Wyrok NSA, sygn. akt FSK 558/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 1
journal: Dz.U. 1993 nr 90 poz 416
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
article: art. 173, art. 174, art. 183 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Borkowski (spr.), Sędziowie NSA Artur Mudrecki, Jerzy Rypina, Protokolant Iwona Wtulich, po rozpoznaniu w dniu 7 października 2004 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Marii i Stanisława S. od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Poznaniu z dnia 31 lipca 2003r. sygn. akt I SA/Po 4443/01 w sprawie ze skargi Marii i Stanisława S. na decyzję Izby Skarbowej w P. z dnia 31 października 2001 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998r. 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od skarżących na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę 1.000 zł (jeden tysiąc złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem sąd oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej w P. utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w P. z dnia 9 kwietnia 2001 r., którą wymierzono małż. S. podatek dochodowy od osób fizycznych za 1998 r. w kwocie wyższej, od wynikającej z ich zeznania podatkowego.

Spornym i zasadniczym problemem w sprawie było ustalenie związku przyczynowego pomiędzy wydatkami na usługi marketingowe o wartości 32.443,64 zł a prowadzoną przez podatników działalnością gospodarczą. Od tej okoliczności zależało bowiem uznanie /bądź nie uznanie/ tych wydatków za koszt uzyskania przychodu w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./.

W tej kwestii Sąd w całej rozciągłości podzielił stanowisko organu odwoławczego co do braku wym. wyżej związku przyczynowego. Podkreślił przy tym, że organy obu instancji przeprowadziły bardzo szczegółową analizę wszystkich zebranych w sprawie dowodów, z których wynikało, że wzrost przychodów w 1998 r. nie był następstwem usług marketingowych.

Od powyższego wyroku podatnicy wnieśli skargę w trybie art. 101 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271 ze zm./ wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i o stwierdzenie w zaskarżonym orzeczeniu naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 22 ust. 1 ustawy z 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zdaniem autora skargi /doradcy podatkowego/ użyte w art. 22 ust. 1 sformułowanie "wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów" powinno być interpretowane w ten sposób, iż za koszt uzyskania przychodu może być uznany jedynie wydatek, który pozostaje w związku o charakterze skutkowo-przyczynowym lub gospodarczym ze źródłem przychodów.

Sąd - nie ocenił związku między wydatkiem 32.443,64 zł na działalność marketingową a osiągniętym przychodem Gorzelni Rolniczej w 1998 r.: nie wziął też pod uwagę faktu, iż aby źródło przychodów mogło przynosić przychód musi ono istnieć. Tak więc kosztami uzyskania przychodów będą również koszty zachowania źródła przychodów.

Sąd nie ustalił związku przyczynowego miedzy wydatkiem a osiągniętym przychodem i nie ustalił przychodu Gorzelni Rolniczej za 1998 r.

Związek wydatku na działalność marketingową z osiągnięciem przychodu jest okolicznością obiektywną, związku tego nie ma w zaskarżonym orzeczeniu.

Wydatki na działalność marketingową w kwocie 32.443,64 zł stanowiły koszt uzyskania przychodów, zgodnie z cyt. art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Akta sprawy potwierdzają - według skarżących-iż Gorzelnia Rolnicza zleciła wykonanie usług marketingowych dla utrwalenia swojej pozycji rynkowej. Na skutek działań marketingowych Gorzelnia zwiększyła swoje przychody w 1998 r. w porównaniu do 1997 r.

Wydatki poniesione na działalność marketingowa są związane przyczynowo z osiągniętym przychodem w 1998 r.

Konkludując skarżący wnieśli "na podstawie akt sprawy i w oparciu o dorobek nauki o marketingu" - o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i o uznanie wydatków na usługi marketingowe jako kosztów uzyskania przychodów.

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna jest bezzasadna. Z wywodów zamieszczonych w jej uzasadnieniu, a także wniosków, wynika nieznajomość Autora nie tylko reguł postępowania kasacyjnego /art. 173 i n. p.p.s.a./ ale i samych zasad sądowej kontroli decyzji administracyjnych.

Wobec powołania - w "petitum" skargi /bez wskazania, o który punkt - 1 czy 2 - chodzi/ art. 174 p.p.s.a., a następnie żądania "stwierdzenia naruszenia prawa przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 22 ust. 1 ..." wnosić należy, że skarżący powołali się na podstawę przewidzianą w art. 174 pkt 1. Autor skargi nie dostrzegł jednak, że "błędna wykładnia" i "niewłaściwe zastosowanie" to dwie odrębne postacie owego naruszenia. Pierwsza z nich zachodzi wówczas, gdy orzeczenie było wynikiem niewłaściwego rozumienia treści przepisu. Druga natomiast /tzw. błąd subsumpcji/ gdy ustalony stan faktyczny nie odpowiada hipotezie zastosowanej normy prawnej. Powołanie obu tych postaci, jak to wymieniono w rozpatrywanej skardze, łącznie jest zatem niewłaściwe. Co więcej - oparcie skargi kasacyjnej wyłącznie na tej podstawie /naruszenia prawa materialnego/ oznacza, że wnoszący tę skargę nie kwestionuje okoliczności faktycznych, na których oparto zaskarżone orzeczenie. Tymczasem argumentacja dotycząca tego zarzutu zmierza w istocie do wykazania, że stan faktyczny sprawy /w zakresie wspomnianego wyżej związku przyczynowego/ był inny, niż przyjęły to organy obu instancji i co Sąd uznał za prawidłowe.

Brak zarzutu naruszenia prawa procesowego i to dotyczącego postępowania przed sądem, a nie przed organami podatkowymi, sprawia, że wywody skargi - co do związku zakwestionowanych wydatków z przychodem są bezprzedmiotowe. Sąd II instancji będąc związany granicami skargi kasacyjnej /art. 183 par. 1 p.p.s.a./ nie jest władny oceniać, czy kontrola sądu w zakresie ustalania okoliczności faktycznych i oceny dowodów przez organy podatkowe /a nie przez Sąd/ odpowiadała wymogom określonym w obowiązującej wówczas ustawie z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

Nie może ulegać wątpliwości, że przy takich, jakie dokonano, ustaleniach faktycznych, uznanie, że wydatki na usługi marketingowe nie stanowiły kosztu uzyskania przychodu w 1998 roku odpowiadało treści art. 22 ust. 1 cyt. ustawy. Tym samym zarzut naruszenia tego przepisu przez niewłaściwe zastosowanie /błędna wykładnia, wobec nie budzącej wątpliwości treści tego artykułu nie wydaje się możliwa w tej sprawie/ okazał się nieuzasadniony.

Już tylko ubocznie należy podnieść, że żądanie "stwierdzenia w zaskarżonym orzeczeniu naruszenia prawa...." nie koresponduje z uprawnieniami sądu kasacyjnego określonymi w art. 185 par. 1 i art. 188 p.p.s.a.

Wobec oczywistej bezzasadności skargi kasacyjnej należało - na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.

Orzeczenie o kosztach obejmuje wynagrodzenie pełnomocnika strony przeciwnej, odpowiadające wartości przedmiotu sporu.