Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 83/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 § 1, art. 16 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3, art.90 § 1 pkt 4, art. 156 § 1 pkt 2,
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 8 ust. 6 pkt 1,  art. 21, art. 22 ust. 1, art. 32 ust. 2, art. 53 ust. 2
journal: Dz.U. 1961 nr 18 poz 94
law: Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadzie i trybie wywłaszczania nieruchomości - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Łukasz Trochym po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi K.D., T.D., K.D., M.D. i J.P. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rozwoju Pracy i Technologii, po rozpatrzeniu wniosku K. D., T. D., K. D., M. D. i J. P., decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. nr [...] ustalającej odszkodowanie na rzecz S. K. i M. D. za grunt nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m2.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Nieruchomość warszawska położona przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" nr [...] o pow. [...] m2, objęta została działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz.U. Nr 50, poz. 279) – dalej zwanego "dekretem". Z dniem wejścia w życie ww. dekretu, tj. 21 listopada 1945 r. przedmiotowa nieruchomość przeszła na własność Gminy [...], a następnie na własność Skarbu Państwa w oparciu o art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz.U. Nr 14, poz. 130).

Jak wynika z treści odpisu Sądu Okręgowego w [...] Wydział Hipoteczny z [...] marca 1946 r. nr [...], na mocy aktu nr [...] z [...] kwietnia 1942 r. sporządzonego przez notariusza W. R. w [...] K. D. z należącej do niego współwłasności nieruchomości sprzedał H.K. działkę gruntu nr [...] o pow. [...] mz2

Spadek po H. K., zmarłym [...] marca 1945 r. nabyły dzieci: T. K. i M. D. w 1/2 części każde z nich z obciążeniem prawem dożywocia na rzecz wdowy S. K. w 1/3 części, które wygasło z chwilą jej śmierci [...] stycznia 1975 r. (postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] listopada 2005 r. sygn. akt [...]). Spadek po T. K., zmarłym [...] maja 1946 r. nabyły matka S. K. w [...] części i siostra M. K. w [...] części (postanowienie Sądu Grodzkiego w [...] z [...] września 1948 r. sygn. akt [...]).

Prezydium Rady Narodowej [...] decyzją z [...] czerwca 1973 r. nr [...] ustaliło odszkodowanie za grunt nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] pow. [...] m2 w kwocie [...] zł i przyznało ww. odszkodowanie S. K. w [...] części czyli [...] zł i M. D. w [...] części czyli [...] zł. Wypłaty odszkodowania dokonano z Funduszu Mieszkaniowego [...].

Z treści decyzji z [...] czerwca 1973 r. wynika, że ww. grunt położony w [...] przy ul. [...] został przekazany pod spółdzielcze budownictwo mieszkaniowe wielokondygnacjowe osiedla "[...]" na podstawie decyzji o lokalizacji szczegółowej nr [...] z [...] sierpnia 1971 r. Ponadto wskazano, że przedmiotowa nieruchomość przed 1945 r. stanowiła parcelę budowlaną pod budowę domu jednorodzinnego.

Od decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. złożono odwołania.

Obecnie następcami prawnymi S. K. i M. D. są: J. P., K. D., K. D., M. D. i T. D., na co wskazują następujące dokumenty spadkowe: - postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] czerwca 2005 r. sygn. akt [...]), zgodnie z którym spadek po zmarłej [...] stycznia 1975 r. S. K. nabyła córka M. D., - postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2013 r. sygn. akt [...], zgodnie z którym spadek po zmarłej [...] lutego 2013 r. M. D. nabyli: córka J. P., syn K. D. po [...] części każde z nich, a także wnuki: K. D., M. D., T. D. po [...] części każde z nich.

[...] kwietnia 2020 r. do Ministerstwa Rozwoju wpłynął wniosek K. D., T. D., K. D., M. D. i J. P. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. ustalającej odszkodowanie na rzecz S. K. i M. D. za grunt nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m2. Skarżący zarzucają m.in. naruszenie: - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 kpa poprzez dokonanie błędnego ustalenia faktycznego, tj. utożsamienie H. K. z jego synem T. K., co skutkowało przyznaniem odszkodowania w niewłaściwych udziałach, a co stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i wypełnia podstawę opisaną w art. 156 § 1 pkt 2 in ﬁne kpa; - art. 53 ust. 2 w zw. z art. 21 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94) – dalej zwanej "ustawą" poprzez ustalenie w zaskarżonej decyzji odszkodowania na podstawie wyceny sporządzonej przez pracownika organu, a nie opinii biegłego, zawierającej szczegółowe uzasadnienie oraz nieprzeprowadzenie w ogóle rozprawy administracyjnej.

Minister Rozwoju Pracy i Technologii decyzją z [...] listopada 2020 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że kwestionowana przez wnioskodawców decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. wydana została na podstawie ustawy. Według art. 53 ust. 1 ustawy przepisy ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości stosuje się odpowiednio do odszkodowania za gospodarstwa rolne, sadownicze i warzywnicze na gruntach, które na podstawie dekretu przeszły na własność Państwa, jeżeli ich poprzedni właściciele lub następcy prawni tych osób, prowadzący wymienione gospodarstwa, pozbawieni zostali użytkowania wspomnianych gruntów po wejściu w życie ustawy (tj. po 5 kwietnia 1958 r.). Natomiast zgodnie z art. 53 ust. 2 przepisy ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosowane były odpowiednio do domów jednorodzinnych i jednej działki budowlanej przeznaczonej pod budowę domu jednorodzinnego, które przeszły po wejściu w życie ustawy na własność Skarbu Państwa na podstawie dekretu.

Tym samym dla przyznania odszkodowania w trybie ustawy konieczne było łączne zaistnienie dwóch przesłanek: - nieruchomość winna stanowić albo gospodarstwo rolne, warzywnicze, sadownicze albo działkę, która przed dniem wejścia w życie dekretu mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne albo powinna być zabudowana domem jednorodzinnym oraz - poprzedni właściciele lub ich następcy prawni zostali pozbawieni możliwości faktycznego władania wymienionym gospodarstwem albo działką pod budowę domu jednorodzinnego po 5 kwietnia 1958 r. lub po tej dacie dom jednorodzinny przeszedł na własność państwa.

Dopiero ocena kwestionowanej decyzji odszkodowawczej pod kątem wskazanych wyżej przesłanek pozwoli w sposób zgodny z prawem stwierdzić, czy podejmując decyzję z [...] czerwca 1973 r. Prezydium Rady Narodowej [...] działało w zgodzie z prawem, czy też naruszyło przepisy prawa, a jeśli tak, to w jakim stopniu.

W toku postępowania nadzorczego Minister ustalił, że w dacie wejścia w życie dekretu dla nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...]" nr [...] o pow. [...] m2, ogólny plan zabudowania [...], zatwierdzony przez Wojewodę [...] [...] lipca 1932 r., przewidywał zabudowę luźną 2-kondygnacyjną o 15% pow. zabudowy, z terenem przeznaczonym na ogródki prywatne (opracowanie geodezyjne uprawnionego geodety A. G. z [...] czerwca 2020 r.).

W konsekwencji grunt ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m2, położony przy ul. [...], mógł być przeznaczony w dniu wejścia w życie dekretu pod budownictwo jednorodzinne. Zatem została spełniona pierwsza z ww. przesłanek koniecznych dla przyznania odszkodowania w trybie ustawy.

Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego potwierdza nadto, iż spełniona została również druga z przesłanek niezbędnych dla przyznania odszkodowania zawarta w ustawie (art. 53 ust. 2), a mianowicie byli właściciele po 5 kwietnia 1958 r. zostali pozbawieni faktycznej możliwości użytkowania przedmiotowej nieruchomości.

Minister wskazał, że na przedmiotowym gruncie - tereny [...] - powstało w latach 1973-1978 osiedle mieszkaniowe [...] ([...]).

Mając powyższe na uwadze Minister stwierdził, że skoro nieruchomość warszawska położona przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" nr [...] o pow. [...] m2, przewidziana była pod niskie budownictwo, a więc cel, który dopuszczał zabudowę mieszkaniową, jednorodzinną, a nadto jej dotychczasowi właściciele zostali faktycznie pozbawieni użytkowania przedmiotowego gruntu po 5 kwietnia 1958 r., to zostały spełnione przesłanki z art. 53 ustawy konieczne do przyznania odszkodowania.

Następnie Minister zauważył, że dokonując oceny legalności kwestionowanej decyzji z [...] czerwca 1973 r. pozostaje ustalić, czy wysokość przyznanego odszkodowania odpowiada przepisom prawa, a nadto, czy prowadząc postępowanie odszkodowawcze organ nie naruszył w sposób rażący przepisów ustawy.

Organ nadzoru podał, że kwestionowaną decyzją z [...] czerwca 1973 r. Prezydium Rady Narodowej [...] ustaliło odszkodowanie za grunt przedmiotowej nieruchomości na łączną kwotę [...] zł.

Stosownie do art. 8 ust. 6 ustawy, jeżeli wywłaszczeniu podlegała całość gruntu, odszkodowanie wyliczano dwufazowo, tzn. oddzielnie za obszar równy działce normatywnej przyjętej w danej miejscowości i strefie na wybudowanie domu jednorodzinnego wolnostojącego. Odszkodowanie w tym zakresie stanowiło 5-10% kosztów wybudowania domu jednorodzinnego, pięcioizbowego w zależności od rodzaju miasta i położenia gruntu. Natomiast za pozostały obszar odszkodowanie ustalano w wysokości nie wyższej niż pięciokrotność stawek przyjętych dla gruntu ornego klasy I w strefie ekonomicznej wielkomiejskiej.

Powierzchnia działki normatywnej niezbędnej dla wybudowania domu jednorodzinnego, wolnostojącego określona została przez Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w zarządzeniu z dnia 3 grudnia 1962 r. (M.P. Nr 86, poz. 408) w granicach 250-700 m2. Zatem ustalona w postępowaniu odszkodowawczym powierzchnia uwzględniona do wyliczenia odszkodowania, tj. 500 m2 mieści się w ww. granicach.

Koszt wybudowania domu jednorodzinnego również regulowały przepisy prawa. W niniejszej sprawie było to rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 maja 1966 r. zmieniające rozporządzenie z dnia 31 stycznia 1961 r. w sprawie określenia wysokości odszkodowania za wywłaszczone grunty w mieście lub osiedlu oraz za ograniczenie prawa własności i za odjęcie lub ograniczenie innego prawa rzeczowego na nieruchomości. (Dz.U. Nr 18, poz. 114). Zatem uwzględniając ww. rozporządzenie zgodnie z którym koszt wybudowania domu jednorodzinnego dla miasta powyżej 200 tyś. mieszkańców w strefie pośredniej wynosił 277.200 zł oraz uwzględniając dodatkowo 8% kosztów wybudowania takiego domu (zgodnie z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia wysokości odszkodowania za wywłaszczone grunty w mieście lub osiedlu oraz za ograniczenie prawa własności i za odjęcie lub ograniczenie innego prawa rzeczowego na nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 5, poz. 35)) prawidłowo obliczono kwotę odszkodowania za działkę o powierzchni normatywnej ([...] zł x [...] =[...] zł).

Dokonując oszacowania należnego odszkodowania za pozostałą część przedmiotowej nieruchomości odwołano się do przepisów zarządzenia Ministerstwa Rolnictwa z dnia 24 września 1962 r. w sprawie ceny, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (M.P. Nr 72, poz. 335) według którego cena 1 m2 gruntu ornego klasy l w strefie ekonomicznej wielkomiejskiej wynosi 3,60 zł.

Wartość gruntu po odjęciu normatywu wynosi: [...] m2-[...] m2 = [...] m2 x [...] zł = [...] zł (po zaokrągleniu [...] zł). Natomiast całkowita wartość szacunkowa gruntu wynosi: [...] zł (cena działki normatywnej) + [...] zł (cena za pozostałą część działki) = [...] zł. Taka kwota została przyznana decyzją z [...] czerwca 1973 r.

Z poczynionych ustaleń wynika, że dokonując poszczególnych wyliczeń kierowano się wytycznymi zawartymi w przepisach prawa. Tym samym tak ustalone odszkodowanie należy uznać za wyliczone prawidłowo.

Ponadto zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy wyliczeniem wartości działki z 9 marca 1973 r. był także sporządzony elaborat rzeczoznawców inż. M. J. i inż. K. Z. z listopada 1972 r. z wyliczeniami w ww. zakresie na podstawie którego ustalono przedmiotowe odszkodowanie. Brak wskazanego elaboratu w aktach sprawy nie przesądza, że nie został sporządzony, mając na uwadze, iż od tamtej pory minęło prawie pół wieku.

Zdaniem organu rażąco narusza prawo decyzja, w której odszkodowanie zostało ustalone w sposób dowolny bez jakiejkolwiek podstawy prawnej. Taka sytuacja nie zaistniała w przedmiotowej sprawie. Odszkodowanie bowiem zostało przyznane we właściwej wysokości i na rzecz właściwych osób.

Nie stwierdzono zatem, aby decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. ustalająca odszkodowanie na rzecz S. K. i M. D. za grunt nieruchomości warszawskiej, położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m2 została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Ponadto uznano, że nie jest ona dotknięta inną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa, na podstawie którego organ nadzorczy stwierdza nieważność ostatecznej decyzji administracyjnej.

Odnosząc się do zarzutów skarżących Minister wskazał, na co zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13, że odstępstwa od zasady trwałości decyzji ostatecznej (do których trzeba zaliczyć możliwość stwierdzenia nieważności decyzji) nie powinny naruszać wynikających z art. 2 Konstytucji RP zasad bezpieczeństwa prawnego oraz ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa. Stabilizacja stosunków administracyjnoprawnych po upływie określonego czasu leży bowiem w interesie porządku publicznego (wyrok NSA z 22 października 2018 r. sygn. akt l OSK 1279/18).

Minister podkreślił, że zarówno S. K., jak i M. D., na rzecz których ustalono odszkodowanie, nie kwestionowały decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. mimo, że organ poinformował o możliwości złożenia odwołania.

Powyższe wskazuje, że matka i córka nie negowały wysokości przyznanej kwoty odszkodowania, ani też udziałów w jakich przyznano im to odszkodowanie, a co obecnie zarzucają skarżący (spadkobiercy ww. osób).

W ocenie Ministra okoliczność, że organ odszkodowawczy pomylił ojca H. K. z synem T. K. nie wpływa na wysokość ustalonego w pkt 1 zaskarżonej decyzji odszkodowania, a także na okoliczność na rzecz kogo zostało przyznane odszkodowanie, tj. S. K. i M. D. ówczesnych spadkobierczyń dawnego właściciela nieruchomości.

W zakresie natomiast podziału ustalonej kwoty odszkodowania, ani S. K., ani M. D. nie sprzeciwiały się takiemu rozstrzygnięciu i nie złożyły w tym przedmiocie odwołania od skarżonej decyzji.

Dodatkowo Minister podkreślił, że postępowanie spadkowe po H. K. zostało przeprowadzone po wydaniu zaskarżonej decyzji, tj. dopiero w 2005 r., natomiast po T. K. w 1948 r., co zostało uwzględnione przez organ odszkodowawczy.

Zasada, że stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie przesłanki rażącego naruszenia prawa mogą uzasadniać jedynie kwalifikowane przypadki naruszeń ma szczególne znaczenie w sytuacjach, kiedy od wydania decyzji upłynął okres kilku dziesięcioleci. Ostrożności w ocenie zachowania standardów procesowych wymaga kontrola postępowania, w wyniku którego została wydana kwestionowana decyzja. Nie można w szczególności zakładać, że stan materiałów archiwalnych dostarcza adekwatnych informacji o przebiegu postępowania, nie można także przyjmować, że brak określonych dokumentów świadczy o wadach postępowania (wyrok NSA z 4 września 2019 r. sygn. akt l OSK 2745/17).

Zdaniem Ministra w przedmiotowej sprawie brak dokumentów wskazujących na przeprowadzenie rozprawy przez organ odszkodowawczy nie jest wystarczającym powodem do przyjęcia wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Nawet gdyby organ odszkodowawczy ustalił odszkodowanie bez przeprowadzenia rozprawy w tym przedmiocie, co nie jest przesądzone, ze względu na znaczny upływ czasu i możliwość zdekompletowania bądź utraty części dokumentacji, nie stanowi to podstawy do uznania, iż organ ten rażąco naruszył prawo. Tym bardziej, iż wycena za przedmiotowy grunt dokonana była w sposób uproszczony, a w konsekwencji nawet brak przeprowadzenia rozprawy nie mógł wpłynąć na końcowy wynik sprawy. Jednocześnie nie można wprost przyjąć, iż nieobecność biegłych na rozprawie bez wykazania, że miało to wpływ na wysokość ustalonego odszkodowania, stanowi rażące naruszenia prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (wyroki NSA z: 20 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 195/09, 9 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 228/10).

Minister stwierdził, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak rozprawy administracyjnej, a co za tym idzie brak biegłych na rozprawie w toku postępowania odszkodowawczego dotyczącego nieruchomości warszawskiej, nie mógł być przyjęty automatycznie za przesłankę zaistnienia rażącego naruszenia prawa.

W aktach własnościowych nieruchomości znajdują się oświadczenia S. K. (brak daty) i M. D. (z [...] listopada 1972 r.) złożone w obecności pracowników Rady Narodowej w [...] dotyczące przedmiotowej nieruchomości, co wskazuje, że strony brały aktywny udział w postępowaniu odszkodowawczym.

Niezależnie od tego, czy rozprawa rzeczywiście była przeprowadzona Minister wskazał, że przepisy o odszkodowaniu stosowano wyłącznie odpowiednio, co oznacza stosowanie odnośnych przepisów bez żadnych zmian do innego zakresu odniesienia lub stosowanie ich z pewnymi zmianami lub niestosowanie tych przepisów do innego zakresu odniesienia. Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza bądź stosowanie ich wprost bądź z modyﬁkacjami (wyrok WSA w Kielcach z 21 marca 2013 r. sygn. akt ll SA/Ke 119/13).

Podsumowując Minister uznał, że wycena dokonana w sposób uproszczony na podstawie przepisów prawa i odpowiednich tabel wskazuje, że nawet brak przeprowadzenia rozprawy nie mógł wpłynąć na końcowy wynik sprawy. Mając na uwadze odpowiednie zastosowanie przepisów nie można uznać, aby organ odszkodowawczy, który ustalał odszkodowanie bez rozprawy, rażąco naruszył prawo.

Od decyzji Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z [...] listopada 2020 r. K. D., T. D., K. D., M. D., J. P. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucili Ministrowi naruszenie; I. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 156 § 1 pkt 2 in fine w zw. z art. 158 kpa poprzez błędną ocenę, że decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. nie jest dotknięta wadą nieważności, w sytuacji gdy: 1) Prezydium Rady Narodowej [...] przy wydawaniu decyzji odszkodowawczej dokonało błędnego ustalenia faktycznego, że H. K. (przeddekretowy właściciel nieruchomości) zmarł w 1946 r. oraz że spadek po nim nabyła matka S. K. w [...] części oraz siostra M. D. w [...] części, a następnie przyznało ww. osobom na mocy tejże decyzji we wskazanych częściach odszkodowanie podczas, gdy H. K. zmarł w 1945 r., a spadek po nim nabyły dzieci T. K. i M. D. w [...] części każde z nich z obciążeniem prawem dożywocia na rzecz wdowy S. K. w [...] części, natomiast T. K. zmarł w 1946 r.; 2) Prezydium Rady Narodowej [...] w sposób rażący naruszyło art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 53 ust. 2 w zw. z ust. 1 ustawy albowiem: - błędnie utożsamiło osobę H. K. z jego synem T. K., - wydało decyzję odszkodowawczą bez dysponowania postanowieniem sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po H. K., co w konsekwencji spowodowało błędne przyznanie odszkodowania na rzecz M. D. w [...] części zamiast w [...] oraz na rzecz S. K. w [...] części zamiast [...]; 3) wydanie przez Prezydium Rady Narodowej [...] decyzji odszkodowawczej i ustalenie wysokości odszkodowania nastąpiło na podstawie wyceny sporządzonej przez pracownika ww. organu, a nie opinii biegłych zawierającej szczegółowe uzasadnienie oraz bez przeprowadzenia w ogóle rozprawy, co stanowiło rażące naruszenie art. 53 ust. 2 w zw. z ust. 1 w zw. z art. 21 ustawy. Wobec powyższych zarzutów skarżący wnieśli o: I. uchylenie w całości decyzji Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z [...] listopada 2020 r.; II. zasądzenie od Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju, Pracy i Technologii wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

W pierwszej kolejności trzeba odnieść się do natury postępowania nadzorczego. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotem oceny jest to, czy decyzja kwestionowana w tym trybie obarczona jest kwalifikowanymi wadami z art. 156 § 1 kpa. W tym trybie weryfikacji decyzji ustala się, czy w kontrolowanej decyzji tkwią wady o największym ciężarze gatunkowym. Jeżeli chodzi o podstawę do stwierdzenia nieważności w postaci rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) trzeba wskazać, że podstawowym warunkiem uznania, że organ działał z rażącym naruszeniem prawa jest to, czy organ ten naruszył jasny w swej treści przepis prawa (np. nakaz lub zakaz ustanowiony w przepisie). O rażącym naruszeniu prawa nie można zatem mówić wówczas, gdy chodzi o błąd w wykładni przepisu prawa, jeżeli dany przepis może być różnie rozumiany. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji nie służy do ponownej merytorycznej oceny sprawy, co do jej istoty. Nie jest to kontynuacja postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie zwykłym, ponieważ organ wyższego stopnia nie jest organem orzekającym jako organ III instancji. Istotą tego postępowania – jeżeli chodzi o ocenę decyzji pod kątem przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 kpa (rażącego naruszenia prawa) - jest to, aby w oparciu o przepisy prawa stanowiące podstawę prawną kwestionowanej decyzji dokonać jej weryfikacji. Organ nadzoru bada legalność kwestionowanej decyzji w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jej wydania.

Wobec tego, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 kpa), z której wypływa domniemanie prawidłowości kontrolowanej decyzji, wadę rażącego naruszenia przepisów prawa należy wykazać. Przede wszystkim powszechnie występujący brak wszystkich dokumentów tworzących akta sprawy, w sprawach dotyczących decyzji wydanych przed kilkudziesięciu laty, nie może świadczyć o tym, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wady nieważności nie można bowiem domniemywać.

Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie zostało wykazane, aby decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] czerwca 1973 r. orzekająca o odszkodowaniu na rzecz S. K. i M. D. za przejęty przez Państwo niezabudowany grunt przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" nr [...] o pow. [...] m2 zawierała wady nieważności z art. 156 § 1 kpa, w szczególności była obarczona wadą rażącego naruszenia prawa.

Sąd zauważa, że podstawę prawną kwestionowanej decyzji z 1973 r. stanowił art. 53 ust. 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem przepisy ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domów jednorodzinnych i jednej działki budowlanej pod budowę domu jednorodzinnego, które przejdą po wejściu w życie ustawy (po 5 kwietnia 1958 r.) na własność Państwa na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz. U. Nr 50, poz. 279) – dalej zwanego "dekretem".

Nie budzi wątpliwości Sądu, że w niniejszej sprawie decyzję z 1973 r. wydał organ właściwy do spraw gospodarki terenami w rozumieniu art. 55 ust. 2 ustawy, tj. Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Rady Narodowej [...] (art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych – Dz.U. z 1972 r. Nr 49, poz. 314 ze zm.).

Poza sporem jest, że w zakresie ustalenia odszkodowania na podstawie art. 53 ust. 2 miały zastosowanie "odpowiednio" przepisy materialne zawarte w Rozdziale 2 ustawy (Odszkodowanie), które regulowały zasady ustalania odszkodowania.

Jako że sporny grunt był położony w mieście [...] i w całości przeszedł na własność Państwa jako niezabudowana działka przeznaczona przed wejściem w życie dekretu pod budownictwo jednorodzinne (opinia geodezyjna [...] czerwca 2020 r.) - zastosowanie miał art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy (na który to przepis prawidłowo powołano się w decyzji odszkodowawczej). Według tego przepisu odszkodowanie za grunt w mieście określało się według następujących zasad: 1) jeżeli wywłaszczeniu podlega całość gruntu w mieście lub osiedlu, odszkodowanie ustala się: a) za obszar równy działce normatywnej przyjętej w danej miejscowości i strefie na wybudowanie domu jednorodzinnego wolno stojącego w wysokości 5-10% kosztów wybudowania domu jednorodzinnego pięcioizbowego, w zależności od rodzaju miasta (osiedla) i położenia gruntu, b) dla pozostałego obszaru - jak za grunt rolny klasy I w strefie miejskiej w okręgu I.

Zarządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia [...] grudnia 1962 r. w sprawie wytycznych w zakresie wyznaczania terenów pod niskie budownictwo mieszkaniowe oraz normatywu zabudowy tych terenów (M.P. Nr 86, poz. 408) dla zabudowy jednorodzinnej wolno stojącej (luźnej) przewidywało powierzchnię działki normatywnej od 250 m2 do 700 m2 (§ 4 ust. 4 Tabela nr 2 zarządzenia). Z zawartego w aktach sprawy wyliczenia wartości działki wynika, że rzeczoznawcy inż. M. J. i inż. K. Z. w elaboracie szacunkowym z listopada 1972 r. przyjęli obszar równy działce normatywnej 500 m2. Zatem przyjęty normatyw mieścił się w zakresie przyjętym w ówcześnie obowiązujących przepisach prawa. Wskazani wyżej rzeczoznawcy przyjęli wskaźnik procentowy na poziomie 8%, co mieściło się w regulacji z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 stycznia 1961 r. w sprawie określenia wysokości odszkodowania za wywłaszczone grunty w mieście lub osiedlu oraz za ograniczenie prawa własności i za odjęcie lub ograniczenie innego prawa rzeczowego na nieruchomości (Dz.U. Nr 5, poz. 35). Zgodnie z tym przepisem górna granica wskaźnika procentowego nie mogła przekraczać dla miast liczących powyżej 50 tys. mieszkańców - 10%.

Z kolei według § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 maja 1966 r. zmieniającego rozporządzenie z dnia 31 stycznia 1961 r. w sprawie określenia wysokości odszkodowania za wywłaszczone grunty w mieście lub osiedlu oraz za ograniczenie prawa własności i za odjęcie lub ograniczenie innego prawa rzeczowego na nieruchomości (Dz.U. Nr 18, poz. 114) koszt wybudowania domu jednorodzinnego pięcioizbowego o powierzchni 110 m2, stanowiący podstawę do ustalenia odszkodowania za grunt, o którym mowa w art. 8 ust. 6 ustawy, ustalało się dla miasta powyżej 200 tyś. mieszkańców w strefie pośredniej na 277.200 zł.

Zatem wyliczona przez rzeczoznawców wartość działki normatywnej (art. 8 ust. 6 pkt 1 lit. a ustawy) wynosiła [...] zł, co wynika z wyliczenia matematycznego: [...] x [...] = [...] zł.

Jeżeli chodzi o ustalenie odszkodowania za pozostałą część gruntu (art. 8 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy), to w tym zakresie obowiązywało zarządzenie Ministra Rolnictwa z dnia 24 lipca 1972 r. w sprawie ceny, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (M.P. Nr 39, poz. 217). Z § 2 tegoż zarządzenia wynikało, że strefę ekonomiczną ustalało się w myśl przepisów w sprawie podatku gruntowego. Załącznika nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 listopada 1971 r. w sprawie podatku gruntowego (Dz.U. Nr 31, poz. 282) wynikało, że Miasto [...] zostało zaliczone do strefy ekonomicznej wielkomiejskiej. Zatem, mając na uwadze § 1 ust. 1 pkt 1 zarządzenia z 1972 r. w zw. z art. 8 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy, należało przyjąć, że podstawowa cena sprzedażna jednego hektara państwowych gruntów rolnych w okręgu I strefie miejskiej [...] (wielkomiejskiej), w klasie 1 wyniosła 36 tyś. zł za 1 ha. Zatem odszkodowanie za pozanormatywną część spornego gruntu ([...] m2) winno wynosić, jak trafnie wskazał Minister, po zaokrągleniu -[...] zł ([...] m2 x [...] zł = [...] zł).

Zatem łączna kwota odszkodowania za sporny grunt winna wynosić [...] zł. Taka też wysokość odszkodowania została ustalona w kwestionowanej decyzji PRN [...] z [...] czerwca 1973 r.

Faktem jest to, że elaboratu szacunkowego sporządzonego przez biegłych inż. M. J. i inż. K. Z. z listopada 1973 r. brak w aktach sprawy, jednak na tę wycenę powołał się pracownik organu sporządzający notatkę urzędową pt. "Wyliczenie wartości działki". Podanie autorów opinii i daty jej sporządzenia świadczy o tym, że taki elaborat został sporządzony. Okoliczności ustalone w postępowaniu nadzorczym i twierdzenia skarżących nie podważyły tego że wycena ta istniała. Niewykluczone, że biegli sporządzili zbiorczy elaborat szacunkowy, dotyczący kilku nieruchomości położonych na większym terenie, w skład którego wchodziła przedmiotowa nieruchomość lub też dotyczący nieruchomości położonych w różnych miejscach, ale mających zbliżony stan faktyczny, planistyczny i prawny. Elaborat ten mógł zatem znajdować się w innych aktach własnościowych. Zatem obecny brak w niniejszych aktach własnościowych elaboratu szacunkowego, po upływie ponad 40 lat od daty wydania decyzji odszkodowawczej, nie może być zakwalifikowany jako niesporządzenie opinii przez biegłych na potrzeby niniejszej sprawy. W tak długim okresie czasu akta własnościowe mogły być wypożyczane innym podmiotom na potrzeby różnych spraw, akta te były w dyspozycji różnych dysponentów choćby, z uwagi na wielokrotne zmiany ustrojowo-organizacyjne w aparacie administracji publicznej.

Jeżeli chodzi o podnoszone w skardze zarzuty dotyczące tego, że w postępowaniu odszkodowawczym nie wyznaczono rozprawy i nie brali w niej udziału biegli Sąd zwraca uwagę, że w niniejszej sprawie nie można uznać, że w sprawie o odszkodowanie za przejęcie przez Państwo z mocy prawa gruntu warszawskiego znajdował zastosowanie wprost art. 21 ustawy przewidujący ustalenie odszkodowania na postawie wyników rozprawy, po wysłuchaniu na niej opinii biegłych.

Skarżący pomijają to, że w sprawie załatwianej w oparciu o art. 53 ust. 2 ustawy przepisy dotyczące odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości stosowało się jedynie "odpowiednio", co można odczytać w różny sposób.

Można przyjąć, jak to czynią skarżący, że w sprawie odszkodowawczej winny mieć w całości zastosowanie, odnoszące się do odszkodowania, przepisy materialne z Rozdziału 2 ustawy (Odszkodowanie) oraz przepisy proceduralne zawarte w Rozdziale 3 ustawy (Postępowanie wywłaszczeniowe).

Możliwa jest jednak i taka interpretacja art. 53 ust. 2 ustawy, która zakłada, że do spraw o odszkodowanie za przejęcie z mocy prawa na własność Państwa gruntów warszawskich znajdowały zastosowanie tylko i wyłącznie przepisy materialne z Rozdziału 2 ustawy. Za przyjęciem tej wykładni wspomnianego wyżej przepisu może przemawiać to, że przejęcie gruntów warszawskich najpierw przez gminę [...] (w trybie art. 1 dekretu), a później przez Państwo (na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej – Dz.U. Nr 14, poz. 130) nie miało charakteru klasycznego wywłaszczenia. Ten tryb nabycia mienia charakteryzował się istotnymi odmiennościami w stosunku do wywłaszczenia na zasadach ogólnych. Przejęcie gruntu następowało w sposób uproszczony - z mocy samego prawa, z dniem wejścia w życie aktu prawnego powszechnie obowiązującego. Przy tego typu nabyciu mienia nie była wydawana decyzja wywłaszczeniowa o charakterze konstytutywnym, po przeprowadzeniu znacznie sformalizowanego postępowania wywłaszczeniowego, uregulowanego w ustawie, w szczególności po przeprowadzeniu obligatoryjnej rozprawy (art. 21 ustawy). Nie miało więc miejsca nabycie nieruchomości z dniem uostatecznienia się decyzji wywłaszczeniowej (art. 30 ust. 1 ustawy). Po drugie – w niniejszej sprawie odszkodowawczej była wydawana odrębna decyzja ustalająca odszkodowanie, inaczej niż przy wywłaszczeniu na zasadach ogólnych, gdzie – co do zasady – wydawana była decyzja o wywłaszczeniu po przeprowadzeniu postępowania wywłaszczeniowego, zawierająca m.in. rozstrzygnięcie o odszkodowaniu, terminie jego zapłaty i osobach uprawnionych do odszkodowania (art. 22 ust. 1 ustawy). Po trzecie – art. 53 ust. 2 ustawy w zakresie przyznania odszkodowania odsyłał do "przepisów ustawy dotyczących odszkodowania" natomiast nie do "trybu postępowania wywłaszczeniowego", co sugeruje, że chodziło tylko o materialne przepisy o odszkodowaniu (Rozdział 2 ustawy), zwłaszcza, że w Rozdziale 3 ustawa normowała postępowanie wywłaszczeniowe.

Ten kierunek wykładni wynika z tego, że przy klasycznym wywłaszczeniu przed wszczęciem procedury wywłaszczeniowej wymagane było przeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości. Na etapie przedwywłaszczeniowym sporządzana była opinia biegłych z listy prezydium wojewódzkiej rady narodowej na potrzeby nabycia przez Państwo nieruchomości w trybie cywilnoprawnym (art. 6 ust. 1 ustawy). Z tą regulacją powiązany był art. 21 ustawy. Przepis ten przewidywał, że odszkodowanie ustala się na podstawie wyników rozprawy po wysłuchaniu na niej opinii biegłych. Zatem w rozprawie nie musieli brać udziału biegli. Biegli nie byli w kręgu osób zawiadamianych o rozprawie, co wynika z art. 18 ust. 2 ustawy. Na rozprawie jedynie wysłuchiwało się opinii biegłych, która była sporządzana zasadniczo na etapie rokowań). Treść tej opinii mógł uczestnikom rozprawy odczytać pracownik organu prowadzący rozprawę wywłaszczeniową. W klasycznym postępowaniu wywłaszczeniowym obligatoryjna rozprawa miała swe uzasadnienie w tym, że: nowa osoba mogła zgłosić swe prawo do nieruchomości, rozważano na tym etapie sprawy kwestię niezbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia i zakres wywłaszczenia oraz posiadanie przez ubiegającego się o wywłaszczenie środków na zapłacenie odszkodowania (art. 19 i art. 20 ust. 1 i 2 ustawy). Tego typu kwestie w przypadku przejęcia gruntu przez Państwo z mocy samego prawa nie występowały (por. wyrok NSA z 17 września 2019 r. sygn. akt I OSK 2746/18; wyrok NSA z 26 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 748/18).

Skoro zatem możliwa jest dwuwariantowa wykładnia art. 53 ust. 2 ustawy, to nie można PRN [...] postawić zarzutu wydania decyzji odszkodowawczej z 1973 r. z oczywistym, a więc rażącym w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, naruszeniem art. 21 ustawy.

Sąd podziela stanowisko skarżących, że w toku postępowania odszkodowawczego organ wadliwie ustalił udziały w kwocie odszkodowania na rzecz S. K. i M. D. (zd. K.) i że wynika to z utożsamienia przeddekretowego właściciela przedmiotowej nieruchomości – H. K. (zmarłego w 1945 r.) z jego synem T. K. (zmarłym w 1946 r.).

Jednak błąd ten związany z naruszeniem przepisów proceduralnych, tj. art. 5 i art. 71 § 1 kpa (w brzmieniu na datę wydania decyzji odszkodowawczej) – zdaniem Sądu – w okolicznościach niniejszej sprawy nie mógł być zakwalifikowany jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W niniejszym postępowaniu organ orzekający o odszkodowaniu prowadził korespondencję ze beneficjentkami odszkodowania, o czym świadczą pisma organu z [...] października 1972 r. S. K. i M. D. brały udział w postępowaniu (złożyły oświadczenia i dokumenty żądane przez organ). S. K. i M. D. nie poinformowały organu, że H. K. nie żyje. Przeciwnie złożony do akt własnościowych nieruchomości akt notarialny z [...] kwietnia 1947 r. Rep nr [...] powołuje się na to, że przedmiotowa nieruchomość należy do H. K.. Dokument ten wskazuje, że wypis tego aktu zgodny z oryginałem został wydany w dacie aktu H. K.. Na dokumencie widnieje też podpis M. D.. To zaś wskazuje, że osoby uprawnione do odszkodowania nie sygnalizowały organowi faktu śmierci przedekretowego właściciela przedmiotowej nieruchomości i nie dysponowały wówczas prawomocnym postanowieniem sądu spadku stwierdzającym nabycie spadku po H. K.. Zatem w toku postępowania odszkodowawczego S. K. i M. D. nie mogły wykazać innego stosunku udziałów, niż ten ustalony w decyzji odszkodowawczej.

Sąd zwraca uwagę, że organ administracji państwowej, nawet gdyby miał wiedzę na temat śmierci H. K., nie miałby "własnego" interesu prawnego, aby zainicjować przed sądem postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku. Wnioskodawcą w takiej sprawie sądowej mogły być osoby, których praw dotyczyłby wynik postępowania, w szczególności spadkobiercy (art. 1025 § 1 ówczesnego Kodeksu cywilnego w zw. z art. 506, art. 510 § 1 i art. 669 ówczesnego Kodeksu postępowania cywilnego).

Poza tym Sąd zwraca uwagę, że kwestia niezawieszenia postępowania odszkodowawczego, na podstawie art. 90 § 1 pkt 4 kpa (w brzmieniu na datę wydania decyzji odszkodowawczej), celem ustalenia spadkobierców przeddekretowego właściciela nieruchomości (aktualnych stron postępowania odszkodowawczego – osób uprawnionych do odszkodowania) nie jest w orzecznictwie sądowym kwalifikowana jako wada rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 2 kpa (por. wyrok NSA z 10 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 1340/15; wyrok WSA w Warszawie z 21 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 431/17). NSA stoi na stanowisku, że wedle aktualnie przyjmowanych standardów procesowych, stwierdzenie przez organ, że postępowanie spadkowe nie zostało przeprowadzone, winno skutkować zawieszeniem postępowania. Jednak zdaniem NSA znaczenie miała ówczesna praktyka (z roku 1973) w kontekście oceny rażącego naruszenia prawa. NSA uznał, że ocena naruszenia winna mieć miejsce wedle stanu prawa na dzień wydania decyzji. Decyzja skierowana do spadkobierców niewymienionych z imienia i nazwiska nie była uznawana za decyzję dotkniętą wadą nieważności. W takim przypadku nie można mówić, że decyzja (z 1973 r.) dotknięta jest wadą nieważności z tego powodu, że organ winien był zawiesić postępowanie do czasu ustalenia spadkobierców. Z kolei WSA w Warszawie uznał, że - mając świadomość zgonu byłych właścicieli - należało postępowanie odszkodowawcze zawiesić, na podstawie art. 90 § 1 pkt 4 kpa, do czasu rozstrzygnięcia kwestii następstwa prawnego po spadkodawcy. Jednak WSA w Warszawie stwierdził, że tego rodzaju naruszenie procedury administracyjnej, jako odnoszące się do postępowania poprzedzającego wydanie decyzji, nie mogło prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji odszkodowawczej, zwłaszcza, że osoby z którymi postępowanie było kontynuowane były w rzeczywistości spadkobiercami zmarłych.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie Prezydium Rady Narodowej [...] wydając decyzję odszkodowawczą zachowało niezbędne wymogi wynikające z ustawy. W decyzji odszkodowawczej organ prawidłowo określił osoby uprawnione do odszkodowania, ustalił zgodnie z prawem wysokość odszkodowania i odwołując się do art. 12 ust. 2 ustawy określił termin wypłaty odszkodowania (płatność sumy odszkodowania w kwocie [...] zł najpóźniej w ciągu 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji odszkodowawczej, a nadwyżki ponad tę kwotę w równych ratach rocznych). Organ wskazał też podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania – Fundusz Mieszkaniowy [...]. Decyzja odszkodowawcza zawiera elementy wymienione w art. 99 § 1 kpa. Decyzja odszkodowawcza była zatem wykonalna w momencie jej wydania. Decyzja odszkodowawcza w uzasadnieniu wskazuje podstawę materialnoprawną ustalenia odszkodowania (art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy). Decyzja odszkodowawcza została skierowana do właściwych stron - osób uprawnionych do otrzymania odszkodowania. Decyzja odszkodowawcza weszła do obrotu prawnego, skoro została doręczona stronom – S. K. i M. D. [...] czerwca 1973 r. Osoby uprawnione do odszkodowania nie wniosły odwołania i nie kwestionowały tej decyzji.

Trafnie zatem wskazał Minister, że decyzja odszkodowawcza z 1973 r. nie zawierała wad nieważności wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Skarżący nie wskazali konkretnego przepisu prawa materialnego, który został rażąco naruszony poprzez wadliwe określenie samych udziałów w sumie odszkodowania przypadającej osobom uprawnionym do odszkodowania. Takiego przepisu nie dostrzegł też organ nadzoru, jaki i Sąd.

Biorąc nawet pod uwagę treść art. 22 ust. 1 pkt 3 i 4 i art. 23 ustawy, jako prawną analogię, (przepisów właściwych dla postępowania wywłaszczeniowego wątpliwych do odpowiedniego zastosowania w niniejszej sprawie, z powodów wskazanych we wcześniejszych wywodach), należy wskazać, że ówczesnym (1973 r.) standardem prawnym było ustalenie w decyzji kończącej merytorycznie sprawę wywłaszczeniową: 1) odszkodowania i terminu jego zapłaty, 2) osób uprawnionych do odszkodowania (poprzez wskazanie ich personaliów i adresów), które udowodniły swe prawa do nabytej później przez Państwo nieruchomości.

Zdaniem Sądu tym wymogom sprostało Prezydium Rady Narodowej [...] wydające decyzję z [...] czerwca 1973 r. Wobec tego rację miał Minister Rozwoju, Pracy i Technologii orzekając o odmowie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji odszkodowawczej.

Stwierdzone zaś naruszenie, które eksponują skarżący (wadliwe określenie udziałów osób uprawnionych w zakresie podziału sumy odszkodowania) - którego organ nadzoru i Sąd nie kwestionują – ma mniejszy ciężar gatunkowy. Jest tego rodzaju, że nie podważa legalności głównych filarów tworzących odszkodowawczy stosunek administracyjnoprawny, tj. wysokości odszkodowania i kręgu osób uprawnionych do jego otrzymania ze strony Państwa. Naruszenie podnoszone przez skarżących miało zatem charakter "istotny", ale nie "rażący". W konsekwencji naruszenie to miało mniejszą wagę, aniżeli obowiązująca zasada trwałości decyzji administracyjnych wyrażona w art. 16 § 1 kpa, co nie pozwala na obalenie domniemania ważności decyzji odszkodowawczej. Za utrzymaniem w obrocie prawnym decyzji odszkodowawczej przemawia także zasada stabilizacji po upływie określonego czasu stosunków administracyjnoprawnych, która leży w interesie porządku publicznego, a którą wyraził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.