Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 195/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 2001 nr 327 poz 11 art. 49 ust. 5
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych syystemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92

SENTENCJA

Dnia 13 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] stycznia 2017r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "ARiMR") w P. decyzją z [...] stycznia 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. z [...] grudnia 2016 r., nr [...], o ustaleniu Z. W. (dalej: "strona", "beneficjent") kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (dalej: "ONW").

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

Strona [...] czerwca 2004 r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie płatności ONW na rok 2004. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. decyzją z [...] grudnia 2004 r., nr [...], przyznał stronie płatności ONW w łącznej wysokości [...] zł za prowadzenie działalności rolniczej na działkach rolnych położonych na obszarach ONW o powierzchni 25,00 ha. Przyznane płatności przekazane zostały na rachunek bankowy strony [...] lutego 2005 r.

W związku z nieskładaniem wniosków o przyznanie płatności ONW w latach kolejnych, organ ARiMR [...] września 2013 r. wystosował do beneficjenta wezwanie do potwierdzenia faktu prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW objętych 5-letnim zobowiązaniem ONW, podjętym [...] lutego 2005 r.

Pismem z [...] kwietnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności ONW, z kolei decyzją z [...] kwietnia 2015 r. ustalił stronie kwotę nienależnie pobranych płatności ONW. Na skutek złożonego odwołania Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. decyzją z [...] lipca 2015 r. uchylił decyzję organu I instancji przekazując temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. decyzją z [...] grudnia 2015 r. ustalił stronie kwotę nienależnie pobranych płatności ONW w łącznej wysokości [...] zł ze względu na niedotrzymanie zobowiązań wieloletnich ONW. Jak wynika z pisma Agencji Nieruchomości Rolnych Oddziału Terenowego w S. z [...] września 2015 r. umowa dzierżawy nr [...] z [...] stycznia 1999 r. została rozwiązana [...] listopada 2004 r. z przyczyn leżących po stronie dzierżawcy (zaległości w spłacie rat czynszu), natomiast wydanie działek ewidencyjnych [...] oraz [...] nastąpiło w dniu [...] lutego 2005 r. Tym samym organ ARiMR ustalił, że beneficjent zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych położonych na obszarach ONW w okresie objętym 5-letnim zobowiązaniem. Zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej nastąpiło na całości powierzchni objętej zobowiązaniem, tj. 25,00 ha.

Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. decyzją z [...] marca 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Po 317/16, uchylił decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. z [...] marca 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. z [...] grudnia 2015 r.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że podstawą do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranej płatności był art. 29 ust. 1 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności wynika z kolei z art. 49 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organ prawidłowo dokonał wykładni pojęcia nienależnie pobranej płatności. Okoliczność, że pojęcie to nie zostało zdefiniowane w ustawie nie oznacza, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej, skoro w powszechnie obowiązujących przepisach prawa zawarte jest uprawnienie dla organu do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. W orzecznictwie podkreśla się, że obowiązek organu aktualizuje się w momencie stwierdzenia zaistnienia przesłanki zaniechania prowadzenia działalności rolniczej i wykluczenia przesłanek określonych w § 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Ponadto Sąd wskazał, że § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia wymienia przesłankę zwrotu nienależnie pobranych płatności w postaci zaprzestania prowadzenia działalności na działkach rolnych położonych na terenie ONW. Powyższy przepis niewątpliwie doprecyzowuje, w jakich przypadkach może zostać ustalona kwota nienależnie pobranych płatności. Obowiązywał on w chwili składania przez skarżącego wniosku o przyznanie pomocy za 2004 rok. Tym samym nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut, że decyzja organu została wydana bez podstawy prawnej.

W ocenie Sądu rozstrzygnięcie nastąpiło jednak z naruszeniem przepisów prawa, co skutkowało koniecznością uchylenia decyzji organów obu instancji.

Sąd przywołał treść art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001 i podał, że sporna płatność została przekazana na rachunek skarżącego [...] lutego 2005 r. Organ ARiMR wskazał z kolei, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] maja 2014 r., przy czym doręczenie nastąpiło na adres pełnomocnika skarżącego – P. W.. Skarżący kwestionował, aby P. W. był jego pełnomocnikiem w postępowaniu.

Sąd przywołał art. 14 § 1, art. 32, art. 33 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, zwracając uwagę na potrzebę odróżnienia stosunku pełnomocnictwa istniejącego pomiędzy mocodawcą a pełnomocnikiem, od ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu. Sąd stwierdził, że pełnomocnictwo do sprawy może złożyć jedynie osoba upoważniona przez ustawodawcę, zaś w tym kręgu nie mieści się organ administracji publicznej, a za takie działanie organu można uznać przyjęcie przez organ tezy, że pełnomocnictwa w dwóch innych sprawach są tożsame z rozpoznawaną sprawą. Powyższe rozumowanie jest tym bardziej zasadne, że niniejsze postępowanie administracyjne zostało wszczęte odrębnym postanowieniem i zakończone odrębną decyzją.

Z twierdzeń organów obu instancji, jak podniósł w dalszej kolejności Sąd, wynika, że pełnomocnictwo dla P. W. zostało udzielone przez skarżącego w innej sprawie i obejmowało umocowanie do działania w jego imieniu we wszystkich postępowaniach. Pełnomocnictwo to jednak nie zostało załączone do akt niniejszej sprawy. Zatem – zdaniem Sądu – doręczając postanowienie o wszczęciu postępowania organ powinien zbadać czy rzeczywiście pełnomocnictwo złożone w innej sprawie obejmuje swoim zakresem umocowanie do występowania w imieniu skarżącego w innych sprawach. W sytuacji, gdy organ nie dokonał takich ustaleń powinien uznać, że skarżący nie jest reprezentowany przez pełnomocnika. Podkreślenia wymaga, że pisma kierowane do rzekomego pełnomocnika skarżącego pozostawały bez odpowiedzi, a skarżący na późniejszym etapie postępowania zaprzeczył, aby jego wolą było ustanowienie syna pełnomocnikiem we wszystkich sprawach. Brak jest podstaw, aby uznać, że organ przed wydaniem decyzji zbadał zakres przedmiotowy tego pełnomocnictwa.

Z uwagi na powyższe organ powinien rozważyć ponownie, czy doręczenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, doręczone P. W., mogło skutkować przerwaniem biegu dziesięcioletniego terminu, po upływie którego niemożliwe jest wydanie decyzji przez organ. Nie budzi bowiem wątpliwości, że aby pierwsze powiadomienie o nieuzasadnionym pobraniu płatności wywarło skutek określony w art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001 musi być doręczone do rąk skarżącego lub należycie umocowanego pełnomocnika. W analizowanym przypadku organ zaniechał ustalenia, czy pełnomocnik został należycie umocowany.

W ocenie Sądu organ nie zapewnił także stronie możliwości czynnego udziału w sprawie (art. 10 § 1 K.p.a.). Strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przed wydaniem decyzji.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. decyzją z [...] grudnia 2016 r. ustalił stronie kwotę nienależnie pobranych płatności ONW w łącznej wysokości [...] zł.

Organ ARiMR wskazał na fakt niedotrzymania zobowiązań wieloletnich ONW z uwagi na zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych objętych tym zobowiązaniem. W ocenie organu nie zachodzą przy tym negatywne przesłanki, o których mowa w art. 49 ust. 4 i 5 rozporządzenia nr 2419/2001. Organ ARiMR wskazał także na zapewnienie stronie, zgodnie z art. 10 K.p.a., możliwości czynnego udziału w sprawie. Początkowo pisma doręczane były pełnomocnikowi wskazanemu przez stronę, to jest P. W., a następnie [...], wskazanej do reprezentowania strony po wydanej w dniu [...] kwietnia 2015 r. decyzji pierwszoinstancyjnej. Nawiązując do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu organ włączył do toczącego się postępowania m.in. pełnomocnictwo z [...] czerwca 2010 r. udzielone P. W.. Zdaniem organu treść tego dokumentu wskazuje, że strona udzieliła pełnomocnictwa synowi P. W. do reprezentowania i działania w jej imieniu we wszystkich postępowaniach prowadzonych przez ARiMR, w których jest stroną. Pełnomocnictwo to udzielone zostało na czas nieokreślony, aż do odwołania, o którym właściwy organ nie został poinformowany. Także po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu organ ARiMR wysłał do strony postanowienie w sprawie włączenia dowodów oraz pismo informujące o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzuciła naruszenie: - art. 6 K.p.a., przez wydanie decyzji bez podstawy prawnej i z naruszeniem przepisów o właściwości, co powoduje jej nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a.; - art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001 w zw. z art. 6, art. 7 oraz art. 8 K.p.a., przez ich niezastosowanie i ustalenie obowiązku zwrotu płatności po upływie 10 lat od daty płatności; - art. 10 § 1 K.p.a., przez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu.

Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P., utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, podniósł, że postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności prowadzone jest w oparciu o art. 29 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji. Wypłacone odwołującemu środki publiczne za rok 2004 z tytułu płatności ONW, uznane następnie za płatności nienależne, pochodzą ze środków z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie, a więc z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a wskazanej ustawy. Organem właściwym do ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w drodze decyzji administracyjnej był natomiast Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. .

W ocenie organu odwoławczego, kwota nienależnie pobranych płatności ONW, podlegająca zwrotowi, została zasadnie ustalona przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. , jako że odwołujący nie zrealizował 5-letniego zobowiązania ONW, przez zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych położonych na obszarach ONW w okresie objętym tym zobowiązaniem. Organ ARiMR powołał się także na art. 49 ust. 1 rozporządzenia nr 2419/2001, zgodnie z którym w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki obliczane zgodnie z art. 49 ust. 3 tego rozporządzenia. Organ nie uznał jednocześnie za zasadny podniesiony w odwołaniu zarzut naruszenia art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001. Zdaniem tego organu przerwanie biegu przedawnienia może nastąpić przez doręczenie stronie informacji odnoszącej się wyraźnie do określonej płatności i wskazującej co najmniej na podejrzenie wystąpienia nieprawidłowości. W przedmiotowej sprawie z chwilą doręczenia zawiadomienia z [...] kwietnia 2014 r., to jest [...] maja 2014 r., nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia – 10 lat pomiędzy wypłatą płatności, a pierwszym powiadomieniem rolnika o jej nieuzasadnionym charakterze.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. organ II instancji uznał, że stronie został zapewniony czynny udział w postępowaniu. Organ wskazał w szczególności, że w dniu [...] listopada 2016 r. do strony reprezentowanej przez M. Z. wystosowano informację o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, jednak przesyłki tej nie podjęto w terminu – była ona dwukrotnie awizowana [...] listopada oraz [...] listopada 2016 r. Pismo po dwukrotnym awizowaniu zostało zwrócone do Biura Powiatowego ARiMR w W. z adnotację "nie podjęto w terminie". W dniu [...] listopada 2016 r. do strony wystosowano także pismo informujące o przedłużeniu terminu wydania decyzji, które doręczono [...] listopada 2016 r., gdzie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje pieczątka Kancelarii [...]. Zresztą strona w dniu [...] grudnia 2016 r. wysłała do Biura Powiatowego pismo z [...] listopada 2016 r., w związku z czym uznać zdaniem organu ARiMR trzeba, że była ona świadoma przysługującego jej prawa wglądu do akt, jak również możliwości składania wyjaśnień.

Organ odwoławczy za prawidłowe uznał doręczenia wskazanemu przez stronę pełnomocnikowi P. W.. W dniu [...] listopada 2010 r. do Departamentu Płatności Bezpośrednich ARiMR wpłynął wniosek P. W., pełnomocnika Z. W., o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa ARiMR z [...] lutego 2010 r. wraz z pełnomocnictwem datowanym na dzień [...] czerwca 2010 r. W pełnomocnictwie tym Z. W. złożył podpis pod następującą treścią: "Niniejszym udzielam pełnomocnictwa mojemu synowi, P. W. do reprezentowania mnie oraz podejmowania czynności prawnych w moim imieniu w odniesieniu do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Pełnomocnictwo wygasa wraz z jego odwołaniem". Zdaniem organ ARiMR treść tego dokumentu wskazuje, że Z. W. udzielił pełnomocnictwa swojemu synowi, P. W., do reprezentowania go i działania w jego imieniu we wszystkich postępowaniach prowadzonych przez wszystkie organy ARiMR, w których stroną jest Z. W.. Jest to zatem pełnomocnictwo ogólne, a nie do jednej konkretnej sprawy. Twierdzenie, że pełnomocnictwo to dotyczyło tylko postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa ARiMR, jest wyłącznie twierdzeniem na potrzebę chwili, w celu uniknięcia negatywnych skutków zaniechania prowadzenia działalności rolniczej, tym bardziej, że P. W. reprezentował swojego ojca Z. W. także w sprawie o ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności ONW (decyzja z [...] marca 2012 r., nr [...]). Do dnia wydania niniejszej decyzji ani Z. W., ani P. W. nie poinformowali także o tym, aby pełnomocnictwo to zostało odwołane.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej, a także o zobowiązanie organu ARiMR do umorzenia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności ONW. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie: 1) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., przez utrzymanie w mocy decyzji wydanej na podstawie aktu prawnego, który nie mógł stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia, to jest rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich; 2) art. 49 ust. 5 zd. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, przez jego niezastosowanie; 3) art. 138 § 2 K.p.a., przez jego niezastosowanie podczas, gdy uchybienie art. 10 § 1 K.p.a. przez organ I instancji sprawiło, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu skargi podniesiono zwłaszcza, że skarżący nie zobowiązał się do niczego na podstawie art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999, do którego odsyła § 9 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r., wobec czego rozporządzenie to nie może stanowić podstawy prawnej do żądania od skarżącego zwrotu płatności. Ponadto wskazane rozporządzenie wydane zostało z przekroczeniem delegacji ustawowej. Skarżący wskazał również, że decyzja ustalająca kwotę nienależnie pobranych płatności wydana została po upływie 10-letniego terminu przedawnienia. Za pierwsze powiadomienie skarżącego o nieuzasadnionym charakterze płatności nie może być bowiem uznane zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, które odebrane zostało [...] maja 2014 r., jako że na tym etapie postępowania sprawa nie była jeszcze przesądzona. Nie można także uznać, aby zawiadomienie o wszczęciu postępowania otrzymane przez D. W. w dniu [...] maja 2014 r. mogło odnieść skutek wobec skarżącego. Stanowiło ono o wszczęciu nowego postępowania i skarżący nie miał jeszcze możliwości ustanowienia pełnomocnika. Nie udzielił on zwłaszcza pełnomocnictwa synowi. Nie jest też możliwe udzielenie pełnomocnictwa do reprezentowania we wszystkich możliwych sprawach. Organ ARiMR powołuje się natomiast na treść pełnomocnictwa, jakie skarżący udzielił synowi w innym, wcześniej prowadzonym postępowaniu administracyjnym, które zostało umorzone decyzją ostateczną. Wolą strony było jednak, aby P. W. reprezentował ją w danym postępowaniu bez ograniczenia go co do zakresu podejmowanych czynności, nie zaś w każdym możliwym postępowaniu, które mogłoby zostać wszczęte w przyszłości. W ocenie skarżącego, działanie w tym względzie organu ARiMR pozostaje w sprzeczności z wyrokiem tut. Sądu z 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Po 317/16. Skarżący nie został ponadto poinformowany o zebraniu całego materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, co uniemożliwiło mu przedstawienie zarzutów w stosunku do dokumentów dopuszczonych jako dowód w postępowaniu. Skarżący powołał się na przedłożony na etapie postępowania odwoławczego dowód braku awizowania stosownej przesyłki, to jest braku próby jej doręczenia (pismo Naczelnika I Urzędu Pocztowego w G.).

Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Decyzja Dyrektora W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. z [...] stycznia 2017 r. nie narusza ani prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu, który zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: "P.p.s.a.") oznaczałby konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Brak również podstaw, aby stwierdzić, że zaskarżona decyzja dotknięta jest którąś z wad powodujących jej nieważność stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

W pierwszej kolejności wskazać trzeba, na co zwraca także uwagę strona skarżąca, że zaskarżona decyzja wydana została po tym jak tut. Sąd w wyroku z 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Po 317/16, uchylił uprzednio podjęte w ramach kontrolowanej sprawy rozstrzygnięcia organów ARiMR. Stosownie zaś do art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Organ ARiMR związany był wobec tego oceną prawną wyrażoną w wyroku tut. Sądu z 14 lipca 2016 r. i zobligowany był zastosować się do zawartych tam wskazań co do dalszego postępowania. Nie powinno jednak umykać uwadze skarżącego, że również i on, jako strona postępowania, związany jest wskazanym ostatnio prawomocnym orzeczeniem sądu (por. art. 170 P.p.s.a.).

Tymczasem już w wyroku z 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Po 317/16, Sąd jednoznacznie stwierdził, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, jakoby zaskarżona decyzja organu ARiMR miała zostać wydana bez podstawy prawnej. Sąd powołał się przy tym nie tylko na art. 29 ust. 1 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1438 ze zm.) oraz art. 49 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz. Urz. UE Seria L z 2001 r. Nr 327, poz. 11 ze zm., dalej: "rozporządzenie nr 2419/2001"), lecz także na kwestionowane aktualnie przez skarżącego rozporządzenie Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 73, poz. 657 ze zm., dalej: "rozporządzenie krajowe"). Sąd nie uznał przy tym – już wówczas podnoszonego przez skarżącego– zarzutu, jakoby w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania § 9 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia krajowego, podkreślając kwestię obowiązywania przepisów tego rozporządzenia. Brak jest wobec tego jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia zarzutów stawianych przez skarżącego w powyższym zakresie na obecnym etapie postępowania. Nie budzi najmniejszych wątpliwości, że skarżący, w oparciu o powyższe przepisy, z uwagi na zaniechanie w okresie podjętego zobowiązania działalności rolniczej na wszystkich działkach rolnych położonych na obszarze ONW – co do zasady – zobligowany jest do zwrotu otrzymanych płatności ONW.

Nie ma również racji skarżący powołując się na przedawnienie obowiązku zwrotu tych płatności.

Zgodnie z art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001 obowiązek zwrotu, określony w ust. 1 tego artykułu nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat. Bezspornie płatności ONW za 2004 rok wypłacone zostały skarżącemu [...] lutego 2005 r. O ich nieuzasadnionym charakterze skarżący został natomiast poinformowany [...] maja 2014 r., to jest przed upływem 10-letniego terminu przedawnienia. Nie budzi przy tym wątpliwości, że nie sposób przypisać skarżącemu dobrej wiary.

W tym miejscu należy wyraźnie podkreślić, że bezzasadne, jako pozostające w sprzeczności z art. 153 P.p.s.a., są zarzuty skarżącego jakoby powiadomienie o wszczęciu postępowania nie mogło stanowić pierwszego powiadomienia o nieuzasadnionym charakterze danej płatności. Także i ten zarzut podnoszony był przez skarżącego w poprzednim postępowaniu przed tut. Sądem i również on nie został przez sąd uznany. Sąd jako istotne daty – na gruncie powyższego przepisu –przyjął właśnie [...] lutego 2005 r., to jest dzień wypłaty środków tytułem płatności ONW, oraz [...] maja 2014 r., a więc dzień doręczenia powiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności, i tak wyrażona ocena wiąże na gruncie niniejszego postępowania. Podkreślenia przy tym wymaga, że o tym czy płatności były świadczeniem nienależnym rozstrzyga organ ARiMR w postępowaniu o ustalenie kwot nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków publicznych, zatem data pierwszego powiadomienia beneficjenta o nieuzasadnionym charakterze płatności wiąże się z tym postępowaniem. Nie jest jednak zasadne, jak oczekuje tego skarżący, aby za przesądzające w tym względzie uznać dopiero rozstrzygnięcie przez organ tejże kwestii w drodze decyzji, bowiem już na moment wszczęcia postępowania beneficjent, świadomy przecież zaistniałej sytuacji wobec braku realizacji podjętych zobowiązań, dowiaduje się od właściwej władzy o niezasadnym charakterze pobranych płatności.

Organ ARiMR zobligowany był natomiast do zbadania, czy powyżej wskazane zawiadomienie zostało prawidłowo skierowane do pełnomocnika skarżącego – P. W., co też w zaskarżonej decyzji uczynił. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie jest tak, że tut. Sąd w wyroku z 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Po 317/16, wykluczył możliwość powoływania się przez organ ARiMR na pełnomocnictwo udzielone P. W., skoro pełnomocnictwo to pochodziło z innej sprawy. Wręcz przeciwnie, tut. Sąd wprost wskazał, że z twierdzeń organów obu instancji wynika, że pełnomocnictwo dla P. W. zostało udzielone przez skarżącego w innej sprawie, jednak uznał, że w takim przypadku doręczając postanowienie o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie organ powinien był zbadać czy rzeczywiście pełnomocnictwo to obejmuje swoim zakresem umocowanie do występowania w imieniu skarżącego również w innych sprawach. Czyniąc to organ ARiMR w zaskarżonej decyzji doszedł do prawidłowego wniosku, znajdującego poparcie w zgromadzonym i przywołanym jednocześnie przez ten organ materiale dowodowym, że skarżący udzielił pełnomocnictwa synowi, P. W., do reprezentowania go i działania w jego imieniu we wszystkich postępowaniach prowadzonych przez wszystkie organy ARiMR, w których stroną jest skarżący. Pełnomocnictwo stwierdzone dokumentem z [...] czerwca 2010 r. jest wobec tego pełnomocnictwem ogólnym, a nie do jednej, konkretnej sprawy. W takich okolicznościach nie sposób podważyć prawidłowości skierowania zawiadomienia o wszczęciu postępowania do tak ustanowionego pełnomocnika, tym bardziej, że skarżący był reprezentowany przez tego samego pełnomocnika, w powołaniu na to samo pełnomocnictwo, także w uprzednio prowadzonym postępowaniu w sprawie o ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności ONW. Podnoszenie obecnie przez skarżącego, że doręczenia kierowane do rzeczonego pełnomocnika były nieprawidłowe, zostały słusznie uznane przez organ ARiMR jako mające zmierzać do uniknięcia odpowiedzialności z tytułu nienależnie pobranych płatności. Nie budzi przy tym wątpliwości skuteczność doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania.

W tych okolicznościach organ ARiMR prawidłowo zastosował art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001.

Zamierzonego skutku nie może odnieść także zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 10 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: "K.p.a."). Skarżącemu zapewniono bowiem czynny udział w postępowaniu, z czego zresztą aktywnie korzystał. Wprawdzie wątpliwości może budzić prawidłowość doręczenia przez organ I instancji pisma z [...] listopada 2016 r. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie – analiza zwróconej do organu przesyłki prowadzi do wniosku, że faktycznie nie opuściła ona W. , chociaż była zaadresowana do pełnomocnika skarżącego w G. – nie stanowi to aktualnie o istotnym naruszeniu art. 10 § 1 K.p.a., skoro skarżący był prawidłowo powiadamiany o innych czynnościach organu, w tym czynnościach dowodowych, a sam nie wykazał wpływu powyższego uchybienia na wynik sprawy. Skarżący zwłaszcza sam podkreśla, że na dalszym etapie postępowania miał możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Pomimo tej możliwości skarżący, nawet na etapie postępowania przed tut. Sądem, nie podnosi żadnym konkretnych zarzutów, zmierzających do zakwestionowania prawidłowości przeprowadzonego postępowania dowodowego.

Wobec powyższego skarga jako niezasadna podlega oddaleniu, o czym orzeczono, na podstawie art. 151 P.p.s.a., w sentencji wyroku.