Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 809/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2018-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 35, art. 28
journal: Dz.U. 2010 nr 217 poz 1427
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.
article: art. 344 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 459
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 października 2018 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzje Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda decyzją z dnia [...] r.,

nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017 r., poz.1257) oraz art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. 2017 r.,poz. 657 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania H. D. od decyzji Burmistrza N., znak [...], z dnia [...] r. orzekającej o wymeldowaniu z pobytu stałego H. D. z lokalu położonego w m. O. gm. N., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ ustalił, że na wniosek J. D. Burmistrz N. przeprowadził postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania H. D. z ww. lokalu. W efekcie tego postępowania, na podstawie art. 35 ustawy

o ewidencji ludności, organ orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego H. D. wskazując, że spełnił on warunek określony w tym przepisie.

Od tej decyzji odwołał się H. D. wskazując na niezebranie pełnego materiału dowodowego na okoliczność, że nie wyprowadził się dobrowolnie

z przedmiotowego lokalu i wnosząc o przeprowadzenie kolejnych dowodów w sprawie.

Wojewoda stwierdził, że w art. 35 ustawy o ewidencji ludności określony został stan faktyczny, w którym organ gminy zobowiązany jest do wydania, z urzędu lub na wniosek strony, decyzji o wymeldowaniu obywatela polskiego z pobytu stałego. Stan faktyczny, o którym mowa ma miejsce wówczas, gdy osoba podlegająca wymeldowaniu opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Zdaniem organu, przesłankę stanowiącą podstawę do wymeldowania jest zatem opuszczenie lokalu. Organ podkreślił, że zameldowanie i wymeldowanie są jedynie aktami rejestracji danych dotyczących pobytu osoby w określonym lokalu bądź ustania tego pobytu w dotychczasowym miejscu (opuszczenie lokalu). Ewidencja ludności służy bowiem zbieraniu informacji w zakresie danych w miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc stanu faktycznego, a nie prawnego. Nie jest ona formą kontroli legalności zamieszkiwania i pobytu. Posiadanie (lub brak) prawa do lokalu pozostaje bez wpływu na ocenę istnienia przesłanek do wymeldowania z pobytu stałego.

Obowiązkiem organów ewidencji ludności jest czuwanie nad prawidłową i zgodną ze stanem faktycznym ewidencją osób, a wiec meldowanie ich tam, gdzie mieszkają i wymeldowanie ich z lokali, które opuścili. Utrzymywanie zameldowania w lokalu, w którym osoba nie zamieszkuje byłoby fikcją meldunkową.

W ocenie organu, w sprawie faktem jest, że H. D. nie mieszka w lokalu w m. O. gm. N. od [...] r. Dowodem na to jest protokół z kontroli meldunkowej tego lokalu z [...] r. przeprowadzonej przez pracownika Urzędu Miejskiego w N. oraz zeznania J. U. i F. U. z [...] r., S. D. z [...] r., J. D. i I. D. z [...]. i z [...] r., a także zeznania H. D. z [...] r. i [...] r.

Nie ma przesłanek do tego by zeznaniom ww. świadków odmówić wartości ocennej, przed przesłuchaniem organ gminy pouczył ich bowiem o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.

W orzecznictwie sądów administracyjnych, utrwalony został pogląd, iż stan "opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu" w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności powinien być przejawem woli osoby opuszczającej lokal. Pojęcie "opuszczenia lokalu" każdorazowo należy jednak odnieść do indywidualnej sytuacji, tym bardziej, że wykładnię tego przepisu, że spełniona jest przesłanka "opuszczenia", jeśli opuszczenie to ma charakter dobrowolny i trwały, wypracowało orzecznictwo sądowoadministracyjne na tle stanów faktycznych, w których najczęściej strony powoływały się na fakt fizycznego uniemożliwiania im pobytu w miejscu zamieszkania, wynikający z bezprawnych działań lub zachowań osób trzecich.

Zdaniem organu odwoławczego, dowody zgromadzone przez organ gminy wskazują na to, że przedmiotowy lokal od wielu lat nie stanowi już miejsca, w którym H. D. skupia swoje interesy życiowe. Faktem jest, że odwołujący się często przebywa w m. O. . Jego pobyt w tej miejscowości nie wynika jednak z faktu zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu lecz spowodowany jest tym, że opiekuje się swoimi zwierzętami (dowód: zeznania F. U. i J. U.

z [...]., S. D. z [...] r.). Z zeznań S. D. - żony H. D. - z [...] r., F. U. z [...] r. oraz J. D. z [...] r. należy wyprowadzić wniosek, że H. D. zamieszkuje w N..

H. D. podnosi, że chciałby ponownie zamieszkać w przedmiotowym lokalu lecz J. D. skutecznie mu to uniemożliwia.

W orzecznictwie sądów administracyjnych, zdaniem organu, utrwalony został pogląd, że stan "opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu" w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności powinien być przejawem woli osoby opuszczającej lokal. Jednocześnie w orzecznictwie tym przyjmuje się, że jeżeli osoba, której postępowanie dotyczy, twierdzi, że została zmuszona do opuszczenia lokalu, jednak nie podejmuje środków prawnych zmierzających do przezwyciężenia przeszkód w swobodnym korzystaniu z lokalu i sąd nie przywrócił jej posiadania lokalu, to uznać należy, że taka osoba opuściła lokal w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności.

Z dokumentów zgromadzonych przez organ gminy wynika, że w sądzie toczyło się postępowanie z powództwa H. D. o przywrócenie mu naruszonego posiadania przedmiotowego lokalu i sąd oddalił to powództwo.

W takim stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, a w szczególności to, że odwołujący się od wielu lat nie mieszka

w przedmiotowym lokalu oraz to, że lokal ten nie stanowi miejsca, w którym koncentrują się jego interesy życiowe, organ uznał, że zachodzą przesłanki do wydania decyzji o wymeldowaniu H. D..

Wojewoda dodał, że o stwierdzeniu, że ww. faktycznie stale mieszka w tym lokalu nie może decydować tylko jego przeświadczenie, że nadal tam mieszka podczas, gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy i jego obiektywna ocena prowadzą do zupełnie odmiennego wniosku. Organ nie twierdzi, że H. D. nigdy nie wróci do miejsca stałego zameldowania, a jedynie stoi na stanowisku, że w chwili obecnej stan faktyczny sprawy uzasadnia wydanie decyzji o jego wymeldowaniu.

Powyższa decyzja została zaskarżona przez H. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżący wniósł o:

1) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody

z oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza N. z dnia [...] r.

i umorzenie postępowania w sprawie wymeldowania z pobytu stałego,

2) zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów niniejszego postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie przepisu prawa materialnego art. 35 w związku z art. 25 ust. 1 ustawy

o ewidencji ludności, poprzez przyjęcie, że adres O. [...] nie jest miejscem stałego pobytu,

2) błędne ustalenie stanu faktycznego, poprzez przyjęcie, że nastąpiło opuszczenie przez skarżącego miejsca stałego pobytu, a skarżący nie koncentruje swojego życia osobistego pod adresem w O.

3) błędne ustalenie stanu faktycznego, poprzez przyjęcie, że w stosunku do skarżącego orzeczona została eksmisja z miejsca zamieszkania w O.

w sytuacji w której Sąd Okręgowy w S. Wydział [...]

w postanowieniu z dnia [...] r. zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych uchylając nakaz opuszczenia przez H. D. nieruchomości, a następcza niemożność powrócenia do lokalu wynikała z zawinionych i celowych działań wnioskodawcy J. D.,

4) błędne ustalenie stanu faktycznego, poprzez przyjęcie przez organ administracyjny, iż wobec H. D. orzeczono zakaz zbliżania się do J. D. ([...]) podczas, gdy postępowanie karne prowadzone przez Sąd Rejonowy w G. nie dotyczyło ww. osoby, a zakaz zbliżania się został orzeczony w stosunku do I. D. ([...]),

5) naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 7 oraz art. 77 § 1 K.p.a., polegające na nie podjęciu przez organ I instancji czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób umożliwiający uniknięcie wątpliwości co do tego, czy nastąpiło dobrowolne opuszczenie miejsca stałego pobytu przez skarżącego (w sytuacji, w której zachowanie to zostało wymuszone, poprzez zastosowanie środka zapobiegawczego, a następnie po jego uchyleniu to zawinione, celowe i uporczywe działanie J. D. spowodowało,

że skarżący nie miał możliwości powrotu do wskazanego miejsca zamieszkania), nadto w jakim miejscu koncentruje się życie osobiste skarżącego.

Skarżący wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt

II K [...], Sąd Rejonowy w G. Wydział II Karny zastosował w stosunku do niego środek zapobiegawczy w postaci nakazu opuszczenia nieruchomości położonej w O. , na okres trzech miesięcy. Wobec powyższego skarżący dostosował się do zastosowanego środka opuszczając tymczasowo miejsce dotychczasowego pobytu. We wskazanej nieruchomości pozostały rzeczy osobiste skarżącego, jego meble i odzież. Na skutek zażalenia złożonego przez skarżącego, już postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...], Sąd Okręgowy w S. uchylił opisany powyżej środek zapobiegawczy. Pomimo powyższego H. D. - na skutek działań J. D. - nie miał możliwości powrotu do wskazanego miejsca zamieszkania. Wyrokiem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy w G. Wydział II skazał H. D. na karę [...] (a nie jak błędnie przyjął w uzasadnieniu decyzji organ J. D.) [...]. W dniu [...] r. orzeczono wobec skarżącego [...].

Skarżący podkreślił, iż pomimo okoliczności, że czasowo utracił prawo do przebywania ww. opisanym lokalu (przynajmniej do czasu zamieszkiwania w nim przez I. D.) to nie opuścił go, jako miejsca swojego stałego pobytu, albowiem jest to miejsce, z którym łączy w dalszym ciągu zamiar stałego pobytu, nadto w tym właśnie miejscu skupia się centrum jest aktywności życiowej. W jego ocenie, powyższe - w sposób pośredni - potwierdza dokumentacja fotograficzna złożona przez skarżącego, z której wynika, iż pod adresem w O. pozostawił umeblowany pokój, odzież, rzeczy osobiste, jak również zeznania samego skarżącego oraz świadków, którzy potwierdzili, że skarżący został wyrzucony z domu (nie opuścił go dobrowolnie), nadto codziennie przyjeżdża do O. , z którym to miejscem jest związany emocjonalnie i w którym przeżył całe swoje życie. Nie bez znaczenia pozostaje także tło i okoliczności opuszczenia domu rodzinnego przez skarżącego, który - po wprowadzeniu przez syna w błąd przepisał na niego gospodarstwo rolne wraz z mieszkaniem, a następnie został tego mieszkania przez niego pozbawiony pomimo tego, że liczył iż właśnie tam będzie miał możliwość spędzić ostatnie lata swojego życia.

Niewątpliwym przy tym pozostaje, iż zgodnie z treścią art. 25 ust. 1 ustawy

o ewidencji ludności, pobytem stałym jest zamieszkanie pod oznaczonym adresem

z zamiarem stałego przebywania. Definicja ta odpowiada zatem treści definicji wskazanej w art. 25 Kodeksu cywilnego, określającej miejsce zamieszkania jako miejsce przebywania z zamiarem stałego pobytu. Z obu wskazanych definicji wynika zatem, iż określenie miejsca zamieszkania, bądź też miejsca stałego pobytu, składa się z dwóch elementów, a mianowicie corpus, tj. rzeczywistego miejsca pobytu oraz animus, tj. zamiaru stałego przebywania. W przypadku zatem skarżącego mamy do czynienia jedynie z opuszczeniem miejsca pobytu, niemniej jednak po stronie skarżącego w dalszym ciągu pozostaje animus, bowiem nadał łączy go

z przedmiotowym miejscem zamiar stałego w nim pobytu, co skarżący podnosił wielokrotnie i czego wyrazem były podejmowane przez niego czynności, jak choćby złożenie pozwu o przywrócenie posiadania (bez znaczenia przy tym pozostaje okoliczność, iż Sąd Rejonowy oddalił powództwo, bowiem po stronie skarżącego

w dalszym ciągu zamiar występuje). Tym samym nie sposób było uznać, że skarżący opuścił stałe miejsce pobytu już choćby ze względu na fakt, iż cały czas zamierza w nim przebywać, zaś w obecnym miejscu pobytu u żony nie zamierza pozostać na stałe. Nie zachodziła zatem hipoteza art. 35 ustawy, a tym samym brak było podstaw do wymeldowania.

Skarżący podkreślił, iż przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego,

w rozumieniu przepisu art. 35 ustawy o ewidencji ludności, jest spełniona wówczas, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Nie bez znaczenia pozostaje, iż skarżący - w celu realizowania przysługującej mu służebności i możliwości ponownego zamieszkania - wystąpił także z wnioskiem o uznanie za wykonane środka zabezpieczającego w postaci zakazu zbliżania.

Te zatem czynności, jak również prowadzone postępowania cywilne, w sposób jednoznaczny potwierdzają, że brak było ze strony skarżącego woli dobrowolnego opuszczenia lokalu, a do tego doszło jedynie na skutek eskalacji konfliktu z partnerką syna i działań podejmowanych przez obdarowanego, a zmierzających do pozbawienia ojca dotychczasowego miejsca zamieszkania.

Zdaniem skarżącego, z zasady prawdy obiektywnej wynika obowiązek organu administracji dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w ten sposób, by stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania prawa. Należy zatem podkreślić, iż kluczowe znaczenie dla niniejszego postępowania miało należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zebrany materiał dowodowy może być zaś uznany za wyczerpujący, jeśli ustalono wszystkie fakty prawotwórcze w sposób niesporny, nie pomijając żadnego z nich, ani też nie pozostawiając bez wyjaśnienia żadnych istotnych kwestii. Ocena natomiast zebranego w sprawie materiału dowodowego z uwzględnieniem obowiązujących przepisów a także reguł doświadczenia życiowego i zasad logiki prowadzi do wniosku, że H. D. nie opuścił stałego miejsca pobytu w tym znaczeniu, że w dalszym ciągu zamierza w nim pozostawać i z lokalem mieszkalnym w O. wiąże swoje centrum spraw życiowych.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanego wyżej kryterium legalności sąd uznał, iż skarga nie może być uwzględniona, bowiem podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie organ prawa nie naruszył. Należy stwierdzić, że organy orzekające w niniejszej sprawie zebrały materiał dowodowy w stopniu umożliwiającym podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia, właściwie go oceniły i wydały decyzje zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym. Podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące niepełnego materiału dowodowego, a także wskazania w decyzji organu I instancji błędnego stanu faktycznego nie zasługują na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 35 ustawy

z dnia z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2018 r., poz. 1382 ze zm.), zgodnie z którym organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Z treści powołanego przepisu wynika jednoznacznie, że do wymeldowania konieczne jest opuszczenie lokalu przez daną osobę oraz niedokonanie przez nią wymeldowania się.

Stosownie do art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności, zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Powinność i jednocześnie uprawnienie do zameldowania w żaden sposób nie wiąże się z prawem do lokalu, a służy jedynie zapewnieniu prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności. Ze względu na ściśle ewidencyjny charakter zameldowania dla oceny jego prawidłowości bez znaczenia pozostają okoliczności łączące się z ochroną prawa własności oraz poszanowania życia prywatnego i rodzinnego oraz domu rodzinnego. Obowiązek meldunkowy nie należy do instrumentów mających te prawa gwarantować, stąd sposób jego realizacji nie wpływa na sferę prawną skarżącego w tej dziedzinie, choć może godzić w jego interes faktyczny.

Obowiązkiem organów administracji prowadzących postępowanie w sprawie

o wymeldowanie jest więc ustalenie, w oparciu o zebrany materiał dowodowy, okoliczności faktycznych, tj. tego, czy dana osoba trwale i dobrowolnie opuściła lokal,

w którym była zameldowana na pobyt stały. Obie wymienione okoliczności, tj. "trwałość opuszczenia" i "dobrowolność opuszczenia" powinny wystąpić łącznie, aby można było uznać, że doszło do wypełnienia przesłanki opuszczenia lokalu na użytek wymienionego przepisu (por. wyrok NSA z dnia 16 grudnia 2011 r., II OSK 1897/10, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Bezsprzecznie dla stwierdzenia, czy dana osoba opuściła określone miejsce, nie wystarcza prosta konstatacja, że osoba ta w tym miejscu nie przebywa. Wypada bowiem ustalić, jakie przyczyny czy motywy spowodowały tę nieobecność, która może mieć przecież charakter jedynie przejściowy lub przemijający. Stąd zamiar osoby opuszczającej lokal ma znaczenie, choć – co wymaga zaakcentowania na gruncie niniejszej sprawy – na podstawie obiektywnie istniejących i konkretnych okoliczności faktycznych sprawy, nie zaś tylko samych oświadczeń zainteresowanej osoby, w których formułuje ona subiektywnie swoją wolę. Musi on wynikać z całokształtu okoliczności faktycznych sprawy i jej uwarunkowań prawnych, takich jak koncentracja interesów życiowych w danym miejscu i obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim (tak również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2015 r., sygn. akt II OSK 2315/14, z dnia 20 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 2036/16).

Odnotowania wymaga także zapatrywanie wypowiedziane w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2016 r., sygn. akt

II OSK 2065/14, że powiązanie przesłanki opuszczenia miejsca stałego zamieszkania z kwestią dobrowolności ma jedynie takie znaczenie, że nie może dojść do wymeldowania tak długo, jak długo zainteresowany może podjąć próby przywrócenia zamieszkiwania, usunięcia skutków zastosowania przymusu, likwidacji stanu niezgodnego z jego wolą, a polegającego na braku możliwości zamieszkiwania. Sąd słusznie zastrzegł równocześnie, że ocena, czy opuszczenie lokalu ma charakter trwały, nie może być oparta na dosłownym rozumieniu trwałości jako stanu, który nie ulega zmianie i być pojmowana jako opuszczenie lokalu "na zawsze". Wystarczające jest, jeżeli okres ten jest dostatecznie długi, gdyż w przeciwnym razie nie byłoby możliwe wymeldowanie osoby, która de facto w lokalu od lat nie przebywa albo przyjeżdża do niego jedynie okazjonalnie.

W niniejszej sprawie rację należy przyznać skarżącemu, że opuszczenie przez niego lokalu spowodowane zostało wydaniem przez Sąd Rejonowy w G. postanowienia o zastosowaniu wobec skarżącego środka zapobiegawczego w postaci nakazu opuszczenia nieruchomości położonej w O. na okres [...] (postanowienie z dnia [...] r., sygn. akt II K [...]), natomiast później skarżący, pomimo uchylenia środka zapobiegawczego już w [...] r., nie miał możliwości powrotu do swojego miejsca zamieszkania na skutek działań J. D..

Należy zauważyć, że choć bezpośrednią przyczyną opuszczenia mieszkania

w miejscowości O. było zastosowanie środka zapobiegawczego przez sąd,

u podstaw zastosowania tego środka leżał narastający konflikt pomiędzy skarżącym

a synem J. D. i jego rodziną, który znajdował potwierdzenie w kolejnych orzeczeniach sądu.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wykształcił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego dla podjęcia decyzji o wymeldowaniu jest co do zasady spełniona wtedy, gdy opuszczenie ma charakter trwały i dobrowolny, niemniej jednak z brzmienia art. 35 ustawy o ewidencji ludności nie wynika wprost, by w każdym przypadku ustalenie dobrowolności opuszczenia miejsca pobytu stałego było konieczne. Mogą bowiem zaistnieć takie sytuacje, w których ustalenie woli osoby, wobec której prowadzone jest postępowanie o wymeldowanie, nie będzie wymagane. l z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Jak bowiem wynika z ustaleń organu, fakt opuszczenia lokalu mieszkalnego przez skarżącego nie budzi wątpliwości, nie jest również sporna okoliczność zamieszkiwania przez niego od wielu lat w N. u żony, bądź w miejscowości O. - na nieruchomości drugiego syna w altance.

Dodać należy, że za równoznaczne z opuszczeniem lokalu, w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności, należy nawet uznać sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana, która nie jest dopuszczona do korzystania z lokalu, nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu (por. wyroki NAS z 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3078/00, z dnia 19 maja 2011r. sygn. akt II OSK 894/10 – choć wyroki dotyczą poprzednio obowiązującej ustawy mają zastosowanie także w obecnym stanie prawnym).

Ochrona prawna, którą skarżący powinien uzyskać, aby powstrzymać wymeldowanie z lokalu realizowana jest na drodze powództwa posesoryjnego w trybie art. 344 § 1 K.c. Skarżący wystąpił do Sądu Rejonowego w G. z pozwem o nakazanie pozwanemu przywrócenia posiadania części nieruchomości położonej w O. gmina N., polegającej na prawie do bezpłatnego korzystania z jednego pokoju na parterze budynku mieszkalnego z wejściem przez kuchnię z używalnością kuchni i łazienki, jednak sąd ten prawomocnym wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt I C [...] oddalił powództwo, przy czym podstawa oddalenia powództwa nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy. Oddalenie powództwa o przywrócenie utraconego posiadania należy traktować jako dorozumianą i następczą akceptację stanu trwałego opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu. Samo wyrażenie woli dalszego zamieszkiwania w opuszczonym lokalu bez zobiektywizowania tej woli jest wystarczającą okolicznością do uznania, że doszło do dobrowolnego opuszczenia lokalu. Takie stanowisko należy uznać za ugruntowane w orzecznictwie zarówno wojewódzkich sądów administracyjnych, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki z dnia 2 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1452/17, z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 998/17, z dnia 24 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 215/17).

W świetle powyższego, fakt opuszczenia przez skarżącego miejsca pobytu stałego jest bezsporny, a skoro jest to wyłączna podstawa wydania decyzji

o wymeldowaniu, nie sposób zarzucić rozstrzygnięciu organu sprzeczności z prawem.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.