Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1412/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 33 ust. 4 pkt 4 w zw. z art. 73 ust. 2a
journal: Dz.U. 2013 poz 674
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Monika Nowicka sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) sędzia del. WSA Iwona Kosińska Protokolant starszy asystent sędziego Wojciech Latocha po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Świętokrzyskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 18 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Ke 73/15 w sprawie ze skargi A.G. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [..] grudnia 2014 r. nr [..] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Wojewody Świętokrzyskiego na rzecz A.G. kwotę 140 (sto czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 18 lutego 2015 r., sygn. akt: II SA/Ke 73/15, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.G. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [..] grudnia 2014 r., znak: [..] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, w punkcie I uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, w punkcie II stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, a w punkcie III orzekł o kosztach postępowania sądowego.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia [..] grudnia 2014 r. znak: [..], Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta decyzję z dnia [..] października 2014 r. znak: [..] w sprawie utraty przez A.G. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 23 lipca 2014 r.

Organ odwoławczy stwierdził, że bezrobotny A.G. w dniu rejestracji w Miejskim Urzędzie Pracy zameldowany pod adresem: K., ul. [..], zgłosił się w dniu 22 października 2014 r. do Miejskiego Urzędu Pracy (MUP) w Kielcach składając oświadczenie, że z dniem 23 lipca 2014 r. zmienił miejsce stałego zameldowania na: B. [..], gmina [..]. W związku ze zmianą miejsca zameldowania poza obszar właściwości MUP w Kielcach, organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia [..] października 2014 r.

W odwołaniu skarżący podnosił, że nie był świadomy obowiązku poinformowania urzędu pracy o zmianie miejsca zameldowania. Zdaniem strony, konsekwencją utraty zasiłku dla bezrobotnych będzie brak możliwości uzyskania przez niego świadczenia przedemerytalnego, co z uwagi na wiek (61 lat) spowoduje, iż pozostanie bez środków do życia. Podkreślał, że zły stan zdrowia stanowi dodatkowe okoliczności utrudniające mu zalezienie pracy. Odwołujący nie zgodził się z określonym w decyzji terminem utraty statusu bezrobotnego, tj. z dniem zmiany miejsca zameldowania, skoro ustawodawca przewidział 14-dniowy termin na zgłoszenie informacji w tym zakresie.

Organ odwoławczy, przywołując treść art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz treść § 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy uznał, że obowiązek poinformowania urzędu pracy, w którym bezrobotny jest zarejestrowany o zmianie miejsca zamieszkania i stawienia się w terminie 14 od dnia zmiany miejsca zameldowania w urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania, został zawarty w informacji dla osób bezrobotnych, którą bezrobotny otrzymał w dniu 7 marca 2014 r. rejestrując się w MUP w Kielcach. Potwierdził wówczas podpisem zapoznanie się z treścią tej informacji oraz podpisał oświadczenie, w którym zobowiązał się do informowania MUP w Kielcach w ciągu 7 dni o wszelkich zmianach dotyczących danych osobowych, w tym adresu zameldowania (pkt 20 oświadczenia).

Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ wyjaśnił, że strona może w każdym czasie, o ile spełni przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zarejestrować się we właściwym teraz dla jej miejsca zamieszkania Powiatowym Urzędzie Pracy (PUP) w Kielcach.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach A.G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc zarzuty naruszenia: 1) prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 4 pkt 4a i art. 73 ust. 2a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; 2) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy poprzez niesprawdzenie, czy zmiana miejsca zameldowania skarżącego skutkowała zmianą właściwości urzędu pracy; 3) sprzeczność ustaleń z zebranym materiałem dowodowym poprzez bezzasadne przyjęcie, że na skutek zmiany miejsca zamieszkania nastąpiła zmiana właściwości urzędu pracy; 4) art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. W uzasadnieniu skargi skarżący podtrzymał stanowisko zawarte w odwołaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.). Sąd wskazał, że skarżący uzyskał status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 23 lipca 2014 r. na podstawie wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta Kielce decyzji z dnia [..] marca 2014 r., nr [..]. Następnie, będąc pouczony o prawach i obowiązkach bezrobotnego, zmienił miejsce zameldowania skutkujące zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy i w przewidzianym ustawą 14 dniowym terminie, nie powiadomił o tym fakcie urzędu pracy, w którym był zarejestrowany jako bezrobotny (MUP w Kielcach). Z tego względu poniósł skutki określone w art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2013 r., poz. 674 ze zm.), zwanej dalej jako "ustawa", spowodowane zaniechaniem podjęcia wskazanych wyżej działań. W pierwszej kolejności utracił status osoby bezrobotnej, a następnie uprawnienia z tym związane (prawo do zasiłku dla bezrobotnych).

Zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 4a ww. ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w terminie, o którym mowa w art. 73 ust. 2a. Z kolei przepis art. 73 ust. 2a stanowi, że w przypadku zmiany przez bezrobotnego miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy, bezrobotny jest obowiązany powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowany, oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania.

W kontekście zarzutów skargi Sąd pierwszej instancji stwierdził, że organy administracji wyjaśniły wszystkie kwestie potrzebne do wydania decyzji w trybie art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust 2a ustawy. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, za bezrobotnego uważa się osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, l, lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...). Elementem koniecznym do uznania osoby za bezrobotną jest więc jej zarejestrowanie we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy. Z treści art. 73 ust. 2a ustawy wynika zaś, że zmiana miejsca zameldowania wpływa zarówno na status bezrobotnego, jak i na prawo do pobierania zasiłku.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy, rejestrowanie bezrobotnych i poszukujących pracy należy do zadań samorządu powiatu. Zadania, o których mowa w ust. 1, są wykonywane przez powiatowe urzędy pracy wchodzące w skład powiatowej administracji zespolonej (ust. 2). Utworzenie, likwidacja lub zmiana obszaru działania powiatowego urzędu pracy wymaga zgody ministra właściwego do spraw pracy (ust. 3). W piśmie z dnia 20 sierpnia 2008 r. znak: DRP-I-072-62-PK/08, Minister Pracy i Polityki Społecznej wyraził zgodę na zmianę obszaru działania Powiatowego Urzędu Pracy (PUP) w Kielcach (dotychczas właściwego dla mieszkańców Powiatu i Miasta) i utworzenie Miejskiego Urzędu Pracy w Kielcach. Następnie Rada Miasta w Kielcach podjęła uchwałę z dnia 3 kwietnia 2008 r. nr XXII/479/2008 o utworzeniu Miejskiego Urzędu Pracy w Kielcach. W dniu 30 września 2008 r. zawarto porozumienie między Prezydentem Miasta stanowiącym organ zatrudnienia na obszarze Miasta Kielce a Starostą Kieleckim stanowiącym organ zatrudnienia na obszarze Powiatu Kieleckiego określające zasady i procedury przekazania spraw, mienia, pracowników w związku z utworzeniem MUP w Kielcach z dniem 1 stycznia 2009 r.

Zgodnie z § 1 ww. porozumienia od dnia 1 stycznia 2009 r. zadania w zakresie polityki rynku pracy w rozumieniu art. 9 ustawy wykonują: Miejski Urząd Pracy w Kielcach w granicach administracyjnych Miasta Kielce (lit. a), Powiatowy Urząd Pracy w Kielcach w granicach administracyjnych Powiatu Kieleckiego (lit. b). Nowe miejsce zameldowania skarżącego znajduje się w miejscowości B., gmina [..], należącej administracyjnie do Powiatu Kieleckiego. Urzędem pracy właściwym ze względu na miejsce zameldowania skarżącego w B. jest zatem PUP w Kielcach, a nie MUP w Kielcach. W konsekwencji skarżący w terminie 14 dni od daty zameldowania w B. powinien był powiadomić o tym fakcie MUP w Kielcach i stawić się w PUP w Kielcach.

W dniu 7 marca 2014 r. skarżący potwierdził własnoręcznym podpisem przyjęcie do wiadomości informacji o przysługujących mu prawach i obowiązkach (k. 1a i 1b akt adm.). Został zatem poinformowany w należyty sposób o konsekwencjach okoliczności mających istotne znaczenie w niniejszym postępowaniu, w tym o obowiązku zawiadomienia MUP w Kielcach o zmianie miejsca zameldowania oraz o obowiązku stawienia się w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania w urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania. Bezsporne jest, że z dniem 23 lipca 2014 r. skarżący zmienił miejsce zameldowania na pobyt stały z K. na B., gmina [..].

W świetle powyższego, zdaniem Sądu pierwszej instancji, zaniechanie powiadomienia MUP w Kielcach o zmianie miejsca zameldowania i niestawienie się w PUP w Kielcach w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania, prawidłowo zostało ocenione przez organ jako przesłanka pozbawienia statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych określona w art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust 2a ustawy.

Jednakże w ocenie Sądu, w utrzymanym zaskarżoną decyzją rozstrzygnięciu organu I instancji nieprawidłowo określono datę utraty przez skarżącego statusu bezrobotnego, wskazując dzień 23 lipca 2014 r., tj. datę zameldowania się skarżącego w miejscowości B. Tymczasem utrata statusu bezrobotnego nie mogła nastąpić wcześniej, aniżeli wynika to z unormowania zawartego w art. 73 ust. 2a ustawy, który wyznacza bezrobotnemu zmieniającemu miejsce zamieszkania termin czternastodniowy na zgłoszenie się w nowym urzędzie pracy. Sąd podzielił prezentowany w orzecznictwie pogląd, że skutek prawny w postaci utraty statusu bezrobotnego w związku ze zmianą miejsca zamieszkania skutkującą zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy, następuje dopiero po czternastu dniach od daty dokonania przez stronę zameldowania w nowym miejscu pobytu (por. wyroki WSA w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2012 r., IV SA/Gl 122/11; wyroki WSA w Łodzi: z dnia 5 października 2011 r., II SA/Łd 818/11 oraz z dnia 8 czerwca 2011 r., III SA/Łd 270/10; publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Skoro ustawodawca wyraźnie określa bezrobotnemu 14 dniowy termin od daty zmiany miejsca zameldowania na stawienie się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania, to stosownie do dyspozycji art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy, zgodnie z którym Starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w terminie, o którym mowa w art. 73 ust. 2a, pozbawienie statusu bezrobotnego może nastąpić tylko po upływie wskazanego terminu (o ile zostanie stwierdzone jego niedochowanie). W ocenie Sądu brak jest podstaw do orzekania w takich sytuacjach o utracie statusu bezrobotnego z dniem zmiany miejsca zameldowania, w szczególności w kontekście dyspozycji art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy, zgodnie z którym w przypadku niestawiennictwa w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie (i nie powiadomienia w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa) pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawienia się w urzędzie pracy. Nie ma powodów aby termin, o którym mowa w art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy traktować odmiennie niż termin wynikający z punktu 4. W obu przypadkach chodzi o termin, którego niedochowanie rodzi skutek w postaci utraty statusu bezrobotnego.

W ocenie Sądu pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej, w świetle poczynionych wyżej ustaleń, nastąpiło z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 4 pkt 4a i art. 73 ust. 2a cyt. ustawy i miało wpływ na wynik sprawy ze względu na nieprawidłowe określenie daty utraty tego statusu. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji przeprowadzi postępowanie administracyjne mając na uwadze przedstawione wyżej wywody i eliminując dotychczas popełnione uchybienia. Z powyższych powodów decyzje obydwu instancji jako wydane z naruszeniem prawa materialnego mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, zostały przez Sąd uchylone na podstawie art. 145 § 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Wojewoda Świętokrzyski zaskarżając ten wyrok w całości wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Kielcach do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania oraz zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2015 r., poz. 149).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że zasiłek dla bezrobotnych przysługuje osobie bezrobotnej. Utrata statusu osoby bezrobotnej (art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - Dz.U. z 2015 r., poz. 149), powoduje konieczność podjęcia przez starostę decyzji o utracie zasiłku dla bezrobotnych. W art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy zawarta została definicja bezrobotnego. Jest to podstawowy przepis określający, jakie warunki muszą zostać spełnione, aby posiadać status osoby bezrobotnej. Do warunków tych należy m.in. "zarejestrowanie we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy". Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt: l OSK 338/11 stwierdził, że "Definicję osoby bezrobotnej zawiera art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Definicja ta skonstruowana jest w istocie z dwóch części. W pierwszej z nich wskazuje się na swego rodzaju przesłanki pozytywne, a więc na warunki, które muszą być spełnione, by można było uzyskać (zachować) status bezrobotnego. Druga część zawiera zespół przesłanek negatywnych, a więc okoliczności, które uniemożliwiają nabycie (zachowanie) tego statusu. Z ich zestawienia jednoznacznie wynika, że nie każda osoba rejestrująca się w urzędzie pracy może być uznana za bezrobotnego. Wszystkie niezbędne wymogi muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak któregokolwiek z nich wyklucza nabycie czy zachowanie omawianego statusu. Nie jest możliwe odstąpienie od nich nawet ze względu na szczególne uwarunkowania konkretnej sprawy. Kwestie statusu bezrobotnego nie zależą od uznania organów orzekających. Brzmienie art. 2 ust. pkt 2 ustawy jest kategoryczne. Żadne inne okoliczności poza wymienionymi w ustawie nie mogą mieć zatem w przedmiotowych sprawach istotnego znaczenia".

Zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, starosta pozbawia bezrobotnego statusu osoby bezrobotnej, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. W sytuacji, gdy osoba bezrobotna przestaje spełniać którykolwiek z warunków wskazanych w definicji, starosta ma bezwzględny obowiązek pozbawić ją statusu z tym dniem. Z unormowań zawartych w art. 73 ust. 2a ustawy wynika, że niedopełnienie przez bezrobotnego przewidzianego w nim obowiązku jest podstawą do pozbawienia bezrobotnego jego statusu. Niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 73 ust. 2a ustawy, czyli niestawienie się w ciągu 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania bezrobotnego w nowym powiatowym urzędzie pracy jest powodem do wydania decyzji o utracie statusu bezrobotnego (art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy). Sankcja ta dotyka bezrobotnego tylko za sam fakt, że nie stawił się w urzędzie pracy w określonym terminie, niezależnie od tego jaka była przyczyna niedokonania ciążącej na bezrobotnym powinności.

Podniesiono, że przepis art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy został wprowadzony po to, aby umożliwić zmianę przez osobę bezrobotną miejsca zameldowania bez konsekwencji utraty statusu osoby bezrobotnej, o ile dopełni ona stosownej procedury wskazanej w § 10 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz.U. z 2012 r., poz. 1299), tj. poinformuje urząd pracy o zmianie miejsca zamieszkania i złoży wniosek o przesłanie danych zgromadzonych w jej karcie rejestracyjnej oraz kopii dokumentów. Urząd pracy przesyła kartę do właściwego ze względu na miejsce zamieszkania urzędu pracy i ten urząd zakłada jej kartę w postaci elektronicznej i dołącza przesłane dokumenty, ale uczyni to tylko pod warunkiem, że osoba zgłosi się do właściwego urzędu w terminie 14 dni od zmiany miejsca zameldowania. Jeżeli tak się nie stanie, powiatowy urząd pracy, który otrzymał kopie dokumentów informuje powiatowy urząd pracy, z którego je otrzymał o braku stawiennictwa i zwraca dokumenty. Urząd ten pozbawia osobę bezrobotną statusu z dniem zmiany miejsca zameldowania, nie zaś z 14 dniem od zmiany miejsca zameldowania. Pozbawienie z inną datą byłoby nielogiczne i pozwalało na pozostanie w rejestrze osób bezrobotnych osoby niespełniającej warunków osoby bezrobotnej.

Zdaniem organu skarżącego kasacyjnie, Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że skoro ustawodawca daje bezrobotnemu 14 dni od daty zmiany miejsca zameldowania na powiadomienie o tym fakcie urzędu pracy, w którym jest zarejestrowany oraz stawienie się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, to pozbawienie statusu bezrobotnego może nastąpić tylko po upływie wskazanego terminu. Terminu 14 dni nie należy utożsamiać z terminem stawiennictwa wskazanym dyspozycją art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, pomimo iż w obu przypadkach chodzi o termin, którego niedochowanie rodzi skutek w postaci utraty statusu osoby bezrobotnej. Termin 14 dni wprowadzony do ustawy nie oznacza, iż niestawiennictwo w tym terminie powoduje, że osoba bezrobotna przestaje spełniać warunki osoby bezrobotnej. Oznacza, iż osoba, która przestaje być zameldowana na terenie działania urzędu pracy może zachować status, o ile dopełni pewnych czynności w ciągu 14 dni. Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę tego, że osoba zgłaszająca w swoim urzędzie wymeldowanie z danego powiatu może nie być zainteresowana zarejestrowaniem się jako bezrobotna w nowym miejscu zameldowania. Mimo to, zgodnie ze stanowiskiem WSA, jeszcze przez 14 dni posiadałaby status bezrobotnego. Dodano, że skarżący A.G. nie informował urzędu pracy o zmianie miejsca zameldowania, ani też nie składał wniosku o przesłanie danych do urzędu pracy właściwego ze względu na nowe miejsce zameldowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718) - dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

W skardze kasacyjnej zarzucono wyłącznie naruszenie prawa materialnego. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Błędnej wykładni art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j.: Dz.U. z 2013 r., poz. 674) strona skarżąca kasacyjnie upatruje w wadliwym przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji, że utrata statusu osoby bezrobotnej następuje nie z chwilą zmiany przez bezrobotnego miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy, lecz z upływem 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania, jeżeli w tym terminie bezrobotny nie powiadomi o zmianie miejsca zamieszkania urzędu pracy, w którym jest zarejestrowany oraz nie stawi się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania.

Należy podkreślić, że art. 33 ust. 4 cyt. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy zawiera rozbudowany katalog podstaw (12 punktów) pozbawienia przez starostę statusu bezrobotnego. W realiach niniejszej sprawy skarżący został pozbawiony takiego statusu w oparciu o przepis art. 33 ust. 4 pkt 4a cyt. ustawy. Przepis ten stanowi, że starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego takiego bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w terminie, o którym mowa w art. 73 ust. 2a. Termin, o jakim mowa w przepisie art. 73 ust. 2a ustawy to termin 14 dniowy liczony od dnia zmiany miejsca zameldowania. Przepis ten stanowi bowiem, że "W przypadku zmiany przez bezrobotnego miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy bezrobotny jest obowiązany powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowany, oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania".

Skutek utraty statusu bezrobotnego został zatem w sposób czytelny powiązany w treści art. 33 ust. 4 pkt 4a cyt. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie z chwilą zmiany miejsca zameldowania, lecz z upływem terminu, o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy. Skutek utraty statusu bezrobotnego – w myśl powyższych regulacji – jest sankcją za niestawiennictwo w powiatowym urzędzie pracy w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Termin 14 dniowy jest terminem skierowanym do bezrobotnego i do momentu jego upływu bezrobotny zachowuje ten status. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie trafnie podkreśla się, że "Niewywiązanie się przez bezrobotnego z obowiązku, o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 69, poz. 415 ze zm.) powoduje pozbawienie go tego statusu, ale sankcja następuje dopiero po upływie wskazanego w tym przepisie 14-dniowego terminu" (wyrok NSA z dnia 15 października 2015 r., I OSK 653/14; wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 czerwca 2015 r., II SA/Wa 120/15; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2012 r., IV SA/Gl 122/11; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 listopada 2011 r., IV SA/Gl 17; wyroki WSA w Łodzi z dnia 5 października 2011 r., III SA/Łd 818/11 oraz z dnia 8 czerwca 2011 r., III SA/Łd 270/10). Zaprezentowana wykładnia uwzględnia gwarancyjny dla bezrobotnego charakter powyższej regulacji przejawiający się w zachowaniu jego statusu osoby bezrobotnej przez okres 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania i jako taka nie może być interpretowana na niekorzyść tej osoby z odwołaniem się do sprawności i efektywności funkcjonowania urzędów pracy w związku ze zmianą ich właściwości spowodowaną zmianą miejsca zamieszkania przez bezrobotnego.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni przepisów art. 33 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a zatem skarga kasacyjna jako nie mająca uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a.