Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 76/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-03-14 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. R., M. F., W. R. – R. jako następców prawnych M. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu w kwestii wniosku skarżącej M. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy


UZASADNIENIE

Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy M. F. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na swoją sytuację majątkową oraz ryzyko poniesienia znacznej szkody majątkowej w razie konieczności partycypowania w kosztach sądowych. Uzasadniając swój wniosek skarżąca podkreśliła, że w sumie wniesione zostały 63 tożsame rodzajowo skargi na rozstrzygnięcia SKO w K., a łączna wysokość wpisów wynosi około 40.000 zł. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z małżonkiem oraz małoletnim synem zamieszkując w budynku o pow. 140 m2. Nadto wraz mężem są współwłaścicielami działki rolnej położonej w miejscowości L. o pow. 9.780 m2 oraz udziałów w nieruchomościach odziedziczonych po M.R., położonych w G. przy ul. G.. Skarżąca zadeklarowała, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Zaznaczyła, że jej bieżące wydatki to:

- spłata kredytu hipotecznego – rata w wysokości 750 zł,

- spłata pilnej pożyczki bankowej – rata w wysokości 1.328 zł,

- spłata pożyczki bankowej – rata 1.071 zł

- czesne za przedszkole syna – 200 zł

- koszty utrzymania domu (energia elektryczna, gaz, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne) to kwota około 500 zł,

- zakup żywności, środków czystości, odzieży i paliwa – około 2.500 zł,

- ubezpieczenie na życie [...] – 137 zł,

- ubezpieczenie na życie [...] – 239 zł

Wnioskodawczyni podkreśliła, że wraz z pozostałymi spadkobiercami przejęła po zmarłym ojcu zobowiązania pieniężne – kredyty, za spłatę których odpowiada solidarnie z pozostałymi spadkobiercami. Miesięczne raty tych zobowiązań wynoszą:

- 9.500 zł – kredyt hipoteczny w [...] S.A.,

- 500 zł – kredyt obrotowy w działalności gospodarczej – [...] S.A.,

- 1500 zł – kredyt na zakup pojazdu specjalistycznego – [...] S.A.,

- 500 zł - spłata karty kredytowej,

- 3600 zł - leasing na zakup pojazdu specjalistycznego [...],

- 1061 zł - spłata kredytu zaciągniętego na zakup pojazdu marki [...]

W druku formularza zaznaczono, że skarżąca uzyskuje dochód z tytułu zasiłku chorobowego w kwocie 3.750 zł brutto miesięcznie, a małżonek strony z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej uzyskuje dochód rzędu 1.000 zł miesięcznie.

Na wezwanie referendarza sądowego skarżąca nadesłała dokumenty obrazujące wysokość oraz strukturę wydatków przeznaczanych na utrzymanie się, w tym m.in. kopię decyzji odmawiającej przyznania zasiłku chorobowego w okresie od [...] do [...] r., zaświadczenie stwierdzające, że wnioskodawczyni jest zarejestrowana od dnia [...] r. jako osoba bezrobotna i nie uzyskuje z tego tytułu żadnych świadczeń, kopie umów kredytowych wraz z harmonogramem spłat ich rat, kopię zestawienia przychodów i rozchodów dotyczących działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonka strony, z którego wynika, że w 2013 r. działalność ta przyniosła dochód w wysokości 19.524 zł.

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:

Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.

Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).

Ocena możliwości finansowych strony, a także jej sytuacji materialnej jest dokonywana poprzez analizę zadeklarowanych dochodów oraz wydatków i porównanie środków pozostałych do dyspozycji wnioskodawcy z wysokością kosztów, do poniesienia których strona może być ewentualnie zobowiązana. Trzeba w tym miejscu wyraźnie zaznaczyć, że zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi. Na względzie trzeba mieć to, że skoro w rozpoznawanej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 16.369 zł, wpis stanowi kwota 491 zł – ustalona w oparciu o § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).

Oceniając z tej perspektywy wniosek skarżącej nie znaleziono podstaw do jego uwzględnienia.

Przede wszystkim daleko idące wątpliwości budzi wysokość udokumentowanych, miesięcznych wydatków w zestawieniu ze zobowiązaniami, do ponoszenia których strona jest zobligowana.

Wedle przedłożonych dokumentów rodzina M.F. utrzymuje się obecnie wyłącznie z dochodów jej małżonka z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Ich udokumentowane wydatki przeznaczane na utrzymanie się kształtują się na poziomie około 621 zł (opłaty za wodę, gaz, energię elektryczną, przedszkole dla dziecka). Do tego dochodzą raty zaciągniętych zobowiązań kredytowych oraz wydatki na polisy ubezpieczeniowe w łącznej wysokości 2990 zł miesięcznie. Wobec tego powstaje pytanie o źródła finansowania zaistniałej różnicy pomiędzy uzyskiwanym dochodem a istniejącymi wydatkami skoro skarżąca nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu uprawdopodabniającego istnienie jakichkolwiek problemów w spłacie tych zobowiązań. Nadto zwraca uwagę znacząca dysproporcja pomiędzy dochodami rodziny skarżącej a zobowiązaniami kredytowymi przejętymi po zmarłym ojcu wespół w dwiema pozostałymi spadkobierczyniami, których miesięczne raty wynoszą w sumie ponad 15.000 zł. Wnioskodawczyni przedstawiła kopie tych umów kredytowych oraz kopie ugód zawartych z bankami. Równocześnie nie przedłożyła jakiegokolwiek dokumentu, który wskazywałby na problemy w spłacie również i tych zobowiązań.

Nawet uwzględniając fakt, że do spłaty wspomnianych kredytów skarżąca jest zobowiązana wspólnie z pozostałymi spadkobierczyniami po M. R., to jednakże znając z urzędu ich sytuację materialną nie można z góry założyć, że to pozostałe spadkobierczynie wzięły na siebie ciężar spłat tych zobowiązań.

W tym miejscu raz jeszcze podkreślić trzeba, że analiza informacji dostarczonych przez stronę opiera się m.in. na badaniu wysokości oraz struktury wydatków, które można traktować jako stałe pozycje w jej budżecie. Przyglądając się bliżej dokumentacji dostarczonej przez M.F. ustalono, że największe ze zobowiązań – kredyt hipoteczny – konsolidacyjny w wysokości 952.377,25 zł został przeznaczony na spłatę innych kredytów: kredytu w [...] S.A. na kwotę 91.710 zł, kredytu konsumpcyjnego na dowolny cel w wysokości 669.591 zł , kredytu 10.000 zł na spłatę karty kredytowej w [...] S.A., 10.000 zł na spłatę karty kredytowej w [...], 44.900 zł na spłatę kredytu w [...] S.A., 3.799 zł na spłatę kredytu w [...] S.A. Mając to na uwadze wskazać przyjdzie, że dostatecznej podstawy do zwolnienia kogokolwiek od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych nie może stanowić konieczność spłaty kredytu zaciągniętego na cele konsumpcyjne, czy też spłaty zobowiązań z kart kredytowych bądź tez bliżej niezidentyfikowanych innych kredytów. Koszty sądowe stanowią należność Skarbu Państwa i jako takie winny mieć pierwszeństwo względem zobowiązań wobec podmiotów prywatnoprawnych, zwłaszcza jeżeli nie wykazano, aby te ostatnie były związane bezpośrednio czy to z prowadzoną działalnością gospodarczą, czy też z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych.

Na koniec wreszcie podnieść wypada, że suma wpisów we wszystkich sprawach skarżącej, zarejestrowanych dotychczas w tut. Sądzie wynosi 26.330 zł a więc nie przekracza dwukrotnej wysokości zobowiązań, do ponoszenia których skarżąca jest zobligowana. Tym samym uznano, że brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.

Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.