Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 674/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia NSA - Ewa Jóźków, Asesor sądowy w WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - Agata Milewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2004 r. sprawy ze skargi "A." Sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W postępowaniu celnym dotyczącym sprowadzonych z zagranicy leków importer tego towaru "A." Sp. z o.o. w W., wniosła o wystąpienie do Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO) o wyrażenie opinii doradczej w przedmiocie wpływu udzielonej importerowi przez eksportera zniżki (rabatu) pierwotnie zafakturowanej ceny towaru na wartość celną przedmiotu importu i o zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie celnej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W.

Zdaniem importera, kwestia wpływu udzielonego po zgłoszeniu celnym rabatu (zniżki) na wartość celną, stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego i uzasadnia zawieszenie postępowania celnego do czasu uzyskania wnioskowanej opinii.

Postanowieniem z dnia [...].11.2003 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. odmówił zawieszenia postępowania celnego w sprawie ustalenia rzeczywistej wartości celnej leków objętych procedurą dopuszczenia do obrotu wg SAD nr [...] z dnia [...].01.2001 r.

Na skutek zażalenia strony, Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z dnia [...].02.2004 r. Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, wskazując w uzasadnieniu, że przedstawiona przez importera kwestia nie stanowi zagadnienia wstępnego, które wymagałoby rozstrzygnięcia przez inny organ i nie uzasadnia zawieszenia postępowania celnego.

W skardze z dnia 24.03.2004 r., uzupełnionej pismem procesowym z dnia 24.08.2004 r., Spółka "A." wniosła o uchylenie obu powyższych postanowień, zarzucając naruszenie:

- przepisów art. 120, art. 122, art. 124, art. 180, art. 201 § 1 pkt 2 i art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej;

- przepisów art. 91 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej;

- postanowień Porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu 1994 (zał. do Dz. U. z 1995 r. Nr 98, poz. 483 ze zm.);

- art. 68 i 69 traktatu stowarzyszeniowego z Unią Europejską.

Skarżąca wyraziła pogląd, że zagadnieniem wstępnym w sprawie administracyjnej jest przesądzenie, czy właściwe jest korygowanie wartości transakcyjnej wynikającej z faktury handlowej na potrzeby ustalenia wartości celnej, gdy po dokonaniu zgłoszenia celnego kupujący otrzyma rabat od swojego dostawcy oraz że organem właściwym do rozstrzygnięcia tego zagadnienia jest Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej WCO.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Orzekając w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W myśl art. 201 § l pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego organ celny zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania na omawianej podstawie uzależnione jest zatem od łącznego wystąpienia trzech przesłanek:

- postępowanie administracyjne (celne) jest w toku,

- istnieje zagadnienie wstępne oraz

- rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Jeśli chodzi o tę ostatnią przesłankę, to organ musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym, którego ocena, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie i nie było wcześniej prawomocnie przesądzone (v. Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski, C.H. Beck, W-wa 2003, s. 430).

Z zagadnieniem prejudycjalnym mamy do czynienia jedynie wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy celnej uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej. Nie powstaje zatem w przypadku, gdy na rozpatrzenie i wydanie decyzji celnej mogą mieć wpływ ustalenia faktyczne dokonane przez wskazany w przepisie inny organ lub sąd. W doktrynie prawa administracyjnego istnieje również zgodność co do tego, że o ile "zagadnienie" wykazuje jedynie pośredni, luźny związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego. Mogą wiązać się z nim określone skutki procesowe, ale powstanie takiego "zagadnienia" nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego (v. G. Łaszczyca, PiP 2002/7/63, Pojęcie zagadnienia wstępnego w kpa). Ilustracją takiego stanowiska jest np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 1996 r. (SA/Gd 2548/95, Lex nr 28957), który wypowiedział się, że nie jest zagadnieniem wstępnym wyrażenie przez uprawnione podmioty stanowiska w sprawie oceny klasyfikacji Systematycznego Wykazu Wyrobów (SWW) GUS. W tym wypadku nie następuje bowiem rozstrzygnięcie zagadnienia materialnoprawnego.

Zdaniem skarżącej, wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w toczącym się postępowaniu o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenie kwoty wynikającej z długu celnego, uzależnione jest od uprzedniego wyjaśnienia (udzielenia porady) przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO) kwestii wpływu rabatu na wartość celną towaru w sytuacji, gdy rabat ten został przyznany importerowi po dacie dopuszczenia towaru do obrotu na polskim obszarze celnym.

Wypowiadając się w zakresie zasadności odmowy uwzględnienia wniosku o zawieszenie postępowania w sprawie zmierzającej do wydania orzeczenia merytorycznego, należy w pierwszym rzędzie zauważyć, iż strona skarżąca w sprawie o zawieszenie postępowania celem rozstrzygnięcia wstępnego zagadnienia prawnego nawiązuje ściśle do całokształtu materiału dowodowego toczącej się sprawy merytorycznej i dokonanej przez siebie oceny tego materiału, tym samym narzucając własną wersję stanu faktycznego mającą uzasadniać wniosek. Kwestią sporną jest bowiem między innymi to, czy rabat został importerowi przyznany przed, czy po dacie dopuszczenia towaru do obrotu na polskim obszarze celnym. Łączące importera i eksportera umowy zawarte przed importem towarów ustalały zasady przyznawania rabatów. W ocenie organów celnych zawarcie umowy o udzielaniu zniżek przed importem towarów przesądza o wpływie postanowień tej umowy na wartość celną towarów, natomiast w ocenie skarżącej zniżki przyznawane były dopiero po odprawie i nie mogły mieć wpływu na wartość celną.

Przez pojęcie "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć wstępne "zagadnienie prawne", tymczasem w sprawie nie tyle chodzi o wyjaśnienie rozbieżności prawnych, a o spór co do faktu. Kwestia rzeczywistego przysługiwania stałego rabatu na sprowadzany towar importerowi, a w konsekwencji zasadność uznania, że wartość celna towaru odbiega od deklarowanej, podlegają swobodnej ocenie organu administracyjnego i mogą być kwestionowane w trybie instancyjnym lub w drodze skargi do sądu administracyjnego, nie zaś w drodze wcześniejszego występowania do WCO o "wydanie porady".

Należy ponadto zauważyć, iż postanowienia art. III lit. d i g Konwencji o utworzeniu Rady Współpracy Celnej przewidują jako funkcje Rady udzielanie zaleceń w celu zapewnienia jednolitości w interpretacji i stosowaniu m.in. Konwencji w sprawie wartości celnej towarów oraz udzielanie z własnej inicjatywy lub na prośbę zainteresowanych Rządów informacji lub porad w sprawach celnych oraz udzielanie zaleceń w tym zakresie. Są to kompetencje Rady ujęte w formie zaleceń, informacji i porad i nie wynika z tych postanowień norma prawna, która ocenę takiej kwestii, jak wpływ udzielonej przez eksportera zniżki wartości (ceny) transakcyjnej towaru na wartość celną, rezerwowałaby dla Rady i wyłączała w tym zakresie właściwość krajowych organów celnych.

Dotyczy to również powołanych przez skarżącą postanowień Porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu 1994, które określają funkcje Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO), również ujęte w formie możliwości konsultowania zagadnień związanych z ustalaniem wartości celnej, dostarczania informacji i wydawania opinii doradczych w tym zakresie. Także z tych postanowień nie wynika norma prawna, która w zakresie obejmującym rozstrzygnięcie co do skutków zniżki ceny towaru w odniesieniu do jego wartości celnej wyłączałoby właściwość krajowych organów celnych i właściwym w tym przedmiocie czyniła Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej.

Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie NSA pogląd, iż w wypadku zwrócenia się organu administracji państwowej o opinię do organu zwierzchniego, nie występuje kwestia zagadnienia wstępnego, od którego rozstrzygnięcia zależy wydanie decyzji. Tym samym nie zachodzi możliwość zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § l pkt 4 kpa, który to przepis odpowiada w swej treści art. 201 § l pkt 2 Ordynacji podatkowej (tak w wyroku z 17 marca 1988 r., SAB/Gd 14/87 - ONSA 1988, Nr l, poz. 41). To stanowisko należy zastosować także w sytuacji, gdy uprawnionym do wydania opinii jest organ organizacji międzynarodowej.

W konkluzji stwierdzić należy, że wpływ zniżki ceny na wartość celną towaru nie stanowił w niniejszej sprawie zagadnienia wstępnego, rozstrzygnięcie w tym zakresie należało do krajowych organów celnych i nie zachodziła w sprawie podstawa do zawieszenia postępowania celnego.

Wobec tego, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało oddalić skargę jako niezasadną.

POSTANOWIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: sędzia B. Wasilewska

stwierdza, że wyrok z dnia 8 września 2004 r. Sygn. Akt V SA/Wa 674/04

jest prawomocny od dnia 11 listopada 2004 r.

Za zgodność z oryginałem

Na oryginale właściwy podpis.