Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 66/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2009-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 50, 54, 77, 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28, 30, 83 ust. 4, art. 123
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: par. 3 pkt. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska, Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Golat (spr.), Asesor WSA Marzanna Sałuda, Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi W. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy skierowaną do skarżącego – W. S. decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...]. Decyzją pierwszoinstancyjną odmówiono skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia w łącznej kwocie [...] zł, w tym z tytułu:

- składek na ubezpieczenia społeczne – [...] zł,

- składek na ubezpieczenia zdrowotne – [...] zł,

- składek na Fundusz Pracy i FGŚP – [...] zł,

- odsetek za zwłokę na dzień [...] stycznia 2008 r. w wysokości [...] zł.

Powyższe rozstrzygnięcia oparte zostały o art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28 ust. 1 i ust. 3a oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ustawą oraz art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływany dalej w skrócie jako Kpa.

Okoliczności sprawy według posiadanych przez Sąd akt przedstawiały się następująco.

Dnia [...] r. skarżący wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o umorzenie "zaległości w ZUS z okresu prowadzonej przez mnie działalności gospodarczej". Uzasadniając wniosek wskazał, że nie jest w stanie spłacać zaległości, które miesięcznie uiszcza w systemie ratalnym, bowiem jest inwalidą, a jego renta wynosi [...] zł. Wskazał również, że przebył poważną operację, a obecny stan zdrowia nie umożliwia mu pracy na cały etat. Podał, że choruje na [...] i musi ponosić wydatki na leki. Alternatywnie wnioskodawca zwrócił się o zmniejszenie miesięcznej raty do [...] zł.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie uznał powyższych argumentów za wystarczające od umorzenia należności, czemu dał wyraz w decyzji z dnia [...] r. nr [...].

Motywując odmowę umorzenia należności ZUS wskazał, że z analizy dokumentacji zgromadzonej w sprawie umorzenia należności z tytułu składek wynika, iż nie zachodzą przesłanki z art. 28 ust. 2 i 3 powołanej ustawy, tj. nie zachodzi przesłanka całkowitej nieściągalności, bowiem, że nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności. ZUS wyjaśnił, że wprawdzie skarżący nie prowadzi już działalności gospodarczej, lecz posiada majątek: mieszkanie własnościowe oraz samochód osobowy marki [...] (rok. produkcji: 1997). Posiadany majątek może stanowić przedmiot zabezpieczenia hipotecznego/zastawu skarbowego i być źródłem spłaty zadłużenia. Ponadto organ wskazał, że zarówno skarżący jak i jego żona uzyskuje dochody finansowe z tytułu zatrudnienia. Miesięczne wynagrodzenie wnioskodawcy z tytułu zatrudnienia na 1/2 etatu wyniosło [...]zł brutto (na podstawie raportu składanego przez pracodawcę za wrzesień 2008r.). Renta wynosi [...] zł. Z dochodów tych utrzymuje się 3-osobowa rodzina.

Wobec tego – zdaniem organu I instancji - możliwa jest spłata powstałego zadłużenia w systemie ratalnym, przy odpowiednim dostosowaniu wysokości płatności rat do możliwości finansowych dłużnika.

Dodatkowo organ podniósł, że podstawę prawną do wydania decyzji w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek stanowi art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Przepis ten, regulujący podstawy instytucji umorzenia należności składkowych, jest przepisem opartym na tzw. uznaniu administracyjnym polegającym na tym, że nawet w przypadku wystąpienia okoliczności w nim określonych. Zakład nie jest bezwzględnie zobowiązany umorzyć zaległości składkowe. Przepis ten ma charakter wyjątkowy, gdyż zasadą jest płacenie składek w sposób i w terminach przewidzianych przez prawo. Jedynie nadzwyczajne, wyjątkowe okoliczności mogą być przyczyną odstępstwa od tej zasady.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący powołał te same okoliczności, dodatkowo wskazując, że czeka go operacja [...], a renta którą otrzymuje nie wystarcza na pokrycie kosztów leczenia oraz opłacenie czynszu. Wskazał, że samochód jest mu niezbędny ze względu na trudności z chodzeniem.

Prezes ZUS decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję ZUS dnia [...] r. nr [...].

Organ wskazał, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniesiona została kwestia złego stanu zdrowia oraz przewlekła choroba. Zarzucił jednak skarżącemu, że nie przedstawił on żadnych dowodów potwierdzających ten fakt, ani też wydatków ponoszonych w związku z leczeniem. Co więcej, stan zdrowia skarżącego nie uniemożliwia wykonywania pracy z tytułu zatrudnienia i uzyskiwanie z tego tytułu dodatkowych dochodów. Ani stan zdrowia ani choroba nie pozbawiają – w ocenie Prezesa ZUS - możliwości zarobkowania przez skarżącego. Biorąc pod uwagę § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. ( Dz. U. Nr 141, poz. 1365) Zakład może umorzyć należności z tytułu składek jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinna nie jest w stanie opłacić tych należności, gdyż pociągnęłoby to za sobą zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Dalej organ na poparcie swojej tezy o braku podstaw do stwierdzania, iż zachodzą przesłanki do umorzenia należności organ wskazał, że nie zachodzą przesłanki mogące stanowić zagrożenie zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Oboje z małżonków osiągają dochody, posiadają majątek mogący stanowić przedmiot zabezpieczenia hipotecznego, z którego można egzekwować należności.

Organ uznał, że nie można zatem mówić o wyjątkowej sytuacji majątkowej uniemożliwiającej spłatę zobowiązań wynikających z przepisów prawa (osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlega obowiązkowym ustawy i zobowiązana jest do opłacania należnych z tego tytułu składek).

W skardze z dnia [...] r. skarżący przedstawił szczegółowe wliczenie podając, że opłaty za mieszkanie wynoszą [...] zł, dojazd do pracy - [...] zł, bilet miesięczny dla córki - [...] zł, lekarstwa - [...] zł, co w sumie daje kwotę [...] zł miesięcznie. Po odliczeniu tych wydatków z dochodu jego i jego żony zostaje [...] zł na 3 osobową rodzinę i dochód będzie utrzymany jeszcze przez 3 miesiące; renta będzie wypłacana do marca 2009 r., a następnie dochody spadną do kwoty [...] zł, czyli pozostanie [...] zł. Argumentował, że biorąc pod uwagę dochód rodziny, wiek oraz rodzaj osiąganych dochodów nie może mowy o żadnym kredycie hipotecznym czy też zastawie skarbowym, ponieważ przekracza to możliwości finansowe jego rodziny. Renta chorobowa została przyznana w związku z [...], ponadto założono mu [...]. Skarżący oczekuje na kolejną operację.

Zaznaczył, iż podjęta została przez niego próba spłaty zadłużenia, o czy świadczy umowa Nr [...] z dnia [...] r. o spłacie zadłużenia w systemie ratalnym. Jeszcze przed podpisaniem umowy skarżący spłacił zobowiązanie z tytułu ubezpieczenia społecznego za pracownika w kwocie około [...] zł oraz do końca 2007 r. spłacane były w kwocie [...] zł miesięcznie.

Ponadto wskazał, iż należności uległy przedawnieniu.

W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej oddalenie, potrzymał wcześniej prezentowane argumenty, podnosząc również, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych w myśl przepisów art. 66 i nast. ustawy jest państwową jednostką organizacyjną której najważniejsze zadanie stanowi realizacja przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych, a zwłaszcza ściąganie należnych składek na ubezpieczenia, zarządzanie nimi oraz wypłata świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Ze względu na powyższe Zakład musi uwzględnić nie tylko słuszny interes ubezpieczonego ale także interes społeczny, rozumiany jako prawa wszystkich ubezpieczonych, którzy płacą regularnie składki i nie powinni ponosić konsekwencji braku zapobiegliwości płatników nie wywiązujących się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

Na wstępie należy podkreślić, iż w świetle art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Oznacza to, iż ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, powoduje uchylenie przez Sąd zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 P.p.s.a.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze, jak również stwierdzić nieważność mimo, że skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego aktu (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Mendek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kraków 2006, s. 299). Oznacza to, że Sąd bierze pod uwagę każde naruszenie prawa, także to nie kwestionowane przez stronę.

Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej na możliwość jej zastosowania wpływ może mieć brak pełnych ustaleń dotyczących zaistnienia podnoszonych przez skarżącego okoliczności.

Jeżeli chodzi o prawną podstawę zaskarżonej decyzji, to należy wskazać, że przepis art. 28 ustawy dopuszcza możliwość umarzania składek przez ZUS w całości lub w części tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem art. 28 ust. 3a ustawy.

Całkowita nieściągalność zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności, przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne (art. 28 ust. 3 ustawy).

Zgodnie z art. 28 ust. 3 a ustawy należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych, będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty.

Z kolei art. 30 ustawy wyłącza zastosowanie jej art. 28 ustawy w stosunku do składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek. W stosunku do tego rodzaju składek nie jest dopuszczalne ich umorzenie.

Stosownie do § 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Zakład Ubezpieczeń Społecznych może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Niewątpliwie decyzja wydana na podstawie wyżej powołanych przepisów oparta jest na konstrukcji uznania administracyjnego. Nie prowadzi to jednak do rezygnacji ani z konieczności dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, ani z konieczności oparcia rozstrzygnięcia o argumentację bazującą na prawnych i faktycznych przesłankach i przedstawienia jej w uzasadnieniu decyzji, stosownie do art. 107 § 3 Kpa, mającego w związku z art. 123 ustawy zastosowanie do działań organów w niniejszej sprawie.

Przybliżając stan faktyczny rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że skarżący podnosił zarówno we wniosku, jak i w odwołaniu oraz w skardze na okoliczności, które – jego zdaniem - uniemożliwiają mu spłatę należności.

Prezes ZUS w zaskarżonej decyzji przyznał, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniesiona została kwestia złego stanu zdrowia oraz przewlekła choroba. Zarzucił jednak skarżącemu, że nie przedstawił on żadnych dowodów potwierdzających ten fakt, ani też wydatków ponoszonych w związku z leczeniem.

Wobec powyższego Sąd wskazuje, że stosowanie do art. 123 ustawy sprawach w niej uregulowanych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Dodatkowo art. 84 ust. 4 ustawy stanowi, że do kierowanego do Prezesa ZUS wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Oznacza to, że zarówno ZUS, jak i Prezes ZUS powinni respektować proceduralne wymogi dotyczące postępowania administracyjnego wynikające z Kpa.

Stosownie do art. 77 Kpa, wyrażającego zasadę prawdy obiektywnej na organ administracji publicznej nałożony został obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przy czym obowiązek ten należy rozumieć w ten sposób, że organ albo czyni to z własnej inicjatywy, jeżeli uważa za konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, albo gromadzi w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego to organy administracji publicznej "podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy", aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Wobec okoliczności, które organ uznał za niedostatecznie wyjaśnione powinien on podjąć próbę ich wyjaśnienia i pozyskania odpowiednich informacji, wykorzystują np. instrument w postaci wezwania z art. 50 i 54 Kpa.

Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarcza bowiem, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone.

Orzeczenie drugoinstancyjne jest bowiem równoważne pierwszoinstancyjnemu, nie ustępując mu w zakresie ciążącego na organie obowiązku rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy winien sprawę rozpatrzyć nie tylko z punktu widzenia kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, ale nadto rozpoznać sprawę merytorycznie, uwzględniając zgłoszone w toku postępowania, w tym również w odwołaniu żądania, zajmując w tej kwestii odpowiednie stanowisko w wydanej przez siebie decyzji. Realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania, przepis art. 138 Kpa ukształtował postępowanie przed organem odwoławczym jako postępowanie merytoryczne, skąd wypływa obowiązek traktowania postępowania odwoławczego, jako powtórzenia rozstrzygania tej samej sprawy (wyrok NSA z dnia 7 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Sz 2214/95, niepubl.). Decyzja kończąca postępowanie odwoławcze w sprawie nie jest zatem li tylko procesowym wyrazem merytorycznych kompetencji organu drugiej instancji. Zasada dwuinstancyjności jest spełniona dopiero po "przeprowadzeniu dwukrotnie merytorycznego postępowania, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i poważny przeanalizowano wszelkie argumenty i opinie, i w konsekwencji doprowadzono do wydania takiego rozstrzygnięcia, które najlepiej odpowiadać będzie prawu, interesowi publicznemu i słusznym interesom strony" (uzasadnienie uchwały SN z dnia 1 grudnia 1994 r., III AZP 8/94, OSNP 1995 Nr 7, poz. 82).

Odnosząc się w zakresie dwuinstancyjności do wzorca konstytucyjnego należy stwierdzić, że na szczególną rolę art. 78 Konstytucji nie tylko przy tworzeniu, ale również w stosowaniu prawa, zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny już w wyroku z dnia 16 listopada 1999 r. SK 11/99 (OTK 1999/7/158, por również W. Skrzydło, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Zakamycze 2002 - komentarz do art. 78).

Reasumując tę część wywodów Sąd wskazuje, że nie można uzasadnić braku przeprowadzenia właściwego postępowania przed organem odwoławczym koniecznością koncentracji postępowania dowodowego przed organem I instancji, przeczy to bowiem zasadzie dwukrotnego spojrzenia na daną sprawę przez inny organ, poza tym możliwe jest przeprowadzenie postępowania dowodowego również przed organem II instancji (wyrok NSA z 16 kwietnia 2008 r., II OSK 420/07 niepublik.). Przyjęcie takiego rozumienia zasady dwuinstancyjności, pociąga za sobą konieczność ponownego prowadzenia postępowania wyjaśniającego (w zakresie określonym w art. 136 Kpa), w szczególności w aspekcie wskazanym przez odwołujący się podmiot i dania wyrazu temu w uzasadnieniu decyzji. Rola organu II instancji ma zapewnić nie tylko sprawdzenie zgodności wydanej decyzji z prawem, ale również, a może nawet w niektórych przypadkach przede wszystkim, ma na celu powtórne sprawdzenie okoliczności na które wskazuje strona skarżąca.

W niniejszej sprawie takie przeprowadzenie postępowania dowodowego przed organem odwoławczym nie miało miejsca, pozbawiając tym samym stronę możliwości skorzystania z zasady dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego.

Regulacja zawarta w art. 107 § 1 Kpa, ustanawia - obok innych wymogów decyzji - obowiązek organu zawarcia w niej podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego, które w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę - w ramach motywowania podjętej decyzji - jest ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania, odzwierciedlenie tego winno znaleźć się w uzasadnieniu decyzji. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2005r. III SA/Wa 180/05, LEX nr 166546).

Odnośnie zarzutu przedawnienia zawartego w skardze Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy w brzmieniu obowiązującym w okresie zaistnienia przedmiotowych należności bieg przedawnienia przerywało odroczenie terminu opłacenia należności z tytułu składek, rozłożenie spłaty tych należności na raty i każda inna czynność zmierzająca do ściągnięcia tych należności, jeżeli o czynności tej został zawiadomiony dłużnik. Z akt sprawy nie wynika jednak czy i kiedy tego typu czynności zostały powzięte poza umową o spłacie zadłużenia w systemie ratalnym z dnia [...] r. W skardze skarżący podaje co prawda, że "jeszcze przed podpisaniem umowy spłaciłem zobowiązanie z tytułu ubezpieczenia społecznego za pracownika w kwocie około [...] zł oraz do końca 2007 r. spłacane były rat w kwocie [...] zł miesięcznie" jednak nie wskazuje daty tych czynności.

Mimo niewyjaśnienia tej kwestii należy nadmienić, że ustawą z dnia 18 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 241, poz. 2074 ze zm.) pięcioletni okres przedawnienia wydłużono do 10 lat. Jest to przepis obowiązujący.

Reasumując Sąd stwierdza, że wskazane mankamenty przyjętej przez organ argumentacji oraz braki uzasadnienia decyzji zaważyły na rozstrzygnięciu Sądu. Organ nieprzekonująco przedstawiając argumenty wykroczył poza zakres uznania administracyjnego, a taki stan rzeczy – w powiązaniu z niewyjaśnieniem wszystkich przesłanek – należy uznać za spełnienie hipotezy art. 145 § 1 lit. c P.p.s.a., obligujące Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Wobec tego Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ponownie rozstrzygając sprawę powinien rozważyć, czy w istocie zachodzi możliwość poniesienia przez skarżącego ciężaru uiszczenia należności z tytuł przedmiotowych składek, bazując na miarodajnych sprawdzonych przesłankach wynikających z art. 28 ust. 2 i 3 ustawy, art. 28 ust. 3a ustawy oraz § 3 rozporządzenia wykonawczego, traktowanych jako obowiązujące przepisy prawne, a nie przepisy, które poprzez wskazanie na uznanie administracyjne można pominąć. Ewentualna zasadność odmowy umorzenia należności z tytułu przedmiotowych przesłanek poparta miarodajnymi ustaleniami, powinna być bowiem wykazana w uzasadnieniu decyzji w sposób przekonujący.