Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 691/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2009-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Asesor WSA Joanna Brzezińska Protokolant Starszy Specjalista Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi C.L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2007 oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2007 roku C.L. złożył w Biurze Powiatowym Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: PB LOR ARiMR) wniosek o przyznanie płatności na rok 2007 w postaci: jednolitej płatności obszarowej (JPO), deklarując do jej uzyskania powierzchnię 355,63 ha i uzupełniającej płatności obszarowej (UPO ) deklarując do jej uzyskania powierzchnię 301,59 ha. W związku z losowym wytypowaniem gospodarstwa wnioskodawcy w dniu [...] lipca 2007 roku została w nim przeprowadzona inspekcja terenowa przez firmę G. w wyniku której stwierdzono zaniżenie powierzchni deklarowanej w stosunku do powierzchni stwierdzonej działek rolnych B,C,E,F,H,L,Ł,M,O,P,R,T,U,W, AU, BA, BF, BG, Bl, BJ, BK, BL, BN, BP, BT, BY, CB, CC, CD i zawyżenie powierzchni zadeklarowanej do stwierdzonej działki rolnej BO jak też ustalono, iż ogólna powierzchnia działek rolnych wynosi 375,85 ha. Wnioskodawca obecny przy niej nie wnosił uwag. W dniach [...] września 2007 roku w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy przeprowadzona została sprawdzająca kontrola metodą inspekcji terenowej, przeprowadzona przez inspektorów z Biura Kontroli na Miejscu OR ARiMR. Wnioskodawca nie był o jej terminie powiadomiony. W wyniku tej kontroli stwierdzono nieprawidłowości w postaci większej powierzchni deklarowanych we wniosku działek rolnych A, AW, BM, BR, BU, CE i Y od powierzchni stwierdzonej, mniejszą deklarowaną powierzchnię działek rolnych AG, AU, B, BA, BG, BH, Bl, BN, BP, BT, BW, C, CD, E, F, L, Ł, T i U od powierzchni stwierdzonej. Nadto na działce rolnej BU' stwierdzono nieużytek (co zakwalifikowano do oznaczenie w protokole kontroli kodem DR 18 - nieprowadzenie w dniu działalności rolniczej ), na działce l i K samosiejki drzew iglastych i liściastych, chwasty wieloletnie ( co oznaczono kodem DR 18 ), na działce Ł brak zabiegów zapobiegających rozprzestrzenianiu się chwastów (oznaczone kodem DR 14 - działka rolna w całości lub w części nie jest utrzymywana w dobrej kulturze rolnej).

Prowadzona była też równolegle weryfikacja wniosku w trybie kontroli administracyjnej i w związku z ujawnionymi nieprawidłowościami co do powierzchni niektórych zgłoszonych działek i do wnioskodawcy w dniu [...] października 2007 roku skierowano wezwanie do złożenia wyjaśnień. W dniu [...] października 2007 roku do BP OR ARiMR wpłynęły dwa oświadczenia C.L. oraz korekta wniosku. W pierwszym z oświadczeń skarżący wskazał, iż jest właścicielem działki nr [...] o pow. 71,61 i sam użytkuje ją rolniczo prowadząc na niej w 2007 roku uprawę prosa, a pozostałe 12 ha użytkując jako łąkę i ugór. W drugim z oświadczeń stwierdził ,iż powierzchnia działek [...] jest zgodna ze stanem faktycznym i deklaracją we wniosku. W dniu [...] stycznia 2008 roku przesłano wnioskodawcy raport z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach [...] września 2007 roku z informacją, iż przy naliczaniu płatności uwzględniane będą wyniki tej kontroli. W piśmie nadesłanym do OR ARiMR [...] stycznia 2008 roku skarżący zarzucił, iż podczas kontroli w marcu 2007 roku działka [...] była świeżo zaorana a na działkach [...] znajdował się sad, co wskazuje że utrzymywane były w dobrej kulturze rolnej zaś o kontroli z miesiąca września został powiadomiony z czteromiesięcznym opóźnieniem. Jego zdaniem kontrola została przeprowadzona z naruszeniem przepisów art. 31 ust. 4 ustawy o dopłatach rolnych i art. 25 ust 1 rozporządzenia 796/2004 UE i jej wyniki nie mogą stanowić podstawy decyzji administracyjnej. W odpowiedzi udzielonej pismem dnia [...] marca wnioskodawca poinformowany został, iż działka [...], nie była przedmiotem kontroli przeprowadzonej we wrześniu 2007 roku, zaś w ocenie organu kontrola mogła się odbyć podczas nieobecności producenta rolnego, została przeprowadzona w sposób prawidłowy, a jej wyniki odzwierciedlą stan faktyczny w terenie.

Decyzją z dnia [...] maja 2008 roku nr [...] Kierownik Biura Powiatowego OR ARiMR przyznał skarżącemu wnioskowane płatności w łącznej kwocie 183 362, 44 zł w tym:

- jednolitą płatność obszarową (JPO) w wysokości 95 309,95 zł tj. pomniejszoną o 8 272,06 zł.

- uzupełniającą płatność obszarową (UPO) w wysokości 88 052,49 tj. pomniejszoną o 889, 42 zł.

W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż powierzchnia co do której naliczona została JPO wynosi 343,51 ha w związku z czym początkowa kwota tej płatności wynosiła 103 582,01 zł. Obniżenie JPO spowodowane było stwierdzoną różnicą między powierzchnią działek rolnych zadeklarowaną we wniosku ( 355,63 ha ) a powierzchnią stwierdzoną ( 345, 51 ha ) wynoszącą 12,12 ha. Różnica ta stanowi 3,53 % i ze względu na fakt, iż mieści się w przedziale 3%-30% powierzchni stwierdzonej skutkuje zastosowaniem pomniejszenia w wysokości dwukrotnej wykrytej różnicy czyli 7 309, 33 zł ( 12,12 ha x 2 x 301,54 zł/ha ). Kolejną przyczyną zmniejszenia płatności JPO było niezastosowanie się do podstawowych wymogów w zakresie zasad dobrej kultury rolnej. Z tej przyczyny zmniejsza się całkowitą kwotę płatności, które mają być przyznane w danym roku kalendarzowym w którym doszło do wystąpienia niezgodności, o 1 % co stanowi kwotę 962,73 zł ( 103582,01 zł -7 309,33 zł = 96 272,68x1%).

Co do płatności UPO organ l instancji wskazał, iż płatność ta została naliczona od całej powierzchni zgłoszonej do jej uzyskania (301,59 ha ). Zmniejszenie UPO przysługującej zważywszy na zgłoszoną powierzchnię do tej płatności w kwocie 88 941,91 zł nastąpiło w wyniku niestosowania się do wymogów dobrej kulturze rolnej i nastąpiło w wymiarze 1% co stanowi 889,42 zł ( 88 941,91 zł x1% ). Tym samym kwota przysługującej płatności UPO wyniosła kwotę 88 052,49 zł ( 88941,91 zł -889,42 zł).

W odwołaniu od tej decyzji C.L. zarzucił, iż oparta ona została wyłącznie na ustaleniach kontroli z dnia [...] września 2007 roku z pominięciem ustaleń poprzednich kontroli przeprowadzanych w dniach dnia [...] marca 2007 roku i [...] lipca 2007 roku, w toku których nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości i prawidłową uprawę ziemi. Wywodził, iż jest oczywistym, że w okresie od pierwszej do ostatniej kontroli z uwagi na upływ czasu mógł wystąpić samoistny rozsiew chwastów. Nie zmienia to faktu, iż wymagane zabiegi zostały wykonane stąd nie można zarzucać mu, iż na kontrolowanych działkach nie jest prowadzona działalność rolnicza. Ponownie zarzucił że kontrola w dniach [...] września została przeprowadzona z naruszeniem prawa, nie został o jej terminie zawiadomiony, zaś o jej wynikach poinformowano go dopiero po cztrech miesiącach ([...] stycznia 2008 roku ).

Decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 roku Dyrektor OR ARiMR , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 10, 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, póz. 1071, z późn. zm.- powoływanej jako Kpa ) oraz na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( Dz. U. z 2008 roku, Nr 98, póz. 634 ) oraz art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm.), art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20.1 1.2004 r., str. l ze zm.), art. 7 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) Nr 2019/93, (WE) Nr 1452/2001, (WE) Nr 1453/2001, (WE) Nr 1454/2001, (WE) Nr 1868/94, (WE) Nr 1251/1999, (WE) Nr 1254/1999, (WE) Nr 1673/2000, (EWG) Nr 2358/71 i (WE) Nr 2529/2001 (Dz. Urz. WE Nr L 270 z 21.10.2003 r., str. l ze zm.) w związku z art. 66 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ) ze zm.) oraz w związku z § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 roku w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. Nr 46, póz. 309 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. Dokonując ustaleń faktycznych zbieżnych z ustaleniami organu l instancji w zakresie nieprawidłowości ujawnionych w wyniku weryfikacji wniosku wskazał, iż w zakresie działek ewidencyjnych nr [...], na których stwierdzono powierzchnię większą od uprawnionej do uzyskania jednolitej płatności obszarowej, w zakresie działek ewidencyjnych nr [...], na których stwierdzono powierzchriię większą od uprawnionej do uzyskania jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej, działka ewidencyjna nr [...], oznaczona jako działka rolna AG, położona w [...] nie znajduje się w ewidencji gruntów, dla działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia całkowita zadeklarowana we wniosku jest różna od powierzchni całkowitej, wynikającej z ewidencji gruntów, dla działek ewidencyjnych nr [...], powierzchnia gruntów rolnych ogółem jest różna od sumy powierzchni części działek rolnych w granicy działki ewidencyjnej, powierzchni gruntów rolnych na działce ewidencyjnej niezgłoszonych do programów pomocowych oraz zalesionych, dla działki rolnej oznaczonej jako AW powierzchnia jest większa od największego spójnego obszaru uprawnionego do uzyskania jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej, w zakresie działki ewidencyjnej nr [...] wystąpił konflikt krzyżowy ( działka została zgłoszona do płatności przez więcej niż jednego producenta rolnego). Dokonując analizy zaskarżonej odwołaniem decyzji organ II instancji uznał iż nie narusza ona prawa. Wskazał, iż zgodnie z Rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1973/2004 z 29 października 2004 roku ustanawiającym szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców wynika, iż z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych zgodnie z definicją zawartą w art. 72 Rozporządzenia (WE) Nr 796/2004 jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź wizji lokalnej wykryte zostanie, iż ustalona różnica między zadeklarowanym a wyznaczonym obszarem w rozumieniu art. 2 pkt. 22 Rozporządzenia (WE) Nr 796/2004 przekracza 3 % lecz nie więcej niż 30 % wyznaczonego obszaru, to kwota jaka ma być przyznana w ramach programu dopłat za jeden obszar jest pomniejszana w przedmiotowym roku o dwukrotną wykrytą różnicę. Mając na uwadze powyższe zawyżenie powierzchni zgłoszonej we wniosku o przyznanie JPO wynosi 3,53 % bowiem powierzchnia zadeklarowana stanowi 355,63 ha zaś powierzchnia stwierdzona 343,51 ha (stwierdzona różnica 12,12 ha) . Z tych przyczyn po dokonaniu stosownych wyliczeń (12,12 ha x 2 - 343,51 ha = 319,27 ha , 319,27 ha x 301,54 zł = 96 272,68 zł) przysługująca płatność wyniosła 96 272,68 ha. Nadto organ wskazał, iż przyczyną pomniejszenia było także niestosowanie się do podstawowych wymogów w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej zgodnie z ochroną środowiska w myśl art. 7 Rozporządzenia Rady WE Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. U. WE nr L 270 z 21.10.2003 r, str. 1) w związku z art. 66 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, które stanowią, iż w przypadku stwierdzenia zaniedbania ze strony rolnika stosuje się obniżkę wobec całkowitej kwoty dopłat bezpośrednich, która została lub zostanie przyznana danemu rolnikowi w wyniku rozpatrzenia wniosku pomocowego, który rolnik złożył lub złoży w roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Obniżka ta będzie z zasady stanowić 3 % całkowitej kwoty. Jednocześnie agencja płatnicza może na podstawie oceny, przedłożonej przez właściwy organ kontroli w protokole z czynności kontrolnych, wydać decyzję o obniżeniu pomniejszenia do 1 % lub zwiększeniu go do 5 % całkowitej kwoty lub też odstąpić od nałożenia jakichkolwiek obniżek. Wobec powyższego JPO została naliczona do powierzchni 319,27 ha w wysokości 96 272,68 zł pomniejszona o 1 % w wyniku niestosowania się do podstawowych wymogów w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej zgodnie z ochroną środowiska o kwotę 962,73 zł. ( tj. 96 272,68 zł x 1 % ). Kwota JPO należna wnioskodawcy po dokonaniu wszystkich wskazanych zmniejszeń wyniosła zatem 95 309,95 zł (96 272,68 zł 962,73 zł). W przypadku UPO do grupy upraw podstawowych powierzchnia zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności wyniosła 301,59 ha,i okazała się zgodna z powierzchnią stwierdzoną podczas kontroli administracyjnej. Stawka uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 października 2007 roku w sprawie stawek płatności uzupełniających w 2007 r. (Dz. U. Nr 204, póz. 1479), do 1 ha uprawy w 2007 r. wynosi 294,91 zł. Wobec powyższego kwota przyznanej płatności wyniosła 88 941,91 zł (301,59 ha x 294,91 zł) i została pomniejszona o 1 % w wyniku niestosowania się do podstawowych wymogów w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej zgodnie z ochroną środowiska stosownie do art. 66 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr.796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku ( tj. 88 941,91 zł x 1 % = 889,42 zł ). Kwota UPO do powierzchni grupy upraw podstawowych należna wnioskodawcy po zastosowaniu dokonanego zmniejszenia wyniosła zatem 88 052,49 zł ( 88 941,91 zł - 889,42 zł).

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu i twierdzeń skarżącego o prowadzeniu upraw zgodnie z wymogami dobrej kultury rolnej organ odwoławczy uznał, iż argumentacja strony jest chybiona, ponieważ ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji protokółu z kontroli na miejscu nr dok [...] przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy w dniach [...] września 2007 roku wynika, iż działka rolna Ł nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej. Nie przeprowadzono na niej zabiegów zapobiegających rozprzestrzenianiu się chwastów. Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46 poz. 306 z późn. zm.) grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami, jeżeli jest na nich prowadzona uprawa roślin lub ugorowanie. Co więcej zgodnie z § 2 pkt 1 i 2 Rozporządzenia uznaje się, że grunt orny był ugorowany, jeżeli grunt ten podlegał co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca koszeniu lub innym zabiegom uprawowym zapobiegającym występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Oznacza to, jeżeli wymaga tego stan gruntu rolnego, m.in. ze względu na samoistne rozprzestrzenianie się chwastów, warunki pogodowe, że konieczne jest podjecie tylu tych zabiegów pielęgnacyjnych, ile wymaga utrzymanie gruntu rolnego w stanie właściwym. Przepis stanowi bowiem, iż "co najmniej raz" co nie oznacza, iż wystarczy tylko "jeden" zabieg zapobiegający występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Organ wskazał, iż analizując dokumentację fotograficzną ukazującą stan użytkowania działek rolnych oznaczonych jako l, K, Ł, BU w sposób jednoznaczny stwierdzić należało, iż producent rolny nie wykonywał w/w zabiegu na wskazanych działkach rolnych. W szczególności świadczy o tym zaawansowana faza wzrostu chwastów oraz pojawiające się samosiewny drzew iglastych. Z tych względów organ stanął na stanowisku, iż zastosowanie w odniesieniu do działek rolnych oznaczonych jako l, K i BU kodów nieprawidłowości DR 18, a dla działki rolnej Ł kodu DR 14, należy uznać za w pełni uzasadnione. Zatem należy odrzucić wyniki z kontroli przeprowadzonej w dniach [...] lipca 2007 roku. Inspektorzy terenowi wykonujący kontrolę w tych dniach oceniając stan działek rolnych l, K, BU i Ł wykazali się "ostrożnością" powodowaną zapewne końcowym terminem koszenia lub przeprowadzenia zabiegów zapobiegających rozprzestrzenianiu się chwastów przypadającym na 31. lipca 2007 roku, do kiedy to wnioskodawca mógł jeszcze wykosić łąki i zastosować zabieg zapobiegający rozprzestrzenianiu się chwastów, czego jednak - jak wykazała kontrola przeprowadzona w dniach [...] września 2007 roku - nie uczynił. Dyrektor OR ARiMR wskazał, iż zgodnie z brzmieniem art. 23 ust. l i 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 Państwa Członkowskie przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o pomoc, obejmujące weryfikację kwalifikujących się powierzchni oraz odpowiadających im uprawnień do płatności. Kontrole administracyjne są uzupełniane przez system kontroli na miejscu w celu zweryfikowania kwalifikowania się do pomocy. Zgodnie z art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r, str. 18 ze zm.) kontrole administracyjne i kontrole na miejscu mają na celu zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Kontrole administracyjne, zgodnie z art. 24 ust. 1 w/w Rozporządzenia pozwalają na wykrycie nieprawidłowości, a w szczególności na ich automatyczne wykrycie za pomocą narzędzi informatycznych. Odnosząc się do zarzutu strony, iż nie została poinformowana o zamiarze przeprowadzenia kontroli w jej gospodarstwie organ stwierdził , iż zgodnie z art. 25 w/w Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 kontrole na miejscu przeprowadzane są bez uprzedzenia a ewentualny okres powiadomienia o kontroli nie może przekraczać 48 godzin przed kontrolą. Ponadto zgodnie z art. 26 ust. 3 w/w Rozporządzenia, jeżeli kontrole na miejscu wykażą istotne nieprawidłowości względem danego programu pomocy, regionu lub jego części, właściwe władze odpowiednio zwiększają liczbę kontroli na miejscu w roku bieżącym (...). Organ podkreślił, iż to w interesie strony leży współdziałanie z organem administracyjnym przy przytoczeniu znanych jej faktów i dowodów, gdyż ich nieprzedstawienie spowodować bowiem może wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy, czego konsekwencją może być wydanie decyzji negatywnej dla strony. Wywiódł, iż płatności bezpośrednie stanowią jeden z instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej, mogą być przyznawane producentom rolnym, spełniającym warunki określone przez prawo krajowe i unijne, tylko w takiej wysokości, w jakiej zostały one konkretnie określone przez Unię Europejską. Przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w ustalaniu wysokości płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Uznaniowość prowadziłaby bowiem do nierównego traktowania producentów spełniających takie same warunki, co stałoby nie tylko w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami, ale również z jedną z naczelnych zasad Unii Europejskiej, zasadą konkurencyjności. Zaakcentował też, że zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jedynie na żądanie strony organ zapewnia jej czynny udział w każdym stadium postępowania i tylko na takie żądanie przed wydaniem decyzji umożliwia jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W złożonej skardze skarżący zakwestionował zaskarżoną decyzję w zakresie obejmującym dokonanie zmniejszenia przyznanych płatności na łączną kwotę 9 161 zł. Zarzucał, iż organ II instancji rozpoznając odwołanie nie odniósł się rzetelnie do jego zarzutów i nie ocenił prawidłowo materiału dowodowego. W szczególności, z naruszeniem przepisów Kpa, nie wyjaśnił jak to jest możliwe by dwie przeprowadzone w krótkim odstępie czasu kontrole przyniosły całkowicie odmienne wyniki co do tego samego kontrolowanego obszaru jak też przyczyn dla których on jako producent rolny o wynikach kontroli powiadomiony został z ponad 4 miesięcznym opóźnieniem, co miało wpływ na możliwość wyjaśnienia rozbieżności w wynikach kontroli.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor OR ARiMR wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w decyzji. Odnosząc się do jej zarzutów wskazywał, iż kontrole na miejscu są przeprowadzane bez uprzedzenia lub z ewentualnym maksymalnie 48 godzinnym uprzedzeniem.

W toku postępowania na wezwanie sądu organ odwoławczy uzupełnił przekazane wraz ze skargą akta administracyjne sprawy o powoływane w decyzjach protokoły kontroli ( wraz z pełną dokumentacją zdjęciową ) przeprowadzonych w gospodarstwie skarżącego w dniach [...] lipca 2007 roku oraz [...] września 2007 roku, pismo strony i odpowiedź organu oraz protokół kontroli przeprowadzonej w marcu 2007 roku na który powoływał się skarżący.

Na rozprawie w dniu 18 grudnia 2008 roku skarżący dodatkowo wyjaśnił, iż na całej działkach Ł, K i l wykonana została w marcu 2007 roku orka głęboka, a następnie części tych działek zostały obsiane prosem, pozostałe ich części stanowiące łąki zostały skoszone w miesiącu maju. Wskazał, iż na okazanym mu zdjęciu 04a znajduje się sad również stanowiący części działki Kil. Natomiast zdjęcie 08a obrazuje nie działki K i l ale sad na sąsiedniej działce. Działka BU zadeklarowana jako uprawa żyta i łąki w części obsiana została tym zbożem a w części stanowiącej łąkę została skoszona w maju. Zarzucił, iż widoczne w górnej części zdjęcia 2B drzewa znajdują się poza granicą działki BU zaś w dolnej części fotografii widoczna jest część działki BU stanowiąca użytek zielony. Oświadczył, że kwestionuje również pomniejszenia z tytułu różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną jednak nie przedstawił w tym zakresie żadnych zarzutów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga podlegała oddaleniu bowiem nie zawierała uzasadnionych podstaw, zaś kontrola sądowoadministracyjna zaskarżonego aktu wykazała, iż nie narusza on prawa w stopniu dającym podstawę do uchylenia go w celu eliminacji z obrotu prawnego.

W pierwszej kolejności wskazania wymaga, iż skarżący kwestionował zaskarżoną decyzję Dyrektora OR ARiMR z dnia [...] sierpnia 2008 roku jedynie w zakresie dla niego niekorzystnym tj. w zakresie dokonania przez organy pomniejszeń przyznanych mu dopłat tj. JPO o 8 272,06 zł, a UPO o 889,42 zł. W istocie zatem kwestią sporną pozostawała prawidłowość dokonania przez organy ustalenia stanu faktycznego i jego ocena w kontekście przepisów warunkujących prawo do dopłat i ich wysokości.

Skarżący przede wszystkim kwestionował ustalenia organów skutkujące w konsekwencji pomniejszeniem dopłat ze względu na utrzymywanie działek Ł, K , l oraz BU niezgodnie z normami, które określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 roku w sprawie minimalnych norm ( Dz. U Nr 46 póz. 306 ze zm. ). Stosownie do przepisu § 1 pkt 1 wskazanego aktu grunty rolne są utrzymywane w zgodnie z normami jeżeli jest prowadzona na nich uprawa roślin lub są ugorowane ( co dotyczy gruntów ornych ), a w przypadku łąk i pastwisk, gdy okrywa roślinna jest koszona i usuwana co najmniej raz w roku w terminie do 31 lipca lub są na nich wypasane zwierzęta w okresie wegetacyjnym traw. Zgodnie z § 2 uznaje się, że grunt orny był ugorowany jeżeli podlegał co najmniej raz w roku w terminie do 31 lipca koszeniu lub innym zabiegom zapobiegającym występowaniu lub rozprzestrzenianiu się chwastów. W myśl § 4 grunty rolne nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami z wyjątkami sprecyzowanymi w pkt 1-4.

W niniejszej sprawie organy ustaliły, iż na działkach l i K występowały samosiejki drzew iglastych i liściastych oraz chwasty wieloletnie co świadczy wg nich o nieprowadzeniu na nich działalności rolniczej. Oparły się w tym zakresie na ustaleniach kontroli przeprowadzonej w dniach [...] września 2007 roku i wykonanych podczas niej zdjęciach nr 07a, 08a i 12a. W ocenie Sądu ustalenia organów dotyczące tej działki były uprawnione i wnioski wysnute z tych ustaleń w kontekście uregulowań wskazanego Rozporządzenia były zasadne. Świadczy o tym jednoznacznie powołany materiał zdjęciowy, a dodatkowo również pozostała dokumentacja zdjęciowa dotycząca działek rolnych l i K wykonana w toku kontroli. Stan działek z obrazowany na wykonanych w toku kontroli zdjęciach ewidentnie wskazuje na nieprowadzenie na nich działalności rolniczej. Podobnie uprawnione były ustalenia organów w stosunku do działki rolnej BU. Wykonana dokumentacja zdjęciowa ( powołane w decyzji zdjęcia nr 1B, 2B i 3B oraz inne zdjęcia tej działki załączone do protokołu) stanu tej działki podczas tej samej wrześniowej kontroli również uprawniała organy do wniosku, iż ze względu na nieprowadzenie na niej działalności rolniczej stanowi ona nieużytek. Również w świetle istniejącej (choć nie powołanej w decyzji) dokumentacji zdjęciowej ( zdjęcia nr 17a do 21 a ) wykonanej w dniu [...] września 2007 roku zasadne było stwierdzenie, że działka Ł nie jest utrzymywana w dobrej kulturze rolnej gdyż jej stan świadczy o niestosowaniu zabiegów zapobiegających rozprzestrzenianiu się chwastów. Za zasadne uznać też należy stanowisko organu II instancji, iż wyniki kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego wskazują, że nie wykonał on zabiegów wymaganych rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych norm lub wykonał je w ilości niewystarczającej do utrzymania gruntu we właściwym stanie. Trafnie bowiem organ wywiódł, iż użyte w nim określenie "co najmniej raz" nie oznacza że jednorazowe wykonanie np. koszenia automatycznie oznacza spełnienie wymogów rozporządzenia. Celem wskazanego aktu jest bowiem , jak wskazuje przepis art. 17 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz.U. z 2007 roku , Nr 35 poz. 27 ze zm. ) i przepisy w nim powołane zapewnienie utrzymywania gruntów rolnych we właściwym stanie, a nie wyznaczanie liczby zabiegów dla jego osiągnięcia. W takiej sytuacji organ zasadnie uznał, iż nie mogły być miarodajne dla oceny prowadzenia działalności rolniczej i utrzymywania gruntów rolnych zgodnie z normami wyniki kontroli przeprowadzonej [...] lipca 2007 roku nie stwierdzającej nieprawidłowości na wskazach powyżej działkach rolnych, zważywszy na fakt, iż koniec okresu wykonywania zabiegów zapobiegających rozprzestrzenianiu się chwastów przypadał na 31 lipca 2007 roku kiedy to wnioskodawca mógł jeszcze skosić łąki i zastosować zabiegi zapobiegające rozprzestrzenianiu się chwastów, czego nie uczynił, a co wykazała kontrola [...] września 2007 roku. Bez znaczenia dla omawianych kwestii pozostawały wyniki kontroli przeprowadzanej w marcu 2007 roku, która nie mogła dotyczyć spornych działek rolnych, które zostały określone i zadeklarowane dopiero we wniosku złożonym w dniu [...] maja 2007 roku.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego w zakresie dotyczącym powyższych kwestii wskazać należy, że w odwołaniu i skardze za najistotniejsze uchybienie zarzucane organom uważał on okoliczność, iż nie został powiadomiony o kontroli przeprowadzonej [...] września 2007 roku, a o jej wynikach powiadomiony został z ponad 4 miesięcznym opóźnieniem. Zdaniem skarżącego te uchybienia pozbawiły organ możliwości oparcia wydanych decyzji na ustaleniach wskazanej kontroli. W ocenie Sądu zarzuty skarżącego w tej kwestii nie były uzasadnione. Zgodnie z przepisem art. 30 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przeprowadza kontrole, których rodzaje wymienione są w tym przepisie. Regulując ich zakres przedmiotowy określone zostało m.in. których z nich dokonuje się w obecności rolnika. W ust. 1 pkt 1 art. 30 ustawy wskazuje się, że Agencja przeprowadza m.in. kontrole administracyjne i na miejscu, określone w przepisach Unii Europejskiej o których mowa w art. 1 pkt 1 z zastrzeżeniem art. 32 ustawy. W myśl art. 31 ust. 4 ustawy czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu określonej w przepisach Unii Europejskiej o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli zgodnie z art. 23 a rozporządzenia nr 796/2004. Wskazane przepisy ustawy zawierają w istocie odesłanie w zakresie w niej nieuregulowanym do przepisów rozporządzenia Rady ( WE) nr 1782/2003 z 29 września 2003 roku, nr 796/2004 z 21 kwietnia 2001 i 1973 /2004 z dnia 29 października 2003 roku ( powoływanych w decyzjach organów ) co do zasad przeprowadzenia kontroli. Zgodnie z art. 25 ust. 1 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 796 /2004 ( obowiązującym do dnia 24 grudnia 2007 roku ) "kontrole na miejscu przeprowadzane są bez uprzedzenia. Jeżeli jednak nie zagrażałoby to celowi kontroli można zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres wyprzedzenia nie może przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych przypadków". Stosownie zaś do przepisu art. 23a tegoż Rozporządzenia kontrole na miejscu mogą być zapowiadane jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. W świetle tych przepisów, mających zastosowanie w sprawie zważywszy na datę kontroli ([...] września 2007 roku), zasadą pozostawało, iż kontrole na miejscu były niezapowiadane, co oznacza, że odbywały się bez uprzedzenia (zawiadomienia) producenta rolnego. Jedynie ocena celu konkretnej kontroli o jakim mowa w art. 23 Rozporządzenia dawała organowi prawo przeprowadzenia kontroli zapowiedzianej (art. 23 a). W takim przypadku mogła być przeprowadzona nawet w sytuacji gdy zawiadomiony o niej producent nie był przy niej obecny (art. 31 ust. 4 ustawy). Oznacza to, iż brak jest podstaw do zakwestionowania legalności kontroli przeprowadzonej w dniu [...] września 2007 roku jak też uzyskanych w jej toku wyników jedynie ze względu na fakt niezawiadomienia skarżącego o jej terminie. Wskazać należy, iż w sytuacji gdy niezapowiedziana kontrola ujawniła nieprawidłowości rolnik otrzymuje kopie raportu z takiej kontroli ( art. 28 ust. 2 Rozporządzenia nr 796/2004 ). Stosownie zaś do jego art. 48 ust. 2 rolnicy otrzymują informację o stwierdzonych nieprawidłowościach w terminie 3 miesięcy od dnia przeprowadzenia kontroli na miejscu. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy oznacza to, iż informacja o stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowościach powinna być do skarżącego wysłana w terminie do [...] grudnia 2007 roku. Dopełnienie tego obowiązku w dniu [...] stycznia 2008 roku stanowi uchybienie wskazanemu przepisowi. W okolicznościach sprawy to uchybienie organu nie miało jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej wywołanej wnioskiem skarżącego z dnia [...] maja 2007 roku. Natomiast termin sporządzenia raportu z kontroli określa przepis art. 48 ust. 3 na okres 1 miesiąca od ukończenia kontroli z możliwością jego przedłużenia do 3 miesięcy.

Skarżący kwestionował też pomniejszenia płatności związane ze stwierdzonymi przez organ różnicami w powierzchni działek rolnych zadeklarowanych do JPO do powierzchni stwierdzonej. Nie przedstawił jednak w tym zakresie żadnych zarzutów ani w skardze, ani na rozprawie, co uniemożliwiało sądowi odniesienie się do nich. Wobec tego wskazania wymaga jedynie, iż w ocenie Sądu decyzje organów w tej części nie budzą zastrzeżeń podobnie jak zaprezentowana w nich metoda wyliczenia pomniejszeń zarówno z tytułu różnicy w powierzchniach jak i z tytułu niedochowania zasad dobrej kultury rolnej. Reasumując uznać należało, iż zarzuty naruszenia przepisów art. 6, 77 i 80 Kpa okazały się nieuzasadnione. Organy działały na podstawie przepisów prawa. Rozważyły i wszechstronnie oceniły prawidłowo zebrany w sprawie materiał dowodowy, a jego ocena została uzasadniona i nie nosi znamion dowolności. W tych okolicznościach na podstawie art. 151 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej jako: ppsa) Sąd orzekł o oddaleniu skargi.