Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 636/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Odmówiono uwzględnienia wniosku
Powołane przepisy: article: art. 16a ust. 1i2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego D. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sygn. akt VIII SA/Wa 636/13 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: nie uwzględnić wniosku pełnomocnika skarżącej o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, czy art. 16a ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) jest zgodny z Konstytucją.


UZASADNIENIE

Decyzją znak [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Prezydent Miasta R. (dalej: "Prezydent", "organ I instancji"), działając na podstawie art. 2 pkt 2, art. 5, art. 16a ust. 1, 2, 4, i ust. 6-7, art. 20, art. 23 ust. 4e, art. 24 ust. 1, 2, ust. 2a i 3, art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm., zwana dalej "u.ś.r."), rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r. poz. 3) oraz art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej "k.p.a."), orzekł o odmowie przyznania M. G. (dalej: "skarżąca", "strona") prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego na rzecz I. C. (dalej: "matka", "uprawniona").

Organ I instancji wskazał, że wnioskiem z dnia [...] marca 2013 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie od lipca 2013 r. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką. Od dnia [...] kwietnia 2011 r. strona miała ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego bezterminowo na podstawie decyzji Prezydenta z dnia [...] maja 2011 r., które z mocy prawa wygasło z dniem 30 czerwca 2012 r. Wyjaśnił, iż wedle regulacji art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę i rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 623 zł.

Organ I instancji ustalił, iż skarżąca jest osobą bezrobotną, niezarejstrowaną w Urzędzie Pracy, sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką, z którą zamieszkuje. Ostatnie zatrudnienie strony ustało z dniem [...] kwietnia 2009 r., zaś w okresie od [...] czerwca 2009 r. do [...] czerwca 2010 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Uprawniona legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. na stałe, zaś ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] marca 2011 r.

Prezydent stwierdził, iż w sprawie nie zostały spełnione ustawowe przesłanki przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, bowiem skarżąca nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad matką oraz miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę wyniósł [...] zł i przekroczył ustawowe kryterium dochodowe o kwotę [...] zł.

W odwołaniu wniesionym na powołane rozstrzygnięcie skarżąca wskazała, iż do chwili obecnej pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku z rezygnacją z pracy w celu sprawowania opieki nad matką. Ne zgadza się z tym, że prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, które nabyła na podstawie decyzji przyznającej ww. świadczenie bezterminowo teraz jest jej odebrane, a nadto wprowadza się do tego świadczenia kryterium dochodowe. Podniosła, iż jej matka jest osobą niewidomą i nikt nie jest w stanie się nią zaopiekować.

Decyzją znak [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy"), biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekło o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.

W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie oraz treści przepisów regulujących przedmiotową materię, Kolegium wskazało, iż ustawowymi przesłankami warunkującymi nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego są: sprawowanie stałej opieki nad osobą legitymującą się znacznym stopniem niepełnosprawności i istnienie obowiązku alimentacyjnego osoby sprawującej opiekę w stosunku do osoby wymagającej opieki, rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz spełnienie kryterium dochodowego. Ww. przesłanki muszą być spełnione łącznie i nie może wystąpić żadna z przesłanek negatywnych z art. 16a ust. 8 u.ś.r.

Kolegium uznało, iż ww. ustawowych wymogów skarżąca nie spełnia. Jak wynika z materiału dowodowego sprawy, skarżąca nie pracuje od [...] kwietnia 2009 r., ponieważ umowa o pracę wygasła z upływem terminu, na jaki została zawarta. Natomiast niepełnosprawność matki powstała w marcu 2011 r. Brak jest zatem związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy utratą pracy i podjęciem opieki nad matką. Ponadto dochód na osobę w rodzinie skarżącej wynosi [...] zł i przekracza kwotę 623 zł miesięcznie, będącą kryterium dochodowym dla przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, iż stan zdrowia osoby wymagającej opieki nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego opiekunowi. Świadczenie to jest rekompensatą dla opiekuna związaną z utratą zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną.

Skargę do sądu administracyjnego na powołane rozstrzygnięcie złożyła skarżąca, wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wydanej decyzji zarzuciła naruszenie art. 2 i art. 69 Konstytucji RP oraz naruszenie art. 16a u.ś.r., polegające na błędnym ustaleniu okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i nie wzięcie pod uwagę faktu, że rezygnacja z podejmowania pracy wynika w tym przypadku z braku możliwości jej podjęcia, co wynika z konieczności stałej opieki nad matką.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego prawo do zasiłku, który pobierała w związku z niepełnosprawnością matki jest prawem nabytym i korzysta z ochrony konstytucyjnej. Pozbawienie jej prawa do tegoż świadczenia jest niezgodne z zasadą niedziałania prawa wstecz. Ponadto art. 69 Konstytucji RP przyznaje osobom niepełnosprawnym prawo do szczególnej opieki, co wyraża się w obowiązku pomocy władzy publicznej w zabezpieczeniu ich egzystencji.

Odpowiadając na skargę Kolegium podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącej podał, iż w dniu 5 grudnia 2013 r. zapadł wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 27/13, który uznał przepisy art. 11 ust. 1 i 3 ustawy zmieniającej za niezgodne z Konstytucją RP. Wyrok ten ma znaczący wpływ na wynik niniejszej sprawy, dlatego wniósł o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, czy art. 16 ust. 2 u.ś.r. w aktualnym brzmieniu jest zgodny z Konstytucją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika skarżącej w zakresie przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, czy art. 16 ust. 2 u.ś.r. jest zgodny z Konstytucją RP. Wskazywany przez pełnomocnika skarżącej wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. w sprawie K 27/13 dotyczy niekonstytucyjności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1548, zwanej dalej "ustawą zmieniającą"). Trybunał stanął na stanowisku, że art. 11 ust.1 i 3 ustawy zmieniającej jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, przez naruszenie zasad: ochrony praw nabytych oraz zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa w odniesieniu do tej grupy osób, które pobierały świadczenie pielęgnacyjne na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, a jednocześnie nie spełniły przesłanek nabycia świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Jednak, zdaniem Sądu, w.cyt. wyrok nie stanowi sam w sobie przesłanki do przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, czy art. 16 ust. 2 u.ś.r. jest zgodny z Konstytucją RP. Przepis art. 16 a u.ś.r. wprowadził nowe świadczenie rodzinne w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego, które funkcjonuje obecnie obok świadczenia pielęgnacyjnego. Władza publiczna ma prawo zmienić obowiązujące regulacje prawne na niekorzyść beneficjentów świadczeń pielęgnacyjnych, dostosowując zakres realizacji praw socjalnych do warunków ekonomicznych państwa. Poza tym w Trybunale Konstytucyjnym został zarejestrowany pod sygnaturą akt K 38/13 wniosek Klubu Parlamentarnego "Prawo i Sprawiedliwość" z dnia 26 lipca 2013 r., uzupełniony pismem z dnia 19 sierpnia 2013 r., w którym grupa posłów wniosła o stwierdzenie niezgodności m.in. art.16 ust. 2 u.ś.r. z art. 2 i art. 32 ust. 1 w związku z art. 69 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie nie uznał za zasadne powielać ww. wniosku grupy posłów. Z kolei w przypadku istnienia tzw. przyczyny prejudycjalnej z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd może, ale nie musi zawiesić postępowania (por. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2010 r., I FSK 241/09, publ. cbois). Z uwagi na późniejsze orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją art. 16 a ust. 2 u.ś.r., można żądać wznowienia postępowania sądowego w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie tegoż orzeczenia (art. 272 § 1 i § 2 p.p.s.a.).

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżąca spełnia dwie z ustawowych przesłanek ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, tj. czy zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką oraz czy spełnione jest kryterium dochodowe wobec jego przekroczenia o kwotę [...] zł .

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy u.ś.r., a w szczególności art. 16a, który został wprowadzony do tej ustawy z dniem 1 stycznia 2013 r. przez art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1548, zwanej dalej "ustawą zmieniającą"). Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego uzależnione jest od spełnienia szeregu przesłanek wynikających z art. 16a u.ś.r. oraz niewystąpienia przesłanek negatywnych, o których mowa w ust. 8 tego przepisu.

Wedle regulacji art. 16 a ust. 2 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2. Przepisy art. 5 ust. 4-9 stosuje się odpowiednio. W przypadku, gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza kwotę uprawniającą daną osobę do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje (art. 16 a ust. 3).

Za bezsporną w niniejszej sprawie należy uznać okoliczność, iż matka skarżącej jest osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe i wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Powyższe wynika z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z dnia [...] maja 2011 r. Ustalony znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od [...] marca 2011 r. (k. [...] akt administracyjnych).

Sporną natomiast jest w sprawie okoliczność, czy skarżąca zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. W przedmiotowej sprawie organy uznały, iż skarżąca nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wynikającej z ust. 1 wskazanego art. 16a u.ś.r., bowiem nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy w celu sprawowania opieki nad uprawnioną. Ostatnie zatrudnienie skarżącej ustało w dniu [...] kwietnia 2009 r., z upływem czasu na jaki umowa o pracę została zawarta. Od [...] maja 2009 r. skarżąca była zarejestrowana w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, natomiast w okresie od [...] czerwca 2009 r. do [...] czerwca 2010 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych (k. [...] akt administracyjnych). Z uwagi na stan zdrowia matki nie poszukiwała zatrudnienia (vide: oświadczenie strony z dnia [...] maja 2013 r. złożone przy wywiadzie środowiskowym – brak numeracji stron akt administracyjnych).

Oceniając ww. przesłankę w kontekście wypracowanego w tym zakresie orzecznictwa sądów administracyjnych Sąd doszedł do wniosku, iż wbrew stanowisku organów warunek rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności został spełniony. Wskazać należy, że orzecznictwo sądowoadministracyjne, obejmujące stan prawny do dnia 1 stycznia 2013 r.,

a dotyczące świadczenia pielęgnacyjnego stwarzało możliwość przyznania go osobie bezrobotnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1758/07, LEX nr 501328). Celem obu tych świadczeń (tj. świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego) jest wsparcie finansowe Państwa wobec osób, które z uwagi na potrzebę sprawowania stałej opieki nad członkiem rodziny, niezdolnym do samodzielnego funkcjonowania z powodu niepełnosprawności, nie pozostają w zatrudnieniu lub nie wykonują innej pracy zarobkowej.

Wymaga podkreślenia, iż wprowadzony od dnia 1 stycznia 2013 r. w art. 16a u.ś.r. specjalny zasiłek opiekuńczy wymaga od osoby podejmującej się opieki jedynie rezygnacji z zatrudnienia (ust. 1). Jednocześnie w ust. 8 tego przepisu ustawodawca enumeratywnie określił przypadki (podmioty), którym specjalny zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje. Katalog ten ma charakter zamknięty. Wśród osób pozbawionych z mocy ustawy przedmiotowego świadczenia nie wymieniono bezrobotnego, zatem ustawodawca nie wykluczył tej kategorii osób z możliwości uzyskania omawianego świadczenia. Gdyby wolą ustawodawcy był zamiar pozbawienia osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędach pracy i posiadających ten status (osoby bezrobotnej) możliwości ubiegania się o to świadczenie, to z pewnością zastrzeżenie takie uczyniłby w tym przepisie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Go 550/13, publ. cbois). Należy zatem przyjąć, że tak jak w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego, tak samo w odniesieniu do specjalnego zasiłku opiekuńczego, osoba zarejestrowana w urzędzie pracy ma prawo ubiegać się o przyznanie tego świadczenia. Oznacza to, że pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", którym ustawodawca posłużył się w art. 16a ust. 1 u.ś.r., należy wykładać szeroko, tj. mając na uwadze realia, w których znajduje się osoba bezrobotna zarejestrowana w urzędzie pracy. Zwrócić uwagę należy, że bezrobotnym, zgodnie z definicją określoną w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013, poz. 674), jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, którą cechuje m.in. gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej. Przy czym uzyskanie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego pozbawia osobę zarejestrowaną jako bezrobotną tego statusu, a w konsekwencji pozbawia taką osobę uzyskania za pośrednictwem urzędu pracy zatrudnienia (innej pracy zarobkowej), co należy w takim przypadku utożsamić z pojęciem "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", o którym mowa w art. 16a ust. 1 u.ś.r. W tej sytuacji należy przyjąć, że osoba zarejestrowana jako bezrobotna, składając wniosek o przyznanie przedmiotowego świadczenia, niejako rezygnuje z gotowości podjęcia pracy, a zatem pozbawia się (choć potencjalnej ale) możliwości uzyskania i wykonywania pracy. Istotnym jest, że skutki wyłączenia możliwości uzyskania zatrudnienia za pośrednictwem urzędu pracy i skutki podjęcia samodzielnej decyzji o rezygnacji z zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną są w istocie takie same. Oznaczają bowiem, że dana osoba nie wykonuje pracy zawodowej, gdyż czas ten poświęca opiece nad osobą niepełnosprawną.

W świetle powyższej wykładni nie można uznać, że w przypadku osoby bezrobotnej nie jest spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia, o której mowa w art. 16 a ust. 1 u.ś.r.,

Za właściwą Sąd uznał natomiast dokonaną przez organy ocenę sytuacji dochodowej w niniejszej sprawie. Z przedstawionych na powyższą okoliczność dokumentów wynika, iż w 2011 r. skarżąca nie osiągnęła dochodu. Jeżeli chodzi o dochód matki strony wskazać należy, iż ze znajdującego się w akt administracyjnych zaświadczenia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] marca 2013 r. wynika, że w 2011 r. dochód uprawnionej wyniósł [...] zł, zaś należny podatek wyniósł [...] zł. (k. [...] akt administracyjnych). Składka na ubezpieczenie zdrowotne od wypłacanego w 2011 r. przez organ rentowy ZUS świadczenia emerytalnego uprawnionej wyniosła [...] zł (oświadczenie matki strony – k. [...] akt administracyjnych oraz zaświadczenie ZUS z dnia [...] marca 2013 r. – k. [...] akt administracyjnych). W konsekwencji dochód brany pod uwagę w niniejszej sprawie to dochód uprawnionej. Wyniósł on jak wyżej wskazano [...] zł, wartość ta po pomniejszeniu o kwotę podatku ([...] zł) oraz składkę zdrowotną ([...] zł) wyniosła [...] zł. Miesięczny dochód rodziny stanowił kwotę [...] zł ([...] zł : 12 miesięcy), zaś miesięczny dochód na osobę w dwuosobowej rodzinie strony wyniósł [...] zł ([...] : 2 osoby) i przekracza ustawowe kryterium dochodowe tj. 623 zł ([...] zł - 623 zł) o kwotę [...] zł. Przedstawione zatem przez organ odwoławczy wyliczenie jest prawidłowe.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, że ww. dochód nie podlega pomniejszeniu o wydatki poniesione w związku z niepełnosprawnością uprawnionej (koszty wizyt lekarskich i leki). Jak wynika bowiem z treści art. 3 pkt 1 a u.ś.r. dochód to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c i art. 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Ponadto dochód ustalony został na podstawie zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego, które nie było przez stronę kwestionowane, korzysta zatem z wynikającego z art. 76 § 1 k.p.a. domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim wykazane.

W rezultacie prawidłowość wyliczeń przedstawionych w decyzjach organów obu instancji nie została skutecznie podważona, a ponieważ obrazują one przekroczenie kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, to odmowa przyznania tego świadczenia była zgodna z prawem.

Jednocześnie Sąd wskazuje, iż z uwagi na fakt, iż kwota przekroczenia kryterium dochodowego – [...] zł, przewyższa kwotę odpowiadającą najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany (77 zł), w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania regulacja określona w art. 16 a ust. 3 u.ś.r.

W tym stanie sprawy pomimo spełnienia przesłanki sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się znacznym stopniem niepełnosprawności oraz rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania tej opieki specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje. Nie spełniona została bowiem trzecia ustawowa przesłanka warunkująca przyznanie przedmiotowego świadczenia tj. kryterium dochodowego.

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi. Na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 14 ust.2 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490), Sąd orzekł o przyznaniu wyznaczonemu z urzędu radcy prawnemu kosztów udzielonej pomocy prawnej w kwocie [...] zł powiększonej o kwotę [...] zł stanowiących 23% podatku VAT.