Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 601/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 114 ust. 2, art. 115, art. 115a ust. 1, 3, art. 112a pkt 2, art. 113 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1219
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
article: par. 2 ust. 1 pkt 51
journal: Dz.U. 2016 poz 71
law: Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska-Matela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2021 r. sprawy ze skargi L. R.-U., J. U. – wspólnicy w spółce: LJ N. L. R.-U., J.U. Spółka Cywilna z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2021 r. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] marca 2021 r. w sprawie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska poza zakładem – samoobsługowej myjni samochodowej, zlokalizowanej przy ul. [...], na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] (obręb M. P.), prowadzonej przez LJ N. z siedzibą w P..

Powyższe decyzje organów obu instancji zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] października 2020 r. do Starosty [...] nadesłano wystąpienie W. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (zwany dalej: "WWIOŚ") nr [...], w którym przekazano ustalenia z kontroli interwencyjnej działalności gospodarczej prowadzonej przez L. R.-U. i J. U. – LJ N. , dotyczącej myjni samochodowej zlokalizowanej w P. przy ul. [...] (dz. nr ew. [...]). Kontrola dotyczyła hałasu emitowanego przez funkcjonowanie myjni samochodowej na tereny sąsiednie. Zmierzony poziom hałasu na posesji na ul. [...] wyniósł [...] i w związku z tym WWIOŚ wystąpił do Starosty [...] o zbadanie, czy uzyskany wynik pomiarów może w podanej lokalizacji przekraczać dopuszczalne normy. Pomiary dokonane na terenach zabudowy jednorodzinnej przez Centralne Laboratorium Badawczego Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska w P. – pracownię w K. określiły jako najwyższy zmierzony poziom hałasu wyznaczony wskaźnikiem LAeq D wyniósł [...]. Na podstawie pisma z Urzędu Miasta i Gminy P. z dnia [...] listopada 2020 r. ustalono, że dla terenu działku nr [...], na której położona jest instalacja oraz dla działek sąsiadujących nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Organ I instancji w dniu [...] stycznia 2021 r. przeprowadził także własne oględziny i w ich wyniku ustalił, że stosując art. 114 ust. 2 ustawy Prawo o ochronie środowiska uznać należy, że przeważającym terenem zabudowy na analizowanym obszarze jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Z powyższym ustaleniem nie zgodzili się właściciele firmy LJ N. . Organ nie podzielił zgłoszonych przez nich uwag. Wspomnianą decyzją z dnia [...] marca 2021 r. Starosta P. określił dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska poza zakładem – samoobsługowej myjni samochodowej, zlokalizowanej przy ul. [...], na działce oznaczonej nr [...] jak dla terenów zabudowy mieszkaniowej, czyli na [...] dB.

Starosta argumentował, że oceniając sposób wykorzystania terenów sąsiednich pod uwagę wziął jedynie obiekty budowlane położone w bezpośrednim kontakcie z myjnią bo są one w pierwszej linii narażone na oddziaływanie hałasu. Organ w uzasadnieniu swojej decyzji przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawie o sygn. II SA/Gl 119/16 w którym również prezentowano taki pogląd. Organ I instancji odniósł się do planowanych przez spółkę prowadzącą myjnię działań w zakresie podniesienia płotu przy granicy z działką nr [...] stwierdzając, że jest to działanie zasadne, jednakże mające charakter planów.

Starosta P. przytoczył także treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. II OSK 370/13 w którym stwierdza się, że wystarczy jednorazowe przekroczenie określonych w przepisach obowiązującego prawa poziomów hałasu, aby decyzja o dopuszczalnym poziomie hałasu została wydana, a to z uwagi, że ma ona na celu zabezpieczenie osób, na które szkodliwie oddziałuje działalność podmiotu emitującego hałas.

Odwołanie od powyższej decyzji Starosty [...] z [...] marca 2021 r. złożyli L. R.-U. oraz J. U. będący właścicielami LJ N. zarzucając:

1. błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na wynik sprawy, a to przez przyjęcie, że dopuszczalny poziom hałasu emitowanego przez działalność odwołujących zlokalizowanej na działce nr [...] należy oceniać przy uwzględnieniu istnienia od strony zachodniej zabudowy jednorodzinnej, tj. na poziomie [...], podczas gdy prawidłowa ocena tego stanu powinna prowadzić do wniosku, że tereny na które oddziałuje działalność odwołujących mają charakter mieszkaniowo-usługowy, w konsekwencji czego należy przyjmować dopuszczalny poziom emitowanego hałasu na poziomie [...] dB,

2. błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wynik sprawy, polegający na przyjęciu, że na działce o nr [...], bezpośrednio graniczącej z działką odwołujących, działalność polegająca na usługach stolarskich sprowadza się wyłącznie do wskazania siedziby, zaś faktyczna działalność prowadzona jest w innej lokalizacji, podczas gdy prawidłowo przeprowadzone postępowanie wyjaśniające na działce o nr [...] powinno prowadzić do wniosku, że prowadzone są na niej usługi stolarskie, skutkiem czego organ naruszył zasadę równego traktowania wymienioną w art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego,

3. naruszenie art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie z urzędu przez organ I instancji znanego mu aktu notarialnego Repertorium [...] numer [...] z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie sprzedaży przez Miasto i Gminę P. na rzecz odwołujących działek nr [...] i [...], z którego w § 2 pkt 4 wynika, że obszar obejmujący swym zasięgiem ww. działki ustalony został jako strefa mieszkalno-usługowa, skutkiem czego organ I instancji winien był przyjąć, że tereny na które oddziałuje działalność odwołujących mają charakter mieszkaniowo-usługowy, w konsekwencji czego należy przyjmować poziom emitowanego hałasu na poziomie [...] dB.

Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2021 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy w całości.

W motywach rozstrzygnięcia organ II instancji przytoczył dotychczasowy stan faktyczny sprawy oraz przepisy ustawy Prawo o ochronie środowiska, z których wynika kompetencja do wydania przez organ ochrony środowiska decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu i te dotyczące zakwalifikowania terenów. Dodatkowo SKO wskazało na treść rozporządzenia Ministerstwa Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku.

Kolegium podzieliło ustalenia organu I instancji co do rodzajów zabudowy na terenach sąsiadujących z myjnią i również stwierdziło, że dominuje zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna.

Odnosząc się do przedłożonego do odwołania aktu notarialnego Kolegium stwierdziło, że nie ma on znaczenia w sprawie, albowiem w wydaniu decyzji o ustaleniu dopuszczalnych norm hałasu decyduje faktyczne wykorzystanie terenów.

Skargę na powyższą decyzję Kolegium Odwoławczego w K. złożyli L. R.-U. i J. U. reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucając:

1. Naruszenie przepisu art. 115a ust. 1 w zw. z art. 114 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r. poz. 1219), dalej jako: P.o.ś., w zw. z § 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 roku w wprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz. 112) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że doszło do przekroczenia norm hałasu, co w konsekwencji doprowadziło do wydania przez organ odwoławczy decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji;

2. Naruszenie przepisu art. 114 ust. 2 p.o.ś. poprzez błędne przeprowadzenie procedury ustalenia przeznaczeněa terenu, pominięcie przez organ odwoławczy (a także przez organ I instancjě), że jeżeli teren może być zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust 2 pkt 1 p.o.ś. , to wówczas uznaje się, iż dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu, którym w przedmiotowej sprawie jest zabudowa mieszkaniowo-usługowa i wielorodzinna

3. Naruszenie art. 7, 77 i 80 KPA, poprzez dowolną, błędną ocenę zebranego materiału dowodowego, błędne ustalenie, ze hałas powstający na terenie myjni oddziałuje na teren zabudowy mieszkaniowe jednorodzinnej, podczas gdy teren ten należałoby zaliczyć do zabudowy mieszkaniowo-usługowej

4. Naruszenie przepisów art. 7, 77 i 80 KPA, poprzez dowolną, błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak wszechstronnej analizy formalnej przeprowadzonych pomiarów hałasu, w szczególności sprawozdania Centralnego Laboratorium Badawczego Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska Oddział w P. - pracownia w K., co skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych, uznaniem przez organ odwoławczy, a także przez organ I instancji), że wadliwie ustalono dopuszczalny, dozwolony poziom hałasu i w konsekwencji wydaniem zaskarżonej decyzji.

5. Naruszenie art. 76 § 1 KPA, poprzez uznanie przez organ odwoławczy (a także przez organ I instancji) że okoliczność występowania w otoczeniu działki oznaczonej nr [...] (obręb M. P.) — od strony północnej, południowej ě zachodniej - zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, a na wschód od przedmiotowej działki zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego, wynika z pisma Urzędu Miasta i Gminy P. z dnia [...] listopada 2020 roku (znak [...]), podczas gdy w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 P.o.ś., właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów, a organem właściwym jest Starosta, w związku z czym stanowisko organu gminy co do faktycznego zagospodarowania i wykorzystania terenu nie ma charakteru wiążącego, a co najwyżej może być brane pod uwagę tak, jak każdy inny dowód podlegający ocenie organu, zatem organ odwoławczy (a także organ I instancji) błędnie przypisał temu pismu przymiot dokumentu urzędowego.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżący:

I. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c PrPostSądAdm, wnieśli o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także o uchylenie w całości poprzedzającej jej decyzje Starosty [...] z dnia [...] marca 2021 roku,

II. na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 PrPostSądAdm, wnieśli o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżących, kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych;

III. na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 PrPostSądAdm, wniesli o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji, a na wypadek, gdyby Organ nie uwzględnił przedmiotowego wniosku, na podstawie art 61 § 3 PrPostSądAdm wnoszę o uwzględnienie niniejszego wniosku przez Sąd.

Zdaniem Skarżących dokonując oceny rodzaju najbliższej zabudowy narażonej w pierwszej linii na oddziaływanie hałasu organy nie uwzględniły działki z zabudową wielorodzinną nr [...], która znajduje się w odległości około [...] m od terenu, na którym położona jest myjnia mimo, że nie jest to działka bezpośrednio przylegająca. Dalej Skarżący wskazali na działki, które według ich oceny są w najbliższej odległości narażone na hałas pochodzący z myjni, dokonując ich przypisania do poszczególnego rodzaju zabudowy. L. R.-U. i J. U. w dalszej kolejności wskazali na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 maja 2018 r., sygn. II SA/Gl 293/18 nawiązujący do regulacji art. 114 ust. 2 p.o.ś. Według Skarżących przeważającą odległość wokół terenu myjni stanowią takie, na których dopuszczalna wartość (poziom) hałasu wynosi [...] dB, a więc wykazany poziom [...] jej nie przekracza.

Na rozprawie w dniu [...] października 2021 r. pełnomocnik Skarżących wnosił i wywodził jak w skardze i podkreślił, że tylko dwie działki znajdują się w zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej – działki o nr [...] oraz [...], a pozostałe działki od strony północnej i południowej nie podlegają ochronie akustycznej, z kolei dwie działki od strony wschodniej zabudowane są budynkami wielorodzinnymi.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w decyzji w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, i obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.).

W ramach sprawowanej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Z mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Kontrola sądowa sprowadza się zatem do badania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej także jako "k.p.a."), czy dokonano prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, który znajduje oparcie w zebranym materiale dowodowym, a następnie zastosowano właściwą podstawę prawa materialnego, i to wszystko znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a.

Przeprowadzona w tak zakreślonych ramach sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji doprowadziła Sąd do uznania, że akt ten odpowiada prawu. Organy administracji publicznej I oraz II instancji prawidłowo i w stopniu wystarczającym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ustaliły stan faktyczny sprawy, który Sąd przyjmuje i uznaje za podstawę do swoich dalszych rozważań.

Materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r., poz. 1219, zwana dalej: "p.o.ś.").

Zgodnie z przepisem art. 115 a ust. 1 p.o.ś. w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu; za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźnika hałasu LAeq D lub LAeq N. Zgodnie z art. 378 ust. 1 p.o.ś. organem właściwym w sprawie wydania tego rodzaju decyzji jest starosta.

Na podstawie art. 112 a pkt 2 p.o.ś. wskaźniki hałasu LAeq D lub LAeq N to wskaźniki hałasu mające zastosowanie do ustalania i kontroli warunków korzystania ze środowiska w odniesieniu do jednej doby: LAeq D - równoważny poziom dźwięku A dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00), LAeq N - równoważny poziom dźwięku A dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00).

W decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu, określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu LAeq D i LAeq N w odniesieniu do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, na które oddziałuje zakład (art. 115a ust. 3 p.o.ś.). Decyzji nie wydaje się jeżeli hałas powstaje w związku z eksploatacją dróg, linii kolejowych, linii tramwajowych, kolei linowych, portów oraz lotnisk lub z działalnością osoby fizycznej niebędącej przedsiębiorcą.

Zgodnie z art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. zróżnicowane dopuszczalne poziomu hałasu określone zostały w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014, poz. 112), z rozróżnieniem przeznaczenia terenów. Dla terenów pod zabudowę mieszkaniową wynoszą one LAeq D= 50 dB i LAeq N=40 dB, natomiast dla terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego, a także terenów mieszkaniowo-usługowych wynoszą one LAeq D= 55 dB i LAeq N= 45 dB. Określenia rodzaju terenów (w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) dokonują właściwe organy na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów (art. 115 p.o.ś.).

W art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. zawarto delegację dla ministra właściwego do spraw środowiska do określenia, w drodze rozporządzenia, dopuszczalnych poziomów hałasu dla wyszczególnionych w tym przepisie rodzajów terenów. Są to tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową (pkt 1a), pod szpitale i domy opieki społecznej (pkt 1b), pod budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży (pkt 1c), na cele uzdrowiskowe (pkt 1d), na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (pkt 1 e), na cele mieszkaniowo-usługowe (pkt 1 f). Co do zasady – zgodnie z art. 114 ust. 1 p.o.ś. - miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powinien wskazywać, które z terenów objętych planem można zaliczyć do terenów wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś., a więc z planu powinno pośrednio wynikać, na których terenach obowiązują dopuszczalne poziomy hałasu określone rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826 ze zm.).

W powyższych przepisów wynika, że organ administracji ma obowiązek wyznaczenia obszaru analizowanego i dokonania oceny, jaki rodzaj terenu przeważa na tym obszarze, ale dotyczy to tylko obszaru, który podlega ochronie przed hałasem. Punktem wyjścia dla ustalenia, czy na danym obszarze obowiązują dopuszczalne poziomy hałasu powinno być ustalenie źródła emitującego hałas i zasięgu jego oddziaływania. Jeżeli teren, na który oddziałuje hałas jest faktycznie zagospodarowany i wykorzystywany w ten sposób, że można zaliczyć go do kategorii wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś., to należy ustalić obowiązujące na tym terenie dopuszczalne poziomy hałasu określone w powołanym wyżej rozporządzeniu.

Podkreślić należy, że w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów (art. 115 p.o.ś.) oraz jeżeli teren może być zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, uznaje się, że dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu (art. 114 ust. 2 p.o.ś.). Zidentyfikowanie istnienia w obszarze oddziaływania akustycznego jednego z terenów wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. oznacza, że to ten teren, w konkretnych granicach, podlega ochronie. Nie ma przy tym znaczenia, że w sąsiedztwie znajduje się obszar nie wymagający ochrony akustycznej, np. niezabudowany, czy zabudowany garażami, jak w niniejszej sprawie. W tym miejscu wskazać należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione w uzasadnieniu wyroku z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1028/11 (dostępny www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"), którym wyjaśniając to zagadnienie Sąd wskazał, że "Przepisy ustawy – Prawo ochrony środowiska nakładają na organ obowiązek wyznaczenia obszaru analizowanego i dokonania oceny, jaki rodzaj terenu przeważa na tym obszarze, ale dotyczy to tylko obszaru, który podlega ochronie przed hałasem. Punktem wyjścia dla ustalenia, czy na danym obszarze obowiązują dopuszczalne poziomy hałasu powinno być ustalenie źródła emitującego hałas i zasięgu jego oddziaływania. Jeżeli teren, na który oddziałuje hałas, jest faktycznie zagospodarowany i wykorzystywany w ten sposób, że można zaliczyć go do kategorii wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy, to należy ustalić obowiązujące na tym terenie dopuszczalne poziomy hałasu określone w powołanym wyżej rozporządzeniu".

W niniejszej sprawie, zatem kluczowe znaczenie dla określenia dopuszczalnych poziomów hałasu emitowanego przez zakład Skarżących miało ustalenie, jakie rodzaje terenów sąsiadują z terenem działki, na której prowadzona jest myjnia. Zarzuty skargi dotyczą m.in. prawidłowości tych ustaleń. Nie budziło jednak wątpliwości, że dla przedmiotowego terenu myjni oraz terenu sąsiadującego nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Ze zgromadzonych akt administracyjnych sprawy wynika, że w dniu [...] października 2020 r. uprawniony i wyspecjalizowany organ, Centralne Laboratorium Badawcze Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska Oddział w P. – Pracownia w K., przeprowadził kontrolne pomiary poziomu hałasu w środowisku na terenie nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] (dz. nr ew. [...]), na której prowadzona jest działalność gospodarcza – myjnia samoobsługowa pojazdów (k. 80 - 82v akt adm. I inst.). Punkty pomiarowe zlokalizowano na terenie z zabudową mieszkaniową jednorodzinną (co do tego zagadnienia jest przedmiotowy spór) - od strony zachodniej działki Skarżących (ul. [...]) oraz na terenie z zabudową mieszkaniową wielorodzinną - od strony wschodniej działki Skarżących (ul. [...] sąsiadujących z kontrolowaną działalnością. Najwyższy zmierzony podczas kontroli poziom hałasu wyznaczony wskaźnikiem LAeq D wyniósł [...] dB. Poziom ten zmierzono w punkcie pomiarowym zlokalizowanym na terenie posesji zabudowanej przy ul. [...]. Drugi punkt kontrolny zlokalizowano był w świetle otwartego okna mieszkania na [...] kondygnacji budynku wielorodzinnego przy ul. [...] I [...] w P.. Nie stwierdzono eksploatowania myjni w porze nocnej, co było niesporne, gdyż Skarżący zaniechali prowadzenia myjni w tej części doby. W świetle powyższych pomiarów Starosta prawidłowo wyznaczył teren oddziaływania hałasu emitowanego do środowiska w wyniku działalności przedmiotowej myjni (k. 67 akt adm. I inst.). Zdaniem Sądu, brak było okoliczności kwestionujących zasięg wyznaczonego terenu oddziaływania hałasu, a nadto w świetle oświadczeń Skarżących nie kwestionowali oni tak zakreślonego zasięgu oddziaływania hałasu poza zakładem Skarżących. W tym stanie rzeczy, dla oceny przeważającego rodzaju terenu znaczenie ma faktyczne zagospodarowanie i wykorzystanie działek znajdujących się w powyżej zakreślonym obszarze oddziaływania hałasu emitowanego poza zakład skrzących.

Kolejnym krokiem było zbadanie, czy hałas emitowany poza zakładem Skarżących naruszał normy określone w Rozporządzeniu. W wyniku przeprowadzonej przez organ I instancji kontroli i sporządzonego z niej sprawozdania W. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wystąpił do Starosty [...] o zbadanie czy uzyskane wyniki pomiarów wskazują na występowanie w środowisku hałasu o poziomie wyższym od dopuszczalnego i ewentualne określenie w drodze decyzji dopuszczalnych poziomów hałasu. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie kwestionowały analizy dokonanej przez upoważniony do tego podmiot. Również Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie dopatrzył się uchybień formalnych w przeprowadzonych pomiarach hałasu, w związku z czym niezasadny jest zarzut Skarżących, jakoby organy dopuściły się braku wszechstronnej analizy formalnej materiału dowodowego w sprawie.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia określenia przeważającego rodzaju terenu i w konsekwencji – przyjęcie odpowiedniej wartości dopuszczalnego hałasu w środowisku.

Zgodnie z art. 115 p.o.ś. w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - jak w niniejszej sprawie - oceny, czy przedmiotowy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów. Do tego przepisu stosuje się odpowiednio regulację art. 114 ust. 2 p.o.ś. zgodnie z którą, jeżeli teren może być zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, uznaje się, że dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone, jak dla przeważającego rodzaju terenu.

W kontrolowanej decyzji słusznie Kolegium przyjęło za prawidłowe ustalenia organu I instancji, iż od strony wschodniej działki [...], na której zlokalizowana jest przedmiotowa działalność, w odległości około [...] m znajduje się zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna (działki nr [...], [...], [...], [...]). Od strony południowej w odległości około [...] m znajduje się zabudowa garażowa (działki nr [...], [...], [...], [...]). Od strony zachodniej w odległości [...] m znajduje się zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna (działki nr [...], [...], [...], [...]). Natomiast od strony północnej znajduje się budynek gospodarczy.

Według oceny Skarżących przedstawionej w skardze w najbliższej odległości od działki Skarżących narażonej na hałas jest:

1. działka nr [...] w odległości ok. [...] m, która stanowi zabudowę mieszkaniowo-usługową,

2. działka nr [...] w odległości ok. [...] m, która stanowi zabudowę jednorodzinną,

3. działka nr [...] w odległości ok. [...] m, która stanowi zabudowę wielorodzinną,

4. działka nr [...] w odległości ok. [...] m, która stanowi zabudowę wielorodzinną,

5. działka nr [...] w odległości ok. [...] m, która stanowi zabudowę jednorodzinną,

6. działka nr [...] w odległości ok. [...] m, która stanowi zabudowę mieszkaniowo-usługową.

W tym miejscu podzielić należy stanowisko organów, że ochronie akustycznej w niniejszej sprawie nie podlega zabudowa garażowa na działce nr [...], w odległości ok. [...] m (na południe od zakładu objętego kontrolą) oraz zabudowana budynkiem gospodarczym działka nr [...] w odległości ok. [...] m zlokalizowana na północ od działki Skarżących. Nadto, na terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej znajdującej się od strony wschodniej działki Skarżących, zgodnie z wnioskami z pomiarów (punkt pomiarowy nr [...]), ostatecznie nie określono wartości LAeq D równoważnego poziomu dźwięku A, albowiem niemożliwe okazało się wyznaczenie dla tego punktu poziomu hałasu, jaki jest emitowany do środowiska z uwagi na nieodróżnialny poziom tego hałasu od tła akustycznego (k. 82 akt adm. I inst.). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela ustalenia organów i poczynione wnioski w powyższym zakresie.

Przedmiotem dalszej analizy pozostała, zatem zachodnia część zakreślonego terenu, na który zakład emituje hałas, stanowiąca zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, bądź mieszkaniowo-usługową, co było istotą sporu.

W tym miejscu dodać należy, że zgodnie z informacją nadesłaną w dniu [...] listopada 2021 r. przez Burmistrza P. analizowany teren nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w związku z czym na podstawie art. 115 p.o.ś. należało dokonać oceny poszczególnych działek na podstawie faktycznego ich zagospodarowania i wykorzystania. We wspomnianym piśmie Burmistrz zasugerował, że tereny sąsiadujące z działką nr [...] pod względem akustycznym należy zakwalifikować jako: tereny zabudowy jednorodzinnej na północ, południe i zachód od przedmiotowej działki, przy czym najbliżej położona działka o tej funkcji to dz. nr [...] granicząca z nią bezpośrednia; tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego na wschód od działki Skarżących (k. 76 akt adm. I inst.).

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko, że pismo Burmistrza nie może być samodzielną podstawą (samodzielnym dowodem) pozwalającą na uznanie, że mamy do czynienia z konkretnym rodzajem obszaru chronionego akustycznie w rozumieniu art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. Pismo takie powinno być poparte innymi dowodami, np. analizą organu wraz ze zdjęciami, która obrazuje faktyczne zagospodarowanie obszaru analizowanego, dowodem z przeprowadzonych oględzin obszaru analizowanego (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 września 2016r. o sygn. akt IV SA/Po 313/15 oraz z dnia [...] sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 336/16, CBOSA).

Organ wydający decyzję I instancji w niniejszej sprawie w dniu [...] stycznia 2021 r. przeprowadził oględziny instalacji samoobsługowej myjni samochodowej, zlokalizowanej przy ul. [...] w P., na działce oznaczonej nr [...], a także oględzin w zakresie zagospodarowania i wykorzystania terenów sąsiednich, na które oddziałuje zakład Skarżących. W wyniku powyższych czynności przyjąć należy, że organy administracji zebrały wszechstronny materiał dowodowy pozwalający na ocenę rodzaju terenu, na który oddziałuje zakład Skarżących w zakresie emisji hałasu, a następnie samodzielnie dokonały jego całościowej oceny. Nietrafny jest więc zarzut Skarżących jakoby organy błędnie nadały stanowisku Burmistrza przymiot dokumentu urzędowego i bez analizy całego materiału dowodowego przyjęły jego założenia.

Zdaniem Sądu, przyjęty w niniejszej sprawie przez organy przeważający rodzaj terenu jako mieszkaniowy jednorodzinny jest trafny. Zasadnie ustalono, że decyzją należy określić dopuszczalną normę hałasu przy zastosowaniu wskaźników odpowiednich dla terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, albowiem taka zabudowa przeważa na analizowanym obszarze od strony zachodniej, podlegającym ostatecznej ocenie akustycznej, mającej istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Organy właściwie przyjęły, że dla oceny przeważającego rodzaju terenu znaczenie mają działki nr [...], [...], [...], [...] i [...], objęte zakreślonym terenem, na które oddziałuje zakład. Na działkach tych zlokalizowana się zabudowa mieszkaniowa. Działki o nr [...], [...], [...] zarówno zdaniem organu, jak i Skarżących, bezsprzecznie stanowią teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Natomiast co do działki nr [...] Skarżący podnosili, że jej przeznaczenie jest mieszkaniowo-usługowe, co wynika z przedłożonego wyciągu z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG), wygenerowanego ogólnie dostępnego informatycznego systemu w dniu [...] lutego 2021r., z którego wynika, że zarejestrowana jest pod adresem P., ul. [...] nr [...] "działalność taksówek osobowych" (k. 35 akt adm. I inst.). Zwrócić jednak należy uwagę, że działalność ta została zawieszona, a nadto z istoty działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług taksówkowych wynika, że teren tej działki nie może być faktycznie wykorzystywany na tego rodzaju usługi – działka jest zatem faktycznie zagospodarowana i wykorzystywana jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

Sporne przede wszystkim było przeznaczenie terenu działki o nr [...]. W toku postępowania organy zasadnie ustaliły, że pod wskazanym adresem prowadzona jest działalność gospodarcza - Usługi Stolarskie G. B.. Zdaniem Skarżących ten fakt pozwala na określenie rodzaju tego terenu jako przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniowo-usługową. To natomiast sprawia, że na zachód od działki nr [...] znajdowałaby się działka, na której dopuszczalna wartość (poziom) hałasu wynosi [...] dB. Taki poziomu hałasu nie przekracza natomiast poziomu hałasu emitowanego przez działalność Skarżących.

Zdaniem Sądu nie sposób zgodzić się z twierdzeniami Skarżących, że teren ten jest terenem o zabudowie mieszkalno-usługowej. Organy zasadnie przyjęły, że na terenie działki nr [...] zarejestrowana jest siedziba działalności gospodarczej, ale na tym terenie taka działalność usługowa nie jest faktycznie prowadzona. Przedmiotowa działka nie jest zatem faktycznie wykorzystywana na działalność usługową, a tylko na cel mieszkalny jednorodzinny. Faktyczna działalność usługowa prowadzona jest w innym miejscu, nieobjętym terenem akustycznego oddziaływania zakładu. Powyższe ustalono w wyniku bezpośredniej rozmowy pracownika organu kontrolującego teren myjni i terenów sąsiadujących w dniu [...] stycznia 2021 r. z G. B. właścicielem zakładu stolarskiego. Zarówno organy, jak i Sąd nie mają podstaw do kwestionowania prawdziwości oświadczenia przedsiębiorcy, zwłaszcza że z protokołu oględzin wynika, że działalność stolarska nie była faktycznie prowadzona na terenie działki [...] Mając zatem na uwadze przesłankę faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego terenu (art. 115 p.o.ś.) zasadnie przyjęły organy, że sporny teren na którym znajduje się działka nr [...] stanowi zabudowę mieszkalną jednorodzinna, a nie mieszkalno-usługową. W związku z tym nie sposób uznać, jak to podnoszą Skarżący, że teren działki nr [...] stanowi teren zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Uwzględnić należy także pogląd, iż jednostkowe prowadzenie działalności gospodarczej (ogólniej: uzupełniającej funkcji usługowej) w zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej nie może prowadzić do uznania, że na całym relewantnym obszarze mamy do czynienia z przeważającymi terenami mieszkaniowo-usługowymi – jak chcą tego Skarżący (wyr. WSA w Poznaniu z sygn. akt IV SA/Po 359/20, CBOSA).

W świetle treści art. 115 p.o.ś. kluczowe jest to, jakie faktyczne wykorzystanie terenu przeważa na danym obszarze, na który oddziałuje przedmiotowa działalność myjni. Poza kwestionowaną działką nr [...], na pozostałych działkach położonych na zachód od myjni dominuje zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, zatem to ta przeważająca zabudowa wyznacza rodzaj faktycznego zagospodarowania i wykorzystania terenu, na który akustycznie oddziałuje myjnia – a tą jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, która korzysta w zaostrzonej ochrony przed hałasem na poziomie [...] dB.

Reasumując, stwierdzić należy, że Sąd w pełni podziela trafność określenia granic analizowanego terenu i przyjęcia w konsekwencji przeważającego rodzaju terenu jako zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Organ słusznie określił, że tereny podlegające ochronie akustycznej wokół terenu myjni stanowią aż cztery działki o przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną (działki o nr [...], [...], [...], [...], [...]), w tym dwie z nich bezpośrednio graniczą z działką, na której znajduje się myjnia, a więc przeważającym rodzajem faktycznej zabudowy jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, która podlegać winna największej ochronie przed hałasem.

W rozpoznawanej sprawie, zasadnie przyjęły organy obu instancji, że zaistniały podstawy do wydania rzeczonej decyzji określającej dopuszczalny poziom hałasu na poziomie [...] dB.

W ocenie Sądu, podstawową kwestią jest bowiem ochrona przez niekorzystnym oddziaływaniem hałasu - wystarczy bowiem jednorazowe przekroczenie dopuszczalnych poziomów, by mogła być wydana decyzja zgodnie art. 115a p.o.ś. w celu zabezpieczenia prawa osób, na które oddziałuje działalność tego podmiotu na ponadnormatywnym poziomie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia18 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 6/10, CBOSA).

W ocenie Sądu, nie doszło także do naruszenia zasad postępowania administracyjnego zarzuconych w skardze, a także Sąd nie doszukał się ich z urzędu. W tym stanie sprawy skarga okazała się niezasadna, a jej zarzuty nie odniosły zamierzonego skutku.

Na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić w całości, jak Sąd orzekł w wyroku.