Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 96/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2015 poz 507
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 10,  art. 77 § 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 42 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 464
law: Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Sławomir Kozik Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie wpisu na listę radców prawnych oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości (dalej: "Minister") decyzją z [...] października 2015 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), dalej: "k.p.a.", w zw. z art. 24 ust. 1 pkt 5, art. 25 ust. 2 pkt 3 i art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 507, z późn. zm.), dalej: "u.r.p.", po rozpatrzeniu odwołania M.K. (dalej: "Wnioskodawczyni" lub "skarżąca") od uchwały Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych w Warszawie (dalej: "Prezydium") z [...] sierpnia 2015 r., nr [...], utrzymującej w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. (dalej: "Rada") z [...] czerwca 2015 r., nr [...], w sprawie odmowy wpisu Wnioskodawczyni na listę radców prawnych utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Do wydania powyższej decyzji doszło na podstawie następujących ustaleń:

[...] maja 2014 r. Wnioskodawczyni w związku ze zdaniem egzaminu radcowskiego bez odbycia aplikacji złożyła w Radzie wniosek o wpis na listę radców prawnych.

Uchwałą Nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. Rada odmówiła wpisu na listę radców prawnych, uznając, że Wnioskodawczyni nie spełnia przesłanki nieskazitelnego charakteru i nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Rada ustaliła, że w toku aplikacji wobec Wnioskodawczyni zostało wszczęte dochodzenie dyscyplinarne, po stwierdzeniu naruszenia podstawowych wartości i zasad wykonywania zawodu radcy prawnego, jakim było podejrzenie posłużenia się w okresie, gdy odbywała aplikację radcowską, sfałszowanym zaświadczeniem lekarskim. Zaświadczenie z [...] października 2011 r. wystawione przez specjalistę medycyny rodzinnej poświadczało niezdolność wnioskodawczyni do zajęć z powodu choroby w dniach [...] października – [...] listopada 2011 r., tj. w okresie, w którym wyznaczono termin kolokwium na aplikacji. W tym samym czasie do Dyrektora Działu Aplikacji radcowskiej wpłynęło, również w formie skanu, zaświadczenie drugiej osoby, zaświadczenia te sprawiały wrażenie identycznych. Wnioskodawczyni poproszona o dostarczenie oryginału zaświadczenia nie dopełniła tego obowiązku. W toku postępowania wyjaśniającego Wnioskodawczyni poinformowała, że zaświadczenie załatwiła jej koleżanka, gdyż ona sama przebywała wówczas w innym mieście. Rzecznik Dyscyplinarny postanowieniem z [...] czerwca 2012 r. umorzył wszczęte postępowanie dyscyplinarne z uwagi na utratę przez Wnioskodawczynię statusu aplikanta w związku ze skreśleniem z listy aplikantów radcowskich z powodu dwukrotnego niezaliczenia I roku szkoleniowego w ramach aplikacji.

W trakcie rozmowy kwalifikacyjnej przeprowadzonej [...] maja 2014 r. wnioskodawczyni potwierdziła, że w dacie wystawienia przedmiotowego zaświadczenia nie była u lekarza, od którego zaświadczenie otrzymała.

Z uwagi na czyn popełniony przez Wnioskodawczynię, który był przedmiotem dochodzenia dyscyplinarnego i będące podstawą do skreślenia jej z listy aplikantów stwierdzenie nieprzydatności do wykonywania przez nią zawodu radcy prawnego Rada uznała, że Wnioskodawczyni nie można przypisać cechy nieskazitelności charakteru oraz dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

Od powyższej uchwały Wnioskodawczyni złożyła odwołanie do Prezydium, które uchwałą Nr [...] z [...] września 2014 r., uchyliło zaskarżoną uchwałę i przekazało sprawę Radzie do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. przez niepodjęcie działań koniecznych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieprzeprowadzenie niezbędnego postępowania dowodowego.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Rada uchwałą z [...] czerwca 2015 r. ponownie odmówiła Wnioskodawczyni wpisu na listę radców prawnych. W uzasadnieniu Rada wskazała, że w toku ponownego rozpoznawania sprawy podjęła dodatkowe działania wyjaśniające, mające na celu ocenę faktów, które były przyczyną dokonania wówczas negatywnej oceny kandydatki, z których wynika, że osoba uczestnicząca w przekazaniu zaświadczenia z uwagi na upływ czasu nie pamięta okoliczności zdarzenia dotyczącego wystawienia przedmiotowego zaświadczenia lekarskiego, a lekarka wystawiająca zaświadczenie wskazała, że Wnioskodawczyni złożyła deklarację wyboru lekarza dopiero [...] grudnia 2011 r. i od tej daty prowadzona jest historia jej choroby. Zdaniem Rady potwierdzało to, że zaświadczenie z [...] października 2011 r., którym posłużyła się Wnioskodawczyni podczas odbywania aplikacji, nie mogło być autentyczne.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Rady, Wnioskodawczyni w ustawowym terminie złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie oraz o wpisanie na listę radców prawnych.

Prezydium uchwałą z [...] sierpnia 2015 r. utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę, uznając, że Wnioskodawczyni nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

[...] września 2015 r. Wnioskodawczyni złożyła do Ministra Sprawiedliwości odwołanie od uchwały Prezydium, wnosząc o jej uchylenie, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji i wpisanie jej na listę radców prawnych.

Przywołaną na wstępie decyzją z [...] października 2015 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że Wnioskodawczyni spełnia wymagania formalne wynikające z art. 24 ust. 1- 4 i ust. 6 w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 3 u.r.p., ale nie spełnia przesłanki wpisu na listę radców prawnych, o której mowa w art. 24 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, gdyż nie można przyjąć, iż jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Analizując ocenę spełnienia przez Wnioskodawczynię wskazanej przesłanki, dokonaną przez organy samorządu radcowskiego, organ stwierdził, że została ona oparta na wszelkich znanych okolicznościach dotyczących Wnioskodawczyni. W ocenie Ministra Sprawiedliwości Prezydium i Rada dokonały w tej kwestii wyczerpujących i prawidłowych ustaleń faktycznych oraz wszechstronnej i obiektywnej oceny dowodów, których wynikiem była wnikliwa i właściwa ocena prawna sytuacji Wnioskodawczyni w kontekście spełnienia przez nią ustawowych wymogów dotyczących nieskazitelnego charakteru i rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

Zdaniem organu fakt posłużenia się przez Wnioskodawczynię zaświadczeniem lekarskim wydanym bez badania lekarskiego, niezależnie od możliwości jego sfałszowania, stanowi o braku przymiotu nieskazitelnego charakteru i rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. W ocenie Ministra Sprawiedliwości bezsporne jest, że Wnioskodawczyni miała pełną świadomość, iż przedmiotowe zaświadczenie zostało wystawione bez uprzedniego badania, a więc z oczywistym naruszeniem art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2015 r., poz. 464, z późn. zm.). Organ za nieprzekonującą w kontekście wymogów stawianych przyszłemu radcy prawnemu, jak i w kontekście ogólnej wiedzy i doświadczenia życiowego uznał argumentację Wnioskodawczyni dotyczącą podobieństwa zaistniałej sytuacji do wystawienia recepty, co do której art. 42 ust. 2 przywołanej ustawy wprowadza wyraźny wyjątek.

Minister Sprawiedliwości powołując się na utrwaloną linię orzeczniczą, wskazał, że jako cechy nieskazitelności charakteru wskazuje szlachetność, prawość, uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, odpowiedzialność za własne czyny i słowa, odwagę cywilną, tj. cechy wartościujące kandydata w sferze etyczno-moralnej. Zdaniem organu oznaczają one również pełną wiarygodność kandydata i brak jakichkolwiek okoliczności negatywnych, podważających tę cechę. Minister Sprawiedliwości stwierdził, że przez rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego należy rozumieć taki zespół cech osobistych charakteru i zachowań składających się na wizerunek osoby zaufania publicznego, na której nie ciążą żadne zarzuty podważające jego wiarygodność, a następnie wywiódł, iż nawet jednorazowe zachowanie może podważyć wiarygodność oraz nieskazitelny charakter kandydata.

Zdaniem Ministra Sprawiedliwości w toku postępowania nie doszło do naruszenia art. 7 ani art. 10 k.p.a., analiza akt postępowania administracyjnego wskazała, że Wnioskodawczyni była informowana pismami Rady z [...] stycznia 2015 r., [...] lutego 2015 r. i [...] maja 2015 r. o przedłużeniu postępowania w sprawie wpisu ze względu na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego oraz o prawie czynnego udziału w każdym stadium toczącego się postępowania. Organ zaznaczył przy tym, że Wnioskodawczyni skorzystała z przysługującego jej prawa i [...] stycznia 2015 r. dokonała przeglądu zebranego materiału dowodowego.

Minister Sprawiedliwości stwierdził, że dopuszczenie Wnioskodawczyni do egzaminu radcowskiego nie zwalniało organów samorządu radcowskiego od ponownego badania przed wpisem na listę radców prawnych, czy spełnia ona wymogi z art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p., gdyż przepis ten nie dopuszcza wyjątków i wprowadza obowiązek bezwzględnego badania wskazanej przesłanki w postępowaniu wpisowym. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości organy samorządu radcowskiego rozstrzygając sprawę wniosku o dokonanie wpisu na listę radców prawnych, były uprawnione do dokonania samodzielnej oceny na podstawie zebranego w sprawie materiał dowodowy, czy osoba ubiegająca się o wpis spełnia wszystkie przesłanki z art. 24 u.r.p., w tym, czy jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

Na wskazane powyżej orzeczenie pismem z [...] listopada 2015 r. Wnioskodawczyni złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniosła o uchylenie w całości decyzji Ministra wraz z poprzedzającymi ją uchwałami oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:

1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez zaniechanie przeprowadzenia w należyty sposób postępowania dowodowego, niewyjaśnienie stanu faktycznego, brak poczynienia ustaleń dotyczących wszystkich aspektów rękojmi oraz dokonanie dowolnej i błędnej oceny stanu sprawy;

2) art. 10 § 1 k.p.a. przez niepoinformowanie skarżącej o terminach posiedzeń Rady oraz Prezydium, a tym samym niezapewnienie stronie udziału w każdym stadium postępowania i uniemożliwienie wypowiedzenia się przed podjęciem uchwały;

3) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez pominięcie w uzasadnieniu przyczyn, dla których odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej wyjaśnieniom skarżącej, co spowodowało nieobiektywne i jednostronne dokonanie oceny nieskazitelnego charakteru Wnioskodawczyni i dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu;

4) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy uchwały Prezydium oraz uchwały Rady, pomimo że uchwały te zostały wydane z naruszeniem ww. przepisów postępowania oraz prawa materialnego, w szczególności art. 6 k.p.a. w zw. z art. 42 ust. 3 Konstytucji i art. 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 89, poz. 555, z późn. zm.), dalej: "k.p.k.", wprowadzających zasadę domniemania niewinności;

5) art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p. przez jego niewłaściwe zastosowanie z uwagi na powyżej wskazane zaniechanie ustalenia stanu faktycznego i w ten sposób dokonanie błędnej oceny nieskazitelności charakteru skarżącej oraz dawania przez nią rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu.

Uzasadniając powyższe zarzuty, skarżąca podniosła, że została poinformowana o terminach posiedzeń Rady oraz Prezydium, co uniemożliwiło jej czynny udział w postępowaniu przez uczestniczenie w posiedzeniach i zabranie głosu. Wnioskodawczyni wskazała, że wprawdzie była informowana o przysługujących jej prawach, ale należy odróżnić to od umożliwienia stronie postępowania skorzystania z tego prawa.

Skarżąca zarzuciła, że postępowanie Rady po uchyleniu jej wcześniejszej uchwały przez Prezydium wbrew jego zaleceniom ograniczyło się do potwierdzenia faktów wcześniej przyznanych przez Wnioskodawczynię i nie spowodowało wyjaśnienia sprawy. Wnioskodawczyni podniosła również, że ponownie rozpatrując sprawę, Rada nie wysłuchała patronki skarżącej z okresu aplikacji, pomimo złożenia przez Wnioskodawczynię stosownego wniosku na posiedzeniu Prezydium w 2014 r. Skarżąca wskazała, że w Okręgowej Izbie Radców Prawnych nie przeprowadzono postępowania dyscyplinarnego, które umorzono ze względów formalnych po skreśleniu jej z listy aplikantów. Jednocześnie jak wskazała Wnioskodawczyni, Rada lekceważąc zasadę domniemania niewinności, uznała fakt umorzenia postępowania dyscyplinarnego z przyczyn formalnych za okoliczność obciążającą. Zdaniem skarżącej organy samorządu radcowskiego nie wyjaśniły w toku postępowania kwestii prawdziwości zaświadczenia lekarskiego, roli lekarki i aplikantki pośredniczącej w przekazaniu zaświadczenia, nie uwzględniły wyjaśnień Wnioskodawczyni ani sposobu jej zachowania po ujawnieniu, że zaświadczenie lekarskie może budzić wątpliwości.

W ocenie Wnioskodawczyni za rażące naruszenie prawa należy uznać przyjęcie przez Radę, że przedstawione przez skarżącą zaświadczenie lekarskie było fałszywe, a Wnioskodawczyni posłużyła się nim świadomie i umyślnie. Skarżąca podniosła przy tym, że organy nie wyjaśniły roli lekarki wystawiającej zaświadczenie i przypisały Wnioskodawczyni, a nie lekarzowi, naruszenie art. 42 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Skarżąca podniosła, że fakt otrzymania zaświadczenia z obowiązkiem stawienia się w przychodni po ustaniu kłopotliwych objawów choroby, utwierdził ją w przekonaniu o prawidłowości postępowania lekarza i odpowiednim potwierdzeniu jej stanu zdrowia. Wnioskodawczyni podkreśliła, że organy orzekające w sprawie nie ustaliły zamiarów, roli i sposobu postępowania skarżące w związku ze złożeniem przedmiotowego zaświadczenia lekarskiego innych niż podała to w swoich wyjaśnieniach Wnioskodawczyni.

W ocenie skarżącej organy rozpatrujące wniosek o wpis na listę radców prawnych nie udowodniły Wnioskodawczyni okoliczności uzasadniających twierdzenie, że nie jest ona nieskazitelnego charakteru i nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu. Zdaniem Wnioskodawczyni organy te przekroczyły zasadę swobodnej oceny dowodów, gdyż oparły się na podejrzeniach i wątpliwościach, a nie rzeczywistych dowodach, a w zakresie, w którym mogły dysponować dowodami, poprzestały na własnych interpretacjach określonych okoliczności. W opinii skarżącej żaden z organów nawet nie podjął próby uzasadnienia, dlaczego nie daje wiary jej twierdzeniom, dlaczego wystawcę zwolnienia oraz dostarczyciela dokumentu traktuje jako świadków, a Wnioskodawczynię, jako sprawcę naruszenia prawa oraz sprawcę czynu niegodnego osoby zamierzającej wykonywać zawód radcy prawnego. Skarżąca podniosła przy tym, że posłużenie się zaświadczeniem lekarskim bez odbycia badania lekarskiego nie może być uznane za czyn niezgodny z prawem ani zasadami etyki, gdyż przepisy ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty nie dotyczą Wnioskodawczyni, która posłużyła się dokumentem adekwatnym do zaistniałych okoliczności.

Skarżąca wskazała, że organy odmawiając jej wpisu na listę radców prawnych, nie uwzględniły złożonych opinii oraz innych dokumentów świadczących o jej właściwej postawie i predyspozycjach do wykonywania zawodu, ale przypisały jej brak nieskazitelnego charakteru i brak rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu tylko na podstawie okoliczności związanych z jej stanem zdrowia. Zdaniem Wnioskodawczyni organy rozpatrujące sprawę nie wykazały istnienia okoliczności podważających jej szlachetność, prawość, uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, odpowiedzialność za własne czyny i słowa czy odwagę cywilną. W ocenie skarżącej organy samorządy radcowskiego uprawnione są do dokonania samodzielnej oceny, czy osoba ubiegająca się o wpis spełnia wszystkie przesłanki z ustawy o radcach prawnych, ale ocena ta nie może być oceną dowolną, opartą na nieudowodnionych okolicznościach, bez wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych.

Skarżąca za nieuzasadnione uznała powołanie się przez organy samorządu radcowskiego na uchwałę Rady z 2012 r. o skreśleniu Skarżącej z listy aplikantów. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że powodem skreślenia było powtórne niezdanie w trakcie aplikacji jednego z egzaminów cząstkowych, co spowodowało po raz drugi niezaliczenie pierwszego roku aplikacji i musiało skutkować skreśleniem. Skarżąca podkreśliła, że wykazała, iż jest zdolna nauczyć się i zdać wszystkie egzaminy końcowe na egzaminie radcowskim bez odbywania aplikacji. W ocenie Wnioskodawczyni podejmowanie oceny w zakresie spełniania przesłanki z art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p. na podstawie wyników egzaminu cząstkowego z aplikacji jest działaniem bezprawnym, świadczącym o szukaniu argumentów dla odmowy wpisu na listę radców prawnych. Jak podkreśliła skarżąca, Minister Sprawiedliwości utrzymując w mocy uchwały organów samorządu radcowskiego, zaakceptował taką praktykę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga w tej sprawie podlegała oddaleniu.

Kontroli sądowej została poddana decyzja Ministra Sprawiedliwości, w której utrzymano w mocy uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych w Warszawie oraz utrzymaną przez nią w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. w sprawie odmowy wpisu M.K. na listę radców prawnych.

Z uwagi na motywy decyzji Ministra oraz zarzuty skargi wskazać należy, że kluczowe znaczenie ma w tej sprawie rozumienie pojęcia dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego zawartego w art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p. Przepis ten stanowi bowiem, że na listę radców prawnych może być wpisany ten, kto jest nieskazitelnego charakteru i daje rękojmię należytego wykonywania zawodu.

Choć przedmiotową przesłankę - warunkującą wpis na listę radców prawnych, ale występującą we wszystkich zawodach prawniczych, jak i w wielu innych profesjach zaufania publicznego - formułują nieostre określenia, jednolicie rozumie się ją w orzecznictwie sądowym.

Przyjmuje się bowiem, że "pojęcie rękojmi należytego wykonywania zawodu należy rozumieć całość cech, zdarzeń i okoliczności dotyczących danego zawodu, składającej się na jego wizerunek jako osoby zaufania publicznego" (wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 1999 r., II SA 879/99). "Na wizerunek ten [...] składają się takie cechy charakteru, jak: szlachetność, prawość, uczciwość, sumienność i bezstronność łącznie" (wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2001 r., II SA 959/00). Ponadto zaznacza się, że "o nieskazitelności charakteru świadczą takie przymioty osobiste jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, uczynność, pracowitość, poczucie odpowiedzialności za własne słowa i czyny, stanowczość, odwaga cywilna, samokrytycyzm, umiejętność zgodnego współżycia z otoczeniem. Na rękojmię [...] składają się dwa elementy: cechy charakteru i dotychczasowe zachowanie [...]. Pojęcie "rękojmi" to uroczyste poręczenie, zagwarantowanie, zapewnienie, że z racji posiadanych cech zawód zaufania publicznego [...] będzie wykonywany prawidłowo. Brak rękojmi należytego wykonywania zawodu [...] jest więc implikacją braku nieskazitelnego charakteru i dotychczasowego zachowania odpowiadającego ocenom moralnym i etycznym" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2006 r., VI SA/Wa 499/06; z dnia 12 lutego 2007 r., VI SA/Wa 2084/06). Przesłanki rękojmi nie należy przy tym utożsamiać z wymaganiem odnoszącym się do kwalifikacji zawodowych (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2001 r., II SA 959/00; wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2006 r., VI SA/Wa 499/06).

Natomiast przytoczony w skardze zarzut naruszenia art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p. sprowadza się do twierdzenia, iż nie było podstaw do oceny, że skarżąca swym dotychczasowym zachowaniem nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

W tym miejscu wskazać należy, jakie okoliczności stanowiły podstawę oceny, że skarżąca nie spełnia ww. kryterium.

I tak, organ w tym zakresie wskazał, że skarżąca w 2011 r. posłużyła się zaświadczeniem lekarskim wydanym bez badania lekarskiego, tj. z oczywistym naruszeniem art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2015 r., poz. 464 z późn. zm.).

Wcześniej, okoliczności posłużenia się skanem ww. zaświadczenia w toku odbywania aplikacji radcowskiej stanowiły podstawę wszczęcia w sprawie skarżącej dochodzenia dyscyplinarnego przez Rzecznika Dyscyplinarnego (postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r., sygn. akt [...]), następnie - postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. - umorzonego na skutek utraty przez skarżącą statusu aplikanta w związku ze skreśleniem z listy aplikantów radcowskich.

Sama okoliczność powołania się przez skarżącą na takie zaświadczenie w 2011 r. jest niesporna. Organ i skarżąca różnią się jednak co do oceny tej okoliczności w postępowaniu o wpis na listę radców prawnych. Organ uznaje ją za dyskwalifikującą, skarżąca zaś - przedstawiając pozostałe okoliczności dotyczące posłużenia się przez nią ww. zaświadczeniem - wykazuje, że to nie ona postąpiła wbrew przepisom wystawiając ww. dokument bez uprzedniego badania, sama zaś miała prawo - w dobrej wierze - takim dokumentem się posłużyć. Brak więc - w jej ocenie - podstaw do formułowania wobec niej w związku z tym zarzutów w postępowaniu dotyczącym wpisu na listę radców prawnych.

W tym zakresie skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego sprawy i w związku z tym błędne wnioski w zakresie jego oceny.

Sąd jednak nie ma wątpliwości, że Minister Sprawiedliwości prawidłowo ustalił i ocenił okoliczności, które zaprzeczają nieskazitelności charakteru i podważają wiarygodność skarżącej w zakresie oceny, czy daje ona rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

Minister miał podstawy do przyjęcia, iż wskazane wyżej działania skarżącej były wyrazem braku poszanowania dla takich wartości jak prawość, uczciwość w życiu codziennym, w konsekwencji zaś podważają kompetencje natury etyczno-moralnej skarżącej aspirującej do wykonującej zawodu zaufania publicznego.

W istotnej sprawie związanej ze szkoleniem zawodowym - dla wywołania skutku w postaci usprawiedliwienia nieobecności na kolokwium - posłużyła się zaświadczeniem, które z uwagi na jego formę (skan) i okoliczności wystawienia (nie tylko bez obowiązkowego w myśl art. 42 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty badania skarżącej, ale nawet bez wizyty u lekarza, a nawet jakiegokolwiek z nim kontaktu w tym zakresie) nie potwierdzało żadnego obiektywnego stanu rzeczy.

Rekonstrukcji stanu faktycznego w niniejszej sprawie dokonano na podstawie wyjaśnień samej skarżącej. Podjęto także próbę ustalenia okoliczności wystawienia spornego zaświadczenia poprzez skierowanie w tym zakresie pytań do lekarza, którego podpis widnieje pod zaświadczeniem oraz do O.S. - koleżanki skarżącej, która miała pośredniczyć w uzyskaniu tego dokumentu. Upływ czasu oraz nieewidencjonowanie faktu wystawiania takich zaświadczeń nie pozwolił jednak na pełne odtworzenie stanu rzeczy w tym zakresie. Organ ustalił tylko, że w dacie wystawienia dokumentu skarżąca nie należała do przychodni, której pieczęć na nim odciśnięto; deklarację wyboru lekarza złożyła bowiem już po fakcie, mianowicie w dniu [...] grudnia 2011 r. Niesporna jest także okoliczność, że skarżąca przesyłając w 2011 r. skan zaświadczenia do Dyrektora Działu Aplikacji Radcowskiej Biura OIRP nie dysponowała oryginałem ww. dokumentu.

Pomimo zgłaszanych w tym zakresie przez stronę skarżącą zastrzeżeń Sąd ustalenia te uznaje za wystarczające dla sformułowania przez organ ocen na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p.

Niewątpliwie bowiem organy obarczone zostały obowiązkiem wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Niemniej jednak ich obowiązek w ww. zakresie nie jest nieograniczony. Obciąża on organy jedynie do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego sprawy. Innymi słowy organ nie ma obowiązku dalszego poszukiwania dowodów jeśli uzna, że stan faktyczny sprawy został dostatecznie ustalony. Postępowanie dowodowe nie jest bowiem celem samym w sobie. Przedmiotem dowodzenia i ustalania mogą być jedynie okoliczności istotne dla sprawy, a nie wszystkie okoliczności, które w sposób pośredni lub bezpośredni się z nią w jakikolwiek sposób wiążą.

W tej zaś sprawie organ ustalił okoliczności faktyczne niezbędne do wydania zaskarżonej decyzji.

Niekonieczne więc były tu ustalenia odnoszące się do stanu zdrowia skarżącej w okresie, którego dotyczy skan kwestionowanego zaświadczenia. Stan zdrowia skarżącej nie podlegał bowiem weryfikacji przy wystawianiu tego dokumentu zważywszy na okoliczności jego uzyskania. Dla porządku dodać należy, że do tego okresu nie odnosiły się dowody przedstawione przez samą skarżącą na okoliczność stanu jej zdrowia. Dotyczyły one okresu o ponad rok wcześniejszego.

W sprawie skarżącej - podnoszącej odpowiedzialność i konsekwencje za własne czyny - nieważne też są też okoliczności związane z odpowiedzialnością lekarza za wystawienie nierzetelnego zaświadczenia, o ile faktycznie doszło do jego wystawienia, a także ocena postępowania osoby, która pośredniczyła w jego uzyskaniu.

Prawidłowości dokonanej oceny nie może podważyć to, że skarżąca spełnia inne warunki do uzyskania wpisu na listę radców prawnych oraz że wystawiono korzystne o niej i jej pracy opinie.

Wszechstronne badając, czy kandydat daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, zarówno organ samorządu zawodowego, jak i Minister Sprawiedliwości, powinien brać pod uwagę wszystkie okoliczności składające się na wizerunek kandydata, a więc wszystkie znane im zdarzenia, a oceniając nieskazitelność charakteru oraz rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w oparciu o dotychczasowe zachowanie kandydata, może zaistnieć sytuacja, w której jednostkowe zdarzenie rzutować będzie na ocenę rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w sposób decydujący.

Za bezzasadny uznać należy także zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. W sytuacji postawienia w skardze zarzutu naruszenia tego przepisu w postępowaniu administracyjnym konieczne jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej na skutek niezawiadomienia o terminach posiedzeń Rady OIRP w W. oraz Prezydium KRRP skarżąca nie mogła dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić, i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o posiedzeniach ww. organów uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej (najczęściej w sferze postępowania dowodowego), a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2007 r., sygn. akt II GSK 4/07; LEX nr 351055). Sąd - rozpoznając sprawę zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. - nie dopatrzył się wpływu naruszenia przez organ ww. przepisu na wynik sprawy, również w stanowisku strony takiego - prawnie doniosłego wpływu naruszenia ww. przepisu na wynik sprawy - nie wykazano.

Na ocenę wynikającą z zaskarżonej decyzji nie mógł mieć wpływu także fakt, że organ nie ustosunkował się w niej do dowodów w postaci zaświadczeń o stanie zdrowia skarżącej w latach 2009 - 2010. Dowody te - o czym była już mowa - nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie, już tylko z tego powodu, że odnosiły się do okresu znacznie wcześniejszego w stosunku do daty wynikającej ze skanu zaświadczenia. Wprawdzie ocen w ww. zakresie powinien dokonać już organ w postępowaniu administracyjnym, niemniej jednak - wobec oczywistych zastrzeżeń co do wartości tego dowodu dla tej sprawy - brak wypowiedzi organu w ww. kwestii pozostaje bez wpływu na podjęte rozstrzygniecie.

Stąd zarzuty naruszenia przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego należy uznać za chybione. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja została wydana w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, które pozwoliło ustalić istotne w sprawie fakty i właściwie je ocenić. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez organ na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości Sądu. Prawidłowo zostały także zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy prawa.

Uwzględniwszy powyższe Sąd - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - oddalił skargę w tej sprawie.