Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 845/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Wymierzenie grzywny
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 54, 55, 184, 197
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wójta Gminy B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 września 2012 r., sygn. akt II SO/Wa 44/12 wymierzające grzywnę w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w B. na bezczynność Wójta Gminy B. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 11 stycznia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 26 września 2012 r., sygn. akt II SO/Wa 44/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Wójtowi Gminy B. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi, odpowiedzi na skargę i akt w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w B. na bezczynność Wójta Gminy B. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 11 stycznia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w B. pismem z dnia 26 marca 2012 r. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność Wójta Gminy B. w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 11 stycznia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej (k-2 akt sprawy o sygn. II SAB/Wa 262/12).

Przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 26 marca 2012 r.

Pismem z dnia 29 maja 2012 r. (nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 1 czerwca 2012 r., k-28 akt sprawy) strona złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy B. za nieudzielenie w ustawowym terminie odpowiedzi na ww. skargę na bezczynność Wójta Gminy B. i nieprzekazanie jej Sądowi, wraz ze skargą i aktami sprawy. Strona wniosła ponadto o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny Wójt Gminy B. wniósł o jego oddalenie, wskazując, że wniosek nie znajduje prawnego uzasadnienia.

Wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w niniejszej sprawie przekazanie przez organ wymaganych dokumentów do Sądu nastąpiło ze znacznym przekroczeniem ustawowego terminu. Z akt sprawy oraz z akt sprawy ze skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w B. na bezczynność Wójta Gminy B. w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 11 stycznia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej (sygn. akt II SAB/Wa 262/12) wynika, że organ przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ww. skargę, odpowiedź na skargę oraz akta sprawy w dniu 2 lipca 2012 r. (data stempla pocztowego na kopercie, k-34 akt sprawy). Zestawiając datę 2 lipca 2012 r. z datą wpływu skargi do organu, w dniu 26 marca 2012 r. (prezentata organu na skardze, k-2 akt sprawy II SAB/Wa 262/12) Sąd pierwszej instancji stwierdził, że Wójt Gminy B. nie wykonał w terminie piętnastu dni ustawowego obowiązku. Biorąc pod uwagę, że ostatni dzień terminu na przesłanie do Sądu skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy przypadał na dzień 10 kwietnia 2012 r., organ uchybił terminowi o 83 dni, co uzasadnia wymierzenie mu grzywny.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Wójt Gminy B. wskazał, iż całość żądania wnioskodawców z dnia 11 stycznia 2012 roku dotyczyła udzielenia informacji o rzekomo funkcjonującym lądowisku w Gminie B. Z uwagi na to, iż informacja publiczna jest informacją o faktach, a żądania skierowane przez wnioskodawcę miały formę pytań do Gminy o jej świadomość pewnych skutków, lub stwierdzeń wnioskodawcy w określonych sprawach, albo też osądów działania pracowników urzędu czy organów Gminy w sprawach wskazanych w kolejnych punktach żądań, organ pismem z dnia 25 stycznia 2012 roku wniósł o skonkretyzowanie złożonych żądań, poprzez podanie jakie dokumenty, z jakiego okresu i jakich spraw dotyczące mają zostać przekazane oraz poinformował wnioskodawcę o ewentualnej możliwości poniesienia kosztów, a przede wszystkim poinformował wnioskodawcę, że na terenie Gminy B. nie funkcjonuje lądowisko. Ponadto skarżony organ, wyznaczając termin do uzupełnienia złożonego wniosku, poinformował wnioskodawcę, że bezskuteczny upływ terminu 14 dni skutkować będzie umorzeniem postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Wystąpienie organu o uzupełnienie wniosku jest zdaniem organu w pełni uzasadnione okolicznościami sprawy, bowiem sprawa rzekomego funkcjonowania lądowiska, jeszcze przed złożeniem wniosku z inicjatywy członków Stowarzyszenia była przedmiotem interpelacji radnych, przedmiotem obrad Komisji Rady Gminy, oraz udzielanych wyjaśnień przez Wójta Gminy. Skonkretyzowanie żądań o udzielenie informacji publicznej pozwoliłoby na szybkie i sprawne udzielenie po raz kolejny informacji w tej sprawie w sposób satysfakcjonujący wnioskodawcę. W miejsce skonkretyzowania żądań, wnioskodawca postawił zarzut o bezczynności organu - jakkolwiek otrzymał informację, iż żadne lądowisko na terenie Gminy B. nie funkcjonuje, a więc całość pytań z tym związanych była bezprzedmiotowa. Wobec powyższego, Wójt w dniu 22 lutego 2012 roku wydał decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia informacji publicznej, która została zaskarżona odwołaniem z dnia 5 marca 2012 roku. Akta sprawy zostały przesłane przez skarżony organ do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, o czym wnioskodawca został poinformowany pismem organu z dnia 8 marca 2012 roku. Wnioskodawca miał wiedzę, że sprawa z jego wniosku z dnia 11 stycznia 2012 roku, pozostaje w toku instancji, miał wiedzę, że lądowisko, główny przedmiot wniosku o udostępnienie informacji publicznej, nie funkcjonuje w Gminie B., a mimo to złożył skargę na bezczynność organu. Skarga została złożona w dniu 26 marca 2012 roku, tylko i wyłącznie wskutek nadinterpretacji przepisów prawa i w jakieś części też wobec mylnego ich zrozumienia, w miejsce przekazania do Sądu, została dołączona do materiałów sprawy, o czym pismem z dnia 2 kwietnia 2012 roku poinformowano wnioskodawcę, wytykając na domiar złego, że jest przedwczesna, bo złożył odwołanie, które jeszcze nie zostało rozpatrzone. W żadnej mierze organ nie miał na celu uchybienie przepisom prawa i narażenia się na negatywne tego konsekwencje. Dowodem na to jest niezwłoczne przesłanie akt sprawy i udzielenie odpowiedzi na skargę po otrzymaniu z Sądu w dniu 6 czerwca 2012 roku zarówno skargi jak i stosownego pouczenia.

Zdaniem organu kapitalne znaczenie w tej sprawie ma to, że sprawa lądowiska, mimo że nie funkcjonuje ono w Gminie B., była przedmiotem licznych wystąpień i kontrowersji. Z tego tylko wyłącznie względu, organ starał się dopełnić w najdrobniejszych szczegółach ciążących na nim obowiązków. Wskutek skupienia się na dopełnieniu formalności umknęła uwagi sprawa złożonej skargi, zwłaszcza, że nastąpiło to w terminie, kiedy sprawa była w toku instancji i nie rozstrzygnięta, a organ udzielił najistotniejszej informacji dotyczącej lądowiska - nie funkcjonuje w gminie B.

Organ wskazał, iż nie miał świadomości nie dopełnienia obowiązku przekazania skargi, stąd też nie zrozumiałym było otrzymane postanowienie Sądu z dnia 10 lipca 2012 roku o rozdzieleniu sprawy ze skargi na dwie sprawy: skargę na bezczynność Wójta Gminy B. zarejestrowaną pod sygnaturą akt II SAB/Wa 263/12 i wniosek o wymierzenie Wójtowi Gminy B. grzywny za nie przekazanie skargi z dnia 26 marca 2012 roku wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę sygn. akt II SO /Wa 44/12. Organ pozostawał w przekonaniu, że to wnioskodawca złożył dodatkowo wniosek o wymierzenie grzywny za bezczynność. Dopiero w dniu 4 kwietnia 2012 roku Wójt otrzymał decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i podjął zgodnie z jej rozstrzygnięciem działania w sprawie. W wyniku tego postępowania wnioskodawca otrzymał żądaną informację, przy czym już w dniu 21 maja 2012 roku otrzymał wgląd do wskazanych przez niego dokumentów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z tym, że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi.

Stosownie zaś do treści art. 54 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Natomiast w myśl art. 55 § 1 wskazanej ustawy, w razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy, a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.

Uznać zatem należy, że powołane wyżej przepisy przewidują wyłącznie dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny, to jest stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na powody. Natomiast wymierzając grzywnę, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku.

Należy podkreślić, że dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uchybieniem terminu przez organ nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, podniesiono bowiem, iż skoro z art. 54 § 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 tej ustawy. W istocie zatem przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 ustawy obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że organ nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi w przewidzianym do tego terminie. Natomiast to, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość, bowiem zadaniem grzywny nie jest tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej, lecz także represyjnej i prewencyjnej.

W niniejszej sprawie skarga Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w B. wpłynęła do organu w dniu pismem z dnia 26 marca 2012 r., zaś do Sądu została przekazana w dniu 2 lipca 2012 r. Termin na przekazanie przedmiotowej skargi upływał zaś, stosownie do treści art. 21 pkt 1 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej w dniu 10 kwietnia 2012 r. Skarga została zatem przekazana po terminie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wysokość grzywny ustalona przez Sąd pierwszej instancji jest adekwatna do niewypełnienia ciążącego na organie obowiązku.

Dodać tym miejscu należy, że przedmiotem rozpoznania była zgodność z prawem wymierzenia organowi grzywny. Natomiast zarzuty odnoszące się do tego, czy żądana informacja była, czy też nie, informacją publiczną, będą mogły być rozpoznane dopiero na etapie rozpoznawania skargi na bezczynność. Nie zmienia to jednak faktu, że jeżeli skarga wskazywała jako podstawę zaskarżenia bezczynność organu w dostępie do informacji publicznej, to organ winien był ją przekazać do sądu wraz z o odpowiedzią na skargę w terminie 15 dni.

Wobec powyższego uznać należy, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzeniu organowi grzywny, nie narusza przepisów obowiązującego prawa.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.