Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 914/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, 8,  art. 75  par. 1,  art. 77  par. 1,  art. 80 i  art. 107  par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 15  ust. 1
journal: Dz.U. 1955 nr 18 poz 107
law: Dekret z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw, związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej K. C. kwotę 888 (osiemset osiemdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z [...] r. w przedmiocie przejścia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości rolnej.

Decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z [...] r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej

w I., na podstawie art. 15 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu

i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz. U. Nr 18, poz. 107, dalej jako dekret z 18 kwietnia 1955 r.), orzekło o przejściu z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości rolnej – jako opuszczonej - położonej we wsi G., zapisanej w księdze wieczystej [...] o powierzchni [...] ha na nazwisko M. B.

Wnioskiem z [...] r. K. C. (jedna ze spadkobierczyń M. B.) wystąpiła o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w I. z [...] r.

Decyzją z [...] r. Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...] r. uzasadniając, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego przedmiotowa nieruchomość rolna spełniała warunki do uznania jej za opuszczoną, ponieważ właściciel gospodarstwa M. B. już od [...] r. zaprzestał uprawy gruntów. W latach [...] – [...] grunty zagospodarowała rolnicza spółdzielnia produkcyjna, a następnie państwowe gospodarstwo rolne. Oceniając przesłankę rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ stwierdził, że miałoby ono miejsce, gdyby bezspornie można było ustalić, że przejęta nieruchomość nie była przez M. B. opuszczona,

a w przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie zachodzi.

Odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła K. C.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] r. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że wydanie decyzji o przejściu nieruchomości na własność Państwa poprzedzone zostało wywiadem przeprowadzonym przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w I. z Przewodniczącym Gromadzkiej Rady Narodowej w J. co do stanu zagospodarowania nieruchomości położonych we wsi G. Ustalenie odnośnie opuszczenia przez M. B. nieruchomości wynika ze sporządzonej [...] r. notatki. Odnosząc się do zeznań przesłuchanych w sprawie świadków, na okoliczność ustalenia stanu faktycznego istniejącego na gruncie, organ odwoławczy stwierdził, że pozostają one w sprzeczności z treścią dokumentów dotyczących przejęcia gospodarstwa, a ponadto są identyczne w swoim brzmieniu. W ocenie organu wynika z nich, że grunty M. B. przed wydaniem decyzji z [...] r. uprawiane były przez jednostki gospodarki uspołecznionej. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że ogólnikowe oświadczenia świadków złożone ponad [...] lat po przejęciu nieruchomości nie mogą skutecznie podważyć ustaleń dokonanych przez właściwe organy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Wojewody [...] , że nieruchomość rolna oznaczona nr [...] o pow. [...] ha położona we wsi G., spełniała przesłanki z art. 15 dekretu z 18 kwietnia 1955 r., ponieważ została nabyta przez M. B. na podstawie dekretu PKWN

z 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, a następnie przez niego opuszczona przed wejściem w życie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. tj. przed dniem 29 kwietnia 1955 r. Poza tym decyzja z [...] r. nie została zaskarżona w ustawowym terminie, co dowodzi, że zarówno właściciel nieruchomości jak

i członkowie jego rodziny akceptowali przejęcie jej na własność Państwa. Tym samym organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi złożyła K. C.. Skarżąca podniosła, że z notatki służbowej z [...]r., na którą powołuje się organ nie można wywodzić, dlaczego "uzgodniono", że rolnicy opuścili działki rolne, a już z pewnością nie można wywodzić, że opuścili je w [...] r. Wskazała, że decyzja, której stwierdzenia nieważności się domaga została wydana w dwa dni po sporządzeniu notatki, co zdaniem skarżącej uniemożliwiało stronie ustosunkowanie się do twierdzeń w niej zawartych. W ocenie skarżącej sama analiza wspominanej notatki pozwala na uznanie, że decyzja z [...]r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Dodatkowo skarżąca podniosła, że nawet gdyby przyjąć, że opuszczeniem było zagospodarowanie działki przez państwowe gospodarstwo rolne, to nastąpiło to dopiero w [...] r., a więc już po wejściu w życie dekretu z [...] r. Nie było więc podstaw do stwierdzenia przejścia nieruchomości M. B. na własność Państwa w trybie art. 15 tego dekretu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 maja 2013 r.

w sprawie I SA/Wa 2310/12 oddalił skargę. Sąd stwierdził, że podstawą przejścia na własność Państwa przedmiotowego gospodarstwa był przepis art. 15 dekretu

z 18 kwietnia 1955 r. W sprawie miała również zastosowanie ustawa z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz. U. Nr 39, poz. 174) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z 5 maja 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 39, poz. 198), których decyzja z [...] r. nie powołuje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w niniejszej sprawie organ dysponował bardzo ubogim materiałem dowodowym, gdyż mimo wystąpień do Archiwum Państwowego w B., Sądu Rejonowego w I., Wójta Gminy I. i Starostwa Powiatowego w I., nie udało się odnaleźć kompletnych akt archiwalnych dotyczących przejścia przedmiotowej nieruchomości na własność Państwa. Również z zeznań przesłuchanych w sprawie świadków nie wynika w sposób nie budzący wątpliwości czy i kiedy były właściciel opuścił nieruchomość, natomiast, jak wynika z uzasadnienia weryfikowanej decyzji opuścił ją w [...] r. W ocenie Sądu I instancji istotne jest również to, że przed wydaniem decyzji z [...] r. sprawa była zbadana na szczeblu Gromadzkiej Rady Narodowej w J., której przewodniczący stwierdził, że M. B. opuścił swoje grunty. Na tę okoliczność została sporządzona notatka służbowa z [...] r. Sąd nie podzielił stanowiska zawartego w skardze, że już sama analiza wspomnianej notatki pozwala na stwierdzenie, że decyzję wydano z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu, trudno przyjąć, że dyskwalifikuje ją określenie "uzgodniono, że rolnicy opuścili działki". Sąd uznał, że jakkolwiek nie jest to najtrafniejsze określenie, to jednak nie przesądza

o potwierdzaniu nieprawdy przez osobę ją sporządzającą, bądź zaplanowanym działaniu zmierzającym do pozbawienia własności. Nie jest jej wadą również to, że nie zawiera informacji, gdzie w dniu jej sporządzenia zamieszkiwali zainteresowani rolnicy, w tym M. B.

Sąd wskazał, że w sprawie przesłuchano świadków, jednakże ich zeznania pozostają

w sprzeczności z treścią dokumentów i są niemal identyczne w swoim brzmieniu. Sąd podzielił stanowisko organów, że takie ogólnikowe oświadczenia złożone po ponad [...] latach nie mogą skutecznie podważyć ustaleń dokonanych w sprawie przez właściwe organy i nie mogą służyć jako jedyne i wiarygodne źródło dla podważenia sporządzonej wówczas dokumentacji sprawy.

Sąd I instancji podkreślił, że oceniana w postępowaniu nadzorczym decyzja miała charakter deklaratoryjny - gospodarstwo rolne, które zostało opuszczone przechodziło

z mocy prawa na własność Państwa. Organ miał tylko poczynić ustalenia, czy taka nieruchomość może zostać zaliczona do kategorii nieruchomości opuszczonych. Pojęcie gospodarstwa rolnego opuszczonego zostało zdefiniowane w rozporządzeniu Rady Ministrów z 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych,

w świetle którego, warunkiem przejęcia gospodarstwa na rzecz Skarbu Państwa było łączne spełnienie dwóch wymogów: opuszczenie gospodarstwa oraz zaniechanie uprawy w całości lub w znacznej części. Sąd zauważył również, że twierdzenia strony, iż przedmiotowe gospodarstwo zostało przejęte przez PGR wbrew stanowisku i woli M. B., nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła K. C. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

1. prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 1 dekretu z 18 kwietnia 1955 r., art. 2 ust. 1 ustawy z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym, a także przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 5 maja 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych, poprzez nietrafne przyjęcie, że przepisy te dopuszczały uznanie nieruchomości rolnej należącej do M. B. za gospodarstwo opuszczone, które mogło zostać przejęte na własność Państwa, a tym samym naruszenie także art. 156 § 1 pkt 2 kpa

2. przepisów postępowania, tj.:

a) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 8 i 11 kpa, gdyż Sąd winien był uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa

b) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo że zebrany materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły potwierdzić, czy nieruchomość M. B. mogła być uznana za gospodarstwo opuszczone

w rozumieniu art. 15 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. Sąd przyjął uzasadnienie organu oparte głównie o materiał dowodowy, który budził uzasadnione wątpliwości, co do jego kompletności. Sąd nie dostrzegł, że materiał ten mógłby zostać uzupełniony

o dokumenty potwierdzające stan zagospodarowania nieruchomości, tym bardziej, że strona podnosiła, iż nieruchomość była zagospodarowana i strona uzyskała takie dokumenty z Archiwum Państwowego w B. Powyższe zarzuty skarżąca rozwinęła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. K. C. podnosząc, że organ nie wywiązał się z obowiązku zebrania całego materiału dowodowego dla właściwego wyjaśnienia sprawy, w tym faktu wniesienia przez M. B. gruntów do R. S. P. "[...]" w G. załączyła do skargi kasacyjnej reprodukcję akt tej spółdzielni uzyskaną po wyroku Sądu I instancji z Archiwum Państwowego w B. Wskazała, że z akt tych wynika, iż M. B. był członkiem Spółdzielni. Skarżąca podniosła, że do czasu założenia Spółdzielni ([...] r.) M. B. gospodarował na swoich gruntach, a po utworzeniu Spółdzielni grunty były przez nią zagospodarowane, co najmniej do kwietnia [...] r.

Skarżąca kasacyjnie wyraziła również wątpliwość, czy Wojewoda [...] był organem właściwym do orzekania w pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 16 kwietnia 2015 r. w sprawie I OSK 2057/13 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądził na rzecz K. C. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd II instancji podzielił zarzut skargi kasacyjnej odnośnie nieprawidłowo prowadzonego postępowania wyjaśniającego. Wskazał na wątpliwości, jakie budzi notatka sporządzona na dwa dni przed wydaniem decyzji z [...] r.,

a więc trzynaście lat po roku [...], który uznano za rok opuszczenia przez M. B. przedmiotowego gospodarstwa rolnego. Tym bardziej, że notatka ta została uznana przez organy jako jedyny dowód w sprawie, mimo, że przesłuchano też trzech świadków pod odpowiedzialnością karną. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zeznania świadków nie są jednobrzmiące, a ich podobieństwo wynika najprawdopodobniej z zadanych każdemu świadkowi takich samych pytań, których lista znajduje się w aktach sprawy. Sąd II instancji wskazał, że nie wiadomo jakie dokumenty sprawy miał na myśli organ odwoławczy i Sąd I instancji, skoro w uzasadnieniu wyroku wskazano, że "ustalenie co do opuszczenia przez M. B. nadanej mu nieruchomości wynika ze sporządzonej w dniu [...] r. notatki". Innych dokumentów Sąd I instancji nie wymienił, gdyż nie ma ich w aktach. Jeśli zaś chodzi o notatkę, to nie wskazuje ona na rok opuszczenia gospodarstwa i jest niejasna w swej treści, zwłaszcza gdy chodzi o określenie: "uzgodniono, że rolnicy opuścili działki". Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również na znajdujący się

w aktach druk decyzji w przedmiocie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa opuszczonych nieruchomości rolnych. Na jednej z kopii decyzji nie ma wpisanej daty opuszczenia gospodarstwa, a na innej kopii data jest wpisana.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że organy, a później Sąd I instancji, nie przyznały należytej wagi informacjom przekazywanym przez skarżącą, odnośnie przystąpienia przez M. B. do rolniczej spółdzielni produkcyjnej, w której gospodarował w latach [...]-[...]. Informacje o tym wraz z nazwą spółdzielni: "[...]" znajdują się także w protokołach z zeznań świadków. K. C. załączyła do skargi kasacyjnej kserokopie uzyskanych przez nią z Archiwum Państwowego w B. dokumentów rejestrowych R. S. w. "[...]". Stanowią one źródło informacji dotyczących okoliczności związanych z członkowstwem M. B. w tej spółdzielni. Ze Statutu spółdzielni wynika, że obowiązkiem każdego członka jest wniesienia wkładu gruntowego i że członek "zachowuje prawo własności swego wkładu gruntowego i prawo przekazania go swoim spadkobiercom". Spółdzielnia prowadziła działalność przynajmniej do kwietnia 1956 r. Powyższe zapisy i informacje nie potwierdzają, w ocenie NSA, ustaleń faktycznych poczynionych przez organ odwoławczy w postępowaniu nadzwyczajnym i zaakceptowanych przez Sąd I instancji, które stanowiły podstawę wydania decyzji z [...] r. orzekającej o przejęciu nieruchomości rolnej – jako opuszczonej - przez M. B. na rzecz Skarbu Państwa. Uwzględnienie wszystkich okoliczności i prawidłowa ocena zebranych całościowo dowodów mogły doprowadzić do odmiennych wniosków w zakresie ustaleń faktycznych, będących podstawą decyzji z [...]r., w konsekwencji – do odmiennej oceny zastosowania prawa materialnego (subsumcji) przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w I. tj. oceny, czy zastosowane art. 15 ust. 1 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. oraz w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 5 maja 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych mają związek z prawidłowo ustalonym stanem faktycznym.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także na odrębne unormowanie zagadnienia przejmowania przez Skarb Państwa opuszczonych gospodarstw rolnych w art. 15 ust. 1 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. i w art. 2 ust. 1 ustawy z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu. Tylko w art. 1 ustawa z 13 lipca 1957 r. nowelizuje przepisy dekretu, natomiast przepis art. 2 stanowi samodzielną jednostkę normatywną, która określa nową przesłankę, niezależną od dotychczas istniejących, umożliwiającą przejęcie opuszczonego gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa. Łączenie obu źródeł prawa, w kontekście poszukiwania podstawy prawnej dla orzeczenia w sprawie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości rolnej – jako opuszczonej przez M. B. nie znajduje uzasadnienia także w płaszczyźnie ustaleń faktycznych.

Odnosząc się do wyrażonej w skardze kasacyjnej wątpliwości, czy Wojewoda [...] był organem właściwym do orzekania w pierwszej instancji Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że najistotniejsze jest ustalenie, czy ostateczna decyzja,

w stosunku do której toczy się obecnie postępowanie w sprawie stwierdzenia jej nieważności, została wydana przez organ "szczebla podstawowego" czy "wojewódzkiego". Jeżeli weryfikowaną decyzję ostateczną wydał organ I instancji, organem właściwym do stwierdzenia jej nieważności będzie wojewoda. Natomiast jeżeli decyzja będąca przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności została wydana przez organ II instancji, organem właściwym do orzekania

o nieważności będzie minister.

Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Warszawie zważył, co następuje.

Na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2015 r. Sąd dopuścił dowód z poświadczonych za zgodność odpisów akt rejestrowych R. S. W. "[...]"

w G., załączonych przez skarżącą do skargi kasacyjnej, a pozyskanych

z Archiwum Państwowego w B..

Zgodnie z art. 190 ppsa sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. W niniejszej sprawie Sąd ten wskazał na odrębne unormowanie zagadnienia przejmowania przez Skarb Państwa opuszczonych gospodarstw rolnych w art. 15 ust. 1 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. i w art. 2 ust. 1 ustawy z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu. Zwrócił uwagę, że tylko

w art. 1 ustawa z 13 lipca 1957 r. nowelizuje przepisy dekretu, natomiast przepis art. 2 stanowi samodzielną jednostkę normatywną, która określa nową przesłankę, niezależną od dotychczas istniejących, umożliwiającą przejęcie opuszczonego gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa.

Decyzja będąca przedmiotem postępowania nadzorczego została wydana na podstawie przepisu art. 15 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym. Przepis ten w ustępie 1 stanowił, że gospodarstwo rolne (działka pracownicza, rzemieślnicza itp.) nabyte na podstawie przepisów o przeprowadzeniu reformy rolnej lub o ustroju rolnym

i osadnictwie, lecz opuszczone przez właściciela przed wejściem w życie niniejszego dekretu, przechodzi z mocy prawa na własność Państwa - bez odszkodowania i wolne od obciążeń, z wyjątkiem służebności gruntowych.

W niniejszej sprawie kwestią sporną jest, czy właściciel nieruchomości opuścił ją przed dniem wejścia w życie dekretu, tj. przed dniem 29 kwietnia 1955 r. Otóż zebrane

w sprawie dowody oraz dopuszczony przez Sąd dowód z akt rejestrowych R. S. W. "[...]" w G. podważają stanowisko organów nadzoru odnośnie opuszczenia przez M. B. gospodarstwa rolnego w [...] r. Nie można bowiem podzielić stanowiska organów, że dowodem opuszczenia gospodarstwa jest notatka z [...] r. sporządzona przez przewodniczącego Gromadzkiej Rady Narodowej. Z notatki tej nie wynika konkretny rok opuszczenia gospodarstwa i nie wiadomo co oznacza sformułowanie "uzgodniono z przewod. GRN (...), że niżej podani rolnicy opuścili swoje działki". Nie można zgodzić się z Ministrem, że powyższa notatka świadczy o przeprowadzeniu wywiadu z przewodniczącym Gromadzkiej Rady Narodowej w zakresie stanu zagospodarowania nieruchomości, gdyż nie wynika to z jej treści. Z kolei znajdujący się w aktach formularz decyzji na jednej z kopii nie ma wpisanej daty opuszczenia gospodarstwa, a na innej ma wpisaną datę. Z przyczyn wyżej omówionych dokumenty te nie mogą w sposób jednoznaczny przemawiać za przyjęciem tezy o opuszczeniu przez M. B. swojego gospodarstwa w [...] r., jak uznały to organy nadzoru. Wobec tego, że skarżąca w toku postępowania administracyjnego podnosiła, że M. B. przystąpił do rolniczej spółdzielni, w której gospodarował, a także okoliczność powyższa wynika z zeznań świadków (ze wskazaniem nazwy spółdzielni), to obowiązkiem organów było zbadanie, czy i kiedy M. B. przystąpił do spółdzielni i czy wraz z przystąpieniem wniósł do tej spółdzielni grunt i kto na nim gospodarował. Otóż, jak wynika z akt rejestrowych spółdzielni "[...]", M. B. był członkiem tej spółdzielni od dnia jej powstania. Na zebraniu organizacyjnym został wybrany do sądu koleżeńskiego (protokół z ogólnego zebrania założycielskiego z [...] r.). Spółdzielnia została zarejestrowana postanowieniem Sądu Powiatowego w B. z [...] r., sygn. [...]. W [...] r. M. B. został wybrany w skład zarządu. Statut Spółdzielni w § 2 ust. 1 stanowił, że wszystkie grunty orne oraz inne użytki i nieużytki, lasy i wody posiadane przez członków Spółdzielni łączy się celem wspólnego gospodarowania – z tym, że każdy członek Spółdzielni zachowuje prawo własności swego wkładu gruntowego i prawo przekazania go swoim spadkobiercom. Natomiast jak wynika z uchwały Spółdzielni nr [...] z [...] r. w sprawie zatwierdzenia uchwały Spółdzielni o rozwiązaniu zespołowej gospodarki, członkowie podjęli uchwałę m.in. o treści: "zdać ziemię na Skarb Państwa, którą przejmie zespół PGR [...], a członkowie Spółdzielni przechodzą jako pracownicy do PGR [...]". Organy nadzoru powinny więc dokonać oceny tych dokumentów w kontekście przesłanek z art. 15 ust. 1 dekretu z 18 kwietnia 1955 r. Gdyby okazało się, że M. B. wniósł do spółdzielni swoje nieruchomości rolne, a następnie po rozwiązaniu zespołowej gospodarki zostały one przekazane na rzecz Skarbu Państwa pod zagospodarowanie przez PGR, to nie jest możliwe, aby w [...] r. opuścił on gospodarstwo. Podkreślić należy, że spółdzielnia istniała od [...] r. do [...] r. (przesłanka opuszczenia gospodarstwa z art. 15 ust.1 dekretu – to przed [...] r.). O zagospodarowaniu ziemi przez spółdzielnię zeznawali także świadkowie,

a świadek J. R. zeznał, że od [...] r. gospodarstwo było uprawiane przez PGR.

Wobec powyższego uznać należy, że zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 8, 75 § 1, 77§ 1, 80, 107 § 3 kpa

w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, z przyczyn wyżej omówionych. Organy naruszyły także przepis art. 15 ust.1 dekretu, jako wzorzec kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym, gdyż nie ustalając prawidłowo stanu faktycznego sprawy uznały, że kontrolowana w postępowaniu nadzorczym decyzja nie narusza przepisu prawa materialnego.

Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności, Sąd orzekł jak

w sentencji wyroku, z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 152 oraz art. 200 ppsa.

Ponownie rozpoznając sprawę organ dokona oceny zebranych w sprawie dowodów,

w tym także dowodu z akt rejestrowych spółdzielni oraz uwzględnieni stanowiska przedstawione w niniejszym uzasadnieniu oraz wyrażone w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2015 r. w sprawie I OSK 2057/13.