Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1813/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant st. asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 9 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Ke 987/16 w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Ke 987/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. znak [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postanowieniem z [...] czerwca 2016 r. znak [...] (dalej postanowienie z [...] czerwca 2016 r.) Wójt Gminy [...] (dalej Wójt), na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 kpa:

I. ustalił wysokość kosztów postępowania w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości położonych w obrębie [...], gminy [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako: działki nr [...] i nr [...], stanowiący[ch] współwłasność, wg [...], A.F. (wnioskodawcy) i K.F., z działkami: nr [...] stanowiącej współwłasność, uregulowaną w [...] M.W. i A.K. oraz nr [...] i [...], stanowiący[ch] własność uregulowaną w [...] A.K. na kwotę 4.800,00 zł;

II. ustalił, że powyższe koszty postępowania ponoszą właściciele rozgraniczanych nieruchomości, z wyłączeniem na mocy ugody sądowej - sygn. akt [I Ns] [...] K.F.:

- A.F. – w kwocie 2.400,00 zł;

- A.K.– w kwocie 2.000 zł;

- M.W. - w kwocie 400 zł;

III. postanowił dokonać zwrotu części zaliczki w wysokości 2.400,00 zł, pobranej uprzednio od A.F.;

IV. zobowiązał M.W. i A.K. do uiszczenia należności w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej Kolegium) postanowieniem z [...] września 2016 r. znak [...] (dalej postanowienie z [...] września 2016 r.), po rozpatrzeniu zażalenia M.W. i A.K. na postanowienie Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 kpa, uchyliło zaskarżone postanowienie w części dotyczącej pkt II, III i IV i w tym zakresie:

II. ustaliło, że powyższe koszty postępowania ponoszą właściciele rozgraniczanych nieruchomości tj.: A.F. - 1200 zł, K.F. - 1200 zł, A.K. - 2000 zł, M.W. 400 zł;

III. dokonało zwrotu części zaliczki w wysokości 3600 zł, pobranej uprzednio od A.F.;

IV. zobowiązało K.F., M.W. i A.K. do uiszczenia należności w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się postanowienia;

- w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu Kolegium podało, że zaskarżonym postanowieniem Wójt ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 4.800 zł i obciążył nimi A.F. - w kwocie 2400 zł; A.K. - w kwocie 2000 zł i M.W. - w kwocie 400 zł wskazując, że w rozgraniczeniu koszty postępowania wynikły z konieczności opłacenia geodety, które wyniosły 4800 zł. Niniejsze postępowanie toczyło się z wniosku A.F., który wystąpił o rozgraniczenie nieruchomości składającej się z działki nr [...] i nr [...], stanowiącej współwłasność wnioskodawcy i K.F. z działką nr [...] stanowiącą współwłasność M.W. i A.K. oraz z działką nr [...] stanowiącą własność A.K.

Decyzją nr [...] z [...] lutego 2016 r. Wójt Gminy [...] orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości oznaczonej w ewid. gruntów nr [...] z nieruchomością nr ewid. [...]. Decyzją nr [...] z [...] lutego 2016 r. Wójt umorzył postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy nieruchomością oznaczoną nr ewid. [...] z nieruchomościami nr ewid. [...] oraz nr ewid. [...] i przekazał sprawę z urzędu do rozpoznania przez Sąd [powszechny].

Zdaniem Kolegium, Wójt był uprawniony do obciążenia skarżących kosztami postępowania rozgraniczeniowego, ponieważ również w ich interesie prawnym leżało ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości, a nadto niewątpliwie byli oni stroną tego postępowania. W aktach sprawy, znajduje się dokumentacja z wyboru geodety do przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego - umowa z [...] lipca 2015 r., wystawiony przez niego rachunek za wykonane czynności i dowód zapłacenia rachunku przez organ.

Kolegium podniosło, że Kodeks postępowania administracyjnego nie określa zasad ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Do ustalania wysokości tych kosztów i zasad obciążania nimi stron postępowania, stosuje się art. 262-265 kpa. Przy ustalaniu tych kosztów na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 kpa znajduje zastosowanie zasada przewidziana w art. 152 kc, o czym jednoznacznie wypowiedział się NSA w uchwale składu Siedmiu Sędziów z 11.12.2006 r. I OPS 5/06. Zgodnie z art. 152 kc właściciele nieruchomości ponoszą koszty rozgraniczenia po połowie, co wynika z zasady, że właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych (wyrok WSA w Kielcach z 5.5.2016 r. II SA/Ke 189/16).

Kolegium stwierdziło, że na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 kpa organ winien orzec o kosztach rozgraniczenia, poniesionych przez ten organ w postaci wynagrodzenia upoważnionego geodety (4.800 zł) i obciążyć kosztami rozgraniczenia proporcjonalnie strony będące właścicielami gruntów sąsiadujących objętych rozgraniczeniem, na zasadach określonych w art. 152 kc.

Organ II instancji nie podzielił stanowiska Wójta, że koszty postępowania rozgraniczeniowego w niniejszej sprawie winny obciążać uczestników postępowania w częściach określonych w sentencji zaskarżonego postanowienia. Wskazał, że rozgraniczeniu podlegała:

1) nieruchomość nr ewid. działki [...] z nieruchomością o nr ewid. działki [...];

2) nieruchomość nr ewid. działki [...] z nieruchomością o nr ewid. działki [...];

3) nieruchomość nr ewid. działki [...] z nieruchomością o nr ewid. działki [...].

Koszty postępowania rozgraniczeniowego ponoszą właściciele, gdy postępowanie dotyczy rozgraniczenia sąsiadujących ze sobą nieruchomości. W sprawie podlegało rozgraniczeniu w sumie "6 granic" [winno być "3 granice"]. Kwotę 4800 zł należy zatem podzielić przez "6" [winno być "3"], "co daje kwotę 800 zł za podział jednej granicy [4.800/3=1.600]". Ponieważ postępowanie rozgraniczeniowe dotyczyło rozgraniczenia pomiędzy działkami nr [...] z nr [...] "i nr [...] z nr [...]"; nr [...] z nr [...] "i [...] z nr [...]"; nr [...] z nr [...] "i [...] z nr [...]" [tak na s 2/3 uzasadnienia wyroku II SA/Ke 987/16], należało obciążyć kosztami tego postępowania właścicieli i współwłaścicieli proporcjonalnie do ilości ustalanych granic nieruchomości. Brak było podstaw do nieobciążania kosztami postępowania rozgraniczeniowego współwłaściciela nieruchomości o nr ewid. [...] i [...] - K.F. W szczególności na przeszkodzie temu nie stoi ugoda zawarta przed Sądem Rejonowym w [...] w sprawie sygn. akt I Ns [...], gdyż kwestia ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego nie była jej przedmiotem.

Koniecznym, zdaniem Kolegium, była zmiana rozstrzygnięcia I instancji przez nałożenie obowiązku pokrycia kosztów postępowania rozgraniczeniowego przez K.F. stosownie do posiadanych przez niego udziałów w nieruchomości podlegającej rozgraniczeniu. Z uwagi na fakt, że A.F. jest obowiązany do poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego w kwocie 1.200 zł, koniecznym stało się orzeczenie o zwrocie części wpłaconej przez niego zaliczki w wysokości 3.600 zł.

Odpowiadając na zarzuty skarżących organ wyjaśnił, że postępowanie rozgraniczeniowe jest całością, na którą składa się postępowanie administracyjne i ewentualnie postępowanie sądowe, a wówczas w obu stadiach zastosowanie mają zarówno przepisy Kodeksu cywilnego, jak i Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Z art. 152 kc wynika reguła ponoszenia kosztów postępowania administracyjnego przez właścicieli gruntów sąsiednich. Skoro są oni stronami postępowania rozgraniczeniowego, to toczy się ono w ich interesie. Zagadnienie sporności granic czy istnienia innych powodów do ich kwestionowania nie ma tu znaczenia, bo dochodzi do ich ustalenia na wszystkich nieruchomościach. Zatem słusznym jest co do zasady obciążenie stosownymi kosztami wszystkich właścicieli sąsiednich nieruchomości (wyrok NSA z 6.8.2015 r. I OSK 2832/13).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia, A.K. zarzucił, że Kolegium nie oceniło materiału dowodowego, skupiając się na wyłącznie mechanicznym zastosowaniu uchwały I OPS 5/06, która jedynie dopuszcza możliwość, ale nie nakazuje w każdym przypadku obciążenia obu stron kosztami postępowania rozgraniczeniowego. Skarżący stwierdził, że koszty postępowania rozgraniczeniowego winny ponosić obie jego strony tylko wówczas, gdy w postępowaniu tym następuje ustalenie prawidłowego przebiegu spornej granicy dla porządku prawnego. Tymczasem, w rozpoznawanej sprawie, wytyczona granica potwierdziła jedynie stan prawny istniejący od lat i potwierdzony w procesie podziałowym w 1996 r., dokumenty te były zaś podstawą ustalenia (a raczej potwierdzenia) przebiegu granicy przez geodetę sporządzającego opinię w postępowaniu administracyjnym. Z opinii tej wynikało, że granica między przedmiotowymi nieruchomościami była już ustalona przed wszczęciem postępowania rozgraniczeniowego, a w związku z tym zastosowana przez organ procedura rozgraniczenia była wątpliwa.

Skarżący podkreślił, że mimo ustalenia granic wnioskodawca domagał się ponownego ich wytyczenia nie wiedząc właściwie czego żąda i jakiego przebiegu granic oczekuje. W toku oględzin przeprowadzonych przez Sąd nie potrafił wskazać jak granica winna przebiegać. Skarżący stwierdził, że skoro granica pomiędzy spornymi nieruchomościami została wcześniej ustalona na skutek zgodnego oświadczenia stron, w tym wnioskodawcy, to brak było w ogóle konieczności prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Poza tym, wydana w tym postępowaniu decyzja ustalała przebieg granicy zgodnie z treścią operatu z 1996 r. Zatem w takiej sytuacji wygenerowanymi w toku postępowania administracyjnego kosztami należało obciążyć wyłącznie stronę, na wniosek której postępowanie to zostało wszczęte. Obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania spowoduje, że następnym razem zastanowi się, czy zasadne pozostaje żądanie rozgraniczenia.

Autor skargi przytoczył wyrok NSA z 30.1.2015 r. I OSK 2211/14, który został wydany w podobnym stanie faktycznym. Mając na uwadze treść tego orzeczenia stwierdził, że nie ma on żadnego interesu w ustaleniu granicy, bowiem granica taka była już ustalana w postępowaniu prowadzonym w 1996 r. i istnieje na gruncie od lat 60-tych. Dodał, że nie rozumie jak doszło do wyliczenia kwoty jaką nakazano mu wpłacić, a organ w uzasadnieniu nie wyjaśnił, na czym polega obciążenie współwłaścicieli proporcjonalnie do ilości ustalanych granic, jak też nie wyjaśnił na podstawie jakiego przepisu dokonał takiego rozliczenia.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 151 oddalił skargę.

W uzasadnieniu Sąd I instancji uznał, że niczym nieuzasadnione jest podważanie przez skarżącego celowości prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. W szczególności jeśli chodzi o granice pomiędzy z jednej strony działką nr [...], stanowiącą współwłasność A.F. i K.F., a z drugiej strony działkami nr [...] (stanowiącą współwłasność skarżącego i M.W.) oraz nr [...] (stanowiącą wyłączną własność skarżącego), okazało się w toku postępowania, że ustalenie ich przebiegu przez organ nie jest możliwe na podstawie posiadanych przez ten organ dokumentów. W związku z tym postępowanie zostało w tej części umorzone, a sprawa przekazana do rozpatrzenia przez Sąd powszechny. Odnośnie granicy pomiędzy działkami nr [...] (współwłasność A.F. i K.F.) i nr [...] (wyłączna własność skarżącego), organ dokonał rozgraniczenia. Okoliczność, że dokumenty geodezyjne, którymi organ ten dysponował i sporządzona w oparciu o nie opinia biegłego wskazywały, w którym miejscu winna przebiegać granica, nie jest wystarczające do uznania, że w związku z tym postępowanie rozgraniczeniowe było zbędne.

W uchwale I OPS 5/06 NSA stwierdził, że organ administracji publicznej orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 kpa, może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości (art. 152 kc), a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podzielił stanowisko wyrażone w tej uchwale, że istnieje możliwość obciążenia kosztami rozgraniczenia nieruchomości stron, będących właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko strony, która żądała wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego. Pogląd ten ma oparcie w unormowaniach, zawartych w art. 152 kc i jest związany z faktem istnienia interesu każdego z właścicieli nieruchomości w ustaleniu przebiegu granic, które stały się sporne. W orzecznictwie sądowym powszechnie przyjmuje się, że kryterium "interesu prawnego" musi dotyczyć interesu prawnego jednostki, musi to być interes własny, indywidualny i oparty na konkretnym przepisie prawa powszechnie obowiązującego (wyrok NSA z 3.6.1996 r. II SA 74/96, ONSA 1997/2/89). Należy uznać, że udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że to postępowanie toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest kategorią obiektywną. Twierdzenie, że posiada go jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, że postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym, w tym przypadku postępowaniu rozgraniczeniowym.

Decyzja w sprawie rozgraniczenia dotyczy interesu prawnego wszystkich właścicieli rozgraniczanych nieruchomości, nie można więc twierdzić, że rozgraniczenie nie jest przeprowadzane także w interesie właściciela nieruchomości sąsiadującej, który nie składał wniosku o rozgraniczenie i nie kwestionował przebiegu granicy (wyrok NSA z 14.12.2016 r. I OSK 309/16).

W postępowaniu administracyjnym zastosowanie ma art. 262 § 1 pkt 2 kpa, który stanowi, że stronę obciążają te koszty postępowania rozgraniczeniowego, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Wykładnia gramatyczna tego przepisu skłania do wniosku, że ustala on zasady rozdziału kosztów postępowania pomiędzy stronę (strony) a organ administracji. Oznacza to, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony; w wypadku kosztów rozgraniczenia obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w art. 152 kc.

W ocenie Sądu I instancji, dokonane zaskarżonym postanowieniem obciążenie stron, w tym skarżącego, kosztami postępowania nie narusza prawa. Na całej długości granicy, z jednej jej strony współwłaścicielami nieruchomości są A.F. i K.F., w związku z czym prawidłowo organ te osoby obciążył połową kosztów, wynoszących łącznie 4800 zł, a więc kwotą 2400 zł (po 1200 złotych każdego z nich). Pozostała kwota winna obciążać właścicieli nieruchomości położonych po drugiej stronie granicy. Stan prawny tych nieruchomości jest różny. Dwie z nich stanowią wyłączną własność skarżącego A.K. (działki nr [...] i [...]), natomiast trzecia, oznaczona numerem [...] stanowi współwłasność w równych częściach (po 1/2) skarżącego i M.W. W tej sytuacji zasadnie organ uznał, że właściciel każdej z tych trzech działek winien ponieść "1/6" [winno być "1/3"] kosztów postępowania rozgraniczeniowego (czyli 1/3 pozostałej kwoty 2400, która nie obciąża A. i K. F.), a więc po 800 zł [2.400 zł/3=800 zł]. Jak już wyżej wskazano, A.K. jest wyłącznym właścicielem dwu działek, stąd został obciążony kwotą 1600 zł (2 razy po 800 zł). Jest także współwłaścicielem w 1/2 trzeciej działki, w związku z tym prawidłowo został obciążony dodatkowo kwotą 400 zł, co łącznie dało kwotę 2000 zł (2 x 800 zł plus 1/2 z 800 zł).

Nawet jeśli uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w tej części może się wydawać niejasne, to ponieważ wyliczone przez organ kwoty, którymi winien być obciążony każdy ze współwłaścicieli rozgraniczanych nieruchomości są prawidłowe - ustalone zgodnie z art. 152 kodeksu cywilnego (w myśl którego właściciele gruntów sąsiadujących obowiązani są do współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych; koszty rozgraniczenia oraz koszty urządzenia i utrzymywania stałych znaków granicznych ponoszą po połowie), nie miało to ani też nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy.

Skargę kasacyjną wywiódł A.K., reprezentowany przez r. pr. L.P., zaskarżając wyrok II SA/Ke 987/16 w całości, zarzucając wyrokowi naruszenie na podstawie art. 174 pkt 2 ppsa, naruszenie art. 151 ppsa przez oddalenie skargi skarżącego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] września 2016 r. wydanego w sprawie o znaku [...].

Skarżący kasacyjnie wniósł o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach; zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów poniesionych w postępowaniu przed Sądem I Instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 183 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).

W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.

Zarzut naruszenia art. 151 ppsa okazał się nieusprawiedliwiony.

Sąd I instancji prawidłowo powołał uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 2006 r. I OPS 5/06 (ONSAiWSA 2007/2/26). Wynika z niej, że kosztami postępowania rozgraniczeniowego może zostać obciążony nie tylko wnioskodawca, lecz również strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości. Jako że skarżący kasacyjnie jest właścicielem (współwłaścicielem) działek objętych przedmiotowym postępowaniem rozgraniczeniowym, to organ mógł nałożyć na niego obowiązek pokrycia odpowiedniej części kosztów tegoż postępowania. Skarżący kasacyjnie miał w postępowaniu rozgraniczeniowym interes prawny (art. 29 ust. 1 pgk i art. 152 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny).

W orzecznictwie sądowym powszechnie przyjmuje się, że kryterium "interesu prawnego" musi dotyczyć interesu prawnego jednostki, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego (wyrok NSA z 3.6.1996 r. II SA 74/96, ONSA 1997/2/89). Zatem uznać należy, że branie udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że postępowanie to toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest bowiem kategorią obiektywną. Twierdzenie, że ma go jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, bo postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. W przypadku postępowania rozgraniczeniowego wszczętego na wniosek właściciela jednej nieruchomości, właściciel sąsiedniej nieruchomości może stać na stanowisku, że przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nie leży w jego interesie, gdyż nie kwestionuje on przebiegu granic, a co za tym idzie, nie powinien ponosić kosztów rozgraniczenia, które w jego ocenie zostało wszczęte zbyt pochopnie, to jednak ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne. Nie można twierdzić, że rozgraniczenie nie jest przeprowadzane także w jego interesie (I OPS 5/06).

W niniejszej sprawie nie było bezzasadne żądanie wszczęcia postępowania w celu jednoznacznego ustalenia granic nieruchomości. Nie zapadła stosowna decyzja administracyjna (art. 33 ust. 1 pgk) ani orzeczenie sądu powszechnego (art. 36 pgk), które regulowałyby wspomnianą materię. Wystąpienie z żądaniem przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego zainicjowało spór o granice, co świadczy o wątpliwościach w tym zakresie. Rozwianie tych wątpliwości leżało w interesie skarżącego kasacyjnie. Implikowało to obciążenie skarżącego kasacyjnie - w odpowiednim stosunku - kosztami postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie w pełni podziela stanowisko przyjęte w (powołanym przez skarżącego kasacyjnie) wyroku NSA z 30.1.2015 r. I OSK 2211/14 (cbosa). W jego świetle orzeczenie o kosztach postępowania następuje zawsze na podstawie oceny stanu faktycznego sprawy i zgromadzonego w jej toku materiału dowodowego. Postanowienie, dotyczące kosztów postępowania powinno zatem uwzględniać rozstrzygnięcie organu co do meritum sprawy. W rezultacie, wydając orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania, organ musi zawsze brać pod uwagę, czy zachowanie strony (stron) uzasadnia obciążenie kosztami postępowania tylko jedną z nich czy wszystkie, a w tym ostatnim przypadku - w jakim stosunku.

W sprawie I OSK 2211/14 postępowanie rozgraniczeniowe zostało zainicjowane po wydaniu przez sąd powszechny prawomocnego orzeczenia ustalającego przebieg prawnej granicy (postępowanie rozgraniczeniowe zostało zainicjowane kolejny raz przez tę samą stronę). Nic też nie wskazuje, że w międzyczasie zaszły normatywnie istotne zmiany, uzasadniające ponowne rozgraniczenie. Świadczy to o odmienności sprawy I OSK 2211/14 ze sprawą kontrolowaną w niniejszym postępowaniu. W niniejszej sprawie nie występowało bowiem w obrocie prawnym rozstrzygnięcie, stwierdzające aktualny przebieg granic. Usprawiedliwione było zatem uregulowanie tego stanu rzeczy, a w konsekwencji stosunkowy (proporcjonalny) podział kosztów między strony postępowania.

Organ słusznie rozdzielił koszty postępowania rozgraniczającego, co prawidłowo stwierdził Sąd I instancji (koszty ogółem wyniosły - 4.800 zł; właściciele sąsiednich działek obowiązani zostali do opłacenia połowy tej kwoty - 2.400 zł; pomiędzy rozgraniczanymi działkami były tylko 3 granice; skarżący kasacyjnie jest współwłaścicielem w 1/2 jednej działki i wyłącznym właścicielem dwu działek sąsiednich, zatem winien uiścić (5/6)x2.400 zł=2.000 zł).

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 ppsa, skargę kasacyjną należało oddalić.