Z. wpłynęło pismo A. i M.S. wnoszące o wszczęcie postępowania w sprawie stanu technicznego budynków przy ul. [...] w Z. w związku z podejrzeniem wystąpienia zagrożenia zdrowia i życia.

Kolejno dnia 26 sierpnia 2009 r. do organu I instancji wpłynęło pismo Prokuratury Rejonowej w Z. znak: [...] , w którym w związku z powziętą informacją cyt. "w sprawie naruszenia przepisów Prawa Budowlanego poprzez nadbudowę przez J.M zam. Z. [...] budynku na działce o nr ewidencyjnym [...] obręb [...] w Z. w sposób zagrażający zdrowiu i życiu ludzi" wniesiono o cyt. "pilne spowodowanie kontroli robót budowlanych oraz wszczęcie i przeprowadzenie stosowanego postępowania administracyjnego oraz poinformowanie tutejszej Prokuratury, czy w oparciu o wyniki postępowania dowodowego inwestor wykonywał roboty budowlane w sposób określony w art. 48, art. 50 ust. 1 pkt 1, względnie art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo Budowlane".

W dniu 1 października 2009 r. uprawnieni inspektorzy organu I instancji przeprowadzili oględziny w terenie w ww. sprawie. W protokole przedmiotowych oględzin zapisano m.in. iż cyt. "na nieruchomości położonej w Z. obejmującej działki nr ewid. [...] ,[...] obr.[...] znajduje się obiekt: dwa budynki mieszkalne w zabudowie bliźniaczej o pięciu kondygnacjach w tym dwie kondygnacje w dachu, konstrukcja ścian murowana, stropy żelbetowe, dach dwuspadowy kryty blachą".

Ponadto na podstawie przedłożonego w trakcie oględzin projektu budowlanego zatwierdzonego w dniu 14 maja 1966r., L.dz.[...] przez Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Z. PINB ustalił, że między ww. budynkami, o obecnej numeracji [...] przy ul. [...] , w poziomie piwnic zaprojektowano ścianę grubości 50 cm z cegły i kamienia, natomiast na pozostałych kondygnacjach (parter i I piętro) grubości 38 cm z bloków pianogazowo-silikonowych oraz cegły. W trakcie oględzin organ I instancji ustalił także, że w roku 2002 Starostwo T. wydało pozwolenie na nadbudowę budynku mieszkalnego dla J.M. (ul. [...] ) - decyzja znak: [...] W dokumentacji projektowej zatwierdzonej ww. decyzją autor projektu wskazał, że budynki nr [...] posiadają osobne ściany i konstrukcje dachów.

Natomiast A. i M.S. otrzymali w dniu 30 marca 2005 r. decyzję pozwolenia na nadbudowę dwóch kondygnacji w dachu w budynku w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] . Autor projektu przedmiotowej nadbudowy (ten sam co wykonywał dokumentację projektową dla Z. i J.M. tym razem wskazał, że między budynkami zlokalizowanymi przy ul. [...] w Z. znajduje się jedna ściana, a ww. obiekty mają wspólną konstrukcję. W związku z powyższym, w trakcie oględzin pracownicy PINB dokonali pomiarów i odkrywek ustalając, że cyt.: "budynki przy ul.[...] posiadają wspólną ścianę, ściana ta jest na całej wysokości o stałej grubości i jej grubość wynosi około 25-24 cm".

W dniu 12 listopada 2009 r. PINB w Z. wydał postanowienie nr [...] znak: [...] , którym na podstawie art. 81c ust. 2 P.b. zobowiązał Z.M. i J.M. do dostarczenia w określonym terminie cyt. "ekspertyzy technicznej obiektu - budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w Z. przy ul.[...] - działka nr ewid. [...] obr.[...] , w szczególności obejmującej spełnienia podstawowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania, odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, ochrony przed hałasem i drganiami".

Na skutek zażalenia J. i Z.M. na ww. postanowienie organu I instancji, WINB w K. postanowieniem z dnia 21 lipca 2010r. znak [...] uchylił w całości ww. rozstrzygniecie PINB w Z. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W dniu 12 października 2010 r. PINB w Z. ponownie wydał postanowienie nakazujące przedłożenie w siedzibie organu I instancji ww. ekspertyzy technicznej (postanowienie nr [...] znak: [...] ). Jako zobowiązani do wykonania przedmiotowego nakazu wskazani zostali tym razem Z. i J.M. oraz A. i M.S. , a termin na wykonanie przedmiotowego obowiązku określono do dnia 31 stycznia 2012 r.

Z uwagi na fakt, iż w zakreślonym terminie zobowiązani nie przedłożyli żądanego ww. postanowieniem opracowania, PINB w Z. , korzystając z treści przepisu art. 81c ust. 4 P.b., zlecił wykonanie przedmiotowej ekspertyzy na koszt zobowiązanych inż. S.G. .

Organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji nie uczynił zadość przepisom K.p.a. i P.b..

Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest stan techniczny budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej.

Ww. postępowanie zostało wszczęte w dniu 24 sierpnia 2009 r. na wniosek A. i M.S. , a jego celem miało być wyjaśnienie wątpliwości dotyczących stanu technicznego (odpowiedniej nośności) ściany konstrukcyjnej zlokalizowanej pomiędzy ww. częściami przedmiotowego budynku (lokalami mieszkalnymi [...] ). Wątpliwości organu I instancji w ww. zakresie wzbudził fakt, iż zgodnie z istniejącym stanem faktycznym, w przedmiotowym budynku mieszkalnym, pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr[...] znajduje się pojedyncza ściana (wspólna dla obu części budynku) o grubości ok. 25 cm.

Tymczasem w pierwotnym projekcie budowlanym ww. budynku zatwierdzonym w dniu 14 maja 1966 r.,[...] przez Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Z. , między ww. lokalami w poziomie piwnic zaprojektowano ścianę grubości 50 cm, natomiast na pozostałych kondygnacjach (parter i I piętro) grubości 38cm.

Ponadto na skutek późniejszych robót budowlanych (przeprowadzonych po roku 2000 zarówno przez Z. i J.M. jak i A. i M.S. ) związanych z nadbudową obu części przedmiotowego budynku mieszkalnego, ww. ściana została dodatkowo dociążona (obciążenia pochodzące od poszczególnych elementów obu wykonanych nadbudów) pomimo, iż w projekcie budowlanym przedmiotowej nadbudowy realizowanej przez Z. i J.M. (nadbudowa części zlokalizowanej na działce nr [...] obr. [...] ) jednoznacznie wskazano, że na granicy lokali mieszkalnych nr [...] w ww. budynku mieszkalnym znajdują się osobne ściany konstrukcyjne przynależne do każdego z ww. lokali.

Po uzyskaniu ekspertyzy technicznej z grudnia 2013 r. autorstwa inż. S.G. , PINB w Z. uznał, że przedmiotowy budynek znajduje się w niewłaściwym stanie technicznym (w zakresie ww. ściany zlokalizowanej pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr [...] w przedmiotowym obiekcie) i w związku z tym w dniu 13 października 2014 r. wydał w oparciu o przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. skarżoną decyzję nr [...] , w której nakazał Z. i J.M. wykonanie własnej ściany oddzielenia przeciwpożarowego.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wykonanie orzeczonego obowiązku jest uzasadnione technicznie, a nakazana do wykonania ściana będzie również spełniać funkcję oddzielenia przeciwpożarowego między lokalami mieszkalnymi nr [...] tak aby spełnione zostały aktualnie obowiązujące przepisy w tym zakresie.

WINB w K. stanął na stanowisku, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest nieprawidłowa, a PINB w Z. nie miał uzasadnionych podstaw do jej wydania. Jako podstawę prawną ww. rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał bowiem art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b..

Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z powszechnie przyjętym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym poglądem, decyzje administracyjne wydawane w oparciu o ww. przepis P.b., odnoszą się do obiektów budowlanych znajdujących się w niewłaściwym stanie technicznym i służą usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości, wynikających z niewłaściwego użytkowania tego obiektu, braku jego konserwacji lub gdy są one następstwem jego naturalnego zużycia. Przemawia za tym nie tylko samo brzmienie przedmiotowego przepisu, ale także jego umiejscowienie, tj. zamieszczenie go w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane zatytułowanym "utrzymanie obiektów budowlanych".

Organ odwoławczy przywołał na poparcie swoich tez orzeczenia sądów administracyjnych.

W oparciu o powyższe wskazał, że aby zasadne było prowadzenia przez organ nadzoru budowlanego postępowania administracyjnego w trybie art. 66 P.b. i wydanie w oparciu o przedmiotowy przepis stosownego rozstrzygnięcia, obiekt budowlany będący przedmiotem takiego postępowania winien posiadać nieprawidłowości stanu technicznego (rozumiane jak wyżej), które nie zostały przez właściciela lub zarządcę tego obiektu usunięte. W niniejszym przypadku z akt sprawy jednoznacznie wynika, że stan techniczny ściany grubości ok. 25 cm zlokalizowanej pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym wykonanym w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] w Z. pod względem konstrukcyjnym nie budzi żadnych zastrzeżeń.

Organ przywołał fragmenty z ekspertyzy technicznej jednoznacznie wskazujące na dobry stan techniczny ściany pomiędzy budynkami na wszystkich kondygnacjach.

Mając na uwadze powyższe stwierdził, że ze zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego w niniejszej sprawie nie wynika, aby ww. ściana posiadała jakiekolwiek nieprawidłowości stanu technicznego, które obligowałyby organ nadzoru budowlanego do działania w trybie art. 66 P.b.. Nieprawidłowości takich nie wskazano także w stosunku do jakichkolwiek innych elementów budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej, zlokalizowanego na działkach nr ewid. [...] i [...] przy ul. [...] w Z Za błędne organ odwoławczy uznał rozumowanie organu I instancji wskazujące, że konieczność wydania skarżonej decyzji (nakazującej wybudowanie nowej dodatkowej ściany pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr [...] i [...] w ww. obiekcie) wynika z faktu, że istniejąca w przedmiotowym miejscu w chwili obecnej ściana konstrukcyjna (znajdująca się we właściwym stanie technicznym) może zostać w przyszłości dodatkowo dociążona (przed czym przestrzega w swojej ekspertyzie inż. S.G. ).

Organ wskazał, że w niniejszym stanie faktycznym ściana zlokalizowana pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [...] i [...] nie spełnia wymogów przeciwpożarowych (na co wskazuje ekspertyza inż. S.G. ). Nie jest to jednak równoznaczne z tym, że znajduje się ona w niewłaściwym stanie technicznym. Jak wskazał bowiem ekspert, powyższy stan nie wynika ze zużycia technicznego przedmiotowej ściany, ale z faktu, iż na skutek robót budowlanych w przedmiotowej ścianie zlokalizowano wnękę licznikową (wykonaną na pełną grubość ściany), w której do blatu drewnianego stanowiącego zamknięcie przedmiotowej wnęki od strony lokalu mieszkalnego Z. i J.M. , przymocowany został licznik elektryczny M.S. .

Dodatkowo po zrealizowaniu robót budowlanych polegających na nadbudowie przez Z. i J.M. , istniejący stan faktyczny nie odzwierciedla wskazanego w projekcie budowlanym przedmiotowej nadbudowy (w projekcie nadbudowy wskazano bowiem na istnienie dwóch oddzielnych ścian pomiędzy lokalami mieszki nr [...] stanowiącymi oddzielenie przeciwpożarowe ww. lokali mieszkalnych, w rzeczywistości w tym miejscu wykonana została tylko jedna ściana). Organ odwoławczy zauważył, iż pojęcie "nieodpowiedni stan techniczny" nie jest tożsame z pojęciem "stan techniczny niezgodny z przepisami techniczno-budowlanymi" (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1721/07).

Niedopuszczalny jest zatem pogląd, by art. 66 ust. 1 P.b. służył organom nadzoru budowlanego do wydawania decyzji nakazowych mających na celu dostosowywanie parametrów obiektu budowlanego do aktualnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych, w tym także w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego obiektów budowlanych.

Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że w chwili obecnej brak jest uzasadnionych podstaw do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego w trybie art. 66 P.b. wobec ww. budynku mieszkalnego. Nie stwierdzono bowiem żadnych nieprawidłowości wynikających ze zużycia technicznego, czy też braku właściwej konserwacji ww. obiektu, a ściana zlokalizowana pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [...] w w/w budynku (budząca wątpliwości organu I instancji) konstrukcyjnie nie budzi zastrzeżeń (posiada odpowiednią nośność).

Tym samym brak jest przedmiotu niniejszego postępowania (nieprawidłowego stanu technicznego obiektu budowlanego), co czyni to postępowanie bezprzedmiotowym.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, organ odwoławczy stwierdził, że nie są one zasadne, a naruszenie przez organ I instancji art. 133 K.p.a. nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie niniejszej sprawy przez organ odwoławczy.

M.S. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się jej uchylenia.

Zarzucił organowi II instancji naruszenie przy wydawaniu powyższej decyzji przepisów prawa i nierespektowanie prawomocnych wyroków sądów administracyjnych. Zdaniem skarżącego rzeczą oczywistą jest, że obecny stan budynku jest nieodpowiedni, wręcz zagrażający życiu i zdrowiu osób tam przebywających. Jak dowodzi ekspertyza wykonana przez inż. S.G. ściana między częściami budynku, który został zakwalifikowany jako bliźniaczy, jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Nieodpowiedni stan techniczny to nie tylko nośność ściany w danej chwili wynikająca z istniejących obciążeń, lecz także zależna od projektowanych.

Skarżący podniósł, że obecnie Z.M. i J.M. są w stanie budowy dodatkowych kondygnacji. Ekspert jednoznaczne stwierdził, że nie jest możliwe zwiększenie obciążeń ściany. Po zakończeniu nadbudowy i rozpoczęciu użytkowania dodatkowych kondygnacji może dojść do przekroczenia stanu nośności, o czym organ drugiej instancji zapomniał wydając skarżoną decyzję. Odpowiedni stan techniczny to także bezpieczeństwo użytkowania, pożarowe, ochrony przed hałasem, co także nie zostało uwzględnić przez organ odwoławczy.

Skarżący powołał stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wyrok z dnia 10 kwietnia 2013 r. sygn. VII SA/Wa 2279/12, gdzie słusznie wskazano, iż Z.M. i J.M. uzyskali prawo wykonania osobnej ściany na potrzeby własnej inwestycji, lecz tego obowiązku nie wykonali.

Zdaniem skarżącego słuszne jest działanie organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji przymuszające do tego działania. Brak oddzielnej ściany powoduje zagrożenie pożarowe, nadmierny hałas, jak wykazano w postępowaniu przed organem pierwszej instancji.

W momencie rozpoczęcia użytkowania nadbudowanych kondygnacji może dojść do zawalenia ściany. Ponadto warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę była budowa osobnej ściany i to na działce Z. i J.M. . Obecny stan jest niedopuszczalny. Ściana o grubości 20 cm nie spełnia warunków izolacyjności akustycznej, a także nie jest elementem oddzielenia przeciwpożarowego.

Skarżący nie zgodził się z umorzeniem postępowania w przedmiocie stanu technicznego budynku.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej o oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 P.p.s.a. odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 P.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 P.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 P.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Mając na uwadze okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału i przebiegu postępowania należy stwierdzić, że skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja WINB w K. , wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 oraz art. 104 K.p.a., a także art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 P.b., którą organ odwoławczy uchylił decyzję PINB w Z. , wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt. 3 P.b i umorzył w całości postępowanie przed organem I instancji w przedmiocie stanu technicznego przedmiotowego budynku mieszkalnego.

Należy zważyć, że w myśl art. 66 ust. 1 P.b. w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:

1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo

2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo

3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo

4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia

- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Stosownie zaś do art. 105 § 1 K.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

Przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. stosuje się do stanów faktycznych, w których obiekt budowlany ze względu na niewłaściwe użytkowanie został doprowadzony do nieodpowiedniego stanu technicznego, który wymaga wydania przez organ nadzoru budowlanego stosownego nakazu usuwającego stwierdzone nieprawidłowości. Chodzi o skutki wynikające z użytkowania obiektu budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2009 r., II OSK 427/08, LEX nr 555778).

Celem art. 66 P.b. jest ukierunkowanie działania na zapewnienie należytego użytkowania obiektów budowlanych. Ustawodawca wprowadził ten przepis także, aby jego stosowanie prowadziło do zapewnienia właściwego, bezpiecznego stanu technicznego istniejących obiektów budowlanych oraz użytkowania ich w sposób niezagrażający wskazanym dobrom chronionym.

W związku z regulacją mającą spełnić powyższy cel nie mają znaczenia okoliczności, które doprowadziły do sytuacji spełniających przesłanki określone w tym artykule. Orzekający w sprawie na podstawie tej regulacji organ nadzoru budowlanego nie ma więc uprawnień do badania przyczyn, które doprowadziły do tego, że obiekt jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia, czy przyczyn jego nieodpowiedniego użytkowania itd. Nie może badać również, kto ponosi odpowiedzialność za stwierdzony stan. Organ kieruje decyzję zawierającą stosowne nakazy do adresata ustalonego z zastosowaniem art. 61 ust. 1 P.b.. (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2000 r., IV SA 1393/98, LEX nr 53391).

Sąd w pełni podziela przedstawione wyżej tezy judykatury.

Trafnie organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 66 ust. 1 P.b. służy usunięciu nieprawidłowości (nieodpowiedniego stanu technicznego ) powstałych w trakcie użytkowania obiektu, które są z reguły wynikiem zużycia obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu do użytkowania.

Usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ust. 1 P.b. może dotyczyć jedynie takich nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu budowlanego, a więc związanych zazwyczaj z niewłaściwym jego użytkowaniem, doprowadzeniem do znacznego zużycia technicznego poprzez brak remontów, konserwacji spowodowanych zazwyczaj biernością, niedbalstwem, brakiem kontroli właściciela lub zarządcy.

Należy podkreślić, że tryb przewidziany przez art. 66 ust. 1 P.b. nie służy do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem, jeśli ta niezgodność wynika z przesłanek wymienionych w art. 50 i 51 P.b..

Pierwotnym źródłem sporu, którego rezultatem jest również niniejsza sprawa sądowoadministracyjna, są różnice pomiędzy istniejącym stanem faktycznym przedmiotowego budynku mieszkalnego, a stanem widniejącym w dokumentacji projektowej (architektoniczno-budowlanej).

Pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr [...] znajduje się pojedyncza ściana (wspólna dla obu części budynku) o grubości ok. 25 cm. Tymczasem w pierwotnym projekcie budowlanym ww. budynku zatwierdzonym w dniu 14 maja 1966 r., L.dz. [...] przez Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Z. , między ww. lokalami w poziomie piwnic zaprojektowano ścianę grubości 50 cm, natomiast na pozostałych kondygnacjach (parter i I piętro) grubości 38cm.

Ponadto na skutek późniejszych robót budowlanych przeprowadzonych w 2002 r. przez Z. i J.M. a po 2005 r. przez A. i M.S. , związanych z nadbudową obu części przedmiotowego budynku mieszkalnego, ww. ściana została dodatkowo dociążona (obciążenia pochodzące od poszczególnych elementów obu wykonanych nadbudów).

Dodatkowo w projekcie budowlanym przedmiotowej nadbudowy realizowanej przez Z. i J.M. (ul. [...] ) jednoznacznie wskazano, że na granicy lokali mieszkalnych nr [...] w ww. budynku mieszkalnym znajdują się osobne ściany konstrukcyjne przynależne do każdego z ww. lokali.

Trafnie organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż stan techniczny ściany grubości ok. 25 cm zlokalizowanej pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym wykonanym w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] w Z. pod względem konstrukcyjnym nie budzi żadnych zastrzeżeń. Jak wskazał organ odwoławczy, w spornej ścianie nie stwierdzono żadnych zarysowań, pęknięć, czy też uszkodzeń. W ekspertyzie technicznej dowiedziono, że prawidłowo przenosi ona wszelkie obciążenia co oznacza, iż nie stanowi w chwili obecnej zagrożenia dla użytkowników ww. lokali mieszkalnych.

Nawet miejscowe "osłabienie" przedmiotowej ściany w poziomie piwnic budynku (poprzez obustronne wykucie w niej wnęk) nie spowodowało pogorszenia jej właściwości nośnych. Miejsce obustronnie wykute wykazuje, że nośność w tym miejscu została przekroczona, ale tylko teoretycznie. Wykonane dokładne oględziny tego miejsca nie noszą śladów przekroczenia nośności, co w bloczku gazobetonowym widoczne byłoby gołym okiem.

Organ odwoławczy wskazał też, że ściana zlokalizowana pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [...] nie spełnia wymogów przeciwpożarowych (co potwierdza ekspertyza inż. S.G. ). Nie jest to jednak równoznaczne z tym, że znajduje się ona w niewłaściwym stanie technicznym. Stan ten nie wynika bowiem ze zużycia technicznego przedmiotowej ściany, ale z faktu, iż na skutek robót budowlanych w przedmiotowej ścianie zlokalizowano wnękę licznikową (wykonaną na pełną grubość ściany), w której do blatu drewnianego stanowiącego zamknięcie przedmiotowej wnęki od strony lokalu mieszkalnego Z. i J.M. , przymocowany został licznik elektryczny M.S.

Warunki techniczne budynków mające zagwarantować bezpieczeństwo przeciwpożarowe regulowane są obecnie m.in. w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.) - § 207, § 235, a także w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. z 2010 r., nr 109, poz. 719 ze zm.)

Zgodnie z § 235 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wznosić na własnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji nośnej o klasie odporności ogniowej, nie niższej od odporności ogniowej tej ściany.

Ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E I 60 (§ 235 ust. 2).

Należy podkreślić jednak, że pojęcie "nieodpowiedni stan techniczny" nie jest tożsame z pojęciem "stan techniczny niezgodny z przepisami techniczno - budowlanymi".

Zupełnie odrębnym zagadnieniem jest – z uwagi na zebrany dotychczas materiał dowodowy w niniejszej sprawie – możliwość rozważenia przez organ nadzoru budowlanego I instancji kwestii zasadności nakazania, w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b., wykonania określonych robót budowlanych celem doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem, w tym z przepisami w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

Organ odwoławczy słusznie zakwestionował stanowisko organu I instancji, zgodnie z którym organy nadzoru budowlanego mogą i powinny władczo ingerować w każdy obiekt budowlany znajdujący się w chwili orzekania we właściwym stanie technicznym, gdyż poszczególne elementy tego obiektu na skutek ewentualnych przyszłych działań użytkowników tego obiektu mogą ulec zniszczeniu.

Wydając rozstrzygnięcia administracyjne organy nadzoru budowlanego winny kierować się aktualnym stanem faktycznym sprawy, a nie opierać się na domniemaniach i przypuszczeniach.

Wobec powyższego zasadnie organ odwoławczy stwierdził, że w toku postępowania prowadzonego w oparciu o art. 66 ust. 1 P.b. brak przesłanek określonych tym przepisem może skutkować jedynie umorzeniem - jako bezprzedmiotowego - wszczętego już postępowania administracyjnego. Zatem organ odwoławczy prawidłowo uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i umorzył niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone w przedmiocie nieprawidłowego stanu technicznego ww. budynku mieszkalnego.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że zagrożenie pożarowe, nadmierny hałas, czy ewentualne przyszłe zwiększenie obciążeń ściany mogące hipotetycznie spowodować zagrożenie, nie mogą być w niniejszej sprawie podstawą wydania nakazu w oparciu o art. 66 ust. 1 P.b.. Dlatego też zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku i spowodować uchylenia zaskarżonej decyzji.

Reasumując, zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego nie wynika nieprawidłowy w rozumieniu art. 66 P.b. stan techniczny budynku, na który powołuje się organ I Instancji. Zatem organ odwoławczy zasadnie umorzył - na podstawie art. 105 K.p.a. - postępowanie przed organem I instancji.

Mając powyższe na uwadze Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o jej oddaleniu.