Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 36/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1228
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 36/15 | | [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 9 września 2015 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia NSA Julia Szczygielska, , Sędziowie:, Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (sprawozdawca), , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 9 września 2015 r., sprawy ze skargi K. S., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], w przedmiocie zobowiązania do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu, alimentacyjnego osobie uprawnionej, , , oddala skargę.,


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], którą po rozpatrzeniu odwołania K. S. (dalej: skarżącego) utrzymano w mocy decyzję Starszego Administratora w Dziale Świadczeń Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. działającego z upoważnienia Prezydenta W. z dnia [...] października 2014 r., nr [...], zobowiązującą do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej.

Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...] przyznał M. S. świadczenia z funduszu alimentacyjnego, w wysokości 300 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2013 r. do 30 września 2014 r.

Następnie decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...]), organ pierwszej instancji zobowiązał skarżącego do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej – M. S. - w okresie świadczeniowym 2013/2014 w łącznej kwocie 3.600 zł wraz z ustawowymi odsetkami.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że przebywa w zakładzie karnym, w którym nie może wykonywać pracy zarobkowej, co uniemożliwia mu spłatę alimentów, a po opuszczeniu zakładu karnego nie będzie w stanie znaleźć pracy.

.Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] października 2014 r. W uzasadnieniu wskazało, że organ pierwszej instancji, który jest jednocześnie organem właściwym wierzyciela, przyznał świadczenie z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej – M. S., w okresie świadczeniowym 2013/2014, w łącznej kwocie 3.600 zł. Dłużnikiem alimentacyjnym, czyli osobą zobowiązaną do alimentów na podstawie tytułu wykonawczego, przeciwko której egzekucja okazała się bezskuteczna, jest ojciec osoby uprawnionej t.j. skarżący.

Zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012r., poz. 1228 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", który stanowi, że organ właściwy wierzyciela wydaje, po zakończeniu okresu świadczeniowego lub po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, decyzję administracyjną w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Z tej racji organ pierwszej instancji był zobowiązany do wydania zaskarżonej decyzji, ponieważ powyższy obowiązek nie zależy od uznania organu (art. 27 ust. 2 ustawy). Zakończył się bowiem okres świadczeń, w którym córka skarżącego otrzymała od organu właściwego wierzyciela (Prezydenta W.) świadczenia z funduszu alimentacyjnego, wypłacone "w zastępstwie" dłużnika alimentacyjnego.

Istniejący po stronie dłużnika alimentacyjnego obowiązek zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, otrzymanych przez osobę uprawnioną, wynika z art. 27 ust. 1 ustawy. Przepis ten stanowi, że dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Przy czym odsetki są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty (art. 27 ust. 1a ustawy).

Stosownie do art. 27 ust. 7 pkt 2 i pkt 3 lit. a) ustawy, organ właściwy wierzyciela przekazuje dłużnikowi alimentacyjnemu decyzję w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz informację o wysokości zobowiązań dłużnika alimentacyjnego wobec Skarbu Państwa z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego na podstawie ustawy.

Kolegium Odwoławcze po zapoznaniu się z odwołaniem stwierdziło, że - z uwagi na powołane wyżej przepisy ustawy - okoliczności oraz argumenty przedstawione w odwołaniu nie mogą zostać uwzględnione. Organom administracji orzekającym na podstawie art. 27 ustawy nie została pozostawiona żadna dowolność lub uznaniowość. Organ w prowadzonym postępowaniu jest jedynie upoważniony ustalić, czy została wydana decyzja ostateczna o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego, i czy zostały wypłacone świadczenia. Natomiast w przypadku poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń - ma obowiązek wydać decyzję nakazującą zwrot przez dłużnika alimentacyjnego wypłaconych na rzecz osoby uprawnionej świadczeń. Nie mógł zatem organ wziąć pod uwagę sytuacji osobistej skarżącego i jego możliwości zarobkowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący powtórzył argumentację, która zawarł w odwołaniu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wraz z uzasadnieniem zawartym w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest tylko pod względem zgodności z prawem., jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z kolei z treści art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej skrót p.ps.a.) wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, bądź inne naruszenie przepisów postępowania jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - uchyla decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy czym stosownie do art. 134 § 1 tej samej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna, bowiem zarówno zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji z dnia [...] października 2014 r. zobowiązująca do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm.) t.j. art. 27 tej ustawy.

Świadczenie z funduszu alimentacyjnego, jest świadczeniem wypłacanym przez Państwo zamiast alimentów, w sytuacji gdy osoba na której ciąży obowiązek alimentacyjny nie wywiązuje się z tego zobowiązania. Jest to świadczenie zwrotne, które co do zasady obciąża dłużnika alimentacyjnego. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Stosownie do ust. 2 przytoczonego artykułu, decyzję w sprawie zwrotu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego organ właściwy wierzyciela wydaje po zakończeniu okresu świadczeniowego lub po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania tych świadczeń.

Postępowanie wyjaśniające w sprawie nałożenia na dłużnika alimentacyjnego obowiązku zwrotu wypłaconych świadczeń jest, jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, postępowaniem znacznie uproszczonym, gdyż sprowadza się ono w istocie do ustalenia czy została wydana decyzja ostateczna o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego i czy określone w niej świadczenia zostały osobie uprawnionej wypłacone (por. wyrok WSA z dnia 21 października 2010 r., II SA/Po 491/10, Lex nr 754443). W przypadku zaś poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń – organ pomocy społecznej ma obowiązek wydać decyzję, nakazującą dłużnikowi alimentacyjnemu zwrot wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń wraz z ustawowymi odsetkami. Taka właśnie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie.

W przedmiotowej sprawie niesporne jest, że organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...] przyznał córce skarżącego - M. S. świadczenia z funduszu alimentacyjnego, w wysokości 300 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2013 r. do 30 września 2014 r. oraz, że świadczenia te zostały uprawnionej wypłacone.

Z tej racji uznać należy, że wydając decyzję zobowiązującą skarżącego do zwrotu należności organ pierwszej instancji podjął prawidłową decyzję nie mając podstaw prawnych, aby orzec w odmienny sposób lub zupełnie odstąpić od orzekania w przedmiotowej sprawie. Powołany art. 27 ustawy nie daje żadnej swobody rozstrzygania w takim przypadku.

Zauważyć też należy, że skarga nie zawiera żadnych merytorycznych zarzutów odnośnie zaskarżonej decyzji, odnosi się jedynie do obecnej i przyszłej sytuacji skarżącego.

Zdaniem Sądu, znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), przy jednoczesnym zachowaniu reguł jego oceny wskazanych w art. 80 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.